Skip to main content

Full text of "Patrologiae cursus completus : seu bibliotheca universalis, integra, uniformis, commoda, oeconomica, omnium SS. Patrum, doctorum scriptorumque ecclesiasticorum, sive latinorum, sive graecorum, qui ab aevo apostolico ad tempora Innocentii III (anno 1216) pro latinis et ad concilii Florentini tempora (ann. 1439) pro graecis floruerunt. Series graeca, in quo prodeunt patres, doctores scriptoresque ecclesiae graecae a S. Barnaba ad Bessarionem"

See other formats


Google 


This  is  a digital  copy  of  a book  that  was  preserved  for  generations  on  library  shelves  before  it  was  carefully  scanned  by  Google  as  part  of  a project 
to  make  the  world’s  books  discoverable  online. 

It  has  survived  long  enough  for  the  Copyright  to  expire  and  the  book  to  enter  the  public  domain.  A public  domain  book  is  one  that  was  never  subject 
to  Copyright  or  whose  legal  Copyright  term  has  expired.  Whether  a book  is  in  the  public  domain  may  vary  country  to  country.  Public  domain  books 
are  our  gateways  to  the  past,  representing  a wealth  of  history,  culture  and  knowledge  that’s  often  difficult  to  discover. 

Marks,  notations  and  other  marginalia  present  in  the  original  volume  will  appear  in  this  file  - a reminder  of  this  book’s  long  journey  from  the 
publisher  to  a library  and  finally  to  you. 


Usage  guidelines 

Google  is  proud  to  partner  with  libraries  to  digitize  public  domain  materials  and  make  them  widely  accessible.  Public  domain  books  belong  to  the 
public  and  we  are  merely  their  custodians.  Nevertheless,  this  work  is  expensive,  so  in  order  to  keep  providing  this  resource,  we  have  taken  steps  to 
prevent  abuse  by  commercial  parties,  including  placing  technical  restrictions  on  automated  querying. 

We  also  ask  that  you: 

+ Make  non-commercial  use  of  the  files  We  designed  Google  Book  Search  for  use  by  individuals,  and  we  request  that  you  use  these  files  for 
personal,  non-commercial  purposes. 

+ Refrainfrom  automated  querying  Do  not  send  automated  queries  of  any  sort  to  Google’s  system:  If  you  are  conducting  research  on  machine 
translation,  optical  character  recognition  or  other  areas  where  access  to  a large  amount  of  text  is  helpful,  please  contact  us.  We  encourage  the 
use  of  public  domain  materials  for  these  purposes  and  may  be  able  to  help. 

+ Maintain  attribution  The  Google  “watermark”  you  see  on  each  file  is  essential  for  informing  people  about  this  project  and  helping  them  find 
additional  materials  through  Google  Book  Search.  Please  do  not  remove  it. 

+ Keep  it  legal  Whatever  your  use,  remember  that  you  are  responsible  for  ensuring  that  what  you  are  doing  is  legal.  Do  not  assume  that  just 
because  we  believe  a book  is  in  the  public  domain  for  users  in  the  United  States,  that  the  work  is  also  in  the  public  domain  for  users  in  other 
countries.  Whether  a book  is  stili  in  Copyright  varies  from  country  to  country,  and  we  can’t  offer  guidance  on  whether  any  specific  use  of 
any  specific  book  is  allowed.  Please  do  not  assume  that  a book’s  appearance  in  Google  Book  Search  means  it  can  be  used  in  any  manner 
any  where  in  the  world.  Copyright  infringement  liability  can  be  quite  severe. 


About  Google  Book  Search 


Google’s  mission  is  to  organize  the  world’s  Information  and  to  make  it  universally  accessible  and  useful.  Google  Book  Search  helps  readers 
discover  the  world’ s books  while  helping  authors  and  publishers  reach  new  audiences.  You  can  search  through  the  full  text  of  this  book  on  the  web 


aqhttp  : //books  . qooqle  . com/ 


PATROLOGLE 

CURSUS  COMPLETUS 

SEU  BIBLIOTHECA  UNIVERSALIS,  INTEGRA,  UNIFORMIS,  COMMODA,  OECONOMICA* 

WNIH  SL  PATRUM,  DOCTORUM  SCRIPTORdODB  ECCLESIASnOORUM, 

site  Latinorum,  un  grjdcorum, 

QUI  AB  ASVO  APOSTOLICO  AD  TEMPORA  INNOCENTII  III  (ANNO  1216)  PRO  LATINIS 
ET  AD  CONCILII  FLORENTINI  TEMPORA  (ANN.  1489)  PRO  QRASCIS  FLORUERUNT. 

RECUSIO  CHRONOLOGICA 

OMNIUM  QUJS  BXST1TBRB  MONUMENTORUM  CATHOLICA  TRADITIONIS  PER  QUINDECIM  PRIORA 

ECCLESIAS  SASCULA, 

JUXTA  EDITIONES  AGCURATIS8IMAS  INTER  SE  CUMQUE  NONNULLIS  CODICIBUS  MANUSCRIPTIS  COLLA T AS,  PERQUAM 
DILIGENTER  CASTIGATA;  DISSERTATIONIBUS,  COMMENTARIIS.  TARIISQUB  LECTIONIBUS  CONTINENTER  ILLU8TRATA; 

OMNIBU8  OPERIBUS  POST  AMPLISSIMAS  EDITIONES  QUA  TRIBUS  NOVISSIMIS  SACULI8  DEBENTUR  ABSOLUTAS 
DETECTIS,  AUCTA  ; INDICIBUS  PARTICULARIBU8  ANALTTIC18,  SINGULOS  SITE  TOMOS  SITE  AUCTORES  ALICUJUS 
MOMENTI  8UB8BQUBNTIBU8,  DONaTA  J CAPITULIS  INTRA  IPSUM  TEXTUM  RITE  DISP08ITIS,  NECNON  ET 
TITULIS  SINGULARUM  PAGINARUM  MARGINEM  SUPERIOREM  DISTINGUENTIBUS  8UBJBCTAMQUB  MATE- 
RI! M SIGNIFICANTIBUS,  ADORNATA;  OPBRIBU8  CUM  DUBIIS,  TUM  APOCRYPHIS,  ALIQUA  VERO 
AUCTORITATE  IN  ORDINE  AD  TRADITIONEM  ECCLESIASTICAM  POLLENTIBUS,  AMPLIFICATA  ; 

DOCENTIS  ET  AMPLIUS  LOCUPLETATA  INDICIBUS  AUCTORUM  SICUT  ET  OPERUM,  ALPHABRTICIS,  CHR0N0L0GICI8, 
STATISTICIS,  8TNTHET1GI8,  ANALTTICIS,  ANALOGICIS,  IN  QUODQUE  RELIGIONIS  PUNCTUM,  DOGMATICUM,  MORALE. 

LTTUR GICUM , CANONICUM,  DISCIPLINARI,  HISTORICUM,  ET  CUNCTA  ALIA  8INK  ULLA  EXCEPTIONE  ; 8BD  PRAI- 
SERTIM  DUOBUS  INDICIBUS  IMMBN8I8  ET  GENERALIBUS,  ALTERO  SCILICET  RERUM,  QUO  CONSULTO, 

QUIQUID  NON  SOLUM  TALIS  TALIS  VE  PATER,  VIRUM  ETIAM  UNUSQUISQUE  PATRUM,  NE  UNO  QUIDEM 
OMISSO,  IN  QUODLIBET  THEMA  SCRIPSERIT,  UNO  INTUITU  GONSPICIATUR  J ALTERO  SCRIPTURAE 
SACRAS,  EX  QUO  LECTORI  COMPERIRE  SIT  OBVIUM  QUINAM  PATRES  ET  IN  QUIBUS  OPERUM 
SUORUM  LOCIS  SINGULOS  SINGULORUM  LIBRORUM  S.  SCRIPTUUM  VER8US,  A PRIMO 
OBNBSROS  USQUE  AD  NOVISSIMUM  APOCALYPSIS,  COMMENTATI  SINT. 

■BCTIO  ACCURATIS8IMA,  OBTER1SQUR  OMNIBUS  FACILE  ANTEPONENDA,  SI  PERPENDANTUR  CBARAGTERUM  NITIDITAS 
CBARTJB  QUALITAS,  INTEGRITAS  TEXTUS,  PERFECTIO  CORRECTIONIS,  OPERUM  RBCU80RUM  TUM  VARIRTAS,  TUM 
HUMERUS,  FORMA  VOLUMINUM  PERQUAM  COMMODA  SIBIQUR  IN  TOTO  PATROLOGLM  DECURSU  CONSTANTER 
SIMIUS,  FRETU  EXIGUITAS,  PRM8ERTIMQUB  ISTA  COLLECTIO,  UNA,  METHODICA  ET  CHRONOLOGICA, 
SEXCENTORUM  FRAGMENTORUM  OPUSCULORUMQUE  HACTENUS  HIC  ILUC  SPARSORUM,  PRIMUM  AUTEM 
IN  NOSTRA  BIBLIOTHECA, EX  OPERIBUS  ET  MBS.  AD  OMNES  MTATES,  LOGOS»  LINQUAS  FORMASQUE 
FEETINEMTIBUS  COADUNATORUM. 

SERIES  GRAECA, 

IN  QUA  PRODEUNT  PATRES,  DOCTORES  SCRIPTORESQUE  ECCLESIA  6RACA 
A S.  BARNABA  AD  CONCILU  FLORENTINI  TEMPORA. 

ACCURANTE  J.-P.  MIGNE, 

HHiWniCA  CLERI  UNIVERSA 

SIV*  CUBSUUM  COMPLETOHUM  IN  SINGULOS  SCIBNTIR  ECCLBSIASTICR  HAMOS  BDITOBE. 


PATROLOGIM  GRJECJE  TOMUS  CIV. 


PHOTIUS  CON STANTINOPOLIT  ANUS  PATRIARCHA.  PETRUS  SICULUS.  PETRUS  ARGORUM 
EPISCOPUS.  BARTHOLOMiEUS  EDESSENUS. 


PARISIIS 

APUD  GARNIER  FRATRES,  EDITORES  ET  J.-P.  MIGNE  SUCCESSORES, 

IN  VU  DICTA  : AVBNUB  DU  MAINB,  108. 


1896 


SMCULUM  IX,  ANNUS  m 


ΦΩΤΙΟΥ, 

ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ  ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ. 

ΤΑ  ΕΥΡΙΣΚΟΜΕΝΑ  ΠΑΝΤΑ. 

ΡΗΟΤΙΙ, 

CONSTANTINOPOLITANI  PATRIARCHAE, 

OPERA  OMNIA 

IN  CLASSES  QUINQUE  DISTRIBUTA  : 

EXEGETICA,  DOGMATICA , PARMNETICA,  HISTORICA,  CANONICA; 

CORIS  VARIORUM,  NEMPE  : 

CBRISTOPBORI  WOLFII,  ANG.  ANT.  SCOTTI , FRANC.  COMBEFISIl,  CARD.  B AKONII,  STEWARTtt 
RICBARDI  NONTACUTII,  ANTIBII  REMNICBNSIS  EPISCOPI,  FR.  SCORSI,  IOANN.  BAPT.  COfB- 
LBRII,  JVSTELU.  VOELLI,  FONTANI,  CORDERII,  ANDRE /E  SCBOTTI,  CRAMERl,  CARD,  ANG. 
MAif,  IAGERI,  EBMANOELIS  BEKKERI,  JOSEPBI  BERGEN RCBTHER, 

IAM  ANTEA  LUCE  DONATA,  PARTIM  NUNC  PRIMUM  EDITA; 

ACCEDOST 

PETSI  SICULI,  PITRI  AR00RUN  EPISCOPI,  RARTHOLOMAI  EDESSENI  OPUSCULA. 

ACCURANTE  ET  DENUO  RECOGNOSCENTE  J.-P.  MIGNE, 

BIUIsthem  Cleri  UrIvsh·^ 

SITE  CURSUUM  COMPLETORUM  IN  SINGULOS  SCIBNTL£  1SCeLliMA8TICJ  RAMOS  EDITORE. 


aeo  — ■ i ~ i 

TOMUS  QUARTUS. 

— HI  » 


PARISIIS 

APUD  GARNIER  FRATRES,  EDITORES  ET  J.-P.  MIGNE  SUCCESSORES 

IR  VIA  DICTA  ; AVENUE  DU  ΒΑΙΝΕ,  ROS. 


SjECULUM  IX.  ANNUS  891. 


ELENCHUS 

AUCTORUM  ET  OPERUM  QUI  IN  HOC  TOMO  CIV  CONTINENTUR 


PHOTIUS  CONSTANTINOPOLITANUS  PATRIARCHA. 

Myriobiblon  sive  Bibliotheca  (codd.  250-280).  coi . 9 

Operum  pars  quinta.  — Scripta  canonica. 

Montium  Editorum  Patvologice . 431 

Angeli  Maii  in  Photii  Syritagma  canonum  Prolegomena . ibid. 

Syntagma  Canonum.  441 

Nomocanon.  975 

Interrogationes  decem  cum  totidem  responsionibus.  1210 

PETRUS  SICULUS  ET  PETRUS  ARGORUM  EPISCOPUS. 

Petri  Siculi  Historia  Manichaeorum.  1246 

Ejusdem  adversus  Manichaeos  sermones  tres.  1305 

Petri  Argorum  episcopi  Oratio  de  conceptione  B.  Annae.  1351 

Vita  S.  Athanasii  Methonensis. 

BARTHOLOMiEUS  EDESSENUS  MONACHUS. 

Elenchus  ei  confutatio  Agareni.  1383 

Contra  Muhammed.  1447 


PHOTII 

MYRIOBIBLON  SIVE  BIBLIOTHECA. 

(CONTINUATIO). 


ΣΝ’.  A CCL. 

’Αγ*θϊρχ(δο·>  λόγοι.  Ex  Agatharchide  excerptae  historice  (I). 

'Α«γνώοΟη»*ν  i ΆγαΟϊρχίδου  λόγοι  ίύο,  i πρώτος  Lecli  sunt  AgalharchidiB  libri  duo,  primus  et 
xxi  b μεμπτό;,  περί  τής  Έρυβρδς  θτλάταης  έτέ-  quinius  de  Rubro  mari,  cseterisque  rebus  fidem 
pn>/  π*ρα&ξ«>·<  ϊργων  iv  κεφιλβίψ  διαλϊμβάνοντες  - , excedentibus  summa  capih  comprehendentes. 

'Ex  του  α’  λόγου  του  περί  3 τής  ’Ερυθρας 

θαλάσσης.  'Μ**0  primo  de  mari  Rubro . 

*'θτι  ΠτςλεμαΤόν  φησ·  τδ*  μετά  τον  Λάγου  4 πρώ-  CAP.  I.  Quomodo  Ptolemoei  primam  elepflQH - 
τον  έλεφάντων  Θήραν  συστήοασθαι  *άλλά  γάρ  και  tum  venationem  instituerint. — Ptolemaeum,  qui 
των  δμοιοτρόπων*  και  τα  τή  φύσει  κεγωρισμένα  τη  ppst  Lagi  filium  in  ASgvpto  regnavit,  primum  ins- 
προνο'φ  5 συναγαγεΤν  ύπδ  μίαν  οΓκησιν.  Σκεπτέον  tiluisse  elephantum  alque  ejusmodi  bdluarum  Vena- 
SI  xl  φηαιν  Ινταΰτα  δ Ιστορικός.  Και  γαρ  β καί  προ  tionem,  el  quee  natura  disjunxit,  sub  unam  quasi 
τών  Πτολεμαίων  έλΙφασι  πολλοί  χειροήθεσι  καί  έν  stabul  itionem  redegisse,  affirmat.  Expendendum 
πολίμφ  Ιχρώντο,  ώς  Πώρος  τε,  δ ’ίνδός  b 7 πρός  *Αλέξ-  veroquid  hocloco  dicat  historicus.  Nam  etiam  ante 
ανδρον  πολεμήαας,  v.zt  άλλοι  ούκ  ολίγοι.  νΠ  δτι  Β Ptolemaeorum  aetatem,  multi  quoque  elephantibus 
Πτολεμαίο;  οΰτος  πολύς  πρώτος  περί  τ αυτήν  ώφθη  cicuratis  usi  leguntur : Ut  Porus  Indorum  rex,  qi|i 
την  σπουδήν,  ή πρώτος  τών  μετά  ’Αλέςανδρον,  ή CUm  Alexandro  bellum  gessit,  aliique  DOU  pauci, 
τών  Αίγυπτου  βασιλέων  πρώτος.  Forte  Plolemaushicprimusimpense  illi  studioin- 

cubuisse  visus  est : aut  primus  successorum  Alexandri,  vel  aliorum  ^Egypti  regum,  ei  operam 
dedit. 

Οτι  την  Έρυθράν  θάλατταν  το  £νομα  έλκύσαι  φη-  CaP.II.  Quadruplex  etymologia  Rubri  maris·— 
βιν  ούτε  οτι  τοΰ  9 Αρτοίου  καθουμένου  κόλπου  τά  Rubrum  mare  inde  nomen  trahere  ait,  non  quod 
μλν  πρδς  έπέραν  δρη,  δριμείας  και  διάπυρου  τής  ejus  siniJS,  quem  Arabicum  VOCant,  montes,  OCCa- 
ήλιακή;  άκτΤνος  βαλλούσης  8,  ανθρακος  φαντασίαν  sum  versus,  dum  acres  et  ignei  solis  radii  eos  fe- 
άποδίδωσι,  τά  SI  πρδς  άνατολας  θτνες  άμμου  γεώ-  riuni,  carbonis  reddant  speciem  : ad  ortum  vero 
δεις  υπέρυθροι  παρά  πολλά  στάδια  τής  αυτόθι  παρ-  tumuli  arenae  et  glebae  insigniter  rufi,ad  multa  orae 
αλίας  έκκέχυνται.  ούμενουν  ούκ  έκ  τοότου  'Ερυθρά  illius  maritimae  stadia  effundantur,  Hanc  (inquit) 
κέκληται.  Et  γάρ  καί  δ παράπ)ους  μέν  έστι  στενδς,  ob  causam  mare  illud  Rubrum  ΠΟΠ  Vocatur.  Nam 
τών  δε  λόφων  καί  θινών  έφ*  έκάτερα  9 του  κόλπου  cum  navigatio  illae  sit  augusta, dum  vertices  el  tu- 
παντός  υπερκειμένων  ή πίπτουσα  παρ*  άμφοτέρων  ^ muli  universo  utrinque  sinui  impendent,  splendor 
είς  τδν  πόρον  τών  ηπείρων  αυγή  τή  χέρσψ  παρεγ-  ex  utraque  continente  44 2α  in  fretum  incidens, 
γυφ  τήν  θάλατταν  δμοίαν,  τής  μέν  Ιδίας  πασιν  δρω·  mare  terrae  assimile  esse  denuntiaret,  ut  species 
μένης,  του  δέ  πάθους  ού  πάσι  γινωσκομένου,  άλλ’  illa  in  omnium  oculos  incurreret,  etiamsi  affectio 
ουν  orj  διά  τοΰτό  φησι  τήν  κλήσιν  λαβείν  τήν  θά-  cunctis  non  foret  explorata.Ideocognonem  hac  de 
λατταν,  εΐ  καί  τών  πρό  αυτού  τού:ο  πολλοΤς  Ιδοξεν.  causa  non  adeptum  esse  auctor  testatur,  licel  multi 
[1324  R.]  Ουτω  μέν  ουν  δ πρώτος  εΐ  και  μή  άληθής  aute  ipsum  ita  sint  opinati.  Haec  igitur  est  prima 
τής  αιτίας  λόγος.  Δεύτερος  *0  δέ,  δμοίως  Ιχων,  τδν  ratio,  quamvis  a vero  dissentanea.  Altera  perinde 
ήλιον  ΙκεΤσέ  φησιν  Η επι  τέλλοντα  ούχ  ώς  παρ’  se  habet*.  Quodsol  illic  exortus,  ΠΟΠ  Ut  apud  Π08, 

VARIAS  LECTIONES. 

* ’Ανεγνώσθησαν.  * διαλαμβάνοντε;)  άνεγνώσθη  A.  * τού  περί]  άγαθαρχίδοο  τών  περί  Α.  4 φασι  ζ\ 
Αάγου]  λαγών  Α,  λάγων  Β.  β τη  προνοίφ  om.  Β.  8 καί  post  γάρ.  7 δ post  ’ίνδδς  add.  Α.  β βαλούσης  Α. 

9 έκατέρας  ζ\  δεύτερον  Α.  11  φαοιν  ζ". 

NOTiE. 

(1)  Interprete  Laurentio  Rhodomanno. 


Patrol.  Gr.  CIV. 


i 


11 


ί>ΗΟΤίΙ  PATRIARCHA  CP. 


12 


lucidos  in  fretum  radios  dimittat,  sed  cruori  assi- 
miles, unde  cruentam  maris  speciem  efficiat  iutuen- 
tibus  haec  affectio.  Et  hinc  Rubri  appellationem  ex- 
sistere. Tertius  hinc  sermo  Argolicus  est : ausu 
quidem  magoustsed  persuasu  inanis.Nara  qui  Cli- 
niam  sectantur  historici,  ex  poetarum  licentia 
etiam  ipsi  securitatem  nacti,  perhibent  ex  Argis  in 
iEthiopiam  (quae  Cepheniae  tunc  habebat  nomen) 
Perseum  ad  filiam  Cephei  liberandam  profectum, et 
inde  ad  Persas  transgressum, nomen  hoc  a filiorum 
quopiam  cum  Persis  communicasse : et  procreato 
Erythra  filio,  nomen  ab  hoc  mari  indidisse.  Haec 
protrita  et  vulgaris  est  Argivorum  de  Rubro  mari 
fabula.  Quarta,  et  vero  non  ita  aberrans  ratio 
(quam  auctor  ex  Persa  quodam  Boxo  se  didicisse 
affirmat,  et  lingua  et  mente  Graecos  imitante,  qui 
relicta  patria  Athenis  vitam  egerit)  ex  narratione 
Persae  haec  est:  Erythras  quidem  fuit  genere  Persa, 
filius  Myozaei,  qui  animi  praesentia  et  vi  opum 
praeclaram  sibi  existimationem  comparavit.  Do- 
musque ejus  non  procul  a mari, contra  insulas  do- 
sertas  (non  quidem  hac  tempestate,  sed  qua  Medi 
imperium  tenebant, quando  etiamErythras  nosce- 
batur). Tempore  autein  hiberno  ad  Pasargadas 
commigrabat,  et  sub  ortum  veris  ad  rem  suam  fa- 
miliarem redibat,  tum  aliam  ob  utilitatem, tum  ut 
aliquam  vitas  suas  voluptatem  hac  commutatione 
indulgeret.  Atqui  cum  in  armenta  ejus  leones  irru- 
ptione facta, nonnullas  equarum  agrestium  intere- 
missent,reliquas  adhuc  incolumes,  consternatione 
ex  re  visa, ceu  osstro  perculsas,  ad  mare  cursu  ab  - { 
repto,  magno  in  aquas  impetu  (aura  tum  forte  a 
terris  afflabat)  prolabuntur.  Cumque  initio  praster 
littus  natassent,  pavore  non  desistente,  a flatibus 
abreptas, difficulter  ad  insulas  adversas  44Jlb  oram 
emerserunt,  unusque  ex  armentariis,  adolescens 
audacia  prsscellens,dum  alias  aliam  armo  prensat, 
nna  transmisit.  Erythras  igitur,equas  non  amplius 
visas  investigans, primus  hominum  ejus  loci  ratem 
construit, magnitudine  quidem  mediocrem,sed  ro- 
bore validissimam.  Naque,  venti  secundi  et  com- 
modi tenorem  oactus,in  fretum  descendit, et  subito 
venti  ope  provectus,  reperit  equas  et  pastorem 
simul.  insulae  autem  admiratione  captus, et  urbem 
in  portu  accommodefundavit,  et  ex  opposita  conti- 
nente rei  domesticae  inopia  laborantes  illuc  habita- 
tum transtulit.  Atque  inde  etiam  insulas  caeteras, 
cultoribus  vacuas,  habitatorum  frequentia  ad  hu- 
manitatis cultum  traduxit.  Tantum  igitur  gloriae 
ex  rebus  gestis,  apu  l vulgus  sibi  comparavit,  ut 
mare  illud,  magnitudine  infinitum,  omnes  ad  no· 
stram  usque  aetatem  Erythraeum  appellent.Nominis 
igitur  rationes  distinet»  ita  se  habent.  Nam  longe 
aliud  est,  si  Erythrae  mare  dixeris,  quam  si  Ery- 
thrum  (quod  Latini  Rubrum  vertunt).  Hoc  enim 


>.  ήμΤν  λαμπραΐς  τοΤς  άκχΤσιν  είς  xlv  πόρον  βάλλε^ 
άλλα  πχρομοίχις  α?μχτι,  ίζ  ών  τοΤς  δρώσιν  ύφαιμον 
παρασκευάζει ν τύ  πάθος  την  της  θαλάττης  Ιμφχσιν, 
κάκεΐθεν  'Ερυθρόν  κατονομάζεσαι.  Τρίτος  δ!  έατιν 
6 ’Αργολικο;  U λόγος,  δς  έστι  (φησι)  τη  μέν  τόλμη 
μέγας,  τη  δ*  άποδείξει  13  κενός.  0\  γάρ  περ:  Κλει- 
νίαν  Ιστορικοί  φχσιν,  άπο  τής  ποιητικής  έξουσίχς 
και  αυτοί  άδειαν  λχβόντες,  έξ  "Αργους  είς  Αιθιοπίαν 
(Εκαλείτο  δέ  τότε  Κηφηνίά)  παραγεγονόια  έπι  λύσει 
τής  Κηφέως  θυγατρος  τον  Περσέχ,  έκεΤΟεν  δέ  είς 
Πέρσας  μεταστάντχ  14,  ίΐέρσχις  μεν  άπέ  τίνος  των 
έγγόνων  τής  κλήσεως  μεταδουναι,  ’Ερύθρχν  δέ  γεν- 
νήσχι  υΐύν,  και  έξ  έκείνοί)  τη  θαλάσση  15  την  κλήσιν 
πχρασχεΤν.  Τοιούτος  μέν  και  δ Άργολικύς  περί  τής 
*ΕρυΟρας  θαλάσσης  σχεδιασμός.  Τέςαρτος  δέ  1®  και 
I άληθής  Ιστιν,  δν  αύτύς  17  μεμάθηκε  παρά  ΙΙέρσου  · 
Βάξος  δ’  ήν  τούτφ  άνομα,  φησίν  · δν  και  [718  Η | 
έλληνίσαι  γλώσσαν  καί  γνώμην,  καί  ταΤς  ΆΟήναις 
λ ι πάντα  την  πατρίδα  έμβιώναι.  ''Ελεγε  δέ  ο τού  Πΐρ- 
σου  λόγος  ταυ  τα.  Γίνεταί  τις  κατ’  εύτολμίαν  και 
πλούτον  ευδόκιμων  ’ΕρύθρΧς  άνομα,  γένος  μέν  Πέρ- 
σης,  υΐδς  δέ  Μυοζαίου,  κατοίκων  δέ  θαλάττης  1®  μέν 
ού  πό^ω,  κατεναντίον  δέ  νήσων  έρημων  ούσών  ού 
νυν,  άλλ#  έπι  τής  Μήδων  ήγεμονίας  · τότε  γάρ  και  b 
’Ερύθρας  έγνωρίζετο,  8ς  του  μέν  χειμώνος  έν  Πχ- 
σαργάδαις  έποιεΤτο  την  οικησιν,  Ιαρος  δέ  μετέβαι- 
*εν  έπ!  τήν  Ιδίαν  κτήσιν  τής  τε  άλίης  Ενεκα  χρείας, 
και  χάριν  τινά  τψ  βίω  δια  τής  τοιαύτης  μεταβολής 
άπονέμων.  Τούτου  φορβάδων  άγέλη  μείζονι  λέοντες 
έπορούσαντές  τινας  μέν  αυτών  άπέκτειναν*  αΐ  δέ  πε- 
ρισωθεΐσαι,  τψ  δέει  τής  άψεως  οίστρον  λχβούσχι, 
έπέ  την  θάλατταν  ήλχύνοντο,  και  (ήν  γάρ  αδρα  κατά 
τύχην  άπόγαιος)  εύμεγέθεις  έμπεσούσαι  τοΤς  ρειθροις 
μετά  πτοήσεως  τα  μέν  πρώτα  παρά  την  γήν  ένή- 
χοντο,  του  δέ  δείματος  ού  λήγοντος  έξεκυμάνθησαν 
καί  μόλις  έπΙ  τέ  τής  άντικρύ  νήσου  πέρας  διεσώθη- 
σαν,  ένδς  τών  αΐπόλων  νεανίου  καί  τόλμη  διχφέρον- 
τος  συμπεραιωθέντος,  άλλοτε  άλλης  τών  ώμων  ά ντ- 
ε  χομένου.  €0  ούν  'Ερύθρας  ζητών  τά;  ού  φαινομένας 
φορβάδας  πρώτος  τών  έκεϊσε  σχεδίαν  έπήξατο, 
μαγέθει  μέν  σύμμετρον,  xq  δυνάμει  δέ  στερί- 
φην  *®*,  καί  λαβον  στάσιν  ούρίου  καί  συμμέτρου 
πνεύματος  άφήκεν  είς  τύν  πόρον  * ταχύ  δέ  τού  κύ- 
ματος αύτύν  προώσαντος  εύρε  μέν  τούς  ΐππους, 
εύρε  δέ  τον  νομέα,  θαυμάσας  δέ  την  νήσον  καί  πό- 
λισμα  έπι  λιμένος  εύκαίρου  ίδρύσατο,  καί  έκ  τής 
άντιπέρχν  τούς  άπορούντας  βίου  μετενεγκων  έπόλι- 
σιν,  έκεΤθέν  τε  καί  τάς  άλλχς  νήσους  έρήμους  ούσας 
άνθρώπων  οΐκήσεσιν  έξημέρωσε*  καί  τηλικαύτην 
δόξαν  έκ  τών  πρχγθέντων  πολλοΤς  ένεποίησεν,  ώστε 
τήν  έκεϊσε  θάλατταν,  ούσχν  άπειρον  μεγέθει  **,  πάν- 
τας  ετι  καί  καθ’  ήμάς  έπονομάζειν  *Ερυθράν.  Τά  μέν 
ούν  αΤτια  τής  κλήσεως  Εχοντα  διαφοράν  (μέγα  γάρ 
τύ  παραλλάττον  ’Ερύθρα  θάλατταν  είπεϊν  ή θάλατταν 
*Ερυθράν*  τύ  μέν  γάρ  τύν 22  κυριεύσαντα  σημαίνει 


YARLE  LECTIONES. 


1S  άργολονικύς  Α.  δ*  αποδείξει]  δέ  δόξη  Α.  1*  μετιστάντα  Α : μετά  ταύτα  έκγόνων  Β.  θχλά- 
ττη  ζ\  1®  δε.  17  αύτός  om.  Β.  *8  γλώτταν  ζ\  1®  θάλατταν  ζ\  20  ούσιών  COIT.  Α.  20*  pro  στερίφην 
lacunam  habet  Α.  21  μεγέθη  ς\  22  τύν  add.  Α.  της  θαλάττης  Α,  τής  θαλάσσσης  Β : τήν  θάλατταν  ζ". 


13  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCL.  14 

τή;  θαλάχχης  άνδρα,  t b δε  την  πυ£βόχηχα  δηλοτ  A rubedinem  aquae,  illud  virum  mari  potitam,  signi· 
της  (5ηθέισης  φύσεως)  έν  τούτοις.  "Εστι  δε,  φησί,  fical.  Verum  etymologia  a colore  falsa  est.  Mare 
[1328  R.]  το  μεν  έπδ  του  χρώμχτος  την  κλήσιν  enim  rubri  coloris  non  est.  A principe  autem  de- 
χττιικευάζον  ψεύδος  (ού  γβρ  εατνν  έρυθρά)  το  δ’  ducta,  vera  esi,  ut  narrati  ο Persica  fidem  facit. 

άπδ  ίου  δυναστεύσαντύς  Ώ αληθές,  ώς  δ Πέρσης  λό- 
γος έπισχώσατο. 

Όχι  ουδβ  άπό  τίνος  χών  τοΰ  Πβρσέως  έγγόνων  24  Cap.  III.  Petsarum  etymologia. — Cseterum  nec 

άξιοι  ουτος,  καίτοι  πολλών  λεγόντων  *3,  τήν  κλήσιν  a filiis  aut  nepotibus  Persei  nomen  referre  Persas 
τους  Πέρσας  κληρώσχσθχι  · μηδε  γαρ  εκείνους  (quod  tamen  complures  alii  confirmant)  auctor 
σψσζ  αυτούς  Πέρσι;  πχροξυτόνως  δνομάζειν,  άλλα  contendit.  Nec  illos  Persas,  accentu  in  penultima, 
Περχίς,  έπί  τέλους  της  περισπωμένης  τιθέμενης  2β#  sed  Persas,  ultima  circumflexa  se  appellare,  dicit. 

Περί  παραδόξων  ζώων,  και  άλλων  πραγμάτων.  ffe  raris  animantibus , et  aliis. 

"Οτι  τά  κατά  τύν  Περσέα  είς  ψευδός  και  δι’  άλλων  CAP  IV . Fabulas  de  Perscomultis  exemplis  COn- 
πολλών  άπάγειν  σπουδίζων,  προστίθησι  καί  τχΰτχ.  similibus  absurdas  esse  demonstrat.  — Dum  vero 
Πλήν  et  μέν  *7  τραγικώ;  δ Περσεύς  Ιττράτευται  το  Β narrationem  de  Perseo  per  multa  quoque  alia  exem- 
[719  Η.]  πρόσωπον  περιθέμενος  καί  τήν  άρπην  λα-  pia  ad  mendacium  restringere  studet,  adjungit 
6ών,  καί  περί  των  έξης  έπιτρέψας  υποκριτή  καί  etiam  illa.  Atqui  si  tragico  ita  more  Perseus  expe- 
χορψ  διαλύεσΟχι  καί  τά  τής  άντιλογίας  είς  μύθον,  ditionem  fecit,  larva  indutus,  et  ense  falcato  ins- 
ώς  ot  πολλοί  συγκεχωρήκασιν.  Έπιδράμωμεν  των  tructus,  et  quae  sequuntur  histrioni  et  choro  tran- 
τοιούχων  τά  κεοάλχια  διά  βραχέων.  Κένταυρον  γεγο-  sigenda  committens, etiam  alia, quibus  huic  fabulae 
νένχι,  Γηρυόνην,  κύκλωπχ,  Χρύσην,  κίρκην,  Κα-  contradici  potest,  absurda  (prout  vulgi  assensu 
λυχώ,  Μινώταυρον,  Σκύλλαν,  Χίμαιραν,  Πήγασον,  comprobata  Sunt)  notailS  modo  Capitibus,  quam 
Αχιστρυγόνας,  κέβρερον,  Γλαύκον  θχλάτχιον,  'Ατλαν-  brevissime  percurremus.  Centaurum  videlicet 
τα,  Πρωτέχ,  Νηρέα,  Νηρείδας,  τούς  πχίδχς  τούς  29  fuisse,  Geryonem,  Cyclopem,  Chrysen,  Circen, 
’Αλωέως,  έννεοργυίους  μέν  αύξηθέντας  μήκος,  έν-  Calypso,  Minotaurum,  Scyllam,  Chimaeram,  Pega- 
νεχπήχεςς  δ*  εύρος.  *Έτι  δέ  γένος  μέν  άναφΰναι  sum,  Lacstrygonas,  Cerberum,  Glaucum  marinum, 
καθ’  Ησίοδον  πρώτον  μέν  χρυσούν,  Ιπειτχ  άργυρουν.  Atlantem,  Protea,  Nereides,  Aloei  filios,  qui  ad  9 
tTxx  χιλκοΰν.  Πάλιν  ίππους  μέν  γενέσθαι  περί  των  orgyarum  445α  longitudinem  6t  9 cubitorum  lati- 
μελλόντων  συλλαλούντχς  Άχιλλετ,  Σφίγγα  δέ  τοίς  50  tudinem  excreverunt.  Tum,Hesidio  auctore1,  ge- 
χών  Θηβαίων  παισίν  αίνιγμα  προβαλλουσαν,  Σειρή- c nus  exstitisse  primo  aureum,  deinde  argenteum, 
νας  ό’  έπ’  όλέθρω  τών  άκροωμένων  φδούσας,  post  h»C  aeneum.  Rursus  6qU08  fuisse,  qui  de  futu- 
Χιόβην  δε  καί  Πολυδέκτην  διά  φόβον  άπολιθουμένους.  ris  collocuti  sint  cum  Achille  : et  Sphingem,  quae 
’Επί  δέ  τούτοις  τούς  'οδυσσεΐ  συμπλεύσαντας  Thebanorum  pubi  aenigma  proposuerit : et  Sirenes, 
Ικ  μέν  άνθρώπων  είς  συς,  έκ  συών  δέ  είς  άν·  quae  ad  perniciem  auditorum  canlillarint ; Niobem 
θρώπων  μετχβήνάι  διάθεσιν.  *Ετι  Τάνταλον  τιμά-  etiam  et  Polydecten,  in  saxa  ex  pavore  conversos, 
σθιι  μέν  διά  σωφροσύνην,  συνέστιον  δντα  θεοΐς,  Navigationis  insuper  comites  USyssis,cx  hominibus 
τιμωρεΐσθαι  δέ  διν  άκολασίαν,  έν  αέρι  φερόμενον.  in  porcos,  et  e porcis  in  humanum  rursus  habitum 
*£τέρους  είς  "^δου  καταβαίνοντσς  διά  προαιρεσιν,  transiisse.  Item  Tantalum  propter  mentis  integri- 
τούς  μέν  δπως  υπέρ  τών  ζώντων  τοΤς  νεκροίς  μάν-  tatem  honore  affici,  mensae  dearum  admotum,  et 
τεσι  χρήσαιντο,  τούς  δέ  ?να  τήν  Περσεφόνην  ώς  έρη-  propter  flagitiosam  libidinem  in  aera  sublatum 
μον  ύπάρχουσαν  β(φ  νυμφευσωσι.  Καί  κψδιον  έπί  plecti.  Nonnullos  etiam  data  opera  descendisse  ad 
κροβάτου  γενέσθαι  χρυσόμαλλον,  μηλέας  έν  τή  Αι-  Plutonis,turo  ut  vates  mortuosde  vivis  consulerent, 
βύη  πεφυκέναι  μήλςρ  φερούσάς  χρυσά,  σώμα  έμψυ-  tum  ut  Proserpinam, ceu  solitariam,  vi  sponsam  sibi 
χον  πάντα  τον  βίον  διακαρτερεΐν  άγρυπνον,  βορέαν  facerent.  Et  vellus  aureae  lanae  in  ove  exstitisse, 
καί  νότον  μετά  τών  άλλων  άνεμων  έν  άσκφ  πνίγε-  malosque  in  Africa  nasci,  quae  aurea  mala  produ- 
βθαι  συγκεκλβισ μένους  . Προς  τούτοις  Πασιφάην  Rcant  Animatum  corpus  per  omnem  vilaminsomoe 
μέν  ταύρεμ,  Τυρώ  δέ  ποταμφ  μίγνυσθχι,  πρύς  ούδέν  permansisse. Boream  et  Austrum  cum  caeleris  ven- 
γένος  την  εύνήν  έχούσας  άλλόφυλον  * καί  Φιλομήλαν  iis  in  utre  tantum  DOD  praefocare  incluSOS.  Adde 
μέν  άηδόνος  έξαλλάξαι  μορφήν,  Τηρέα  δέ  Ιποπος,  Pasiphaen  cum  Tauro,  et  Tyro  cum  fluvio  rem  ha- 
*£κάβην  δέ  είς  κυνύς  οίκουροΰ  καταστρέψαι  φύσιν.  bere : cum  tamen  ad  nullum  diversae  naturae  genus 
Έπί  τούτοις  τήν  ’ιώ  γεγονίναι  μέν  ποταμού  θυγα-  lectum  ineant. Et  Philomelam  in  lusciniae, Tereum 
τέρα,  ταυροχέρφ  δέ  μορφή  11  διαπτήναι  βοος  οίστρώ-  in  upupae, et  Hecuben b in  canis  domestici  naturam 

1 Lib.  u * Εργων.  b Oie.  Tu$cuL  iv. 

VARIiE  LECTIONES. 

2·  δυναστεύοντός  B.  b add.  A.  24  Ικνόνων  Β·  **  πολλών  άλλων  λεγ.  ζ".  26  titulum  post  τιθεμένης 

addi  solitam,  περί  παραδόξων  ζώων  καί  άλλων  πραγμάτων,  om.  B,  in  mg.  ponit  A.  97  μέν]  malim  μή· 
® έπιτρέψας  mg. : έπιστρέψας  libri.  99  χούς  A : toO  ζ".  30  χοΤς  add.  A.  31  μορφήν  pr.  A. 


15  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  16 

eSS6  mutatam.  Io  praterca  filiam  amnis  fuisse,  A σης  τδ  Ποντικήν  πέλαγος*  άφ*  ης  καί  τον  Βόσπορον 


sed  cornuta  bovis  forma,  cum  asilo  agitaretur, 
Ponticum  mare  transcurrisse,  unde  et  Bosphorus 
nomen  acceperit.  Et  Caeneum  Lapitham,  primo 
virginem,  circa  pubertatis  nnnos  ex  femineo  sexu 
in  virilem  transmigrasse  : atque  ad  postremum, 
cum  a centauris  abietum  incussu  verberaretur,  vi- 
vum et  erectum  subiisse  terram.  Et  Ledam,  ejus 
quae  in  feminam  cadit  procreationis  loco,  nativum 
peperisse  ovum  : unde  forma  illa  tot  pugnis  expe- 
tita, Helena,  inquam,  efformata  sit.  Hellem  etiam 
et  Phrixum  arietis  pedibus  volantes,  confecto  cur- 
su, mare  illud  ad  ulrumque  littus  usque,  Helles- 
pontum de  se  nominasse. Quid  quod  Hercules  etiam 
vasta  maria,  ubi  maximae  oriuntur  tempestates,  in 
olla  emensus  sit:  et  Africam  sementiset  aquae  viae- 
que expertem  solus  peragrarit : et  ab  Atlante  tantae 
magnitudinis  et  gravitatis  mundum  in  se  recepe- 
rit : non  quod  mandatum  haberet,  sed  tantum  ut 
gratiam  iniret?  Quid  quod  445 b Orphei,  citharam 
pulsantis,  vestigia  montes  et  scopuli,  amore  et 
studio  musicae  sectati?  Et  carnes  boum  solis  inter 
assandum  vocem  hominum  intellectui  obviam  edi- 
derint? Et  quod  vita  defuncti,  per  otium,  omnes 
generis  sermones  cum  Ulysse  credant,  ex  informi 
umbra  proprium  faciei  agnoscentes ? Aliique  horum 
bibant,  cum  nec  alvus  nec  gula  restet : alii  ferrum 
extimescant,  vulnerationi  tamen  non  amplius  ob- 
noxii ? Nonnulli  saxum  volvant,  quorum  corpora 
jam  olim  conflagrarunt?  Aliqui  etiam  jus  dicant 
deleris,  ubi  tamen  nihil  injuriarum  est  reliquum  ? 
Quid  tandum  quod  eorum  qui  non  amplius  sunt, 
simulacra  in  cymba  trajiciant,  Charonte  nauclero 
et  gubernatore,  ut  ne  submersi  denuo  funeris  ela- 
tione opus  habeant?  Et  quod  Alcestis,  et  Protesi- 
laus, et  Glaucus,  post  vitae  finem  surgant?  Siqui- 
dem illam  Hercules  reducit,  istum  uxoris  amor 
exstimulat,  bunc  vates  una  defessus  excitat.  Et 
quod  Amphiarai,  vita  adhuc  integra,  corpus  una 
cum  equis  et  curru  tellus  absorbeat  ? Et  quod  den- 
tibus e Cadmi  dracone  disseminatis  viri  armati, 
interque  se  depugnantes,  eoascantur?Et  quod  Ta- 
los» Minois  custes,  ter  uno  quolibet  die  totam  cir- 
cumambulet Cretam,  tam  longe  lateque  patentem, 
solusque  animatorum  in  talo  vitam  possideat?  Et 
quod  Minoi  vita  abrumpi  nequeat, uisi  quis  ferven- 
tem ei  aquam  affundat  ? Ad  haec  quod  incantatione ; 
Medeae  immutatus  senex  hircus  ad  juventutem  re- 
dierit, et  a Peliadibus  incoctus  sit  pater,  ut  reju- 
venesceret?  Et  quod  tres  anusPhorcides  unios  oculi 
usu  vitam  exigant,indissoIubilis  interse  fidei  com- 
mutantes vicem?  Item  quod  Arcadiae  cultores  et 
Atticae,  terrigenae  sint  et  praeter  naturam  orti?  Et 
quod  mactata  in  Aulide  vivam  se  exhibuerit  apud 


είληφέναι  την  κλήσιν.  *Ετι  Καινέ*  τον  Λαπίδην  το 
μέν  άπ*  άρχής  γενέσθχι  παρθένον  καί  γυναίκα, 
ήβήσχντα  δε  είς  άνδρχ  μεταστήναι,  τδ  δ'  ύστατον  εις 
την  γην  ύπδ  των  Κενταύρων  καταδύνατ,  ταΤς  έλάταις 
τυπτόμενον,  όρθον  τε  και  ζώντα.  Καί  Λήδαν  μεν 
άντί  τής  χαθ^χούσης  γυναικί  τεκνώσεως  ώού  τεκεΤν 
φύσιν,  ές  οΤ  το  περ'μάχητον  είδος,  την  Ελένην  λέγω, 
τυπωθήναι  · την  δέ  "Ελλην  και  Φρίξον  έπί  κριού  τοΤ; 
ποσί  πετομένους  52,  τον  πόρον  κστανύσαντσς, 
[1 328  R.]  τήν  έφ’  έκάτερ*  θάλατταν  ‘Ελλήσποντον 
άφ*  έαυτών  33  προσαγορεύει.  Τδν  δ’  Ήρχκλέχ  και  τά 
πελάγή  μέν,  ού  μέγιστοι  χειμώνες,  έν  λέβητι  3ια- 
πλεΤν,  [720  Η.]  τήν  δε  Λιβύην  άσπορον  άνυδρον  άπό- 
ρευτον  ύπάρχουσαν  μόνον  διεξέρχεσΟχι  3i,  τψ  δέ 
. *Ατλαντι  τον  τηλικούτον  διαδέξασθαι  κόσμον,  πρόσ- 
ταγμα 35  μεν  ούκ  Εχοντχ,  χάριν  δε  τιΟέμενΟν.  Καί 
τψ  μέν  ’Ορφεΐ  κιΟαρίζοντι  δια  φιλομουσίαν  τά  όρη 
καί  τάς  πέτρας  άκολουθεΤν,  κρέα  δε  όπτώμενα  των 
‘Ηλίου  βοών  φωνήν  προΐεσθαι  τοΤς  άνΟρώποις  συνε- 
τήν. Τών  δε  μετηλλαχότων  τον  βίον  έπί  σχολής  πρδς 
’Οδυσσέα  διεξέρχεσθαι  παντοδαπή  36  άδολεσχίχν  έκ 
τής  άμορφου  σκιάς  τό  τής  δψεως  γινώσκοντας  Ιδίω- 
μα, και  τούς  μεν  αύτών  άπδ  τού  πίνειν  ού  κοιλίας, 
ού  βρόγχους  έχοντας,  έτέρους  δε  φοβεΤσθαι  τδν  σίδη- 
ρον ούκέτι  37  δυναμένους  τρωθήναι,  τινάς  δέ  πέτρον 
κυλίει ν τών  σωμάτων  πάλαι  κατακεκαυμένων,  άλλους 
δέ  δικάζειν  έτέροις  τεθνηκόσιν  άδικήματος  ούδενδς 
ύπάρχοντος*  τδ  δ’  Εσχατον,  τών  ούκάτι  οντων  τούς 
τύπους  έν  πορθμίδι  διαπλεΤν,  έχοντας  Χάρωνα  ναύ- 
κληρον και  κυβερνήτην,  ?να  μή  καταστραφέντες  έκ- 
φοράς  έπιδέωνται  πάλιν.  Και  την  μέν  *Αλκηστιν  καί 
Πρωτεσίλαον  και  Γλαύκον  τετελευτηκότα;  πάλιν 
άναστήναι,  τήν  μέν  ύφ*  Έρακλέους  άναχΟεΤσαν,  τον 
δέ  διά  τδν  τής  γνναικδς  38  Ερωτα,  τδν  δέ  ύπδ  τού 
μάντεως  τού  συγκατορυχθέντος*  τού  δέ  ’Αμφιαράου 
ζώντος  τδ  σώμα  κχτχδέςασθχι  μετά  τών  'ίππων  και 
τού  δίφρου  τήν  γήν.  *£τι  τοίνυν  όδόντας  έκ  Κάδμου 
σπαρήναι  δράκοντος,  έκ  δέ  τούτων  δπλίτας  άνατετλαι 
μαχομένους  άλλήλοις.  Τδν  δέ  Τάλων  τον  φύλακα 
τού  39  Μίνω  τρις  μέν  έν  ήμέρφ  πάσαν  περιπολεΤν  τήν 
Κρήτην,  τηλικαύτην  ουσαν,  τήν  δέ  ζωήν  μόνον  τών 
έμψυχων  τούτον  έν  τψ  σφυρρψ  κεκτήσΟάι.  Καί  τού 
Μίνω  δέ  άμήχανον  είναι  παραλύσαι  τδν  βίον,  εΐ  μή 
τις  αύτψ  ζέον  ύδωρ  κχτχχέαι.  Πρδς  τούτοις  ύπδ  μέν 
τής  Μηδείας  γέροντα  κριδν  έπψδαΤς  μεταπεσόντα 
νέον  γενέσθαι  πάλιν,  ύπο  δε  τών  θελιάδων  καθεψη- 
6ήναι  τδν  πατέρα  Πελίαν,  ΐν*  γένηται  νέος.  Τάς  δέ 
Φορκίδας  τρεις  μέν  ούσας  γραίας,  ένί  δέ  χρωμένας 
δφΟαλμψ,  διεξάγει»  τδν  βίον  άλυτον  παρ’  40  άλλήλων 
κατά  μέρος  άμειβομένας  πίστιν.  *Ετι  δέ  τούς  τήν 
‘Αρκαδίαν  οίκούντας  κάί  τήν  'Αττικήν  γηγενείς  τε 
είναι  και  παρά  φύσιν  γεγονΕναι.  Καί  τήν  μέν  έν  Αύ- 
λίδι  σφαγεΤσαν  έν  Ταύροις  άνάφανήναι  ζώσαν,  τήν 


VARLE  LECTIONES. 

3f  an.  πετομένου  ? 38  άφ’  Εαυτών  έ^λήσποντον  Β.  34  διέρχεσΟαι  ζ\  85  πρόσταγμα  μέν]  προστεταγ- 

μένα  Α.  99  παντοδαπήν  Β,  εκ  — - γινώσκοντας  — άπδ  τού]  γινώσκοντα  — αΐματος  Hemeterhus.  Lucian.  Ι· 

^ 407  α.  97  ούκέτι]  ού  Β.  38  τδν  τής  γ.]  τής  γ.  τδν  Α#  99  τάλων  τδν  φύλακα  τού  Α : Ιταλωτδν  ζ". 
άλυτον  παρ'  om.  Α. 


17  BIBLIOTHECA.  — COD.  CCL.  18 


δ*  έν  Πελοποννήσφ  κχταποντισθεΤσαν  υπό  του  πχτρός 
*Ακρισίου  τή  πχρζλίφ  τή  Σεριφίων  άβλαβη  μετά  του 
βρέφο.ις  προσπεσαΤν.  Τον  δ*  υπο  Μενελάου  κατά  την 
μο^ομαχμαν  ήδη  χειρουμένον,  ές  αίφνης  άρπχγέντα, 
εν  τώ  θχλάμ-μ  γενέσθχ  πρός  συνουσίαν  έτοιμον  όν- 
τα, ιών  δβινών  άπχντων  Ιπιλελησμένον.  Του  δε  δου- 
ρείου  το  κύτος  ούκ  έφ*  άλώσει  συμπαγή  m πόλεως, 
α\λ*  έπί  προδοσία  των  περί  τον  ’Οδυσσεχ  και  τόν 
Νεοπτόλεμον  τοιαύτην  δ τρόπο;  υπογράφει  τήν 
vr/fi  ειαν  και  του  κατασκευάσαντος  τεχνίτου 
χζί  τών  έμβάντων  41  άριστέων  καί  των  ύποδεξα- 
μενων  είς  την  Ιδίαν  πόλιν.  *Επί  σούτοις,  δτι 
τόν  τηλικούτον  ούρανδν  μετά  των  έν  αύτψ  διατρι- 
βόντων  θεών  τοΤς  ίδίοις  δ "Ατλας  ώμοις  ύπειληφώς, 
ομω;  τά;  καλούμενες  ’Ατλαντίδας  έτεκνοποιήσατο  4$. 
£72 1 Η ] οπερ  άμήχανον.  "Οτι  την  απασαν  οικου- 
μένην ωκεανός  περικυκλοΤ  φρουρών  και  συνεχών 
τοίς  έαυτοΰ  ρεύμασιν*  [1329  Η.]  ού  φησι  πέραν  οί- 
κεΤν  τας  Γοργόνα;  Ησίοδος.  "Οτι  των  ηρώων  τινες 
απαθή  την  διαμονήν  των  σωμάτων  43  διαφυλάττουσι 
πάντα  τον  χρόνον  έν  ταΤς  μακάρων  νήσοι;,  ας  υύδείς 
κυρως  ίστόρηκε.  Και  ταύτα  μέν  είς  άπορον  κατα- 
στρέφοντα  δόξαν  πολλαΤς  καί  των  γυναικών  εύλο- 
γον 44  παραδίδωσι  χλευασμόν  43.  Των  δ*  αύ  θεών 
π-ϋ;  παραδεξώμεθα  40  τόν  μίν  έν  μηρφ  καταρ^α- 
φέντα  τραφά^αι,  την  δε  τή  τού  Διός  κεφαλή  κοιλίφ 
•χρήσασθαι,  τον  δε  άνευ  τού  πατρδς  τελειωθήναι 
(λέγω  δή  τδν  "Ηφαιστον),  τον  δε  "Ηλιον  διά  τας 
’Λτρέως  είς  Θυε:την  πράξιις  την  μεν  δύσιν  άνατο- 
λήν  ποιήσιι,  τήν  δε  ανατολήν  δόσιν.  Προ;  δ!  τούτοις 
'Απόλλωνα  μεν  και  Ποσειδώνα  έν  Τροίφ  θητεύσαν- 
τα;  έτιαυτόν  οίκοδομίας  άποσταρηθήναι  μισθόν  και 
βοοτροφίας,  ταΤς  δείνοταταις  ύπδ  Λαομέδοντος  περι- 
πεσόντ ας  άπειλαΤς,  Διόνυσον  δε  υπό  Λυκούργου  διά 
φόβον  47  καταδιωχθεντα  είς  την  θάλατταν  προς  θετιν 
κχτχφυγεΤν.  Προ;  δέ  τούτοις  ερινί  υπέρ  κάλλους 
κχτσστήναι  θεαις  48#  ών  έκαστη  μεν  ίδέκαζε  τον 
κριτήν  τοΤς  παρ'  ©αυτή  δώροις,  ινα  παοίοη  τό  δίκάιον, 
ουδεμιφ  δε  παρηκολούθει  τό  συμπεσουμ6νον  τής 
κρίσεως  τέ/ο;.  ''Εχι  τό  μεν  'Αθηνάς  μέγεθος  είς  χε- 
λιδόνος  συγκαταβήναι  40  ογκον,  τό  δε  τού  Διός  άςίω- 
μα  είς  κύκζου  κατασταλήναι  τάςιν,  τό  δε  τής  Δή- 
μητρας 30  κάλλος  εις  χήν  αίσχίστην  μετασταθήναι 
ν.αΟΐσιν.  Τον  δέ  νομιζόμενον  μέγιστον  Δια  Ιιπιβου- 
λευθήναι  μέν  υπό  τού  άναγκαιοτάτου  τής  γυναικός 
«σελφού,  σωθήναι  δΐ  υπό  τών  έχθίστων,  λέγω  δή  τών 
Τιτάνων  ούς  άναοαντας  εκ  τών  δεσμών  καί  του 
σκότους  κσι  τής  έκεΐσε  φυλακής,  έπί  τήν  χρείαν 
πιρέσχοντο  φοβήσαντες  τούς  περί  τον  Ποσειδώνα, 
χαταδήναι  πάλιν  έκουσίως  είς  τον  ' Αχέροντα  καί 
^ τόν  '.^δου  51  τόπον.  ’Έτι  τήν  μεν  *Α  ©ροδίτην  τιτρω- 
σκομένην  υπό  θνητής  δυνάμεως,  τον  δ*  * Αρην  δεσ- 
μουμινον  υπ*  *'ίΑτου  καί  Εφιάλτου,  τον  δε  '^δην  32f 
b φ τόπο  τήν  βασιλείαυ  ειχεν,  έκεΤσ»  ύφ*  Ηρα- 


t TaurosTEl  quod  in  Peloponneso  mari  demersa  a pa- 
tre Arisio,  Seriphiorum  Ultoribus  incolumis  una 
cum  infante  appulerit?  Et  quod  a Uenelao  in  singu- 
lari certamine  jam  subactus,  post  arreptionem  su- 
bitam, versetur  in  thalamo,  ad  complexum  paratus, 
et  omnis  adversi  casus444a  oblitus? Kt  quod  lignei 
equi  receptaculum  non  ad  expugnationem  urbis  sit 
compactum, sed  ob  proditionem  Ulyssisot  Neopto- 
lemi, sociorumque?  Vide  qnalis  hoc  modo  stultitia 
depingatur, et  artificis  qui  equum  exstruxit, et  pro- 
cerum, qui  hunc  inierunt,  et  civium,  qui  in  pro- 
priam urbem  eumdem  susceperunt!  Addehis,quod 
coelum  tam  vastum,  diis  in  eo  commorantibus  suis 
Atlas  humeris  exceperit,  et  Atlamiides  tamen  ge- 
nuerit,quod  fieri  nullo  potest  modo.  Quod  orbem 
} totum  Oceanus  circumluat  et  ambiat,  custodiens 
eum  fluxibus  suis  et  continens, cujus  extrema  Gor- 
gones  accolere  Hesiodus  canit.  Et  quod  heroum 
nonnulli  corporum  incolumitatem, extra  omnes  ad- 
jectiones, conservant, in  beatorum  insulis:  dequi- 
bus  tamen  nemo  certi  aliquid  memoriae  prodidit. 
Hsecigilurcuro  in  dubias  e;  perplexas  desinant  opi- 
niones,mullis  etiam  c $ exu  muliebri  risum  non  im- 
probabilem tradunt.  Cacterum  de  diis  nugas  quo- 
modo accipiamus?  Quod  videlicet  quidam  femori 
insutus  ad  maturitatem  pervenerit:  quaedam  Jovis 
rapite  pro  matrice  sit  usa  ? Et  quidem  sine  patre 
(Vulcanum  dico)  sit  pe/ fertus  ? Quod  Sol,  propter 
nefariam  Atrei  in  Tbyeslcni  impietatem,  ex  occasu 
ortum, et  ex  ortu  occasum  fecerit  ? praeter  ea  quod 
Apollo  et  Neptunus,  locata  apud  Trojam  mercena- 
’ ria  opera  per  annum,  praeterquam  quod  aedifica- 
tionis et  ministerii  pastoralis  mercede  fraudaren- 
tur, atrocissimis  Laomedontis  minis  objecti  sint? 
Et  quod  Bacchus  a Lycurgo  perterrefactus  fuga- 
tusque  in  mare, Tbet  idos  opem  implorarit?Huc  ac- 
cedit,quod  lite  de  formae  elegantia  inter  deas  orta, 
unaquaeque  muneribus  suis  judicem  corrumpere 
studeat, et  nullam  tamen  harum  assequatur  finis  ex 
hoc  judicio  eventurus  Imo, Minervam  fabulantur, 
quanta  quanta  est,  in  hirundinis  corpusculum  se 
abdidisse,  et  majestatem  Jovis  a cygni  forma  ve- 
luti  in  ordinem  redactam,  et  Cereris  pulchritudi- 
nem in  turpissimum  transiisschabiturmEl  Jovem, 
qui  pro  maximo  habetur,  a maxime  necessario, 
uxorie  germano,  insidias  expertum,  et  servatum 
esse  a maxime  invisis,  Titanibus,  inquam  ; qui 
egressi  e vinculis  ct  tenebris, et  quae  illic  est  custo- 
dia,postquam  in  fugam  conjecto  Neptuno,  operam 
illi  navassentysponte  ad  4446  Acherontem  et  Plu- 
tonis regnum  denuo  se  receperint.  Tum  Venerem 
mortali  manu  sauciam:  et  Martem  ab  Oto  et  Ephial- 
to  vinculis  constrictum,  et  Ditem  in  regno  suo, 
ab  Hercule  sagittis  ictum,  in  maximos  incidisse 


VA1U45  LECTIONES. 

**  Ιμβατών  B.  **  έπαιδοποιήσατο  B.  ^ τήν  διαμονήν  τών  σωμάτων]  τά  σώματα  Β.  44  εύλόγιμ. 
Φ χλευχσμφ  Β.  46  πχραδεςαίμεθχ  καταφαφέντα  Α : καταραφθέντχ  47  φόδου  48  θεοΤς  Α.  συγ- 

χϊ-ιυαί^ειν  Α.  50  δημήχράς  Α.  51  φδου  Β : ς\  Α utrum  habeat,  non  liquet.  5*  αί'δη  A. 


19  PHOTII  PATRIARCHA  CP·  20 

cruciatus : et  Vulcanum  a cacumine  coali  dejectum  A κλέους  τοξευθένχα  χαΐς  μεγίσχα ις  άλγηδόσι  περι- 
in  Lemnum,non  absque  laesione  corporis  et  dolore  πεσεΤν*  τδν  δέ  'Ήφαιστον,  άπό  τού  κατά  χόν  ούρα- 
extremo  : et  Junonem  a Jove  suspensam  alligatis  νδν  άπο^ριφέντα  ύψους,  είς  Λήμνον  ένεχθήναι  δια- 
Utriqne  pedi  incudibus  maximis.  Summatim,  deos  κείμενον  εσχάτως*  τής  8'  "βρας  υπό  χοϋ  Διός  κρε- 
adulteria  committere,  fulmine  feriri,  loripedes  es-  μαμένης  53  έκ  τών  ποδών  έκδεθήναι  παμμεγέθεις 
Se  jfurtis  assuescere.ab  hominibus  virtute  SUpera-  άκμονας.  Καθόλου  δέ  θεούς  34  μοιχεύοντας,  κεραυ- 
ΓΙ,  procaciter  conviciari,  injurias  patrare,  sortem  νουμένους,  κυλλόποδας,  κλέπτειν  είθισμένο^,  άν- 
deplorare,  et  tandem  nulliu9  affectionis  immnnes  θρώπων  άσθενεστέρους , προχείρως  λοιδοροϋντας, 
esse,  a qua  nos  perturbati  deorum  opem  invoca-  άδικούντσς,  μεμψιμοιρούντας.  πέρας  ούθενός  53  πά- 
mus.  Quare  qui  haec  fabularum  portenta  horni-  θους  έκτος  καθεσχώτας,  ύφ*  ών  ήμεΤς  δχλούμενοι  τούς 
nibus  credenda  proponunt,  tam  procul  a veritate  θεούς  έπικαλούμεθα.  Ot  ούν  τα  χοιαύτα  τερατευόμε- 
remoti,  num  putas  magistros  Ode  dignos  aliis  do-  VOI,  πό(^ω  τής  άληθείας  Ιστάμενοι,  ούκ  άν  έτέροις 
COndis  esse  judicandos?  Dum  tot  et  talibus  Aga-  ταύτην  είσηγεϊσθαι  κριθεΤεν  5v  αξιόλογος  Διά  τοιού- 
tharchides  exemplis  narrationem  de  Perseo  ad  των  καί  τοσούτων  ’Αγαθαρχίδης  τά  περί  τον  Πίρσέα 
fabulas  relegat,  nec  mari  Rubro  a filio  Persei  είς  δμοίους  άπάγων  56  μύθους,  ουδέ  τήν  ’Ερυθραν  έκ 
nomen  obvenisse  tradit.  £ χού  παιδός  αύτοϋ  κληθήναις  δίδωσιν. 

Cap.  V.  Fabularum  finis  delectatio  — Hinc  se-  'θτι  αυτός,  φησίν,  έαυτφ  αίτιος  καθίσταται  έλέγ- 
ipSUm  in  causa  sibi  esse  Ut  redarguatur,  ostendit,  χων  ό τήν  τών  μυθοποιών  έςουσίαν  εις  πραγματικήν 
propterea  quod  ad  seriam  rorum  gestarum  tracta-  [722  Η.]  μετάγων  57  ένάργειαν  58·  ής  h τις  άφέλ$ 
tionero,  tabulatorum  licentiam  traducat.  Nam  ab  τον  έλεγχον  , οΰδεν  εύτελέστερον  καταλείψει 
hac  si  quis  refellendi  studium  detrahat,  nullam  γένος  τής  πίβτεως  ήρμένης.  *Επε>  διά  τίνα  αί- 
relicturus  est  materiam  Viliorem,  sublata  nimirum  χίαν  ''Ομηρον  ούκ  εύθύνω,  Διό;  καί  Ποσειδώνος  φρά- 
fide.Quam  enim  ob  causam  non  damno  Homerum  ζονχχ  διαφοράν  [1332  R.j,  άδύνατον  άνθρώωψ  πίστιν 
(inquit)  quod  Jovis  et  Neptuni  dissidium  asserit,  παραδούναι*  ούδ*  Ήσίόδφ  μέμφομαι  δηλούν  τολμώντι 
Cum  fieri  non  possit,  ut  homo  mortalis  fidem  hac  θεών  γένεσιν·  ούδ*  Αίσχύλον  έπιπλήττω  πολλοΤς  δι- 
in  parte  astruat  ; nec  Hesiodum  vitupero,  deum  εψευσμένον  και  πολλά  συγ^ράφοντα  τών  άσυγχωρή- 
generationem  exponere  ausum  ; nec  Aschylum  των*  ούδ9  Εύριπίδου  κατηγορώ  τφ  μέν  ’Αρχελάψ 
increpo, quod  in  plerisque  mentitur,  et  multa,  quae  περιτεθεικδτος  τά;  Τημένου  πράξεις,  τον  δε  Γειρε- 
concedi  nunquam  possunt,  in  litteras  refert ; nec  αίαν  βεοιωκότα  πάρε  ισάγοντος  πέντε  γενεών  πλέον  54, 
Euripidem  accuso,  quod  Archelao  tribuit  res  a ουδέ  τούς  άλλους  είς  έπιτίμησιν  άγω  διασκεΰαΤς  εν 
Temeno  gestas,  et  Tiresiam  in  theatro  plusquam  Βτοΐς  δράμασι  χρωμένους  άδυνάτο'ς  ; νΟτι  πας  ποιητής 
quinque  aetates  vita  complexum  introducit  , nec  ψυχαγωγίας  ή ά\ηθε'ας  έστί  στοχαστής, 
aliis  vitio  verto,  quod  apparatu  in  fabularum  actione  utuntur  virium  excedente  humanarum  mo- 
dum? Quia  omnis  poeta  magis  voluptatis  scopum  quam  veritatis  sibi  propositum  habet. 

GAP.  VI.  Quoe  ttfTa  elephantos  producat . — 'Ήτι  καί  τήν  Μνδικήν  χώραν  ελέφαντας  τρεφειν 
ElaphantOS,  scribit  auctor,  Indorum  terra  nutrit,  φησί,  και  τήν  Αιθιοπίαν,  ή τοΤς  Θηβαίων  όρίοις  έσ;ιν 
et  Atbiopum,  quae  Thebanorum  fines  attingit,  δμορος,  καί  δή  καί  τήν  Λιουήν, 
n6C  non  Libya.  *\)τι  τέτταρες  60  τύποι  τήν  Αίγυπτον  περιειλήφα- 

CAP.  VII.  jEgypti  limites . — Quatuor  inde  σ:ν,  άπό  μέν  τής  άρκτου  τό  πέλαγος,  άπ*  ανατολής 
perhibet  limitibus  iEgyptum  esse  inclusam  : a δέ  καί  δύσεως  έρημίαι.  από  δε  τής  μεσημβρίας 
septentrione,  pelago  : ab  ortu  et  occasu,  deser-  Αίθίοπες. 
tis  : et  a meridie,  gentibus  Alhiopum.  D 

Austerus  hic  sermo  (i),  sed  salutaris·  Os-  Αύοτηρος  ό λόγος,  άλλα  σωτήριος.  Δηλούται  γάρ 
tenditur  enim  non  44tt«  m(estit  ae,  sed  CUStO-  ού  λύπης,  αλλά  φυλακής  ?νεχεν,  και  τήν  ηδονήν  έκ 
dia  gratia  \ et  ex  oratione  voluptatem  sustulit,  τών  λό/ων  ήρ/εν,  δπς  τής  έκ  τών  πραγμάτων  y α- 
ne  ex  rebus  gratiam  adepti  pro  bonis  mala  con-  ριτος  άπολαύοντες  μηδέποτε  αντί  τού  β?λ:ίονος  τό 
sequamur:  vel  per  Jovem  vel  deos,  et  non  in  χείρον  «ίρώμεθι,  ή προ;  Διός,  κα·  Ο ών,  "να  μΓ,δέ 
medio  posita  quadam  remittamus.  τών  εν  μέσω  κειμένων  Ινια  παρίωμεν. 

Privati  vero  divitias  looge  profundiores,  sine  ’ΐδιώτου  μεν  ουσίαν  μικρώ  βαθυτέραν  άπραγμόνω; 
negotio  est  difficile  servare.  Tu  vero  horum  et  si-  χαλεπόν  e*  διασώσαι*  ού  δέ  τοσούτων  καί  τηλικούτων 
milium  bonorum  hareditatem  consequi  te  posse  κληρονομίαν  άγαθών  καθέςειν  χωρίς  αγωνίας  άλπί- 

VARIA  LECTIONES. 

53  κρεμαμένης  Β et  Cor.  Α:  κρημναμένης  ζ".  54  θεούς  om.  Α.  53  ούδενός  Β.  56  άπάγων 

Α : άγων  57  μετάγων  Α : ένάγων  ζ\  58  ένέργειαν  ζ"  ούθέν  ΑΒ  : ούδέν  ζ"  59  πλέον  πε'ντε  γενεών  Β. 
60  τέσσαρες  ζ1.  απρ.  Αατι  χαλεπόν  ζ", 

ΝΟΤΑ. 

(1)  Hic  mqlta  omissa  sunt  ab  interprete  et  in  Graea  edit.  Henr.  Sleph. 


21  BIBLIOTHECA  - COD.  CCL.  22 

ζεις ; καί  ταύτα  γινώσκων  βτι  χΑκετνα  μέν  6 νόμο*  A sine  certamine  confidis  ? praesertim  cum  scias 
τψ  χτη**μένφ  διχφυλάττει,  ταύτα  δε  6 σίδηρος  Αφ-  quod  lex  possidenti  Hl^  conservet,  haec  ferrum 
upiHxt  τών  Ανθενεστέρων.  aufert  de  imbecillioribus. 

Ότι  φησίν,  Έχ  πολλοί  χρδνοο  προβιληφδτις  Ισμέν  Sumus,  inquit,  multo  tempore  in  hac  sententia, 
δτι  τάς  τών  δυναστών  φιλίας  b καιρός  σφραγίζεται  regum  amicitias  ab  occasione  confirmari  et  solvi, 
x 21  λύει,  και  την  σην  Ασχολίαν  αλλω  δίδωσιν  άφορ-  et  tuam  occupationem  alteri  dare  argumentum,  ex 
μη\,  αίςων  καί  φθίνω/  τα  πράγματα  έξ  Αλλήλων.  aliis  res  augendo  et  minuendo.  Hic  verbo  conti* 
'o  μίν  τψ  λογφ  συνεχώς  χαρίζάμενος,  xb  ix  τών  nenter  gratificatus,  rerum  gestarum  fidem  exce- 
εργων  δυνατόν  υπέρβαρων,  πολλά  διαψεύδεται·  b δέ  dens,  falsa  commemorat : ille  amicis  in  societatem 
τροσλαμέάνων  es  τούς  αυτού  φίλους  βουλής  χοινο>-  consilii  adhibitis  tempore  ejuscemodi  neque  ur- 
wj;  ίν  καιροτς  τηλικουτοις  ού  τού  63  την  δρμην  gentis  impetnm  exigit.  Quis  enim  adeo  expers 
επόσοντος  δεΤται.  Τις  γαρ  ούτως  άβουλος,  δς  τύ  δο-  consilii,  qui  ab  altero  quid  sibi  videatur  COgtlOS- 
xujv  αυτφ  παρ’  έτερου  βούλεται  μαΘεΤν,  χαΐ  ποιεΤν  cere  velit,  et  in  dubiis  COQSiliO  uti  explentis  desi- 
to/σύμβουλον  τών  απορουμένων  συνήγορον  της  έπι-  derium  ipsius  ? Si  enim  dominus  bonorum,  non 
Ουαίας ; tt  γαρ  b κύριος  τών  τοσούτων  Αγαθών  succumbit  cupiditati  eorum  qui  cogunt.  Beatum 
χρείττων  Ιστ\  της  έπιτ^μίας  της  τών  βιαζομένων,  Β praedico  haec  possidentem,  tollere  autem  non  pos- 
μικχρίσχι  μίν  εχω  τού  ταύτα  χεχτημένου  την  έξ-  sum  armis  COactUS,  SUmplUS.  Quid  igitur  arduum 
ουσία#,  ΑφελέσΘαι  δε  τοίς  δπλοις  βιασάμενος  τΑς  actionem  in  vanum  rumorem  adducere,  spesque 
χορηγίας  ού  δύναμαι,  τί  ούν  Αμήχα/ον  πραξιν  είς  inanes  reveritum  fuisse  prae  caeleris  periculis?  Sed 
κενήν  έπαγγελίαν  6t  αγειν,  καί  τας  Αδήλους  έλπίδας  percellunt  Graecos  ASthiopes.  Quare?  nigredine  et 
τών  προδήλων  κινδύνων  πλέον  εύλαβεΤσθαι  ; 'ΑλλΑ  formae  differentia.  Non  excedit  puerilem  aetatem 
καταπλήςονχαι  τους  ''Ελληνας  ot  Αίθίοπες.  rivi  ; τη  bic  metus  apud  nostros.  In  bellis  vero  grandiort- 
[723  H.|  μελανίφ  καί  τή  παραλλαγή  τής  μορφής,  ούχ  busque  contentionibus,  non  facie  aut  colore,  sed 
υπερβαίνει  την  τού  παιδός  ηλικίαν  παρ’  ήμϊν  6 τοιού-  audacia,  et  re  militari  res  dijudicantur.  Ego  vero 
τος  φύοος.  Έν  δε  τοΤς  πολέμοις  καί  ταΤς  65  μείζοσι  a quo  die  constitutus  sum  tutor  corporis  lui,  Cum 
οιαφοραΐς  ούχ  οψει  καί  χρώματι,  τόλμη  δε  καί  juvenis  admodum  esses,  totiusque  regni,  ab  ilio 
στρατηγέ  τΑ  πράγματα  κρίνεται.  Έγώ  δ’  Αφ*  ής  statim  in  magnum  me  laborem  conjeci. Quemnam? 
ί,μέρα;  ή τύχη  με  κατέστησέν  έπίτροπον  τού  σώμα-  Iis  qui  in  voluptate  versantur  repugnare  atque  in- 
tj;  τού  σοϋ,  νέου  παντελώς  δντος,  καί  τής  ίλης  βα-  dignari,  non  facultates  tibi  primum  auferendo, 
σιλείχς,  Απ*  έκεί/ης  ευθύς  μέγαν  έμιυτφ  πάνον  έπ-  sed  imperitiam,  ut  tantis  bonis  prudens  fruaris, 
έβζλον  ββ}  τίνα  τούτον  ; τοΤς  πρύς  ήδονήν  δμιλούσιν^.  non  peccans.  Hoc  euim  quaerebam,  patris  nactus 
έναντιούσθαι  καί  &>σχεραίνειν,  σού  πρώτον  αυτού  benevolentiam  tempore  conciliatam,  non  adula- 
περιαιρούμενους  ού  τήν  εξουσίαν  Αλλα  τήν  Αγνοιαν,  lionis  irrisionem  opportunitate  assuetam.  Novi 
'ίνα  τών  τοσούτων  Αγαθών  φρο/ών  Απόλυσης,  μή  enim  ut  4456  natu  grandior,  multarumque  rerum 
δι σμαρτάνων.  Τούτο  γαρ  έζήτουν  πατρύς  δχων  εύ-  experientiam  consecutus,  per  assentationem  eos, 
νοιαν  χρύνου  στοχαζομένην,  ού  κύλακος  εΙρωνείαν  qui  excellerent  dignitate,  regnaque  simul  funditus 
χιιρώ  προσομιλούσαν.  (1333  R ] οΐδα  γαρ,  πρεσβύτε-  deleta  Cassandri,  Ljsimacbi,  et  Alexandri,  tanta 
ρος  ών  καί  πολλών  έμπειρος  γεγονώς  πραγμάτων,  δια  cum  fuerint,  Medorum,  Syrorum,  et  Persarum : ut 
τού;  θωπεύειν  έπιβεβλημένους  τούς  έν  ταΤς  ύπεροχαΐς  neque  generis  semina  reliquerint,  non  sine  causa, 
και  τΑς  ιιεγίστας  βασιλείας  Αρδην  Ανηρημένας,  τήν  Juvene  enim  per  aetatem  rerum  imperito,  celebri 
Κ/σάνδρου.  τήν  Λυσιμάχου,  τήν  'Αλεξάνδρου  τηλι-  vero  in  peccatis, nihil  neque  promptius  ad  lapsum, 
χτίτην,  ουσαν,  τήν  Μήδων,  τήν  Σύρων,  τήν  Περσών  neque  periculosius.  Alexander  igitur  armis  invi- 
ώστε  μηδε  σπέμα  χατχλελεΤφθχι  67  τού  γένους.  Ούχ  CtUS,  in  Vlt»  consuetudine  fuit  infirmior  : lauda- 
άλόγως·  νέου  γαρ  πολλά  μέν  Αγνοούντος  διά  τήν  tione  enim  captus  est,  appellatusque  Jupiter,  non 
ηλικίαν,  εύλογουμένο-υ  δε  έπί  τοΤς  Αμαρτήμασιν  ού-  se  subsannari,  sed  honorari  existimabat.  Expetitis 
δέν  σφαλερώτερον  ούδΐ  έπικινδυνοτερον,  *ο  γουν  Diis  quae  fieri  nequiverant,  naturae  fuit  oblitus. 
'Αλέξανδρος,  Αήττητος  ών  έν  τοΤς  δπλοις,  Ασθενέστατος  ήν  έν  ταΤς  ύμιλίαις*  ^λίσκεχο  γαρ  ύπύ  τών 
επαίνων,  καί  Ζεύς  καλούμενος  ού  χλευαζεσθαι  ένύμιζεν  Αλλα  τιμασθαι,  τών  μεν  Αδυνάτων  έπιθυμών, 
*ης  δε  φύσεως  έπιλελησμένος. 

"Οταν  6 δημαγωγώς  τοΤς  πολλοΤς  διαλέγηται,  μή  Quando  ΟΓβΙΟΓ  Cum  populo  disseruit,  ΠΟΠ  amici 
τήν  τού  φίλου  τάξιν  ύποστησάμενος  Αλλα  τήν  τού  κύ-  sed  adulatoris  persooam  sustinens,  plebis  impetu 8 
λχχος,  ήν  τών  βχλων  ορμή  βεβαιωτήν  λαβούσα  τής  consiliarium,  qui  in  peccato  confirmaret  nactus, 
έμαρτίας  τύν  σύμβουλον  Ανέτρεψε  τήν  πόλιν,  Έν-  urbem  evertit.  Imminet  enim  adversarius  uon  reo 
στ'κπτει  γΑρ  δ μώρος  ού  κατΑ  τών  ύπαιτίων  μδνον,  tantum,  sed  et  iis,  adversus  quos  invidia  ipsi  adi- 
έλλΑ  καί  οΓς  Sv  6 φθύνο;  αδτφ  τήν  έφοδον  προοδο-  tum  adornavit.  Vel  accusator  enim  vincit  non 

VARIiG  LECTIONES. 

προλαμβάνων  A.  ού  τού]  αυτού  A.  * Απαγγελίαν  Α·  om.  Α.  66  έπίβαλλον 

Μ σπέρματα  καταλειφθήναι  ζ". 


23  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  24 

modo  reorum,  sed  etiam  interdum  potentiorum  A ποιήσαιχο. * H 68  κρατεί  γαρ  6 μώμος  ού  τών 
accurationes.  Postquam  invidia  telum  acerbum  υπαιτίων  μόνον  69,  άλλ’  έσθ’  δτβ  καί  τών  έπι- 
jaciens  persuasit  non  esse  eo  dignum  facinus.  κρατεστέρων  αιτίας,  Ιπειδάν  6 φθόνο;  πι/.pbv  τό 

βέλος  άφείς,  προκιτειργάοατο  τδν  ούκ  άςιον  τούτο 
πείσεσθαι. 

Utuntur  et  iElhiopes  in  bellicis  periculis  ingen-  Χρώνται  δε  έπί  τών  κινδύνων  τών  πολεμικών  Αΐ- 
tibus  telis,  brevibus  vero  jaculis;  in  summa  arun-  θίοπες  τοΤς  μεν  τόξοις  μεγΛοις,  βραγέσι  δε  τοΤς 
dinis  parte  pro  ferro  oblongum  figura  lapidem  όϊσχοΤς  · έπί  δε  της  άκρας  του  καλάμου  κερκίδος  αντί 
ponunt,  funibus  constrictum,  acutum  supra  mo-  τού  σιδήρου  παραμήκης  τφ  τύπψ  λίθο;  άνεστήρικχαι, 
dum,  venenis  vero  mortiferis  tinctum.  νεύροις  έσφιγμένο;,  οξύς  μεν  υπερβολή,  φαρμάκοις 

δε  θανααίμοις  βεοαμμένος. 

Ptolemaeus,  ait,  ad  bellum  contra  oElhiopeS  e "Οτι  Πτολεμαίος,  φησίν,  εΐ;  τδν  κατά  Αίθιόπων 
Graecia  quingentos  equites  conscripsit  De  bis  qui  πόλεμον  άπό  της  Ελλάδος  πεντακοσίους  συνέλεξεν 
in  prima  acie  versaturi  erant,  et  agmen  ducturi,  Ιππείς,  ών  τοΤς  προκινδυνεύειν  μέλλουσι  και  καθ- 
numero  centum,  eos  singularibus  instruxit  armis.  ηγουμένοις,  το  πλήθος  ούσιν  έκατδ·*,  δπλισμού  περί- 
Nam  et  ipsis  et  equis  vestes  ad  pilei  modum  con-  B έθηκε  τρόπον  * σχολάς  γάρ  αύτοΤς  τε  καί  τοίς  ΐπποις 
stipatas,  quas  casas  in  regione  illa  vocant,  atlri-  άνέδωκε  πιλητάς  άς  ο·  κατά  την  χώραν  έκείνην 
buit,  Ut  totum  \ rteter  oculos  contegeretur  corpus,  προσαγορεύουν  κάσας,  ώσνε  παν  κρύπεειν  το  σώμα 

πλήν  τών  οφθαλμών. 

Ex  libro  quinio  Agatharchiclis,  dc  mari  Rubro . (724  Η.]  Έκ  της  ε'  ΆγαΘαρχίδου  Ιστορία;  τής 

περί  την  Έρυθράν  θάλασσαν. 

Cap.  VIII.  — Plerique  etiam  politicorum  viro-  Ότι  πολλοί,  φησι,  καί  τών  πολιτικών  άνδρών  καί 
rum  8C  poetarum  dubitarunt,  quomodo  summae  τών  ποίημα  γεγραφότων  οιηπορήκασι  πώς  τάς  ύπερ- 
quorumdam  calamitates  iis  qui  extra  pericula  po-  βαλλούσα;  "0  ένίοις  σκληρίας  τον  έκτος  τών  κινόύ  · 
siti  sunt,  decenter  nuntiandae  sint  l quorum  mo-  νων  κείμενον  πρεπόντω;  έξαγγε)τέον·  ών  δ τρόπος  ού 
dus  non  facile  446«  inclarescit,  nisi  aliquis  prae-  λίαν  γένοιτ’  άν  Εμφανή;,  ύ μη  τις  ύποτάξαιτ’  αν 
struxerit  causam  iis  qua^aperiuntur  convenientem,  Ακόλουθον  αιτίαν  7t  τοΤς  έμφανιζομένοις.  Όλυνθον  και 
Olynthum  et  Thebas  oppida  duo  clara,  Philippus  Θήβας  δύο  πόλεις  'ενδόξους  ’ΑΑέςα.δρος  καί  Φ'λιππος 
et  Alexander  diripientes,  solo  aequarunt.  Quod  διαρπάσαντες  κάθετον  εις  έδαφος.  Το  δε  δεινόν  τού 
malum  cum  praeter  spem  acciderit,  magnum  de  συντελεσθέντος  παρ’  Ελπίδα  προσπεσόν  καί  τον  ‘Ελ- 
imperio  multis  etiam  Graecis  terrorem  incussit,  C λήνων  πολλοΤς  αγωνίαν  περί  τών  όλων  μεγάλη ν έπ- 
multisque  oratoribus  dicendi  materiam  suppedi-  έστησεν,  καί  τών  (Ρητόρων  ούκ  ολίγοι;  λόγου  παρ- 
favit,  ut  calamitates  proprie  ostenderent  Alii  ergo  έσχεν  αφορμήν  εις  το  δηλώσαι  τα  πεπραγμένα  τού 
Ut  videbantur  super  bac  re  allegorice  ac  variis  πάθους  οίκιίως  Είρήκασιν  ουν  περί  τούτου  τώ  πρά- 
dialectis  abunde  dixerunt,  alii  vero  vehementius  γματος  άλλοι  μεν  άλληγορικώς  τώ  τρόπ  ρ καί  ταΤς 
COnSUetO  more,  proprieque  loqui  rebus  arduis  διαλέκτοις,  ώς  δοκούη,  περιττώς,  οι  δ*  έμοριΟέστε- 
non  Subterfugiebaut.Utriusque  tibi  generis  exem-  ρον,  τά  συνήθη  καί  τας  κυ^ιολογίας  έν  τοΤς  δεινοΤς 
pia  proferam,  Ut  formas  e comparatione  cognos-  ου  πεφευγότες.  *Εκατέρου  οέ  σοι  προοισόμεθα  παρα- 
CenS,  Utri  melius  aut  deterius  dicant,  tuo  judicio  δείγματα  γένους,  fiva  τούς  χαρακτήρας  έκ  παριβολή; 
colligas.  έπιδών  72  τού;  αμεινον  καί  τουναντίον  ειπόντας  επ' 

αύταϊς  εύρη;  75  ταΤς  δοκιμασίαις. 

Hegesias quidem  eversionem  urbium  saepe  COm-  [1336  R ]*ΪΙγησίας  μέν  ούν  πολλάκις  τής  άπω^είας 
memorans  exilis  est:  nolens  enim  tempora  singu-  μεμνημένος  τών  πόλεων  εύτελής  έστιν.  *0  γαρ  μή 
latim  recensere,  studens  vero  necessario  in  acerbis  Οέλων  τοΤς  καιροί;  οίκείως  διαλέγεσθαι,  ζητών  δε  έξ 
leporem  nimium  adhibere, sui  argumenti  scopum  Ανάγκης  έν  αύστηρψ  πράγματι  κομψότητα  διαφαί- 
aliquantum  assequitur,  sed  non  pro  reidignitate,  D^iv,  τού  μεν  ίδιου  ζηλώματο;  7*  επί  ποιόν  τυγχάνει, 
quemadmodum  in  suis  orationibus  convincitur,  τής  δε  τών  υποκειμένων  αξίας  ού  στοχάζεται’  ώσπερ 
Quale  illud:  Urbe  relicta  nomen  acqtliswimus.  ούτος  έν  τοΤ;  αυτού  φωράται  λόγοις.  οίον  ’Όνομα 
Specta  icitur  hoc : afifectionem  neqnaquam  movet,  κατελάβομεν,  πόλιν  καταλιπόντε:.  Σ/.όπει  τοίνυν, 
sed  Significationem  tacitam  infert,  et  in  dicta  inqtli-  Τούτο  πάθος  μέν  ούδαμώ;  ποιεί,  αλλά  συνάγει  προς 
rereCOgit.Ubi  enim  ambiguitatem  sententia)  videt,  τήν  έμφασιν  και  ποιεί  ζητεΐν  τί  λέγει.  Ού  γαρ  άν  τις 
ibi  de  sermonis  gravitate  remisit.  Quare?  quia  di-  γή  γνώμη  δισταγμόν  ένεργάσητ αι,  έαεΤοε  άπό  τού 
ctum  clare  perspiciendo,  animi  consensum  depre-  λόγου  τό  δεινόν  άφήκε.  Διά  τί  ; Ότι  τό  ρηθεν  έν  τψ 
hendere  licet. Postposita  vero  perspicuitate,  neque  σαφώς  γνώναι  καί  τήν  συμπάθειαν  εστι  λαοεΤν*  ό δ* 
vis  aut  eplendor  verbis  subesse  potest.  Hinc  de  ύστερήσας  τού  σαφούς  άπολέλειπται  καί  τής  έν- 

VARIiE  LECTIONES. 

68  ή]  ναι  αΑλως  mg.  Α.  8®  μόνων  Α.  70  ύπερβ αλούσας  ζ*.  71  αιτίαν  ακόλουθον  71  |τ:ιδα> /]  έπί 

τεσσάρων  Α.  75  εύρη;  Β:  εύροις  74  ζη>0ύματος]  δηλώματος  Α : ζητήματος 


25  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCL.  26 

αργείας  73.  Εΐτα  δμοιον  περί  Θηβαίων  φησί,  Tbv  a Thebanis  ad  eumdem  modurrt  loquitur  : Maxime 
γάρ  μέγιστα  φωνήσαντα  τόπον  αφωνον  ή συμφο-  enim  locum  clamantem , mutum  calamitas  red- 
ρά  πεποίηχε.  Πάλιν  έπ'  ’ολυνθίων,  'Ζκ  μυριάνορου  didit.  Rursum  de  Olynthiis  : Veni  ex  urbe  My · 
πόλιως  έξήλθον  , έπιστραρείς  δ*  ούκέτ'  εΤδον.  r iandr  ο yr  eversus  non  amplius  vidi:  qu»ris  quid- 
'Εζήχεις  76  δε  τί ; τδ  αεν  γάρ  ρηΟεν,  ύπδ  χοιαύχην  nam  ? Ipsum  enim  dictum  emphasim  requirens, 
εμφασιν  πεπτωκδς,  πεπλάνηκεν  ήμών  άπδ  τού  προ-  in  errorem  IlOStrum  judicium  duxit.Decet  enim  mi- 
κειμένου  χην  γνώμην.  Aet  δε  χδν  οίκιιζομενον  serantem  ab  asteismo  abstinere,  rem  designare 
άφέντα  του:  άσχετσμους,  χδ  πράγμα  στ,μαίνειν  φ qusB  affectioni  propria  est,  si  dictione  ornaturus 
οίκείωται  τδ  πάθος,  εΐ  μέλλοι  77  μη  τη  λεξει  δια-  sit,  sed  calamitatis  causs  serviturus.  Sed  ad  alia 
κοσμεΤν,  άλλα  χφ  χής  συμφοράς  αίτίψ  προσεδρεύειν.  procedendum. 

Άλλ’  Ιφ*  έτερον  ίχέον. 

'Αλέξανδρέ,  καί  78  τδν  Έπαμινώνδαν  νόμισον,  Ο Alexander yEpantnondam  existimat  conspectis 

δρώνχα  τα  λείψανα  τής  πόλεως,  παρόντα  μοι  79  urbi*  reliquiis,  praesentem  non  comprecari.  Accusatio 
armxsxttkiv.  Αίτημα  μεν  μειρακιώδες  και  μεταφορά  quidem  juvenilis,  et  446Θ  dura  translatio  et  tristis 
σκληρά,  τδ  δέ  σκυθρωπόν  την  πράξεως  αμητόν,  actionis  aspectus  dici  non  potest.  Aliud:  Regia  tft- 
"Αλλο·  Βασιλική  μανίφ  [725  Η]  προσπταίσασα  Β sanfa  urbe  eversa , miserandum  magis  quam  tra- 
πάλις  τρπγφδίας  δεινότερα  γέγονε.  Πρδς  πάν  gcedia  spectaculum  dedit: ad  quodvis  potius, qnam 
μάλλον  i*  χδ  καθήκον  σοφιστή  ήτοιμάαθ χι  φαίνεται  rhetoris  munus  aptum  videtur,  nihil  valde  ad  rem 
δθεν  80  ο$  λίαν  άπτεται  τού  προκειμένοΛ*  χαλεπδν,  pertinens  attingit.  Difficile  enim  puto  difficilimie 
γάρ  οΤμαι  χαλεποί:  πράγμασιν  μωκωμένην  διάλεκτον  rebus  ridiculnm  accommodare  sermonem  Aliud  : 
ΙφοράοΟαι.  "Αλλο,  τί  δετ  λέγιιν  ’ολυνθίου;  καί  Quid  attinet  commemor  are  Olynthios  et  Thebanos% 
Θηβαίους  , οΤα  κατά  πόλεις  άπυθανόντες  πεπόν-  quoe  per  singulas  urbes  morientes  perpessi  sunt? 
θασιν  ; Ετερον  παραπλήσιον  κολακείας  ούκ  ευσχήμο-  Aliud  simile  adulationis  non  pulehiae,  et  simplicita- 
νος  και  εύηθείας  έχόμενον  νθμοιον  πεπυίηκ*ς*  tem  habens:  Simile  quid,  Alexander,  fecisti,  The- 
'Αλέξανδρε,  Θήβας  κατασκάψας,  ώς  άν  εΐ  ό Ζευζ  bas  tum  diruisses,  ac  St  Jtipiter  ex  aliqua  Cttli 
i*  τής  κατ’  ουρανδν  μερίδος  Ικβάλοι  τήν  σελή"  parte  lunam  sustulisset. Relinquo  enim  Athtnis solem: 
νην.  *Γτ.ολ$ίπομαι  γάρ  χδν  ήλιον  τατς  'Αθήναι:*  duae  enim  haec  civitates  Graeciae  sunt  ocelli, el  duo 
Αύο  γάρ  αύται  πόλεις  τής  'Ελλάδος  ήσαν  όψεις^  de  altera  certabant . Alter  enim  evulsus  oculus 
άιδ  81  καί  περ\  τής  έτέρας  άγωνιώ  νυν  8*.  *ο  με  est  Thebae. Mihi  quidem  jocari  sophista  hisce  vide- 
γάρ  εΤς  αυτών  όφθαλμδς  ή χών  Θηβαίων  έκκέ"  lur.non  deplorare  urbis  fortunam, et  videre,  quo- 
κοπται  83  πόλις.  ’Εμ&ί  μεν  ούν  σκώπτειν  ό 84  σοφι*  modo  brevissime  sermonem  abgcindat:etquomodo 
σχής  δοκετ  διά  τούτων,  ούκ  όλοφύρεσθαι  τών  πόλεων  ^ sub  aspectum  calamitatem  ducat  perspicuitate  ser- 
xV  τύχην,  »*o*£*v  πώς  τάχιστα  συγκόψαιτο  monis.  Aliud  quid  simile  ί Urbes  victme  deflebant 
τδν  λόγον,  ού  πώς  83  τδ  πάθος  ύπδ  τήν  όψιν  άγαγοι  urbem9  qucc  prior  fuisset,  videntes  jam  non  esse. 
διά  τής  Ιναργείας.  "Ετερον  δμοιον  Ai  δέ  πόλεις  αΐ  Si  quis  igitur  Thebanis  aut  Olynthiis  sub  ipsam 
πλησίον  Σκλαιον  τήν  πόλιν,  δρώσαι  τήν  πρότε-  eversionem  hujusmodi  periodos  colh  ctas  reciiasset, 
pov  ο5σαν  ούκέτ’  ούσαν.  Ει  τις  ούν  τοΤς  Θηβαίοι;  viderentur  mihi  scriptorem  derisuri,  et  quodam- 
xxi  χοΐς  ’ολυνθίοις  παρ’  αύττν  τήν  άλωσιν  τάς  modo  miserirrcm  ipsis  exislimatursB  fuisse, Aliud 
περιόδους  ταύτας  συναχθόμενος  86  Ιλεγε,  δοκουχιν  αν  genus  attingemus,  rati  ipsutn  sophistam  : Grave , 
μοι  γελάσαι  τδν  γράψαντα  καί  τρόπον  τινά  αυτών  regionem  sterilem  esse,  quce  satos  homines  ge- 
δπολαβεΤν  άθλιώτερον.  "Αλλου  87  γένους  άψώμεθα,  nuit.  Sed  non  sic  Demosthenes,  cujus  ille  sentien- 
τδν  αύτδν  ήγοδμενοι  σοφιστήν  Δεινόν  τήν  χώραν  tiam  deteriorem  reddit.  Scribit  enim  Allicam 
ασπορον  είναι  τήν  τους  σπαρτούς  τεκούσαν.  ovium  fieri  pascuam,  esse  grave,  quae  prima  ante 
’Αλλ*  ουχ  ούτως  ό Δημοσθένης,  εύ  τήν  γνώμην  ούτος  alias  sativum  producit  frucium.  Ille  vero  dum  d:XU 
ίπί  τδ  χεΤρον  μετέθηκε·  γράφει  δέ  δεινδν  μηλόβοτον  grave  esse, terram  infecundam  esse,  qu®  satos  ho- 
γενέσθαι  ττ,ν  'Αττικήν,  ή πρώτη  το"ς  δελ^οις  έςήνεγκε  mices  produxerit,e  verbis  pugnantia  Sumit, non  ex 
τδν  ήμερον  καρπόν.  *0  δε  φήσας  δεινόν  εΤναι  τήν  γήνΟΓβ.ΗίηΟ  6t  frigiditatem  Summam  ostendit.  Q:*etn- 
ασπορον  γενέσθαι  88  τήν  τους  σπαρτούς  τεκούσαν,  admodum  Ermesiaiiax  qui  sic  Athenas  laudavit  : 
ix  των  ονομάτων  τήν  έν  αντίωσιν  ειληφεν,  ούκ  έκ  τού  Ex  Jovis  enim  cupite  prognata,  merito  tale  habtl  caput 
πράγματος.  Διδ  καί  ψυχρότητα  έσχάτην  έμγαίνει,  felicitatis.  Et : Quis  possit  Cyri  donationem  άκυ- 
(1337  R.]  ώσπερ  καί  ’Κρμησιάνας  89  δ τήν  'Αθήναν  pov  (nomini  ejus  non  respondentem)  facere  Ί Et 
έγκωμιάσας  ούτως,  Έκ  γάρ  τής  90  τού  Διδ;  γεγενη-  simile  hoc  : HcVC  viti  C/UOmodo  invia  €stf  Via 
μένη  κεφαλής  εικότως  έχει  τής  εύδαιμοκίας  τδ  adjacente  ? Talia  omnia  (inquit  AgaXarchides) 

VAPJiE  LECTIONES. 

75ίνεργείας  mg  76  έζήτονν  A.  77  μέλλοι  A : μέλλον  78  κ ιί  add.  A.  79  μοι  A l μη  ζ“,  80  φαίνεται 
όθεν  Α : φάναι  ο·!)δέν  ζ".  8*  διδ  Β : δ;ο  ζ".  84  άγωνιώ  \ύν  Α ί άγωνιών  ήν  ζ".  83  έκκεκόλαπται  Α.  δ 
Α*  καί  δ ζ".  85  ού  πώς]  8πως  Β.  86  συναχθομένας  Α.  ®7  άλλου  — άψώμεΟχ  Β,  άλλ'  ού  — άψόμεΟα  ζ". 
88  γενέσθη  om.  Β.  σπαρτούς  Β Cl  corr.  Α : καρπούς  ζ ",  89  'Ερμησιάνας]  έρμησίας  δ νάςιος  Β et  ΟΟΓΓ.  Α, 
δ ora.  Α.  W τής  om.  Α.  ®!  τό  post  καί  add.  Α. 


27  PHOTII  PATRIARCHJ!  CP.  ' 28 

sunt  ab  usu  remota.  Sed  si  ad  commiserationem  A καφάλαιον.  · Τοιούτον  καί  τύ  τ ίς  δ'  αν  δύναιτο 
movendam  447α  dicta,  non  procul  a decoro  ab-  ποιήσαι  τήν  9*  Κύρου  δόσιν  άκυρον  ; καί  τόδε  δέ  93 
Sunt. Sin  de  omni  idea  accipitjudicium  non  recte  δμοιον·  Τόπος  δέ  πώς  γένοιτ’  αν  άβατος  βάτου 
tulit,  nisi  quod  praeter  dicta  id  genus  alia  plurima  περικειμένου;  Πάντα,  φησίν  6 ’Αγαθαρχίδης,  τά 
congerit. Similiter  criminatur  et  haec. voluti:  The·  τοιαύτα  άδόκιμα·  άλλ*  εί  μέ*  προς  έλεεινολογίαν  94 
bani  in  bello  Macedonico  plusquam  mille  slrave*  λέγοι,  έγγύς  τού  πρέποντος  ΐσταται,  εί  δέ  προς  πά- 
TUnt.  Pulchra  sane  demonstratio  : tot  homines  σαν  Ιδέαν  λόγου  ούκ  όρθώ;  τή  χρίσει  έπέβαλε.  Πλήν 
praeter  rationem  occisi  sunt  Et  iterum:  Urbe  de - προστιθησι  και  έτερα  των  είρημένων  όμοια,  ύπο  την 
lela%viri  quidem  filiorum  calamitates  spectabant:  αυτήν  καί  ταύτα  φέρων  διαοολήν,  οΤον  θηβζτοι  kv 

mulieres  autem  in  Macedoniam  translatos  sunty  τη  μάχη  τη  προς  Μακεδόνας  υπέρ  τούς  μυρίους 
Urbem  aliquo  modo  sepelientes· Aliud  simile:  Tur·  άνετράπησαν.  καλής  έμφασεως  ! άνθρωποι  τοσού- 
ma  Macedonum  vero  irruens  armis  intra  muros , τοι  παραλόγως  άνατετραμμένοι.  Καί  πάλιν,  Τής  μεν 
Urbem  vastavit  : ibi  quidem  urbis  sepulcrum>  hic  πόλεω;  κατασκαφείσης  οί  μέν  άνδρες  παίδων  συμφοράς 
VCro  mors. Caeterum  oportet  funeris  elationem  po-  ύπομένουσιν,  at  δε  γυναίκες  μετήχθησαν  είς  Μα/.εδο- 
nentes,  epigrammate  uti.  Et  integra  res  est,  nisi  νίιν,  τήν  πόλιν  θάψασαί  τινχ  τρόπον,  * Ετερον  δμοιον. 
quod  hujus  festivitatis,  ne  dicens  insaniae  acerbior  g Η δέ  φάλαγξ  των  Μαχεδόνων  είσβιασσμένη  τοΤς  δπλοις 
videar,  enarravimus,  inquiunt  plurima.  Introducit  έντύς  τείχους  τήν  πόλιν  άπέκτεινεν  94.  ΈκεΤ  μέν 
vero  Cum  perspicuitate  et  ornatu  qui  debetur  ora*  ταφή  πολίως,  έντζΰθα  δέ  θά\ατος.  Λοιποί  έκφοράν 
tioni,  similia  eloquentes.  Stratoclem  quidem  sic  : δεΤ  προσθέντας  έπιγράμματι  χρήσασθαι,  και  παντελής 

Aratur  jam  et  seritur  Thebanorum  civitasyqui  no·  ή πράξις.  Πλήν  τής  [726  Η.]  μεν  τούτου  κομψότατος, 
btSCUm  COntra  Philippum  arma  sumpserunt:— Si-  ινα  μή  μανίας  ειπών  πικρότερος  φανώ,  διεληλύθαμεν, 
tnul  (inquit)  casum  urbis  evidenter  exposuit yet  in·  φησί  95,  τά  πλεΤστα.  Εισάγει  δέ  μετά  σαφηνείας  καί 
felicium  amicitice  recordatus  est  Durum  enim  be-  τής  πρεπούσης  λόγφ  κοσμιότητος  είς  τον  δμοιον  εΐ- 
nevolcntiCS  appositum , majorem  solet  commisera-  πδντας  96  τόπον  Στρατοκλέα  μέν  ούτως.  Αρούται  καί 
t ion  em  movere.  Post  Stratoclem  similiter  jEschi-  σπείρεται  τύ  Θηβαίων  άστύ,  των  συναγωνισαμένων  υμΤν 
nem  inducit  dicentem  *.  Urbs  contermina  e media  τύν  πρύ;  Φίλιππον  πόλεμον·  '"Αμα,  φησι,  το  πάθος  τής 
Graecia  deleta  est% inquit,  celeritatem  excidii  meta-  πόλεως  εύσήμως  έςέθηκε,  καί  τής  των  ήτυχηκό- 
phora  significans.  Periculum  vero  inferens  ex  hoc,  των  φιλίας  ύπεμνήσθη*  το  δεινόν  γάρ  εύνοίφ 
quod  ostendit  pati  eum  qui  finitimus  est  Sed  et  κατατεθέν  έμβριθεστέρους  ε?ωθε  τους  οίκτους 
Demosthenesjnquit/.ransferens  sermonem  suum,  ποιεΤν.  Μετά  Στρατοκλέα  δμοίας  Αίσχίνην  εΙσάγει 
in  Al·  xandrum  sic  ostendit:  Urbem  funditus  (φλέγοντα*  Πόλις  άστυγείτων  ix  μέσης  τής  "Ελλάδος 
evertit , Ut  ne  cinerem  quidem  domuum  retique-  ήφάνισται.  "Αριστα,  φησι,  τής  μέν  άπωλείας  το  τά- 
rit.  Liberos  vero  et  uxores  ducum  Grctcioe  per  χος  τή  μεταφορά  σημήνας,  τους  κινδύνους  δέ  έφιστάς 
tabernacula  barbarorum  distribuit . Acriter  et  kx  τού  τύν  πεπονθότα  τοΤς  άκούουσι  δειχνύειν  δμο- 
clare  et  breviter  de  singulis  speciehus  usus  ex-  ρον  υπάρχοντα.  'Αλλα  γάρ  b Δημοσθένης,  φησι,  μετ- 
* Cessu,  non  obi  Ius  fuit  tamen  rem  docentis  ener-  ενέγκας  τούς  λόγους  Ιπι  τον  'Αλέξανδρον  ούτω  δεδή· 
giae.  Hursum  de  Olynthiis  idem  orator,  Olyn-  λωκε*  Τον  μέν  πόλιν  έξώρυξεν  έχ  τών  θεμελίων, 
thum  et  Methonem  et  Apolloniam  et  duas  et  tri - ώστε  μηδέ  έπί  ταΐς  έστίαις  καταλιπεΐν  την 
gtnta  urbes  Thraciae , quas  omnes  ita  crudeliter  τέφραν,  παίδας  δέ  καί  γυναίκας  τών  ή^ησαμένων 
evertit , ac  si  nunquam  condita  fuissent , facile  τής  Ελλάδος  επί  τάς  σκηνάς  τών  βαρβάρων  δι- 
esse  advenientes  dicere.  Ostendens  enim  urbium  ένειμε.  Πικρως  και  σαφώς  και  βραχέω;  άφ*  έκάατου 
multitudinem,  447 b virorum  calamitatem  com-  τών  είδών  είληφώς  τήν  υπερβολήν,  8μως  τής  διδ«· 
prehendit.  Ut  plurima  commiseratio  posito  ino-  σχούσης  τοπράγμα  έναργείας  ούκ  έπελάθετο.  Πάλιν 
pinato,  magis  auditorum  affectionem  moneat,  έπ’  ’ολυνθίων  6 αύ-.ος  ρήτωρ  "Ολυνθον  δή  και 
Haec  et  id  genus  alia  aliorum  etiam  scriptorum  Μεθώνην  καί  'Απολλωνίαν  και  δύ>  και  τριάκοντα 
dicens,  recipit  quidem  : Hrgesiam  vero,  et  3ΐ)Οπόλει;  τών  επί  Θράκης,  ά;  πάσας  συτως  ώμώς  άνήρη· 
ipSO  profecta  rejicit.  κεν,  ώστε  εΐ  μηδέ  πώποτε  ψχίσθησαν  ^φδιον  είναι 

προσελθόντας  είπεΤν.  'Εμφανίσα;  τό  πλήθος  τών  πόλεων,  τών  ά^δρών  τήν  συμνράν  έπέβαλεν  97  f δπως 
, δ πλεΤστος  οίκτος  τού  παραδόξου  τεθέντο;  μάλλον  τών  άχροωμένων  έκκαλέσηται  τύ  πάθος.  Ταύτα  καί 
τοιαύθ*  Ειερα  καί  έτέρων  εΙπών  Συγγραφέων  τά  μέν  αποδέχεται,  τούς  δέ  περί  *Ηγήσ(αν  καί  τά  παρ’  έκεί- 
νων  παραγράφεται. 

CaP.  IX.  De  praefecturis  JEgypti , a Memphi  ad  Ότι  άπύ  τού  99  Μεμφιτών  άσνεως  είς  τήν  θηβαίδα 
Thebaidem  usque . — Α Merophitaiuin  urbe  in  Thebai-  πέντε  είσί  μεταξύ  νομοί  99  έθνών,  έχοντες  πολυάν· 
dem  quinque  gentium  pra  fecturae  (nomos  appel-  θρωπον  τάξιν,  πρώτος  ^ μέν  6 'Ηραχλεοπολίτης, 

VABliE  LECTIONES. 

τήν  τού  Κύρου  ζ".  9*  τόδε  δέ  Α : ιόδε  το  ζ".  94  έλεεινολογίαν  A I προσελθεΐν  ύμολογίαν 

94  άπέχτειναν  Α.  95  φασι  ζ \ 96  είπόντα  Β.  τόπον  ΑΒ  : τρόπον  ζ".  97  έπέλαβεν  ζ".  99  του  OIH.  Α. 
69  νόμοι  ζ".  1 πρώτον  — δεύτερον  — τρίτον  — τέςαρτον  — πέμπτον  Α.  ΑυχοποΧίτης]  * Αφροδίτης  mg. 

Geoqraph.  min.  Hudson.  bibliotb.  Berolin. 

\v·  “ 


29  BIBLIOTHECA.  — COD.  CCL.  30 

&υτιρο<  6 Αυκοπολίτης,  τρίτος  δ ’οξυρυγχίτης  α laol)  interjacent,  quarum  populosus  est  ordo- 
[1340  R.J  τέταρτος  δ 'Ερμουπολίτης,  πεωπτος  δν  ol  Primus  esi  Heracloopoli  tarum.  Secundus,  lyco- 
μέν  φυλακήν  δε  σχεδίαν  καλούσιν*  έν  τβύττ^  τών  politarum.  Tertias,  Oiyrinchitarum.  Quartus, 
άνωθεν  καταγόμενων  είσπράττονται  καί  τιθέασι  τό  Hei mopolitarum.  Quintum,  alii  Phylacam  (custo- 
τέλος.  Του;  δε  είρημένους  δπερβάλλοντι  τόπους  άρ/ή  diam),  alii  Schediam  (ratem),  nominant.  In  hac 
της  θηβαΐδος  ί λύκων  πόλις,  εΤτχ  ’Αφοοδίτης  άλλη,  rerum  quae  ex  superioribus  terris  importantur, 
προς  δε  τούτοις  Πανών,  Επειτα  θοινίς,  μετά  ταύτην  exigunt  et  deponunt  vectigal.  Ei  qui  dicta  h«C 
Βοπδς,  6φ’  Διδς  πόλις,  ήν  * καλούσι  μιχράν.  Με-i  loca  superat,  principium  Thebaidos  est  urbs  Ly- 
δέ  τον  προσηγορίύμένον  Τεντυρ(την  νομόν  5 ’Απόλ-  cum,  id  est,  luporum.  Inde  alia  urbs  Veneris.  Et 
Ιωνος  ονομάζεται  πόλις,  ης  έπάνω  μεν  Κοπτός,  praeter  has  Panon.  Exin  Thoenis.  Et  post  hanc 
ϊπειτι  Έλεφαντίνη  θ,  ε!τα  Αίθιόπων  χώρα,  Κορτία  Bopos  : sub  qua  urbs  Jovis,  cognomento  parva.  A 
πρώτη.  Γ«  μέν  ούν  από  ΜΕμφεως  Εως  Αιθιοπίας  Thentyritarum,  quam  vocant  praefectura,  Apolli- 
εΤρητχι.  nis  nomine  urbs  est,  supra  quam  Coptus  et  porro 

Elephantina.  Tandem  occurrit  jElhiopum  terra,  et  Corda  prima.  Loca  igitur  a Memphi  ad  /Elhiopi&m 
praecipua  hic  sunt  enumerata. 

"Οτι  πλησίον  της  ’Ερυθρδς  θαλάσσης,  χαθ’ δν  δ B Cap . X.  Nilus.  De  marmoreis  auri  metallis. — 
Νείλος  πολλσς  έκτροπας  καί  παραφορά;  ποιούμενος  Prope  Rubrum  mare,  quamvis  diverticula  multa 
δμως  έχεΤσε  άπυχάμπτει  περιφανώς,  <αί  [727  Η.)  et  anfractus  faciat  Nilus,  insigniter  tamen  illuc 
ποιετται  κατά  την  δεξιάν  £ύσιν  τών  αγκώνων  την  deflectit,  et  ad  dexterum  riparum  tractum  magnam 
μεγάλην  κλίσιν  5,  Ιχ  τε  του  πε)άίγου;  6 κόλπος  είς  illam  declinationem  efDcit,  prolixusque  e pelago 
την  ήπειρον  άνατείνεται  πολύς,  ώστε  τήν  μεταξύ  in  continentem  sinus  protenditur,  ita  ut  quae  in 
διάμετρον  τών  ύδάτων,  του  τε  άλμυρού  καί  ποτίμου,  medio  est  aquarum  salsae  et  potabilis,  diameter, 
παραπλήσιου  πηλψ  7 πο)λψ  τήν  συστο)ήν  λαμβάνειν.  instar  limi  copiosi  in  arctum  cogatur. Ad  mare  igi- 
Κατά  γούν  την  εΐοημένην  θάλατταν  πλησίον  έστί  τινα  tur  hoc,  in  propinquo  sunt  loca,  ubi  metalla  (quae 
των  καλούμενων  γνησίων  8 πλήθος  εχοντα  μετάλ-  genuina  [al.  aurea]  vocitant)  affatim  proveniunt, 
λων,  τή  χράφ  μεν  ώτςα  καθ’  υπερβολήν  μέλάνα,  μαρ-  colore  quidem  supra  modum  nigro,  sed  quae  tale 
μόρου  δε  ποιούντα  τοιαύτας  kv  αύτοΤς  9 έκφύσεις  intra  S6  marmor  producunt,  ut  nihil  sit  quod  cum 
ώστε  παν  λείπισθαι  τδ  διαμιλλώμενον,  τής  λευκό-  eo  certet,  dum  candor  nullam  admitdt  compara- 
τητος  xpfotv  σίκ  έχούσης  tionem. 

*Οτι  ο&ς  Ισχατον,  φησ\,  κατεχει  άκλήρημα,  τούτους  CaP.  XI.  De  pauperum  afflictione  in  ergastulis 
ή τυραννίς  είς  τήν  των  χρ υσωρυχίων  άπαγε  ι πικρό- C autifodiliatum^degue  Vfiodo  UUTUfIX  CO  Η fidendi.  — 
τάτην  δουλείαν,  τούς  μέν  αμα  γυναιξΙ  καί  παισί  τα-  Extremos  illic  et  abjectae  sortis  homines  in  aurifo- 
λαιπιορουμάνους,  τού;  δέ  και  ψωρις  των  είρημένων.  dinarum  servituiem  acerbissimam  tyrannis  abdu- 
* Υπερβολήν  ούν  ουδενΐ  το  πάθος  δυατυχήματι  χατα-  cit : quorum  alii  cum  uxoribus  et  liberis,  alii  etiam 
λιπεΤν  Ικτραγφδήσας,  τδν  πρόπον  « άπαγγέλλει  τής  absque  illis,  aerumnas  tolerant : quascum  tragice 
περί  το  χρυσίον  έργασίας,  Τών  όρων,  φησίν,  έν  οίς  δ exaggeravit  auctor, quod  ad  summam  calamitatem 
χρυσός  εύρίσκεται,  τα  μέν  άπότομα  καί  τελεως  nihil  reliqui  sibi  faciant,  modum  exponit  qilO 
σκλτράν  Εχοντα  φύσιν  έκπρήσαντες  υλ$  καί  χαύνα  aorum  illud  elaborent.  Montium  illorum,  ubi  au- 
τφ  πυρί  ποιήσαντες  **,  οδτοκ  αύτοίς  προσάγουσι  τήν  rum  reperitur,  quae  praerupta  sunt  et  asperam 
πέτραν,  τά  δ9  άνειιαένα  τή  πέτρ?  σιδήρφ  λατομικφ  omnino  naturam  Labent  448α,  lignis  incendunt: 
χερματίζονται.  Καθηγείται  δε  τών  ά> λων  τεχνίτης  cumque  igni  laxos  et  molles  fecerunt,  experimen- 
δ ί3  τόν  λίθον  διαιρών.  "Οταν  δέ  ούτο;  τοΤς  μεταλλεύ-  tum  illis  demum  admovent.  Tum  quae  in  petra 
σι  τας  δδους  ύποδείξγι,  τό  παν  Εργον  καταμερίζεται  emollita  Sunt  ferro  latomico  in  frusta  scindunt, 
τή  τών  άτΛχούντων  άνάγκη  τούτον  τόν  τρόπον,  ol  Praeestque  aliis  artifex,  qui  lapidem  dividit.  Qui 
ρέν  εύρωστοι  13  καί  νέοι  τυπίσι  σιΕηραΤς  κόπτουσι  postquam  vias  metalli  indagatoribus  ostendit,  to- 
τήν  χώραν  τήν  μαρμαρίζουσαν,  ού  τέχν^  τήν  πλη-  d tum  opus  misellorum  necessitati  dispertit. Ad  hunc 
γήν,  άλλα  βί$  καί  τέμνουσι  διά  τής  πέτρας  δπο-  modum  robore  et  aetate  integri,  malleis  ex  ferro 
νόμους  πλείονας  ούκ  εύθεΤς  ^ άλλοτε  μέν  ανω  τής  incisoriis  locum  marmore  gravidum  perfringunt, 
χρυσίτιδος  άπονευούσης  λίθου,  ποτέ  δέ  κατωτέρω,  ictusque  ΠΟΠ  arte  sed  viribus  administratur,  et 
πάλιν  δέ  είς  τήν  εύώνυμον  κλίσιν,  Ινίοτε  δέ  σκολιάν  plures  per  rupem  cuniculos  agunt,  non  quidem 
καί  διεστραμμένην  13  καί  παραπλησΓαν  ταΤς  τών  δέν-  rectos : nam  quandoque  sursum,  quandoque  deor- 
δρων  |5ίζαις.  Ούτοι  μέν  ούν  λύχνου;  προσδεδεμένους  sum,  nunc  ad  latus  sinistr  jm , nunc  in  obliquum 
τοίς  μετώποις  Εχοντες  λατομούσιν,  άκολουθούντε;  olov  et  transversum,  perinde  ut  arborum  radices,  lapis 

YARIiE  LECTIONES. 

* ήν  A Γ ήν  καί  ζ\  3 νόμον  3 Επάιτα  δέ  έλ&φ·  Β.  8 κλίσιν  μεγάλην  ζ".  β χού  μεγάλου  πελάγου;  ζ“. 
7πηλψ  om.  Β.  8 γνησίων  Α : χρυσίων  ζ".  θέαυτοΐ;  ζ".  13  έξούση;^".  τόπον  ζ*.  |μπρήσαντε;  ζ". 

δ om.  Α.  μεταλλεύουσι  Β.  15  εύρωστοι  Β.  ίβ  post  βί?  deest  καταφεροντες  (ρ.  R.  1353,  49)  vel  si- 
mile verbum.  17  riOsTc  A : ε’Λ)ϋ;  ς·.  δΐ{ντρα}ΐμ£ντ)ν]  δ'.ιρ^ηγ;ΐίνην  Α. 


31  PLOTII  PATRIARCHA  CP.  32 


auro  praegnans  devergit.  Illi  igitur  lychnis  ad  fron- 
tes alligatis  lapidem  coBtlunt, candore  ejus, ut  vena, 
deducti.  Et  ubi  variis  modis  posita  illis  corpora 
efformarsnt,  in  terram  fragmenta  dejiciunt,  non 
pro  sui  roboris  habitu,  sed  ad  oculum  praifecti, 
qui  verba  ab  increpatione  non  sejungit.  Pueri  au- 
. tem  impuberes,  in  cuniculos  ab  illis  effossos  irre- 
ptantes,etiam  lapillos  de  projectis  multo  collectos 
labore, intra  ostium  deportant.Ab  his  porro  senes, 
et  hominum  invalidorum  turba,  lapidem  transfe- 
runt, et  translatum  inspectoribus  (qui  epoplei  vo- 
cantur)exhibent.Nnmquisunlintra  tringenta  annos 
et  robores  spectabiles,  mortariis  e saxo  acceptis  pis- 
tillo exnixe  subigunt  et  pinsunt,  ul  maximum  inde 
frustulum  non  excedat  ervum.  Tum  eadem  hera 
admetiuntur  aliis.  Labor  hic  est  feminarum,  qu» 
una  cum  maritis  aut  parentibus  in  ergastula  sunt 
abductae.  Plures  enim  ordine  molee  agitantur,  qui- 
bus pistum  illum  lapidem  subjiciunt,  et  terna) 
utrinque  ad  unum  contusionis  ictum  astentes,  tam 
foedo  succinctu,  ut  sola  corporis  pudenda  conte- 
gant, molendo  incumbunt  et  eo  usque  molunt, 
dum  tradita  ipsis  mensura  similaginis  ad  modum 
redacta  fuerit.  His  igitur  universis,  qui  eam  fortu- 
nae sortem  tolerant,  mors  vita  est  optabilior.  A fe- 
mineo sexu  pulverum  ita  subactum  excipiunt  alii, 
44 Qb  quos  selangeos  nominant.  Artifices  sunt  illi 
quorum  in  facultate  est  hoc  regiae  utilitatis  opus 
ad  finem  perducere  Operatio  ita  se  habet.  Marmor 
ita  commolitum  in  tabula  effundunt,  lata  quidem 
et  ad  rectam  sectionem  polita, quae  tamen  non  recto 
incumbit  loco, sed  f xignam  declinationem  habet. In 
hac  pulverem,  affusa  aqua,  manibus  terunt  initio 
leviter  deinde  pressius.  Unde,  opinor,  terrestria 
eliquantur  et  ad  tabulati  nutum  defluunt.  Id  autem 
quod  validum  est  et  aliquid  pollel.in  ligno  subsistit 
immobile.  Cum  igitur  crebro  aquis  materiam  cluit 
selangeus, spongiis  mollibus  et  densis  marmor  levi- 
ter attrectat,  et  aliquando  premens,  quod  leve  est 
et  laxum,  fungositati  implicatum,  e caverna  extra- 
hit et  abjicit,  quod  vero  grave  est  et  splendet,  in 
tabula  secretum  relinquit,  quia  propter  gravitatem 
natura  haud  facile  mobilis  ei  subest.  Hoc  igitur 
modo  selangeus  postquam  auri  ramenta  expurga- 
vit, coctoribus  transmittit : qui  simul  ac  coactum 
illud  ad  mensuram  et  libram  acceperunt,  in  vas 
immittunt  fictile,  et  ad  multitudinis  proportionem 
bolum  plumbi  etsalis grumos, pauxillumque  stanni 
et  fui  furem  hordeaceum  admiscent  Hinc  imposito 
quod  bene  tegat  operculo, et  undique  circumlito, in 
fornace  coquunt, dies  quinque,  ettotidcm  uoctcssine 
intermissione.  Sequenti  deinceps  die,  justa  mate- 
ria) ustulata)  refrigeratione  adhibita,  in  vasculum 


Ιφλεβι  τψ  λευκανθίζοντι  * και  πολλαχώς  κατασχημα- 
τΐσ αντες  των  σωμάτων  τάς  θέσεις,  καταβάλλουσι  τά 
θραύσματα  10  Εδαφος,  ού  προς  την  ιδίαν  εξιν  τε 
και  δύναμιν,  άλλα  προς  όφθαλμύν  έπιστάτου,  πληγής 
την  έπιτίμητιν  ουδέποτε  χωρίζσντοί.  Οί  8έ  άνηβοΐ 
πκΤοες  εις  τους  ύπδ  τούτων  όρυχθέντας  υπονόμους 
είσδυόμενοι,  καί  τήν  χάλικα  των  ριπτομένων  έπιπό- 
νως  20  συλλέγοντες,  έκτος  των  στομίων  κομίζουσι. 
Παρά  δέ  τούτων  ο*?  τε  πρεσβύτεροι  καί  των  ασθενών 
οί  πολλοί  τδν  λίθον  μεταφέρουσι  · μετακομίζουσι  δε 
ούτοι  τοΤ;  καλουμένοις  έπωπεύσιν  21.  [1341  R.]  οί 
γάρ  έντδ;  των  τριάκοντα  έτών  καί  τοΤς  εί'δεσι  καρτε- 
ροί  δλμους  λίθινους  παρειλπιοότες  υπέρφ  σιδηρφ 
πτίσσουσιν  έπισ:ρεφώς,  κα'ι  ποιήσαντες  τδ  μέγιστον 
τρύφος  όρόδψ  πσραπλήσιον  προς  την  αυτήν  ώραν 
I άπομετρούσιν  Ιτέροις.  Ούτος  δέ  έστιν  δ πόνος  των 
γυναικών  τών  είς  τάς  φυλακάς  συναπηγμένων  άνδρά- 
σιν  ή γονεύσι.  p28  Η.|  Μύλοι  γάρ  έςής  πλείους  βε- 
δήκασιν,  έφ*  ου;  τον  έπτισμένον  έπιβάλλουσι  λίθον 
καί  παραστάσαι  τρεις  έκατέρωθεν  πρδς  τήν  μίαν  κώ- 
πην  23^  ούτως  έζωσμένιι  ουσπροσόπτως  ώστε  μόνον 
τήν  αισχύνην  τού  σώματος  κρύπτειν^  άλήθουσιν 
άλήθουσι  δε  e ος  ύπδ  τδν  τής  σεμιδαλεως  τόπον  24 
άχθη  τδ  παραδοθεν  μέτρον.  Ούτοι  παντες  οί  τδν  είρη- 
μένον  τής  τύχης  κλήρον  ύπελθυντε;  ποθεινότερδν 
Ιχουσι  τού  βίου  τδν  θάνατον.  Παρά  δέ  τού  Οήλεος  23 
γένους  διαδέχονται  μέν  τδ  κατειργασμένον  οί  καλού- 
μενοι σήλαγεΤς  26 4 είσί  δ*  ούτοι  τεχνίται  πρδς  τό  πέ- 
ραξ  άγειν  δυνάμενοι  τήν  βασιλικήν  χρείαν.  Ή δέ  ερ- 
γασία ιοιαύτη.  Καταβάλλουσι  τήν  άληλεσμένην  μάρ- 
μαρον  επί  σανίδος  πλατεία;  μέν  καί  κατεςυσμένης 
είς  εύθεΤαν  τομήν,  ούκ  έν  ορθή  δέ  χώρφ  βεβηκυίας, 
άλλα  μικράν  k/ούσης  έπίκλισιν.  ΕΤτα  καταχέοντες 
ύδωρ  τρίυουσι  ταΤς  χβρσε,  τά  πρώτα  μεν  κούφως, 
Ιπειτα  27  μάλλον  δθεν,  οΤμαι,  τό  μέν  28  γεώδες  έκτη  * 
κομενον  ουναπο^ρεΤ  κατά  τήν  έπίνοιαν  τού  σανιδώ- 
ματος, τδ  δ’  ίσχύον  29  κα:  ουνατδν  έπί  του  ξύλου  μένει 
ακίνητον.  Πολλάκις  δέ  τοΤς  ϋδασιν  άποπλύνας  δ κα- 
λούμενος σηλαγγευς  μεταλαμβάνει  σπόγγους  μαλα- 
κούς καί  πυκνούς,  οις  έφχπτόμενος  τής  μαρμάρου 
κούφως  καί  θλίδων  έπί  ποσδν  τδ  μέν  έλαφρδν  καί 
χαύνον  έμπλεκόμενον  τοΤς  άραιώμασιν  άπδ  τής  σή- 
ραγγος  αναφέρει  καί  εκρίπτει,  τδ  δέ  έμβριθές  καί 
στίλβον  έπί  τής  σανίδος  άποκεκριυένον  30  απολείπει, 
δυσκινήχου  διά  τδ  3*  βάρος  τής  τοι αυτής  φύσεως  ύπο- 
, κείμενης,  Ούτως  ούν  ούτος  δ σηλαγγευς  περικαθάρας 
τά  ψήγματα  τού  χρυσού  παραδίδωσι  τοΐς  έψηταΐς. 
01  δε  λαβόντες  μέτρψ  τε  καί  σταθμψ  τό  συνηγμένον 
είς  άγγος  κεραμεούν  ένεοαλον,  καί  μίξαντες  κα:ά 
λόγον  τού  πλήθους  μολίο^ου  βώλον  καί  χόνδρους  άλών 
καί  κασσιτέρου  βραχύ  καί  κρίθινον  πίτυρον,  κάπειτα 
έπιθεντες  έπίθεμα  καλώς  ήρμοσμένον  καί  πάντοθεν  33 
γρίσαντες,  έψουσιν  έν  καμίνψ  πέντε  ήμέρας  καί  τάς 


VARIA  LECTIONES. 

t2  Οραύματα  pr.  A.  20  έπιτόνφς  A.  21  έτοπεύσιν  B,  22  σιδηρά  B.  23  κώπτην  — δυσπροσόπτως  — μό- 
νον Λ .*  κοπήν  — δυσπροσωπως  — μόνην  ζ".  όπδ  — τόπον]  ές  — τρόπον  Diodorus  Siculus  3,  13.  23  θή- 

λεως  ζ*.  23  σηλλαγγεΤς  ζ".  27  έπειτα  δέ  μ,  23  μέν  OU1.  Β.  29  ισχυρδν  ζ".  39  άποκεκρυμμένον  Α· 

?ί  τδ  add.  Β.  32  πανταχόθεν  ζ“. 


33  ' Bibliotheca.  ~ cot».  ccl.  34 

ίσ ας  νύκτας,  ούθέν  33  διαλείποντες.  Τή  δ’  έχομένη  A aliud  extrahunt,  Ilihilque  ΓβπίΐΏ  simul  injectarum 
σύμμετρον  τη  πεπυρωμένη  προσάγοντες  ψύςιν  εις  inveniunt,  pr&ter  eamtlem  auri  massam  jam  COU- 
άγγεΤον  κατήρασαν,  άλλο  μέν  των  συνεβεβλημένων  flatam,  qu®  a SCobe  pristina  UOn  multum  deficit, 
ουθέν  εύρίσκοντες,  αυτί)  51  & του  χρυσίου  το  χύμα,  HSBC  itaque  ad  fodinas  illas  corporum  multorum 
βραχείαν  είληφδς  άπουσίαν  άπδ  του  ψήγματος.  Η perditio, ad  eum, quem  dixi, finem  exitum  sortitur, 
μεν  ούν  προς  τοίς  μετύλλοις  απώλεια  τών  πολλών  ipsa  prope  natura  demonstrante,  et  generationem 
σωμάτων  προ;  το  ρηΘΙν  τέλος  κομίζεται  την  διέξοδον,  auri  laboriosam,  et  custodiam  lubricam,  et  seduli- 
σχεδύν  αυτής  τής  φύσεως  δεικνυούαης  δτι  τού  χρυ-  talem  maximam  esse,usumqnc  in  medio  voluptatis 
σίυυ  συμοεοληκεν  ύπάρχειν  και  την  γένεσιν  έπίπονον  et  «gritudiflis  consistere.  Elaboratio  autem  hujus 
και  την  ©υλακήν  σφαλεράν  καί  τν  σπουδήν  πεγί-  generis  quodammodo  antiquissima  est.  Nam  a 
στην  καί  την  χρήαιν  ηδονής  καί  λύπης  άνά  μέσον  primis  loci  regibus  inventa  est  ea  metalli  natura, 
κειμένην,  την  τε  έργασίαν  τρδπον  τινα  τού  γένους  Desiitque  ili  actu  esse  tlim,  quando  ifithiopum 
άρχαιοτάεην.  Εύρηται  μέν  γάρ  ύπδ  τών  πρώτων  τού  olim  agmen  jEgyptum  incnrsavit,  et  multis  annis 
τόπου  βασιλέων  τών  μετάλλων  ή φύσις,  όιέλιπε  33  δέ  urbes  custoditas  praesidiis  SU»S  tenuit,  a 449 a 
ένεργούρά  ποτέ  μέν  Αίθιο'πων  [729  H.J  έπί  τήν  At-  quibus  etiam  Memnonia  esse  perfecta  memorant, 
γυπτον  πλήθους  συνελΟόντος  και  πολλά  τάς  πόλεις  ® lum  quando  Medi  et  Persae  rerum  potiebantur. 
Ιτη  ^ρουρήσαντος  (ύφ*  ών  και  ίβ  τά  Μεμνόνεια  συν-  Et  repcriuntur  etiam  tempestate  nostra  in  auri- 
τετελέσθαι  φασί),  ποτέ  δέ  Μήδων  και  Περσών  έπι-  fodinis  illorum  manufactis,  mallei  incisorii  ex 
χρατησάντων.  Εύρίσκονται  δε  Ετι  και  καΟ*  ήμάς  έν  ®Γβ  (qui  temporibus  illis  ferri  USUS  admodum 
τοΤς  χρυσέ ίοις  τοις  ύπ*  έκείνων  κατασκευασθεΤσι  37  exigUUS  erat)  el  ossa  hominutn  incredibili  niulti- 
11344  R.]  λατομίδες  μέν  χαλκατ,  διά  τδ  μήπω  την  38  tudine  : proptereaque  nen  pauci  in  caniculis  illis 
τού  σιδήρου  κατ’  έκεΐνον  τδν  χρόνον  έγνωρίσθαι  laxis  et  cruslaceis  (ut  fieri  probabile  est)  oppri- 
χρι/αν,  όστα  δέ  ανθρώπων  άπιστα  τφ  πλήθει,  πτω-  mebantur.  Tanta  fodinarum  magnitudo  est,  et 
μάτων  (δπερ  είκδς  γίνεσθαι  3Θ  ούκ  ολίγων  έν  τοίς  obliqua  profunditate  ad  inaro  ipsum  pertingunt, 
χαύνοι;  καί  πλακώδεσιν  δπονόμοις  γενομένων  40^  τηλικαύτα  δέ  ορυγμάτων  μεγέθη,  καί  διατείνοντα  βάθεσιν 
έπικαρσίοις  έπ'  αυτήν  τ^ν  θάλασσαν  W, 

"Οτι  παρά  τήν  νότιον  τής  Αίγυπτου  κλίσιν  τεσ-  CAP.  XII.  De  VXCtU  AZthioputn  infra  ^EgyptUttl. 
σαρά  έστι  φύλα  τά  μέγιστα,  το  μέν  τοΤς  ποταμοΤς  Dcque  gente  qtUB  tolis  piscibus  VCSCitUr  l 6t  QUO- 
παρεζευγμένον,  δ σπείρει  σήσαμον  και  **γχρον,  τδ  modo  eos  Capiat til\que  Cibum  Vertat. — Ad  Austra- 
& περί  τας  λίμνας  οίκούν,  δ τού  καλάμου  καί  τής  lem  4£gypli  plagam  quatuor  sunt  hominum  natio- 
ύλης  άπτεται  τής  άπαλής,  τδ  δέ  ιΐκή  πλανώμενον,  δ u nes  maximae. Prima  fluviis  adjuncta, quae  sesamum 
σαρκί  καί  γάλακτι  παραπέμπει  τον  βίον,  τδ  δέ  έκ  et  mulium  serit..  Secunda  quae  paludes  accolit, ca- 
τής  παραλίας  δρμώμενον,  τους  Ιχθύας  42  άγρεύον.  lamumque  et  silvulam  teneriorem  carpit.  Tertia 
Τούτο  δέ  τδ  γένος  εχει  μέν  ούτε  πόλεις  οδτε  χώρας  quae  temere  huc  Illuc  oberral,camibnsque  et  lacte 
ούτ’  άλλης  έντεχνου  κα-ασκευη;  υπογραφήν  ούδε-  vitam  traducit.  Quarta  ex  littoribus  maris  egressa 
μίαν  43^  ιστ\  τ&ν  υπολοίπων,  ώς  L.o*  φασι,  μέ-  piscium  venationi  dat  operam.  IIoc  genus  nec  ur- 
γιστον  άπδ  γάρ  Αύταίων,  οι  τδν  Ιχαστον  μυχδν  bes  habet,  nec  regiones,  nec  ullum  apparatus  arii- 
κατοικούσιν,  δν  τή  μεγάλη  44  συμβέβηκε  συγκλείε-  ficiosi  rudimentum.  Est  inter  caetera,  ut  quidam 
σθαι  θχλάττη,  μέχρι  τής  ’ίνδικής  και  Κεδρωσίας,  asseverant,  maximum.  Nam  ab  Aulaeis,  qui  ad  ex- 
Ιτι  δέ  Γέρμα /ίας  καί  Περσών  καί  τών  τοΤς  είρημέ-  tremum  secessum,  vasto  inclusum  mari, ad  Indiam 
νοις  γένεσιν  υποκειμένων  νήσων,  ΙχΟυοφάγο;  πάντη  et  Gedrosiam  et  Germaniam0  et  Persas, insulasque 
κατοικούσι  45,  γυμνοί  μέν  δντες  αυτοί,  γυμνάς  δέ  memoratis  gentibus  subjectas  usque  habitant, ich- 
Ιχοντες  τάς  γυναίκα;,  κοινήν  δέ  τέκνων  γένεσιν,  tbyophagi  (homines  ex  piscibus  victitantes)  ubique 
Ιτι  δέ  ηδονής  μέν  καί  πόνου  φυσικήν  εχοντε;  γνώ-  domicilia  sua  habent:  qui  nudo, tam  feminae  quam 
σιν,  σίσχρών  δέ  καί  καλών  ουδέ  τήν  έ)αχίστην  είσ-  viri,  sunt  corpore,  et  communem  sobolis  procrea- 
φερόμενοι  Εννοιαν.  Τούτοις  δέ  τά  μέν  άγχριβαθή  46  ^ tionem  habent.  Naturali  quidem  voluptatis  et  mo- 
πάντ’  έστί  πρδς  τδν  βίον  άλλότρια,  παραπλησίως  δέ  lesliac  cognitione:  sed  turpium  cl  honestorum  nec 
τά  παρακείμενα  μακραΤς  ήόσι·  Θήραν  γάρ  ού:ε  minima  prse  liti  notitia.  His  loca  utaris  proxima  ad 
Ιχθύος  ούτ*  άλλου  γένους  δμοιοπαθού;  άδροτέραν  vitam  sustentandam  cuncta  sunt  aliena.  Consimi- 
παραδίδώστν  ή τοιάδε  χέρσος.  At  δέ  οικήσεις  πάσιν  liter  etiam  quoc  magnis  littoribus  adj  icent.  Nec 
έχκιινται  τοΤς  είρημένοις  παρά  τας  ^αχίας,  α"ι  καί  enim  piscis,  nec  alterius  generis  capturse  obnoxii, 
χοιλάδας  βχθείας  εχουσι  καί  φάραγ-^ας  ανωμάλονς  continens  illic  venationem  praebet  uberiorem.  Ha- 
xai  στεγνούς  47  αύλώνας  κα  ί σκο)ιάς  έκτροπάς.  \ iv  bitaculaaulem  cunctis  exposita  sunt  ad  crepidines, 

c Forte  legeodum  est,  Carmaniam. 

VARIiE  LECTIONES. 

**  ούδέν  ζ".  34  αύτδ— είληφδς  A : αυτοί — είληφώς  ζ".  35  ^έλειπε  Β.  36  καί  add.  Α.  37  έν  — κατασκευασθεΤσι 
001.  Β.  33  μήπω  τήν  A I μή  που  ζ".  33  γίνεσθαι  Α : γίνεται  ζ".  40  libri  γινομένων.  41  θάλατταν 

^ ζ".  43  ούδεμίαν  υπογραφήν  Β.  4*  δν  τη  μεγάλη]  οστι  μεγάλφ  Β.  θαλάττης  Β.  45  δποκίιμένων  — 

χ*τοιχού*ΐ  ora,  Α.  4®άγχιβ«0ή]  βάθη  pr.  Α.  στεγνούς]  στενούς  Β CUin  Diodoro  3,  45. 


35 


36 


PHOTII  PATRIARCH/E  CP. 

et  cavitates  liabeilt  profundas,  COnvallesquC  ίϋίβ- A προ;  την  χρείαν  ύσοκεΐμένων  ol/.έίως,  άναθέμενοι 
quales,  et  augustiora  acnuaria,  at  que  diverticula  πέχρους  αύτοπχγεΤς  έπι  τής  κοιλίας  υΐονεί  τινχς 
obliqua,  quorum  situs  cum  ad  USUS  apte  congruat,  αραιούς.  "Οταν  ούν  έ/  πελάγους  ή πλημμυρις  έπί 
rudes  alicunde  lapides  sublatos  in  lacunas  demit'  την  χέρσον  φέροιτο  (ο  ποιεί  δίς  έκάσεης  ήμέρας,  προς 
tunl.  Quando  igitur  snslus  pelagi  terrae  se  infert  ώραν  ένάχην  τε  48  καί  χρίεην),  ή μεν  θαλαττχ  πάσαν 
(quod  bis  fit  unoquoque  die,  circiter  horam  nonam  τήν  £α χίαν  επικαλύπτει,  συναπάγουσα  εκ  τού  πό- 
et  4494  tertiam)  mare  totum  cooperit  dorsum,  vi  ρου  40  πρί>;  τήν  ήόνα  βίφ  και  τών  ίχθύων  ούκ  ολί- 
Si Clim  adducens,  ex  gurgite  ad  littus, etiam  pisces  γους,  oT  τέως  μεν  εν  χή  παραλή  μένουσι,  νομ?4ς 
non  paucas,  qui  in  maritima  inierim  ora  manent,  χάριν  πλανώμινοι  περί  τάς  ύποδύσεις*  έπάν  δε  αύ- 
pastus  gratia  circa  recessus  I lies  et  cavernas  dispa-  θις  άναδύη  το  τής  άμπώτεως,  τδ  μεν  υγρόν  διά  τών 
Cia  lites*  Cum  tere  iEsLus  maris  retrofugit,  humor  λίθων  καί  τών  φαράγγων  άπ'^εΤ  είς  τον  έπιφερή 
equidem  per  lapides  et  fossas  ad  humiliora  et  ver·*  και  κατεπείγοντα  τόπον,  ot  δ*  Ιχθύες  έν  τοΐς  κοιλώ- 
genlia  loca  refluit,  at  pisces  in  caritatibus  relicti  μααιν  ύπολειπόμενοι  έτοιμον  θήραμα  και  τροφή  γί- 
paratam  ichibyophagis  venationem  et  alimoniam  νονται  50  τοτς  [750  Η.]  Ιχθυοφάγοις.  ’Αλλ’  ol  μεν 
sufficiunt.  Alii  quidem  pisces,  Ut  dixi,  facili  certa-  φλλοι  Ιχθύες  (ώς  εφημεν)  εύπετώς  καταγωνίζονται* 
mtne  subiguntur.  At  cum  sors  offert  canes  et  pho-  B έπαν  δ*  έμπέσωσι  51  κύνες  τε  και  φώκαι  μείζους  και 
cas  majores  et  scorpios  mnraenasque,  et  id  genus  σκορπίοι  σμύραιναι  52  τε  και  58  παν  τδ  το  τοιούτον  γέ- 
cuncta,  conflictus  (it,  non  sine  periculo.  Quotquot  νος,  μετά  κινδύνων  ή συμπλοκή  γίνεται*  δταν  δε 
ΤΟΓΟ  ceperunt,  in  fervidas  ad  meridiem  petras  θηρεύσωσιν  όσουσδηποτούν  54 s μιτενέγκαντες  ϊη\ 
conjiciunt.  Nec  logum  in  medio  tempus,  cum  eo-  τάς  πέτρας  τας  κειμένας  55  προς  56  μεσημβρίαν, 
dem  se  universi  referunt,  et  tota  agitata  mole,  car-  ούσσς  δεαπύρους,  τχύταις  δε  57  έπέρριψχν.  Χρόνον 
IlOSa  tum  pars  excidit,  fervore  quem  diximus  emol-  δε  ού  πολύν  έάσαντες  στρέφουσιν  επ'ι  τουμπχλιν 
lita,  S; 'inani  vero  illi  coacervant,  unde  et  ex  lon-  άπχντες.  Είθ*  όταν  λάβωνται  τής  ουράς  και  τόν  δλον 
ftinquo  vasi®  magnLtudinis  tumuli  conspiciuntur.  δγκον  σείσωσιν  έκ  ταύτης,  δ μεν  σαρκώδης  τόπος 
Tum  carnes,  in  planum  aliquod  saxum  collectas,  άπας  έκπίπτει  θρυπτόμενος  διά  την  είρημένην  θερ- 
ad  tempus  non  mediocre  impense  calcant,  etiam  μχσίχν,  την  δ'  άκανθαν  σωρεύουσιν  αυτοί,  άφ'  ής  έκ 
paliuri  admisto  semino.  Hujue  enim  cen  glutinis  πλείονος  τόπου  χολωνοί  παμμεγέθεις  δρώνται.  Γην 
a doiistio  ne  in  sol  i da  m mansam  longe  magis  coales  - δε  σάρκα  τών  Ιχθύων  είς  λεωπετρίαν  συναγαγόντες 
eunt.  Njdelur  autem  condimenti  aut  infarti  vicem  πχτούσιν  έκτενώς  έπί  χρόνον  οόκ  ολίγον,  και  μίξαν· 
pnestare.  Tandem  ubi  salis  diu  pedibus  subege-  τες  τον  καρπόν  58  του  παλιούρου.  [1345  R ] Τούτου 
runi,  laterculos  inde  formatos  ad  solem  denuoex-^ap  συμιιιγέντος  κολλώδες  5Θ  μέν  τό  παν  πολύ  μάλ- 
ponunt.  Quibus  sicci  talem  adeptis,  discumbentes  λον  γίνεται,  δοκετ  8'  oTov  ήδύσματος  €0  ή παρεμπλο- 
quotquot  suili  una  epulantur, non  ad  mensuram  et  κής  τάξιν  ίχειν.  ’Επάν  δέ  Ικανόν  χρόνον  τοΤς  ποσι 
pondus,  sed  ad  cuj usque  arbitrium  et  voluptatem,  δεψήσωσι,  πλινΟίδας  πχραμήχεις  διαπλάσαντες  β1 
πόλιν  ιί;  τόν  ήλιον  τι^ασιν-  ών  ξηρασίαν  λαοουσών  καθίσαντες  ευωχούνται  πάντες,  ού  προς  μέτρον  και 
σταθμόν,  ά)λά  πρός  τήν  έκαστου  βούλησιν  και  γάριν. 

Cu\  XIII.  ί ί conchas  V€ nentur  iehlhyophagxet  "Οτι  προς  τους  αίφνιδιους  χειμώνας,  οι  την  από 

potum  exeant.  — Contra  hiemes  repentinas,  quae  τών  ιχθύων  κύτους  Θήραν  άφαιρούνται,  τοιόνδε  τι 
piscium  venationem  eis  intercipiunt, tale  quidpiam  μηχανώνται*  Πλάνώμενοι  παρά  πάσαν  τήν  πλησίον 
machinantur:  Vagantes  per  totam  viciniae  littoralis  παραλίαν  κό,χους  συναίγουσι  (μέγιστοι  δλ  τυγχά- 
oram  conchas  (qilft  ibi  sunt  maximae,  iit  magnitu-  νουσιν,  ώστε  τοΤς  μη  Ιδούσιν  62  άπιστον  αύτοΤς  του 
diniS  excessus  his  qui  non  viderunt  sit  incredibi-  μεγέθους  την  ύπερεολήν  είναι),  ών  τό  κρέας  ώμόν 
lis)  colligunt  : nudisque  harum  carnibus  in  illa  τής  ένδειας  άναπλήρωσιν  κατ’  έχείνο  καιρού  Ιχουσι. 
temporis  difficultate  indigentiam  compeusant  et  τής  δε  χρείας  τής  από  τών  Ιχθύων  έτι  τούτοις 
esplenl  Quini rno  dum  adhuc  piscium  illis  copia  παραμενούσης,  τούς  είρημένους  κόγχους  συλλε'γουσι, 
suppetii,  conchas  idas  colligunt, easque  recenti  al·  και  τούτους  6*  φΰκει  τε  προσφάτψ  καί  Ιχθύων  τών 
ga  et  piscium  4tii>il  minorum  capitibus,  fossis  de-  D έλασσόνων  κεφχλαΤς  έν  όρύγμασι  κατεθέντες  δια- 
rxiefsas,  niilriunU  Et  poslea  egestate  correpti,  in  τρέφουσι*  τής  δέ  ένδείχς  αύτούς  κατασχο ύσης  ταύτα 
ψ.  Cihurn  (ut  dictum  est)  eas  vertunt. Quod  si  uterque  (ώς  ειρηται)  ποιούνται  σίτησιν.  Et  δέ  ποθ’  έκατέρα 

iilos  cibus  defecerit,  ex  universo  spinarum  acervo  αυτούς  σίτησις  έπιλείψει,  άπό  παντός  τού  64  τών 
recentes,  et  adhuc  succi  plenas  seligunt,  et  arti-  άκανθων  σωρού  τάς  έγχύμους  αύτών  και  προσφά- 
culatim  inde  sublatas,  partirn  in  saxoso  alicubi  τ^,υς  έπιλέγοντες  άφαιρούσι  κατ'  άρθρον,  κάπειτα 

VARLE  LECTIONES. 

4®  τε  om.  Β.  4Θ  πόρου]  πόντου  B et  €ΟΓΓ.Β.  50  γίνεται  Β·  51  δό  πέσωσι  A I δ*  έμπέμπωσι  ζ“.  Μ μύραιναί  Β· 
W και  ΟΠΙ.  pr.  A,  bk  όσους  3ή  ποτ*  άν  ζ\  55  τάς  κειμένα;  om.  Α.  56  πρδς]  περί  Β.  57  δέ  post  ταύταις  om. 
Β.  58  καρπόν]  σπόρον  B ei  corr.  Α.  59  κολλώδες]  libri  κολλώσιν  είς  ei.  Diodor.  3, 16,  vocabulum  idem 
infra  p,  R,  135^,  τό  παν  πολύ  A : τό  πάμπολυ  ζ".  50  οιΟν  ήδύσματος]  οΐονει  δύσμικτος  B et  COr.  Α, 

fuit  fortasse  οίονεΐ  δΐσματος.  διαπλάσαντες]  ποιήσαντες  B et  ΟΟΓΓ.  Α.  Ιδούσιν  Α : είδόσιν  ζ *.  65  τού· 

-o*c  pr.  Α.  ϋ*  τού  add.  Β» 


k 


SI  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCL.  38 

τάς  μεν  κόπτοντες -liti  πετρώδους  τύπου,  ας  8έ  κχτ-  A COIftminuunt  loco,  parti ΓΠ  dentibug  conficiunt,  be- 
εργαζύμενοι  διάτων  δδύντων,  τοΤς  φωλεύοοσι  τών  stiarum  quae  in  latibulis  versantur  morem  et  inge- 
θηρίων  τήν  αυτήν  διάθεσιν  λαμβάνουσι.  Ποτφ  δε  nium  repraesentantes.  Potu  autem  longe  mirabi- 
πολύ  θαυμασιωτερφ  χρώνται.  Επί  μέν  γάρ  τέττσ-  Ηογθ  utuntur.  Ad  quatuor  enim  dies  piscationi,  et 
ρ«ς  Ημέρας  προς  ταΤς  Οήραις  γίνονται  καί  προς  cantilenis  sane  inconditis,  et  sodalitiis,  ludi,  gra- 
φδαΤς  άνάρ6ροις  καί  πρύς  ταίς  συνουσίαις  ταΤς  tia  institutis,  vacant,  nulla  re  distracti  : propter 
natSiac  65  χάριν  γινομέναις,  W ούδενδς  περισπώ-  summam  alimenti  parandi  facultatem.  Sed  immi- 
μενοι,  διά  τ/>ν  εύκοπίαν  τής  τροπής·  της  δε  πέμπεης  nente  jam  die  quinto,  in  regionem  montibus  sub- 
έπιλαοο ύαης  66  έςορμώαιν  είς  την  υπώρειαν  ποτού  jectam,  polus  causa  exeunt,  ad  nomadum  (pa- 

χάριν,  είς  τάς  συ^βύσεις  των  νομάδων,  προς  αίς  Storum)  rivos,  quo  pecora  Sua  potum  agunt. 

xilOT  τά  κτήνη  ποτίζουσιν.  Έαπεριος  (731  Η ] δε  η Profectio  autem  illa  fit  tempore  vespertino.  Proin- 

πυρεία  γίνεται.  Κατανύααντβς  68  8ε  είς  τάς  ποτ-  de  cum  ad  aquaria  nomadum  diverterunt,  lacum 

ίστρας  τών  νομάδων  τοθ  κοιλώματος  κύκλφ  περί-  in  orbem  circumstant.  Postea  manibus  humo 
έστησαν,  είτ'  άπερεισάμενοι  τάς  χεΤρας  είς  την  γην  connixis,  et  flexis  genibus,  boum  more  bibunt, 
xat  Οεντες  τά  γδνατα  βοηδον  πίνουαιν,  ο ύ προς  μίαν  non  uno  respirationis  impetu,  sed  crcbo  inter- 
άναπνο^ς  δρμήν,  άλλά  πολλάκις  αετούς  άναπαύον-  β quiescendo.  Sic  ubi  ceu  dolia  ventres  liquore 
τες.  Πληρώααντες  81  τάς  κοιλίας  των  δργων  καθ-  impleverunt,  ad  mare  difficulter  inde  abscedunt, 
άπερ  άγγεΤα,  πρύς  θαλατταν  μδλις  άποχωροΰαιν.  Postridie  quam  deventum  est  eo,  neque  de  piscq, 
Είτα  έπζνελθάντές,  έκείνην  μεν  την  ήμέραν  έκσστος  neque  de  Γβ  alia,  quisquam  gustat.  Sed  plenus 
ούτε  Ιχθύος  ούτε  ά)λου  τίνος  γεύεται,  κεΐται  δε  supra  modum  et  difficulter  anhelans  quisque  re- 

ύκεργεμων  xat  δύαπνους,  ώστε  είναι  τρύπον  τινά  cubat,  ebrio  quadamtenus,  gravedine  scilicet,  as- 

τφ  μεθύοντι  παραπλήσιο v 69  το  βάρος·  άπύ  δέ  τής  similis.  Insequente  demum  die  ad  consuetam 
Ιχομενης  έπΐ  τήν  είρημένην  δίαιταν  έπανάγει.  Και  victus  rationem  reditur.  Hoc,  velut  orbis  circum-, 
τούτο  κύκλψ  διά  βίου  γίνεται,  πρύς  ασχολίαν  κα'ι  rotati  vicibus,  per  totam  agitant  vitam,  nemine  ex 
μέριμναν  ούδενος  άπυβλεπδντων  αυτών  πράγματος,  ipsis  ad  occupationem  aut  Curam  negOCli  respi  - 
Kal  νοσήμααι  μεν  διά  την  άπλδτοτα  τής  διαίτης  ciente.  In  morbos  propter  victus  simplicitatem 
σπινίοις  περιπίπτουσι,  τοαούτφ  8’  άφαιρούσιν  άπύ  raros  incidunt : tantumque  de  numero  annorum 
τού  χράνου  τών  έτών,  δαφπερ  άπονωτέραν  τών  λοι-  auferunt,  quanto  magis  quam  caeleri  absque  labo· 

τών  έχουσα  τήν  αναστροφήν.  ribus  aetatem  agunt.  Ad  hunc  itaque  modum,  qui 

intra  fauces  et  locorum  angustias  sedes  habent, 
G ichihyophagi  vitam  degunt. 

’Αλλ*  ol  μεν  έντδς  τών  στενών  τάς  οΙκήσεις  CaP.  XIV.  De  ichthyophagis  ΠΟΗ  sitientibus . 
εχοντες  Ιχθυοφάγοι  ούτω  καταγίνονται·  ol  8έ  τήν  — At  qui  exteriorem  sibi  oram  vindicant,  piscatu 
έκτος  70  παραλίαν  κεκτημένοι  άγρας  μέν  ένδελεχώς  hujusmodi  abundant  perpetuo.  Humore  autem 
τοιαύτης  εύπορούσιν,  ύγρου  8’  Απλώς  ού  δέονται·  prorsus  non  habent  opus.  Quando  enim  piscem 
προσενεγκάμεν οι  δέ  τύν  Ιχθύ·/  εγχυλον,  ώστε  μικράν  adhuc  Succulentum  COmedorunt,  ΠΟΠ  modo  po- 
είναι  τών  ώμών  τήν  παραλλαγήν,  ούχ  οΐον  ποτδν  tum  non  requirunt,  sed  nec  generis  hujus  no- 
έπιζητούσιν,  άλλ’  ουδέ  έννοιαν  έχουσι  τού  γένους,  tiliam  aut  cogitationem  habent,  anitnisque  tran- 
Φέρουσι  δέ  άλύπως  άπερ  αύτοΤς  71  άπ'  άρχής  ή τύχη  quillis  ferunt  quaecunque  ab  initio  fortuna  eis 
παραδέδωκεν.  tradidit. 

[1348  R.]  "Οτι  τούς  l\  τοΤς  είρημένοις  το'ποις  ot-  Cap.  XV.  De  apathia  ichthyophagarum  quo - 

κούνιάς  φησι  προς  τοΤς  είρημένοις  Ιτι  μηδέ  πρύς  τά  ruttldam.  — In  locis  ante  dictis  versantes,  n$C 

μέγιστα  τών  παρ’  ήμΤν  δεινών  δμοίαν  ήμΐν  7S  |χ£ιν  maximorum  (ut  inter  nos  habentor)  malorum 

τήν  έννοιαν,  ούτε  γάρ  σίδηρον  κατ’  αύτών  έπαιρύ-  communem  480 b nobiscum  notionem  et  sensum 

μενον  φεύφειν,  ούτε  προπηλακισμψ  έρεθίζεσΟαι,  habent.  Nec  enim  ferrum  contra  se  strictum  et 
ούτε  τούς  μή  πάσχοντας  τοΤς  παίσχουσι  συναγανα-  D intentatum  refugiunt,  nec  contumelia  injuriave 
κτετν*  άλλ’  εΓ  τι  γένοιτο  περί  αύτούς  ϊς  αλλοφύλων  irritantur,  nec  integri  adversis  casibus  affectorum 
τοιούτον,  βλέποτσι  μεν  ούτοι  79  άτενώς  είς  το  γινύ-  vicem  dolent,  sed  si  tale  quidpiam  ab  alienigenis 
μενον  καί  τάς  κεφαλάς  πύκνα  74  διανεύουσι,  τών  δέ  circa  eos  contingit,  intentis  quidem  oculis  ad 
είθισμένων  άνθρώπφ  πρδς  άνθρωπον  "3  ουδέ  τήν  factum  respiciunt,et  crebros  dant  nutus  capitibus, 
έλαχίστην  διδδασιν  έννοιαν.  0οθεν  (φησιν  6 συγγρα-  at  eorum  quae  homo  circa  hominem  facere  solet, 
φεύς)  έγωγε  νομίζω  μηδέ  χαρακτήρα  εύ γνωστόν  ne  minimam  quidem  animadversionem  produnt. 
Ιχείν  αώτούς  , έθισμφ  δέ  καί  νεύματι  ήχοις  τε  Unde  mihi  (inquit  auctor)  ne  signum  quidem  no- 

VARIjE  lectiones. 

6δ  παιδείας  B.  66  έπιβαλούσης  A.  67  καί  om.  A.  έσπερίοις  B.  63  καταλύσαντες  ζ",  69  παραπλήτιον 

τψ  μεθύοντι  ζ".  70  έκτυς  Β : έντύς  ζ“.  71  ή τύχη  ante  αύτοΤς  ponit  Β.  7*8εινώ  νδμοίαν  ήμιν  om.  Α.  73  ού· 
τοι  Α : ούτε  ζ*.  79  πυκνψ  75  φνθρο)πω  πρύς  άνθρωπον]  άνθρώποις  Β. 


39  PHOTII  PATRIA RCAiE  CP.  40 


tiliae  certum  habere,  sed  assuefaclione,  et  nutu, 
sonisque  ac  imitatrice  significatione,  cuncta  in 
vita  administrare  videntur. 

Cap.  XVI.  De  non  sitientibus  ichthyophagis  et  de 
phocis  rarum  quid . 

Ichthyophag  is  (quos  non  sitire  fama)  est  finiti- 
mi, ceu  inviolabile  sancitum  eis  foedus  sit  cum 
phocis,  nec  ipsi  phocas  laedunt,  nec  ab  illis  nocu- 
mento afficiuntur  : imo  etiam  praedas  inter  se 
venatori  integras,  et  insidiarum  immunes,  utrum- 
que genus  custodit,  et  ita  mutuam  inter  se  con- 
suetudinem habent,  ut  vix  homines,  qui  cum  ho- 
minibus ita  convictum  agant,  inveniantur. 

Cap.  XVII.  Habitacula  ichthyophagorum  et  fu- 
neratio , — Pars  ichthyophagum  pro  tabernaculis 
habent  specus, non  conversos  ad  meridiem, propter 
immodicum  aestum,  sed  in  plagam  contrariam 
aversos.  Pars  sub  costis  piscium,  quibus  algae  in- 
sternuntur, degunt.  Alii  vertices  olivarum  inter  se 
connexos  pro  domiciliis  usurpant.  Id  autem  genus 
olivae  frudum  edit  nuci  castaneae  persimilem. 
Quarta  gens  ichthyophagum  talem  habitandi  con- 
suetudinem habet.  Immensus  arenae  cumulus  ex 
omni  aevo  congestus  est,  instar  montis.  Isque  totus 
a fiuclu  perpetuo  ailiiente  condensatur,  ut  a mole 
aliqua  generis  et  naturae  unius, propter  arenae  con- 
cretionem nihil  differat.  Hinc  cuniculis  ad  longi- 
tudinem viri  actis, quae  in  fastigio  sunt,indurescere 
et  tecti  usum  praebere  sinunt,  propter  quam  dixi 
connexionem:  sed  in  pavimento  inferiori  oblongos 
ducunt  meatus  undique  inter  sese  perforatos.  In< 
his,  aliquatenus  ad  penetralia  venio  exposita  luce 
admissa,  quietem  capiunt.  Si  quando  autem  maris 
inundatio  oritur,  praedam,  quo  diximus  modo,  ex 
piscatione  acquirunt.  Nec  ulla  sane  morientes  cura 
dignautur,  cum  mens  illorum  misericordia  451  o 
(quam  opinio  gignit)  non  afficiatur.  Ideo  projectos 
jacere  sinunt,  donec  reciprocatio  aestus  oborta  in 
mare  illos,  escam  piscibus,  abstulerit. 

Cap.  XMI1.  Indi  quidam  sponte  nati , seu  terri- 
genae. — Nonnulli  [Indorum)  qui  cx  mari  victi- 
tantium aliis  etiam  hoc  multo  insolentius  habent, 
et  quod  in  rationis  fidem  non  facile  cadit.  Nam 
uude  aut  quomodo  in  locum,  ubi  nunc  versantur,  c 
pervenerint,  cognitione  assequi  non  licet.  Siqui- 
dem ardua  et  praerupta  eis  petra  ceu  jugo  continuo 
impendet,  et  praecipitia  montiumex  obliquo  trans- 
itus adimunt,  et  pelagus  omnem  ex  adverso  con- 
tinentem disterminat,  ut  pedestri  itinere  omnino 
(quod  dixi)  illuc  veniri  non  possit,  et  ratibus  aut 
lembis,  ob  defectum  rerum  apud  nos  usitatarum, 
aeque  sit  difficile.  Quae  cum  ita  se  habeant,  reli- 
quum est,  ut  dicatur,  indigenas  esse,  qui  primi 


και  μιμητκκή  δηλο>σει  ώοικεΤν  πάντα  τα  προς  τον 
βίον. 

Ιίερί  των  i.  δίψων  ίχθυοφκγων,  καί  των  φωκών, 
ξένον, 

Γ'Οτι  φησί,  Πλησίον  των  άδ.’ψων  ίγθυοφάγων  οΐ 
κατοικούντες,  ώσπερ  άπαρσβάτων  7d  σπονδών  μεταξύ 
τεθεντων  αυτών  τε  και  των  φμκών,  ούτε  αυτοί  τάς 
χώκας  σί/ονται,  ούδ*  ύπ’  έ κείνων  ούτυι  βλάπτονται, 
άλλα  κάί  άλλήλων  Θήρας  άνεπιβουλεύτους  τω  Οηρά- 
σαντι  έκάτερον  γένος  συντηρεί,  καί  συναναστρέφον- 
ται ούτως  άλλήλοις  ώς  μόλις  5ν  εύρεθεΤεν  προς  αν- 
θρώπους συμβιουντες  άνθρωποι. 

[732  Η.]  f'CHt  των  ίχθυοφάγων,  φησίν,  ot  μέν 
σκηνώμασι  τοΤς  σπηλαίοις,  ού  τετραμμένοις  πρός 
μεσημβρίαν  διά  τό  πνιγώδες,  άλλα  τοϊς  άπεστραμ- 
μένοις  αύτην,  χρώνται*  οί  δέ  υπό  ταΤς  των  Ιχθύων 
πλευραΤς,  φυκία  ’ε τιβάλλοντες  άύτοΐς*  οί  δέ  τάς  των 
έλαιών  κορυφάς  άλλή)αις  συνάπτοντες  ειτα  χρώνται 
σκηνώμασι.  Την  δε  ιοιαύτην  ελαίαν  κσρπδν  φέρειν 
φησί  κασταναϊκώ  χαρύω  προσεμφερή.  Το  δε  τέταρ- 
τον των  Ιχθυόφάγων  γένος  την  οίκησιν  εχει  τοιαυ- 
την.  ν Αμμου  φόρτος  άπλετος  έκ  τού  παντός  αΐώνος, 
βρει  παραπλήσιος,  σεσώρευται,  καί  πας  77  ούτο;  υπό 
τού  προσβάλλοντος  άεί  κύματος  σκληρώς  πεπιλημέ- 
νος  78  f ώστε  δμογενούς  δγκου  καί  μίαν  φύσιν  εχοντος 
διά  την  μίξιν  καί  συμπλοκήν  τής  άμμου  μηδέν 
παραλλάσσειν,  Εΐτα  υπονόμου;  αύτοΤς  άνδρομήκεις 
δρύττουσι,  τόν  μέν  κατά  κορυφήν  θγκον  έώνχες 
ώχυρώσθαι  καί  στέγειν  διά  τής  ειρήμένης  συν- 
δέσεως.  έκ  δέ  τού  κάτωθεν  έδάφους  παραμήκεις  αύ- 
λφνας  κατασκευαζόμενοι,  πρός  άλλήλους  πάντοθεν 
συντετρημένους,  έν  οΤς  τέως  μέν  τίνος  79  τα  προς  τόν 
άνεμον  φωτίσαντες  άγουσιν  ήσυχίαν,  έπάν  δέ  πλημ- 
μυρίς  έτέλθ·γι,  τά  πρός  την  άγραν  80,  ώς  καί  προεί- 
ρηται,  παρασκευάζονται.  Τους  μέντοι  γε  τελευτών- 
τας αυτών  ουδεμιάς  άξιούσι  προνοίας,  άπαθή  πρός 
τόν  έκ  δόξης  έλεον  κεκτημένοι  την  γνώμην*  διό  καί 
κεΤσθαι  ^έ^ιμένους  έώσιν,  έως  άν  άμπωτις  τούτους 
τοΤς  Ιχθύσιν. 

7Οτι  φησίν  ένίους  των  άπό  τής  θαλάττης  σιτουμέ- 
νων  μετά  των  άλλων  και  τούτο  άχειν  παραδοξότερον 
καί  είς  λογικήν  καταχωρήσαι  πίστιν  ού  £φδιον.  Ούτε 
γάρ  πόθεν  είς  τόν  χώρον,  έν  ώ οίκούσιν  άφίκοντο  8*, 
^εστιν  έπιγνώναι,  ούτε  δπως  λισσής  μέν  πέτρας  άνω- 
θεν έπεζευγμένης,  έκ  πλαγίου  δέ  κρημνών  άφαιρου- 
μένων  τάς  παρόδους,  την  δέ  απέναντι  πάσαν  δρί- 
ςοντος  82 , [1349  R.J  δ καί  83  πεζή  μέν  έλθεΐν  παν- 
τελος  (ώς  εΤπον)  αδύνατον,  σχεδίαις  δ*  όμοίως  άπ- 
ορίφ  των  παρ'  ήμΤν  έξ  Ισου  άπορον.  Τούτων  δέ  ύφ- 
εστώτων,  φησί,  λοιπόν  είπεΤν  ώς  αύθιγενεΤς  είσι, 
μνήμην  88  τού  πρώτου  σπέρματος  ου  λαβόντες,  άεί  δε 
Υπάρχοντες,  3ν  τρόπον  ενιοι  τών  καλούμενων  ώρί- 
σαντο  φυσικών. 


VARLe  lectiones. 

76  άβάτων  ζ \ 77  πας  add.  Α.  78  πεπιλωμένος  ζ ’.  79  τινες  Β.  80  άγοράν  Α.  άφίκοντο  A I 
άφήκον  ζ\  82  όοίζοντος]  τού  πελάγους  δρίζοντος  HudSOOUS  β Diodoro  Sic.  3,  *0.  83  δ καί]  malim  οΤ. 
88  μνήμην  Α : λυμην  ζ\ 


41  BIBLIOTflRGA.  - COD.  GGL.  42 

seminis  labem  non  acceperint,  sed  perpetuo  subsistant : quemadmodum  physicorum  (qui  appel* 
lantur)  nonnulli  definierunt. 

*Οτι  των  στενών  έπέχεινα,  φησί,  των  σϋγκλειάν-  A CAP.  XIX.  Ώβ  SpOradlbUi  ASthiopUTTl  iflSUliS,— 
των  τήν  τι  ’ Αραβίαν  xal  την  άπεναντι  χώραν,  νήσοι  D$  testudiUUtn  CQpturd  iliCOlii  Usitata,  — Ullrt 
xsivtai  Σποράδες,  xsitstvai  πάσα*.,  μικραί  τψ  μεγε-  angustias  illas,  quae  Arabiam  et  oppositam  regio- 
Ott,  τδ  πλήθος  άμύθητοι,  χαρπδν  ούδένα  85  γτννωναι  nem  excludunt,  insuis  jacent  Sporades,  depres- 
ηρΑς  τον  βίον9  οΰτε  Ημερον  oSu  άγριον,  άπέχουσαι  se  omnes,  magniludinae  parvae,  et  numero  infini- 
μίν  τκς  είρημένης  ^ulpou  στάλους  ώς  έβδαμή-  Ue  : quae  nullum  ad  vitae  commoditatem  fructum 
κοντά,  τβτραμμένχι  δε  πρδς  τδ  δοκουν  πέλαγος  παρ-  proferunt,  neque  sativum  neque  silvestrem.  Distant 
Kxxcivsiv  την  ’ΐν^ιχην  yj\  Γεδρωσίαν.  Ενταύθα  autem  a continente  superiori  lxx  stadia  circiter, 
χΟμ*  μεν  ου  γ(ν*τ at,  άλλ*  άλλη  [733  Η.]  [μέν  άλλης  conversae  ad  pelagus  quod  praeter  Indiam  et  Ge- 
προχαθημένη  τδν  χλύδωνχ  τοΤς  άχρωτηρί οις  λαμβά-  drosi&m  excurrit.  Hic  nullus  exsistit  fluctus,  sed 
vct*  άέρων  δδ  τόν  optoxov  Βοκούοιν  Ιχειν.  Τχύτας  80  alia  alii  quasi  praesidens,  tempestatem  promonto- 
ανΟρωχοι  κατανέμονται  άριΟμφ  μίν  (ού)  87  ούμμβ-  riis  excipit.  Aerem  autem  videntur  habere  opti- 
τροι,  ζώντις  δέ  βίον  88  τοιοΟτον  *£ν  τψ  παρήχοντι  mum.  In  his  commorantur  homines,  qui  propor- 
χελάγει,  τραχετ  καί  χκιμερίφ  δπα'ρχοντι  τελέως,  tione  enumeratis  respondent,  vitamque  boc  modo 
γίνεται  τφ  πλάτει  χ«1  τψ  μέγέΟει  πλήθος  άπιστον  sustentant : In  circumfuso  pelago,  quod  asperum 
χελωνών,  άς  θαλαττίας  πάντες  νομίζομε ν.  Αυται  est  et  tempestuosum,  testudinum  COpia  nascitur, 
νυχτίς  μέν  έν  τψ  βυθψ  νέμονται,  Ημέρας  88  δί  είς  ® quae  latitudine  fidem  prope  excedunt:  pro  marinis  * 
τ^ν  iv  τχΤς  80  νήσοις  ηουχίαν  και  γαλήνην  άφικόμε-  autem  a nobis  omnibus  habentur*  Haec  noctu  in 
vai  χοιμώνται.  κχΐ  τούτο  ποιοϋοι  πρδς  τον  Ηλιον  profundo  maris  pascuntur:  sed  interdiu  in  quietos 
μετέωροι,  τχΤς  κατεσκευασμέναις  8i  πορθμίσιν  δμοιο-  et  trunquillos  insularum  recessus  exspatiatae  dor- 
παθετς.  Ταύτας  κατ’  έχεΤνο  καιρού  ol  έπιχώριοι  τέ-  miunt,  idque  ad  solem  in  summo  apricantes  (a- 
χνη  xsi  σπουδή  και  t μερμίθαις  είς  τήν  χέρσον  έκ*  ciunt : quo  modo  naviculae  hominum  industria 
βαλύντες  τά  μίν  έντδς  άπαντα  σιτουνται,  βραχύν  factae  afficiuntur.  Has  illo  temporis  momento  in- 
παροπτΥ,σαντες  iv  τψ  χαύματι  χρένον  τοΤς  δί  κύ-  coite  arte  et  studio  et  funibus  in  terram  ejectas 
τεσι  χρωνται  τάς  σκηνώσεις  χαθισχώντες,  olovci  capiunt,  et  quidquid  interius  est,  ad  brSVO  tempus 
καλύβας  έφ’  ύψηλοίς  τύποις  πρηνείς  8S  χαθιστώντες,  solis  fervore  assatum,  comedunt,  testas  νβΓΟ  ad 
καί  os*  πρδς  τους  διάπλους  δί  χαΐ  ύδρείας  Ινεκα  χέ-  aedium  constructionem  usurpant.  Gurgustia  enim 
χρηνται  αύτοτς*  ώστε  είναι  τδ  αυτδ  ναΟν,  οΐχίαν,  άγ-  in  editis  locis  prominentia  inde  coagmentant : ad 
γεΐον,  τροπήν  τοΤς  είρημένοις  άνθρώποις.  navigationis  praeterea  usum  et  aquationis  transfe· 

runt.  Quo  fit  ul  res  eadem  4ttio,  navis  domus, 
vasis  et  alimenti  hominibus  illis  usUm  praebeat. 

"Οτι  ού  πολύ  διεστώτες  του  είρημένου  γένους  C CAP.  XX.  De  aliis  qui  balmnii  vescuntur.  — 

σύμμετροι  τψ  άριθμψ  βίον  Ιχουσι  τοιοΟτον*  ’Εκ  τών  Non  procul  ab  hoc  genere  mortalium  remoti  et 
Ιχριπτουμένων  είς  την  χέρσον  κητών  άποζώσι*  numero  pares,  hunc  vivendi  morem  habent  * De 
σπανιζούσης  δέ  αύτοΤς  της  τοιαύτης  σιτήσεως  (γίνε-  balaenis  in  terram  expulsis  victum  sibi  comparant: 
ται  δέ  πολλάχις)  Ιχ  τών  ύστών  τούς  τε  χύνδρους  xal  cujus  si  desit  copia  (id  quod  nonraro  accidit)  car- 
τά  άχρα  τών  πλευρών  χατεργαζύμενοι  την  ίνδειαν,  tilaginem  ex  ossibus  et  costarum  extremitates  con- 
ci xal  χαλεπώς  85,  δμως  παραμυθουνται;  τά  μλν  ficiendo,  egestatem,  quamvis  moleste  et  serum- 
ουν  τών  Ιχθυοφάγων  γένη,  φησίν,  fi  χατειλήφαμεν,  nose,  tamen  ita  consolantur.Tot  igitur  sunt  genera 
μυρίων  δντων  fi  τ^ν  ήμών  διέφυγε  γνώσιν,  τοσ-  Ichthyophagorum,  quae  accepimus:  cum  innumera 
αυτα.  inierim  cognitionem  nostram  subterfugiant. 

"Οτι  της  ζωής  ^μών  ήμΤν  έφεστώσης  εν  τε  τοΤς  CAP.  XXI.  Ichthyophagorum  αύτάρκεια.  — Cum 

περιττότς  xal  τοΤς  άναγχαίοις,  τά  81  είρημένα  γένη  vita,  qualem  nos  veluti  magistram  sequimur,  in 
τών  Ίχθυόφάγιον  τά  μίν  άχρηστά  περιγε^ράφασιν  superfluis  et  necessariis  consistat,  Ichthyophagum 
άπαντα,  φησί,  τών  δλ  καθηκώτων  ούδέν  έλλείπουσι,  quas  recitavi  gentes,  cuncta  quorum  usus  non  est 
τη  θείφ  8B  πρδς  τδ  ζην  δδψ  βραβευόμενοι  πάντές,  ού  necessarius, angusto  quasi  orbe  circumscripta  6X- 
τη  παρασοφιζομένη  ταΤς  δύξαις  την  φύσιν.  ού  Yap^cludunt:  intereaque  nullis  rebus,  quae  naturae  cora- 
άρχής  Ιμειρύμενοι  τυχεΤν  8β  άγωνίφ  φιλονείκψ  καί  petunt,  destituuntur, cum  divina  ad  frugaliter  vi- 
δυατυχετ  συνέχονται·  ούδλ  πλεονεξίας  έρώντες  πολλά  vendum  ducantur  via,  non  ea  quae  fallaci  opinio- 
μίν  άλλους  δρώσι,  πολλά  ίϊ  πάσχουσι  τών  ούχ  num  specie  naturam  seducit.  Non  enim  circa 
άναγχαίων*  ούδ*  Ιχθρας  ένιστάμενοι  μείζους  έπΐ  imperii  et  magistratus  affectationem  contentiosa 

VARLB  LECTIONES. 

85  ούθένα  B.  88  ταύτας]  libri  ταύταις.  87  άριθμψ  μλν  ού]  άριθμούμενοι  B.  8S  δε  τδν  βίον  ζ".  88  Ημέρα  Α· 
80  ταΤς  om.  Β·  81  χατεστραμμίναις  Diod.  3,  21.  Μ πρηνείς]  πρηνη  Salmasins,  omisso  priore  χαθισ- 
τώντες.  χαθιστάντες  Β.  81*  χαί  om.  pr.  A.  85  χαλεπά  ζ".  84  τά  A : xal  τά  85  θείφ]  fortasse 
Ιθεέψ  vel  εύθείφ.  ··  τύχ·ίν]  τύχης  Α : τύχην  ζ\ 

Pathol,  Gr.  CIT. 


2 


43 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 


44 


fortuna  et  Infelici  trepidatione  anguntur : nec  ava·  A βλάβη  δώματος  πολεμίου  σφάλλονται  97  [δ*]  Εν  άτυ- 


riiiae  studio  multa  in  alios  committunt;  mullaque 
contra  recipiunt  de  malis  non  necessariis.  Nec 
inimicitias  sibi  conflant  majores,  in  ferenda  in?i$a 
corpori  noxa;  nec  in  domesticorum  infortuniis  la- 
bascunt, nec  navigando, et  locri  gratia  vitae  modum 
supra  quam  fas  est  extendendo,  adversis  vitae 
casibus  aegritudinem  metiuntur : sed  dum  exiguis 
indigent,  exigua  etiam  dolent.  Quod  enim  satis  est 
tenent,  et  quod  plus  est  non  inquirunt.  Unum- 
quemque autem  perturbat  non  id  quod  ignorat,  si 
absit,  sed  quod  libera  voluntate  appetit,  si  prope· 
rante  cupiditate  ab  occasione  frueudi  destituatur. 


χίχις  οικείων  [1352  R.J  ουδέ  ναυτιλλόμενοί,  κέρ- 
δους Ενεχα  τύ  ζήν  ύπερτείναντες,  προσπταίσμασι  τού 
βίου  μετρουσι  τήν  λύπην*  άλλα  μικρών  δεδμενοι 
μικρά  χαί  πενθοΟσι,  το  μεν  άρχουν  χτώμενοι,  τύ  δέ 
πλέον  ού  ζητουντες.  'Ενοχλεί  δ*  Εκαστον  ού  τύ 
Αγνοούμε  νον,  ε!  μή  πάρεστιν,  άλλα  xb  βουλητύν, 
8ταν  ύστερίζη  του  καιρού  της  Επιθυμίας  σπευδού- 
σης.  Ουχούν  Εκείνος  πάντ'  Ιχων  & θέλει,  ευτυχή- 
σει 98  **τά  τύν  της  φύσεως  λογισμόν,  ού  Χ«τά  τύν 
τής  δδξης,  Νομοις  ίϊ  ού  δικαιούνται*  τί  γάρ  δεΤ 
προστάγματι  δουλεύειν  τύν  χωρίς  γράμματος  ·ύ- 
γνωμονεΤν  νυνάμενον  ; 


Quocirca  ille  cuncta  habens  quae  velit,  beatus  erit,  qui  ad  naturae,  non  opinionis  judicium  se  ac- 
commodabit. Nec  legibus  jus  disceptant.  Quid  enim  opus  est  edicto  subservire  eum  qui  sine  littera 
rectam  habere,  et  factis  exhibere  mentem  potest  ? 

CAP.  XXII.  JEthiopum  circa  Meroen  victus  et  B [734  Η.]  "Οτι  μετά  τους  Ίχθυοφάγους  παρά  τον 
calamitas . — Post  Ichthyophagos,  juxta  flumen  Άσταβάραν  ποταμόν,  8ς  φέρεται  μεν  διά  της  Δίθεο- 


Astabaran,  qui  per  jEthiopiam  et  Libyam  defertur 
longe  Nilo  submissior, ideoque  alveum  suum  cum 
majore  conjungens,  ambitu  suo  Meroen  insulam 
efficit.  Hujus  igitur  amnis  ripas  utrasque  turba 
quaedam  hominum  accolit  non  numerosa,  tali  vitne 
ratione : Ex,  vicina  palude  arundinum  radices  effo- 
dit, pureque  ablutas  saxis  in  frustula  confringit. 
Cum  ibi  laevem  et  viscosam  reddidere  massam, 
particulas  inde  non  omnino  manuum  implentes 
efformant,  et  ad  solis  aestum  4tt2a  assatas  edulii 
loco  apponunt.  Cum  malo  conflictantur  inevitabili, 
utpote  leonibus  in  stagnis,  qui  eos  invadunt.  Sub 
ortum  etiam  canis  *,  ingens  culicum  multitudo  eos 


πίας  καί  τής  Λιβύης,  Ιστι  δε  του  Νείλου  πολλψ  τα- 
πεινότερος, συμοάλλων  δΐ  την  οίκείαν  ύρμήν  τψ  μεί- 
ζονι  βείθρψ  νήσον  ποιεί  τή  περιββύσει  την  Μεράην, 
— παρά  γουν  τύν  είρημενον  ποταμόν  Επ'  άμφοτέροις 
κατοικεί  τοίς  χείλεσιν  ίχλος  ού  πολύς  μέν,  τψ  δέ 
βίψ  τοιούτος*  'Εκ  του  παρήκοντος  Ελους  τά  βίζας 
των  κα)άμων  δμύττει,  καπειτα  πλύνας  χαθαρώς  Εκ- 
κδπτει  λίθοις  προς  μέρος,  ποιήσας  δέ  λείο  χαί  κολ- 
λώδες άνέπλασεν  έν  μαγίδος,  εί  καί  ού  χειροπλήθεις, 
δγχους,  είχα  έν  τψ  χαύματι  παροπτών  ταύτην  Εχει 
προσφοράν.  "Εχουσι  οέ  ovftot  χαχύν  αίφυχτον,  τούς  έν 
τοίς  Ιλεσι  λέοντας  Επιτιθεμένους  αύτοίς.  *Γπύ  δέ  την 
Επιτολήν  του  κυνύς  γίνιτάί  τι  κωνώπων  πλήθος 


infestat,  tantis  viribus  pollens,  Ut  populus  in  aquas  q άπλετσν,  τηλικαύτην  Ιχον  δύναμιν  ώστε  τον  λαόν  είς 


lacuslres  praefugiens  se  ibi  occultet.  Ab  his  leones 
quoque  exterminantur,  non  tam  a morsu  vexati 
(quamvis  molesto  satis),  quam  quod  stridorem 
vocis  peregrinum  perferre  nequeunt.  Atqui  hoc 
mirae  novitatis  gratia  commemoratum  esto.  Quid 
enim  singularius,  quam  leones  culicibus  loco 
cedere,  et  homines  ex  ejusmodi  periculo  evadere 
incolumes? 

Gap.  XXIII.  De  Hylophagis  harumque  natura 
et  moribus . — Jam  commemoratis  Hylophagorum 
gens  non  ita  multum  discrepans  approximat,  quae 
etiam  seminibus  vescitur.  Nam  fructus  ex  arbori- 
bus decidentes  comedunt,  etiam  tempore  sstatis. 
Alias  herbam  decerpunt,  quae  in  umbrosis  vallibus 


τάς  λιμνώδεις  υγρασίας  άπελθύντα  Εχεί  μένειν  άφανή. 
*Γφ*  ώ/  ναι  ο!  λέοντες  Εκτοπίζονται,  ούχ  ούτως 
ύπύ  του  δηγμού  δηλούμενοι  99,  χαίπερ  δντος  επ- 
αχθούς, ώς  τον  ύπύ  τής  φωνής  ήχον  άλλδφυλον  άδυ- 
νατούντες  φέρει ν.  Άλλα  ταυτα  μεν  άπηγγέλθω  του 
παραδύξου  χάριν*  τί  γάρ  Ιδιώτερον  ή λέοντας  μεν 
Εχχωρείν  κώνωψιν,  Ανθρώπους  δέ  σώζεσθαι  ύπύ 
τοιούτου  κινδύνου  ; 

''Οτι  τοίς  είρημένοις,  φησί,  τύ  των  #ΓΑοφάγων  χαΐ 
των  τά  σπέρματα  σιτουμένων  Εγγίζει  γένος,  βρα- 
χείαν  Εχον  τήν  παραλλαγήν.  Ot  μέν  γάρ  τύν  πί- 
πτοντα  χαρπύν  άπύ  των  δένδρων  σιτούνται  [καί]  ύπύ 
τήν  θερείαν,  τύ  δέ  λοιπύν  τής  πύας  άπτονται  * τής 
Εν  τοίς  σκιεροίς  αγκεσι  γινομένης  στερεά;  * τ·  τήν 


nascitur,  duraeque  est  indolis,  et  caulem  educat  ρφύσιν  χαί  καυλύν  Εχτρεφούσης  παρδμοιον  ταίς  χα- 

aecimllem  n.nSe  niino  nn.Ant  Hin.  ηιιΐ  J V 1 - Ο ^ Λ ι ..  L· ^ Α 


assimilem  napis, quas  buniades  vocant.  Hinc  quid- 
quid de  materia  tenerum  exsistit  et  molle, fit  escu- 
lenlum. Noctes  quidem  somno  tribuunt, sed  locum 
deligunt,  qui  contra  belluas  firmus  sit  et  excubiis 
aptus.  Mane  quam  primum  sol  emergit,  cum 
liberis  et  uxoribus  arbores  universi  conscendunt, 

1 AI.  Caniculas. 


λουμέναις  βουνιάσιν·  ot  δέ  τής  8/ης  τήν  άπαλήν  σι- 
τουνται.  Ούτοι  τάς  μέν  νύκτας  χοιμώνται  τύπον  άπύ 
των  Εκεί  θηρίων  πρύς  δχύρωσιν  Ιξειλεγμένοι  xxt 
φυλακήν,  άμα  δέ  ήλίψ  μετά  τέκνων  χαί  γυναικών 
Επί  τά  δένδρα  πάντες  άναβαίνουσι,  σπουδή  χαταλα- 
βιίν  ζητούντες  τούς  άκρους  χλώνας*  χάχείθεν  την 


VARLE  LECTIONES. 


97  σφάλλ.]  ού  σφάλλ,  B TC.  Α.  98  ευτυχήσει  καί  κατά  ζ“,  99  δειλούμενοι  Β.  1 άχτεχαι  8 τήν 

γινομένην  στερεάν 


45  BIBLIOTHECA.  — COD.  CCL.  46 

άπαλωτάτην  ύλην  άμέλγοντες  εύμαρώ;  σιτούνται.  λ et  enixe  summos  assequi  ramos  contendunt.  Hinc 
Τοιαύχ/,ν  δέέχτού  παντδς  βίου  πεποίηνται  την  έξιν,  decerpta  virgultarum  teneirima,sine  fastidio  edunt, 
άστε  *xl  τά  της  ανατομής  άπιστον  Ιχιιν  τήν  θέαν  Eamqueex  tota  sibi  vita  babitudioem  compararunt, 
xsl  τήν  συντονίαν  ού  χειρών  μόνον  xal  δακτύλων  ul  incredibilis  sit  visa  illorum  in  arborea  excursus, 
χαι  π οδών,  άλλα  καί  τών  μερών  των  ύπολοίπων  et  mira  non  tantum  mauuum,  digitorum  et  pedam, 
άπλώς.  Μεταπηδώσι  γάρ  εύπάρως  άπ’  άλλου  πρύς  sed  in  universum  ca&terorum  quoque  membroruih 
Ιτερον  άχρέμονα,  και  τούς  κλάδους  άλληλων  πολλά-  contentio.  Nam  expedite  de  ramo  in  ramum  tran- 
χις  έν  τοίς  έπισφαλεστάχοις  τόποις  ά^αιρούνται,  χάΐ  siliunt,  et  alter  alteri  termites,  etiam  in  locis 
τοιχΰτα  ίνδείχνυνται  ώστε  τον  Ιδόντα  αύτον  μεν  έκ-  periculosissimis,  eripit : et  id  genus  alia  osten- 
κλήττεαθαι,  μή  μέντοι  θα^εΤν  είς  τούς  άπειρους  tant,  ut  qui  videt,  ipse  quidem  stupore  percellatur 
ίξιγγέλλειν·  κ,αΐ  πάντα  δΐ  χλάδον  τοτς  όδουσιν  Ιγ-  sed  inexpertis  enuntiare  non  ausit.  Nec  quidquam 
χυλόν  κατεργάζονται  καί  ταΐς  κοιλίαις  εύπάρως  frondis  est  SUCCI  plenum,  quod  dentibus  commo- 
πεττουαι  3*  [4353  R.]  καί  το  σφαλέν  άνωθεν  σώμα  litum  non  concoquant  ventriculis.  Corporis  ex  alto 
διά  τήν  ίσχνάτητα  ού  βαρείας  τυγχάνει  τής  πληγής  delapsi  non  gravis  est  plaga  propter  exilitatem. 
Ουτοι  δέ  γυμνοί  μέν  είσι  πάντες,  χρώνται  δέ  κοι-  Nudi  sunt  omnes, communisque  illis sobolis  et  uxo- 
νοΤς  * καί  τέχνοις  καί  γυναιξί,  πολέμου  σι  δε  περί  gHim  educatio  et  fructus.  Fit  Ut  de  locis  inter  Se 
τών  τόπων  άλλήλοις  3f  μεταλλάττουσι  δε  ol  πλεΐστοι  belligerent.Plerique  pr®  angustia  famis  vitam  cum 
λιμφ  κιεζόμενοι,  γλαυκωμάτων  περί  τά  πεντήκοντα  morte  commutant,  quando  glaucomata  (ad  annum 
Ιτη  τοίς  δμμασιν  έπιτρεχόντων.  id  quinquagesimum  accidit)  oculos  incursant. 

Περί  τών  λεγομένων  Κυνηγετών.  Cap.XXIV ,De iis  quos  Venator esincolx appellant· 

(735  Η.}  Ότι  μετά  τούς  είρημένους  είσίν  ol  παρά  De  Venatorum  gente , qua  etiam  coriis  vescitur. 
τοτς  έγχωρίοις  λεγάμενοι  Κυνηγέται.  Ούτοι  διά  τήν  — Post  jam  descriptos,  sunt  quos  Venatores  in- 
τών  θηρίων  φοράν,  ήν  b τάπος  άπλετον  φέρει,  έν  τοΤς  coi®  nominant.  Hi  propter  belluarum  frequentiam 
δένδρεσι  μέν  σχηνούσιν,  έξ  ένέδρας  δέ  άγρεύοντες  τά  (nam  innumeras  fert  regio)  in  arboribus  contu· 
θηρία  τροφήν  έαυτοΐς  τούτα  ποιούνται  Είσι  καί  το-  bemia  habent:  sed  ex  insidiis 4825  feras  capiuut, 
ξείας  έπιστήμονες.  *Επάν  δέ  Θήρας  άπορώσι,  τοτς  captasque  sibi  alimentum  faciant.  Sagittariae 
δέρμασι  τών  προτεθηραμένων  τήν  ένδειαν  άναπλη-  etiam  artis  peritia  valent.  Si  accidit  ut  venationis 
ροΰσι,  βρέξαντες  τά;  βύρσας  καί  έπ'  β άνθρακίαν  proventu  careant,  pellibus  ante  captorum  inopiam 
χούφην  έπιβαλάντες,  είτα  σποδίσαντες  καί  είς  διαί-  explent.  Coria  enim  madefacta,  levibus  admotis 
ρεσιν  άγαγάντες.  prunis,  obruunt  cinere.  Atque  ita  tosta  ad  divi- 

c sionem  producunt. 

Ιίερί  τών  ’Ελεφαντοφάγων.  Cap.  XXV.  De  Elephantophagts. 

Ότι  μετά  τούς  είρημένους,  πολύ  τούτων  άφεστώ-  De  Elephantophagis  varia  que  horum  venatione. 
τες  καί  πρύς  έσπέραν  μάλλον  άνατείνοντες,  είσίν  οΊ  — Sequuntur  hos,  sed  per  intervallum  satis  lon- 
εχ  τής  τών  Ιλεφάντον  Θήρας  τδν  βίον  ποιούνται,  ol  gum,  et  occasui  magis  objecti,  qui  ex  elephantum 
μέν  άπύ  δένδρου,  έφ*  ψ χάθηνται  σκοποΰντες  τάς  venatione  victum  acquirunt.  Nam  sunt  ex  hU  qui 
παράδους  τών  θηρίων,  τατς  μέν  χερσί  τής  ούρδς  λα-  insidentes  arbori,  belluaram  transitus  speculan- 
βάμινοι,  τοΤς  ποσ\  δέ  προς  7 τύν  μηρδν  τδν  άριστε·  tur : factoque  perniciter  descensu,  manibus  cora- 
pbv  έπιβαίνουσιν  εΤτα  πελέκει,  δν  έπιτήδειον  χαί  plexi  caudam,  et  pedibus  in  femen  sinistrum  con- 
Ιτοιμον  Ιχουσι,  τήν  δεξιάν  Ιγνύν,  πυκναΤς  τατς  πλη-  . nixi,  bipennis,  aptee  ad  boc  et  parat®,  crebris  icti- 
γατς  χρώμενοι,  νευροκοπουσιν,  οδτω  δέ  έκτενώς  τή  bus  poplitis  dextri  nervos  succidunt:  lamque  valide 
μέν  καταφέροντες  τή  δέ  τής  ούράς  κρατούντες,  ώς  hac  vulnera  inferunt,  illae  caudam  tenent,  quam 
άθλου  προχειμένου  τής  ψυχής·  ή γάρ  άποχεείνα  χρή  si  de  vita  certamen  sit  institutum.  Aut  enim  inter- 
ή τελευτφν,  άλλην  τού  καιρού  διέξοδον  ούχ  έχοντος.  imendum  est,  aut  oppetendum,  siquidem  alium 
’Επάν  δέ  8 το  ζώον  έκ  τής  πληγής  καί  τής  α1μο$α-  temporis  hic  articulus  exitum  non  patefacit.  Pro- 
γίας  πέση,  ol  συνθηραταί  παραγίνονται  έπί  τδ  lapsa  igitur  ex  continente  percussu  et  «anguinis 
χτώμα,  καί  τού  θηρίου  ζώντος  άτι  παρατέμνοντες  έκ  profluvio  bestia,  illico  venationis  comites  sunt 
τών  άπισθίων  τάς  σάρκας  εύωχουνται,  τον  έσχατον  prsesto,  dumque  adhuc  vivit,  carnes  6Χ  posterio- 
τού  χαταπονηθέντος  ούτως  ύπομένοτος  9 θάνατον,  ribus  resecant : et  hilarem  ad  modum  inde  convi. 
Αλλ’  ol  μέν  μετά  τού  έσχάτου  κινδύνου  έλεφαντοθή-  vantur.  Atque  fera  ita  domita  longum  et  atrocem 
ραι  τοιούτοι.  έτεροι  δέ  θηρώσιν  αυτούς  ούτως·  Τρεις  interitum  sustinet.  Sic  ergo  se  habent  inter  peri- 
Ινδρες  Εν  μέν  Ιχοντες  τύξον,  ιστούς  δέ  πλείους 10  cula  extrema  elephantum  venatores.  Sunt  alii  qui 
χεχρισμένους  τή  χολή  τών  δφεων,  έστάσιν  11  έν  diversam  eos  capiendi  rationem  ineunt.  Viri  enim 
δρυμφ  παρά  τάς  τών  θηρίων  διεξάδους.  Έπάν  ούν  terni,  uno  instructi  arcu,  et  sagittis  pluribus,  an- 

VABLE  LECTIONES. 

5 πέπτουσι  ζ\  ά κοινοΤς  χρώνται  δέ  3 άλλήλοος  β.  8 έπ*]  ές  Β.  * 7 πρός  Α : ώ;  ζ\  8 δε  om. 
Β.  9 ύπομένοντες  ζ\  τού  aad.  Α.  10  δέ  καί  πλείους  Η έστα*ιν  Α : ίστασιν  ζ“. 


48 


47  PHOTO  PATRIARCHAE  CP. 

guium  felle  tinctis,  ad  exitus  belluarura  in  saltu  λ προσάγη  τύ  48  ζώον,  ύ μέν  εΐς  κατέχει  τύ  τδξον  τψ 
consistunt.  Si  qua  igitur  accedit,  unus  arcum  pedi  ποδί  προσβεβηκώς  **,  oi  δέδύο  την  νευράν  έλκυσαν- 
admotum  tenet,  duo  reliqui  summa  vi  tracto  nerro  τις  έκ  τής  άπάσης  βίας  άφηναν  τύ  βέλος,  Ενα  σκο- 
telum  emittunt,  ad  latus  medium  unice  directum,  πύν  Εχοντες  έπΐ  μέσην  τήν  πλευράν,  ώσ«  διανύσαι 
ut  ad  interiora  complexus  penetret,  et  devexas  τής  περιοχής  έντύς  κ«1  τους  κυρτούς  τεμεΤν  χαΐ 
illas  secet  ac  vulneret  partes.  Hinc  tantum  fer»  τρώσαι  τάκους·  έκεΐθεν  xb  τηλικούτον  θηρίον  έλαυ- 
monstrum  dolore  convulsum  et  agitatum,  elan-  νύμενύν  τι  καί  σπαραττύμενον  διαλύεται  και  πίπτει, 
guescit  et  procumbit.  Tertium  quoque  Elephanto-  Τρίτον  δέ  Ιστι  γένος  έλεφαντοφάγων,  δ Ιπειδαν  ot 
phagum  genus  est,  qui  hunc  venationis  modum  ελέφαντες  τής  νύμης  έμφορηθέντες  προς  ύπνον 
servant : Quando  elephantes  ad  satietatem  pasti,  τραπέσΟαι  ζητώσιν,  — ούκ  έπΐ  γή;  δέ  άναπεσύντες 
cubitum  se  recipiunt,  non  humi  procumbentes  ύπνούσιν,  άλλα  τοΤς  παχυτάτοις  καί  μέγιστοις  δίν- 
dormiunt,  sed  crassissimis  et  maximis  arboribus  δ^ρεσι  προσανακ)ίνοντες  Εαυτούς,  ώστε  τους  μέν  δύο 
se  acclinant,  Ut  pedes,  stipiti  proximi,  terra  1β-  πύδας  τους  πλησίον  του  u στελέχους  πρύς  την  γή* 
viter  innitantur,  et  latus  quod  totum  corpus  exci-  έλαφρώς  ύπερείδεσθαι,  την  δέ  πλευράν  τύ  παν  σώμα 
pit,  a ligno  sustentetur,  itaque  4tt5a  non  sincerum  έχδεχομένην  οχεΤσθαι  πρύς  15  τη  φύσει  τού  ξύλου,  καί 
hunc  sed  adulterinum  dixeris  cubandi  modum  :β τούτον  τύν  τρύπον  τής  καταφοράς  18  τυγχάνειν  ούκ 
propterea  quod  somno  profundiori  adjuncta  sit  ειλικρινούς  άλλα  παρεψευσμΕνης,  διά  xb  προσχεΤσΟαι 
vehemens  sollicitudo  et  metus  exitii,  quod  prola-  τοΤς  βαθέσιν  δπνοις  [736  fl.]  αγωνίαν  Ισχυράν,  φθο- 
psum  illico  excipit,  propter  naturalem  erigendi  ράς  ύποκείμένης  παραχρήμα  τψ  σφαλέντι  διά  τήν 
8ese  impotentiam.  Ergo  qui  vita  ex  horum  venatu  Εκλυσιν  την  φυσικήν.  [1356  R.]  ol  ούν  άπύ  τής  τού- 
alimenta  quarunt,  in  nemoribus  circumvagando,  των  θήρας  τύν  βίον  ποιούμενοι,  τούς  δρυμούς  περι- 
ubicunque  bestia  observarunt  cubile,  aversam  πλανώμενοι  καί  την  του  θηρίου  κοίτην  έπισημηνά- 
arboris  pariem  serra  incidunt,  dum  nec  tota  in-  μενοι,  έκ  των  όπισθεν  του  δένδρου  τύπων  πρίουσιν, 
clinet,  nec  valida  nimis  et  firina  maneat,  sed  ad  Εως  άν  μήτε  κλίνη  τύ  πάν  μήτε  Ισχΰον  άγαν  [καί 
exiguum  tantummodo  impulsum  restet.  Bellua  Ισχυρύν]  άπολείποιτο,  μένη  δέ  έστηχύς  18  Επί  βρα- 
igitur  e pascuis  reversa  cum  ad  assuefactam  cu-  χείας  βοπής.  Τύ  δέ  ζώον  άπύ  τής  νομής  έπΐ  τύν 
bandi  Stationem  se  applicat,  Stipite  coniestim  συνήθη  της  κοίτης  τύπον  άνακλινύμενον  αίφνίδιύν  τε 
diffracto  evertitur,  ad  paratam  venantibus  ccenam  πίπτει  τού  ξύλου  κλασθέντος,  και  πρόκειται  18  τοΤς 
exposita. Posterioresenimmoxcarnes  rescindunt,  θηράσασι  δεΤπνον  Ετοφον*  τάς  γάρ  ύπισθίας  κύ- 
et  vita  cum  sanguine  exhausta,  csetera  defuncti  ψαντες  ούτοι  σάρκας,  xal  ποιήσαντες  Εξαιμον  τύ 
membra,  ad  suum  quisque  usum,  distributa  au-  ζώον,  εΤτα  νεκρόν,  πρύς  τήν  έαυτου  χρείαν  Εκαστος 
ferunt.  ^ τά  μέλη  διαιρούσιν. 

Hos  Venatores  Ptolemeus  rex  iEgypti  edicto  ab  17 Οτι  τούτους  τούς  Κυνηγούς  ΠτολεμαΤος  ύ Αίγύ- 
elephantum  caede  abstinere  jussit,  Ut  vivos  sibi  πτου  βασιλεύς  άποσχέσθαι  81  του  φόνου  τών  έλεφάν- 
haberet,  multaquet  et  admiratione  digna  eis  pro·  των  παραινών,  V Εχοι 88  αύτύς  ζώντας,  καί  πολλά 
misit.  Non  modo  tamen  non  persuasit,  verum  καί  θαυμαστά  αύτοΤς  ύπισχνούμενος,  ου  μύνον  ούκ 
etiam  cum  toto  ASgypti  regno  se  praesentem  hunc  Ιπεισεν,  άλλ9  ούδ*  άν  τήν  ύλην  άλλάςασθαι  βασιλείαν 
victum  non  permutaturos  esse,  ab  illis  responsum  πρύς  τύν  Ενεστώτα  83  βίοτ  είπύντων  άπύκρισιν  ήχου- 
accepit.  σεν. 

Gap.  XXVI.  — De  jEthiopUM  Struthiopkagis  et  Περί  Αίθιύπων  τών  Σιμών,  καί  τών  ΖτρουΘο- 
Simii.  φάγων. 

De  Venatoribus  his,  quos  Nomades  impuros  no-  *Οτι  τών  Κυνηγών  τούτων,  ούς  ol  Νομάδες  άκα- 
minare  solent,  pars  quaedam  ad  Occidentem,  ab  θάρτους  καλεΤν  εΐώθασι,  τύ  μέν  πρύς  Εσπέραν  άπύ· 
AEllhiopibuS  avulsa,  degit,  et  Simi  vocantur : pars  σπασμα  Αίθιύπων  νέμεται  ους  καλοϋσι  Σιμούς,  τά  δέ 
quaedam  Austro  objacet,  gens  non  ita  magna,  hi  πρύς  μεσημβρίαν  ού  μέγα  Εθνος,  ol  καλούμενοι 
Struthiophagi  nuncupantur.  Nam  struthiones  arti-  Στρουθοφάγοι,  ot  τχύτας  τέχνη  καί  δύλφ  καί  £οπά- 
ficia  et  dolo  clavisque  subigunt,  unde  vivant.  Βλοις  θηρεύοντες  Εκ  τούτων  βιουσι,  σιτούμενοι  μέν 
Carnes  enim  cibos  pellesque,  indumenta  et  lectis-  τάς  σάρκας,  ένδύσει  δέ  καί  στρωμνή  τοΤς  αυτών 
ternia  sufficiunt.  Infensi  sunt  his  Simi,  bellaque  χρώμενοι  δέρμασι.  Πολευμούμενοι  δέ  ύπύ  τών  Σιμών 
inferunt.  Orygum  cornibus  utuntur  hi  pro  telis,  ούτοι  τοΐς  τών  ύρύγων  κέρασιν  δπλοις  χρώνται 
Grandia  enim  sunt  et  ad  incidendum  peracuta,  μεγάλοις  καί  τμητικοΤς  ούσι*  τρέφει  δέ  ή χωρά 
Regio  illa  in  magna  copia  animal  hoc  nutrit.  πολυπληθές  τύ  ζώον  τούτο. 

Gap.  XXVII.  — De  Acridophagts . Περί  Άκριδοφάγων. 

Exiguo  inde  intervallo  disjuncti  sunt  Acrido-  *Οτι  τών  είρημένων  ού  πολύ  διεστώτές  είσιν  οί 

VARLE  lectiones. 

48  τύ  pOlt  κατέχει  add»  Α.  προσδεβοηκώς  τούς  πλησίον  τού  A I τού  πλησίον  ζ\  προειρη- 

μένους ζ\  *·  τυνχάνει  ζ\  *7  μένη  Β : μένει  ζ“.  t8  έστηκύς  A : καί  Ιστηκεν  £*.  πρύσκειται  ξ. 
10  ύπισθίους  Β.  8*  άποσχεΤσθαι  ζ\  88  Εχη  Β.  83  έφ·»τώτα  ζ’»  88  χρώνται  καί  μεγάλοις  ζ“. 


49  BIBLIOTHECA·  — COD.  CCL·  50 

Άχριδοφάγοι·  xb  Si  έθνος  βραχύτεροι  μίν  τών  λοι-  A phagi,  gens  caeleris  brevior.  Tenni  enim  et  maci- 
πών,  Ισχνοί  δέ  τοΤς  ειδεσι,  μελάνες  δέ  έξαισίως.  lento  sunt  corporis  habitu,  et  extra  modum  nigri, 
'rsb  SI  την  έχριντ,ν  l σημ«ρί*ν,  δτε  λίβες  23  παρ’  Appetente  aequinoctio  verno,  inenarrabile  locii- 
β^τοΤς  **\  ζέφυροι  πνέουαι,  παμμεγεθών  άκρίδων  itarum  praegrandium  agmen, ex  terris  nondum  per- 
πλήθος  άμύθητον  έχ  της  άνιστορήτου  μεχα  τών  άνέ-  vestigatis  una  cum  ventis  ad  volat,  et  vi  quidem 
μων  παραγίνεται  χώρας,  τή  μεν  δυνάμει  της  πτή-  VOlatUS,  ab  avibus  parum  Variant,  S6d  COrpOre 
«ως  τών  όρνίθων  μιχρον  παραλλαττον,  μακράν  Si  permultum.  Ex  hoc  insecti  genere  quovis  tempore 
τψ  σώματι.  ’Απο  τούτου  τού  ζώου  τρέφονται  πάντα  aluntur,  cum  aliis  modis,  tum  etiam  in  salitura 
τον  χράνον,  άλλως  τε  τούτοι ς και  τεταριχευμένοις  praeparato·  4 0Sb  Venantur  eas,  fumo  ex  aere  ad 
χρώμενοι.  Καπνφ  Si  ταύτας  26  θηρώσιν,  έχ  τού  terram  degravatas.  Agiles  esse  perhibentur,  et 
άέρος  Ιπΐ  γην  χαταφέροντες.  ούτοι  χούφοι  μέν  είναι  pedibus  celeriores.  Verum  ultra  40  annos  non 
λέγονται  χαΐ  τοΤς  ποαιν  ύξύτεροι,  ζώσι  tl  ού  πλετον  vivunt:  Etenim  simul  ac  senium  imminet,  in  cor- 
τεσσαράκοντα  έτών,  ξηράς  χοινωνούντες  τελείως  τρο-  poribus  ipsorum  volatile  pediculorum  genus  in- 
<ρης.  Τελευτώαι  Si  τού  ζήν  άθλιώτερον*  άμα  γάρ  nascitur  (2).  Ricinis hi  non  dissimiles,  sed  paulo 
πλησίαζε iv  το  γήρας  έγγίνεται  τοΤς  σώμασιν  αυτών  minores  sunt  muscis, Pquae  in  canibus  apparent, 
πτερωτά  γένη  φθειρών,  (737  Η.]  δμοια  μεν  τψ  τύ-  g Incipiunt  a praecordiis  et  alvo,  et  omnem  protinus 
πφ  τοΤς  χρότωαι,  βραχεί  28  δέ  έλάττω  τών  έν  τοΤς  superficiem  corporis  cum  tota  facie  depascuntur, 
xoji  φαινομένων f άρχάμενα  μέν  άπύ  του  στήθους  liti  igitur  primo  affecti  !sunt,  ut  quos  scabies  pru- 
xzi  τής  κοιλίας,  ίπινεμο'μενα  Si  συντάμως  μετά  τού  jitu  suolacessit.  Verum  temporis  SUCCCSSU  aliquo, 
παντός  προσώπου  τήν  Ιπιφάνειαν.  Οι  τά  μέν  πρώτα  non  absque  molestia  seipsos  lacerant.  Tandem 
τοΐς  \jn:b  ψώρας  ήρεθισμένοις  δμοίως  διάκεινται,  morbo  hoc  ad  maturitatem  extracto,  praeter  pu- 
ύστερον  S * έπιπ^νως  έαυτούς  σπαράττουσιν*  εΐτα  stularum  eruptionem,  et  tenuis  saniei  effluxum, 
τού  πάθους  είς  άκμήν  έλκομένου,  χαι  μετά  τής  τών  intolerabiles  sustinere  acerbitates  miseros  con- 
θηρίων  έκφύσεως  καί  λεπτών  άναχεομένων  Ιχώρων  tingit.  Talem  itaque  interitum  (sive  corporis  succi, 
έχιρτερήτους  ύφίστ ασθαι  τούς  άθλίους  τάς  20  δριμύ-  sive  alimentum,  aut  etiam  aer, vitio  et  corruptioni 
τητας  συμβαίνει.  Ούτοι  μέν  ούν  60  είτε  τούς  χυμούς  huic  causam  praebeat)  Acridopbagi  sortiuntur. 
εΤτε  την  τροφήν  είτε  τύν  άέρα  τής  χαχίας  ϊχοντες 
αίτιον,  ούτως  άπάλλυνται. 

Dtpl  τής  πλησιαζούσης  χώρας  τοΤς  Άκριδο-  ΟλΡ.  XXVIII.  — De  regiOHB  COtUermitUl· 

φάγοις.  Acridophagts . 

[1357  R.]  "Οτι  τών  Άχριδοφάγων,  φησιν,  4<rw-c  De  regione  deserta  propter  serpente*  et  phalan· 

γείτων  χώρα  πολλή  xal  νομάς  ΐχουσα  ποιχιλίφ  δια-  gfa.  — Contermina  illis  est  regio  quaedam  spatio- 
^ερούσας,  έρημος  δέ  τελέως  καί  πάσι  τοΤς  περιοί-  sa,qu®  mira  quidem  pascuorum  varietate  abundat, 
χοις  άβατος,  ούχ  άπ’  άρχής  σπανίσασα  ανθρωπίνου  sed  deserta  est  omnino,  nullisque  eo  incolis  patet 
γένους,  άλλ*  ύπύ  πλήθους  άπιστου  σκορπίων  καί  accessus,  non  quod  ab  initio  defuit  ei  genus  mor- 
φχλαγγίων,  άς  τετραγνάθους  δνομάζουσιν  31  Ινιοι.  talium,  sed  quod  incredibilis  ibi  frequentia  est 
Τούτο  γάρ  τύ  φύλον  έχ  τίνος  έπομβρίας  λέγουσι  scorpionum  et  phalangiorum.  Quadrimaxillas  non- 
Ιπιπολάσαι,  και  τών  ένοιχούντων  πρύς  τύ  χαχύν  nulli  vocant  hos  vermes,  eosque  ex  imbrium  VI  et 
άντισχείν  ού  δυναμένων,  άλλα  φυγή  τών  **  έκ-  copia  redundasse  narrant.  Cumque  incolae  pesti 
πεσύντων  τού  βλέθρου  τήν  σωτηρίαν  άντί  τής  πα-  huic  resistere  non  valerent,  fugaque  elapsi,  exsilii 
τρίδος  έλομενων  έρημον  έζ  έκείνου  γένους  άνθρώ-  salutem  patriae  anteferrent,  factum  eeseut  deserta 
xm  τήν  χώραν  ύπολείφθήναι  ss.  Καί  μυών  δέ  πλήθος  ab  hominibus  terra  ex  eo  tempore  relinqueretur, 
έρουραίων,  ώς  τοΤς  34  περί  35,  *ΐταλίαν36,  xal  στρουθοί  Sic  etiam  murium  copia,  ut  in  Italia  et  passeres 
τα  σπέρματα  χατεσθίοντες  ώς  περί  Μηδίαν,  καί  βά-  semina  devorantes,  ut  in  Media,  et  ranaquodAph- 
τρ*χοι,  δ γέγονε  περί  τούς  Αύταριάτας  37.  καί  ύπύ  thariatis  usu  venit,  et  leonum  increbrescens  mul- 
λιέντιον  έπιπολασάντων  πάλεις  μετανέστησαν,  ώς  έπί  g titudo,  ut  in  Africa,  causa  fuere  ut  civitatee  alio 
Λιβύης·  χαί  πολλά  άλλα  38  άνέλπιστα  πάθη  χαταλα-  commigrarenLMultaquealia  calamitates  inspera- 
βύντα  κολλάς  χώρας  τών  οίκητάρων  έξηρήμωσαν.  ta  terris  quas  corriperent,  habitatoribus  viduarunt. 

Περί  Κυναμολγών.  CAP.  XXIX.  — De  CyfUMOlgU. 

"Οτι  δστστοι,  φησι,  τών  πρύς  μεσημβρίαν  οίκούν-  Postremo  meridiem  versus  habitant, quosGraci 

των  είσιν  ού;  "Ελληνες  μέν  Κυναμολγούς  χαλούσιν,  Cynamolgos,  finitimi,  agrestes  et  feros  (ut  quis 
d δ*  άστυγείτονες,  ώς  άν  τις  ειποε  3θ,  άγριους  βαρ-  ita  interpretetur)  barbaros  appellant.  Hi  eomas 

VARIAS  LECTIONES. 

* libri  λίβυες.  vid.  Diodor.  3,  29 : qui  mox  παμμεγέθεις.  2S  ταύτα  pr.  A.  91  ante  ιτλη- 
ει^ειν  deest  articulus.  28  βραχεΤαν  ζ“.  2S  om.  A.  ούν  add.  B.  t*  έπονομάζουσιν  ζ“.  ®t  twj 
γούτων  B.  * άπολειφθήναι  τοΤς)  τούς  A.  99  περί]  πιρ,  Β.  99  Μήδειαν  Α.  87  ’Αφθαριάτας  ζ\ 

9 άλλα  add.  Α.  99  εϊπ$  ζ-. 

Λ ρ Λ ΝΟΤΛ 

Ρ)  νι  Grasco  hae  desunt : pro  siccitate  alimenti,  ritamque  finiunt  acerbius  quam  ut  rivant. 


51  PHOTII  PATRIARCHiE  CP.  52 

promissas,  et  barbas  gestant  immodicas,  canes·  A βάρους.  Οδτοι  κομήται  μεν  είσι  και  πώγωνας  φέ- 

qae  multos  alunt  et  magnos,  Hyrcanorum  more,  ρουσιν  έξαισίους,  κύνας  δέ  τρέφουν  πολλούς  καί 

quorum  opera  e vagantes  in  provinciam  ipsorum  μεγάλους,  δμοίως  τοΤς  'ΓρκανυΤς,  καί  του;  έπιφοι- 
ex  India  hoves  venautur.  484 a Innumera  enim  τώντας  «διών  τήν  χώραν  ένδικους  βόας  δι*  οώτών 
deinde  armenia,  a solstitio  hiberno  ad  mediam  θηρώσι,  πλήθος  έπκραινομένους  άμύθητον  άπύ  τρδ- 
U^que  hiemem, videre  est.  Ad  haec  femellas  canum  πών  χειμερινών  Ιως  μέσου  χειμώνος  40.  εΤτα  καί 
mulgent,  et  de  lacte  nutriuntur.  Nihilo  tamen  mi-  τάς  τών  χυνών  θηλείας  άμέλγοντες  τψ  γάλακτι  τρέ- 
nus  ex  aliarum  quoque  ferarum  captura  vivunt.  At-  φονται,  καί  έξ  άλλων  δι  Θήρας  ζώων.  Καί  τά  μέν 
que  ita  postrema  ad  meridiem  descripta  habentur,  τελευταία  τών  πρύς  μεσημβρίαν  τοιαυτα. 

CAP.  XXX.  — De  Troglodytis . Περί  Τρωγλοδυτών. 

De  Troglodytarum  Ufo/tl,  circumcisione , ritu  Τά  & κατά  τούς  Τρωγλοδύτας  τοιαυτα.  Τύ  μέν 

funerandi,  pacificatione:  somno , morte  violenta,  γένος  τής  συστάσεως  τυραννίς,  αί  δε  γυναίκες  κοι- 

— Troglodytarum  porro  conditio  hsec  est.  Qua  ναι  κσί  ot  πατδες*  μύνη  δ*  ούχ  εζεστι  πλησιάσαι 
gens  haec  imperii  forma  continetur  tyrannis  est.  τή  του  τυράννου·  τψ  δε  τολμήσαντι  πρδβατον  κα- 
Uxores,  Ut  liberi,  sunt  communes.  Cum  tyranni  ταθεσθαι  τύ  έπιτίμιον  δίδοται  41  β *Η  δέ  Αναστροφή 
duntaxateonjuge  rem  habere  vetitum.  Hoc  tamen  Β αυτών*  τύν  μέν  παρ’  αύτοΤς  χειμώνα  (έστι  δ*  ουτος 
auso,  deponendas  ovis  multa  irrogatur.  Hos  vitas  ύπύ  [738  Η.]  τούς  έτησίας)  πασαν  αυτών  του  θεού 
talis.  Quando  hiems  est  (id  quod  sub  etesiarum  τήν  χώραν  δδασι  λάβροις  έπέχοντος,  άφ*  αίματος 
tempus  natura  comparatum  est),  Deo  regionem  καί  γάλακτος  ζώσιν,  είς  ταύτύ  μίζαντες  καί  κυλί- 
ipsorum  largis  inundante  aquis, e sanguine  Ct  lacte  σαντες  έν  άγγείοις  είχή  πεπυρωμένοις.  Έπάν  δέ 
pabujum  vitas  capiunt,  quae  in  unam  mista  versata-  έπιστή  τύ  θέρος,  iv  τοΤς  τελματώδεσιν  άναστρέφον- 
que  colluviem,  in  ollis  ad  ignem  levi  ter  calefaciunt,  ται  χωρίοις,  μαχδμενοι  πρύς  άλλήλους  περί  του  χι- 

- At  81  aestas  instat,  in  udie  versantur  locis,  de  pabulo  λώμστος.  Καί  τα  πρεσβυτέρα  τών  βοσκημάτων  καί 
inter  se  depugnantes,  et  tum  pecorum  annosiora  νοσούντα  δαπανώσι,  διά  τών  41  μαγείρων  τάύτα 
et  morbida  absumunt,  laniorum  (qui  immundi  ipsis  κτείνοντες,  ούς  καλοΰσιν  Ακαθάρτου.  ούτοι  Ανθρώ- 
nominantur)  opera  mactata.  Neminem  ex  morta-  πων  μέν  ούδενί  περιτιθέασι  45  την  τών  γονέων  κλή- 
libus  parentum  nomine  dignantur,  prasterquam  σιν,  ταύρψ  δέ  καί  βοΐ,  τύν  μεν  πατέρα  καλοϋντες, 
taurum  et  vaccam.  Illum  enim  patrem,  hanc  ma*  την  δέ  μητέρα,  ωσαύτως  κριψ  τε  καί  προβάτψ,  διά 
trem  vocitant.  Eodem  honore  arietem  et  hircum  τύ  λαμβάνειν  την  τροφήν  την  καθ’  ημέραν,  ού  παρά 
ovemque  et  capellam  afficiunt. Hoc  ideo  observant,  τών  τοκέων,  άλλά  παρ’  έκείνων.  Οίκοι  καί  ποτψ,  6 
quod  alimentum  non  a parentibus,  sed  ab  illis  0μέν  πολύς  δχλος  άποβρέγματι  παλιούρου  χρώνται* 
quotidianum  accipiunt.  Potu  utitur  vulgi  pars  ot  δέ  τύραννοι  Απά  τίνος  άνθους  σκευασθέντος  πι- 
maxima  paliuri  herba  macerato.  Tyranni  de  con-  νουσι,  παραπλησίου  μοχθηρψ  γλυκεΤ.  Γυμνοί  δΐ  τδ 
fectO  Ο flore  quodam  bibunt,  qui  mustum  refert  άλλο  σώμα  τυγχάνοντες  τα  Ισχία  δέρμασίν  είσι  δι· 
improbum.  Nudi  corpus  reliquum,  nates  duntaxat  εζωσμένοι.  Τά  δέ  αΙδοΤα  τοΤς  μέν  άλλοις  Τρωγλοδύταις 
pellibus  succingunt.  Membra  corporis  genitalia  έστίν  είθισμένον  περιτέμνεσθαι,  καθάπερ  Αίγυπτίους 
caeteris  quidem  Troglodytis  pr®cidere  more  est  πάντας*  [1360  R.]  τούς  δ’  ύπύ  τών  'κλλήνων  χα- 
receptum,  Ut  cuncti  aolent  ACgyptil.  At  qu08  mu*  λουμένους  κολοβούς  44  παν  τύ  τοΤς  λοιποΤς  μέρος 
tilos  Graeci  nominant,  totam  illam  partem,  quam  περιτομής  τυγχάνον  ξυροΤς  άφαιρείν  έστίν  έθος  νη- 
reliqui  circumcidunt,  novacula  infantibus  ampu-  πίων  βντων*  έξ  οδ  καί  την  είρημένην  κλήσιν  έαυτοΤς 
tare  religione  et  inore  sancitum  habent.  Unde  πεποίηνται. 

cognomentum  illud  sibi  ipsi  consciverunt. 

Hinc  digressione  facta  auctor  monet  se,  quam-  *Οτι  κέχρηται  ύ συγγραφεύς,  άττικιστής  καίτοι 
vis  Attice  loquatur,  Camero j (urbis  in  Creta)  ών,  τή  τής  Καμάρας  λέξει. 
tamen  dialecto  familiariter  uti. 

Inde  ad  institutum  reversus,  quae  circa  defunctos  D *Οτι  ot  Τρωγλοδυται  περί  τούς  μετηλλαχοτας, 
agant  Troglodyt»,  edisserit.  Laqueis  ex  paliuro  φησίν,  ο3τω  πράττυυσι.  ΤαΤς  kx  τών  παλιούρων  )ύ- 
C0  Π textis  colla  mortuorum  cruribus  alligant.  Tum  γοις  45  τύν  αυχένα  πρύς  τά  σκέλη  συνέδησαν,  ειτα 
colli  aut  tumulo  aliqui  impositos,  manuariis  lapi-  έπ’  βχθον  έπιθέντες  βάλλουσι  χειροπληθέσι  λίθοις, 
dibus  obruunt,  non  absque  salso  joco  6t  derisu  : τωθασμφ  χρώμενοι  καί  γέλωτι,  Ιω;  48  άποκρύψωσι 

donec  de  forma  eis  nihil  amplius  videatur.  Capre®  του  τετελευτηκάτος  τήν  μορφήν*  κάπειτα  άνωθεν 
dehinc  cornu  in  cipum  fixo,  sine  perturbatione  έπιθέντες  χέρας  αίγύς  Απαθείς  Απολύονται  καί  παν- 
omnino  hilares  abscedunt.  Sic  4840  funerationis  τελώ;  Ιλαροί.  Ουτω,  φησί,  ταΤς  κηδείαις  καταχρών· 
usum  sapienter  invertunt, siquidem  ob  res  moerore  ται  νουνεχώς,  εϊπέρ  μή  λυπεΤν47  έαυτούς  έπί  τοΤς 

VARLE  LECTIONES. 

40  άπύ  τροπών  χειμερινών  έως  μέσου  χειμώνος]  « Admodum  absurde  ; rectius  i£lianU8  (Η.  A.  16, 
31)·.  άπύ  τών  θερινών  τροπών  εις  μεσούντα  χειμώνα.  » Wesseling.  ad.  Diodor.  3,  31.  4!  δέδοται  ζ".  41 
διά  Α : καί  διά  ζ".  43  περιτιθεασιν  post  γονέων  ponit  Β.  44  *Ελλ.  καί  καλουμ.  ζ*.  45  λύγαις  A.  45 
Ιως  A I τέως  ζ".  47  λύπην  έαυτοΐ;  ζ\ 


53 


BIBLIOTHECA  - COD.  CCL.  54 

άλυπήτοις  συνέσπως  σημείον.  Τας  δ’  δπέρ  τής  άναφυο-  A vacuas  moerore  se  non  affligere  prudentiae  esi.  De 
μένης  «Ιφνεδίως  νομής  Ιχθρας  τε  καί  μάχας  καί  πο-  pascuis  subito  repullulascentibus  inimicitias  et 
λέμους  αύτων  προς  αλλήλους  (ουδέ  γαρ  υπέρ  άλλου  puguas  atque  bella  quando  excitant  (nam  alia  de 
τίνος  μάχονται)  άλλ*  οδν  ταύτας  αΐ  πρεσβύτεραι  γυ-  re  inter  se  non  dimicant),  matronae  aetate  prove- 
ναίκες  προπηδώσαι  διαλύουσι,  κατα  xb  μέσον  έλΟοϋ-  ctiores,  in  medium  prosilientes,  certamen  diri— 
«si9  xal  χοΤς  πρσυνουσι  λόγοις  τους  θυμούς  Ανηρεθι-  muni,  et  verbis  ad  lenitatem  compositis  irritatos 
σμένους  καταστέλλουσαι.  "Γπνφ  δέ,  φησίν  ού  χατά  animos  reprimant.  Somnum  non  pro  aliorum  ho- 
v*j;  άλλους  τών  Ανθρώπων  χρώνται,  Αλλα  θρεμμά-  minum  more  capiunt,  sed  pecorum  greges  per· 
των  μεν  πλήθος  Ιαυτοΐς  έχουσι  συνεπόμενον,  κώδω-  pctUO  Secum  circumducunt.  Quotquot  ex  his  Sunt 
vi;  & έςέδησαν  Ix  τών  κεράτων  τών  Αδένων  mares,  horum  de  comibus  tintinnabula  suspen- 
<άντων9  &πως  & Απ'  αυτών  ψόφος  διώκ$  τα  θηρία*  dunt,  ut  sonitus  horum  fures  abarceat  fugetque. 
έ παν  δε  νυξ  δπή  48,  είς  μάνδρας  μεν  συνάγουσι  τήν  Jam  si  nox  ingruit,  in  caulas  praedam  cogunt,  et 
λείαν.  Ανωθεν  δε  έπιβάλλουσι  ρίπους  έκ  φοινίκων,  storeas  e palmis  desuper  injiciunt.  Huc  feminae 
Καί  ai  μεν  γυναίκες  μετά  τών  νηπίων  τούτοις  λπι-  CUm  infantibus  se  recipiunt.  Ylri  autem  ignibus 
βαίνουσιν  * ol  δε  Ανδρες  πυρά  χύκλφ  καίουσιν  40,  circumcirca  accensis,  patrias  et  gentiles  quasdam 
φδοντες  πατρίους  τινας  μύθους,  και  τδν  ύπνον  ουτω  Β fabulas  decantando,  somnuip  a se  repellunt.  Sio  in 
παρωθούνται,  [739  Η.]  έν  πολλοίς  τής  μελέτης  διΑ  multis  assuefaclio  naturam  per  necessaria  quae- 
τχναγκατα  80  τήν  φύαιν  νικώαης.  Έπαν  δέ  τινες,  του  dam  vincit.  Si  qui  ingravescente  senio  (quod  ora- 
πασιν  ύφειλομένου  γήρου;  βαρύνοντος,  μτ,κέτι  δύ-  nibus  ex  aequo  debetur)  greges  assequi  non  pos- 
νωνται  ταΐς  ιεοίμναις  λπαχολουθεΤν,  περιθέντες  βοδς  sint,  hos  cauda  bovis  collo  injecta,  nodoque  in 
οδραν  περί  τδν  αυχένα  τον  αύτών,  κα’ί  τδν  όπίσω  vertice  arcte  constricto,  e vita  exsolvunt.  Quod  si 
του  τραχήλου  δεσμόν  ευ  μάλα  περισφίγξαντες,  Από-  quis  eorum  exitum  6 vita  longius  extendat,  qui- 
λύουαι  τοΰ  βίου.  El  δέ  τις  αυτών  τήν  τελευτήν  ύπερ-  cunque  velit  repente  assistens,  quasi  benevolentia 
Αάλλοι,  παρεστας  δ θέλων  Αονω,  ώ;  έπ#  εύνοίφ  τδν  inductus  cunctationem  illam  summcveat,  dum 
Sx/ov  Αφαιρούμενος,  νουΟετών  άμα  τψ  λόγψ  τής  admonet  simul  et  culpat  tergiversationem,  eadem 
αναστροφής,  δια  τής  αυτής  δδου  παρέλυσεν.  ού  τους  via  hominem  exanimat.  Nec  senio  tantum  exhaus· 
γηράσχοντας  δε  μόνον  ούτω  του  ζήν  ύπεξάγουσιν,  tOS  ita  e vivis  Subducunt,  verum  etiam  qU08  pOT- 
αλλα  χαΐ  ους  ή νόσος  έπίμονος  ή μελών  τίνος  πή-  tinax  morbus,  aut  membri  aticujus  vitium  ad  co- 
ρωσις  Αχρήστους  είς  τδ  ταΓς  Αγέλαις  παρασκευάσει  milandum  armenta  inutiles  reddit, 
συνέπεσθαι. 

f0xi  φησι  · Τής  όλης  οικουμένης  έν  τέτταρσι  κυ-  Q CAP.  XXXI.  De  SCriptoribui  rerum  in  quaiUOT 
χλιζομένης  μέρεσιν,  Ανατολής  λέγω,  δύσεως,  Αρκτου  mundi  plagii.  — Cum' totus  habitabilis  orbis  qua- 
xi\  μεσεημδρίας,  τα  μδν  προς  εσπέραν  έξείργασται  tuor  in~circu)tu  plagis  sit  definitus,  ortu,  inquam, 
Αύχος  τε  καί  τίμαιος,  τα  δέ  πρδς  Αναχολάς  *Εχα-  et  occasu,  septemquetrione  et  meridie : quae  ves- 
χατός  5*  τ*  53  καί  Βασιλεύς  54,  τα  δέ  πρδς  τΑς  Ap-  peram  respiciunt,  Ljcus  et  Timaeus  exegerunt, 
Χίου;  Διόφαντος  και  Δημήτριος,  τα  δέ  πρδς  μεσημ-  qum  ad  Ortum  Sunt,  Hecataeus  et  Basilis  : septen- 
δρίαν,  φορτικόν,  φησί,  τό  Αληθές,  ημείς.  trionibus  aulem  subjecta,  Diophantus  et  Deme- 

trius : at  quae  meridiei  sunt  obversa,  nos  (ait  au- 
ctor),quamvis  molesta  sit  veritas, persecuti  sumus. 
*0xt  τους  τών  Ανθρώπων  διαφορώτίτου;  βίους  ού  CAP.  XXXII.  Quod  tion  tanta  locorum  Sit  di - 
πολύς  διαμετρετ  χαι  διορίζει  τόπος.  Έχ  γαρ  τής  stantia9  quanta  morum. — Caeterum  diversissimae 
Μαιωτιδος  λίμνης  πολλοί  τών  φορτιζομένων  έν  ^ορ-  hominum  vivendi  rationes  non  ita  longis  dividun- 
τηγοΐς  ® άκάτοις  δεχαταΤοι  χαχήραν  είς  τδν  *ρο-  tur  locorum  intervallis.  Nam  ex  palude  Maeotica 
&ων  λιμένα,  αφ*  ών  υπδ  τδν  χαιρδν  τεταρταίοι  μέν  multi  onerariis  vecti  navigiis,  decima  luce  in  Rho- 
Αφίχοντο  είς  τήν  'Αλεξάνδρειαν,  έχ  δέ  ταύτης  έναν-  diorum  portus  intrant.  Inde  eadem  navigationis 
ώ?  τφ  (Ιεύματι  πλέοντες  Ανά  τδν  ποταμδν  εν  Αλ-  q commoditate  ad  diem  quartum  4ΒΒα  Alex andriae 
λαις  δέχα  παραγένοιντ’  Αν  ού  χαλεπω;  είς  Αίθιοπίαν*  appelluut.  Ab  ac  adversus  amnis  decursum  SUb- 
(1361  R.)  ώστε  Απδ  τής  δπερβολής  του  ψύχους  εις  vecti,  intra  dies  alios  decem,  non  difficili  negotio, 
«ραν  τού  καύματος  τήν  Ακμήν  μή  πλείους  είκοσι  iEthiopiam  contingere  possunt.  A summo  igitur 
γίνεσθαι  καί  πέντε  τοί;  χομιζουένοις  ένδελεχώς  frigore  ad  extremum  aestus  vigorem  continuum 
Ημέρας  8θ.  Άλλ*  δμ  ως,  τοσαύτης  σίσης  τής  τοπικής  iter  facienbus, intercedunt  non  plures  viginti  quin- 
ίιαστάηως,  Ανυπέρβλητον  έχουσι  πρδς  αλληλους  ot  que  dies.  Tam  exigua  vero  quamvis  Sil  locorum 
άνθρωποι  τών  τε  βίων  xai  τών  λθών  καί  τού  Αέρος  distantia,  tanta  inter  se  homines  tamen  vitae  mo- 
διαφοράν,  ώστε  μηδέ  πυθεύεσθαι  παρ'  έτέροις  rumque  et  aeris  discrimina  habent,  ut  majora 
ώ παρ'  Αλλοις  87  συνήθη  τε  χαί  δμολογούμενα,  6SS6  ΠΟΠ  possint,  adeo  ut  alteri  ΏΟΠ  credant,  qu» 

VARLE  LECTIONES. 

, ^ malim  έπίη.  48  χαίουσι  κύκλφ  ζ".  80  τάναγκαία]  τών  Αναγκαίων  Α.  51  δπερβάλοι  Β·  w 

Εχαταίος]  'Ακταίος  Α.  53  τε  add.  Β·  84  Βάσιλις  C.  88  φορτηγοίς  Β,  φορτηγαίς  Α ζ*.  86  ήμερας] 

hkri^K.  87  Αλλοις  Α,  Αλλήλοις  ς. 


55  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  56 

apud  alteros  moro  et  usu  eant  trita  notaque  Λ μη&  στέγ* ιν  δλως  δυνασθαι  ών  χωρίς  lapa  oWi 
passi  m,  nec  omnino  sufferre  valeant,  sine  qnibns  Sv  Ιλοιντο.  Ούτως  Ιχε*  η φίλτρο  v μέγα  πάσα 
alii  vitam  quoque  acerbam  sibi  putent.  Sic  magno  συνήθεια,  ul  vixf  την  άπά  m περιέχοντος  δυσ- 
sui  amore  percellit  omnis  assuetudo,  et  circumfusi  χΙρκιν  b χράνος  b tV  κρ&την  Ιιζέμηος  είς  xbv 
acris  locique  difficultatem  tempus,  primam  vitae  pfov  ήλικίαν. 
mtatem  suscipiens  vincit. 

Cap.  XXXIII.  — De  Arabiae  leonibus . Ihpl  τών  πατά  τήν  Αραβίαν  λεόντων. 

Arabiae  leones  sunt  minus  hirsuti  et  feroces,  Ότι  ol  κατά  τήν  Αραβίαν  λέοντές,  φησί,  φιλάτε - 
sed  colore  assimiles  iis  quos  fert  Babylonia,  pilis  μέν  *!σι  κοί  θρασύτεροι,  τφ  χρωματι  δε  δμαλοί 
vero  usque  adeo  rutilis,  ut  cervicum  jubae  auri  «ιβήηρ  ot  ρνέμινοι  mpt  την  Βαβυλωνίαν,  οδτω  St 
instar  refulgeant.  τοΤς  τριχώμασι  «τ(λβονη<  Intb  τών  αθχένων 

ξανθάτητα  άπολάμπειν  χρυσφ  παραπληοίαν. 

Cap.  XXXIV.  — De  myrtneeoleon i bus . Περί  μυρμηκολεά  ντων . 

At  eorum  qui  myrroecoleones  appellantur,  ple-  τών  St  χαλουμένων  μυρμήχων  ol  μλν  «itim 
rique  specie  a caeteris  nihil  differunt.  Genitalia  X2X*  χήν  ιδέαν  τών  λοιπών  [740  Η ) «ΛδΙν  παραΐλάτ- 
tamen  his  sunt  aversa,  contra  quam  aliis.  B χοονι,  wv  St  τών  αιδοίων  φύσιν  άπεστραμμένην 

Ιχουσιν,  fevxvxlov  τοΤς  άλλοις. 

Cap.  XXXV.  — De  pardalibus.  Περί  παρδάλεων. 

Pardales  hic  non  sont  quales  in  Cariae  et  Lyciae  Ότι  «1  πσρδάλεις  οΰκ  εΐσί  καθάπερ  Ιν  τοΤς  το'ποις 
tractibus.  Sed  corpore  ρΓΟίλΧΟ.  Et  Vulnerum  labo-  τοΤς  περί  Καρίαν  χαι  Αυχίαν,  μαχραί  St  τφ  σωματι, 
rumque  molestias  perferre  norunt  multo  constan-  καί  χαχοπαθεΤν  tv  τραύμχσι  καί  πάνοις  δυνάμεναι 
tius,  viribusque  tanto  praestant  aliis,  quanto  cicu-  πολύ  μάλλον  · τη  St  άλκή  τοσουχον  διχφέρουσι  τών 
ribus  agrestes  et  indomitae.  άλλων  δσον  άγριον  ήμερου. 

Cap.  XXXVI.  — De  rhinocerote.  Περί  βινοχέρωτος. 

Rhineceros  vastitate  quidem  non  minor,  sed  al-  Ότι  b βινάκερως  έλέφαντος  μίν  ου  λβίπετχι,  τφ 
titudine  interior  est  elephanto,  buxique  refert  C0-  δΐΰψϋ  κατχδεέστερος  Υπάρχει.  Χρώμα  St  Ιχει  πύξφ 
lorea,  pellis  etiam  contactu  tenuior.  Is  repandum  παρεμφερές  ευτελεΤ  88,  και  W τήν  αφή  v του  δέρμα- 
in  naribus  fert  cornu  ad  ferri  vim  et  rigorem  τος»  Σιμδν  St  έπ*  άκρων  φορεΤ  τών  μυκτήρων  χέρας, 
proxime  accedens.  Quo,  caetero  quidem  tempore,  σιδήρφ  τήν  βίαν  πχρχπλήσιον  * φ 60  τον  μεν  άλλον 
ai  quamcunque  approximet  cautem,  limato,  prae-  χράνον,  προς  ήν  άν  πέτραν  παραγένητχι,  βήσσει 
cordia  verberat  impetens:  sed  in  dimicatione  cum  ^προαβαλών  χά  ατέρνα,  συμπεαών  ol  έλέφαντι,  (τούχφ 
elephanto  (cum  hoc  enim  de  pascuis  aeternas  ba-  γάρ  xbv  πάντα  περί  της  νομής  διαμιλλάται  βίον)  υπο- 
bet  conflictationes)  ventrem  subit,  et  perrupto  δυί  την  κοιλίαν  καί  τφ  κέρατι  xb  κύκλωμα  της  σαρ- 
Cftruium  ambitu  exsanguem  facit.  Plurimique  ele-  χδς  άνχ^ήξχς,  Ιξχιμον  εύθυς  ποιεί·  χχί  κλειστούς 
pbantum  ita  exanimati  cernuntur.  At  si  alvum  Ιστιν  άλέφχντάς  ΙδεΤν  οΟτω  τετελευτηκότζς.  *Αν 
contingendi  copia  non  datur,  contra  ipse  a pro-  μέντοι  συμβή  τφ  βινοκέρωτι  της  κοιλίας  μη  άψα- 
boscide  et  dentibus  ictus  variis  modis,  amittit  σθχι,  τουναντίον  αυτός  jab  τής  προβοσκίδος  καί  τών 
vires  et  4Β8 b deficit,  quia  robore  et  vi  ab  illo  δδάντων  τυπτόμενος  πολλχχώς  έξαδυνατεΤ  χαί  παρχ- 
permoltum  differt.  λύεται,  μεγάλης  ύπαρχούση;  χχτα  τήν  Ισχυν  χαί  βίαν 

τής  παραλλαγής. 

Cap.  XXXVII.  — De  camelopardali.  Περί  καμηλοπαρδαΐεως. 

Apud  Troglodytas  bestia  est,  qua  camelopar-  Ότι  παρά  τοΤς  Τρωγλοδύταις  έστίν  ή λεγομένη 
datis  Graecis  dicitur.  Nam  ut  nomen  ita  et  natura  παρ’  "Ελλησι  καμηλοπάρδαλη  ei,  σύνθετον  τρόπο* 
quodammodo  composita  est.  Varietatem  enim  a τι  να  κατά  την  χλήσιν  6S  καί  τήν  φύσιν  λχχούσσ.  Γην 
pardale  habet,  magnitudinem  a camelo.  Monstrosa  μΐ*  γ*ρ  ποικιλίαν  Ιχει  παρδάλεως,  xb  μέγεθος  Si 
ei  crassitias,  collumque  adeo  pralongnm,  ut  0°Χ*μήλου,  το  πάχος  63  Si  ύπερφυες,  xbv  Si  αυχένα 
IU  nimis  arboribus  pabulum  carpat.  τοιουτον  ώστε  άπ*  άκρων  άμέλγεαθαι  τών  SέvSpωv 

τήν  τροφήν. 

Cap.  XXXVIII  .-Desphingeet  cynocephalo  et  cepo.  Περί  σφίγγος,  κυνοκέφαλου,  καί  κήπου. 

Sphingas,  et  cynocephali,  et  cepi,  Alexandriano  Ότι  al  σφίγγες,  φησί,  καί  ol  κυνοκέφαλοι  κα\  κή- 
ex  Troglodytarum  solo,  et  catera  iEthiopia,  trans-  ποι  παραπέμπονται  είς  τήν  'Αλεξάνδρειαν  fex  τής 
milLUtttnr.  Sunt  autem  sphingas  iis  quae  a picto-  Τρωγλοάυτικής  καί  τής  Αιθιοπίας.  Εΐσί  Si  al  μiv 
ribus  adumbrantor  consimiles,,  nisi  quod  tota  hir-  σφίγγες  ταΐς  γραφομέναις  παράμοιχι,  πλήν  δτι  πα- 

VARIiE  LECTIONES. 

38  εύτελιΤ]  ευτελής  Si  B.  6t  COIT.  A.  I»  καί  om.  B.  66  φ A : ζ*.  ^ W χ*μηλοπάρδαλις]  tSov  xb 

τοιουτον  ζώον  κάγώ  παρά  τυραννοΰντος  Sv  Άλεξανδρείφ  σταλέν  τφ  βασιλεΤ  ήμών9  ζοράφιν  S'  έκάλιι  σούτο  b 
άγαγών  βάρβαρος  mg.  Α·  τών  κλήαιν  καί  add.  Α.  · πάχ·ς|  aa  τάχος  ? 


f 

I 57  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCL.  58 

I **i  δασεταικαί  ταΤς  ψυχαΤς  ίμεροι  καί  [1364  R.]  A sutae,  lenes  et  plaeidos  λοιηιοβ  habent  Piari- 

tp&oi*  xal  πανουργίας  κοι/ώνοΟσι  πλείστης,  λ-  rnum  eis  versuti®  inesl,  ideoque  ad  aliquam, 
δασχαλίας  τε  μεθοδευτικής  Μ ποσύν  im ονται,  ώστε  doctrina  compendio,  scientiam  perducuntur, 
τήν  εύρυθμίαν  Iv  πασι  θαυμάζειν.  concinnitatem  in  omnibus  quam  serrant,  non 

abs  re  quis  admiretur. 

'c  St  κυνοκέφαλος  τδ  μέν  σώμα  άνθρώπου  δυσειδούς  In  cynocephalo  hominis  corpus,  specie,  turpis, 
ύπογράφει,  xb  πρύσωπον  SI  κύνος·  φωνήν  SI  άφίησι  adumbratur.  Canina  ei  facies,  rocem  stridori 
μ»γμ$  παραπλησίαν*  άγριον  δέ  δπερβολή  και  τελείως  muris  non  dissimilem  exprimit.  Sed  immodice 
έτώάσευτον  64,  καί  τήν  %v  έμφχΐνον  άπύ  τε  τών  ferum  est  animal,  nec  ullo  modo  cicurator,  rul- 
ύφρύων  καί  των  αδμμάτων  ύντηράν.  Περί  65  μέν  τδν  tumque  a snperciliis  et  oculis  austerum  prodit. 
Ι^ενβ  τούτα·  χφ  ti  θήλει  πρδσχειναι  χ«1  το  τήν  μή-  Ita  mas  comparatus  est.  Femineo  generi  hoc  est 
τραν  Ιξω  του  σώματος  φορεΐν  καί  ουτω  διαγίνεσθαι  66  proprium,  Ut  Uterum  extra  Corpus  gestet  eoque 
πάντα  τον  pfov.  habitu  totam  exigat  ritam. 

'o  St  κήτος  .Ιχει  xb  μέν  πρύσωπον  [74l  Η.]  λέοντι  Cepus  facie  leonem,  corpore  pantheram,  et 
καρακλήοιον  67,  xb  δλ  σώμα  πάνθηρι,  xb  SI  μέγεθος  magnitudine  dorcadem  (i capream  au  damam) 
Sopx&i,  χατή  τήν  ποικιλίαν  και  τήν  προσηγορίχν  g imitatur.  Prout  rarius  est,  ita  et  nomen  (cepin 
λαβών.  enim  horiae  esi  Grotcis)  sibi  inditum  habet. 

Πάντων  St  των  είρημένων  άγριώτατον  καί  δυσκατ-  CAP.  XXXIX. — De  tauro  eamivoro. — Omninm 
εργαστάτατον  xb  των  ταύρων  τών  καρκοφάγων  γέ-  qo®  adhuc  commemoravi  immanissimum  et  maxi* 
νος,  8 τφ  μέγάθει  μεν  ύπάρχει  τών  ήμερων  άδρύτε-  me  indomitum  est  tanromm  genus,  quod  carnee 
ρον,  τάχει  St  ύπερβάλλον,  πυ^δν  St  έξαιαίως  Kat  rorat,  magnitudine  crassius  domesticis,  et  perni- 
tt  μεν  ντύμα  μέχρι  τών  ώτων  αύτου  διέντηκεν,  citate  antecellens,  insigniter  rufum.  Os  ei  ad  aures 
ζμμα  St  ύποφχίνει  γλαυκύτερον  λέοντος.  Τά  δέ  κέ-  usque  diductum.  Visus  glauco  colore  magis  rutilat 
ρατα  τδν  μέν  άλλον  χρύνον  τοΤς  ώσΐ  παραπλησίως  quam  leoni.  Cornua  alias  ,non  secus  atque  aures 
χινετ,  μάχη  St  χρώμενον  ΐστησιν  άραρύτως.  τήν  S*  moret,  sed  in  pugna,  ut  firmo  tenore  consistant, 
Ικαγωγήν  τής  τριχίς  ένάντϊαν  Ιχει  τοΤς  άλλοις.  facit.  Ordo  pilorum  inversus  contra  quam  aliis 
Τούτο  St  τοΤς  τε  άλκιμωτάτοις  ίπιτίθεται,  καί  κυ·  animantibus.  Bestias  etiam  validissimis  aggredi- 
νηγεΤ  τα  λοιπά  τών  ζώων,  κα\  τά;  ποίμνας  τών  έπι-  fur,  et  c®teras  omnes  renatur,  maximeque  greges 
χωρίων  μάλιστα  κζκοποιεΤ,  καί  μύνον  Ιστίν  άτρω-  incolarum  infest08  reddit  maleficio  | solum  6St 
τον  λύγχη  καί  τύξφ.  Διί>  καί  ποιήσαι  μέν  υποχείριον  lancea  et  arcu  inrulnerabile,  quod  causn  est,  ut 
οδδεις  πολλών  Ιπιβεβλημένων  κατίσχυσε,  xb  δ*  είς  nemo  id  subigere  (quamvis  multi  id  tentarint)  ra- 
δρυγμα  έμπεσδν  ή τινα  δόλον  τούτψ  παραπλήσιον  Inerit.  In  fossam  tamen,  aut  similem  ei  dolum,  si 
bnb  τού  θυμού  συντύμως  γίνεται  περιιτνιγές.  Καί  quando  incidit,  pro  animi  ferocia  cito  suffocatur; 
xb  μέν  θηρίον  εικότως  κρίνεται  [και]  παρά  τρωγλο-  ideo  recte  putatur,  etiam  a Troglodytis,  foiiittt- 
δύταις  άλκήν  μέν  εχειν  λέοντος,  τάχος  St  ίππου,  βώ·  dine  leonis  48Θ*,  et  velocitate  equi,  et  robore 
μην  St  ταύρου,  σιδήρφ  St  ούχ  Μπέικον,  tauri  praeditum,  ferroque  cedere  nescium. 

Περί  κρυκοττα  θηρίου.  CAP.  XL.  — De  CrotOtta  fera . 

*Οτι  S 68  κατά  τήν  Αίθιοπίαν  ονομαζόμενος  κρο-  Qui  crocottas  apud  ASthiopes  rocatur,  inde  no- 
χύττας  ird  μεν  ώς  tx  λύκου  καί  κυνός  σύνθετον,  me  ο habet,  quod  ex  lupo  et  cane  natura  ejus 
άμφοΤν  & άγριώτερον  καί  πολλφ  βαρύτερον  άπύ  τε  constat,  sed  utroque  multo  s®rior  est,  et  tum 
τού  προσώπου  καί  τών  άκρων  60  ποδών,  άλκή  St  facie  tum  summis  pedibus  longe  gravior,  et  rentre 
θαυμαστδν,  όδούσι  Si  καί  κοιλίφ  δυνχτώτατον  τών  et  dentibus  antepollet  omnes.  Etenim  quodlibet 
άλ).ων  70.  Καί  γάρ  καχάγνυσιν  εύπύρως  παν  ύστού  genus  ossis  frangit  hand  difficulter,  et  dilacerata 
γένος,  xat  xb  διαιρεθέν  ευθέως  δεδαπάνηται,  καί  protinus  consumit.  Nec  facile  dictu  quam  leriter 
χερί  τάς  πέψεις  άδιήρητον.  Τούτο  δέ  και  μιμεΤσΘχί  conficiat  rentre  et  digerat.  Roc  quoque  rocem 
πνες  τήν  άνθρωπίνην  διάλεκτον  διηγούμενοι  ήμας  R effingere  humanam  qui  perhibent,  nobis  fidem 
μεν  ου  πείθουσιν*  ΙκεΤνοι  δέ  καί  εούτο  προστιθέασιν,  non  faciunt.  Insuper  et  hoc  addunt,  quod  nomi- 
άς  καί  Ιξ  ονόματος  κατά  τάς  νύκτας  καλουντες,  τους  natim  homines  noctu  erocet,  bosque  Telut  ad  ro- 
St  ώς  έπ#  άνθρώπου  φωνή  προσιύντας,  ol  St  άθρύον  cem  humanam  egressos,  concitato  irruens  impeto, 
ΙπεισπίπτοντΙς  κατεσθίουσιν.  devoret. 

ΠερΙδφεων  παραδόξων  τψ  μεγέθει.  Cap.XLI.  - De  serpentibus  stupenda  magnitudinis. 

*θτι  δφεων,  φησί,  λέγεται  μεγέθη  παράδοξα  Iv  Serpentes  etiam  magnitudine  stupendos,  et  ge- 

VARLE  LECTIONES. 

64  άτιθάσσευτον  ζ*.  65  περί  — ταύτα  om.  A.  66  διάγΕσθαι  Α·  68  παραπλήσιον  add.  A.  68  Ζχκ  5 

Ονομαζόμενος  κροχύττας  έστί  μέν  Α : 8τι  — κροκύττας  έστί  μεν  ύνομαζύμενος  ζ“.  60  άκρωο.  70  άλ- 

λων] άκροπύδων  έαθίει  Si  θαυμαστήν  τών  άλλων  COIT.  Α» 


1 


59  PHOTIl  PATRIARCHjE  CP.  60 

nere  mirum  in  modum  varios,  illis  in  locis  esse  A τοτ<  τ<!ποι<  cTvat  xil  γένη  » x«(  «άντ« 

narrator,  qui  omnes  vita  nutrimenta  ex  venatu  απύ  xjvt ιγίας  Ι^ονιβ  τύν  βίον*  τών  μέντοι  ύπύ  χήν 
captent.  Enimvero  maximus  illorum,  qui  nostris  ήμετέραν,  φησίν,  δψιν  πεπτωκύτων  i μέγιστος  πέ- 
exhibitus  est  oculis,  triginta  cubitorum  videbatur,  φηνε  πηχών  τριάκοντα.  Γίνεται  δέ,  φησΐ , Γ.άς  71 
Omnis  serpens,  etiam  vastissimus,  mansuefactioni  ώρις,  και  6 μέγιστος,  χειροήθης,  ένδείφ  τών  άναγ- 
8β  accommodum  praebet, si  inopia  nutrimenti  pre-  καίων  πιεζύμενύς  τε  και  κακουχούμενους.  Καί  γάρ 
mitur,  et  maceratur.  Nam  vidisse  se  auctor  testa-  καί  δν  Ιδετν  έκετνύς  φησιν,  διι  δτε  της  τροφής  άπο- 
tur,  qui  cibi  inopia,  semper  tamen  oculis  objecti,  κείμενης  73  συνεχώς  άμα  τύν  θυμύν  έταπείνου  καί 
cum  in  canistro  victimas  ad  desiderium  ejus  undi-  τροφής  δρεξιν  ένεποίει  σφςδροτέραν,  τηνιχαύτα  έντος 
que  circumponerent,  simul  et  animi  virulentiam  τού  πλέγματος  περιδαλύντες  ΙερεΤα  πρύς  την  έπιθυ- 
submitteret,  et  vebementiorem  escae  appetitum  μ(αν  [1365  R.]  ουεω  παρεσκεύασαν  χειροήθη  χαέ 
conciperet,  tandemque  belluam  quantumvis  fero-  πράον  τον  άγριον,  ώστε  μηθέν  74  τών  άλλών  νομ(- 
cem  et  saevam,  tam  cicurem  et  placidam  esse  fac-  ζειν  μήτε  ήμερώτερον  μήτε  φοβερώτερον,  είκύτως, 
tam,  ut  nec  mitius  inter  alia  cuncta,  nec  terribilius  οτμαι,  τοτς  υποχειρίοις  τών  ζώων  τούτου  συναντών- 
quidqutm  esse  judicetur.  Consentaneum  hoc  est,  τος.  Τδ  μένγάρ  άντιβαΤνον  καχουχεΤται,  τδ  δϊ  συγχω- 
arbitror,  bestiis  contingere  mansuefactis.  Nam  Βροϋν  τρέφεται.  Παν  δϊ  Θηρών  [742  Η.]  διδάσκεται 
quod  contra  tendit  male  tractatur  { quod  vero  σωφρονετν,  ού  λύγψ  τήν  έκδοχην  τού  χρείττονος  μαν- 
cedit,  nutritur.  Quaevis  etiam  bestia  sapere  discit,  θάνον,  παραπεπλεγμένης  δ’  έναλλάξ  τψ  πάθει  τή; 
non  ratione  melioris  electionem  docta,  sed  im-  μνήμης, 
plicata  est  per  vices  affectioni  memoria. 

CAP.  XLI1. — De  calidis  aquis  sponte  noscentibus.  Περί  θερμών  ύδάτων  αύτοφυών. 

Cum  multa  sint  admirationis  plena,  et  a vulgari  "Οτι  φησί,  Πολλών  ύπαρχύντψν  θαυμασίων  καί 
consuetudine  procul  sejuncta,  ad  ipsaqum  comme-  κειμένων  άπύ  της  συνηθείας,  αυτούς  έπε^εύ- 

morationedignahabenturloca,inqoU,meconferain.  σομαι  τών  τύπων  τους  μνήμης  άξίους.  Πρώτον  μέν 
Primo  igitur,  si  quis  ab  Arsinoe  continentem  pra-  'Αρσινόης  παραθέοντι  την  δεξιάν  ήπειρον  θερμά 
tercurrit  dextram,  therm»,  pluribus  ceu  fistulis,  πλείοσιν  αύλοΐς  έχ  πέτρας  6ψηλης  είς  θάλατταν  διη- 
ex  sublimi  petra  in  mare  percoluntur,  quae  angu-  θεΤται,  στενούς  έχοντα  πόρους,  ού  γλυκέος  ύδατος, 
stos  habent  meatus,  non  dulcis  aqua,  sed  amara  *λλά  πίκρας  άλμυρίδος  73  τε  καί  πηγής  φύσιν  έχού- 
salsilaginis,  et  fontis  talem  sortiti  naturam.  Post-  σης  τοιαύτην.  ΕΤτα  άπύ  τής  >ίμνης  συμδέβληχεν  76 
ea  a lacu  obvius  eet  Nilus,  dum  rivus  ejus  perC&  Νείλος,  δχετοϋ  διά  τινων  άρχιωμάτων  είς  τδν  χοι- 
laxa  et  spongiosa  quadam  in  locum  maxime  hu-  λύτατον  ύπερθέοντος  τύπον.  Πλησίον  δε  τή;  λίμνης 
milem  et  concavum  transcurrit  456*.  Joxta  la-  «ύμεγέθει  πεδίψ  βεβηχος  δρο;  Αναφαίνεται  μι>τώ- 
cum  in  campo  8ati8  spatioso  mons  assurgere  vide-  δες,  «λλην  μέν  ούδεμίαν  ύποδεικνύον  Ιδιότητα,  χροιάν 
tur,  rubrica  metallo  fecundus,  qui,  ut  nihil  aliud  δέ  τοιαύτην  Απύ  τής  χορυφής  σημαίνον  τής’  άκρας 
exhibeatsingulare,  ejusmodi  tamen  eoiorem  asum·  ώστε  τών  άτενιζύντων  τάς  δψεις  έπέ  πλέον  βλάπτε- 
mo  vertice  ostendit,  Ut  oculi  intente  *d  tempus  con-  σθαι.  Εφεξής  δε  λιμήν  μέγας  έκδέχεται,  θς  πρύτε- 
tuentium  ladanlur.  Hinc  portus  excipit  magnus,  pov  Μυύς  εκαλείτο  δρμος,  έπειτα  δέ  'Αφροδίτης 
cui  primo  Muris,  deinde  Veneris  cognomentum  fuit  ώνομάσθη. 'Ev  οίς  yat  νήσοι  τρεις  είσι  προχείμεναι, 
attributum.  lTbi  tres  etiam  insula  exstant,  quarum  ών  al  μέν  έλαίαις  πεπύχνωνται,  μία  δέ  ήττον  μέν 
dua  olivas  habent  crebras  et  deosas  : una  minus  δασεία,  τών  δέ  καλό  υμένων  μελεαγρίδω*  έκτρέφουσ* 
quidem  silvosa  est,  sed  avium,  quas  meleagrides  πλήθος.  ^Τούτοις  δ*  έγγίζει  κόλπος,  δν  καλούσιν  άκά- 
vocant,  copiam  nutrit.  His  propinquus  est  sinus,  θαρτον.  "Ον  παραπλεύσαντ»  νήσος  Ικκειται  τη  μέν 
quem  impurum  nominant.  Quem  ubi  praternaviga-  θέσει  πελαγία,  μήκος  εχοεσα  σταδίων  ώς  ύγδοήχοντα, 
ris,  insula  exporrigitur, in  pelago  sita,  longitudine  ήν  χα)ούσιν  οφιώδη,  πρύτερον  μέν  γέμουσαν  παν* 
stadiorum  80  circiter,  nomine  Serpentina.  Nam  οτο*ων  έρπετών,  Ιφ’  ήμών  δέ  άλευθέραν  τούτων.  Έν 
omnis  generis  serpentibus  quondam  referta  erat,  δέ  ταύτφ  γίνεται  τφ  νήσψ,  φησί,  και  το  καλούμενον 
sed  alate  nostra  libera  est.  In  hac  lapillus  nascitur,  τοπάζιον  Ιστι  δέ  τούτο  λίθος  διαφαινύμενος,  ύάλψ  77 
topasi  nomine  celebris.  Pellucidus  est  et  vitro  si-  προσεμφερή;,  ήδεταν  iv  χρυσφ  θεωρίαν  άποδιδούς· 
milis,  jucundumque  in  auro  contuitum  sui  pra-  Τούτον  τον  λίθον  ol  την  νήσον  οίκουντες  και  την  λί- 
bet.  Hoc  insula  habitatores,  qui  etiam  regio  lapi-  QOV  βασιλικψ  φυλάσσοντες  προστάγματι  οδτω  λαμ- 
dem  edicto  custodiunt  et  colligunt,  isto  modo  po-  βάνουσιν.  Έν  τη  νυκτί  πρύς  μέρος  περιπολουσιν, 
tiuntur:  Noctu  per  vices  circumvagantur,  ligonibus  Ιχοντες  παντοίας  τοΐς  μεγέθεσι  σκαφίδας.  '0  δέ  έν 
varia  magnitudinis  instructi.  Nam  intra  petras  la-  ταΤς  πέτραις  λίθος  τήν  μέν  ήμέραν  ύπδ  τού  φέγγους 
pis,quia  interdiu  a luce  superatur,  propter  astum  κρατούμενος  διά  τύ  πνίγος  ού  γίνεται  σύνδηλος,  σχύ- 
non  fit  manifestus,  sed  ingruente  noctis  umbra,  του  78  δέ  έπιστάντος,  έν  φ ποτ’  άν  ή πεφυκώς,  δια- 
ubicunque  loci  nascitur,  ab  omni  par  te  resplendet.  λάμπει  πάντυθεν.  Ό δέ  συνιδων  φύλαξ  τηλικούτον 

VARIiB  LECTIONES. 

7*  γένη  Β : γένει  71  φησίν  Α.  73  προσκειμένης  Α.  ^ μηδέν  ζ".  75  άλμυριαδος  Α.  76  συμ- 

βέβηκεν  ζ“.  77  ύά).φ]  γάλφ  Α.  78  σκύτους  Β. 


Γ 


61  . BIBLIOTHECA.  - COD.  CCL.  62 

περιέΟηχβν  £γγο<  σημείου  χάριν  περί  τδ  διαστίλβον,  A Quo  observato,  custos  signi  causa  id  quod  splendet 
ήλίκον  Αν  ή του  θεωρουμένου  φαντάσματος  τδ  μέγε-  tanto  circumdati  ase, quantam  visae  imaginis  magni- 
•ος-  *I«  τήν  ήμέραν  έπερχο'μενος,  Ισοπληθή  τή  todinem  esse  arbitratur.  Per  diurnam  postea  lucem 
προειρημένη  περιτεμών  πέτραν,  τοΤς  έχλεαίνβιν  δυ-  accedens, cum  aequalem  priori  designationi  partem 
ναμένοις  τεχνίταις  παραδίδωσιν.  saii  excidit,  magistris  laevigandi  peritis  segmentum 

tradit. 

Μετά  δέ  ταύτα  τδ  πέλαγος  ούτως  έστι  ταπεινδν  Post  h»C  mare  adeo  humile  est  6t  exigU®  pro- 
ώστε  μήτε  πλετον  δυεΤν  δργυιών  άναμετρεΤσθαι,  καί  funditatis,  ut  nec  binas  orgyas  mensura  superet, 
χλωρδν  πάντοθεν,  ού  τη  φύσει  τών  ύγρών,  άλλ*  ύπδ  circumquaque  etiam  viride,  non  aquarum  natura, 
του  διαφαίν οντος  μνίου  τε  καί  φύχο^ς*  Λεν  καί  κυ-  sed  a musco  et  alga,  colorem  sumi  transmittente, 
νών  Ιχει  θαΛαττίων  άναρίθμητον  πλήθος.  Αι9  ήν  at-  Unde  et  canum  marinorum  innumerabilis  illic 
χίαν  b £ηθ*ίς  πόρος  νηΊ  μέν  μακρφ  καί  τοΤς  έπή-  est  multitudo.  Quam  ob  causam  navi  longa,  et  his 
ρεσι  79  πλοίοις  γίνεται  εύάρμοστος·  άκύμων  τε  γάρ  qu®  remigio  promoventur,  iter  illae  percommo- 
Ιστιν,  ούκ  έχ  [743  Η.]  πολλοΟ  κυλίων  τον  χλύδωνα,  dum  est  et  aptum;  tempestates  enim  ignorat,  nec 
xot  Θήραν  Ιχθύων  πα ραδίδωσιν  {πιστόν.  [1368  R.j  fluctus  e loginquo  advolvitur,  et  incredibilem 
Τδ  δέ  περί  τάς  έλεφανχηγους  κακόν  πολυν  Ιλεον  τοΤς  piscium  sufficit  praedam.  Circa  haec  loca,  navibus 
πάσχουσιν  Απδ  τών  δρώντων  έκκαλιΤται.  Τα  γαρ  g qu®  elephantos  vehant  accidens  infortunium,  ad 
πλοτα  xb  κώμα  Ιξ αίφνης  ή πετρά  89  περιίθηκεν  ή magnam  spectantes  misericordiam  erga  afflictos 
πρδς  Αμμώδη  συνήλασε  περιοχήν,  καί  άπορον  τήν  provocat.  Navigia  enim  fluctus  repente  SCOpulo 
σωτηρίαν  πβερέσχε  τοΤς  έμπλέουσι.  Διά  τά  μέν  πρώτα  illidit,  aut  457α  in  angustias  arenarum,  Veluti 
Λΰρμος  τούς  έπιπλέοντας  συνέχει  πολύς  μέν,  ούκ  carceres,  compingit,  omnemque  salutis  viam  nau- 
άπονινώσκων  δέ  την  άμείνω  προσδοκίαν*  ήδη  γάρ  tis  praecludit.  Ideo  prolixus  initio  conquestus  eo 
τίνος  ούτως  άπενεχθέντας  8i  σέσωκε  πλημμυρίς  ύπο-  delatos  OCCUpat,  melioris  tamen  tortunaB  Spe  non 
λαβούσα  τοΤς  άνοιδούσιν  αίφνιδίως  έκ  τής  θαλάττης  abjecta.  Jam  enim  nonnullos,  eo  discriminis  re- 
δγκοις*  έπά*  δέ  λήγη  οά  της  τροφής,  μυρία  μέν  άνα-  dactOS,  ®StUS,  intumescente  βΧ  mari  fluctu,  Γβ- 
δέχονεα·  παίθη,  τέλος  δέ  ftt  άνα>ίσκονται  π άντε  ς ή pente  susceptos  servavit.  Quando  vero  alimenta 
>ιμφ  ή (το5  λιμού  τδ  μακροχρόνιον  ού  φέροντες)  ξί-  deficiunt,  innomero  succedunt  anxietates : donec 
φει.  ή αύτη  θαλάσση  83  *φας  αύτους  έπι^ίπτοντες.  ad  ultimum  omnes  absumuntur,  ant  fame,  aut,  si 
dlutornam  famis  tabem  non  perferunt,  ense  confecti,  aut  spontaneo  impulsu  in  aequor  praecipitati. 

*Oxi  φησε,  Τά  μέν  Ιως  τών  Ταύρων  84  καί  Πτο-  CaP.  XLII.  — De  lori*  SUpra  Ptolemaid em  et  tn- 
λεμαιδος  ήρμήνευται,  τά  δέ  Ανωτέρω  τούτων  ού  τήν  gentibu»  balcetltS.  — Loca  ad  Tauros  et  Ptolemai- 
τοχούσαν  λαμβάνει  μεταβάσιν.  Κεΐται  γάρ  ούκέτι  dem  usque  explicata  sunt.  His  autem  superiora 
τά  άπέκεινα  πρδς  μεσημβρίαν  τής  χώρας,  άεί  δέ  ® transitnm  non  ita  vulgarem  admittunt.  Ulteriora 
πρδς  83  τήν  Ανατολήν  Αναστρέφει  μάλλον,  κα\  τά*  enim  non  ad  meridiem  amplius  jacent,  sed  magis 
σκιάς  βάλλει  τέως  δυετν  ώρών  είς  τδν  Αντικείμενον  ac  magis  ad  ortum  se  reflectunt,  et  umbras  intra 
τύπον  τής  Αρκτου  *Ετι  δέ  ποταμοΤς  86  κατα^ετται  87  horas  binas  (anni  partes)  projiciunt  in  oppositam 
τάς  πηγάς  Αναφαίνουσιν  Απδ  τών  Ψεβαιών  καλού-  septentrionibus  plagam.  Fontes  etiam  edunt,  e 
μένων  όρων.  Τής  δέ  χώρας  ή μεν  «Ις  τήν  μεσογειαν  Psebacis  (quos  vocant)  montibus  scaturientes.  Ejus 
Ανατείνουσα  πλήρης  έλεφάντων  καί  βινοκέρων  καί  regionis  tractus,  qoi  mediterranea  spectat,  plenus 
ταύρων  καί  ύών,  τά  δέ  είς  τδν  πόρον  καθήκοντα  est  elephantis  ac  rhinocerotibus,  taurisque  et 
νήσοις  Απαντα  πυκνουται  τή  φύσει  μέν  Ακάρποις,  suibus.  Quae  vero  ad  sinum  pertingunt,  conferta 
γεμούσαις  δέ  όρνέων  Ανιστορήτους  88  Ιδέας  έχόντων.  sunt  insulis  : sed  h®  fructuum  inopes,  avibus, 
Τδ  δέ  Απδ  τοΰΐε  ή μέν  θάλαττα  βοθετά  τε  καί  quarum  species  necdum  compertae, frequentantur, 
πλόιμος  80|  κήτη  δέ  Ιχει  τηλικαύτα  ώστε  Αγωνιφν  Mare  exinde  profundum  est  et  navigabile,  ubi 
τδν  Ιδάντα  ού  μεντοι  διαπεφώνηκεν  90  ούδείς,  πλήν  tantae  vastitatis  sunt  cete,  ut  horrorem  incutiant 
τών  περιπεπτωκύτων  Ακουσίως  ταΐς  λοφιαΤς  διά  τήν  videnti. N*Uta3  tamen  haud  vexant,  nisi  si  qui  in- 
τών  είρημένων  Αγνοιαν*  καί  γάρ  ούδέ  διώκειν  δύνατει  viti  in  vertices  incurrunt,  imperitia  locorum.  Non 
θρασύτερον  τους  πλέοντας,  τών  ομμάτων  τοΐς  θηρίοις  C enim  consectari  possunt  audacius  navigantes, cum 
άααυρουμένων,  ?ταν  έκ  τής  θαλΐττης  τά  πρόσωπα  obtusa  oculorum  sit  acies,  e mari  eminentibus. 
Αναφαίνωσιν  ·*. 

eOxi  του  Φοινιχώνος  τά  μέν  Ανωθεν  δρώμενα  CaP.XLV. — De  Neutfaromalum  conditorio. — 

πέτραις  δψεσι  πο«κ(λαις  κατέχβται,  τοΤς  9i  δέ  πρδς  Palmeti  illic  SU,  eriora,  quaeoculis  se  offerunt,  ob- 
θάλασσαν  διήκουσιν  ήων  δπόκειται  στενή  τε  καί  linentur  a petris  celsitudine  variis.  Porrectis  au- 
μακρά.  τή  δέ  είρημένη  παραλίφ  συνάπτει  μέν  τόπος,  tem  ad  mare  littus  subjectum  est  angustum  et  Ion- 

VARLE  LECTIONES. 

w έπήρεσι]  κωπήόεσι  mg.  : Diodorus  enim  (3,  40)  έπικώποις.  80  ή πέτρφ  A,  τη  πέτρφ  Bj 
ή τή  πέτρφ  ς".  W έπενεχθέντας  Α.  ω δέ  om.  Α.  88  θαλάττη  Β.  84  ταύρων  om.  Α,  ταύρων  καί 
Mpungit  Β.  85  πρός  Β : παρά  ζ\  88  ποταμοίς  om,  Α.  87  καταάδεΤται]  κατα^ύτοις  €ΟΓΓ.  Α. 
«νιστορήτων  όρνέων  ζ".  89  πλώΐμος  Β.  90  διαπεφώνηκεν]  vid,  WeSSOling.  add.  Diodor.  3,41.  94 
«ναφφαίνωσιν  Β : Αναφήνωσιν  ζ“.  98  Χ0τς  \ : Μ\  χοΐς 


63 


ΡΗΟΤΠ  PATRIARCHA  CP. 


64 


gum.  Mare  illud  attingit  locas,  quem  Nessam  /Ana-  a δν  χροσηγόρευσαν  Νήσσαν  άπδ  της  του  ζώου 


ten)  ab  animalis  hujus  multitudine,  nuncupant. 
Jacet  haec  juxta  promontorium  apprime  silvosum» 
et  si  directe  spectetur»  ad  Petram  (hujus  nominis 
locum)  et  Palaestinam  usque  expanditur.  In  hanc 
Gerrbaei  etMinai,  et  omnes  in  propinquo  Arabes, 
thus  (ut  ferunt)  4576  et  rerum  fragrantium  sar- 
cinas, e superiori  provincia  deportant. 

Cap.  XLV.  Bythemanensium  terra , pascuis 
felix , sed  noxiorum  animalium  copia  infelix . — 
Post  Laeanitem  (nt  vocant)  sinum,  quem  circum- 
habitant  Arabes,  Bythemanensium  terra  exsistit, 
spatiosa  et  plana,  totaqoe  irrigua  et  profunda. 
Gramine  tantum  et  medica  atque  loto,  ad  viri 


πολυκληθίας  95·  αυτή  δε  ή Νήσσα  κεΤται  μεν  δγγυς 
ακρωτηρίου  καθ'  υπερβολήν  ύλώδους,  διατείνει  Si  έπ' 
ευθείας  θεωρούμενη  πρδς  τε  την  Πέτραν  χχλουμένην 
καί  την  Παλαιστίνην,  είς  ήν  ΓεββαΤοι  καί  ΜιναΤοι  94 
καί  πάντες  οΐ  πλησίον  Ιχοντες  τάς  οίχήσεις  ‘'Αραβες 
τον  τε  λιβανωτόν,  ώς  λόγος,  καί  τα  φορτία  τά  ιερός 
εύωδίαν  άνηκοντα  άπδ  τως  χώρας  της  ανω  κιτ- 
άγουσιν. 

*Οτι  μετά  τδν  καλούμενον  Λαιανίτην  κόλποι,  δν 
'Αραβες  περιοιχουσιν,  ή Βυθημανέων  έστί  γη,  πολλή 
τε  καί  πεδιάς,  και  πάσα  κατάφυτος  και  βαθεΤα, 
άγρώστει  δε  μόνον  καί  μηδική  και  λωτφ  βάθος 
άνδρόμηχες  Ιχοντι  πας  6 καρπός  αυτή  περιγραφεται, 
έτερον  δε  γεωργεΤ  ούδέν.  Διδ  πολλαι  [744  Η.)  μέν  2ν 


Staturam  assurgente,  omnis  ei  fructus  definitur;  g άγρίαι  κάμηλοι,  πολλαι  δε  γλάρων  και  δορκάδων 

άγέλαι,  συχναί  δε  ποΤμναι  προβάτων  και  άμύθητος 
άριθμδς  ήμιόνων  και  βοών.  Τούτοις  δε  τοΤς  εύχλη- 
ρήμασιν  95  άννιχείμενον  πιραπέπλεκται  96  κακόν 
λεόντων  γάρ  και  λύκων  καί  παρδάλεων  συν  αναφέρει 
πλήθος  ή γη,  ώς  είναι  τδ  της  χώρας  Επίτευγμα  τοΤς 
οίκηταΤς  αίτιον  άχλήρίας. 


nec  praeterea  qoidquam  agricolatur.  Ideoque 
multae  in  ea  cameli  agrestes,  multae  cervorum  et 
dorcadnm  catervae»  multi  etiam  ovium  greges,  et 
infinita  ovium  et  mulorum  atque  boum  armenta. 
His  autem  sortis  beatae  commodis  infortunium  hoc 
annexum  est, ut  leonum  luporumque  et  pardalium 
copiam  tellns  producat.  Quod  igitnr  regioni  feli- 
citatem efficit, habitatoribus  causa  est  infelicitatis. 

Cap.  XLVL  De  Batmtzomanensiut%  terra . — 
A proximu  inde  littoribus  sinus  est,  ad  regionis 
illius  interiora  devergens,  qui  profunditate  ad  mi- 
nimum 80  stadiorum  deprehenditur.  Intra  com- 
plexum hujus  qui  habitant,  Batmisomanensium 
habent  nomen,  bestiarum  terrestrium  venatores. 


[1369  Η.]  'Απδ  δε  των  έφεξής  αίγιαλων  κόλπος 
έατί  νενευχως  μεν  εις  τδν  μυχδν  τη;  χώρας,  ουχ 
Ιλαττον  δε  σταδίων  πεντακο σίων  ύποδείχνυσι  oh 
βάθας.  01  δε  την  έντος  του  κόλπου  κατοικουντες 
καλούνται  μέν  ΒατμιζομανεΤς,  εΐσί  (έ  κυνηγοί  των  97 
χερσαίων  ζώων.  Την  δ*  είρημένην  χώραν  νήσοι  τρεΤς 


Hanc  terram  tres  sequuntur  insulae,  pluribus  obviae  C έκδέχονται,  λιυένας  ποιούσα  «λείους·  ών  την  πρώ- 


portubus.  Prima  Isidi  sacra ; altera,  Succaba , 
tertia,  Saljdo  nominatur.  Desertae  omnes,  et  oli- 
vas umbrosa  : non  quales  apud  nos,  sed  illis  in 
locis,  crescunt. 

Cap.  XLVIl.  De  difficili  quodam  transitu.  — 
Post  expositas  jam  insulas,  littus  patet  lapidosum 
et  magnum.  Terra  est  Arabum  Thamudenorum, 
propter  quam  navigantibus  iter  est,  ultra  1000 
stadia,  omnium  molestissimum.  Non  enim  portus 
ibi  est,  accessui  ei  stationi  commodus  : non  so- 
lum anchoris  opportunum,  non  portus  ad  prote- 
ctionem, non  ungula  vestigium,  quo  ceu  neces- 


την  Ίσιδος  Ιερόν  ώνόμασαν,  την  δε  δευτέραν  Σου- 
καβύαν  98,  την  δε  τρίτην  Σσλυδω,  έρμους  δέ  πάσας 
καί  συσχίους  έλαίαις,  ου  ταΤς  παρ'  ήμΐν,  άλλα  ταΤς 
έν  εχείνοις  τοΤς  τόποι;  φύομε  ναι  ς. 

Μετά  όε  τάς  νήσους  τάς  ίκχειμένας  Ιστιν  Ιδείν 
αίγιαλδν  λιθώδη  καί  μαχρόν*  ή δε  χώρα  Θαμου— 
δήνων  99  'Αράβων*  *0  δε  προ;  τούτην  παράπλους  έπΐ 
σταδίου;  των  χιλίων  πλείους  παυτων  χαλεπώϊατος* 
ου  γάρ  Ιστιν,  ουχ  έστιν,  ου  * λιμήν  ευαρμος  ου  σάλος 
έπ’  άγχύρας,  ου  κόλπος  έπί  σκέπη;  *,  ου  χηλής 
Ιν τύπωμα,  αναγκαία  καταφυγή  , τδν  ναυτίλον  5 
διχόμενον.  Μετά  τούτα  δε  ούχ  ευθύς  έφεξής,  άλλα 
μεθ*  Ιτερά  τινα , εστιν  ο*γι αλδς  εί;  άπερβολην 
χάθυδρος  έκτεινόμενος , καί  τδ  προσηγορευμενο* 


sario  nauta  perfugio  recipiatur.  Post  hac,  non 

continenter,  sed  per  intervalla,  littos  extenditur  .... 

nilftis  quam  lapidosum  : et  mons  Lamus  inexpli-DAaipbv  δρος,  άμύθητον  μεν  άναφαΤνον  της  περιμέ- 
cabilem  circuitus  magnitudinem  ostentans,  et  νρου  τδ  4 μέγεθος,  παντοίας  δε  ύλης  δρυμοΤς  δι- 


arborum  omnis  generis  saltuhos  amictos. 

Cap.  XLY1II.  — De  gente  Dedebanm. 

Finitima  desertis  his  montanis Dedeba  incolant, 
partim  armentarii,  partim  agricola,  quorum  per 
mediam  regionem  amnis  labitur  natura  tripartitus, 
•Araneola  auri  defert,  tam  conspicua  ubertate,  ut 
Hmus  ad  ostia  coacervatos,  458u  procul  indo 
rutOot.  Loci  possessores  ignari  sunt  id  genus  ope- 


εζωσμένον. 

Περί  έθνους  των  Δεδεδών. 

*Οτι  τήν  άστυγείτονα  της  ορεινής  χέρσου  Αεδεβαί 
χατοιχούσιν,  οΐ  μεν  νομαοες,  ο!  δε  γεουχοι  5.  ’ίΐν 
κατά  πεσην  την  χώραν  ποταμδς  διαφέρεται  τριμερής 
μεν  τή  φύσει,  ψήγμα  δε  χρυσού  κστάγων,  ουτω 
σύνδηλον  την  δαψίλειχν  Ιχων  ώστε  την  ιλυν  τήν 


πρδς  ταΤς  έχβολαΤς  συνηγμένην  πόββωθεν  άποστέλ- 

YARLE  LECTIONES. 

··  πόλυχληθείας  Β.  ·*  MiweToi  Β.  95  ευχληρήμασιν]  έχγήμασιν  Α.  96  παραπλέχεται  Α.  ·*  των 
Α : νών  τε  ζ·.  90  Σουκαούαν]...  καβαν  Β.  incerta  syllaba  prima.  9·  Θαμουδηνων  Β.  et  COIT.  Α : βα- 

αουδινων  ς".  * ού  ante  λιμήν  add.  Α.  9 έπνσχέπης  Α : έπισκεπής  ζ“.  9 ναυτίλύν  Α : ναυτιλλόμενον  ς*. 

♦ τδ  om.  Α.  · γαιουχοι  Α. 


65  BIBLIOTHECA-  — COD.  CCL.  66 

βειν.  ol  δέ  τύν  τόπον  οίκούντες  της  μεν  έργασίας  a rationis,  sed  eximie  hospitales>  non  quidem  erga 
εΐσί  τής  τσιαύτης  «πείροι,  φιλόξενοι  δέ  είς  υπερβολήν  homines  universos,  sed  eos  praecipue,  qui  ex 
ού  πάσιν  άνΟρώποις,  Αλλα  τοΐς  άπο  Οελοποννήιου  Peloponneso  el  Boeotia  illae  trajiciunt : propter 
διτβάλγουσι  καί  Βοιωτίας,  διά  τινα  μυθικήν  Αφ*  fabulosam  quamdam  ab  Hercule  inde  usque  nar·*· 
Ήρακλέους  Ιστορίαν.  rationem. 

Τούτων  Αστυγείτανές  είσιν  Άλιλαΐοι  καί  Κασαν-  Cap.  XLIX.  De  α\ι ri  ramenliS  apud  AlUctOS·  — 
δρεΤς,  κέκτηνχαι  δέ  γην  ούδαμώς  έοικυΤαν  ταΤς  προει-  His  contermini  sunt  Alilaeiet  Cas&ndrini.qui  terram 
ρκμέναις.  ούτε  γάρ  ^ψυγμένος  b Αήρ  ούτε  ξηρδς  οδτε  obtinent  superioribus  nequaquam  similem.  Nec 
έμπυρος,  μαλακόν  δέ  κ«1  δασεΤαν  νεφέλην  6πο-  enim  frigidus  est  hic  aer,nec  siccus  nec  fervidus, 
άειχνύων,  Αφ’  ής  ύετδς  6 καί  χειμώνες  γίνονται  κσί  sed  mollem  et  spissam  refert  nubem,  a qua  tem- 
·όρικ>ς  7 εύκαιροι.  Τής  τε  χώρας  ή πλείστη  πάμφορος  pestive  exsistunt  etiam  io  aestate  hiemes.  Plera· 
μέν  Ιστιν,  ού  πάσα  δέ  τυγχάνει  θεραπείας,  των  que  regionis  feracissima  sunt,  sed  non  ubique 
άλλων  β άπεφοτέρων  δντων.  τδν  μέντοι  χρυσδν  cultu  suo  afficitur,ob  imperitiam  caeterorum.  Au- 
όρύσσοντες  έν  τοΤς  πλακώδεσι  τής  χώρας  ύπονόμοις  rum  sane  in  crustosis  terraB  illius  cuniculis  ad 
βύρίσκουσι  πολύν,  ού  τύν  συντηκόμβνον  μετ’  magnam  inveniunt  copiam,  non  quale  adhibita 
Ιπιστήμης  καί  τέχνης  Ικ  του  [745  Η.]  ψήγματος,  β scientia  et  arte  colliquescit  e ramentis,  sed  sponte 
Αλλά  τδν  χύτόματον,  καλούμενον  δέ  διά  τύ  συμβαΤνον  natum,  quod  Apyron  [ignis  nescium]  Graeci  ab 
**ρ·  'ΕΑλησιν  απυρον  · ού  τύ  μέν  έλάχιστον  Ιχει  eventu  denominant,  cujus  portio  minima  non  mi- 
μέγεθος  πυρήνος,  xb  δέ  μέσον  μεσπίλου,  xb  δέ  μέ-  nor  est  olivae  ossiculo,  media  granum  mespili 
γιστον  ώστε  βασιλικοΤς  παραβάλλεσθαι  καρύοις,  "Ον  adaequat,  maxima  cum  nucibus  regiis  comparari 
αρήσαντε*  έναλλας  διαφανέσι  λίθοις  περί  τε  τούς  meretur.  Hoc  perforafum  inter  lapillos  pellucidos 
χαρπους  φορουη  τών  χειρών  καί  περί  τούς  αύχένας,  altemalim,  circa  radices  manuum  gestant  et  col- 
πρδς  τε  τους  άστυγείτονας  μετάγοντες  πωλούσιν  la,  et  ad  finitimos  translatum  vili  pretio  vendunt, 
εύτελώς  · τύν  μέν  γάρ  χαλκόν  πρύς  τύν  χρυσόν  Cum  triplo  enim  aere  aurum  commutant : et  pro 
τρισταθμον  άλλάττονται,  τύν  δέ  σίδηρον  πρύς  διπλοϋν  ferro  duplum  reddunt,  et  argentum  auri  decu- 
χρυσίον.  'o  δέ  άργυρος  τού  χρυσού  δέκα  δύναταί  pium  valet.  Modus  euim  aestimationis  comparatur 
μοίρας,  τή  δαψιλείφ  καί  σπάνει  τής  Αξίας  παραμε-  ad  rationem  abundantiae  et  raritatis.  Quibus  in 
τρυσμένης,  έν  οΤς  Αποβλέπει  πας  6 βίος  ού  προς  τήν  rebus  tota  hominum  vita  non  tam  ad  naturam 
φίσιν,  άλλά  προς  τήν  χρείαν.  Τούτων  δέ  τών  Ανδρών  rei,  quam  USUS  necessitatem  respicit·  HlS  porro 
συνεχετς  κάρβαι  κατέχουσι  τήν  ήπειρον,  έκδεχομένου  mortalibus  contigui  habitant  Carb$,in  continente 
λιμένος  Αγχιβαθούς,  έν  ψ κρήναι  πλείους  Αναβάλ-  quam  portus  excipit  vicinus,  in  quo  plurimi 
λοοσιν.  c erumpunt  fontes. 

£4372  R·]  'Εφεξής  δέ  9 το  τών  Σαβαίων  έπι συνάπτει  Cap.  L.  De  Sabaeorum  terra  odorifera  et  beata , 
γένος,  μέγιστον  τών  κατα  την  Αραβίαν  καί  παντοίας  ubi  de  Saba  ejusque  regimine,  magnificentia  et  opibus. 
κύριον  ευδαιμονίας.  Καί  γάρ  ή γή  πάντα  φέρει  τά  — Sabaeorum  deinceps  gens  adhaeret  per  Ara- 
παρ*  ήμΤν  γινόμενα  *0  πρύς  βίον  η,  και  τά  σώματά  biam  omnium  maxima,  et  nullius  non  generis  feli» 
έντι  τών  κατοικούντων  Αξιολογώτερα*  βοσκημάτων  citatero  in  potestate  et  arbitrio  habens.  Namque 
»χ°ρήγηνται  πλήθεσιν  Αμυθήτοις.  Όσμή  τε  πάσαν  tellus  omnia  fert  quae  ad  commoda  vitae  apud  nos 
έπεχει  τήν  παραλίαν,  θέας  ia  τε  καί  λόγου  κρείττω  proveniunt : et  corpora  sunt  spectabiliora,  quam 
τέρψιν  τοΤς  Αφικνουμένοις  κατασκευάζουσα.  Παρά  alibi:  pecorum  multitudo  innumerabilis  suppetit: 
μέν,  γάρ  αύτήν  πέφυκε  τήν  θάλατταν  15  xb  τε  βάλ-  amoenitas  et  fragrantia  totam  hanc  oram  obtinens, 
«αμον  πολύ  καί  κασσία  w καί  τις  ίδ  άλλη  πρόσφατος  voluptatem  praebet  advenis  visu  et  dictii  majorem, 
μέν  ήδίστην  Ιχουσα τών  όμμάτων  τέρψιν,  έν  δέ  Nam  ad  ipsas  littorum  crepidines  largum  nascitur 
τφ  χρονίζειν  γινόμενη  συ/τόμως  έξίτηλος,  ώστε  balsamum  et  casia:  longe  alia  quam  alibi  habetur, 
πρότερον  Απαμαυροΰσθαι  w του  φυτού  τήν  χρείαν  ή recens  nimirum  : ideoque  jucundissimam  oculis 
πρύς  ήμάς  παραπέμπεσθαι  του  γένους  τήν  δύναμιν.  voluptatem  exhibens,  qusB  postea  longinquitate 
*£πΙ  δέ  τής  μεσογείου  δρυμοί  συνεχείς  στείχςυσι  καί D temporis  prorsus  exolescit,  dum  Stirpis  usushebe- 
μεγάλοι  * δένδρα  « γάρ  ήλίβατα  σμύρνης  τε  καί  tatur,  priusquam  vis  ejus  ad  nos  4886  transmitta- 
λιβανωτού,  πρύς  δέ  καί  κινναμώμου  φοίνικός  τε  καί  tur,  In  mediterraneis  frequentes  et  magnae  se 
καλάμου  καί  τώ/  Αλλων  ΑνεΤται  τών  τοιουτων,  ώστε  attollunt  silvae.  Nam  arbores  praecelsae,  myrrhae  ac 
•Τναι  μηδενί  λόγψ  xb  πράγμα  δηλωτύν,  δ συμβαίνει  thuris,  nec  non  cinnamomi, et  palmae  et  calami,  et 
τοΤς  περί  τάς  αισθήσεις  είληχόσι  τού  γένους  τήν  id  genus  aliorum,  exsurgunt,  adeo  ut  nulla  ratio- 
δοκιμασίαν.  ού  γάρ  τήν  τεθησαυρισμένην  καί  ne  explicari  queat  voluptas  illorum  qui  sensibus 
παλαιόν  Ιχει  τών  Αρωμάτων  Απόλαυσιν,  ούδέ  τήν  sui s periculum  de  his  fecerunt.Non  enim  in  cellas 

VARIAS  LECTIONES. 

6 δετός  om.  A : δετοί  καί  χειμώνος  Wesseling.  ad  Diodor·  3,  48.  7 θέρος  B.  5 άλλων]  imo  Ανθρώ- 
πων vel  cum  Diodoro  λαών.  9 δέ  om.  A.  10  libri  γενόμενα.  ti  πρδς  χδν  β(ον  ζ\  **  θέας]  malim 
θείαν  cum  Diodoro  3,  46.  43  θάλασσαν  ζ\  14  κασία  ζ".  15  ante  τις  adde  πόα  e Diodoro.  13  Ιχουσα] 
libri  δέ  Ιχουσα.  ^ Απομαυρούσθαι  ζ" · 13  δένδρη  Α. 


PLOTII  PATRIARCHA  CP. 


68 


67 

abditus  et  exoletas  aromatum  illis  fructus  est,  nec  A άπδ  τοΰ  γ?.ν/ώντος  καί  τρέφοντος  όγκου  διακεχω- 
a materia  procreante  et  nutrientes  separatus, sed  a ρισμένην,  άλλα  τήν  άνθοΰσαν  άπδ  τής  θείας  άκμής 
divina  illa  maturitate  adhuc  florens,  et  a familiari  κιί  την  άπδ  των  οίκείων  καί  φυσικών  τδ  θαυμαζο'- 
proprioque  et  grnuino  vigore  vim  illam  admirabi*  μενον  αποπε'μπουσαν  * ώστε  πολλούς  είς  λήθην 
lem  emittens,  usque  adeo,  Ut  multi  in  oblivionem  άφικομένους  των  θνητών  ευτυχημάτων  τής  αμβροσίας 
mortalis  delati  felicitatis, de  ambrosia  se  percipere  ύπονοεΐν  άπολαμβάνειν  όνομα  τοΰ  πράγματος  έπιζη- 
nonnihil  opinentur,  dum  res  nomen  ad  summam  τοΰντος  οίκετον  τή;  δπερβολής.  Περί  δΐ  τους  δρυμοί* 
praedicationem  idoneum  et  par  sibi  qcaBrit.  In  salti-  τών  ευωδών  γένος  έατίν  όφεων  Ιδιώιατον  πάντων, 
bus  rerum  odoratarum  serpentis  genus  est  omnium  οίονεί  φθονύσης  τοΤς  άδροΤς  έπιτεύγμασι  τής  τύχης 
insolentissimum,  quasi  fortuna  tam  largis  terrae  καί  πζρχπλεκ'ώσης  τάγαθψ  τδ  βλαβερόν,  δπως  μήδείς 
Commodis  invideat,  et  bono  attexat  nocumentum,  εις  τέλος  έξυβρίζων  τιτανώδες  κοί  καχεγνωκδς  17  τού 
ne  quis  bonis  prospere  affluentibus  animo  efferatur  θείου  τδ  φρόνημα  λαμβάνη  τών  Αγαθών  εΰτυχούντων, 
Superbo,  et  ad  finem  usque  flagitiis  perpetrandis  πσιδεύηται  δε  τή  παραθέσει  και  μνήμρ  τών  έναν- 
indulgeat, numenque  aspernelur,sed  adjectione  et  τίων.  Τδ  δ!  γένος  τών  όφεων  χρώμα  μέν  έχει 
memoria  adversorum  commonefactus,  vitam  mo-  φοινικοΰν,  μήκος  δε  3σον  σπιθαμής,  δήγμα  δέ 
destius  agat. Genus  id  serpentis  colore  est  puniceo,  ανίατον,  άν  τής  |746  Η.]  λαγόνος  άνώτερον  αΐμάξρ* 
et  longitudine  spithamae,  morsuque  insanabili,  ® την  δέ  90  πληγήν  δίδωσι  παλλόμενον  εις  ύψος.  Παρ’ 
quando  super  illa  hominem  sauciavit.  Plagam  αύτοΐς  δέ  τοΤς  Σχβχίοις  ή μεν  οσμή  τών  ευωδών 
enim,  infert  assiliens  in  altum.  Caeterum  apud  Sa-  άκροτάτη,  ή δέ  χάρις  έλλιπής*  τδ  γάρ  ενδελεχές  έκ 
baeos  stirpium  fragrantium  odor  summus  quidem  νηπίου  κινεί  μέν  τήν  αίσθησιν  ήττον,  άμβλυτέραν  δέ 
est,  sed  voluptas  minor.  Nam  quod  a puero  assi-  κατασκευάζει,  μεταβολής  τοΤς  βίοις  οΰχ  δποκειμένης. 
duum  est,  sensum  minus  rfficit  movetque,  imo  Ου  μην  άλλα  κάπειδαν  ού  δύνωνται  81  τήν  ζωήν 
obtusiorem  reddit, nulla  vitae  commutatione  adjun-  παιδαγωγεΤν  παραπλησίως  ευσταθή,  διαπνεομένου 
Cta.Verumtamen  cum  non  ita  informare  ac  regere  τού  σώματος  ΰπ'  άχράτου  καί  τμητικής  δυνάμεως, 
vitam  pOSSint, Ut  in  bono  semper  statu  permaneat  και  τήν  σύμμετρον  πύκνωσιν  έπί  πλεΤον  άγούσης  88 
(immistus  enim  spiritus  facultate  incisoria  corpus  ώστε  άγειν  είς  έκλυσιν  έσχάτην,  τότε  δή  88  ασφάλτου 
perflat,  ei  constipationem  ejus  moderatam  sic  in  παραθυμιώντες  βραχύ  και  τράγου  πώγονα  τοΤς 
plura  diducit,  Ut  ad  extremam  tandem  laxationem  τοιούτοις  άφαιροΰνται  τήν  άγαν  ευώδη  τής  έπιφοφας  88 
redigatur) ; huic  vitio  Ut  medeantur,  pauxillum  υπερβολήν,  καί  τή  μίξει  'τοΰ  δοκούντος  λυπεΤν  τδ  τής 
bituminis  Ct  hirci  barbam,  aegrotis  succendunt·  ήδονής  βλαβερόν  ΰποκαταστέλλουσιν.  Ούτως  άπαν 
Atque  ita  nimium  fragrantiae  perpetuo  aspirantis  Q έπίτευγμα  μεσότητι  μέν  καί  τάξει  συβερνώμενον 
excessum  amoliuntur,  et  quod  voluptati  noxium  παραπέμπει  τον  βίον,  συμμετρίας  δέ  και  καιρού 
est,  a Uemperatione  ejus  quod  molestum  huic  esse  στερηθέν  ουκ  έχει  τήν  κτήσιν  όνησιφόρον.  Τδ  δέ  τών 
videtur, reprimunt.  Adeo  omnis  felicitas, 51  medio-  Σαβαίων  άστυ  τοΰ  παντδς  έθνους  προσηγορίαν  δηλούν 
erit  a te  et  bono  ordine  gubernatur,  vitam  optime  έπ*  ορούς  έστίν  ου  μεγάλου,  πολύ  κάλλιστον  τών 
transmittit : at  si  moderatione  et  opportunitate  κατά  τήν  ,Αραβίαν>  δ καλείται  Σάβας  [1373  Η.] 
destituitur,  inutilis  ejus  possessio.  Saba  oppidum,  'ο  δέ  βασιλεύων  τοΰ  παντός  έθνους  προεδρίαν  έχει, 
lotius  gentis  appellationem  indicans,  monti  incum-  παρά  τοΰ  λαού  τή  86  μέν  έντιμον  τή  δέ  άκληροτάτην, 
hit  non  magno,  omnium  4Β9α  in  Arabia  pulcher-  έντιμον  μέν  3τι  πολλοΤς  έπιτάττει , κατά  κρίσιν 
rimam.  Rex  toti  genti  imperans,  praerogativam  άνυπέύθυνον  δ βούλεται  πράττω/,  άκληρον  δέ  8τι 
habet  in  concessu  a populo  scitam,  qua  honore  παραλαβών  τήν  έπιμέλειαν  οΰ  δύναται  πάλιν  έκ  τών 
8UO  praeditam,  qua  muneris  omnino  expertem,  βασιλείων  έξελθεΤν  εΐ  δέ  μή,  λιθόλευστος  δπδ  πάντων 
Honore  enim  regem  dignantur,  quod  multis  impe-  γίνεται,  κατά  χρησμδν  άρχαΐον,  ώστε  είναι  τήν 
ritat,et  libero  quae  decernit  arbitrio  agit, nulli  sub-  υπεροχήν  βλαβεράν. 

jectus  censurae.  Exsors  vero  est,  et  quolibet  privato  inferior,  quod  accepta  regni  cura,  regale 
egredi  palatium  ei  nefas.  Secus  si  fiat,  lapidibus  a populo  obruitur.  Ita  enim  antiquum  jubet  ora* 
culum.  Honorum  igitur  eminentia  illic  nociva. 

E virorum  numero  ad  hoc  destinati,  ut  domum  D Τών  δέ  άνδρών  οι  μέν  καταγινόμενοι  πρδς  τδ 
servent,  exiguo  fortius  se  gerunt  quam  feminae.  οΤκοι  87  ένδ»ατριβειν  βραχύ  τι  τοΰ  θέλεος  γένους 
Continuo  namque  otio  in  feminas  degenerant,  άλκιμώτερον  άγουσιν,  ΰπδ  τής  συνεχούς  άπογυναι- 
Coeteri  et  rebus  bellicis  dant  operam,  et  totam  re-  κούμενοι  βφστώνης*  ol  δέ  άλλοι  τά  τε  88  πρδς  πόλε- 
gionem  opere  exercent, et  colonias  deducunt.  Majo  - μον  μελετώσι  καί  τήν  χώραν  άπασαν  έργάζονται  καί 
rum  enim  schediarum  [navicularum  minoram  et  στέλλουσιν  άπ'  οικίας  ταΤς  μείζοσι  χρώμενοι 

VARIA  LECTIONES. 

10  t-εγνωκώς  88  δέ  om.  A.  pOSt  πληγήν  ponit  81  δύνανται  ζ".  88  άνούσης]  malim  άρχιούσής, 
Diodorus  (3,47)  τής  συγκρίσεως  τών  όγκων  είς  άραίωμα  συναγομένης.  88  δή]  δέ  Α.  88  άποφορας  Sal— 
masius  ap.  Sallier.  ad  Thom.  Mag.  p.  106.  85  σαβάς  88  τή  — τή]  πή  — πή  Β.  et  coit.  Α·  87  πρδς 
τδ  οιχοι  ένδιατρίβειν  in  mg·  ponit  A.  88  τά  τε]  πάντες  Α.  88  άπν  οΐχίας]  libri  άποικίας. 


69  BIBLIOTHECA.  — COD.  CCL.  70 

»χ·δί*ις.  Κομίζουν  δέ  άλλα  τε,  καί  μάλιστα  xbv  A vulgarium)  his  est  usus.  Vehant  eam  alia, tum  fru- 
εύώδη  xap^ov  τον  έν  τψ  πέραν  φυόμενον  (άραβιστί  ctum  odoratum  maxime,  in  ulteriore  terra  natum : 
& 80  λέγεται  λαίριμναν),  μεγίστων  Ιχοντα  « τών  Arabice  Larimna  dicitur.  Maxima  inter  c®tera 
δλλων  θυμιαμάτων  ευωδίαν  ον  8*  κραττεΤν  λεγεται  thymiamata  fragrantia  prad  i tus  est  quorum  genus 
γεναυς  άβρωσχίας  ώς  feiri  xb  xcoXu  55  σωματικής,  infirmitatem  corporis  plerumque  vincere  perhi- 
Ούδεμίαν  δέ  τής  γης  άλλην  ύλην  φιρουσης,  άναγ-  befur.  ΡοΓΓΟ  Cum  nulla  SOlum  hoc  alia  ferat  ligna 
χάζονται  προς  τά  καθ’  ήμέραν  xb  κιννάμωμον  και  ad  usus  quotidianos , cinnamomum  et  cassiam 
την  χασσίαν  χαίειν,  καί  πρ&ς  χάς  6πολο(πους  έν  χψ  urere,  et  ad  c®teros  vit®  usus  applicare,  necesse 
βίφ  χρείας·  ούτως  χα  άνίσως  τα  αύτης  3*  ή τύχη  με-  habent.  Quam  inaequaliter  bona  sua  divina  sors 
μέρικε,  τοΤς  μέν  σπάνιν  χών  σπουδαίων,  χοΤς  δέ  πλη-  distribuit ! His  rerum  appetendarum  vix  paucita- 
θος  διδοΰαα.  τών  δέ  Σαβαίων  χρώνχαι  και  χοΤς  tem  concedit,  illis  redundantiam  largitur.  Sabaeo» 
δερματίνοις  ούκ  ολίγοι  πορείοις,  διδασκούσης  την  rum  non  pauci  coriaceis  Utuntur  naWCulis,  do- 
γριίαν  της  άναπώτιδος,  καίωερ  έν  τρυφή  καταγινο-  cente  bone  eos  usum  refluxu  maris,  quamvis  in 
μένους,  ούδέν  γάρ  εύπορώτερον  Σαβαίων  χαί  Γεβ-  luxu  et  deliciis  viventes.  Nulla  enim  SabsBis  opu- 
β* ίων  είναι  δοχετ  γένος,  έκχεχαμιευμένων  παν  xb  lentior  esse  et  Gerrh®is,  hominum  natio  videtur. 
πΤπχον  είς  διαφοράς  λόγον  anb  της  ’Ασίας  καί  της  Qui  quidquid  sub  calculum  transportationis  cadit, 
Ευρώπης.  Ουτοι  πολύχρυσον  την  Πτολεμαίου  Συρίαν  Β 6Χ  Asia  et  Europa,  dispensant.  Hi  auri  ditissimam 
πεποιήκασιν,  ουτοι  τή  Φοινίκων  φιλεργίφ  κατ-  Ptolem®i  Syriam  fecerunt.  Hi  eedulati  PhOBDI- 
εσκευάκασι  λυσιτελείς  έμπορίας,  καί  μυρία  άλλα.  Cum  lucrosissimas  negotiationes  dederunt, ut  8βΧ- 
#Εσχι  δε  πολυτέλεια  παρ’ αύτοΤ;  ού  μόνον  [747  Η.]  centa  alia  prateream. Magnos  impendunt  sumptus, 
λν  χορεύμασι  θαυμαστοΤς  καί  ποχηρίων  ποικιλίαις,  non  solum  in  toreumata,  et  sculpturas  admirabi- 
li ii  κλινών  χαί  τριπόδων  μεγέθεσι,  και  χών  άλλων  les,  et  poculorum  varietatem,  sed  magnificentia 
χών  καχ*  οΐχίαν  παρ’  ήμτν  Ικχεινομένων  λαμβάνει  illa  etiam  in  lectornm  et  tripodam  [mensa  genus 
χήν  Υπερβολήν,  πολλών , ώς  άοικε,  χεκχημένων  es(\  aliorumque,  qu®  apud  nos  per  ®des  exten* 
χορηγίαν  βασιλικήν,  κίονάς  χε  πολλούς  αύχοΤς  φησι-  duntur,  magnitudine  ad  summum  gradum  ascen- 
χαχεσχευάσθαι  ίπιχρύσους  χε  καί  Αργυρούς,  προς  dit.  Siquidem  multi,  Ut  ®Stim&re,  est,  SUmptnS 
δέ  και  χάς  δροφάς  και  θυρας  φιάλαις  λιθοκολλήχοις  faciunt  regios.  HuC  accedit,  quod  Column®  illis 
έξειλήφθαι  35  πυχναΤ;,  ώσαύτως  καί  τά  μεσοστύλια  deaurat®  et  tolSB  argento,  Constant,  foresque  et 
θέαν  έχειν  ευπρεπή,  καί  καθόλου  τους  παρά  3S  Χών  fastigia  do  morum  crebro  e gemnis  et  pretiosis  la- 
Ιλλων  πλούτους  έκκεΤσθαι  την  διαφοράν  μεγάλην.  pidibus  phialae  excipiunt.  Consimiliter  etiam  me- 
’λλλά  ταυτα  μέν  έως  του  καθ'  ήμδς  παρ’  αύχοΤς  SOStylia  (in  mediie  ®dibll8  column®)  decentissi- 
έπαγγέλλεχαι  **  βίου.  El  δέ  μή  πόββω  διεσχηκυΤαν  mam  probent  sui  contemplationem.  Quodque 
χτ^ν  οΤκηαιν  χαχεΐχον  τών  έπΐ  πάντα  τόπον  χάς  δυ-  ^ caput  rei,  quidquid  apud  alios  divitiarum  est,  id 
νάμεις  σχρεφδντων  3®,  οικονόμοι  χών  άλλοτρίων  άν  omne  hic  magna  varietate  expositum  est.  At 
δπηρχον  ol  κύριοι  τών  Ιδίων  άθλων,  τής  βφθυμίας  enimvero  b®c  ad  nostram  usque  aetatem  4tt04 
άδυνατουσης  το  έλεύθερον  πλείω  χρόνον  διαχηρετν.  de  illis  ita  prodicantur.  Nisi  vero  longe  submotas 
haberem  sedes  ab  his  qui  ad  omoem  fere  locum  copias  alunt,  alienarum  curatores  opum  forent, 
qoi  nunc  in  sua  quasi  promia  dominium  retinent,  siquidem  ignavia  libertatem  ad  prolixius  inde 
tempus  conservare  nequit. 

Παρά  δέ  χήν  χώραν  χαύχην  ή μέν  θάλαχχα  λευκή  Cap.  LI.  De  fortunatis  Arabia  insulis, et  mira· 
φαίνεται,  ποταμφ  Ιμφερής,  ώστε  παραπλήττεσθαι  bili  cali  ratione . — Prater  hanc  regionem  mare 
του  γινομένςυ  χήν  αΐτίαν,  νήσοι  δέ  εύδαίμονες  πα-  conspicitur  album  ad  fluvii  speciem, ita  Ut  effectus 
ράκεινχαι,  έν  αΐς  βοσκήματα  λευκά  μέν  έσχι  πάντα,  hujus  causam  quis  non  sine  stupore  demiretur. 
ούδενΙ  δέ  τών  θηλειών  έπιφύεχαι  κέρας.  Έν  χαόχαις  Adjunct®  SUtem  Sunt  insulffi  fortunat®,  ID  quibus 
ναΐς  νήσοι)  ΙδεΤν  έσχιν  δρμούσας  έμπορικάς  χών  niveo  sunt  colore  pecora  nniversa,  nec  ulli  femi- 
προσχώρων  σχεδίας,  πλείσχας  μέν  έκετθεν  ού  κατ-  narum  cornu  ad  nascit  ur.  In  his  mercatorias  acco- 
εστήσατο  παρά  τον  ’ίνδδν  ποταμδν  6 'Αλέξανδρος  larum  naves  stationem  habere  videas,  plerasque 
ναύσταβμον,  [1376  R.]  ούκ  δλίγας  δέ  ΐπά  τής  Πέρ-Dinde  profectas,  ubi  juxta  Indum  amnem  navale 
σίδος  καί  Καρμανίας  καί  τής  σύνεγγυς  πάσης.  Έσχι  instituit  Alexander  : nec  paucas  e Perside  et 
δέ  α&τοΤς  καί  χά  κατά  xbv  obpavbv  θαυμασίως  Carmania,  et  tota  continente  finitima. 

Ιχοντα·  ών  έσχι  καί  xb  περί  χήν  άρκτον  συμβαΐνον.  Coelestia  etiam  illis  mirabiliter  se  habent.  Inter 
*A*b  γάρ  μαιμακχηριιΰνος  , δς  άγεται  παρά  τοΤς  qn®  est  quod  circa  ursam  contingit.Nam  a M®ma- 
9 Αθηναίο ις,  ούδείς  άσχήρ  χών  έπχά  φαίνεται  μέχρι  cterione  [cum  Septembri  hic  ew  parte  congruit] 
{«λαχής  πρώτης,  kv  δέ  Ποσειδεώνι  μέχρι  δευτέρας,  mense  Atheniensium,  nulla  de  septem  ejus  stellis 

VARLE  LECTIONES. 

δέ  om.  B.  Ιχοντα  A l έχων^.  3S  gv  β . ζ“.  γένους  B.  et  corr.  A : γένος  ζ".  3S  ^ έπ!  xb 

πολύ  OM,  B.  34  αύτης  B et  COIT.  A : έαυχής  ζ".  85  έξειλήφθαι  λιθοκολλήχοις  B.  3$  πβρά  — πλού- 
το;) παρ’  αυτών  χοΤς  χών  άλλων  πλούχοις  Β.  37  Απαγγέλλεται  mg.  w libri  xpεφbvxωv. 


7!  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  32 

conspicitur,  usque  od  vigiliam  noctis  primani.  In  Αέν  St  τοΤς  έξης  χών  μηνών  κατά  λόγον.  τών  V 5λ- 
Posideone  [Decembri  quodammodo  respondet}  ad  λων  αστέρων  οί  μεν  πλάνητες  αόρατοι,  τινες  δε 
secundam  usque  : et  eadem  ratione  in  caeleris  τοΓς  ογχοις  μείζονες,  όί  SI  ούδΙ  κατά  τους  δφεστώ- 
mensibus  deinceps.  Tum  de  aliis  stellis,  erraticae  κκφους  τάς  δύσεις  ποιούμενοι  καί  τάς  έπιτολάς, 
non  videntur:  nonnu  11»  autem  globos  habent  ma-  ToO  SI  ήλίου  την  εκφασιν  έντοΤς  έπέκεινα  Πτολε- 
jores.  Sunt  quae  non  stata  et  legitima  sibi  tempora  μαΐόος  Ιδίαν  λέγουσι  καί  παρηλλαγμένην.  Πρώτον 
ad  occidendum  vindicant  et  oriendum.  Peculiari  μέν  γάρ  ου  καθάπερ  παρ’  ήμτν  φώς  Ανήλιον  εωθεν 
etiam  et  diverso  narrant  modo  solem  exhiberi  ul-  δρώμενίπί  χρόνον  οδκ  ολίγον,  είχα  την  Ανατολήν· 
tra  Ptolemaidem.  Primo  (aiunt)  non,  Ut  apud  nos,  άλλα  νυκτδς  σκοτίας  δπαρχούσης  έξαίφνης  Ανέλαμ  · 
lucem  absque  sole  mane  vident, ad  tempus  medio-  ψ*ν  ήλιος,  ήμέρι  & ουδέποτε  γίνεται  Ιχετσε  πρίν 
cre,  et  tum  demum  sideris  exortum,  sed  cum  tota  τδν  ήλιον  ΙδεΤν.  Δεύτερον  δ ήλιος  Αναφερόμε#ος 
immersa  tenebris  nox  transiit,  continuo  sol  affui-  «ραίνεται  έχ  μέσου  τ6ϋ  πελάγους.  [Τρίτον]  ποιεΤ  SI 
get,  nec  unquam  ibi  fit  dies,  priusquam  totum  *οΰτο  άνΟρακι  μίν  ών  τών  πυρωδεστάτων  παρόμοιος, 
conspexerunt  solem.  Deinde  sol  ex  medio  pelago  σπινθήρας  SI  μεγάλους  άπο^ίπτων,  τούς  μίν  είς 
ascendere  videtur.  Tertio  offert  se  carboni  ignitis-  B w χύχλψ  τόπον  του  φωτίζοντος,  τους  SI  είς  τδν 
simo  persimilis,  et  grandes  projicit  scintillas,  ali-  Απωτερώ,  [τέταρτον]  καί  τδ  σχήμα  SI  οδ  δισκοει- 
quas  in  orbem  tractus  a se  illustrati,  aliquas  etiam  εχειν  τδν  ήλ  ιόν  φασιν,  Α)λά  κίονι  παχβτ  τά  γε 
longinquius.  Quarto,  nec  sol  ad  disci  formam  S6  πρώτα  έμφερή,  μικρδν  έμβριθέστερον  Ιχοντι  την 
habet, sed  crassam  refert  columnam  principio,  CU-  άπυ  τών  άκρων  φαντασίαν,,  οΐονεί  κεφαλών.  [Πέμ- 
jus  a summo  species  aliquanto  plenior,  quasi  ca-  πτον]  2τι  ^οίνυν  ούτε  αυγήν  ούτε  άκτΤνα  άπολάμπειν 
put,  appareat.  Quinto,  nec  jubar,  nec  radium  inde  <ώδεμί»ν,  ούτε  έπί  την  γήν  ούτε  έπί  τήν  θάλατταν, 
resplendere,  tam  in  mari  quam  in  terra,  perhi  · πρώτης  ώρας,  άλλ’  έπί  σχότει  πΰρ  αλαμπές· 
bent,  usque  ad  exitum  hor®  prim®,  sed  inierim  δευτέρας  S'  ένισταμένης  τδ  δλον  αστρον  ΑναβαΤνον, 
ceu  ignem  esse  nen  lucidam,  caligine  involutum,  άσπιδοειδίς  καθισεάμενον,  του  σχήματος  τδν  τύπον 
Secunda  autem  hora,  sidus  totum  ascendere,  cly-  φω;  τε  τήν  γήν  καί  τό  πέλαγος  βάλλει, 

pei  elfigiem  repraesentans, et  terr®  marique  460α  άτοπον  [748  H.[  καί  πυρώδες  40  ώστε  Α»- 

lucem  immittere,  tam  insolentem  et  igneam,  Ut  ?oTv  νομίζεσθαι  παμμεγέσθεις  τάς  δπερβολάς. 
utriosque  immodicam  esse  magnitudinem  existi-  [ Εχτον]  είς  SI  τήν  έσπέρχν  έναντίον  τδ  περί  τδ# 
metur .Sexto, ad  occasum  contrario  affectum  modo  ήλιον  πάθος  φασίν  δρασθαι·  δποδείξαντα  γάρ  δτι 
solem  conspici  affirmant.  Postquam  enim  demer-c&Soxs  χατά  τής  γης,  ούχ  Ιλαττω  χρόνον  ώρών 
sionem  intra  terram  ofttendit,non  angustiore  dein-  τΡιών  ταύτα  φωτίζειν,  δν  καί  νομίζουσι  παρ’ 
ceps  spatio  tribus  horis, lumen  retro  mittit.  Quod*  «ύτοΤς  χχιρδν  εΤναι  τής  ήμέρας  τδν  ήδιστον. 
tempus  vesper®  jucundissimum  apud  se  esse  ar- 
bitrantur. 

Cap.  LH.  — De  maris  reciprocationibus.  Περί  Αμπώτεων. 

Hinc  postquam  varias  reciprocationis  causas  au-  *Oti  είπών  περί  Αμπώτεων  δ συγγρσφεδς  διαφό- 
Ctor  percensuit, omnesque  Ut  quffi  nihil  veri  conti-  ρους  αίτίας,  και  πάσας  ώς  οδδΙν  έχουσας  Αληθές 
neant, improbatas  rejecit, deniceps  infert:Quod  h®C  άποδοχιμάσας  4ly  έπάγει*  "Οτι  SI  τα&εα  πάντα  λαλιάν 
nugis  constent, et  a nullius  rei  veritate, qu®  recita-  μέν  Ιχει  σιγφν  αίσχυνομένην,  πράγματος  SI  ούδενδς 
lis  opituletur,  sint  desumpta,  cognitu  facile  esu  άντείληπται  βοήθεια/  δυναμένου  τοΤς  έίρημένοις 
Tum  quibusdam  aliis  in  eam  sententiam  adjeetis,  παρασχεΤν,  ευχερές  έστι  μαθεΤν.  ΕΤτα  προσθείς  καί 
iterum  subditrldeo  de  recorsu  maris,terr®que  metu,  Ιτερα  τής  αύεής  έννοίας  έχόμενα,  πάλιν  έπιφέρει* 
ac  ventis  et  fulminibus,  et  id  genus  universis, dis-  Διδ  περί  μΙ#  Αμπώτιδος  παί  σεισμού  καί  πνευμά- 
putationem, quibus  videlicet  causis  eiistantconce-0**»  καί  κεραυνών  χαί  των  τοιούτων  Απάντων  τάς 
dimus  aliis,  qui  ad  expediendum  ista  quam  nos  sunt  μίν  αίτίας,  Si’  ής  γίνεται,  παραχωρούμεν  τοΤς 
paratiores.  At  affectiones,  quibus  manifest®  cala-  έτοιμότερον  έχουσι  προς  εύκολίαν  ήμών  τά  SI  πάθη 
mitates  generentur,  exposuimus, a gnaris  et  Intel—  τά  γεννώντα  τάς  προφανείς  συμφοράς  δεδηλώχαμβν, 
figentibus  acceptas.  Verisimiliora  autem  hisce  in-  μαθόντες  παρά  τών  είδότων.  Εδρίσχειν  SI  πιθανώ- 
venire,  ad  argumentum  quidem  insolens,  enixe  τέρα  τούτων  είς  μίν  δπόθεσιν  παράδοξον  φιλοτιμού- 
cupimue,  sed  ad  ver®  possessionem  histori®  tale  μέθα,  Ιστορίαν  δέ  άπαγγέλλοντες  Αληθινήν  οδχ  Αν 
quiddam  a nobis  admitti  non  potest.  δπομείναιμεν. 

Cap.  LIII.  De  olivis  et  Isidis  capito.  In  freto  *Οτι  kv  τφ  προειρημένψ  πόρω,  φησί,  περί  τάς 
supra  memorato  circa  olivas  novum  hoc  accidere  έλαίας  τοιουτόν  τι  ξένον  συμβαίνει,  ολήμμυρίδος 
tradit.  Astu  maris  exundante,  omnes  operiuntur,  δπαρχούσης  πασαι  καλύπτονται,  τής  V Αμπώτεως  4i 

VARIA  LECTIONES 


* Απολάμπει  B.  10  πυρ^ώδις  ζ\  At  libri  Αποδοχιμήσας.  41  Ανβπώτεως  B : cf.  459α  24. 


74 


73  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCL. 

γινόμενης 43  h τη  θαλάσση  44  [1377  R.]  πάπα  τον  a marique  undas  resorbente,  omni  tempore  flo- 
12&4 ον  θάλλουσιν.  *Εστι  δε  τι  φυδμενον  αύτδΟι  κατά  rent.Nascitur  hic  quidpiam  in  liiloribus  profunde 
βάθος  έν  τατς  βαχίαις,μελαίνη  45  σχοίνψπαραπλήσιον,  se  demittens,  junco  nigro  non  dissimile,  quod 
3 φάσιν  οί  έκιΐσε  κατοικοΰντες  *ΐσιδος  είναι  τρίχωμα,  Isidis  capillum  vocant  incol®,  fabuloso  commento 
μυίώδει  πλάαμχιι  πίστιν  εύή6η  περιτιΟεναι  ζη-  simplicem  astruere  fidem  conati.  Hinc  accidit,  ut 
τοΰντες.  Συμβέβηκε  δ*  αύτψ  τυπτομένψ  μεν  δπό  του  impulsum  a fructu  variis  agitetur  flexibus, Cum  tO- 
χύματος  καμπτεσθαι  πολλχχώς,  άπαλής  οδσης  τής  ta  ejus  substantia  sit  mollis,c3eterisque  in  hoc  ge- 
δλης  περιοχής  καί  νοίς  αλλοις  παραπληγία;  φυτοΤς*  nere  virgultis  respondeat.  At  si  quis  avulsum  in 
h δέ  τις  άποκοψας  εις  τον  ύπαιθρον  άναφήνη  τόπον,  lucem  efferat  subdialem, pars  illa  ablata,  continuo 
σιδήρου  παραχρήμα  γίνεται  τδ  διηρημένον  σκληρό-  rigescens,  durior  ferro  evadit, 
τερον. 

Περί  Αίθίοπος  του  Ιχθύος.  Cap.  CCLV,  De  ASthiope  pisce. 

*Οτ ι καί  ήλλοι  μεν  πολλοί,  φησίν,  Ιχθύες  περί  Locis,  quae  recensui,  cum  alii  multi,  varioque 
τους  προειρημένους  τίκτονται  τόπους,  παρηλλαγμέ-  naturae  discrimine  pisces  nascuntur,  tum  quidam 
νην  εχοντες  τήν  φύσιν,  γίνεται  δέ  τις  ίχθυς  6περ-  Β offertur  immodico  niger, ad  magnitudinem  viri, cui 
izi) όντως  μέΑας,  άνδρδς  Ιχων  μέγεθος,  Βν  καλοϋσιν  jEthiopis  nomen  imponunt, quod  simam  imagine 
Αίθίοπα  δια  το  και  τοΟ  προσώπου  σιμόν  Ιχειν  τόν  sua  faciem  imitatur.  Hoc  monstrum  piscatores 
τύπον.  ΤοΟνον  46  χατ*  άρχάς  μεν  ot  θηρεύσαντες  διά  initio,  propter  similitudinem,  nec  vendendum, 
την  δμοιότητ3ε  ούτε  πωλεΐν  ήξίουν  ούτε  καταναλί-  460 b nec  in  cibo  absumendum  judicabant:  Sed 
mtv,  του  δε  χρόνου  προϊόντος  άμφότερα  πράττοντες  temporis  progressu  utrumque  factitantes  nihil 
ούδέν  άμαρτάνουσιν.  peccant. 

Τά  μεν  ουν  υπέρ  των  έθνών  τών;έκκειμένών  πρδς  Cap.  LV.  EpiloguS , QUO  reliquam  historiam  G(l 
μεσημβρίαν,  ύς  ήν  έφ*  ήμΐν,  έν  ε'  βιβλίοις  έπψε-  alios  remittit.  — Jam  quae  memorabilia  sunt  de 
λώς  ίστορήκαμεν  ύπέρ  δέ  τών  έν  τψ  47  [749  Η.]  gentibus  ad  meridiem  submotis,  pro  facultate 
πελάγει  νήσων  ύστερον  τεθεωρημένων,  καί  τών  έςής  nostra,  quinque  libris  accurate  sunt  exposita.  Cae- 
έθνών,  καί  των  εδωδών  δσα  φέρειν  σομβαίνει  τήν  tera  de  insulis  in  pelago  serius  repertis  ei  cogni- 
τρωγλοδυτιν  χώραν,  ήμεΤς  μεν  48  παραιτησάμενοι  lis,  populisque  ulteriori bus  et  gratis  odoribus,  quos 
την  έξήγησιν  άρδην  άπολελοίπαμεν,  ούτε  τόν  πόνον  Troglodyta  edit  provincia,  commemoratione  ab- 
της  ήλικίας  δμοίως  ύποφέρειν  δυναμένης,  πολλών  dicata,  allexere  omnino  supersedemus.  Cum  aetas 
ήμτν  υπέρ  τε  τής  Ευρώπης  καί  τής  *Ασία;  άναγε- c laborem  perinde  sufferre  nequeat,  multaque  de 
γραμμένων,  ούτ*  τών  ύπομνημάτων  διά  τάς  κατ’  Europa  ei  Asia  a nobis  sint  litteris  prodita,  nec 
Αίγυπτον  άποστάσεις  άκρι€ή  παραδιδόντων  σκέψιν  commentarii,  propter  iEgyptionim  defectiones, 
δ δέ  καί  τοΤς  κατά  μέρος  πράγμασιν  έντετευχώς  48  disquisitionem  exactam  tradant.  Qui  vero  et  parti- 
ttA  λόγοις  κατεσκευασμενος  Ιστορίας  άςίοις  , καί  culatim  rebus  interfuerit,  et  verbis  historia  dignis 
προαίρεσιν  Ιχων  δυναμένην  δόξαν  πόνψ  θηρεύειν  instructus  Studium  adhibeat,  gloriffi  per  laborem 
oix  άφέςεται.  venandae  par  et  sufficiens,  ad  hoc  se  negotio  non 

Αλάνου  σύγγραμμα.  abstinebit. 

''Οτι  ’Αββιανδς,  Περί  κομητών  φυσεώς  τε  καί  Arrkiani  opusculum. 

συηάσεως  καί  φασμάτων  βιβλιδάριον  γράψας,  πολ-  Arrhianus,in  libello  De  eometarum  natura , et 
λοΤς  άγωνίσμασι  πειραται  δεικνύναι  δτι  μηδέν  μήτε  constilutione  meteororum , enixe  conatur  OSlen- 
τώ»  αγαθών  μήτε  τών  φαύλων  τά  τοιαΰτα  φάσματα  dere  haud  quidquam  eorum  quae  bona  per  se  aut 
έποσημαίνουσιν.  D mala  sunt  hujusmodi  apparitionibus  portendi. 

Ex  Agalharchide,  apud  Athenaeum , libro  sexto . 

Agatharehides  scribit  e Dardanis  aliquem  servos  mille  possedisse,  quemdam  etiam  plures  : ac 
eorum  unumquemque  pacis  tempore  agrum  colere  : belli  vero,  militiae  nomen  dare,  suosque  illis 
duces  esse  dominos. 

Apud  eumdemf  libro  septimo. 

Agatharehides  tradit  Boeotos  anguillas  Gopaidas  insitatae  magnitudinis  hostiarum  modo  coronare, 
aspersaque  mola  cum  precibus,  diis  immolare : ac  cum  peregrinus  quispiam,  inopinato  sacri  genere 
obstupescens,  cur  id  fieret  sciscitaretur,  Boeotos  aliud  nihil  potuisse  respondere,  quam  servanda  esse 
majorum  instituta,  nec  decere  rationem  aliis  se  consuetudinis  patriae  reddere. 

VARLE  LECTIONES 

45  γινόμενης  ζ\  U θαλάττη  B.  45  μ&  Xvt  ζ“.  46  τούτο < B l τούτο  ζ".  47  τψ  om.  A.  48  μίν  add. 

A.  W Ιντιτνχηκώ;  ζ*. 


Patrol.  Gr.  G1V. 


3 


75 


76 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 

Ex  Agatharehtde,  apud  eumdem  Athenaeum,  Ubro  octavo. 

Agatharchides  libro  decimo  sexto  rerum  Europae  scribit,  Hagan,  qui  regnavit  annos  quinquaginta 
Cyrenis, cum  bellis  non  occuparetur  et  luxu  difflueret,  immensa  carnis  mole  auctum  fuisse,  ut  sub  vitas 
finem  prodigiosus  esset  corporis  tumor:  tandemque  pinguedinis  copia  exanimatum, partim  ob  ignaviam 
et  segnitiem, partim  ob  ingluviem  et  nimiam  cibi  voracitatem.  Idem  scribit  libro  vigesimo  septimo, apud 
Lacedaemonios  insigne  probrum  fuisse,  si  cui  minus  esset  virilis  forma,  aut  corporis  tumor  in  aquali- 
culum projectus  et  propensus  conspiceretur, cum  decimo  quoque  die  nudos  se  juvenes  ephoris  contem- 
plandos sisterent,  qui  et  juvenum  quotidie  tum  cubilia,  tum  vestitum  observabant,  et  merito  quidem, 
quoniam  Lacedaemone  qui  carnem  ad  obsonium  praepararent,  fuerunt,  aliarum  praeterea  eupediarum 
nihil. Idem  auctor  libro  vigesimo  septimo  tradit  Naudeidem  Polybiadis  filium  supra  modum  corpulen- 
tam et  ob  delicias  crassum,  a Lacedaemoniis  in  mediam  concionem  productum  fuisse,  et  publice  a Ly- 
sandro acerbe  objurgatum  ut  voluptuarium,  minimumque  abfuisse,  quin  in  exsilium  ageretur,  idque 
fblurum  minitatos  Lacedaemonios,  nisi  vitam  corrigeret : Lysandrumque  tum  recitasse  Agesilaum, 
cum  ad  Hellespontum  barbaros  bello  premeret,  Asiaticos  homines  sumptuosis  stolis  excultos,  sed 
imbelles  et  inutiles  corporibus  esse  intueretur,  captivos  omnes  jussisse  vestibus  exutos  ad  praeconem 
duci,  qui  venales  prsdiraret : indumenta  vero  seorsum  vendi,  ut  socii  et  foederati  cognoscerent 
praemiorum  ampla  spe  adversus  homines  nihil  bellum  susceptum  esse,  ideoque  animo  promptiore 
et  alacriore  cum  hostibus  dimicarent. 

Ex  Agatharehtde,  apud  eumdem  Athenaum.  xiv. 

Sidas  a Boeotis  Punica  nominari, scribit  Agatharchides  libro  decimo  nono  Europicorum,  his  verbis: 
Athenienses  cum  Boeotis  de  regionis  finibus  litigabant, quam  Sidas  appellant.  Epaminondas  in  ea  con- 
troversia partes  suas  defendens,  allegansque  jura  sua,  stalim  e sinistra  manu,  quod  ocultum  gerebat 
punicuro, dextra  coepit, et  Athenienses  rogavit,quo  nomine  vocarent.  Responderunt  illi, 0όαν  sese  nomi- 
nare: At  nos,  inquit, Sidan  appellamus.  Ineo  tracta  de  quo  fuit  contentio,  plurime  sunt  mali  punies, 
indeque  principio  nomen  est  inditum.  Sic  Epaminondas  causam  obtinuit. 

Ex  AgalharcMde , apud  Plutarehum,  Paralleli*. 

Xerxes  nooao  hominum  exercitu  instructus,  ad  Artemisium  appulit,  ejusque  regionis  incolas  tum 
hostilia  abs  se  exspectare  jussit.  Athenienses,  conturbatis  animis,  Agesilaum  Themistoclis  fratrem  mi- 
sere  exploratum, quamquam  pater  ejus  Neocles  in  somnis  vidisset  illum  ambabus  truncatum  manibus.lv 
Agesilaus  ubi  pervenit  habitu  Persico  ad  barbaros, Mardonium  quemdam  de  regis  stipatoribus, Xerxem 
ratus  esse,  interfecit,  eomprehensusque‘a  circumstantibus,  vinctus  ad  regem  est  adductos.  Bove  tum 
litaturus  erat  rex  ad  aram  Solis.  Ibi  Agesilaus  igni  ia  ara  exoitato,  dextram  imposuit  manum,  crucia- 
tumque absque  ullo  pertulit  gemitu.  Vinculis  proinde  solutus  dixit : Tales  sunt  omnes  Athenienses: 
quod  si  non  credis,  etiam  sinistram  imposuero.  Xerxes,  metu  concepto,  in  eustodia  eum  jussit  as- 
servari. Narratio  est  Agalharchids  Samii,  libro  Persicarum  rerum  secundo. 

Ex  Agatharehtde , apud  eumdem  Plutarehum,  Sympot.  lib.  vm,  qusst.  ix. 

Circa  Rubrum  vero  mare  correpti  (ut  Agatharchides  narrat)  cum  aliis  inauditis  accidentibus  sunt 
vexati, tum  angues  exigui  nati  sunt,  qui  exsertis  capitibus  crura  et  brachia  perderent,  et  tacti  rursum 
carnem  subirent,  ac  per  musculosa  serpentes,  inflammationum  vim  intolerabilem  excitarent.  Idque 
morbi  genus  piius  aut  posterius  ullis  aliis  obtigisse,  nemo  comperit,  ut  et  mulla  alia. 

CCLI.  A ΣΝΛ'. 

Hierocle*  De  Providentia.  'ΐιροκλέοος  i «ρί  npovokc. 

Legi  Hieroclis  librum  De  Providentia.  Cur,  ia-  [1380  R·]  ,Λν*γνώσθη',Ί*ροχλέοος  δ mpl  Πρόνοιας, 
quit,  bsc  tibi  colligo,  quando  Platonici  quidam  Κ»  χ(,  <pn*l,  καταλέγω  σοι  τούτους,  8που  γϊ  καί 
non  rectam  de  conditore  Deo  opinionem  tuentur?  των  Πλατωνικών  τινις  ούχ  όρβήν  τήν  πτρί  τού  δημιουρ- 
Νοη  enim  satis  posse  Deum  sustinere  mundum  γοΰ  θτοΰ  διασώζουαιν  έννοιαν ; ού  γαρ  Ικανόν  αύτδν 
propria  virtute  ei  sapientia  ab  sterno  operantem  tTv»  αδτοτιλώς  όκοβτήναι  δύναβθαι  χό- 

putarunt.  Sed  cooperatione  ingeniis  materis,  et  *μ«*  otxttf  ώνέμ»  καί  «ο ei?  έξ  tttlw  Ινβργοΰντα, 
natura  ab  eo  non  dependente,  utentem  solum  άλλ’  άγτνήτου  Μ 8λης  timpflf  καί  τή  μή  *αρ*  αύτοΰ 
creare  posse.  Siquidem  omnia  prius  in  dicta  ma-  δποστάαϊί  fini  χαταχρώμινον  μόνως  δημισυργτΤν 
teria  prima  sunt  potentia,  eaque  Deus  velut  deli-  δύναββαι,  πάντων  μ&ν  δυνάμχι  προϋποχχιμένων  έν 
neet,  ac  solum  digerat,  atque  ex  ipsa  materia  edu-  λςγομέτρ  δλρ,  αύτοϋ  SI  otovti  διαζωγραφοΰντος 
cat,  quod  supervacanee  potius  esset  diligentis,  «mi  καί  τίττοντος  μόνον  καί  διαχρίνοντος  έχ  *·  τοδ 
quam  bonitatis  Dei.  Quorsum  enim  ea,  qus  non  όλιχοό  σχήματος·  δ πιριιργίαί  μάλλον  αν  »’η  ή 
condidit,digerere  conatur,  cum  omnino  bona  or-  άγαβότης  **  θ*ού.  τ(  γαρ  δή  μχβών  *»  4 μή  δπέστη*· 

VARLE  LECTIONES. 

00  άλλ*  άγτνήτου]  άλλά  γτνητής  Α.  Μ διακρ.  μόνον  έχ  ζ".  01  άγχΟάτρς  Α : άγαΟότητος  ζ*.  85  πόθών  Β. 


77 


BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLI. 


78 


διατάττειν  πειράτχι,  πάντως  που  της  ευταξίας  «5- i 
τοΤς  iv  τη  άγενησίφ  της  έαυτών  φύσεως  κείμενης  ; 
τδ  γάρ  άγενήτως  καθ’  έαυτδ  ύφεστος  54  εΤ  τι  προσ- 
λάοοε,  παρά  φύσιν  προσλήψετχι*  τδ  51  παρά  φύσιν 
διατιθηναι  κακδν  τψ  μετχτρεπομένψ*  ώστε  ούκ 
άγχθάν  τη  λεγομένη  υλη  τδ  κοσμεΐσθχι,  εΐπερ  άγένη- 
τος  εΤη  μη  άπδ  χρόνου  μόνον,  άλλα  καί  άπδ  85  χΐτίου, 
κχθ*  ο σημαινόμενον  κχ'  τον  Θεδν  άγένητον  λέγο- 
μεν.  *Αλλ*  ουδέ  δ θεδς  αύτδς  κακών  άναίτιος  ίσται, 
την  αρχήν  της  δημιουργίας  άπδ  τίνος  χχκοποι ίας 
Ινστησάμενος  τψ  παρά  φύσιν  διττιθέναι  την  έπ* 
ίσης  χύτψ  άγένητον  ουσίαν  πειράσθαι,  χαΐ  την  άδελ- 
φην,  ην  το  αύτόματον  αύτψ  συνήγαγε  8β|  μή  έ^ν  μένειν 
έπί  της  άγενήτου  τχξεως.  Πρδς  τψ  μηδέ  57  δυνχτδν 
εΤνχι  χχτισχοσαι  88  πράγματος  Ισοτίμως  άγενήτου 
τυγχάνοντος,  είτε  έξ  άΐδίου  κοιεΤσθαι  την  τοιαύτην 
Ιπικράτειαν,  εΤτε  άπδ  χρόνου  έπιχειροίη.  Και  μάλλον 
Sv  εΤη  της  Αληθείας  άφεστδς  59,  εΐ  πρδς  τψ  ένδεεΤ 
της  ύλικής  έ^εργείας  καί  άπδ  60  χρόνου  τινδς  κο- 
•μεΤν  ήξατυ,  δπερ  οδχ  k$  μένειν  αυτόν  iv  τψ  Χυτού 
ήθει.  (1381  R.J  ΕΙ  γάρ  άμεινον  μή  ποιεΤν,  (750  Η.] 
πώς  είς  τδ  ποιεΤν  μετχβέβηκεν  · εΐ  δέ  τδ  ποιεΤν,  τί 
μη  Ιξ  άΐδίου  έπραττε  ν,  ειγ'  61  άδιάφορον  αύτψ  καί 
τδ  έξ  άϊδιου  ποιήσαι  έφάνη  ; εΐ  μή  άρχ  «ρύσεως  αύτδν, 
εΤποι  τες,  άνά  μέρος  ποιεΤν  τε  χχΐ  φθείρε ιν  δυναμένης, 
αΐών'ια  δέ  δημιουργέ  Τν  άσθενούσης,  διότι  ή τής 
δλης  κακία,  ή προσχρήτχι,  τήν  έπίθετον  καί  έπεισο- 
διώδη  τάξιν  άποσείετχι,  συνεχώς  είς  την  άγένητον 
«ότης  65  (ώς  άν  ειποιμι)  αταξίαν  άνατρέχουσα,  καί 
ούτως  άνα  μέρος  τοΤς  χράνοις  κόσμον  και  άκοσμίαν 
έκκρατεΤν,  ή (άληθέστερον  εΙπεΤν)  άεΐ  άκοσμίαν, 
Ιπει  καί  ή χάσμησις,  παρά  φύσιν  ούσα  διάθεσις, 
&χοσμ(χ  τψ  δρθώς  λογιζομένψ  φανήσεται. 


dinatio  in  natura  eorum  ingenita  consistat.  Si  quid 
enim  ingenito  ac  per  se  subsistenti  addatur,  pra- 
ter  naturam  fiet.  Quod  autem  prater  naturam 
efficitur,  vitiatur : quare  dictam  materiam  ornari 
minime  bonum,  siquidem  non  solum  in  tempore, 
sed  et  absque  causa  ingenita  sit : qua  significa- 
tione et  Deum  ingenitum  dicimus.  Sed  neque 
Deus  461  a ipse  innoxius  erit,  initium  creationis  a 
quodam  maleficio  inchoans,  quod  praeter  naturam 
afficere  aqualem  sibi  ingenitam  substantiam  co- 
netur:  et  sororem,  quam  spontanea  voluntate  sibi 
conjunxit, non  sinat  permanere  in  ordine  ingenito, 
quod  non  possit  res  aque  ingenita  contineri.  Sive 
ab  alerno  hanc  sibi  potentiam,  sive  in  tempore  fa- 
cere coeperit,  et  potius  a veritate  recederet,  si  ob 
; indigentiam  materiata  operalionis,etaiicujus  tem- 
poris ornare  capisset,  nec  manere  illam  in  suo 
statu  permisisset.  Si  enim  prastantius  erat  non 
fecisse,  quare  ergo  facere  incepit  ? si  vero  fecisse 
melius  erat,  cur  non  ab  aeterno  fecit?  si  vero  in  · 
differens  ei  ab  alerno  facere(nisi  forte  quis  dixerit 
natura  sua  eum  singulatim  facere  et  destruere 
posse,  aterna  autem  facere  non  posse) : quare 
materia  improbitas,  qua  utitur,  impositum  et  su- 
perfluum ordinem  rejicit  continuo,  in  ingenitam 
illis  (ut  ita  dixerim)  inordinationem  declinans  ut 
per  partes  alio  atque  alio  tempore  pulchritudo  aut 
deformitas  snperet : aut,  ut  verius  dicam, semper 
vincat  deformitas,  quandoquidem  materia  prater 
naturam  ornata,  bene  ratiocinanti  deformis  vi- 
, deatiir. 


"Οτι  σύμφωνοι  έν  τοΤς  δόγμασιν  Πλάτων  xxl  Piat  Ο et  Aristoteles  dodrina  COIICOrdant . 

Αριστοτέλης. 

"Οτι  πολλοί  τών  άπδ  Πλάτωνος  καί  των  άπδ  65  Mulli  Platonici  et  Aristotelei  suos  inter  se  pra- 
’Αριετοτέλους  συγκρούειν  64  άλλήλοις  τους  σφών  δι-  ceptores  aliquando  contendere  impulerunt,  allato 
δτάκάλους  κατά  τά  καίρια,  φησί  65,  τών  δογμάτων  a singulis  in  medium  quid  cuique  meditato  vide- 
εκουδήν  xxl  μελέτην  είσενηνοχότες  μέχρι  τούτου  retur,  et  eousque  audacia  et  contentionis  pro- 
φιλονεικίας  και  τόλμης  ήλασαν,  ώς  κχί  τάς  συγγράμ-  cesserunt,  ut  et  scripta  praceptorum  SUOrum  de- 
ματα  των  οΐχείων  νοθευσαι  διδασκάλων  είς  τδ  μάλ·  pravarent,  quo  magis  viros  inter  se  pugnantes 
λονέπιδετξχι  τους  άνδρας  άλλήλοις  μαχομένους.  Kxt  exhiberent.  Atque  ea  perturbatio  perduravit  philo- 
διέμει*  66  τούτο  τδ  πάθος  ταΤς  φιλοσόφοις  διχτρι·  sophicis  exercitationibus  illapsa,  usque  ad  divi- 
βαΤς  ένσχήψχν  Ιως  ’Αμμωνίου  του  ’λλεξανδρέως  67  oum  Ammonium.  Hic  enim  primus  astu  quodam 
του  θεοδιδάχτου.  Ούτος  γάρ  πρώτος  Ινθουσιάσας  raptus  ad  philosophia  veritatem  multorumque 
χρδς  τδ  τής  φιλοσοφίας  άληθινδν,  καί  τάς  τών  πολ-  opiniones,  qui  magnum  dedecus  philosophia  af- 
λών  δόξας  ύπεριδων  τάς  όνειδος  68  φιλοσοφίφ  προστρι-0 ferrent,  contemnens,  utramque  sectam  probe 
βομένας,  είδε  καλώς  τά  έκατερου  καί  συνήγχγεν  είς  calluit,  et  iu  concordiam  adduxit,  et  a contentio- 
ne xxl  τδν  αυτδν  νουν,  καί  άστχσίαστον  τήν  φίλο-  nibus  liberam  philosophiam  tradidit  omnibus 
εοφίαν  παραδέδωκε  πάσι  τοΤς  αυτού  γνωρίμοις,  μά·  suis  auditoribus,  et  maxime  doctissimis  ffiquali- 
λιστχ  δΐ  τοΤς  αρίστοις  τών  αύτψ  συγγεγΟνότων,  Πλω-  bus  SUIS  Plotino,  et  Origeoi,  et  SUCCeseoribus. 
dvtpxal  ’Πριγένε  ι καί  τοΤς  έξης  άπδ  τούτων. 


VARIAS  LECTIONES. 


84  ύφεστώς  85  κχί  άπό  Β : καί  τδ  άπδ  ζ*.  86  συνήγαγεν  αύτψ  Β.  87  μηδέ  Α : μ4  ζ".  58  κατισχύιαι 
Α : χατίσχήσαί  vel  κχτασχήσαι  ζ".  89  άφεστώς  ζ",  60  άπδ  add.  Α.  61  ειγ]  libri  Α·  εΐ  δ*  6*  αυτής  Α : 
β^οίς  ζ",  65  τών  άπδ  ante  #Αριστοτ·λους  add.  Α . 64  συνκρούειν  Α : συγκροτεΐν  ζ“.  65  φασί  Α.  66  και 
tdfuivs  δέ  Β : Α om.  particulam.  67  τού  'Αλεξανδρέως  add.  Α.  68  τάς  πλεΤστον  όνειδος  ς\ 


79 


80 


PHOTII  PATRIARCHA  CP. 

461ί  Aii  secundum  Platonem  solos  hominum  A "Οχι  Πλάτωνά  69  Φτ4σι  τάς  άνθρωπίνας  μάνας  ψυ- 
animos  in  corpus  transmigrare, et  illos  non  simpli-  χάς  μετενσωματούσθαι,  και  ταύτας  ούχ  απλώς, 
citer,  sed  ex  solis  hominibus  in  homines  : exbru-  έξ  άνθρώπων  δε  μάνον  50  είς  άνθρώπους.  ’Εξ  άλύγων 
tlS  vero  in  homines  transitionem,  vel  in  bruta  ex  δε  ζώων  είς  άνθρώπους  μετάβασιν  ή εις  άλογα  έξ  άν- 
hominibus  nequaquam  illum  ait  dicere.  θρώπων  ούδαμώς  αύτδν  φησι  δοξάζειν. 

Plato  opificem  Deum  censuit  sustinere  omnem  "Οτι  δημιουργόν  θεόν,  φησί,  προΰφίσχησιν  ό Πλά- 
aspectabilem  et  inaspectabiiem  mundum,  nulla  των  έφέστώχα  πάαης  έμφανούς  xt  καί  αφανούς  δια- 
prius  exsistente  materia  productum. Sufficere  enim  κοσμήσεως  , έκ  μηδενδς  προΟποκειμένου  γεγενημέ- 
iliis  voluntatem  ad  sustinendum  universum. Ex  cor-  νης*  άρχεΤνγάρ  τδ  εκείνου  βούλημ*  είς  ύπάστασιν 
porea  vero  natura  incorporeae  conjuncta, mundum  χών  δντων.  Της  δε  σωματικής  φύσεως  συνεχεχαγμέ- 
perfectissimum  statui,  duplicem  simul  et  unum : vn;  χή  άσωμάχψ  74  δημιουργέ  κύσμον  έξ  άμφοτν 

in  quo  summa  esse  media  et  infima : quovum  συνίστασθαι  7*  τελεώτατον,  διπλοΰν  άμα  καί  Sva  iv 
prima  quidem  coelestia  vocat,  et  deos  : media  vero  φ άκρα  είναι  καί  μέσα  και  τελευταία,  ών  τα  μεν 
ratione  praedita, aeria,  daemones  bonos, interpretes  πρώτα  ουράνια  καλεχ  75  και  θεούς,  χά  δε  μ·σα  λογι- 
et  nuntios  eorum  quae  hominibus  conducunt.  In-  κά,  αιθέρια  καί  δαίμονας  άγαθούς,  έρμηνέας  τε 
fima  denique  ratione  praedita,  et  terrestria,  et  hu-  b καί  άγγέλους  των  συμφερόντων  άνθρώπις  γινο- 
manas  animas,  vel  immortales  homines.  Et  infe-  μένους,  χά  δέ  τελευταία  λογικά  καί  περίγεια 
rioribus  superiora  semper  dominari :omnibus  vero  καί  άνθρωωίνας  ψυχάς  ή άθανάτους  άνθρώπους. 
Deum  eorum  architectum  et  patrem, et  hoc  pater-  καί  τών  μεν  δποβεβηκόνων  κά  προηγούμενα  άεί 
uum  ejus  imperium  providentiam  esse  unicuique  ήγεΐσθαι,  πάντων  74  δε  75  βασιλεύειν  χδν  ποιητήν 
generi  convenientia  distribuentem.  Justitiam  vero  αυτών  θεδν  καί  Πατέρα,  καί  ταύτην  χήν  πατρονο- 
subsequentem  illam  Fatum  vocari.  Non  enim  ge-  μικήν  76  βασιλείαν  αύτοΰ  [751H.]  πράνοιαν  είναι 
nethliacorum  temerariam  necessitatem,  non  Stoi-  τη*  έκάσ-ψ  γένει  τά  προσήκοντα  νομοθετούσαν  Ttf 
cam  violentiam, nec  quam  Alexander  Aphrodisieus  χήν  δέ  χαύτ^  78  έπομένην  δίκην  ειμαρμένην  καλετ- 
putat,  eamdem  illi  conditionem,  quam  corporum  σθαι*  ο·>  γάρ  την  τών  γενεθλιαλυγων  άνεπιλόγιστον 
naturae  attribuens, neque  incantationibus  et  litatio-  ανάγκη^  79#  ouoe  τήν  Στοϊκήν  βίαν,  ουδ’  ήν  ’Αλέξ- 
nibus  inauspicatum  nativitati  sidus,  ut  quidam  ανδρος  δ ’Αφροδισιευς  οϊεται,  ei;  τούτον  80  ττί 
sentiunt,  sed  veterem  providentiae  legem  tran-  Πλατωνική  τών  σωμάτων  φύσει  ταύτην  περιαίγων. 
Seat,  judicialem  Dei  operationem,  ordine  ac  serie  ουδέ  την  έπψδαΤς  καί  θυσίαις  παραχρεπομένην  γένε- 
juxta  causarum  liberarum  proposita  res  nostras  σιν,  ώς  οΤονχαί  τινες  [1382  R.J,  αλλά  την  τών  έκ6αι- 
dirigentem  atque  consilia  C νάντων  κατά  84  τδν  της  προνοίας  θεσμόν  δικαστικήν 

του  θεού  ενέργειαν  82^  τάξει  καί  είρμφ  πρδ;  τάς  προαιρετικάς  δποθέσεις  τών  αυτεξουσίων  έργων  85 
έπανορθουμ  ένην  τά  καθ'  ήμας. 

Quae  sit  Providentia  et  ordo . Τίς  η πρόνοια  καί  τάςις  ; 

Communiter  quidem  providentia  et  ordo  a crea*  Οχι  /οινώς  μεν  ή πρόνοια  καί  χάξις  άπδ  τού  δη- 
tore  Deo  extenditur  in  omnia  immortalium  genera,  μιουργού  θεού  διήκει  έπί  πάντα  τά  άθάνατα  γένη, 
maxime  vero  et  conjunctius  ad  prima,  ac  summa,  μάλιστα  δε  καί  προσφυέσιερον  έπί  τά  πρώτα  καί 
et  continenter  ab  ipso  ortum  ducentia,  et  deinceps  προσεχώς  άπ’  αύτου  τήν  γένεσιν  έχοντα  καί  έξής  84 
quie  ab  illo  condita  sunt,  quaque  intelligibilium  δντα  έκείνψ,  καί  τής  τών  νοητών  άγαθών  άρίστης 
bonorum  optima  communione  fruuntur.  Cum  enim  μετουσίας  άπολαύοντα.  Τριών  γάρ  άντων  χών  έγκο- 
tria  sint  genera  in  mundo  ratione  praedita  : sum-  σμίων  νοερών  γενών,  τδ  μεν  άκρύχαχον  καί  πρώτον 
mum  et  primum  communicans  sine  ulla  com-  τών  τού  Δημιουργού  γεννημάτων  άτρέπχως  καί  άμε- 
mutatione  cum  divina  462α  imagine,  divinum  χαβλήτως  τής  πρδς  αύτδν  δμοιώσεως  τυγχάνον  έν 
omnino  ordinem  compositionemque  babetfqualem  πάσ$  έστί  θεοειδετ  εύταξίφ.  ’οΐοντδ  χών  οδρανίων 
Coelestibus  inesse  diximus.  Secundum  vero  Conse-  Ιφαμεν  γένος.  Τδ  δέ  87  δεύιερον,  δεύτερος  καί  ύφει- 
quenter  divinum  ordinem  admittens,  non  incom-  μένως  xf,v  θείαν  τάξιν  παραδεχομενον,  ούκ  άτρέ- 
mutabiliter,  nec  indivise  Creatoris  similitudinem  ο^^ως  μεν  οδδ*  άμερίστως  τής  δημιουργικής  δαοιώ- 
sortitur,  sed  sine  errore  ac  vitio  paternis  volvitur  σεως  μέταλαγχάνει,  άναμαρτήτως  δέ  καί  άκακύντως 
legibus  quod  aetheriis  assignavimus.  Tertium  vero  τών  πατρικών  έπιστρέφεται  νύμων,  8 τοΤς  αίθερίοις 
tanquam  postremum,  non  solum  coelesti  dignitate  άποδεδώκαμεν.  Τδ  δέ  τρίτον,  ώς  έσχατον  τών  θείων 
quomodocunque  vertitur,  sed  et  ab  aetheriis  inter-  γενών,  ού  μάνον  τφ  86  δπωσούν  τρέπεσθαι  τής  δπερ-  ' 
dum  vitiatur  .Et  quidem  semper  Deum  intelligere,  όχής  τών  οδρανίων  δπίδη,  άλλά  καί  τψ  ποτέ  κακύ- 

VARLE  LECTIONES. 

69  Πλάτωνα]  κατά  Πλάτωνα  Needhamus,  recte,  nisi  mox  leg.  μετενσωμ αχούν,  ψυχάς  om.  pr.  A.  70 
μύνων  ς\  74  άσωμάτων  ζ".  72  συνίστασθαι  A : "στασθαι  75  καλεΤν  pr.  Α.  Ί*  πάντων]  των  8ΙΠΘ 

accentu  Β.  75  δέ  Β et  rc.  A,  qui  pr.  om.  : τε  ζ\  76  πατρωνυμικήν  B.  77  νομοθετούσαν]  νέμουσαν 
Needhamus  coH.  ρ.  172  b 2.  78  τούτ$  A : αυτή  ζ".  79  άνάγκην]  ανάγκην  προσίεται  Needhamus  coli, 
ρ.  172.  b 9.  80  ταυτύ  ζ'.  81  κατά  add.  Needhamus  coli.  1.  1.  V.  15.  8*  ένιργετ  β.  85  Ιργων  add.  Α. 
έξής  Α : έφεξήί  ζ".  W δέ  om.  Α.  80  χψ  Β : τδ  ζ“. 


81  BIBLIOTHECA..  — COD.  CCLI.  82 

νεσθαι  τής  χών  αίθερίων  άξίας  ύπέστη.  Tb  μεν  γάρ  Λ et  adhaerendo  ill ius cognitionem  habere, coelestibus 
άεί  voci/  τον  θεδν  καί  ήνωμένως  αύιού  τήν  γνώσιν  inest.  Illud  vero  semper  fuse  aetheriis  secundum 
Ιχειν  τοΓς  ούρχνίο»ς  πρόσεστι·  το  δε  αεί  μεν  διεξο-  essentiam  subest.  Non  semper  autem  intelligere, 
δι/.ώ;  δ!  τοΐς  αίθερίοις  κατ’  ούσίαν  υπάρχει·  τδ  δε  atque  intelligendo  divisum  esse,  humanis  animis 
μήτε  ici  voetv  χαι  έν  αύτφ  τψ  νοεΤν  μεμερισμένως  tanquam  proprium  daium  est, non  assequentibus  in 
νοεΤν  τατς  άνθρωπίναις  ψυχαΐς  ύς  ίδιον  ϊποδέδοται,  natura  divisam  intell igentiam  coelestium,  nec  in  or- 
βπολειπομένχι;  κατά  φύσιν  της  τε  *7  άμερίστου  νοή-  dine  suo  plenam  cognitionem  aetheriorum. Siquidem 
αεως  των  ουρανίων  χαι  της  έν  τάξει  πληθυομένης  nec  continenter,  nec  perpetuo  animi  cognoscunt, 
γχύσεως  των  αίθερίων,  Ιπεί  μήτε  ένιαίως  μήτε  άίδίως  Sed  cum  ad  cognitionis  pr®Slantiam  ducunt, ®the- 
νοοΰαιν  αυται,  άλλα  χαι  8τχν  πρδς  την  του  νοεΤν  rium  ordinem  imilaturteumque  concomitantes, in- 
άξίαν  άνάγωνται,  τήν  αίθερίαν  μιμούνται  γνώσιν  88^  teliigibilium  visionem  percipiunt.Post  tertium  au- 
xxi  ταύτη  σΰνεπόμεναι  των  νοητών  χαρπούνται  τήν  tem  intellectuale  genus  aliquando  quidem  intelli- 
θέιν.  Μέτά  δε  τδ  τρίτον  νοερδν  γένος,  τδ  πάτε  μίν  gens,aliquando  non  intelligens,  esset  nunquam  in- 
νοούν  ποτέ  δε  μή  νοούν,  ιΧι\  άν  τδ  μηδέποτε  νοούν  κα-  telligens  secundum  rationem  perfectae  divisionis, 
τι  τδν  της  τελείας  διαφέαεως  λόγον  δ δή  φύσει  έατίν  Quod  certe  natura  est  non  intelligens,  veritatis  et 
άνόητον,  άληθείας  τε  και  άρετής  ούδαμή  89  μετέχειν  ^ virtutis  nequaquam  potest  esse  particeps:  quare  et 
δυνάμενον  90.  Διδ  καί  τδ  είναι  γέννημα  έκείνου  έχβάλ-  hoc  genus  rejicitur.  Quomodo  enim  imago  intolli  - 
λεται.  Πώς  γάρ  εικων  τού  νοητού  θεού  τδ  άλογον  καί  gibilis  Dei  ratione  etnon  intellectu  careal?  Omnis 
άνόητον;  πασα  γάρ  έκείνου  είκών  εν  νους  καί  λογική,  enim  illius  imago  intelligens  et  rationalis  COgno- 
xa\tH  γινώσχειν  έαυτήν  και  τδν  ποιήααντα  πέφυκεν.  SCere  seipsain  et  sui  factorem  solet. 

"Οτι  των  έντάδε  πραττομένων  ήμΤν  λόγον  ήμας  Consentaneum,  inquit,  est  actiones  Π OS  Ira  S hu- 
Ιπεται,  φηαιν,  ύπέχειν  [752  Η.]  τοΤς  την  μέσην  λή-  manas  subesse  iis,  qu®  mediam  regionem  sortit® 
ξιν  λαχουαιν,  «τε  δή  φύλαξι  καΠφόροις  ούσιν  ήμών.  sunt, tanquam  custodibus  et  inspectoribus  nostris. 
Πάσαν  δε  τήν  περί  ήμάς  αυτών  ένεργειαν  είμαρμέ-  Omnem  enim  operationem  eorum  in  nobis  fatum 
νην  χχλεΤσθαι,  δίκης  νόμοις  τά  ήμέτερα  διατάττου-  focari  JUStiti®  legibus  dirigens.  Si  ΥβΓΟ, inquit, CU- 
oav.  El  δε  φυλακές  είσι  (φησί)  τού  προς  τήν  αξίαν  StodeS  Vit®  pro  merito  definiti  sunt, COUStat  et  Vlt® 
άγοριζομένου  βίου,  δηλονότι  καί  τού  χρόνου  εΤεν  άν  tempus,  quod  singuli  sortiti  fuerint,  impleturos, 
άαοπληρωται,  δν  Ικαατος  βίος  9*  έκ)ηρώσατο·  ού  γάρ  Non  enim  licet  vitam  servare  tempus  indefinitum 
mt  τδν  βίον  τορεΐν  τού  χρόνου  τδ  άόριατον  έχοντος.  habentem. Quare  oportet  tempus  definiri, ut  fatalis 
*'aro  δεχ  τδν  μίν  χρόνον  ωρίσθαι  διά  τδ  σώζεσθαι  vita  conservetur.  Modum  vero  mortis  simul  deter- 
τδν  είμαρμενον  βίον,  τδν  δε  τρόπον  τής  τελευτής  C minari  cum  tempore,  tanquam  partem  ultimam 
συνδ .ωρίσθαι  τψ  χρόνψ  ώς  μέρος  δντα  τδ  έσχατον  vit®  pro  merito  distribut®.  Etenim  ortu  definito, 
τού  προς  τήν  αξίαν  άπονεμηΟέντος  βίου.  Και  γάρ  necesse  est  et  finem  definitum  esse.  462h  Ini- 
τής  γενέσεως  όιρισμένης  άναγκη  καί  τδν  θάνατον  tium  ortus  definit  fatum  migrationis  e vita,  quod 
ύρίσΟαι.  Τήν  δε  άρχήν  τής  γενέσεως  δρίζει  ή τής  fatum  divina  voluntas  est,  et  lex  JUStiti®  Dei. 
έκεΐΟεν  έκπομπήν  είμαρμένη,  θείμ  βούλησις  ούσα  Ruare  etiam  mortem  definitam  servabit  fatum 
καί  νόμος  τής  τού  θεού  δίκης  [1365  R.]  νΩ«τε  καί  transitionis  hinc  illuc.  Quare  definitum  est, quibus 
τδν  θάνατον  ώρισμένον  τηρήσει  ή τής  ένθένδε  έκεΐσε  ad  vitam  et  ad  mortem  veniemos.  Si  enim  h®c 
μεταστάσεως  είμαρμένη.  Αιδ  ώρισται  και  τδ  διά  destinata  non  sint,  et  omnis  vita  infinita,  nec  me- 
τώνδε  μεν  παρελθεΐν  εις  τδν  βίον,  διά  τώνδε  δΐ  93  lioris  sortis  particeps.  Ubi  enim,  aut  in  quibus,  ju- 
U τού  βίου  άπελθεΐν.  Et  γάρ  αόριστα  ταύτα,  καί  δ dicii  divini,  et  distributionis  secundum  merita  erit 
βίος  άπας  άόριστος  και  τής  κρείττόνος  έπιστασίας  cura,  eorum  qu®  in  corpore  et  externis  temere 
άμοιρος.  Πού  γάρ  Ιτι  ή έν  τίσι  τής  θείας  χρίσε  ως  ac  fortuito  nobis  acciduntfNojaenim  h»c  inordinata 
καί  τής  ωρδς  άξίαν  διανομής  Ισται  ή έπιμέλεια,  των  relinquemus,  animi  consilia  et  judicia,  et  impetus 
περί  τδ  σώμα  καί  τά  έκτδς  εΐκή  και  ώς  Ιτυχεν  ήμΤν  q a meliori  necessitate  fieri  dicemus.Sic  enim  viriu- 
συμπιπτόντων  ; Ού  γάρ  ταύτα  μεν  άτακτα  καταλείψο-  fis  el  malili®  non  nos  ipsos,  sed  illam  accusaveri- 
μεν,  τάς  δε  τής  94  ψυχής  προαιρέσεις  καί  κρίσεις  καί  mus.  Neque  enim  ffiquum  est  fatali  necessitati 
δρμάς  άπδ  κρείττονος  ανάγκης  Ιγγίνεσθαι  φήσομεν  ascribere,  qu®  animo  vel  corpori,  vel  externis  acci- 
ώτω  γάρ  άρετής  καί  κακίας  ούχ  ήμας  αύτους,  άλλ’  dunt.Sed  neque  omnia  ferri  temerariis  aut  for- 
εκείνην  αΐτιασαιμεθα.  Ουδέ  μήν  πάντα  τή  παρ’  έκει-  tuitis  casibus  |)ar  est,  mente  principatum  om- 
vwv  άνάγκη  εύλογο/  άνατιθέναι,  τά  τής  ψυχής  λέγω  nium  tenente,  et  Deo  omnium  exislente  causa, 
καί  σώματος  καί  τών  έκτός·  άλλ’  ουδέ  πάντα  άνετ-  Necessario  itaque  relinquitur  arbitrium  liberum 
σθαι  τατς  άλόγοις  καί  άνεπικρίτοις  φορατ>,  νού  τών  in  nobis  esse,  et  justas  retributiones  liberis  actio- 

VARLE  LECTIONES. 

W τε  om.  B.  ^8  μιμ.  τάξιν  γνωσιν  ζ".  89  ούδαμή  μετέχειν]  ούδαμού  μένον  Β et  COIT.  A.  99  δυνάμενον 

oro.  A,  Ut  legendum  sit  ούδαμή  μετεχον.  91  X2\  aule  γινώσκειν  add.  A.  92  βίος  A 2 βίον  <7*  93  δέ 

cro.  A,  ante  τώνδε  ponit  B.  94  τής  add.  A. 


83 


PHOTIl  PATRIARCHAE  CP.  84 

nibllS  penes  aelberios  esse  a DcO  judices  ordinatos,  A πάντων  ηγουμένου  καί  θεού  των  ίλών  δύχος  αΙτίου. 
et  nostri  curam  gerentes.  Cum  enim  tria  sint  in  *Ανάγκαΐον  δή  xb  λειπόμενον,  χάς  μέν  προαιρέσεις 
nobis,  omnia  nimirum  necessario  fieri,  aut  nihil,  έφ'  ήμΐ v είναι,  χάς  δ’  έπί  χχΐς  προατρέσεσι  διχαίας 
autvicissim;  vel  ut  oportet, ©que  absurdum  est,  et  άμοιβάς  έπί  χοΐς  αίθερίοις  κεΐσθαι,  ώ;  95  ύπά  θεού 
aequaliter  omnem  tollit  providentiam.  Merita  enim  χεχαγμένοις  66  δικασχαΐς  καί  πεφυκόσιν  ημών  έπι- 
praevisa  una  secum  omnino  inducunt  providentiam,  μελεΐσθαι.  Τριχχών  γάρ  δνχων  τών  καθ’  ήμάς,  χαί 
et  deinde  fatum  et  judicium  providens,  justitia  et  χό  πάντα  ήναγκάσθαι  χαί  xb  μηδέν  xxtOTxb  έπηλ- 
Jege  humana  ordinans, libero  ac  Voluntario  indiget  λαγμένος  ή ώς  δει  χήν  Τσην  άχοπίαν  2χει,  καί  προ- 
principio.  Quare  pars  esi  totius  providentiae  fatum  vo (ας  πάσης  έπ’  ίσης  96  έσχίν  άναιρέχικά  99.  τε 
ad  humanas  animas  judiciaria  lege  accommodatum,  γάρ  τού  πρύς  άξίαν  ύπόθεσις  πάντως  συνεισάγει 
Humanorum  vero  animorum  operatio,  libera  actio  χην  πρόνοιαν  καί  χην  άπ*  αύχής  είμαρμένην  κ«1  ή 
est, et, quod  dicitur  in  nostra  esse  potestate, id  divi-  προνοητική  κρίσις,  δίκη  x«t  νόμψ  τά  άνθφώπινα4 
ΠΪ8  judicibus  rationi  consentanea  occasio  est  inae-  χάτχουσα,  της  αυτεξουσίου  ήμών  χαί  προαιρετικής 
jualis  distributionis.  Fortuitum  vero  totum  morta-  αργής  δεΐται.  νΩστε  μέρος  έσχί  τής  δλης  προνοίαςή 
ilbus,et  brutis  tribuitur  generationibus.  Non  enim  * είρμαρμένη  2 το  πράς  τάς  ά\6ρωπίνχς  ψυχάς  δικα- 
in  singulis  ordinate,  neque  juxta  praevisa  merita  b σ«κώς  άρμοζόμενον.  'Ανθρωπίνων  δέ  ψυχών  ένέρ- 
procedit  : siquidem  ex  igne  exstincto  aer  fit : ex  γεια  ή αυτοκίνητος  προαίρεσι;  καί  το  λεγόμενον  έ<ρ' 
aere  eondensato  aqua,  neque  ex  his  cibis  equi  vel  ήμΤν,  $ δή  χοΐς  θείοις  δικασχαΐς  ύπόθεσις  εύλογος 
Canis  corpus, ex  aliis  vero  aliud  quid  ex8istit.  Sed  γίνεται  τής  άνίσου  διανομής*  χο  δέ  τυχαΤον  δλον  χοΤς 
omnia  ex  omnibus  temere  possunt  produci  pro-  θνητό Γς  χαι  άλόγοις  άποδέδοται  γένεσιν  3.  Ου  γάρ 
pter  463fl  communem  materiam,  et  omnia  in  se  χαθ’  Εκαστον  τεταγμένως  4,  ουδέ  κατά  τι νχ  λελο- 
suscipientem,  eumque  ordinis  divinaeque  necessi-  γισμένην  άξίαν,  έχ  μεν  τούδε  τού  πυράς  σβεννυμενου 
tatis  modum  participat,  ut  singula  suo  quaeqtiege-  &ήρ  γίνεται,  [753  H.j  έχ  δέ  χοΰ  άέρος  πχγυνομένου 
nere  conserventur, et  occurrere  ad  aeternitatem  suc-  ύδωρ,  ουδέ  έχ  τώνδε  μέ>  τών  σιχίων  ίππου  σώμα  ή 
cessione  quadam, causis  subsistentibus.  In  anima-  κυνός,  έχ  τώνδε  δέ  άλλο  Χΐ·  άλλα  πάντα  έχ  πάντων 
llbus  singulis,  et  plantis,  et  aliis  inanimatis,  nihil  ταΤς  προσπιπχούσαις  μεταβολαΐς  δύναχαι  γίνεσθαι 
definitum  neque  ordinatum  est,  quasi  pro  meritis  δι * xb  xoivbv  τής  ύλης  χαί  πράς  πάντα  εύάγωγον, 
merces, quod  ex  priore  vita  remuneratio  nulla  illis  τοσούτον  τάξεως  μετέχοντα  και  θείας  ανάγκης  ώστε 
debeatur,  nec  pro  iis,  quas  niinc  faciunt,  poena  ex-  *«x ά γένος  Εκαστα  διασώζεσθχι  καί  συμπαραθεΤν 
spectanda.  Non  enim  iis  aliquid  accessit  ex  locis  πράς  xb  άίδιον  τή  διαδοχή  τοτς  ύποσχήσχσιν  αύχά  αΐ- 
aetberiis,  quod  basim  constituat,  Ut  divino  judicio  (;τίοις.  'Kv  δέ  χοΤς  χαχά  μέρος  ζώοις  χε  και  φυχοΐς,  χαί 
ad  reditum  ducerentur  : quemadmodum  in  sin-  αύτοΐς  χοΐς  άψύχοις,  υύδέν  διώρισται  ουδέ  χέτακται 
gulis  hominibus  animos  rationis  participes,  et  im-  ώς  5 πράς  άξίαν  άποδιδόμενο*  πάθος,  τψ  μήτε  έκ 
mortalesindeadveniente8,nece8se  est  maximae  cur©  προβιοχής  άμοιβάς  χινας  αύτοΐς  έποφείλεσθαι,  μήι* 
ac  sollicitudini  cognatis  esse, ne  in  malum, in  quod  έπί  χοΐς  νυν  δρωμένοις  προσδοκασθχι  ευθύνας.  Ου 
proni  sunt,  dilabantur  : propterea  patiuntur  qui-  γάρ  έπεισήλθέ  τι  έχείνοις  6 fex  τού  αίθερίου  τόπου 
dem, et  simul  patiendo  acquiescunt:et  rursum  libere  χήν  δπόβασιν  ποιησάμενον,  Tvo  pal  χή  θείφ  χρίσει 
volunt,  ac  patiuntur  ad  meritum  liberi  arbitrii  παιδαγωγηθή  πράς  έπάνοδον,  ώς  έν  χοΐς  χαθ’  Εκαστχ 
consequendum.  Quapropter  fortuitum  et  carentia  άνθρώποις  χάς  λογιχάς  xat  άθανάτους  ψυχάς  έκεΐθεν 
divini  judicii  brutis  convenit.  In  nostris  autem  κκχιούσας  ανάγκη  πλείσχης  7 έπιστροφής  χαι  κηδι- 
actionibus  etiam  quod  fortuitum  videtur,  praeviso  μονίας  χυγχάνειν  παρά  χών  συγγενών  πράς  έπανόρ- 
fato  inservit : adeo  Ut  fortuna  nobis,  non  secus  θωσιν  τής  είς  κακίαν  υποφοράς.  Διά  πάσχουσί  τε  καί 
atque  brutis, dominari  videatur,  eaque  nobis  acci-  αιρούνται  έν  αύτοΐς  χοΐς  πάθεσι*  καί  πάλιν  8 αίρουν, 
dat  in  corporis  atque  externis  bonis,  quae  judicium  ται  καί  πάσχουσί  προς  την  άξίαν  τών  αίρεθέντων. 
praesidia  instar  definivit.  Remissione  enim,  et  in-  Αιά  τούτο  ουν  πολύ  xb  ώς  Ετυχεν  έν  χοΐς  άλόγοις  χ*ί 
lentione, vai  iisque  mutationibus  eorum  quae  nobis  D xb  θείας  χρίσεως  άμοιρον.  [1388  R.J  *£v  δέ  χοΤς  χ<θν 
accidunt,  libera  animi  voluntas  ad  moderatam  ήμάς  xa\xo  δοκού»  είναι  χυγαΐον  είς  χήν  τής  προ- 
S latum  deducitur  : citius  quidem,  si  adversa  quae  νοητιχής  ειμαρμένης  ύπηρεσ'αν  τελεί,  ώστε  δοχείν 
circa  haec  accidunt,  constanter  ferat: longiore  vero  μέν  απο  ταυτομάτου  πάσχειν  ημάς  καί  όμοίως  χοΐς 
tempore,  8i  impotenti  atque  amenti  animo  illa  άλόγοίς  ζώοις,  τούτο  δέ  πάσχειν  περί  τε  σώμα  κάί 
toleret.  Tunc  enim  perfidi©  poenas  dat,  et  nihi-  τά  έκτάς  B 9 ή Εφορος  χρίσις  ώρισε . τή  γάρ  τών 
lominus  quffi  patitur  ferat  necesse  est.  περί  ήμάς  40  έπιτάσει  τε  καί  άνέσιι  καί  ταΐς  παν- 

τοίαις  τούτων  μεταβολαΐς  το  αύτεξούσιον  τής  ψυχής  παιδαγωγεΐται  πράς  ευταξίαν,  θάετον  μέν,  έά» 
εύγνωμόνως  ύποδεχηται  τά  περί  τούτα  συμβαίνοντα  πάθη,  έν  πολλαΐς  δέ  χαί  μαχραΐς  χρόνου  πε ριόδοις, 

VARLE  LECTIONES. 

96  ώς  — 9β  τεχαγιιένοις  Α : και  τεταγμένου  ζ\  97  χαί  poSt  μηδέν  add.  Α.  98  έπ’  ίσης  ΟΟΙ.^  Β. 
90  αναιρετικόν  ζ“.  4 άκθοώπεια  ζ".  * είμαρμένη]  είμαρμένη  μέρος  έσχί  Α.  * γενέσεσιν  ζ\  4 χεταγμενων 

pr.  Α.  5 ώς  om.  Α.  ·έκείνοις  Β : έν  έκείνοις  ζ".  7 πλείσχης  Α : πλεΐσχον  ζ“.  · πάλιν  αϊρούνται] 

πάλιν  άναιρούνται  Β:  9 δ om.  Β et  corr.  Α,  qui  pr.  om.  ή.  10  iwpi  χβ  ήμ«ς  ζ". 


85  BIBLIOTHECA.  — COD.  CCLI.  86 

Αταν  ίτχμως  καί  Ανοήτως  πρδς  αύτά  διατεθη.  Τότε  γαρ  δίκας  μεν  υπέχει  της  Αγνωμοσύνης,  ούδεν  δέ 
ήττον  δι9  ών  πάσχει  φέρεται  πρδς  τδ  δέον. 

νΟ:ι  αδτεξουσίους  έχει  ή ψυχή  τας  κινήσεις,  καί  περί  A Aflil&Qin  liberos  habere  YflOtUS,  et  de  PfOVt - 
της  Προνοίας.  dentia . 

''Οτι  ή ψυχή,  φησίν,  ουχ  άνεύθυνον  έχουσα  της  Cum  anima,  inquit,  quibuscunque  in  actionibus 
δποιασουι  αίρεσεως  την  όρμήν,  **ί  δπδ  τοϋ  προσ-  liberis  crimine  non  vacet,  et  digna  sit  qu®  a μο- 
ιχούς χρέ(ττονος  γένους  έπιστα σίας  Αξιοϋται,  δίκης  testate  sublimiore  continenter  regatur,  poenam, 
κ*ί  καθάρσεω;  χαί  τιμωρίας  τυγχάνουσα  Αεί  πρδς  purgationem, atque  supplicium  pro  meritis  adipis- 
τήν  Αξίαν  των  έαυτης  διαθέσεων.  Κα'ι  xb  μέν  έλέ-  citur.  Atqui  libera  electio  ab  ea  pendet,  quas  vero 
σθιι  έπ*  βύτη  χεττιι,  τα  δέ  Επισυμβαί^οντα  ταΐς  liberis  contingunt  actionibus,  providentiae  judicio 
αίρέσεσι  τη  της  προνοίας  χρίσει  ώριστχι,  πρδς  Αξίαν  affectus  animi  pro  meritis  compensante,  definita 
Αμειδομένη  τάς  ψυχιχας  διαθέσεις.  Καί  ούτως  αί-  sont:  et  sic  eligere, atque  una sorliti  videndi  genus 
ρείσθαί  44  τε  άμα  καί  κληρουσθαι  τον  αύτδν  βίον  λε-  dicimor. Compensatio  autem  meritis  nostris  defi- 
γύμεθα.  *H  γαρ  έπί  τοτς  εΐργασμένοις  ήμΤν  τετα-  nita, divinam  ostendit  providentiam. Itaque  ab  ini- 
γμένη  Αμοιβή  καί  τήν  αύτεξοόσιον  χίνησιν  11  καί  τήν  tio  ad  extremum  usque, 4655  liberos  animi  motus 
θείαν  Επιστασίαν  έκφαίνει,  ώστε  Απ'  Αρχής  είς  τέλος  habemus, alii  plus  quidem, minus  alii;  necipsisi- 
αυτεξουσίους  μεν  Ιχειν  ήμας  τάς  κινήσεις,  εΐ  κ*1  Β militer  semper  in  nobis  illam  libertatem  servamus, 
Αλλοι  άλλων  μάλλον  καί  ήττον,  xal  αύτοι  δέ  ούχ  neemercedem  aequam  omnes  consequimur.  Atque 
δμοίως  Αεί  xb  Εφ9  ήμΤν  διασώζομε\,  ούχ  Αδεσπότους  id  quod  nos  hoc  ducit,  et  hinc  rursum  abducit, 
& τάς  πρδς  τήν  Αξίαν  Αντιδόσεις.  Και  [754  Η.)  nexus  videlicet  et  concursus  voluntatis  humans, 
τούτο  είναι  τήν  άγουσαν  ήμάς  πρδς  τά  τήδε  xal  atque  divini  judicii,  fatum  est.Quo  fit  ut,libertate 
πάλιν  Εντεύθεν  Απάγουσαν  ειμαρμένην,  πλέγμα  arbitrii  nostri,  qu®  volumus  agentes,  frequenter 
ουσαν  xal  συνδρομήν  Ανθρώπινης  προαιρέσεως  xal  propter  certum  Dei  judicium,  qua  nolimus  patia- 
θείας  χρίσεως,  ώστε  έλομένους  ήμάς  α βουλύμεθα  mur.  Generali  itaque  decreto  cum  ea  qu®  vitam 
δια  τδ  τής  προαιρέσεως  Αδούλωτον,  πάσχειν  πολλά-  humanam  participant  contineantur, tum  tempus, ac 
«ς  A μή  βουλδμεθα  διά  xb  τής  χρίσεως  Αδιάπταιστον.  mortis  genus,  unacum  fati  decreto  ordinata  sunt. 

9Bv  δλ fp  δη  τψ  Αφοριζομένφ  βίφ  13  τά  τε  άλλα  χεΤται,  8σα  συνεκτικά  τής  Ανθρωπίνης  ζωής,  χαί  δ 
χιιρδς  χαί  δ τρόπος  του  θανάτου  τφ  τής  ειμαρμένης  ψηφίσματι  συνδιατέταχται. 

'Οτι  φησίν,  *£πιστήσαι  άξιον  ώς  ή ψυχή  ούτε  έν  Opera  pretium  est,  inquit,  scire,  animam  ne- 
τη  πρδς  νουν  στροφή  τήν  του  ποτέ  Ανοηταίνειν C que  tum  cum  ad  mentem  convertitur,  imbecilli- 
Ασθένειαν  Αφήρηται,  ούτε  έν  τή  Εσχάτη  χαχίφ  τήν  tate  aliquando  intelligendi  privari,  neque  in  ex· 
τού  αδθις  νοείν  δύναμιν  χαί  Αρθως  μετανοείν.  Φύσει  trema  malitia  rursus,  intelligendi  atque  resipis- 
γαρ  ή Ανθρωπίνη  ψυχή  τοναύτη  δημιουργηθεΐσα  καί  cendi  facultate.  Sic  enim  anima  humana  natura 
προς  τήν  θείαν  ευζωίαν  και  πρδς  τήν  θνητήν  γένε-  aua  condita  est,ut  parti m ad  divinam  felicitatem, 
σιν  έπιτηδείως  Ιχει,  ανά  μέρος  έκατέραν  προβάλ-  partim  ad  humanos  casus  accommodata  8it,ac  per 
λουσα  δύναμιν,  έπεί  xal  χατά  πρόνοιαν  Θεού  πρδς  vices  utramque  facultatem  promat, siquidem  juxta 
«μφω  γεγένηται.  Ουτω  γάρ  xb  μέν  δύνασθαι  αύτήν  Dei  providentiam  ad  utrumque  apta  est.Soa  enim 
πολιτεύεσθαι  44  κατ’  ουσίαν  χέχτηται  · τδ  δέ  πλείονα  natura  sic  regitur  .Quod  autem  diutius  in  summis 
χρόνον  άνω  διάγειν  ή κάτω  πρδς  την  αύτοχίνητον  quam  in  infimis  degat,  id  arbitrii  sui  libertate 
αυτής  συμβαίνει  οιάθεσιν.  Διδ  αΐ  μέν  μυριετεΐς,  ol  consequitur.  Quocirca  ali®  intra  decem  millia 
δέ  τρισχιλιετείς  περιόδους  λέγονται  ποιετσθαι,  τής  annorum,  ali®  intra  tria  millia  cnrsum  conficere 
Αρετής  έπιτεμνομένης  τήν  πλάνην,  καί  τού  συντδ-  dicuntur,  virtute  errorem  recidente,  et  vehe- 
νου  των  αγαθών  έρωτος  υφαιρουμένου  τής  περιγείου  menti  bonorum  studio  terreni  obsidii  diuturnita- 
λειτουργίις  το  πολυχρόνιον.  tem  tollente. 

*Εχ  του  β'.  λόγου·  — τίνα  κατ’  ούσίαν  λέγεται D£  libro  secundo.  — Quoenam  dicantur  per  se 
πσιεΤν;  agere? 

*θχι  φησι,  Κατ9  ούσίαν  έχεΐνα  λέγεται  ποιεΤν,  Illa,  inquit, per  se  agere  dicuntur,qu®  cum  sine 
δσι  μένοντα  Ατρέπτως  έν  τή  αύτών  ούσίφ  χαί  ένερ-  mutatione  in  sua  essentia  atque  operatione  ma- 
γεί*,  x«l  μηδέν  Ιαυτών  Απομερίζοντα  μηδέ  χινουντα  neant, et  sine  ulla  sui  mutatione  ad  eorum  qu®  ge- 
πρδς  τήν  των  γεννωμένων  ύπόστασιν,  [1389  R.]  nerantur  sustentationem  moveamur, eo  solum  quo 
κατ’  o ύτδ  μονον  τί  είναι  δ Εστι  περάγει  τήν  των  δευ-  SUntid  quodSQQt,  Γ08  a SO  diversas  producunt.  Ex 
τέρ«ν  γένεσιν.  οίς  έπεται  μήτε  ύλη  προσχρήσθαι,  μή-  quibus  efficitur,  illa  neque  materia  uti,  neque  ab 
n Απδ  χρόνου  ποιεΤν,  μήτε  είς  χρόνον  παύεσθαι,  μήτε  aliquo  tempore  incipere,  neque  in  aliquod  tempus 

VARLE  LECTIONES. 

H ιΙρεΤσθαί  B : αίοεσθαί  ζ\  Μ και  τήν  αύτεξούσιον  χίνησιν  add.  Α,  48  βίφ  add,  Α,  4*  πολιτεύεσθαι) 
w γης  πολιτεύεσθαι  Bentleius, 


87  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  88 

desinere,  neque  extra  agentis  operationem,  id  a Ιξω  trii  χοϋ  πβιοΰντο<  έ,*ργ*(*«  wteftei  tb  γινόμ«- 
quod  fit,  consistere.  Haee  enim  omnia  secundum  vov  · χάώτα  γα?  πά>χ*  χή  «axi  βυμδο&ηχός  ίν»ργ»(φ 
accidens  operantem  comitantur,  verbi  gratia,  in  π*ρέπ*ται  έπΐ  χοϋ  οΐχοδόμου  xxl  τών  όμοΐων. 
aedificante,  et  id  genus  aliis. 

Plato  in  Phaedro  ait  locum  coelestem,  poetarum  'Oxt  ?τ,οίχ,  'o  Πλάτων  έν  Φχ(5?φ  λίγων,  « τόν 
ullum  neque  laudasse  hactenus  pro  dignitate,  & δπίρουράνιον  τόπον  oute  χι<  fyvn»e  πω  νών  x^c· 
neque  laudaturam  : de  proprio  autem  loco  non  ποιτ>χή«  ο3τ*  ποτό  ύμνή«ι  xxx’  άξ(*ν,  » τόπον  νδ·* 
loquitur,  qui  corporum  est  capax.  4β4β  Sed  oi  χόν  χορίω<  «vlv  (οδχο<  γάρ  βωμάτων  έβχ»  π*- 
per  locum  talem  essentiam,  aut  tale  genus  in-  pttxxtxbc),  τόπον  ot  vOv  4»xl  χοϋ  ού»ί*ν  χοιάνδι  xat 
telligi,  qualis  cffilestis  est,  quaeque  intellectu  γένος  χοιόνδ*  λίγ*ι,  oTo\  ΰπερχόσμιον  xat  νοητόν, 
percipitur,  uti  solemus  de  scriptis  quorum-  ώοπιρ  τίώβιμβν  π*ρΙ  πρ«γ»άτων  15  χινών  &ι>γού- 
dam  loquendo  dicere.  Quo  etiam  modo  loquendi  μ*νοι ,β  λέγ«ιν  δτ·.  xax’  έχ»Τνον  χόν  τόπον  χο5  λόγο·,* 
dicimus,  caput  et  formam  rerum  locum  appel-  γ*νόμ*νον  έροϋμχν,  χό  χι^άλβιον  έχχϊνο  xat  χό  tToo< 
lantes.  τών  πραγμάτων  τόπον  κχλαυντες. 

Idem  Plato  De  legibus,  discrimen  divin&  erga  Ότι  Ιν  τοτς  νόμοις  Πλάτων  (φησί)  τά  διχφέρον 
nos  providentias  ostendens,  ait  Donm  omnia, una-  g της  περί  ήμάς  τού  θεού  προνοίας  ένδείχνυτχι,  λέ- 

que  fortunam, et  occasionem  humana  cuncta  gu-  γων  ω;  θεός  μεν  πάντα,  χχΐ  μετή  θεού  τύχη  *** 

bernare.  Hinc  constat  assignasse  illum  Dei  prori*  **φος  τά  άνθρώπινα  διαχυβερνώσι  ξύμπαντα.  Έξ 
dentiam  puram,  et  sui  similem  rebus  affectione  ώνδήλός  47  έστι  τοτς  μέν  [755  H.J  άπχθέσι  χαι  άεΛ 
carentibus,  semperque  perfectis,  ideoque  non  τελβίοις  καί  διά  χοϋτσ  άνχμχρτήτοις  την  κχθαράν  χ*1 
aberrantibus;  iis  vero, quffi  aliquando  in  amentiam  μονοειδή  τού  θεού  έπιστήσας  πρόνοιαν,  τ©Ις  81  χ*1 
incidunt, ratione  praedita, ideoque  malitia  implen-  tU  άνοιαν  ποτέ  ύποφερομένοις  λογιχοτς  καί  διά  τούτο 
tur, occasioni  atque  fortunae  mistam  providentiam  χ*χ(*ς  άναπιμπλαμένοις  τήν  συμμιγή  χαιροΐς  χχι 
attribuisse.  Praecedens  enim  bonorum  largitio,et  τύχαις  πρόνοιαν  άποδιδούς.  *Έστι  γάρ  ή μίν  τώυ 

ex  natura  accedentium  conservatio,  pune  pro-  άγαθών  προηγουμένη  δοσις  xat  ή τών  κατά  φύσιν 

prium  est  opus  providentiae.  Eorum,  quae  praeter  προσόντων  ts  τήρηαις  is  ίδιον  έργον  τής  καθαρά^ 
naturam  composita  sunt,  correctio, erratorumque  προνοίας,  ή δε  τών  παρά  φύσιν  διχτεθέντων  διόρ— 
poenae, materiatae  est  opus  providentiae, uteutis  for-  θωσις,  xat  at  τών  αμαρτημάτων  εύθύνχι  τής  έν— 
luna  61  occasione. Non  enim, Ut  ex  praedictis  colli-  όλου  χαι  τύχ$  xat  xatpip  προσχρωμένης.  06  γάρ 
gitur,  divinum  judicium  hominum  quosdam  cala*  χατά  τθν  προηγουμένον  λόγον  ή θεία  κρίσ ις 
mitate  afficit,  alios  vero  prosperos  reddit,  sed  ex  τοτσδε  μεν  ημών  Ιμφέρει  *0  xk  δεινά,  τοΤσδ* 
cuj usque  antecedente  merito.  Curo  autem  medi-  δΐ  81  τάς  εύπαθείας  άποδίδωσιν,  άλλ*  ές  δποθέ— 
Cinae  simile  sit  judicium  judicum  nobis  praesiden·  σεως  τής  τών  προβεβιωι&ένων  άζίας,  έπει  χαΐ 
Cium  quae  ars  aegrotantium  curam  suspiciens,  δοικεν  ή κρίσις  τών  έφεστώτων  ήμΐν  διχαστών 
omnia  111*18,  Ut  par  est, Opportune  praescribit,  prout  τή  Ιατρική  τέχν^,  ή παρχλα(>ούσχ  τους  άφ* 
infirmis  expedit : propterea  meritum  eorum,  qui  έ αυτών  νοσήσαντχς  πάντα  προς  το  δέον  αύτοτς  συν- 

judicantur,  cum  alias  aliud  sit,  atque  arbitrii  Η-  τάττει  χατά  xatpov,  ov  fiv  αυτοΤς  τοΤς  Sepa* 

bertale  mutetur, fortunam  divinae  erga  nos  provi-  πευομένοις  ε?η  λυσιτελές.  Kat  διά  τούτο  ή μεν 
dentiae  commiscet.  Ordo  autem  singulis  conve-  άξ(α  τών  χρινοίλένων  άλλοτε  άλλη  τυγχάνουσα,  καε 
BienS, atque  expiationis,  occasionem  secum  indu-  ταΤς  αύτεςουσ(οις  88  χινήσεσιν  εναλλαττομενη,  τύ- 
eit : fortuna  autem,  et  occasio  divinae  providentiae  χην  τή  περί  ημάς  προνοώ  συμμ(γνυσιν  · ή δΐ 
conjuncta, generale  fatum  efficiunt, ex  humana  VO-  προσήκουσα  έχάστοις  τάξις  τάν  τής  τιμωρίας 
luntate  fortunam  accipiens, ex  divino  autem  judi-  καί  τής  χαθάρσεως  xatpov  συνεισάγει.  Τύχης 
CIO  occasionem.  Etenim  artis  est  curandi  modum  δε  χαι  καιρού  τή  Οε(^  xpovolq  συνταττομένιον  τά 
definire,  hominis  vero  sic  affici, Ut  sectione  indi-  δλον  πλέγμα  81  γίνεται  είμαρμένη,  ix  μεν  τής 
geat,vel  ustione,  vel  alia  quadam  molesta  cura-  άνΟρωπίνης  προαιρέσεως  την  τύχην  ηροσλα(>ούσα) 
tione.  Pasgim  vero  et  aliquid  hoc  modo  Plato  de  ^ έκ  δε  τής  θείας  χρίσεως  έκφέρουσα  τον  καιρόν  * 
humana  natura,  et  fato,  providentia  quadam  nos-  και  γάρ  τής  τέχνης  έστιν  ά<ρ ορίσαι  τά  μέτρα 

tra  regente,  philosophatur.  τής  θεραπείας,  τού  δ!  ανθρώπου  διατεθήναι  ούτως 

ώστε  τομής  οεηθήναι  ή καύσεως  ή άλλης  τινδς  άλγεινης  θεραπείας.  Πολλαχού  δέ,  φησί,  καί  άλλοθι  b 
Πλάτων  τά  τοιαύτα  φιλοσοφεί  περί  τε  **  τής  άνΟρωπίνης  ουσίας  */αι  τής  άπευθυνούύης  ήμάς  προ- 
νοητικής ειμαρμένης. 

Differentia  philosophi  et  amatoris . Τις  ή φιλοσόφου  καί  έρωτικού  διαφορά  ; 

464ά  Plato  discrimen  ponens,  inquit,  inter  Ότι  άποδιδους,  φησίν,  b Πλάτων  φιλοσόφου  xat 
philosophum ,et  amantem, et  quomodo  honore  in-  έρωτικού  διαφοράν,  κα*  πώς  Ισοτίμως  άνάγεσθα, 

VARIiE  LECTIONES. 

15  πραγμάτων  Α : γραμμάτων  ζ" διηγούμενοι]  διαλέγομε νοι  Β.  ί7  δήλος  mg.  : libri  δήλύν.  ί8 
ποοσιόντων  ζ".  **  τήρησις]  ^ήαις  Α,  ^ύσις  Β.  20  συμφέρει  Α.  81  δ!  om.  Α.  88  libri  αυτεξουσίαις.  25 

πλέγμα]  πράγμα  Α.  84  τε  om.  Α.  25  υπευθυνούσης  Α. 


89  BIBLIOTHECA.  — COD.  COLI.  90 

λέγονται,  φιλοσοφήσαι  μέν  άδόλως  λέγει  τον  Οιω-  Α ter  se  pares  dicantur,  philosophari  quidem  eum 
pfev  άνευ  πράξεως  πολίτικης  άγαπήσαντα,  καί  dicit,  qui,  soli  deditus  contemplationi,  ab  aliis  om- 
πάντα  τα  άλλα  παρ'  ούδέν  θέμενον,  καί  ταΤς  καθαρτι-  nibus  abstinet,  pufisquO  virtutibus  86  dedicat,  Ut 
καΤς  άρεχπτς  έαοτον  παραδόνχα  [1392  R.J  τη  πρδς  tandem  perfectus  evadat,  quemadmodum  in  The®- 
μόνην  την  Upov  τελείωσιν  άναγωγή  *θ,  ώς  έν  θεαι-  teto  ait.  Atque  hic  absolute  Platoni  philosophus 
τ^τφ  διέξεισιν.  ’Αλλ*  δ μέν  άδόλως  97  φιλόσοφος  κατά  est.  Amatorius  tero  ei  vocatur,  qui  ut  cum  philo- 
Πλάτωνα  τοιουτος*  i δέ  Ερωτικός  λέγεται  παρ’  ούτφ,  sophia  liberos  amet,  propter  ipsam  honestatem  ac 
δς  *8  καί  παιδεραστήσαι  μετά  φιλοσοφίας,  b ταΤς  πρα-  divinitatem  exercitatus,  et  spiritalium  bonorum 
κτκατς  άρεχατς  διά  xb  θειον  και  xb  βυχώιαλον  έν-  usum  adeptus,  civilem  vit®  rationem,  educatione*· 
ασχηΟεΤς,  και  των  νοητών  άγαθών  τήν  μετάδοσιν  έπι-  que  liberorum  SOCtaiur:  quod  iu  libris  Dt  fepub · 
τηδεύσας,  πολιτικάν  τψ  δντι  καί  παιδευτικόν  τρόπον  tradit : Philosophos  potissimum  civitatum  OSSO 
τοΰ  βίου  μεταχεψιζό μένος.  Και  τούτο  έν  Πολιτείφ  principes,  ut  eas  aliquando  malis  eripiant,  neque 
παραδίδωσι,  τους  φιλοσόφους  λέγων  άρχοντας  ταΤς  florentes  unquam  fore  respublicas  nisi  divino  ulen* 
πόλεοιν  έφεατάναι,  ίνα  λήςωσί  ποτέ  τών  κακών,  καί  tes  exemplari, eas  definiant.  Qu®autera  definitionis 
Ας  ούκ  άν  ποτέ  ευδαιμονήσεις  πόλις  90,  εί  μη  αυτήν  aut  descriptionis  hujus  ratio  08t,  nimirum  sum- 
διαγρόψειαν  ol  τψ  (756  Η.)  θείφ  παραδείγματι  β ptam  civitatem,  moresque  hominum  veluti  tabulas 
χρώμενοε.  Τ'ς  δ'  b τρόπος  της  διαγραφής ; &ι  λα-  puras  imprimis  reddant:  deinde  rei  public®  formam 
βόντες,  ώσπερ  πίνακα,  πόλιν  τε  καί  ήθη  άνθρώπων  pinganLDeniqueeo  confecto,  frequenter  et  undique 
πρώτον  μέν  καθαράν  ποιήοειαν,  καί  μετά  τούτο  ύπο-  ad  id  quod  natura  juetum  OSt  et  honestum,  et  his 
γραψαιντο  £v  τό  σχήμα  της  πολιτείας,  έπειτα,  οΤμαι,  similia  respectum  habeant,  rursumque  ad  eami 
άπεργιζόμενοε  αυτήν  πυκνά  jv  έκατέρωσε  άποβλέ-  qu®  hominibus  Insita  est,  ut  Homerus  ait,  Del 
πόαν,  ttpbc  τε  xb  φύσει  δίκαιον  καί  καλόν  καί  σώ-  similitudinem  ac  formam,  et  aliud  quidem  expun- 
φρονκάΐ  π^ντα  τά  τοιαΟτα,  καί  πράς  91  έκεΤνο  αϋ  8 gant, aliud  vero  inculpant  quod  moribus  Deo  maxime 
τοτς  άνθρώποις  έμποιετ  ώς  καί  98  Όμηρο;  δφη,  charos  mortales  reddat.  Talis  est  rerumpublicarum 
xb  θεοειδές  τε  94  καί  θεοείκελον,  καί  xb  μέν  έξαλεί-  pictor  amans  cum  philosophia,  hoc  OSt,  qui  UDI 
φοιεν,  xb  δέ  πάλιν  έγγράφοιεν,  ές  δ τι  95  μάλιστα  τά  cum  speculatione  in  republica  vorsalur,  cui  pro 
άνθρώπινα  ήθη  θεοφιλή  ποιήσειαν.  Τοιουτός  έστι  liberis  sensus  sint,  quodque  in  iis  honestum  elu- 
πολιτιιών  ζωγράφος  b παιδεραστών  μετά  φιλοσο-  cet,ethis  longe  antiquior  ac  major, veluti  sensuum 
φίας,  τουτέστιν  b μετά  θεωρητικού  νού  πολι  τευύμε·  p®dag0gU8,  mens  [sit.  Propter  ea  eum  qui,  sola 
νος.  Παΐδα  γάρ  είναι  τήν  αίσθησιν  καί  xb  έν  9β  *t·  mente  utendo,  in  rerum  humanarum  despicientia 
«θήσει  καλbv,  ώς  πρά;  97  πρεσβύτην  καί  παιδαγωγέ  C moderate  versatur,  perfecte  philosophari,  hoc 
τής  αίσθήσεω;  τον  νοϋν.  At  b τον  νφ  98  μόνψ  χρώμε-  est,  sine  labore,  a materia  sejunctum,  ac  sine  pr®- 
vov  έν  δπεροψίφ  τών  τήδε  οωφρονι  άδόλως  φιλοσο-  sligiis  affirmat.  Sensus  enim  menti  conjunctus, 
φεΤν  άποφαίνεται , τουτέστιν  άπεριεργάστως  καί  fascinare  rationem  atque  fletere  studet,  ut  quod 
άύλως  καί  άγοητεύτωςω  * γοητεύειν  γάρ  πω;  ή materi®  conjunctum  est,  bonum  sibi  proprium 
«Τσθησις  έθέλει  συνούσα  , καί  άναπείθειν  τόν  existimet.  Qni  vero  sensus  mente  gubernat,  euro 
λoγισμbv  τών  ένύλων  τι  άγαθόν  99  υπολαμβάνει*  demum  liberorum  cum  philosophia  amantem  ap· 
oUtTov.  Tbv  δέ  τήν  αίσθησιν  κατά  νοΟν  διατάττοντα  pellat : cui  mens  contemplationi  dedita  pro  custo- 
παιδεραστεΤν  **  λέγει  μετά  φιλοσοφίας,  φυλακτήριον  dia  sil,  ac  munimento,  ne  sensibus  operando  falla- 
Ιχοντα  μέγιστον  τοΰ  άνεξαπατήτως  κατά  τήν  αίσθη-  tor, cujus  quidem  mentis  imagines  pingere  publice 
σιν  ένεργετν  τόν  θεωρητικόν  νοΰν,  ού  εΙκόνας  Ιδίφ  privatimque  araal,  mores  hominum  dirigens,  dum, 
xoi  δημοσίφ  γράφειν  έρφ,  τά  τών  άνθρώπων  έπ-  469α  quoad  ejus  fieri  potest,  Dei  amantes,  hoc 
ανορθοόμενος  ήθη,  έως  ε(ς  δσον  ένδέχεται  θεοφιλή  est,  pios  reddat.  Quod  autem  in  imagine  pictor 
«οιήσεων.  **A  γάρ  έκεΐ  δρφ,  έγγράφειν  έν  άλλοις  perspectum  babuit,  divino  usus  exemplari,  id 
«ttpoxoi  b τψ  θείφ  χρώμενος  παραδείγματι  ζω-  D aliis  quoque  insculpere  conatur,  nihilo  quidem  hic 
γράφος,  συδέν  μέν  τοΰ  πρώτου  κατά  νοϋν  άπολειπό-  altero  philosopho  mente  inferior,  cum  humanitate 
μένος,  φιλανθρωπίφ  δέ  αυτού  δοκών  διαφέρειν,  ώσπερ  superior  appareat, quemadmodum  ille  huic  privatis 
ri  ϋ έκεΐνος  τούτου  τή  Ιδιοπραγίφ  κρατεί  19.  commodis  antecellit.  Atque  hoc  quidem  inter  se 
Τοιαύτας  δέ  πράς  άλλήλους  Ιχοντες  διαφοράς,  b discrimine  differunt, philosophus  quidem  perfecte, 
μέν  το  άδόλως,  τουτέστιν  άνενδεώς  **  καί  άνεπι-  hoc  est,  parum  aut  nihil  humana  curans  negotia ; 
στρόφως  τών  άνθρωπίεων  πραγμάτων,  δ δέ  xb  ίρω-  amatorius  vero,  hoc  est,  cognatorum  Stque  afli- 
τικώς,  δ ταύτόν  έστι  τη*  φιλάνθρώπως  καί  κοσμη-  nium  negotia  gerendo,  in  eos  beneficus,  nihilomi- 
τιχώς  τών  συγγενών,  δμως  διά  τό  μίαν  αύτούς  καί  UU8  quia  ©qualiter  philosophiam  adepti  9Unt,  pari 
τήν  αάτήν  φιλοσοφίαν  κεκτήσθαι  τής  άποκαταστά-  qnoque  perfectionis  gradu  censentur,  pari  tem- 

VARLE  LECTIONES. 

άγωγη  ζ\  *7  άδολος  B.  ® δ]  ώ;  A.  πρακτικές  A : πραγματικαΤς  ζ\  90  εόδοκιμήσειε  πόλεις  ζ“. 
* ώς  A.  96  έμποιεΤ  om.  Α.  55  ώς  καί  Α : καί  ώς  94  χε  Α : τι  ζ\  95  δ τι  δτου  Β·  96  έν 
om.  Β.  97  πρδς  add.  Α.  xbv  νψ]  νφ  Α,  τψ  νψ  Β.  99  άγαθών  Β.  40  παιδεραστήν  Α.  **  γάρ  Β ; δέ 
αυ]  άν  Α.  93  κράτη  Α·  44  άνενδεώς  Benlleius  : libri  ένδεώς. 


92 


91  PHOTH  PATRIARCHA  CP. 

pore  νοίυϋ  alis  sablaU,  et  eadem  evectione  digni  Λ nue  Ισοτψως  «γχ*«ιν  λέγονται  Ισοχρονίως  ira- 
habiti.  ρούμτνοι  xai  της  αύτής  άνβγωγής  άξιούμκνοι. 

E libro  tertio,  capite  χ.  Leges,  rationes,  virtutes  Έχ  τοδ  γ’  λδγοο,  χ*φ»λ·ίοο  kwixw.  "Οτ»  ν<5- 
et  si  qua  similia  Providentiam  inducere.  l»o»,  xal  λογισμοί,  χ»ί  ipvcal  χ«1  δ»*  το»χύτα, 

την  Πρόνοιαν  συνεισάγουσιν. 

Non  frustra,  inquit  Hierocles,  leges  conduntor  ού  μάτην  ούν,  φησί,  νόμ οι  κείσονται  τοτς  άνθρώ- 
hominibus : neque  ratio  iis  temere  data,  neqne  κοκ,  ούδέ  λογισμός  εΙ*ή  δέδοται,  ούδέ  τδ  βουλβύε- 
voluntas  frustra  est,  nec  vota  facere  supervaca-  σθχι  45  παρέλχει,  ©υδέ  το  εΰχεσθαι  περιττδν,  ct 
neum,si  res  humane  providentia  regantur,  justitia  πρόνοια  τών  άνθρωπίνων  πραγμάτων  ήγοττο  νόμφ 
et  lege  mercedem  liberis  actionibus  tribuente.  Ne-  xal  δίκη  τάς  άμοιβάς  τών  προαιρέσεων  τάττουσα. 
que  vero  si  hmc  necessaria,  honesta  et  utilia  sunt,  [189  R.]  Ούδέ  μην,  εΐ  ταύτα  άναγκατα  καί  χαλά  καί 
idcirco  fati  providentis  vis  tollitor,  quod  fatum  ex-  σωτήρια,  ή της  προνοητικής  Ειμαρμένης  τάξις  άν- 
ternis  matis  id  quod  in  nostra  est  potestate,  corri-  ήρηται,  ή τδ  έφ*  ήμτν  χοτ;  ουχ  έφ'  ήμτν  παιδεύουσα 
git : sed  hac  per  se  magis  invicem  confirmant,  πάθεσι.  Λι*  άλλήλων  St  ταϋτα  βεβαιουται  μάλλον  ή 
quam  mutuo  se  destruunt : providentia  enim  exsi-  διά  Θατέρου  θάτερον  [757  Η.]  Αναιρείται.  Προνοίας 
stente,  etiam  leges  necesse  est,  rationes  et  veta B γάρ  οδσης  άνάγχη  καί  νόμους  και  λογισμούς  καί 
plurimum  nobis  prodesse : illa  vero  sublata,  non  εύχάς  πλείστον  te  ήαα<:  ώφελεΤν,  μή  οδσης  δε  ου 
Solum  nihil  profuerint,  sed  nec  tueri  quidem  rem-  μόνον  άνόνητα  παντελώς  τούτα,  άλλ*  ουδέ  την  άρχήν 
publicam  imperiumque  poterunt.  Propterea  quod  δποστήναι  δυνάμενα.  Διδ  καί  τδ  έφ’  ήμΤν  τήν  πρό- 
in  nostra  est  potestate,  providentiam  inducit,  et  νοιαν  συνεισάγει,  xal  ή πρόνοια  τδ  έφ*  ήμτν.  *H  γάρ 
Vicissim  providentia,  id  quod  in  nostra  potestate  ήμετέρα  προαίρεσις  τήν  δικαίαν  ειμαρμένην  κρΟτύ- 
est.  Nostra  enim  voluntas  justum  fatum  corrobo-  νει,  xal  αδχη  τή#  αυτεξούσιον  ήμών  χίνησιν  βεβαιου- 
rat,  et  rursus  fatum  liberum  arbitrium  confirmat,  ται.  *Bv  εΐ  μεν  παθαράν  καί  λελογισμένην  προσ- 
Quod  si  purum  ac  meditatum  Deo  adjunxerimus,  άγοιμεν  τψ  θεψ,  νόμοις  έμμένοντες  xal  ευχαΐς 
legibus  stantes,  votisque  usi,  et  prudentiam  se-  χρώμενοι  xal  εύόουλίαν  τιμώντες  *7  καί  διά  πάντων 
ctantes,  ac  per  omnia  cnram  eorum  gerentes,  me-  έπιμέλειαν  εαυτών  ποιούμενοι,  τών  μεγίστων  άγα- 
ximisfruemur  bonis:  contra  vero,  dolores  perfere-  Οών  τευξόμεθα·  εΐ  δέ  τάνανχία,  πάντως  που  τών 
mus,  his  praefixos,  sed  qui  medicinam  afferant,  έπΐ  τούτοις  τεταγμενων  διχών  τάς  Ιατριχάς  οΐσομεν 
experimento  officium  edocti.  Ut  autem  bene  aut  άλγηδόνας,  πείρφ  τδ  δέον  μεταμανΟάνοντες.  Πρδς 
male  afficiamur  a deteriore  voluntate  purgatione  c αύτδ  δέ  xb  εύ  καί  καλώς  ήμας  διαχεθηναι,  της  χεί- 
liberi,  plurimum  conducent  lex,  votum, consilium,  ρονος  καθαρεύσαντας  προαιρέσεως,  πλείστην  φέρει 
et  id  genus  alia,  quae  nos  pios  Deoque  consentien-  συντέλειαν  εύχή  καί  νόμος  xxl  συμβουλή  χαΐ  τα 
tes  efficiunt.  τοιαϋτα,  είς  τάξιν  άγοντα  καί  συμφωνίαν  ΟεοπειΟή 

την  ήμετέραν  διάνοιαν. 

Arbitrii  nostri  libertas  qualis  sit.  Ποχαπδν  έστι  το  ήμέτερον  αυτεξούσιον  ; 

Non  tale  est,  inquit,  liberum  nostrum  arbt-  *Οτι  ού  τοιοϋτόν  έστι,  φησί,  xb  ήμέτερον  αύτεξού- 
trium,  Ut  suis  liberis  actionibus  omnia  qu®  sunt,  σιον,  ώς  ταις  έαυχου  προαιρετικαΤς  κινήσεσι  πάντα 
quaque  fiunt,  transferre  possit.  Sic  enim  singulis  μετατιθέναι  δύνασΟαι  τα  βντα  xal  τα  γινόμενα, 
hominibus  novU8  mundus  conderetur,  aliusque  Οδτω  γάρ  άν  ού  μόνον  καθ’  Ινα  Εκαστον  άνθρωπον 
vitee  apparatus  esset,  quandoquidem  46ftb  non  χόσμος  άλλος  έγένετο  xal  άλλη  βίου  κατασκευή,  μή 
omnes  eadem  cupiunt,  sed  pro  singulis  cuj usque  τα  αύτά  βουλομένων  άπάντων  ήμών*  αλλά  καί  ταΤς 
affectibus  (siquidem  essentiam  constituere  pos-  έχάσχου  διαθέσεσιν,  εΐπερ  δραστήριοι  ήσαν  καί  ου- 
sent)  omnia  traduceruntur,  mutata  subitis  huma-  σιοποιοΐ.  συμμετέβαλλε  48  τα  πάντα,  ταΤς  όξυ^όποις 
narum  voluntatum  commutationibus.  Merito  igitur  μεταβολαΤς  τών  άνθρωπίνων  προαιρέσεων  συναλλοιού- 
potestas  hominis  libera,  facile  mobilis,  idqueop^va.  Διδ  εύλόγως  ή δύναμις  του  Ανθρωπίνου  *· 
quotidie,  impotens  omnino  est  ad  aliquid  vel  αύτεξουσίου,  ευκινήτου  δντος  και  έφημέρου,  Αδρανής 
conficiendum  vel  transferendum,  nisi  aliunde  έστι  παντελώς  πρδς  te  δπόστασίν  τίνος  ή μετάθεσιν, 
juvetur.  Itaque  res  conditas,  inquit,  humana  non  μή  συνεργουμένη  Εξωθεν.  Άλλα  δή  τα  όντα,  φησί, 
transferat  voluntas,  cum  lex  livina  illa  conservet,  μή  μετατιθέτω  ή άνθρωπίνη  προαίρεσις,  έπειδή 
neque  eorum  quae  fiunt,  conferat  quidquam  ad  θείος  νόμος  αυτά  φρουρεί,  μηδέ  τών  γινομένων  δσα 
mundum  fabricandam.  είς  κοσμιχάς  ένεργείας  συντελείς 

Cur  res  humatus  non  fluant  ex  COtO.  Διά  χί  μή  τά  άνθρώπινα  διαθήσεται  ώς  βούλεται  ; 

Ubera  voluntas  in  nullum  habet  imperiuro,prae-  "Οτι  ούδενός  έστι  κυρία  πλήν  έ αυτής  καί  του 
terquam  in  se,  Utqne  se  ipsam  meliorem  pejo-  έαστήν  άμείνονα  ή χείρονα  ταίς  διαθέσεσιν  Απεργά- 

YARLE  LECTIONES. 

45  βουλεύεσθαι  Excerpta  Morell.  : βούλεσθαι  ζ\  40  πλεΐστον  Β,  πλείστας  Α : πλείστα  ζ".  47  τιμών·· 
τες  Β I τηρώντες  & συμμετέβαλε  4Θ  Ανθρώπου  50  πρδς]  ώς  Α· 


93  BIBLIOTHECA-  - COD.  CCLI.  94 

ζεσθαι,  κριτική  μόνον  ο δσα  των  δντων  καί  άποδεκτκή  Λ remve  affectionibus  reddat,  res  aoluin  judieans  ex- 
τών  γινομένων,  καί  ούτως  άρετήν  ή κακίαν  κτωμένη  ternas,  factaqae  recipiens.  Quo  fit  ut,  pro  virtu- 
τφ  ευ  ή **  κακώς  έν  ταΤζ  οίκιίαις  ένβργβίαις  διατ»-  tibus  aut  vitiis  acquisitis,  bene  aut  male  in  anis 
θήναι.  τ b γαρ  αυτεξούσιον  τούτο  μόνον  ϊγ9  ήμΤν  actionibus  dirigatur. Ubertas  enim  hoe  solum  pene 
iTvsi  δηλοτ  τήν  μετάθεσιν  ήμών  βύτών  πράς  τά  δο-  nos  este  demonstrat,  nimirum  ut  nos  applice- 
xoov  ήμΤν,  του  περικειμένου  σώματος  καί  των  έκτάς  mus,  prout  visum  fuerit,  vicino  corpori,  extornis- 
ού  συναριθμονμένων  τφ  αύτεξουσίφ.  Et  γαρ  το  λε-  que  rebus,  quffi  libera  minime  sunt.  Si  enim  ar- 
γδμενον  έφ*  ήμΤν  παρελθάν  τήν  ουσίαν  έν  ή ΐδρυται,  bitrium  (quoque  hactenus)  essentiam, in  qua  situm 
xs\  ώσπερ  έν  άλλοτρί?  χώρφ  γενο'μενον,  άλλα  έχ*  habet, transcenderet,  ac  velati  in  aliena  regione  alia 
αυτφ  είναι  βουληθή,  oTov  τά  σώμα  ή τήν  χτησιν,  penes  se  esse  vellet,  verbi  gratia,  corpus,  aut  pos- 
μορίων  ένανηωμάτων  χειράσεται,  μή  κατά  σχοπδν  sessionem:  sexcenta  adversantia  haberet,  rebns  ei 
ροβαινδντων  αύτφ  [758  Η.]  τών  πραγμάτων,  καί  ex  animi  sententia  non  succedentibus,  infinitisque 
μορίων  δεήσετιι  τών  συνεργούντων,  εΐ  με)λοι  τι  auxiliantibus  indigeret,  ut  aliquid  ex  voto  flueret, 
τούτων  κατά  νουν  αύτψ  γενήσεσθαι.  Τ b δέ  τά  έναν*  Non  est  autem  in  nostra  manu  positum,  ne  nobis 
τιούμενα  μή  συμβηναι  καί  τά  συνεργοοντα  συμβήναι  adversa  accidant,  aut  ut  auxiliantia  nanciscamur, 
οδχ  ήν  έ<ρ*  ήμΤν,  άλλ’  άλλος  «*&ς  καί  μαχρας  fao-esed  alicujue  alterius  in  potestate  est?  longeque 
θεσεως  καί  της  Επομένης  τούτη  τάξεως,  [t396  R.]  antea  propositi,  et  qui  hoc  consequitur,  ordinis  : 
ήν  ή είμαριιένη  ΙπιτελεΤν  λέγεται,  κρισις  θεία  ουσα  quie  fatum  complere  dicitur.  Quod  fatum  divinum 
έν  τοΤς  ούχ  W ήμτ ν,  προς  την  άξίαν  άμοιβ^ν  τών  quoddam  est  judicium  in  iis,  quae  in  nostra  potes- 
Ιφ’  ήμτν.  Ου  γάρ  άναιρεΤται  xb  αυτεξούσιον  της  tate  non  sunt, ad  justam  eorum,  quae  in  nostra  sint 
άνθρωπίνης  ψυχής,  ε!  τά  έκτάς  αυτής  έπί  τφ  θεφ  ' potestate,  mercedem.  Non  enim  arbitrii  tollitur  li- 
εΤη  έιανέμειν  καί  άπο&Μναι  έκάστφ  πράς  την  άξίαν  bertas,  si  penes  Deum  sit,  externa  prout  vult  dis* 
τών  διαθέσεων.  Μάλιστα  γάρ  της  πράς  αρετήν  καί  tribuere,  ac  singulis  pro  meritis  praemia  dare, 
κακίαν  αύτοχινησίας  ήμών  ή προνοητική  ειμαρμένη  Maxime  enim  ad  virtutem  aut  vitium  libertate 
δετται*  o&  γάρ  άλλως  έσται  δικαία  ή άνισος  διανομή,  nostra  providens  fatum  indiget,  alioqni  justa  non 
μή  ύπύθεσιν  λαβουσα  τά  ήμ έτερον  αυτεξούσιον.  esset  inaequalis  ifla  rerum  distributio,  nisi  oc- 

casionem ei  arbitrium  nostrum  praeberet. 

9On  έν  τφ  τέλει  του  Τιμαίου  δ Πλάτων  (φησί)  Plato  in  extremo  Timeto  de  corporis  disserens 
περί  σωματικών  παθών  διαλεγύμενος  καί  της  τού-  affectionibus, earumque  curationibus,  vetat  iis  nti 
των  θεραπείας,  χαθάρσεσι  φαρμακευτικατς  άπαγο-  temere  purgationibus,  quas  medica  ars  adhibet, 
ρεύει  χρήσΟαι  προχείρως,  διά  τά  δεΤν  περιμένεινΟ  quod  466e  naturalem  morborum  maturitatem  ex- 
τήν  κατά  φύσιν  τών  νοσημάτων  πέπανσιν  καί  μή  spectare,  ne  sectionibus  violentis  illi  augeantur, 
ταΤς  βιαίοις  έκτοματς  πολλαπλάσια  τούτα  άπεργά-  oporteat.  Et  sic  serie  quadam  procedens  singulis 
ζεσθαι,  καί  ούτως  lx  τίνος  άχολουθίας  προϊών  έκάστη  morbis  tempus  aliquod  a natura  proscriptum,  ab 
νόσφ  χρόνον  τι  να  φύσει  τεταγμένον  άποφαίνεται,  τη  simili  animalium  compositicne  ostendit,  quorum 
τών  ζώων  συστάσει  άνάλογον,  ών  ή σύνοδος  γενναται  congressus  ordinate  fit,  vitae  continens  tempus, 
τεταγμένους  8>,  6ς  φησίν,  έχουσα  του  βίου  τους  atque  in  suo  quaeque  genere.  Verbi  gratia,  equus 
χρόνους  καί  κατά  γένος,  αΤον  Τππος  μέν  τοσάδε  qiiidem  tot  annos  vixerit  diutissime,  bos  autem  tot, 
έτη  ζήσειε  τά  μήκιστον,  βους  δέ  τοσάδε,  κχΐ  καθ’  et  sic  de  cmteris,  ut  bos  decem  vixerit  annos  nisi 
έκαστον,  olov  δδε  δ βους  συσταίη  έτη  δέκα,  εί  μή  fera,  aut  alia  aliqua  externa  calamitas  accedens 
θηρίον  ή άλλη  τ(ς  έξωθεν  συμπεσουσα  περίστασις  prius  illum  necarit.A  natura  enim  singulis  praefini - 
αάτάν  προανέλη.  Είναι  |άρ  έχ  «ρύσεως  άφωρισμένεν  tum  tempus  est,ad  quem  terminum,  nec  ultra  per- 
χρόνον  τινά  έκάστφ,  μέχρις  ο3  δυνατύν  άστιν  έξαρ-  veniri  potest.  Non  omnes  autem  ad  terminum 
χετν  τήν  σύστασιν,  καί  οδ  είς  τά  πέραν  ούκ  fiv  tu  usque  pertingere  possunl,impediente  extrinsecus 
βιψη,  μή  πάντως  δέ  πάντας  πράς  τάν  δυνατάν  της  casu  aliquo  violento, quem  Dei  erga  nos  providen- 
σνστάσεως  άφικνετσθαι  χρύνον  διά  τάς  έξωθεν  βιαίους  D tiam  ordinare,  in  brutis  autem  fortuito  accidere, 
έπιφοράς,  άς  ε«ρ*  ήμών  μέν  τήν  πρόνοιαν  διατάττειν  diximus.  Neque  enim  mortis  ratio,  juxta  cujusque 
Ιφαρεν,  Επί  δέ  τών  άλύγων  ζώων  ώς  έτυχεν  έπι-  merita  attributa,  eodem  modo  est  metienda,  quo 
συμβαίνειν.  Μή  γάρ  άνάγκην  είναι,  ώς  έπ’  άνθρώ-  brutorum  ac  plantarum  interitus,  quando  nec  illa, 
πων,  οδτω  καί  έπί  τών  άλύγων  ζ^άων  ή τών  φυτών,  eodem  quo  nos  modo  nascuntur.  Homines  enim 
τήν  τάξιν  τού  θανάτου  φυλάττεσθαι  προς  τήν  άξίαν  parentum  meritis,  deorum  judicio  generantur,  vi- 
τής  SS  ψυχής  άποδιδομένην,  έπεί  μηδέ  άμοίως  ήμΤν  tamque  accipiunt, qua  hac  con tinentur, natio, ci vi- 
έκετνα  είς  τάν  βίον  παρέρχεται.  *Ημετς  μέν  γάρ  tas, parentes,  natalia  dies,  corpus  denique,  et  edu- 
χρίσει  δικαστών  δαιμόνων  πράς  τήν  τών  προβε&ω-  catio,  fortunas  bona  ad  vitam  tuendam,  mortis 
μένων  ήμΤν  άξίαν  λαγχάνομεν  έκαστο»  βίον,  έν  φ genus,  tempus  destinatum,horumque  omnium  cu- 
«άντα  συνείληπται,  έθνος,  πόλις,  πατήρ,  μήτηρ,  stos,  ac  minister  Genius : quorum  omnium  brutis 

YAMiE  LECTIONES. 

11  ή et  συμβήναι  et  τής  add.  Af  fi1  libri  τεταγμίνως.  w τής  add.  Af 


95  . PflOTII  PATKIARCHjE  CP.  96 

nihil  accidit·  Nam  qu®  ratione  proditis,  qua  pro-  A καιρύς  άποκυήσεως,  σώμα  τοιόνδε,  άναστροφαί  54 
dita  sunt, accidunt, ea  omnino  a brutis  aliena  sunt·  καί  τύχαι  παντοΤαι  τψ  βίψ  προσήκουσαι,  τρόπος 
Non  igitur  aequum  eet  eamdera  rationem  haberi  τελευτής  καί  55  καιρός  άποτεταγμένος·  καί  τούτων 
animalium  rationis  expertium  atque  proditorum  : άπατων  φύλαξ  καί  άποπληρωτής  δ είληχώς  δαίμων 
siquidem  ilia  providenti®  tantum  adipiscuntur,  έστηκεν.  ’ιέν  ούδέν  έπ’  έκείνων  θεωρεΤσθαι  πε^υκε. 
quantum  ad  speciem  conservandam  satis  est,  qu®  Τα  γάρ  τή  λογική  ©ύσίφ  ώς  λογική  προσήκοντα  της 
«terna  est  et  immortalis.  Nisi  enim  providentiam  άλογου  «ρύσεως  παντελώς  έστιν  άλλότρια.  Ού  δίκαιον 
singulalim  experiamur,  Ut  nihil  non  ab  ea  regatur,  ούν  έστι  τής  αυτής  άξιούσθαι  προνοίας  λογικά  καί 
non  debita  erga  nos  sollicitudo  apparebit.  Decet  αλόγα,  άλλ’  έκεΤνα  μέν  τώ  κατ’  είδος  σώζεσθαι  τήν 
enim  nos  a Deo  certo  aliquo  ac  definito  numero  άρκούσαν  εχει  56  πρόνοιαν  (τούτο  γάρ  μόνον  [759  Η.] 
conditos,  juxta  ortus  productionem  Providentiam  άθάνατο*  καί  άεί  το  αύτδ  διαμένον)·  ήμεΤς  δε  εΐ  μή 
ejus  singulalim  sortiri. Neque  enim  unicam  condi-  καί  καθ’  ένα  έκαστον  προνοηθησόμεθα  57^  &<m  μη- 
dit  animaro  Deus,  a qua  singul®  partem  mutua-  δεν  άλογίνεστευτον  58  είναι  τή  προνοίφ  των  καθ’  ημάς, 
renlur,  aut  466b  in  quam  vicissim  resolverentur,  τής  προσηκούσης  οδπω  τευξόμεθα  κηδεμονίας, 
sed  singulas  animas  terminis  suis  circumscripsit·  Πρέπει  δέ  τούς  προς  άριθμον  ώρισμένον  ύποστάντας 
Quamobrem  etiam  singularum  est  providentia,  et  £ ύπο  του  δημιουργού,  έπομένους  τή  άπ*  Εκείνου  γε- 
judicium,et  poena, el  expiatio,  ei  ad  orcum  missio,  νέσει  καί  καθ’  ένα  έκαστον  τής  προνοίας  αυτού 
vitaeque  terminis  conveniens,  mors  quoque  non  μεταλαγ/άνειν.  Ού  γάρ  δι»  μίαν  είργάσατο  ψυχήν, 
fortuita,  et  post  mortem  ad  inferos  cum  genio,  qui  έκαστος  δέ  ήμών  ως  Ιτυχεν  άπύ  ταύτης  άπομερίζε- 
DObis  obtigit  descensus,  in  brutis  vero  ac  Stirpi^  ται  καί  πάλιν  είς  ταύτην  άνακιρνάται,  άλλ’  έκάστην 
bus,  CUm  quod  ab  humana  pendeant  voluntate,  άνθρωπίνην  ψυχήν  ιδίοις  δροις  περιγεγραμμένην 
tum  quia  invicem  se  devorant  necessitate  adacta,  ύπέστησε.  Λιδ  καί  έκα'στης  έστί  πρόνοια  καί  κρίσις 
denique  ob  varios  ac  fortuitos  casus, fit  Ut  sine  or-  καί  δίκη  καί  κάθαρσις  καί  είς  γένεσιν  έκπεμψις 
dine  ac  termino,  ante  tempus  a natura  proscrip-  καί  βίου  λήξις  προσήκουσα,  καί  τελευτή  ούκ  άπδ 
Ium, exstinguantur, Ut  nulla  iis  constituta  sit  poena,  ταύτομάτου  συμβαίνουσα,  [1397  R.]  καί  μετά  τήν 
neque  ratio  reddenda  eorum,  qu®  in  vita  egerunt,  τελευτήν  είς  $δου  Γορεία  μετά  ήγεμόνος  τού  τήν 
aut  perpessa  sunt.In  hominibus  providenti®  leges,  ζωήν  ήμών  είληχότος  δαίμονος.  ’£πί  μέν  ούν  τών 
deorum  que  judicia,  vit®que  conditiones,  et  male  άλλων  ζώων  καί  φυτών  καί  προαιρέσεις  ήμέτεραι 
ante  act®  vit®  poen®,  cum  alia  omnia,  tum  tern-  κα\  άλληλοφαγίας  άναγκαίαι  χρεΤαι,  παντοΤαι  καί 
pus,  mortisque  genus  definiunt,  Ut  qu®  libere  τυχηραί  περιπτώσεις,  Εκβιάζονται  έκαστα  πρύ  τής  59 
Sunt  acta,  vel  fortuito  accidisse  visa  sint,  cum  CU-  c κατά  [φύσιν  διαλύσεως  60  άτάκτως  καί  άορίστως  φθεί- 
jusque  fato  conjungantur,  et  poenam  meritorum  ρεσθαι  ώς  μήτε  61  προβεβιωμένων  αύτοΤς  δίκης  έφ- 
hu  pleant,  dum  ante  aci®  vit®  sequentia  respon-  εστώσης  6*,  μήτε  έφ*  οΐς  νυνί  ποιούσιν  ή πάσχουσι 
dent,  et  ea  qu®  in  nostra  potestate  8unt,  eorum  κρίσεως  προσδοκωμένης.  ’Επί  δέ  ανθρώπων  θεσμοί 
quae  non  sunt  in  nostra  potestate,  necessitatem  προνοίας  καί  δαιμόνων  κρίσεις  καί  βίων  κλήροι  καί 
a I trahunt.  Quo  fit  Ut  human®  voluntates  fati  le-  παλαιών  αμαρτημάτων  σμοιβαί,  τά  τε  άλλα  καί  τούς 
gibliS,  quas  conditor  Deus  praescripsit  regantur,  καιρούς  καί  τούς  τρόπους  τής  τελευτής  άφορίζουσιν. 
ώστε  καί  τά.  άπδ  προαιρέσεως  I νεργούμενα  καί  τά  ώς  Ετυχε  δοκούντα  συμπίπτειν  προς  τήν  έκάστου 
ήμών  ειμαρμένην  συνείρεσθαι  καί  τήν  τής  αξίας  άποπληρούν  δίκην,  άεί  τών  παρεληλυθάτων  τοΤς 
Ιφεςής  τήν  αιτίαν  τής  συμβάσεως  παρεχόμενων,  καί  τού  ήμΤν  τάς  των  ούκ  έφ’  ήμΤν  περιστάσεις 
έαελκομένου,  τψ  τάς  άνθρωπίνας  προαιρέσεις  τοΤς  είμαρμένοις  άπευθύνεσθαι  νόμοις,  ούς  δ δημιουργός 
I ςαςε  χχϊς  ψυχαΤς 

CCL1I.  ΣΝΒ*. 

Exrerpta  e Vita  Gregorii  pontificii  Romani.  ’Εκλογαί  τού  Βίου  Γρηγορίου  τής  'Ρωμαίων 

'Εκκλησίας  άρχιερέως· 

Legimus  excerpta  6 Vita  Deo  charissimi  Grego·»  D 'Λνεγνώσθησαν  64  έκλογαί  τού  θεάρεστου  Βίου 
riL  quomodo  pie  Romanam  administrans  Eccle-  Γρηγορίου,  ώς  ίεροπρεπώς  άρχιερατεύσας  τής  *Ρω- 
sism,  quatuor  illos  Dialogorum  libros  vit®  utilis-  μαίων  'Εκκλησίας  τούς  βιωφε>  εσχάτους  τέσσαρας 
Simos  concinnarit·  Διαλόγους  έφιλοπονήσατο  65. 

Hic  divUS  Gregorius  natus  est  matre  Silvia,  pa·  Ούτος  b θείος  Γρηγόριος  μητρδς  μέν  προήλθεν 
tric  i us  Romanus.  Vixit  in  solitudine  Sancti  Andre®  όνομα  Σιλβίας,  ο ίκου  τών  66  περί  τήν  ρώμην 
apostoli,  Ctti  nomen  clivus  Scauri  : postea  c®teris  λαμπρών  67,  μονάζει  δ’  έν  τη  μονή  τού  αγίου  *Αν- 
ϊπ  illa  sanctitate  pr®ivit,  alia  quidem  faciens  qu®  δρέου  τού  άποστόλου,  ή Επώνυμον  Κλειοσκαύριν,  καί 
pio  notossaria  sunt,  manum  operi  simul  et  scrip-  ύστερον  καθηγήσατο  τών  Εν  αύτή,  τάλλα  μέν  πράτ- 
tion i applicans.  Virtutibus  vitam  instituens,  elee-  των  ά πράττειν  έδει  θεοφιλή,  Ιργον  δέ  διδούς  τή 

VARLE  LECTIONES. 

άνατροφαί  A.  55  καί  ante  καιρδς  om.  A.  56  libri  Ιχειν.  57  προνοησόμεθα  6.  58  άλόγιστον  B. 

50  προς  τήν.  60  διάλυσιν  Α·  ώς  μήτε  Α : ώσ*έε  ζ".  6*  ύπιστώσης  ζ\  w post  ψυχαΤς  in  A vacui  ver- 
SUS  11)·  ’Ανεγνώοθησαν.  65  έφιλοπονήσατο]  /κνεγνώσθη  Γρηγορίου  τού  διαλόγου  b βίος,  ού  ή έκδοσις 
έκλογήν  τινα  αναγράφει  A et  (additis  τού  αγίου  anle  Γρήγορίου)  Β,  66  τών  om.  Α·  67  λαμπρού  ΟΟΓΓ.  Α. 


97 


BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLII.  98 

χεφΐ  και  το  γρΛφειν.  ΆρεταΤς  δε  τδν  βίον  Ιθύνων  A mosynis  claruit.  Inter  alia  enim  multa,  quibus  il- 
Ιλεημοσύναις  προέλχμπε.  Μετά  γάρ  πολλών  άλλων,  Πα9  miseratio  et  clementia  erga  inopes  apparebat, 
ών  αύτοΰ  το  τρδς  τούς  δεομένους  έλεος  καί  ή hoc  etiam  maxime  mirum  ejus  ad  humanitatem  et 
συμπάθεια  ίγνωρζβτο,  κχΐ  τούτο  άν  μάλιστα  χαρα-  eleemosynas  animum  declarat.  Venit  aliquando 
κτηρίσειε  68  της  φιλανθρωπίας  αυτού  καί  Ιλεημοσύ-  quidam  petens,  et  naufragium  6886  causam  dicebat, 
νης  τδ  Θαυμάσιο v.  ΤΗκέ  τις  αϊτών  69  ποτέ,  καί  την  Cur  stipem  posceret. Ille  prompte  dat  407<isexau- 
τοΰ  αΙτεΤν  άνάγκην  είς  ναυάγιον  άνηπτεν  · 6 δέ  reos  nummos.  Ille  secundo  eodem  die  revertens, 
προΟύμως  δίδωσι  χρυσού  νομίσματα  Ις.  *ο  δ*  αύτος  non  sufficere  respectu  calamitatis  magnitudinis  id 
ix  δευτέρου  κατά  τήν  αύτήν  [760  Η.]  ημέραν  έπελ-  quod  dedisset  dixit,  et  amplius  poposcit.Ille  vero 
6ων,  ούκ  έξαρκεΤν  έλεγε  προς  τδ  μέγεθος  της  συμφο-  animo  donisque  aequalibus  illum  affecit  : et  tertio 
ρας  τδ  δοθΐν,  καί  ήτει  λαβείν  · δ δέ  πάλιν  και  γνώμη  contigit,  similia  ut  secundo  et  dixit  et  petiit.  Hic 
καί  δώροις  τοΤζ  ΐσοις  αύτον  έδεξιου-ο.  Rxl  τρίτον  autem  tertio  non  aversatus  petentem  est : sed  rur- 
Ιφίσταται,  τά  δμοια  τοΐς  δεύτεροι ς και  λέγων  και  sum  jussit  per  eumdem,qui  prius  in  ea  re  operam 
αϊτών  * & δέ  ουδέ  τδ  τρίτον  άλλοιάτερος  τώ  αΐτοϋντι  praestitisset  aequalem  illi,  et  similem  portionem 
κατέστη,  άλλα  κελεύει  πάλιν  διά  του  καί  τα  πρύτε-  dari.  Cum  vero  nihil  pecunia  relictum  esset,  et 
pov  78  διακονησαμένου  7σην  αύτφ  καί  δμοίαν  τήν  Β qusereus;diligcnter  quare  potissimum  inopi  subve* 
έπίδοσιν  ππρασχετν.  rEml  δέ  των  μέν  νομισμάτων  niret,  cognovit  argenteam  scutellam  qua  mater 
ούδεν  ύπελάλειπτο  71,  έμαθε  δέ,  ζητών  έπιμελώς  consueverat  jusculentura  aliquod  leguminum  filio 
δθεν  τφ  δβομένφ  έπικουρήσειεν,  ώς  6 έξ  άργυρου  mittere  nondum  datam,  hanc  dari  petenti  jubet, 
πινακίσκος,  Iv  φ ή μ/,τηρ  εΐώθει  δσπρίων  τινά  διά-  Atque  hoc  quidem  ita  tum  gesta.  Deinde,  judicio 
βροχα  πέμ,πειν  τψ  παιδί,  οδπω  άπεδάθη,  τούτον  quidem  divino,  suffragiis  sacrorum  antistitum  pon- 
έπιδοθηναι  78  τψ  αΐτούντι  προστάττει.  'Αλλά  ταυτα  tificium  sortitus  thronum  ad  regendum, duodecim 
μεν  τότε.  Χράνψ  δ9  ύστερον  κρϊσει  μέν  θείφ,  ψήφψ  pauperes,  ut  solent  patriarchae  facere,  convivio 
δέ  τών  Ιερών  ταγμάτων  τον  άρχιερατικον  λαγών  simul  adhiberi  voluit,  mandavitque,  ut  qui  elee- 
Ιθύνειν  θρόνον,  δώδεκα  τινας  τών  πενήτων,  ώς  έθος  mosynis  prseesset,  illos  convocaret.  Cum  manda* 
πράττειν  τοΤς  πατριάρχαις,  συνεστιαθήναι  κελεύει,  tum  perfecisset,  et  mensam  convivae  implessent, 
MI  συγκαλέσασθαι  τούτους  τον  οΙκεΤον  σακελάριον  75  VISUS  6St  pontifici  et  tertius  decimus  accumbere, 
έπι  τρέπει.  *ιΐς  δέ  τδ  πρόσταγμα  τέλος  Ιλαβε,  [1 400  Η ] Reprehendi  figitur  invitantem,  quod  unum  amplius 
καί  την  τράπεζαν  ol  δαιτυμόνες  έπλήρωσαν,  συν-  quam  duodecim  vocasset.Ille  crimen  negabat,  ei 
εωραιο  δέ  τψ  άρχιερετ  καί  τρισκαιδέκατος  συν-  numerans  comedentes,  vidit  non  plures  quam  duo- 
εστιώμενος  7A,  ήτιδτό  τδν  75καλέσαντα  ένδς  προσθήκη  C decim.  Cum  νβΓΟ  sanctus  Gregorius  et  decimum 
τδν  άριθμδν  τών  δώδεκα  χυδαιώσαντα  * δ δέ  άπηρνεΤτο  tertium  Vidisset,  et  forma  ΠΟΠ  aliorum  modo  SI- 
τδν  έπεισακτον,  και  άπηρίθμει  τούς  συνεστιωμένους,  miiis,sed  et  8Ui  interdum  dissimilis  hospes  app&- 
δεικνύς  iv  τψ  άπερίττψ  τούς  δώδεκα.  ’Επεΐ  δέ  δ reret,hunc  de  numero  caeterorum  non  esse  intel- 
Ιιρδς  Γρηγόριος  καί  τρισκαιδέκατον  έβλεπε,  καί  ή lexit.  Mensa  remota  hunc  secreto  vocavit,  et  se- 
μορφή  τούτου  ού  τών  άλλων  μόνον,  άλλά  καί  έ αυτής  veris  juramentis  constrinxit,  ut  quis  esset  mani- 
πολλάκις  έπί  το  ξενίζον  παρ^λλαττε,  συνήκε  μέν  festaret.  Hic  illum  ipsum  se  esse  dixit,  qui  olim 
μη  τών  πολλών  ένα  τούτον  είναι,  άναστάς  δέ  τής  aliquando  ter  eodem  die  ab  eo  eleemosynam  pe- 
τρχπέζης  καί  τούτον  Ιδίφ  μεταχαλεσάμενος  ορκοις  tiisset,  et  loiies  in  petendo  non  offendisset.  Quas 
έδέσμει  φρικτοΐς,  8στις  ποτέ  ειη,  δήλον  ποιήσαι.  rO  res  Deo  ita  grata  exstitit,  Ut  6X  ilio  in  hunc  USque 
δέ  αύτδν  έκεΤνον  Ιφη  είναι  τδν  πάλαι  ποτέ  τρις  τής  diem  summam  judicandi  potestatem  divinitus 
αυτής  76  ήμέρας  77  τήν  αΤτησίν  προσενεγκεΐν  άξιώ-  nactO,  egO  tibi  SCmper  vitSB  CUSlOS,  actlODUmquC 
σαντα  καί  τοσαυτάκις  μή  διαμαρτόντα  τής  αΐτήσεως  * director  assistam.  Angelum  Υ6Γ0  Dei  $6  ab  officio 
καί  ή πραξις  έκείνη  ούτω  xb  Θειον  έξεθεράπευσεν,  vocari.  His  auditis,  genibus  accidens  adoravit, 
ώς  έξ  έκείνου  μέχρι  νυ#  κρίσιν  άνωθεν  λαβετν,  σοι  Deoque  gratias  egit.  Ille  evanuit,  et  nou  eonspi- 
συμπάρεΐναι  φύλακά  τε  τής  ζωής  καί  δδηγθν  τών  Ο CUUS  beneficum  CUStodivit· 

πρακτέων,  άγγελον  δέ  τήν  φύσιν  Θεού  χρημαιίζειν.  Και  δ μέν,  άκούσας  ταυτα,  πεσών  προσεκύνησε 
καί  τψ  Θεώ  ηύχαρίστησεν  78·  δ δε  φχετό  τε  καί  ούχ  δρώμενος  τδν  ευεργέτην  διεφύλαττ£ν« 
ούτος  δ θαυμάσιος  Γρηγόριος  πολλάς  μέν  καί  άλ-  Admirandus  bic  Gregorius  multos  quidem, et  uti- 
λας  ψυχωφελείς  τη  'Ρωμαίων  συνετάξκτο  βίβλοϋς,  les  inprimis  4676  libros  Latine  CODSCripsit,Ut  Ηθ· 
ομιλίας  τε  τά  Εύαγγέλια  άναπτύσσων  προσωμίλη-  miliaS  quibU8  Evangelia  populo  explanavit.  Quin 
σεν  * άτάρ  δη  καί  βίους  τών  κατά  τήν  Ιταλίαν  άξιο-  etiam  Vitas  eorum  qui  in  Italia  clari  essent, salu- 
λέγους  79,  χαι  διηγήματα  σωτηρίαν  έχπαιδεύοντα  80  bribus  admistis  narrationibus,  quatuor  dialogis 
νυγκαταμίςας  τουτοις,  iv  τέσσαρσι  διαλόγοις  άφιλο-  COUcinuaYit.Etenim  centum  et  Sexaginta  quinque 

VARIiE  LECTIONES. 

θ®  νάρακτηρίζοι  69  αϊτών  αύτψ  Β.  70  πρότέρα  Β.  7!  ύπολέλειπτο  Β.  78  έπιθήναι  ζ \ 73  σαχελλά- 
Piov  Β.  74  αυνεστιώμενος  et  συνεστιωμένους  Α : συνεσθιόμενος  et  συνεσθιομένους  ζ".  75  ητ9  δέ  τόν  ζ*9 

‘ής  αύτής  ΟΙΏ.  Β.  77  ήμέρας  om.  Α.  78  εύχαρίστησιν  Β.  79  άξιολόγους)  fortasse  leg.  άξιολόγων. 
Ιμπαιδεύοντα  Α. 


99 


PHOTII  PATRIARCHA  CP.  100 

annis  ii  qui  Latinam  linguam  ignorarent,  solis  uti·  A πονήσατο.  'Αλλά  γάρ  «svti  xxl  Ιζ^οντα  καί  έκα- 
liiale  hlljllS  operis  frustrati  sunt,  Zacharias  vero,  τον  ετη  οι  την  Ρωμχίχν  φωνήν  Αφιέντες  της  έκ  των 
qui  hujus  saucii  viri  post  illud  tempus  successor  πόνων  αυτού  ώφελείχς  μόνοι  άπήλαυον  * Ζαχαρίας 
fuit,  cognitionem,  ntililatemque  in  Italia  conclu-  δε,  $ς  τού  έποστολικοΰ  Ανδρύς  I κείνου  χρόνοις  δστε- 
sam,in  Gracaro  linguam  vertens, communem  utili·  ρον  τοτς  είρημένοις  κατέστη  ίΑ/ος,  την  Ιν  τη 
tatem  orbi  terrarum  benigne  exhibnit.  Nec  solum  Ρωμαϊκή  μόνη  81  συγκλειομένην  [761  Η.}  γνώσιν 
DiaiogOS,  sed  et  dignos  lectione  alios  labores  in  καί  ωφέλειαν  είς  των  'Ελλάδα  γλώσσαν  εξαπλώσχς 
* Graeam  linguam  transferre  opera  pretium  duxit·  κοινόν  «Λ  κέρδος  τη  οικουμένη  πάχη  φιλχνθρώπως 

έποιήσατο.  Ου  τους  Διαλόγους  δέ  καλουμένους  μόνους,  Αλλά  και  άλλους  αυτού  Αξιολόγους  πόνους 
έξελληνίσαι  ϊργον  εθετο 

CCLIII.  ΣΝΓ*· 

Martyrium  ^ sub  Μβ(*ύρ«,ν  ,-ν  ^ ijlti  πβ(δων 

Legi  e martyrio  septem  puerorum  [unde  hac  sum-  Άνεγνώσθη  έκ  τού  μαρτυρίου  των  αγίων  έπτά 
matim  descripta]  martyrium  septem  puerorum,  n παίδων  * ές  ού  κεφαλαιώδης  διετυπώθη  χρεία.  '"Οτι 
Maximiliani,  Jamblichi,Martimi,  Dion > sii .Exacn-  το  μαρτύριον  © των  Αγίων  81  έπτα  παίδων  ΙΙαξι- 
studiani,Antonini  et Joannis.Hosseplem  patricios,  μιανύν  85  'Ιάμβλιχον,  Μάρτιμον,  Διονύσιον,  Έξα- 
et  cognitos  quod  Christianam  pietatem  amplecte-  κουυτουδιανύν,  ’Αντωνϊνον  86  καί  ’ΐωάννην,  τούτους 
remuretamplificarent.ductosesseaDeciotyranno,  τούς  έπτα  των  εύπατριδων  Ϊνίϊς  και  τά  87  της  εύσε· 
imperium  Romanum  Del  contemptu  tyrannide  com-  βείας  φρονεϊν  καί  κρατύνειν  έπιγνωσθέντας,  ΑχΘηναι 
mutante  : ductos  autem  egregiam  confessionem  με*  έπί  Λεκίου  Αναγράφει  88  τού  τήν  'Ρωμαίων  άρχήν 
edidisse.  Imperatorem  cum  alio  traherent  otia,  Θεού  παροράσει  είς  τυραννίδα  89  διαφθείραντος, 
securitate  inventa,  in  spelunca  in  monte  juxta  Αγθέντας  δέ  τέιν  καλήν  ομολογίαν  δμολογησαι,  σχολής 
Ephesum  fugisse,  et  servitum  ipsis  in  i is, quae  cor-  δέ  τίνος  άλλης  τον  τύραννον  μεθελκούεηης  δδειάν  εύ- 
poralis  necessitas  postularet,  ab  uno  eorum,  qui  ρόντας  καταφυγεϊν  έπί  τι  απ^λαων  kv  δρει  πλησιά- 
Jamblichus  fuisse  perhibetur. Paulo  post  imperator  ζοντιτη  Έφεσίων  διακείμενον  μητροπόλει·  και  δια- 
fuga,  et  loco, ubi  essent, et  vivendi  ratione  expio-  κονεισθαι  αυτούς  kv  δσοις  ή σωματική  έβιάζετο  γρεία, 
rata,  ira  plenus,  obstrui  spelunra  OS  jussit,  Ut  ύφ*  ένδς  αυτών,  δν  προεϊπεν  Ιάμβλιχον  δ λόγος  * 
fame  martyres  enecarentur.  Deinde  post  annos  μετά  δέ  τινα  βραχύν  χρόνον  μαθόντα  και  την  φυγήν 
Septuaginta  duos, [et  trecentos]  Theodosio  a tertia  καί  τύ  χωρίον  της  διατριβής  καί  την  δίαιταν,  και 
usque  progenie  regalem  dignitatem  suscipiente  etC  δργης  Ιμπλεώ  γεγονότα,  Αναφραγηναι  90  τύ  του  σπη- 
administrante,Maro  autem  Ephesi  prasuie  (o  no-  λαίου  στόμα  προστάξαι,  ώς  Αν  λιμφ  διαφΟαρεΤεν  οί 
vum  et  natura  inusitatum  spectaculum), apparue-  μάρτυρες.  Ειτα  μετά  έτη  δύο  καί  έβδομήκοντα  καί 
runl  victores  Christi  egregii  illi  martyres, vita  re-  τριακόσια,  Θεοδοσίου  μύν  τού  kx  τριγονίας  τήν  βασί- 
cuperata,  ad  quos  accedentes  imperator  et  4β8α  λειον  άρχην  διαδεδομένου  καί  διέποντος,  [1401  R·] 
episcopus  (illum  enim  qui  longius  aberat  admiran-  Μάρου  δε  της  kv  Έφέσφ  Εκκλησία;  τάς  ίεράς 
dum  illud  Spectaculum  etiam  vocabat)  cum  qui-  φροντίδας  έγκεχειρισμένου,  το  παράδοξον  τούτο  καί 
bus  et  alii  multi, acciderunt  ad  genua  eorum, pre-  ύπερφυέστατον  θέαμα,  έφάνησαν  οί  τού  Χριστού  καλ- 
cibusque  et  benedictione  eorum  digni  habiti  sunt,  λίνιχοι  μάρτυρες  άναβεβιωκότες.  ΟΤς  προσελθόντες 
Assedit  illis  imperator  et  archiepiscopus,  et  mutuo  δ τε  βασιλεύς  καί  6 έπίσκοπος  (έκάλει  γάρ  καί  τύν 
colloquio  habitO,qua  martyribus  accidissent  con-  βασιλέα  καί  πό££ωθεν  διατρίβοντα  τύ  τού  θαύματος 
firmata  sunt.certaque  reddita.  In  conspectu  enim  ύπ«ρθχύμαστον)  μεθ*  ών  καί  άλλοι  πολλοί  προσέπε- 
CflBSaris,  et  prmsentium,  in  ipso  iterum  antro,  in  σάν  91  τε  τοΤς  ποσιν  αυτών,  καί  της  παρ’  αυτών  εύχης 
quo  jacuerant  simul  quieverunt : Ut  omnibus  eo-  ήξιώθησαν  καί  ευλογίας.  Συνεκάθισέ  τε  αύτοϊς  δ τε  βα- 
rum  mors  clare  patuerit,  et  incognita  prius  ipso-  ρσιλεύς  καί  6 Αρχιεπίσκοπος,  καί  τίνος  ύμιλίας  προελ- 
rnm  ex  hac  vita  communi  migratio.  Octavum  et  θούσης  w,  δι’  $ς  και  τά  κατά  τύύς  αγίους  έπί  μίλ- 
tricesimum  annum  tunc  Theodosius  regnarat,  λον  έβεβαιούτο  καί  τύ  Αδίστ ακτον  προσελάμβανε, 
quando  hoc  maximum  miraculum  orbi  ostensum  κατ’  ένώπιον  αυτού  τε  τού  βασιλέως  καί  τών  συμ- 
voluit  Deus.  Exigebat  tum  ea  tempestas  tale  παρόντων  93,  έν  αύτψ  πάλιν  τφ  σπηλαίψ  έν  ψ καί 
prodigium.  Theodorus  quidam,  Ulinam  ita  non  κατέκειντο,  άνεπαύσαντο  άμα,  της  Αδιαιρέτου  τελευ- 
fuisset,  episcopus  iEgeorum  erat.  Hic, nescio  qua  της  αύτών  6π*  8ψιν  πάντω*  γεγενημένης  έπιμαρτυ* 

VARLB  LECTIONES. 

8·  μίνην  Α.  88  qua  post  Ϊθετο  addebantur,  τέλος  της  έκλογης  τζς  πέρί  τύν  βίον  τού  Αρχιερέως  *Ρώμη$ 
θαυμασίου  Γρηγορίου,  omisi  cum  AB.  83  τύ  μαρτύριον]  τά  όνόματα  Β.  84  τών  Αγίων  add.  Ad.  85  Μχξιμιανόν 
Α.  Μαξιμιλιανόν  ζ" : Β Μαξιμιανός,  qui  C&tera  quoque  nomina  nominative  effert.  88  Άντωνϊνον]  καί  Av- 
τωνΐνον  Α.  87  τά  Α : τάς  νβΐ  τους  ζ".  88  Αναγράφει  add.  Α.  89  είς  τ$,ν  τυραννίδα  C.  88  Αναφραγηναι] 

quidni  Αποβραγηναι  ? infra  certe  Απάφρατχον  (ρ.  468  α 33).  81  προσέπεσόν  Β,  88  προελθούσης  mg.  .* 
libri  προσελθούσης·  88  παρόντων  Α. 


toi  BIBLIOTHECA  - CODD.  CCLIII,  CCLIV.  102 

ρούσης  αυτών  χαι  τν  οδχ  δραθεΤσαν  πρότερον  τής  A ratione,  luto  infidelitatis  absorptos,  graveolentes 
«ζρουτης  ζω^ς  κοινήν  άναχώρησιν.  "θγά>ον  & και  evomuit  voces,  mortuorum  resurrectionem  ne- 
τριακοστδν  τηνικαδτα  Θεοδόσιος  της  βασιλείας  ήνυεν  94  gans,  et  multos  Cum  SUIS  SfCtariiS  eodem  ΘΓΓΟΓβ 
(762  Η.]  έτος,  ήνίκα  tb  των  θαυμάτων  δπερ θαύμα-  involvens.  Hoc  miraculo  clarum  resurrectionis 
στον  τ^  οίκουμέν^  άναδειχθήναι  τδ  θετόν  ψκονομή-  testimonium  in  omnem  terram  divulgante,  ipsi, et 
νατό.  Έζήτει  41  αρα  παί  4 τότε  καιρδς  τοιουτον  τε-  quicunque  gentiles  reliqui  erant,  partim  rubore 
ράστιον.  Θεόδωρός  τις,  ώς  είθε  μη  ώφελε,  της  Ai-  confusi  obmotuerunt,  partim  certam  firmamque 
γέων  95  πόλεως  iictffxdint,  Ούτος  οδκ  οΓδ*  δθεν  του  resurrectionis  Spem  conceperunt, 
της  άπιστιας  σπάσας  βορβόρου,  φωνάς  δυσωδίας  άπηρεύγετο,  τής  των  νεκρών  άναστάσεως  κατιψη- 
φιζόμενος,  καί  πολλούς  άμα  των  συν  αδτφ  πρδς  τήν  οίκείαν  μεθελκων  9Θ  άπόνοιαν.  Του  δΐ  θαύματος 
λαμπράς  τας  τής  άναστάσεως  άκτΤνας  καθ’  δλτ,ν  άφιένεος  τήν  δφ*  ήλίψ  97,  αδτοί  τε  καί  δσον  *Ελλήνι- 
χ&ν  δπελείπετο  9β#  οΐ  μεν  είς  άμήχανον  αίσχύνιν  καί  άφωνίαν  κατεδύοντο,  οΐ  δ}  είς  άμετάθετον  έλπίδα 
τής  άναστάσεως  μετετίθιντο. 

Τίς  δ*  4 τρόπος  τής  του  σπηλαίου  άνοίξεως ; 'aM-  Hodtis  vero  quo  spelunca  aperta  est,  hic  est. 
λιος  δ του  όρους  τότε  κύριος,  λν  φ τδ  σπήλαιον  λελα-  Adolius,  ad  quem  tunc  mons  ille  pertinebat,  in 
τόμητο,  μάνδραν  θρεμμάτων  οίκοδομήσαι  κελεύει  quo  spelunca  excisa  erat,  pecorunr  stabulum 
τοΰς  πατδας  · καί  τδ  προσταχθΙν  Ιπΐ  ήμόρας  δύο  servos  coegit  exstruere,  resque  intra  biduum 
διεπράττετο.  *H  δ*  οΙκοδομή  αύτοΐς  έτελείτο  μετά-  9 confecta  est,  domosque  aedificata,  translatis  lapi- 
χομιζομενών  τών  λίθων,  ol  τδ  τού  σπήλαίου  στόμα  dibus,  qni  os  spelunca*  obstruxerant  et  munie- 
άπέφραττόν  τε  καί  άπετείχιζον.  Καί  οδτω  μίν  rant : sicque  aperta  spelunca  est.  Martyres  qui 
ήνεψ^θη  ^ σπήλαιον,  ot  δ*  Ιγκατακείμενοι  αδτφ  illic  jacebant,  inaudito  Dei  judicio  redivivi  emit- 
μάρτυρες  τηνικαύτα  παραδόξψ  θεού  χρίσει  άναβε-  tunt  Jamblichum,  qui  solitus  erat  olim  ipsis  mi- 
βιωκότις  άποατέλλουσι  τδν  συνήθως  αδχοΤς  πάλαι  nistnure  cibos  emptum  atque  allatum. Qui  ingres- 
δπηρετησάμενον  Ιάμβλιχον  τροφάς  ώνήσαεθαι  καί  sus  urbem  Epbesum, comprehenditur  ob  eos  quos 
κομίσαι  * 8ς  τήν  ’Εφεσίων  καταλαβών  πόλιν  συλλαμ-  proferebat  nummos,  tanquam  thesaurum  antl· 
βάνεται  δι9  £ έκόμιζε  νομίσματα,  ώς  θησαυρών  άρ-  quum  eruisset.  Exindeque  martyrum  miraculum 
χαίων  εδρετής.  ΚάκεΤθεν  xb  κατά  τους  μάρτυρας  ad  omnium  aures  penetravit,  ac  veluti  res  mi- 
θαύμα  είς  άχοας  πάντων  πθριηχούμενον  διηπλούτο  99  rtnda  proposita  fuit, 
και  είς  θέαμα  προύκειτο. 

ΣΝΔ9.  CCLIY. 

Μαρτύριον  Τιμοθέου  τού  άποστόλου.  Martyrium  Timothei  apoitoli . 

’λνεγνωσθη  Ιχ  τής  μαρτυρικής  Τιμοθέου  τού^  4684  Lecta  sunt  scripta  de  martyrio  Timothei 
άαοστόλου  συγγραφής·  #θτι  πρώτον  Τιμόθεον  ή apostoli. Refert  historiaTimotheum  primum  Ephe- 
παρούσα  συγγραφή  φησιν  ’Εφέσου  έπισκοπήσαι,  si  episcopum  fuisse, clavaque  interfectum,  propte- 
βοκάλοις  δ*  άναιρεθήναι,  διότι  τους  ’Εφεσίους  rea  quod  prohibuisset  Ephesios  exsecranda  et  cru- 
διεκώλυε  τάς  μυσαρας  καί  μιαιφόνους  τών  *Ελ-  enla  gentium  festa, et  ludos  agere  : quorum  unum 
λήνων  ΙπιτελεΤν  τελείάς,  ών  μία  ήν  καί  ή κα-  appellatum  fuit  Catagogium,quod  quia  ille  abroga- 
λουμένη  καταγωγ ιον,  καθ’  ήν  ούτος,  καί  δτι  ταύ-  rat,  martyrii  honore  affectus  est.  Domitianus  tunc 
την  έξεκήρυττε,  τού  μαρτυρικού  τέλους  ήξίωται  · Romanum  imperium  tyrannus  gerebat. Cum  divus 
Δομετιανδς  δέ  τηνικαύτα  τής  Ρωμαϊκής  άρχής  καθ-  Timotheus  hac  ratione, ut  diximus,  vitam  finiisset, 
ειστήκει  τύραννος.  Τού  il  Ιερού  Τιμοθέου  τρόπφ  τφ  et,  Domitiano  mortuo,  Nerva  in  imperium  succes- 
είρημένφ  τδν  βίον  λιπόντος,  καί  Δομετιανού  ϊξ  άν·  sisse t, divinus  Joannes  ab  exsilio  liber  venit  Ephe~ 
θρώπων  άποφθαρέντος,  [1404  Η.)  Νέβραδ^  τού  sum.iinde  prius  a Domitiano  relegatus  fuerat  (ete- 
’Ρωμαΐκού  κράτους  xb  σκήπτρον  άναδεδεγμένοο,  4 nim  ibi  habitavit, naufragium  jam  ad  littus  passus, 
θεολόγος  'Ιωάννης  τής  δπερορίου  φυγής  άφεθείς  κατ-  et  e mari  adhuc  spirans  ejeclus,dum  Nero  crude- 
άγεται  προς  τή*  ^Εφεσον,  ής  καί  πρότερον  δπδ  lis  iu  Christianos  saeviret).  Quo  tempore  tomos, 
Δομέτιανού  πεφυγάδευτο.  Καί  γάρ  έν  ταύηι  διέτριβε D qui  variis  linguis  continebant  salutarem  Domini 
ναυαγήσας  μέν  περί  χ'ο*  αίγιαλδν,  έχβρασθείς  δέ  τής  passionem,  miracula!  doctrinamque  a ferentibus 
θαλάσση;  έμπνέων  δτι,  ήνίκα  Νέρων  4 έμμανής  τδν  accipiens,  in  ordinem  digessit,  distinxitque,  et 
κατά  τών  Χριστιανών  Ιπνει  διωγμόν  · διε  1 καί  τοδς  tribus  evingelielis  quartus  accessit. Etenim,  ut  di- 
τόμους,  ot  άνέγραφον  διαφόροις  γλώεσαις  τά  σωτήρια  χι,ΝβΓνω  sententia  ab  exsilio  revocatus,  Ephesinae 
τού  Δεσπότου  π^η  τε  καί  [763  Η.]  θαύματα  καί  δι-  profuit  sedi,et  per  secum  septem  episcopis, Ephe- 
δάγματα,  τούτους  παρά  τών  κομιζόντων  δεξάμενος  siorum  dicscesiin  rexit,  perduravitque  pietatis 
διέταξέ  τε  καί  διήρθρωσε  99  καί  ivi  έκάστφ  τών  τριών  verbum  docens,  usque  ad  imperium  Trajani.  Hsec 

YARLE  LECTIONES. 

u ήνυσεν  A.  95  Αιγαίων  Β·  9β  μεθεΤλκον  A.  97  ήλίφ  A : ήλιον  98  δπελέλειπτο  ζ\  99  πιριηχεΤτο 
άααλουμενον  ζ",  1 δτε  A I δστ<  S · * συνδιήρθρωσε  ζ“. 


103  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  104 

iliaque  continet  martyrium  sancti  Timothei,  Ira-  Λ ευαγγελιστών  τδ  όνομα  Ενηρμόσατο.  ’Αλλά  γάρ,  δπερ 
mili  Stylo  conscriptum.  είπον,  ψηφίσμχτι  Νέβρχ  της  υπερορίας  άνχκληθείς 

τη  ’Εφεσίων  Επέστη  i μητροπάλει,  καί  αύτδς  δι’  Εαυτ ού,  Επτά  συμπχρόντων  Επισκόπων,  της  ’£?εσιων 
Αντιλαμβάνεται  μητροπόλεως,  καί  διάρκεσε  τδν  της  εύσεβείας  κηρύσσων  λόγον  άχρι  της  βασιλείας  Τραϊα- 
νού. Ταυτα  δη  και  τοιαΰθ*  Ετερχ  διηγείται  xb  μαρτύριον  άπλουστέρφ  φράση  του  άγιου  Τιμοθέου. 

Timotheus  apostolus  a magno  illo  Paulo  pri-  "Οτι  δ απόστολος  Τιμόθεος  δπό  τού  μεγάλου  Πχύ- 
mari®  sedis  Ephesiorum  episcopus  declarator  et  λου  και  χειροτονείται  της  Έφεσίων  μητροπόλεω; 
inaugaratur.  Est  apud  Ephesios  abominabile  et  Επίσκοπος  καί  Ενθρονίζεται.  "Οτι  ή παρά  τοΓς  Έφε- 
exsecrandum  festum,  quod  Catagogium  nuncu-  σίοις  δαιμονιώδης  καί  βδελυκτη  Εορτή,  ή λεγομένη 
pant,  et  hoc  celebratur  modo  : Indecoris  se  lar-  Καταγώγιον,  τόνδε  τδν  τρόπον  ΕτελεΤτο  * Προσχήματα 
vis  induunt,  ac  ne  agnoscantur,  personis  fecies  μεν  ΕαυτοΤς  άπρεπη  περιετίθεσχν,  πρδ;  δε  το  μή 
obtegunt,  multaque  idola  circumferentes, et  quae-  Επιγινώσκεσθαι  προσωπείοις  κχτχκαλύπτοντε;  τά 
dam  carmina  cautantes,  invadunt  viros  et  hones-  Εαυτών  πρόσωπα, πολλά  4 τε  Ο καί  ειδω)α  Επιφερόμενοι 
tas  feminas  more  iaironnm,  mullamque  com-  καί  τινα  αδοντες  φσμχτχ,Επήεσάν  τε  άνδράσι  καί  σεμναϊς 
mittunt  C®dem  in  publicis  locis  469α  civitatis,  γυνχιξί  κατά  ληστρικήν  έφοδον,  καί  φονους  είργά- 
et  prompte  nefaria  committunt,  et  sceleribus  illis  ζοντο  κατά  τους  Επισήμους  τόπους  τής  πόλεως,  καί 
illegitimis  gloriantur  tanquam  legitimis.  ® επρχττον  προθύμως  τά  άθεσμα,  ώς  ένθέσμοις  έργοις 

τοΐς  άθεμίτοις  καλλωπιζόμενοι. 

CCLV.  ΣΝΕ'. 

Martyrium  magni  martyris  Demetrii  [suh  MtlXi'  Μαρτύριον  τοΰ  μεγαλομάρτυρος  Δημητρίου. 

miano]. 

Legi  martyrium  magni  illius  martyris  Demetrii,  Άνεγνώσθη  έκ  τοΰ  μαρτυρίου  τοΰ  άγιου  μεγχλο- 
eodem  modo  editum.Hic  Christi  martyr  Demetrius,  μάρτυρος  Δημητρίου,  είς  τδν  αύτδν  τρόπον  6 Εκδεδο  · 
pr®CO  et  doctor  pietatis, apostolorum  peregrinatio-  μένον.  Ούτος  δ του  Χρίστου  μάρτυς  Δημήτριος, 
nes  et  certamina  imitabatur,  et  Thessalonicensem  χήρ^ξ  ών  καί  διδάσκαλος  τής  εύσεβείας,  τοΰ;  άποστο- 
urbem  lumine  doctrin®SU®  ab  erroris  tenebris  ab-  λικοΰς  δρόμους  καί  τους  άγώνχς  έμιμεΤτο,  καί  τήν 
ductam,  ad  Christum  adduxit  : vita  dodrin®  res-  θεσσαλονικέων  πόλιν  τφ  φωτί  τών  αύτοΰ  κηρυγμά- 
poudens  splendescebat.  Maximianus  autem  Dei  των  του  τής  πλάνης  σκέτους  άπάγων  Χριστψ  προσ- 
hostis  tunc  regnabat,  et  Thessalonic®  commora-  ήγ*ν  · ήν  δ*  αύτψ  καί  δ βίος  συνεξαστράπεων  τοϊς 
batur.  Ibat  vere  tyrannus  ad  spectaculum  gladiato-c  δόγμασι·  Μαξιμιχνδς  δέ  τότε  6 θεομάχο;  Εβασί- 

rum,et  martyrvinctus  ad  illud  Stadium  quod  prope  λευεν  7,  καί  τη  τής  Θεσσαλονίκης  πόλει  Επεχωρίαζεν, 
erat,  ab  impiis  ministris  tanquam  Christianus  vita  Επορεύετο  δΕ  έπί  θέαν  μονομάχων,  καί  δ μάρτυς 
ac  doctrina,  adducitur.  Ille  ad  spectaculum  festi-  «Η  δεδεμένος,  πλησίον  που  γενομένψ  του  σταδίου, 
nans,  sanctum  virum  jussit  prope  slodium,  cui  δπδ  τών  τής  άσεβείας  δπηρετών  ώς  τά  Χριστιανών 
publicum  balneum  vicinum  erat,  in  fornice  custo-  και  φρονώ v καί  κηρύσσων  8 προσάγεται.  *0  δΕ  πρδς 
diri.  Erat  autem  gladiatorum  alter, maximus  ty-  την  θέαν  σπεύδων  τον  άγιον  κελεύει  (παρά  τδ  στά- 
ranni  amicus,  qui  omnium  optime  videbatur  pu-  &ov  γάρ  8 λουτρδν  δημόσιον  Εγειτόνευεν)  Ιν  τινι  *0 
gnare  nomine  Ly®us.  Qui  autem  cum  illo  eo  die  τούτου  φρουρεϊσθχι  καμάρφ.  Tflv  δε  τών  μονομάχων 
depugnaturus  venerat, plebeius  erat, juvenis  a>tate,  & μάλιστα  τώ  τυράννψ  καί  φιλούμενος  καί  δοκών 
nomine  Nestor.  Tyrannus  cogitabat  illius  aetati,  χ*τά  πάντων  άριστεύειν  Αυατος  όνομα.  'ο  δΕ  μέλλων 
quanquam  omnium  c®dem  spiraret, parcere:  et  pe-  χ*τ*  Εκείνην  τήν  ήμέραν  άνταγωνίζεσθαι  αύτψ  εις 
c uniam,  cujus  amore  ipsum  existimabat  cum  tanto  μΕν  ήν  του  δήμου,  νέος  δΕ  τήν  ήλικίαν,  καί  τήν  κλή- 
antagonista  singulari  certamine  pugnare  velle,  w Νέστωρ.  *o  δΕ  τύραννος  Ιδοξεν  αύτοΰ  της  ήλι- 
daturum  se  illi  promisi.  Ut  itaque  a pugna  desi-  χίας,  καίτοι  μιαιφόνίχν  κατά  πάντων  πνέων,  φείόε- 
Steret  lethali  futura,  monuit.  Excepit  Nestor  non  °νθαι  · καί  χρήματα  μΕν,  ών  Ερώντα  πρδς  τήν  του 
pecuniam  amare  se, sed  gloriam,  quam  qui  Ly®um  τηλικούτου  άνταγωνιστοΰ  μονομαχίαν  έπι^βίπτειν 
interemisset, consequeretur. His  dictis,  in  arenam  έαυτδν  Ενόμιζε,  δώσειν  δπισχνεΤτο,  άποστήναΐ  δε  του 
descendens  confestim  eum,  qui  omnium  judicio  άγώνος  ώς  όλεθρίου  αύτψ  Εσομένου  παρήνει.[Η05  R.] 
primus  ferebat,  prostratum  necavit,sed  nihil  con-  V>  δΕ  Νέστωρ  ούκ  Εφη  χρημάτων,  δόξης  δ*  i*  έρφν 
secutus  est  eorum  quae  victoribus  proposita  erant:  τής  δι*  ών  i*  [764  Η.]  άναιρεθείη  Αυατος  τφάν- 
intolerabili  vero  dolore  et  ita  tyrannum  complevit,  ελόντι  φυομένης  13.  Καί  τούτο  είπών  συμπλέκεται 
et  surgens  6 cathedra,  ira  incensus  illinc  impius  μΕν  <4  τφ  παρά  πάντων  δμνουμένψ  άριστεΤ,  θάττον 
domum  discedit.  Cum  vero  illi  quidam  a Demetrio  δΕ  καταβάλλει  καί  άναιρε?.  Καί  τυγχάνει  μΕν  τών 
martyre  nuntiarent  sermones:  quasi  furore  atque  άποκειμένων  τοτς  κρατούσι  βραβείων  ούδενός,  πλη· 
impietate  ebrius,  simulque  ratus, omen  infaustum  pot  δε  τδν  τύραννον  άφορήτου  λύπης  καί  όργής.  Καί 

VARLE  LECTIONES. 

3 Επέστη  Β : ύπέστη  4 πολλά  om.  Α.  5 τε  ODI.  Β.  ® τόπον  Α·  7 Εοασίλευεν  δ θεομάχος  ζ“. 

8 κηρύττων  ζ \ 4 9 γάρ  Α : φς  ζ\  40  Εν  τινι  Α : Εν  τη  ζ\  44  8*  Α : γ*  ζ\  43  ών]  οΰ  Β.  et  corr.  Α· 
43  φαινομένης  Β.  μΕν  add.  Β. 


106 


BIBLIOTHECA.  - CQDD.  CCLV,  CCLVI. 


106 


fotrarcau  τής  καθέδρας  Θυμομαχών  δ δυσσεβής  a oblatum,  cum  sanctus  ei  ad  stadium  properanti 

occurrisset,  hastis  eo  quo  concludebatur  loco, 
jubet  interfici.  Pii  vero  corpus  martyris,  clam  de 
nocte,  quando  illis  impiorum  terror  4696  per- 
mittebat, in  ruderibus  in  quibus  interfectus  erat, 
effossa  terra  sepeliunt.  Et  sic  aliquandiu  injuria 
permansit  immunis  : miraculorum  enim  gratia, 
et  curationum  fama  injuriam  depulit.  Quidam  vero 
Leontius  vir  pius  (postea  profecturam,  qua  Illy- 
ricum administravit,  adeptus)  locum  expians,  in 
quo  sancti  martyris  reliqui»  conquieverant,  et 
amplians,  excitavit  templum  eo  loco  martyri 
commune  propitiatorium  et  perfugium  non  Thes- 
salonicae solum,  sed  et  omnibus  finitimis. 

λέστατος  χρόνοις  **  ύστερον  της  έπαρχότητος,  ή διεΤπε  το  'Ιλλυρικόν,  τον  Θρόνον  λ&χών,  περικαθάρας  τδ 
χωρίον  έν  φ τδ  του  μάρτυρος  άπέκειτ ο λείψανον,  καί  εύρύνας  ανεγείρει  τδν  περιώνυμον  οίκον  τφ  μάρ- 
τυρί,  κοινόν  Ιλαστήριον  καί  προσφύγιον  ου  τη  Θεσσαλονικέων  μόνη  πόλει,  άλλα  και  πάσι  τοΤς  πέρασιν, 

ςν<γ.  β cclvi. 


και  οίκαδε  έπανήει.  Έπεί  & αυτφ  τινες  λόγους  έφε- 
ρον  περί  te  τού  μάρτυρος  Δημητρίου,  άτι  δή  μεΟύων 
και  *7  τφ  θυμφ  και  τη  Ασεβείς,  καί  άμα  νομίσας 
ύς  οΙωνός  αύτφ  γέγονεν  ούκ  Αγαθός  ή κατά  τδ  στά- 
άον  άπιάντι  του  άγίου  συνάντησις,  λόγχαις  έν  οΤς 
καθεΤρκτο  τόποις  κελεύει  τούτον  άναιρεθήναι.  Τδ  δέ 
σώμα  του  μάρτυρος  οΐ  τότε  των  εύσεβοόντων  λάθρα  καί 
νυκτό;,  καθ’  δσον  αύτοΤς  6 των  δυσσεβοόντων  φόβος 
συνεχώρει,  έν  αύτοΤς  έρειπίοις  έν  οΤς  τήν  σφαγήν 
δπέστη,  την  γην  άνορύξαντες  θάπτουσι.  Καί  χρόνον 
ούτως  εμεινεν  έφ'  Ικανόν,  έν  ΰβρει  μη  δβριζόμενος  * 
τών  γαρ  θαυμάτων  ή χάρις  καί  των  Ιάσεων  ή ευφη- 
μία την  υβριν  άπήλαυνε.  Λεόντιος  δέ  τις  άνηρ  θεοφι* 


Πολιτεία  τών  Αγίων  Πατέρων  Μητροφάνους  καί 
'Αλεξάνδρου,  έν  ή καί  β βίος  Κωνσταντίνου  τού 
μεγάλου  βααιλέως. 

'Ανεγνώσθη  έκ  του  λόγου  8ς  έπιγέγραπται  Πολι- 
τεία των  άγ ίων  Πατέρων  ήμών,  Μητροφάνους  καί 
'Αλεξάνδρου  * έν  φ καί  δ βίος  Κωνσταντίνου  τού 
βασιλέως,  την  αύτην  διά  της  έκδόσεως  παρεχόμενος 
χρείαν. 

’Εννεακαιδεκατερ  Ιτει  της  Λιοκλητιανού  βασιλείας, 
της  δέ  τού  Σωτηρος  ήμών  Ιησού  Χριστού  παρου- 
σίας πέμπτου  καί  τριακοσιοστού  έτους,  πάλιν  ό 
καθ'  ημών  έκρατύνθη  διωγμός  * έν  φ χρόνφ  Κων- 
σταντίνος έφηβος  ήν,  δ παΤς  Κωνσταντίου.  Τδν 
Κωνσταντίνον  δέ,  ούκ  οίδ’  βθεν  δ συγγραφείς  μαθών, 
και  τα  Ιερά  γράμματα  παρά  τού  πατρός  μαθεΤν,  ( 
άλλα  και  Καίσαρα  παρ'  αύτού  χειροτονηθηναι  Ανα- 
γράφει * χαταατηναι  δέ  καί  είς  θέαν  Κωνσταντίνου 
έν  τοΤς  έφι(βοις  τελούντος  έν  Παλαιστίνη,  ήνίχα  συνην 
Διοχλητιανφ  κατά  της  Αίγύπτου  στρατεύοντι  έπ- 
ανάστασις  δέ  τις  έκίνει  τδν  πόλεμον. 

*Οτι  φησί  τδν  Μαξιμιανδν  ένεδρεύοντα  τον  Κων- 
σταντίνον άνελεΤν  μη  λαθεΤν  * διδ  καί  πρδς  τδν  πα- 
τέρα φεύγει.  Καί  τελευτώντα  καταλαβων  χειροτονεί- 
ται παρ’  αυτού  της  βασιλείας  διάδοχος.  Τότε  καί  φα- 
σιν  είπεΐν  τδν  ευσεβή  Κωνστάντιον  * Νύν  δ θάνατός 
μοι  της  ζωής  ήδύτερος,  με γι  στον  έντάφιον  λα- 
βέντι  την  σήν  ήγεμονίαν,  υΙέ  μου.  Τδ  γάρ  κατα- 
λιπεΤν  έπί  γης  βασιλέα  τά  Χριστιανών  δάκρυα 
αεριμάξαι  δυνάμενον  καί  στησαι  τδν  άδικον  φό- 
νον δν  Μαξιμιανός  ού  λήγει  κατά  των  Χριστια-] 
νων  πιλαμώμενος,  ήδη  μοι  τήν  μακαρίαν  δίδωσι 
ληξιν.  Τρίτον  δ*  ήδη  τότε  ήν  έτος  τού  καθ'  ήμών 
διωγμού,  έν  φ καί  Κωνστάντιος  πρδς  τήν  άφθαρτον 
βασιλείαν  τήν  έπίχηρον  ήμειφε,  καί  τδν  υίδν  άνακη- 
ρ^ξας  βασιλέα,  κήρυκα  της  εύσεβείας  καί  τώ#  Χριστια- 
νών δπέρμαχον  καταλέλοιπεν. 

[U08  R.  765  Η·]  *Οτι  φησί,  Σεβήρου  νόσφ  ιελευ- 
τέσαντος  Λικίννιος  δ έπ’  Αδελφή  γαμβρός  Κων- 


Politia  sanctorum  Patrum  Metrophanis  et 

Alexandri , in  qua  de  vita  Constantini  impe- 
ratoris. 

Legi  librum,  qui  inscribitur  Politia  sanctorum 
Patrum  nostrotum  Metrophanis  et  Alexandri,  in 
quo  etiam  viia  Constantini  imperatoris  non  mino- 
rem editione  praebens  utilitatem. 

Decimo  nono  anno  imperii  Diocletiani,  anno 
Christi  305  rursum  in  Christianos  gravis  saeviit 
persecutio,  quo  tempore  Constantinus  Constantii 
filius  ex  ephebis  nondum  excesserat.  Constanti- 
num vero  nescio  unde  scriptor  hauriens,  scribit 
sacris  Christianorum  a parente  imbutum,  et  Cae- 
sarem ab  eo  renuntiatum  : se  autem  vidisse  Cons- 
tantinum inter  ephebos,  merentem  in  Palaestina 
sub  Diocletiano  cum  jEgyptiis  bellum  gerente. 
Seditio  autem  atque  defectio  belli  causa  exstitit. 

Referi  Constantinum,  quod  vitae  suae  insidiari 
Maximianum  cognovisset,  ideo  ad  parentem  fu- 
gisse, et  a moribundo  imperii  successorem  de- 
claratum. Tunc  Constantium  pium  aiunt  dixisse  t 
Nunc  mors  mihi  vita  jucundior , cum  tuum , fili 
mi , imperium  maximi  instar  sepulcri  sit  futu- 
rum.Quodenim  relinquam  in  terra  imperatorem , 
qui  Christianorum  lacrymas  valeat  detergere,  et 
sistere  iniquas  caedes  quas  Maximianus  contra 
^Christianos  machinari  non  desinit , jam  felicem 
mihi  dat  quietem . Tertius  tunc  agebatur  annus 
persecutionis  in  Christianos  excitatae,  quo  Con- 
stantius cum  aeterno  regno  caducum  commutavit, 
filiumque  declarans  imperatorem , praeconem 
pietatis  Christianorumque  propugnatorem  reli- 
quit. 

Severo,  inquit,  morbo  exstincto  470a  Licinius 
Constantini  sororius  imperavit, deinde  Maximianus 


VARLE  LECTIONES 

**  της  B : καί  της  ζ".  περί  A : παρά  ζ\  καί  ante  τψ  add.  Α.  *8  χρόνοις  Α : χρόνον  C. 

Patrol.  Gta.  CIV.  4 


107  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  108 

reliquam  Orientis  partem  tenuit.  Maxentius  vero  A οταντίνου  βασιλεύει  · τήν  δε  λοιπήν  τής  Έψας  19 
Romano  in  Occidente  imperio  praefuit,  fratris  Ma-  μοίραν  Μαξιμιανδς  άπεΐχε.  Μαξέντιος  δε  τής  κατά 
ximiani  filius.  Etenim  alter  quidem  erat  Maximiani  'Ρώμην  ήρχεν,  άδελφιδούς  ών  Μαξιμιανού*  και  γάρ  δ 
prioris,  alter  Diocletiani.  μέν  ήν  Μαξιμιανού  τού  προτέρου,  δ δε  Διοχλητιανοϋ. 

Constantinus  pius  imperator,  homicidia,  caedes,  νΟτι  Κωνσταντίνος  δ ευσεβής  βασιλεύς,  τους  μιάι- 
virginum  Stupra,  et  raptus  alienarum  mulierum,  φόνους  φόνους  καί  τάς  διαφθοράς  των  παρθένων  και 
et  violentiam,  quibus  nefarius  ille  Maxentius  dele-  τάς  άρπαγάς  των  άλλοτρίων  γυναικών  και  τάς  βίας, 
etabatur,  cognoscens,  et  per  legatos  Romae  a se-  αΐς  δ έξά^ιστος  ένετρύφα  Μαξέντιος,  άκοή  μαθών, 
natu  vindicem  se  atque  assertorem  appellari  : καί  των  έν  'Ρώμη  διαπρεσβευσαμένων  σφίσιν  αυτοΤς 

hortatur  tyrannum  per  litteras,  ut  abstineat  ab  im-  αωτήρα  και  λυτρωτή  γενέσθαι,  πχραινετ  μέν  διά 
piis  operibus.  Persuadere  cum  non  posset  verbis,  γραμμάτων  τον  τύραννον  άποσχέσθαι  των  έκθέσμων 
bello  tentavit,  pugnaque  congressus,  primo  non  Εργων,  ού  πείθων  δέ  λόγοις  άπτεται  πολέμου.  Καί 
procul  abfuit  quin  succumberet.  Cum  autem  in  συμπλακείς  μάχη,  τά  πρώτα  μέν  έγγδς  γίνεται  του 
coelo  ei  crucis  forma  appareret,  materiae  experte  λαβετν  τδ  ήττον  · φανέντος  δ'  αύτψ  κατά  τδν  ούρα- 
lumine  figurata,  et  litteris  ejusdem  modi,  victoria  νδν  τού  τύπου  τού  σταυρού,  φωτι  άϋλψ  έγκεχαραγμε- 
pro missa  esset,  ita  enim  inscriptum  erat : In  hoc  B νου  και  γράμμασι  τής  αυτής  ύλης  ίύιγγελιζομένου 
vince : proelio  congressus,  et  belli  et  tyranni  im-  τήν  νίκην  (Ελεγε  γάρ  τδ  γράμμα,  Έν  τούτψ  νίκα), 
perium  victor  cepit.  Ante  proelium  hanc  quae  appa-  συμβαλών  τοΤς  πολεμίοις  και  τού  πολέμου  καί  τού 
ruit  crucem  insignis  figuravit,  6t  aureis  lapidibus  τυράννου  σκυλεύει  τδ  κράτος.  Προ  δέ  τής  συμπλο- 
adornans,  dedit  qui  ante  equitaret  ferensdam,  et  κής  την  θείαν  δψιν  εις  τροπαίου  σχήμα  μορφώσας 
Maxentius  praedecessit.  Nam  iis  laqueis,  quibus  και  χρυσοκολλήτοις  λίθοις  άρμόσας  έδίδου  φέρειν  τοΤς 
Constantinum  capere  decreverat,  captus  est. Fece-  προϊππεύουσι  *0.  Καί  γίνεται  μεν  Μαξέντιος  αδτού 
rat  enim  pontem  alium  juxta  pontem  Milvium  non  θήραμα*  οΤς  γάρ  ένήδρευε  Κωνσταντίνον  θηράτροις, 
procul  a Roma,  astu  quodam,  quo  ponte  Constan-  αύτδς  έθηραθη.  Έπήγνυ  μέν  γάρ  πρδς  τή;  'Ρώμης 
tinum  irruentem  perdere  cogitabat.  Versis  in  fu-  περί  τήν  Μου)ίαν**  γέφυραν  δόλου  γέφυραν  άλλην, 
gam  iis  qui  Roma  venerant,  maximaque  orta  tre-  δι'  ής  ήλπιζε  τδν  Κωνσταντίνον  Ιπελαύνοντα  διαφθα- 
pidatione,  Maxentius  doli  auctor  cum  suis,  rupto  ρήναι  * τής  τροπής  δέ  τών  άπδ  'ρώμης  όξείας  καί 
fallaci  ponte,  praecipitavit  in  flumen,  et  exstinctus  συν  ταράχφ  πολλώ  γεγενημένης  αύτδς  ό τού  δόλου 
est.  Itaque  Maxentius  periit,  et  imperii  pars  illius  τεχνίτης  συν  τοΤς  έπομένοις,  δια^βσγείσης  αυτοΤς 
ad  Constantinum  rediit,  et  subditi  non  modo  ab  τής  σεσοφισμένης  γέφυρας,  κατέδυ  τε  είς  τόν  ποτά- 
immedicabili  malo  respirarunt,  sed  et  laeti  festum  q μδν  και  έξέπιε  τδν  θάνατον.  'Αλλ*  ούτω  μέν  καί  Μα- 
diem  egerunt.  Licinius  autem  gentilis  in  pios  sae-  ξέντιος  διεφθάρη,  καί  είς  Κωνσταντίνον  ή έ κείνου 
viit,  primo  qtlidem  occulte,  metu  affinis,  deinde  μερις  περιίσταται  * καί  τδ  υπήκοον  ού  μόνον  άν- 
apertomarte. Inveteratum  enim  malum  plerumque  έπνευσε  των  άνηκέστων  κακών,  άλλά  και  έν  99  εύδίφ  99 
et  fotum  intus  perpetuo  latere  nequit,  et  pridem  πάση  έώρταζε.  Τικίννιος  δέ  τήν  Έλληνα  δόξαν  συγ- 
meditaturo  foras  tandem  erumpit.  Quare  infauda  κρότων,  έξεμαίνετο  κατά  των  εύσεβων,  τά  πρώτα  μεν 
persecutio  in  Christianos  movit  pium  imperatorem  λάθρα  φόβψ  τοϋ  κηδεστού,  ύστερον  δέ  καί  κατά  τδ 
contra  impium  affinem  ad  justum  odium,  et  ex  έμφανές  * χρονίζον  γάρ  καί  ύποτρεφόμενον  ένδον  τδ 
odio  natum  bellum.  Multis  470δ  variisque  pugnis  δεινδν  ώς  τά  πολλά  συγκεκλεισμένον  μένειν  ού  δύ- 
com missis  terra  marique,  Licinius  inferior  est.  ναται,  άλλά  διά  των  έκτδς  θριαμβεύει  καί  τδ  πάλαι 
Sed  imperatoris  benignitate  fretus,  seipsum  de-  μελετώμενον.  'ο  τοίνυν  κατά  των  **  Χριστιανών 
didit,  et  frustra  non  fuisse  compertum  est.  Di-  άδιήγητος  διωγμδς  κινεί  τδν  ευσεβή  βασιλέα  κατά 
mittitur  enim  liber  multis  obnoxius  pronis,  et  τού  δυσσεβεστάτου  γαμβρού  είς  μΤσος  δίκαιον,  καί  τδ 
Thessalonica  illi,  Ut  cum  omni  securitate  ibi  de-  μΤσος  τδν  πόλεμον  Ετικτε.  Πολλής  δέ  καί  παντοδα- 
geret,  assignatur.  Ipse  vero  humanitatem  armis,  πούς  συγκροτούμενης  μάχης  κατά  τε  *5  γην  και  κατά 
amens  cladi  restaurandro  permutans,  seditionem  ^θάλασσαν  29  ήτταται  Λικίννιος,  καί  τήτού  βασιλέως 
concitavit,  quro  illum  justa  vindicta  vita  privavit,  φιλανθρωπίφ  πεποιθως  έαυτδν  έκδίδωσι.  Καί  μάτην 
θα^βεΐν  ούκ  ήλέγχετο*  άφίεται  μέν  γάρ,  πολλών  δπεύθυνος  ών  τιμωριών,  άτιμώρητος,  καί  ή Θεσσα- 
λονίκη αύτφ  συν  άδείφ  ζην  άπάση  διατριβή  άφορίζεται.  *0  δέ  τδ  [766  Η.]  φιλάνθρωπον  είς  τδ  τάν  ήτταν 
άναμαχέσασθαι  *7  άπονο ίας  ποιησάμενος  6πλον,  τήν  έπανάστασιν  έχειρίζετο,  ήτις  αύτδν  καί  τού  βίου  τιρ 
δικά ίψ  ξίφει  διέτεμεν. 

Moritur  sanctus  martyr  Petrus,  et  Achillas  san-  *Οτι  τιλευτφ  μέν  ό Ιερομάρτυς  Πέτρος,  καί  ’Αχιλ- 
ctum  virum  in  dignitate  Alexandriae consecutus  est,  λας  τδν  Άλεξανδρείας  θρόνον  καί  τδν  άγιον  διαδέχε- 
6t  illum  Alexander.  Cum  Ecclesia  persecutionibus  ται,  τούτον  δέ  'Αλέξανδρος.  Τής  Εκκλησίας  δέ  τών 
liberata  esset, martyrumque  certaminibus  illustrata,  διωγμών  ήδη  λοιπδν  ήλευθερωμένης  καί  τοΤς  τών 

VARLE  LECTIONES. 

tU  |φας  Β : Εως  ζ\  *0  προϊππεύσιν  Α·  **  Μουλίαν]  Φουλβίαν  Β,  Βουλβίαν  Α.  " έν  om.  Α.  " εύδίφ] 
εύδαιμονίφ  Α.  **  τών  ΟΠΚ  Α.  15  τε  Α : γε  ζ\  16  θαλαλατταν  Β.  *7  άναμάχεσθαι  Α. 


109  BIBLIOTHECA.  — COD.  CCLV1.  110 

μαρτύρων  άθλοις  σεμνυνομένηξ,  τδ  έγκόλπιον  κακδν  a roalus  turbo,  et  mundi  quaedam  tempestas  Arius, 
xal  τής  οικουμένης  i τάραχος  "Αρειος  τήν  εύφροσύ-  laetitiam  EcclesiaB  in  dolorem  iterum  vertit.Crea- 
vnv  της  Εκκλησίας  *1ς  κατήφειαν  πάλιν  συνέστελ-  turis  enim  Filium  Dei,  Deumque  velut  in  ordi- 
λβν  · έν  κτίσμαοι  γάρ  κατήγ*  τδν  του  θεού  Πδν  xat  nem  redigens  alligavit,  cujus  manus  opus  omnis 
θεδν,  oG  χειρδς  Ιργον  ή σύμπασα  κτίσις.  ΈπεΙ  δ*  ό est  creatura.  Cum  vero  Alexander  Alexandrim 
'Αλεξάνδρειάς  'Αλέξανδρος  [1409  R.]  και  νουθετών  episcopus,  et  monendo  hortandoque  nihil  profi- 
xal  παρα καλών  άπεΐπεν  (iyixa  γάρ  των  ζιζανίων  τδ  ceret  (nam  zizaniorum  vis  et  copia  verbi  semen 
βάθος  τδν  σκόρον  του  λόγου),  έχτέμνει  τούτον  χαθαι-  oppresserat),  ancipiti  Ecclesi»  gladio  hunc  rese- 
ρετιχή  μαχαίρφ  τής  Εκκλησίας.  cat. 

Ότι  Ευσέβιος  ό τήν  Βηρυτδν  μέν  δπεριδων,  τήν  Eusebius Berytum  despiciens, et  Nicomedi»Eccle· 
δέ  Νικομηδέων  Εκκλησίαν  έποφθαλμίσας  58,  έπεί  μη  siae  inhians,  cum  impune  eam  occupasset,  elatus, 
δίχην  εδωχ e τής  αρπαγής,  έπαρθεις  ^Αρειόν  τε  καί  Arium  ejusque  sectatores  defendendos  inprimis 
τους  τής  αίρέσεως  συνερχστάς  διά  προνοίας  τής  πρώ-  suscepit, quorum  e numero  episcopi  erant  olim  fa- 
της  ηγ*ν  · <δν  έπίσχοποι  μέν  ποτέ  γεγονότες  Σεχοδν-  cti  Secundus  etTheonas.  Inter  diaconos  et  sacerdo- 
δος  δπήρχε  καί  θεωνάς,  έν  διακόνοις  καί  πρεσβυτέ-  tes,  Arius  haereseos  initium  Achillasque  alter  Arius, 
ροις  ’Άρειος  τε  ή τής  αίρέσεως  άρχή  καί  ’Αχιλλδς  Β et  nonnulli  alii  ejusdem  dignitatis  et  societatis, nu- 
και  άλλος  ® ’Άρειος  καί  τινες  Ετεροι  τής  αύτής  καί  mero  novem, quos  concilium  centum  prope  Patrum 
τιμής  καί  φρατρίας  *>,  άριθμδν  άπαρτίζοντες  τον  episcoporum, qui  ex  jEgypto  et  Africa  convenerant, 
έννέα.  Ους  χαί  χαθετλε  σύνοδος  έγγυς  ρ*  Επισκόπων,  anathemati  subjiciens  damnavit. Quibus  Constanti- 
οι  έξ  Αίγυπτου  καί  Λιβύης  συνεληλύθεσαν,  ύπαγαγόν-  nus  auditis  inique  ferens,  mittit  Alexandriam  Ho- 
τες  χα!  τφ  άναΟεματι.  Τιΐν  τήν  άκοήν  Κωνσταντίνος  sium, nomine  et  re  sanctum, quem  Hispani»  civitas 
ούχ  άναλγήτως  ένεγχών,  άποστέλλει  πρδς  την  Άλεξ-  Corduba  episcopum  habebat.  Tradit  autem  ei  epis- 
άνδρειαν  "Οσιον  μέν  τουνομα,  δσιον  δέ  τον  βίον  tolas  ad  archiepiscopum  Alexandrum,  et  Arium 
(πόλις  δ*  αυτδν  ηδχει  μία  τών  Ίσπανιών  **  ή Κου·  haereseos  fontem, quarum  altera  cum  Ario  humani- 
δρούβη),  Εγχειρίζει  δ’  αύτψ  καί  γράμματα  προς  τέ  ter  agi  petebat;  altera  vero  ut,  rabie  deposita,  cum 
τδ>  άρχιερέα  θεού  Αλέξανδρον  καί  πρδς  "Αρειον  τδν  Ecclesia  consentiat.  Hortatur  autem  ut  contentione 
τής  άσεβείας  διαγεγραμμένον  w γεννήτορα,  ών  τά  et  controversiis  cum  aliis  abstineat, siquidem  mul- 
μέν  ήτει  φιλανΟρωπευθήναι  πρδς  "Αρειον,  τά  £έ  προσ-  lis  multorum  malorum  471α  causa  fuit.Cum autem 
ετιττεν  άποστήναί  τε  τής  λύσσης  καί  τδ  φρόνημα  Arius  haereticus, nec  pr»sentiaclarnl]iusHosii,nec 
τής  Εκκλησίας  άνθελέσθαι,  παρήνει  δέ  καί  τής  πρδς  doctrina,  neque  imperatoris  admonitione  errorem 
άλλήλους  Ιριδος  καί  άντιλογίας  άναχωρεΤν,  ώς  πολλών  suum  desereret,  concilium  episcoporum  Nic©» 
κακών  αΙτίας  ταύτης  iv  πολλοί;  γινομένης.  Έπεί  δέ^ίη  Bithynia  imperator  convocat.  In  qno  episcopis 
τδ  του  'Αρείου  νόσημα  ούτε  τή  τοΰ  περιβοήτου  consedentibus, ipse  in  medio  stans,  non  alia  con- 
’Οσίου  παρουσία  καί  διδασκαλίφ,  ούτε  τή  του  βασι-  ditione  sedere  voluit,  quam  81  illi  lotus  CCBlUS  an- 
λέως  νουθεσίφ  προσεδέχετο  τήν  θεραπείαν,  σύνοδο/  nueret.  Haereticam  impietatem  Arii  Eusebius  Nico- 
άρχιιρέων  έν  τή  κατά  Βιθυνίαν  Νικαίφ  ό βασιλεύς  medi», Theogonius  Nicaeae,  Mares  Chalcedonensis 
συγκροτετ  · ής  wv  Επισκόπων  συνεδριαζόντων  αύτδς  episcopus  defenderunt:  pietatem  Alexander  Con- 
είς  τδ  μέσον  στάς  ούχ  άλλως  ήνέσχετο  καθεσθήναι  ή stantinopolitanus  presbyter,  vicem  archiepiscopi 
τού  Ιερού  χορού  έπινεύσαντος  αύτψ.  Καί  τής  μέν  tenens  (sanctus  enim  Metrophanes,  propter  affec- 
’Αρείου  αίρέσεως  Ευσέβιος  τε  ό Νικομηδείας  καί  θεο-  tam  »latem  senilem, morbumque  non  adfuit),  cum 
γδνιος  ό Νικαίας  καί  Μάρης  **  ύπερήσπιζον  ό Καλ-  quibus  Athanasius  Alexandri»  Ecclesi»  archidia- 
χηδόνος,  τής  δ'  εύσεβείας  Αλέξανδρος  ό 34  Κωνσταν-  couus,  et  hojus  urbis  archiepiscopus  Alexander, 
τινουπόλεως  πρεσβύτερος,  και  τδ  πρόσωπον  τού  ταύ-  Aderant  quoque  in  concilio  et  aliqui  sacris  non- 
της  άρχιερέως  έπέχων  (Μητροφάνης  γάρ  ό όσιος  διά  dum,  ac  ne  baptismate  quidem  initiati : nimirum 
τε  βαθύ  γήρας  xol  νόσον  ού  παρην)  * μεθ’  ών  ’Αθα-  disserendi  arte  celebres,  quos  senes  quidam  non 
νάσιός  τε  ό τής  έν  Άλεξανδρείφ  Εκκλησίας  [767  Η.]  Ο ingenti  apparatu, minimeque  fucato  Dei  verbo,sed 
Αρχιδιάκονος,  καί  ό ταύτης  ’Αρχιερευς  'Αλέξανδρος,  inhiante  divina  gratia,  ab  errore  ac  gentilismo, 
Βαρήσαν  δέ  τή  συνόδψ  και  τινες  Ιερατικήν  μέν  χά-  Ariique  h»resi,  pro  qua  tum  maxime  illi  depu* 
ριν  ούκ  Ιχοντες,  άλλ’  ούδέ  τά  Χριστιανών  τετελεσμέ-  gnabant,  ad  Christi  OVlle  traduxerunt, 
νοι,  έωί  85  δέ  διαλεκεική  δυνάμει  μέγά  όνομα  φίροντες*  ούς  έν  τψ  άπλάστψ  καί  άχατασκεύψ  τής  του 
θεού  σοφίας  λόγψ  τινές  των  γερόντων  καί  τή  ένοικούση  θε&  χάριτι  έζώγρησάν  τε,  καί  τής  πλάνης 
έκκαθάραντες,  τής  τε  'Ελληνικής  καί  τής  ’Αρείου,  ής  ύπερηγωνίζοντο  36  μάλιστα,  τής  Χριστού  ποίμνης 
ΤενΙοθαι  παρεσκεύασαν. 

*Εν  τή  συνόδψ  δέ  παρήν  και  Παφνούτιος  ό Οαυ-  In  hoc  concilio  aderat  et  sanctus  Paphnutius 
μέσιος,  λίγύπτιος  μέν  τδ  γένος,  όμολογηχής  δέ  τους  admirandus, natione  iEgyptius;  certaminibus  vero 

VARI M LECTIONES. 

έποφθαλμήσας  A.  *θ  καί  άλλος  A B : δ άλλος  80  φατρίας  A.  *i  Ίσπανίων  B l Σπανίων  ζ".  8* 

7*γραμμένον  55  Μάρις  B*  54  Αλέξανδρος  τε  δ A.  55  έπί  Α : έπεί  ζ".  30  περί  ής  ήγωνίζοντο  ζ" . 


lii  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  112 

confessor  (coi  Maximianus  Christi  hostis  dextrum  A «Ολους,  ου  καί  Μαξιμιανδς  6 μισόχριστος  τόν  τε  ίε- 
oculum  eruit,  et  sinistra  cubitorum  nervos  prae-  ξιδν  έξώρυξεν  οφθαλμόν  και  τήν  λαιάν  ένευροκόπη- 


cidit,  et  ad  oculum  metalli  fodinas  damnavit) .ho- 
mo multorum  supernaturalium  operum  et  mira- 
culorum patrator  : quem  etiam  piissimus  impe- 
rator omni  honore  affecit,  et  osculando  eflossi 
locum  oculi  dextri  satiari  non  poterat. 

Quin  etiam  venerabilis  Spyridon  aderat.de  quo 
e millibus,  unum  aliquid  narrabimus.  Pavit  ali- 
quando oves  suas,  tametsi  episcopi  dignitate  pro- 
ditus esset.  Latrones  autem  invaserunt  ovium 
gregem,  et  inaspectabilibus  atque  invisis  vinculis 
ligabantur,  et  accipiens  ligatos,  quos  ille  preci- 
bus ligarat,  pari  sapientia  solvit  vinculis  : arie- 
tem insuper  dedit  in  mercedem  nocturnae  aerum- 
nae ac  cruciatus.  Virginem  autem  filiam  habuit 
domi,  et  ipsa  a quodam  auri  depositum  cum  ac- 
cepisset, mortua  est.  Qui  deposuerat  (peregre 
etenim  profectus  fuerat)  reversus  aurum  repetiit 
et  quaesivit.  Quaesivit  etiam  domi  Spyridon,  et 
non  4715  invenerunt.  Quare  accessit  ad  sepul- 
crum virginis  filiae,  et  ait : Filia  Irene  (ita  enim 
vocabatur),  ubi  depositum?  Illa  respondit  e se- 
pulcro, et  locum  significavit,  et  inveniendi 
modum,  et  facile  inveniens  depositum  reddi- 
dit. Sed  his  lanquam  ex  ungue  leonem  ostendi- 
mus. 

Hi  igitur  trecentorum  et  qui  excurrunt  conventus 
condemnant  impietatis  Arium  ejusque  asseclas, 
6t  Filium  Patri  δμοούσ ιον,  consubstantialem  asse- 
ruerunt.unanimem  pronuntiantes  sententiam. Sep- 
temdecim  numero  Arii  sententias  accedere  visi 
sunt, sed  facto  exsilii  imperiali  decreto  sex  in  im- 
pietate tantum  perdurarunt:  aliis  revocare  seerro- 
rem  simulantibus,  et  sanae  doctrinae,  tametsi  non 
sincere, sed  ficte  ac  subdole, consentientibus:  quo- 
rum princeps  Eusebius.  Hinc  omnes  Ecclesiae  a 
mullis  tumultibus  et  factionibus  liberatae  respira- 
runt, et  Hosius  quidem  Cordubae  episcopus  cum 
sociis,  quae  in  concilio  gesta  erant  ferens,  Occi- 
dentalibus pacem  ac  quietem  attulit ; Athanasius 
zelo  ardens  ASgyptiis  et  Afris:  Alexander  vero, 
quanquam  senex  (septuagenarius  enim  eraljThra- 
cibus  simul  et  Illyricis  communionis  paeisque  Ec- 
clesiarum nuntium, at  praescriptum  erat,  tulit,  so- 
cium itineris  habens  beatissimum  Paulum, tunc  le- 1 
ctoris  et  subscriptoris  Constantinopolitanae  Eccle- 
siae fungentem  officio  : qui  tempore  concilii  duo- 
decimum aetatis  annom  agens, cum  Alexandro  vi- 
xit. Sed  de  his  paulo  post.  Primum  venit  in  con- 
spectum sanctissimi  Metrophanis,  et  laeto  nuntio, 
praesentiaque  recreans,  sed  non  recreans  quod 
discessurus  esset,  cum  fausta  apprecatione  ad 
commissum  illi  officium  dimittitur.  Venientes 
autem  in  Thraciam  et  Macedoniam, et  Thessaliam, 
Achaiam  totam, Hellada, continentesque  terras,  ne 


σεν  αγκύλην  και  μετχλλείαις  έκαχούχησεν,  άνήρ 
ύπερφυών  Εργων  πολλών  καί  δυνάμεων  δημιουργός  * 
δν  καί  δ φιλοθεώτατος  βασιλεύς  διά  πάσης  τε  ήγε  τι- 
μής, καί  κόρον  ούκ  δλάμβανε  καταφιλώ ν τδν  δι «ορυ- 
γμένοι αυτού  όφθαλμόν. 

'Αλλά  και  Σπυρίδων  δ σεβάσμιος  παρήν  *?,  περί 
ου  βραχέα  τινα  έκ  μυρί<ον  δ λόγος  Ερεΐ.  '£ποίμαινεν 
αυτός  ποτέ  τα  πρόβατα  αύτοΰ,  και  εν  τψ  της  Επι- 
σκοπής τελών  άξιώματι*  [1412  R.]  λησται  δ'  έπήεσαν 
τη  ποίμνη,  καί  δεσμοϊς  άοράτοις  έπεπέδηντο.  Καί 
καταλαβων  δεδεμένους  ούς  αύτδς  εύχαΐς  έδεσμησε, 
λύει  μεν  τών  δεσμών  σοφίφ  τη  ιση,  έπιδίδωσι  καί 
κριδν,  μισθδν  αύτοΤς  έσόμενον  είπών  τής  νυκτερινής 
I ταλαιπωρία;.  Παρθένον  δΕ  θυγατέρα  σύνοικον  ειγε, 
καί  αύτη  τινδς  παραθήκην  28  λαβούσα  μετάλλαξε 
τδν  βίον  · και  ό παραθέμενος  τδ  χρυσίον  (έσταλτο 
γάρ  εις  αποδημίαν)  έπανελθών  Ιζήτει  τδ  χρυσίον. 
Συνεξηρεύνα  ούν  καί  ό Σπυρίδων,  και  ούχ  εύρίσκετ ο. 
Δ ιδ  έφίοταται  τψ  τής  θυγατρδς  τάφψ  καί,  *12  τεκνον 
Είρήνη,  φησί  (τούτο  γάρ  δνομα  τή  παρθένιο,)  πού  ή 
παραθήκη  ; δ δέ  αποκρίνεται  τού  τάφου,  καί  τδ  χω- 
ρίον  άναδιδάσκουσα  καί  τής  εύρέσεως  τδν  τρόπον  · 
καί  άνευρων  ρφδίως  την  παραθήκην  άποκαθίστησι 
τψ  παραθεμένφ.  'Αλλά  τούτοις  μεν  ώς  έξ  όνύ/ων 
δηλούμεν  τδν  λέοντα. 

OuTot  ούν  οΐ  τριακόσιοι  καί  τδ  άλλο  τών  τού  θεού 
Αρχιερέων  σύνταγμα  καταδικάζουσιν  αύτή  δυσσεβείφ 
τόν  τε  "Αρειον  καί  τους  συν  αυτψ,  καί  όμοούσιον  τψ 
, Πατρί  τδν  ΊΓίον  άνεκήρυςαν,  όμοφώνους  τά;  ψήφους 
θέμενοι.  Τινές  δ*  εις  έπτακαίδεκα  τδν  άριθμδν  συμ- 
πληρούμε νοι,  είς  την  ’Λρείου  λύσσαν  άποχλίνεεν 
Εδοξχν.  *Αλλά  τούτων  δπερορίας  βασιλική  ψήφψ  κυ- 
ρωθείσης  Εξ  μόνοι  τή  δυσσεβείφ  διέμειναν,  τών  άλ- 
λων πχλινφδίαν  ένΕειξαμένων  καί  τψ  τής  εύσεβείας 
φρονήματι,  εΐ  καί  μή  έξ  είλικρινείας,  άλλ*  ύφάλψ 
γνώμη  συνδεδραμηκότων,  ών  ήν  κορυφαίος  ό Νικο- 
μήδειας Ευσέβιος.  'Εντεύθεν  αί  άπανταχού  'Εκκλη- 
σή τών  πολλών  θορύβων  καί  στάσεων  προς  ειρήνην 
άνέπνευσαν.  Καί  "Οσιος  μέν  ό Κουδρούβης,  άμα  τών 
οΐ  αυνεπομένων,  τάς  συνοδικάς  φέόων  πράξεις  τοΤς 
έσπερίοις  τήν  ειρήνην  έβράβευε,  τοΤς  δέ  κατ'  Αίγυ- 
πτον καί  Λιβύην  ό θερμδς  'Αθανάσιος.  'Αλέξανδρος 
δε  [768  Η.),  καίτοι  πρδς  γήρας  δλαύνων  (Εβδομηκον- 
τούτης γάρ  ήν),  τοΤς  κατά  τήν  Θράκην  άμως  καί  τά 
'Ιλλυρικόν  τδ  τής  όμονοίας  καί  εΙρήνης  τών  'Εκκλη- 
σιών πόνους  όφίστχτο  διακομίζειν  Εύαγγέλιον,  συν- 
έκδημον Εχων  τδν  πανόλβιον  Παύλον,  άνχγνωστών 
τηνικαύτα  καί  υπογραφέων  τής  κατά  Κωνσταντινού- 
πολιν  Εκκλησίας  πληρουντα  βαθμόν  · δς  καί  κατά 
τήν  σύνοδον  δωδέκατον  Ετος  Εκ  γενέσεως  άγων  τψ 
'Αλεξάνδρψ  συνδιέτριβεν.  'Αλλά  ταυτα  μετ'  όλίγον  · 
πρότερον  δέ  εις  θέαν  ήκε  τού  πανοσίου  Μητροφάνους, 
καί  τοΤς  μίν  εύαγγελίοις  καί  τή  παρουαίς  εύφράνας, 
ούκ  εύφράνας  δ'  οΐς  άποδημεΤ*  Εμελλε,  μετ’  ευχών 


VARLE  LECTIONES. 


δί  συνην  Α.  58  παρακαταθήκην  ζ". 


113  BIBLIOTHECA.  — COD.  CCLV.I.  114 

προς  την  χατχπεπιβτεϋμένην  39  αύτ ψ διακονίαν  A insulas  quidem  neglexerunt,  sed  navigando  om- 
έστέλλετο.  Διελθάντες  os  Θράκην  τ«  καί  Μακεδονίαν  nem  zizaniam  radicitus  evellentes,  bonum  semen 
και  Θεσσαλίαν  καί  ’Αχαϊαν  πάσαν  καί  'Ελλάδα  καί  evangelic®  doctrinae  et  synodalium  decretorum 
τάς  ηπείρου;,  ούδέ  των  νήσων  ώλιγώρησαν,  άλλ*  έπι-  disseminarunt. 

πλεύσαντες  άπαν  άνέσπών  έκ  βιζών  αυτών  ζιζάνιον,  τόν  εύγενή  δε  σπάρον  των  ευαγγελικών  δογμάτων  καί 
συνοδικών  κηρυγμάτων  διέσπειρον. 

?θιι  τη;  συνόδου  τί)  ο;  δια  τριών  ήμιβυ  λαβούση;  Concilio  triennio  sexque  mensibus  finito  (coepe· 
kxo>v  (καί  γάρ  ήρξατο  μηνδ;  Άπριλλίου  πεντεκαιδεκά-  rat  enim  mense  Aprili  decimo  quinto  die,  472a 
την  άνυοντος  έπερατώΟη  δέ  τής  τριετία;  πάλιν  τον  finitum  νβΓΟ  est  triennio  iterum  in  Aprilem  devO'? 
*Απρίλλιον  καταλαβοΰσης  καί  μέχρι  Σεπτεμβρίου  δια-  luto,  et  usque  Septembrem  excurrente;  sic  enim 
δραμούαης·  ουτω  γαρ  δ σοφός  Αλέξανδρος  τά  πε-  doctus  Alexander  act a describens  synodi  annota- 
πραγμένα  γράφων  τά  τής  41  συνόδου  έπεσημήνατο),  Vlt), finito, inquam, sacro  CODClliO,  imperator  Stans 
τελεσθείσης  ούν  τής  ά^ίας  συνόδου,  στάς  ό βασιλεύ;  in  medio  sanctorum  Patrum, petiit  sibi  unam  rem 
μέσος  του  χορού  τών  αρχιερέων  ήτει  χάριν  αύτφ  μίαν  β gratam  fieri: qui  libentes  concesserunt.Beneficium 
παρ’  αυτών  δοθήναι*  ot  δέ  προΟύμως  κατένευον.  *Η  autem  illud  erat, ut  in  urbem  secum  proficisceren· 
δε  χάρις  συνεισελΟεΤν  αυτψ  έν  τή  πολει,  έφ*  ψ Θεά-  tur.in  qua  arcbiepiscopum  viderent, quem  Patrem 
σασθχί  τε  τόν  αρχιερέα,  8ν  Πατέρα  δ βασιλιυΰς  έαυτού  SUUm  imperator  appellabat,  et  Ut  urbi  Byzantio, 
ά/ωμολόγει  **,  καί  ώστε  τή  πόλει,  [ 1 4 1 3 R.]  ήν  αύ-  quam  ipse  fundasset,  sua  praesentia  et  precibus 
τδς  άνέστησε,  διά  τής  αυτών  παρουσίας  καί  ευχής  conditoris  novum  nomen  inderent.  Invisentibus 
τδ  τοθ  κτίσαντος  άνομα  έγκαινισΟήναι.  Έπισκεπτο·  autem  episcopis  clarissimum  Metrophanem,  die 
μένων  δέ  των  ιερέων  43  τον  διοραιικώτατον  Μητοο-  Dominica,  et  imperator  praesens  inter  alia  dixit : 
φάνην  ημέρας  Κυριακής  δνισταμένης  καί  του  βασι-  · Video  te, Pater  maxime  venerande,  et  senectute 
λεως  συμππρόντος,  άλλοι  τέ  τινες  προήλΟον  λόγοι,  et  morbo  defessum,  et  creari  atque  designari  no- 
xa», 'θρώ  σε,  φησίν,  υπολαοών  δ βασιλους,  ώ Πατέ-  bis  post  te  gregis  pastorem  postulo.»  Ille  ad  im- 
ρων  έμοί  'τιμιώτατε,  καί  γήρφ  καί  νόσφ  κάμνον-  peratorem  alacri  vultu  conversus,  «Annuo, inquit, 
τα,  καί  δυσωπώ  άνειπεΤν  τε  καί  άναδεΤξαι  ήμΤν  in  Domino,  quia  nunc  Spiritus  sanctus,  0 fili,  per 
χδν  μετά  σε  τοΰ  ποιμνίου  ήγησόμενον.  ο δέ  πρδς  linguam  tuam  loquitur.  Mihi  enim  hac  de  re  solli- 
τον  βασιλέα  εόθυμουντι  προσώπψ,  Πέπεισμαι,  φησίν,  Cito  indicavit  Dominus  ante  septem  hos  ipSOS  die8, 
h Κυρίφ  ότι  νυν  το  πανάγιον  Πνεύμα  διά  γλώσ-  q moritui  um  me  intra  decem  dies,  et  dignitatem 
σης,  ώ τέκνον,  είπε  νής  σής.  Φροντίζοντι  γάρ  sacram  suscepturum  sacerdotii  dignitate  parem 
μοι  περί  τούτου  έφανέρωσεν  δ Κύριο;  πρό  τών  Alexandrum,et  dignum,  ut  vere  loquar,  electione 
έχτά  τούτων  ήμερων,  καί  ότι  μετά  δεκάτην  ήμέ-  et  sancti  Spiritus  denuntiatione.  Ad  haec  vero  hunc 
ραν  μεταλλάξω  τον  βίον,  καί  δς  τδ  ιερόν  άξίωμα  veluti  filius  Paulus  lector  excipiet.  » Respiciens 
άνζδέξοιτο,  και  έστιν  όυτος  δ ^μπρεσβύτεράς  autem  ad  Alexandrum  Alexandriae  episcopum  : 
μου  Αλέξανδρος,  άξεος  ώς  άληΟώς  τής  έκλογής  < Et  tu,  inquit,  iraler,  egregium  successorem  tui 
δπάρχων  καί  τής  του  αγίου  προ^ρήσεως  Πνεύ-  relinques.  » Et  manu  Athanasii  arcbidiaconi  ap- 
ματος*  έτι  δέ  καί  τούτον  ώς  το  παιδίον  Παύλος  prehensa:  «En,  inquit,  strenuus  Christi  miles.hic 
ό αναγνώστης  διαδέςεται.  ’Λποβλέψζς  δέ  καί  πρός  te  sequetur,  qui  non  solum  cum  fratre  meo  Ale- 
τδν  Αλεξάνδρειάς  Θειον  Αλέξανδρόν,  Καί  σύ,  φησίν,  xandro  contra  Arii  haeresim  decerta vit.sed  et  cum 
ώ άδελφέ,  καλόν  σεαυτού  διάδοχον  καταλείψεις.  illo  magna  certamina  et  multa  subibit:  non  solum 
Καί  τής  χε^ός  Αθανασίου  του  άρχιδιακάνου  Χαβόμε-  Autem  secunda  exci  pient  certamina, sed  et  tertium 
vo;,  Αδε,  δ γεννατος,  έφη,  [769  Η.]  στρατιώτης  τού  cum  strenuo  Paulo  sustinebit.·  Haec  dixit,  et  tan- 
Χριστοΰ  ούτός  σε  διαδέξεται , δ;  ού  μόνον  νύν  .quam  ali  os  spiritu  suo  recreans, venit  cum  episco- 
Αλεξάνδρω  κατά  τής  δυσσεβείας  Αρε  ίου  τψ  έμψ  ^ pis  in  templum:  ac  post  Evangelii  lectionem  non- 
συνηγωνίσατο  άδελφφ,  άλλ’  ετι  συν  αύτφ  μεγά-  nulla  ad  populum  locutus,  et  disserens,  Aleian- 
λου;  άθλους  καί  πο)λούς  άγωνιεΐτσι.  ού  μόνον  drum  sacerdotem  absentem  arch iepisco palis  sedis 
δέ  δεύτεροι  αυτόν  έκδέξονται  άγώνες,  άλλα  κάί  successorem  renuntiat. Populus  uno  ore  cum  ipso 
τρίτου;  συν  τφ  γενναίφ  ύποςτήσεται  Παύλφ.  imperatore  horis  aliquot  472 b exclamavit : Di- 
Ττύτα  είπεν,  καί  ώσπερ  άνιζωπυρήσας  τφ  Πνεύματι  gnus  est·  Deiude  sacrae  mensae  altaris  humerale 
κάτεισι  συν  τοΤς  Ιπισκόποις  είς  την  έκκλησίαν,  καί  imponit, pr®cipiens  hot  SUCCeSSOri  servari:  ventu- 
μετά  την  τού  Εύαγγελίου  άνάγνωσιν  ολίγα  προσομι-  rum  autem  illum  post  non  diu  pr®dilit,pOSt  Sep- 
λήσας  τψ  πλήθει  καί  συνταςάμενος,  άνακηρύττει  κτί  timum  videlicet  diem  ejus  resoluti  corporis  in 
μή  παρόντα  τδν  πρεσβύτερον  Αλέξαυδρον  άρχ ιερέα  Domino. Acciderunt  igitur,  ut  pr® dixerat,  omnia, 
χαί  τού  θρόναυ  διάδοχον.  Καί  δ λαός  μ φωνή  συν  Moritur  centesimo  et  decimo  septimo  aetatis  anno, 
αύτφ  βασιλεΤ  έπί  πλείους  ώρας  έβόα  τό  Αξιος.  Ειτα  quarto  Junii. 

VARLE  LECTIONES. 

39  πεπιστευμένην  ζ\  40  άνύοντος  Β et  COrr.  Α : άνώντος  ζ",  infra  est  άγοντος.  4i  τά  τής}  τότε  τής 
Β.  4*  ώμολάγει  Β.  43  ιερέων  Α : άρχιερέων  ζ". 


f 15  PHOTO  PATRIABCHjB  CP.  116 

« τή  άγ'γ  Ι^άχ^/τ^ησι  ΐ^ιχίζ^  Imuijuv^  »w  vMtmslR  τψ  ηξκτ»  8"  eW» 

t^fTAi  '/>*  ti<  μι/^ρ,  ju^i  ί*  Ινδόαην  ί,αί^ΐτ  ti;  jltko  χρχ  Ipim*  «ηΑΜίΜζ.  rima  ουν  44f 
ώ<  χρ^ίφη  χύ  bntOiTtof  «mi'  bir»  ί*  iitzx^fs»  irnu&xs  xzt  εχχτσν,  Wtoo  ριην^ς  τιτάρ- 
^ Syrnec * 

CMflnlii,  soror  imperatoris  Constantini  pii,  A ''On  immra  \ wj  rW^oic  41  Komsvxivou 
«xor  quae  erat  hnpii  Licinii,  moritura  fratri  dixit  : U κό  twmtox  χοημιτίνβη  Αιχιν- 

Uaum,  et  nltimum  a le  peto  beneficium ; ut  ab  ?c*Awfi  dbt^  a»  M£*vf  φησί,  ωί 

exsilio  revoces  Arius  falso  accusatum  : consentit  wxj-M *v  ai»  σε  χάρο,  bapo^sc 
eaim  eam  syaodo.  Erat  enim  apod  illam  saeerdos  *>*xrri.v  ά&χον  υιοήάηι  συμ- 

quidam  Aflaaos  qni  seipsum  primo  Constantiae  φρω»  γάρ  In  «v  r^o£w.  γάρ  τις  wp* 
eunuchis  insinuavit, per  quos  et  ad  illam  accessam  «!*η  τώ*  τής  'Apifcrj  vroutmv  αίρέσεως  χρεσβύ- 
habuit,  verbfsque  blaadis  atqoe  assentationibus  ηρος,  δς  έχυτόν  «pbtpov  τοτς  ής  Kovmvtb;  tu- 
persuasit,  Arium  iavidia  sjeeium  esse  : rectam  νούχοις  οίχειώσας,  &*  αύτών  xd  προς  α*ύτήν  διέ&ι, 
eaim  Ecclesiae  doetrioam  toeri.  Quibus  ipsa  ad  xii  λόγοις  ίχειΟεν  έπαγογοίς  xxi  xoiuv  xpo^(v«m 
imperatorem  flla  referers,  permovit,  statimqae  τδν  θώμ*  4ς  Άρειος  φθόνψ  έολ/,Οη  *·*  γαρ  αρΟδν 
scribit,  nt  Arius  ob  exsilio  revocetor.  Allegabat  τής  Έχχλησίας  δόγμα  πρεσβεύει.  οίς  χάχείνη,  πρδς 
tero  oaa  ad  fratrem  sacerdotem,  qui  adulatioais  τδν  βασιλέα  τοιχύτα  είπουαχ,  διέσεισε*  χαι  αύχίχ* 
ritio  bob  minus  quam  haeres  eos  laboravit,  et  i rre-  γράφει  της  υπερορίας  4νεθήναι  τδν  "Apetov  4*.  Π*ρα- 
peote  iogeaio  ae  ferbis  blandiloquis,  post  noa  τίθεται  δε  τάδελφψ  se  ΧΖί  τδν  σύδεν  ήετον  της  αίρε- 
diu  libere  cum  imperatore  agere  cepit : ae  de  b *****  ή της  χολαχείας  πρεσβυτέραν*  χαι  τοτς  έπι- 
Ario  sermonem  injecit,quibus  illum  recte  sentire  χλόαοις  * ήθεσι  χαι  λόγοις  ούχ  50  είς  μαχραν  παβ- 
demoostraret.Tom  imperator:SiArios,ioquil,cum  falx*  xat  M πρδτον  ευσεβή  λαμβάνει  βασιλέα, 
synodo  consentit,  f id eb ο illum  libenter, magnoque  xil  «vi!  mpl  *Αρείου  λόγους  Ορθόδοξον  χοιουντας 
bonore  babilo,eum  Alexandrinae  restituam  Eccle-  αυτόν,  καί  b βασιλεύς,  El  'Apetoc,  φησί,  τ*  της 
Sie.BlS  dictis,  illum  per  litteras  accersendum  CU-  συνόδου  opoveT,  δψομαί  c αύτδν  ευμενώς,  xsl 
rat. Arius  cum  exsecrando  EusebioConStantinopo-  συν  τιμή  τη  των  ’Αλεξανδρέων  έγχαταστήσω 
liro  venit, et  suscipit  illos  imperator  benigne, et  quid  Έχχλησίφ.  Ταύτα  Ιλεγε,  xal  πρδς  έαυτδν  μετεπέμ- 
sentiant  interrogans  audit  dicentes,  non  aliud  se  wxo  γράδων  [1416  R.]  Kat  b 'Αμιος  αμα  τψ  συγ- 
sentire  quam  qoae  trecenti  et  octodecim  sancti  καθηρημένψ  Εύζωίψ  πρδς  την  *d)tv  Κωνσταντίνου 
Patres  decreferint  : quin  et  jusjurandum  miseri  παραγίνεται*  xat  δένεται  αυτούς  φιλανθρώπως  δ 
false  confessioni  addiderunt.  Imperator  scriptam  βααιλεύς.  καί  τδ  φρόνημα  έπερωτών,  Ακούει  λεγόν- 
ab  illlS  jubet  dari  fidei  professionem.  Illi  autem  των  μή  άλλο  xt  φρονε’ν  παρα  ττ,ν  Ιχθεσιν  των  τρια- 
prompte  mendacia  scripserunt. Credere  enim  se  et  χοσίων  δέχα  xal  δχτώ  Αγίων  Πατέρων.  'Αλλά  καί 
SUOS  Scripto  testantur,  lingua  negant.  Mutarit  au-  opxov  ot  δείλαιοι  τη  πεπλασμένη  Ιπετίθεσαν  δμολο- 
tem  decretum  Csesar,  quod  pietatem  confessi  es-  £ γίφ.  *0  δε  βασιλεύς  έγγραφον  αυτούς  έπιδουναι  τδ 
Sent,  Ct  Statim  Alexandriam  illum  et  qui  cum  eo  φρόνημα  χελεύει.  ot  δΐ  προθυμως  έγγρόφουσι  81  τ& 
erant  bonorifice  mittit.  Alexander  vero  Alexandri-  ψευδή*  πιστεύειν  γαρ  αυτούς  τε  xat  τούς  σύν  αυτοΤς 
OUS  archiepiscopas,  conspirante  cum  473α  eo  τψ  γράμματι  ελεγον,  8σα  χαι  τή  γλωττη  Ιχλάττοντο. 
Athan asio, apostatam  non  admittit, et  iterum  Arius  #Ες(στατο  τοίνυν  δ Βασιλεύς  ούς  διωμολόγουν  τήν  ιύ- 
hmresim  detexit, iEgyptumque  turbavit. Imperator  σέδειαν,  χαί  παραχρήμα  πρδς  τήν  'Αλεξάνδρειαν 
fero  ad  se  Arium  aecersit.et  interrogat  an  mane-  αύτόν  τε  χαι  [770  Η.]  τούς  σύν  αύτψ  μετά  τιμής  έχ· 
ret  in  sententia,  quam  coram  illo  confessus  esset,  πέμπει.  *0  δε  τής  'Αλεξάνδρειάς  άρχιερεύς  ’ Αλέξαν- 
Ipse  fero  iterum  expedite  iisdem  se  inbssrere  δρος,  συμπνέοντος  αύτψ  Αθανασίου,  τδν  άποστάτην 
testatus  est,  et  jurejurando  confirmavit  Omnia  ού  δέχεται*  xai  αύθις  "Αρειος  την  αΤρεσιν  άνεχάλυ- 
autem  ficta  erant,  magisque  ipsa  theatri  scena  ex  πτε,  χαι  τα  τής  Α’γύπτου  έταράττετο.  Και  δ Βασιλεύς 
COmpOSitO  ficta.  Aiunt  enim  occulle  eum  scrip-  μετάπεμπτον  ποιεΤται  τδν  "Apciov,  χαι  άναπυνθάνε- 
•isse  librum ,et  sub  axilla  ferentem  (qui  liber  im-  ται  εΐ  διαμένοι  οίς  αύτψ  ts  συναμολόγησε  χατά 
pudenter  impietatem  ejus  continebat)  jurasse  86  πρόσωπον*  b δε  πάλιν  έτοίμως  xolc  αύτοΤς  έμμένειν 
sic  credere : chartam  vero  pias  doctrinae,  cui  jam  συγχ*τετίθετο,  xai  8pxov  **  τοτς  λόγοις  έπέβζλλεν. 
Subscripserat,  protulisse·  dIbIv  δέ  σχηνή  τούτα  πάνα,  χαί  σχηνής  δραματιχώ- 

τερα.  ΦασΙ  δ'  ώς  Ιν  μυστηρίψ  γραψας  νΑρειος  βιβλίο ν,  χαϊ  υπό  μάλης  φέρων  (τδ  δε  βιβλίον  άν αιδώς  έλάλει 
τήν  δυσσεβειαν)  ώμνυεν  ούτω  φρονεΤν,  τδν  τής  εύσεβείας  είς  τδ  έμφανές  προ τείνων  χάρτην,  ώς  χ«ι 
ύπογράψειε. 

Paulo  post  imperator  caducum  banc  vitam  cum  Μετά  δί  βραχύν  χρόνον  δ βασιλεύς  τδν  έπίχηρον 
immortali  commutavit,  cum  annos  triginta  et  είς  τδν  άχήρατον  μεταλλάττει  βίον,  Ινα  μίν  ένιαυτδν 

VARIiE  LECTIONES. 

δ4  ούν  om.  Β.  18  ευσεβούς  βασιλέως  Κωνστ.  ζ".  40  διεβλήθη  Β.  47  τδν  "Αρειον  άνεγήναι  ζ".  48  άδελ- 

φφ  ζ".  40  έπιχόλποις  ζ".  80  ούχ  xai  ούχ  Α.  Μ καί  add.  Α.  8*  γρύφουσι  Α.  85  αύτο ύ Α.  #4  χαί  τδν 

Ορκον  ς. 


117 


BIBLIOTHECA·  — COD.  CCLVI.  118 

καί  τριάκοντα  βασιλεύσάς,  πέντε  δε  καί  έξήκοντα  τδν  A unum  imperasset,sexaginta  quinque  ipsos  vixisset, 
ολον  διαπερανσμενος  βίον.  τελευτών  δέ  τψ  τη;  αίρέ-  Moriens  autem  sacerdoti  haeretico  testamentum 
σεως  πρεσβυτέρψ  την  διαθήκην  παρατίθησιν,  kvTsi-  committit,  mandans  id  tradi  Constantino  filio, quem 
>άμβνος  έγχειρίσαι  Κωνσταντίνφ  ταύτην  τψ  παιδί,  testamenti  tabulis  paternae  sortis  et  imperii  successo* 
ftv  καί  διαθήκη  της  πατρώας  μοίρας  καί  Αρχής  rem  imperatoremque  designabat.Sacerdos,  neque 
διάδοχον  καί  βάσ^έα  Ιγραφεν.  *ο  δέ  καί  πρδς  Θεδν  Deo  nec  hominibus  servans  fidem,  dat  occulte  te- 
καί  πρδς  Ανθρώπους  τδ  πιατδν  ούκ  ίχων  πρεσβύτε-  stamen  tum  Constantio, et  simul  proditor  patris,  et 
ρος  έπιδί&οαιν  έν  κρυφή  την  διαθήκην  Κωνσταντίψ,  testamenti, et  hsereditatis  filii  apparuit.  Adjuvabat 
προδότης  φανείς  άμα  πατρός  τε  διαθήκης  55  καί  παι-  ei  in  ea  proditione  et  Kusebius  impius  episcopus, 
δδς  κληρονομίας.  Συνέτριχον  δέ  τή  προδοσία  Εύσέβιός  et  alii  nonnul!i,et  impietatis,  et  semiviri  sodales, 
τε  & δυσσεέής  πραιπόαιτος,  καί  άλλοι  τινές  καί  τής  Tradit  ille  sacerdos  Constantio  commendatum  sibi 
δυσσεβείας  καί  τής  Ανδροχύνου  φόσεως  συνθιασώται.  testamentum, et  infidelitatis  SU3B  erga  homines  pe* 
Αλλά  γάρ  προδίδωαι  μεν  τά  πιατευθέντα  Κωναταν-  til  mercedem  a Constantio, proditionem  nimirum 
τίψ,  τής  δε  πρδς  ανθρώπους  αυτού  απιστίας  ahet  μισ-  sincerae  fidei  promio  postulans,etEusebium  NlCO* 
θαποδοσίον  Κωνστάντιον  τής  56  δρθής  αυτού  πίστεως  mediae  episcopum  socium  adjunglt,ethoc  agunt, Ut 
προδοσίαν.  Καί  συνεταιρίζεται  τδν  Νικομήδειας  Εύ-  β Arius  non  Alexandri&,sedConstantinopoli  causam 
σέβιον,  καί  διαμηχανώνται  τδν  νΑρείον  μή  kv  dicat,  facile  rati  fore  vincere,  Alhanasio  non  pro- 
’λλεζανδρείφ,  άλλ*  έν  Κωνσταντινουπδλει  άκουσθή-  sente, et  simul  imperatoris  auctoritatem  sibi  unien- 
ναι,  ί^στα  οίδμενοι  περιέσεσθαι  57  Αθανασίου  μή  tes.Multa  cum  Alexandro  Constantinopolitano  pa- 
παρόντος,  καί  άμα  τήν  τού  βασιλέως  αυθεντίαν  μεθ*  triarcha  disserentes  de  pactis, quo  pietatis  doctri- 
έαυτών  φέροντες.  Πολλά  δέ  τψ  Κωνσταντινουπόλεως  nam  corrupta  erant, cum  non  persuaderent,  man- 
’Αλεξάνδρψ  δ«αλεχθέντες  περί  συμβάσεως  τά  τής  εύ-  datum  imperatoris  proferunt,  vel  susciperet  Arium 
σεάείας  περεχειρουσης  δόγματα,  ώς  ούκ  Επειθον,  cum  sua  1)  aeres  i,  vel  sede  exturbaretur.  Si  utrum- 
προτείνουσι  δήθεν  58  βζσιλικδν  πρόσταγμα  ή μετά  que  detrectet,  sciat  se  in  exsilium  depellendum, 
τού  φρονήματος  δέχεσθαι  "Αρειον  ή τού  θρόνου  ύπο-  Persuaserunt  autem  Constantio  ut,accersito  Ale- 
χωρεΤν*  εί  δέ  μηδετερον  ελοιτο,  γινώσκειν  αύτδν  εις  xandro,  nisi  iisdem  pareret  mandatis, etiam  eervi- 
ύπερορί&ν  έκπέμπεσθαί·  ’Έπειθον  δέ  καί  Κωνστάν-  tutem  minaretur,  et  475i>  maiorum  memoria, non 
των  τδ  άνδράποδον,  έν  59  τοτς  δμοίοις  λόγοις  μετά-  pietatis  studio,  odio  Arium  habiturum. Qui  Christi 
πεμψάμενον  τδν  Ιερδν  Αλέξανδρον  άπειλαΤς  τε  ύπο-  virtuti, et  inculpat»  vil», et  conscientiae  Confidens, 
βζλεΤν,  καί  μνησικζκίας,  άλλ’  ούκ  εύσεβείας  λόγψ  imperatori  respondit:  «Veritatem  eorum  qui  accu- 
χήν  πρδς  ’Άρειον  στέργειν  Απέχθειαν.  *ο  δέ  τή  τού  c santur  tempus  deinceps  ostendet.  Ego  vero  tante 
Χριστού  δυνάμει  καί  τψ  άνεπιλήπτψ  καί  τού  βίου  impietatis  convictum,  et  a tot  episcopis  judicatum, 
καί  τής  συνειδήσεα>ς  θα#ών  [1417  R.]  άμείβετζι  τψ  non  possum  in  communionem  venerandorum  mys- 
βζσιλετ*  « Τών  μέν  αίτιζθεντων  τήν  άλήθειαν  ή έκετ-  teriorum  admittere.»  Constantius  vero:  «Vide,in- 
Οεν  ήμερα  δηλώσε·,  έγώ  δέ  τδν  έπί  τοσαύτη  δυσσε-  quit, episcope  (convocatur  enim  concilium  episco- 
άλόντα  και  παρά  τοσούτων  Αρχιερέων  κατακρι-  porum),  ne  vel  JnvitUS  illum  admittere  cogaris.  · 
θέντζ  ούχ  οΓός  τέ  είμι  τών  φριχτών  μυστηρίων  Hiuc  assurgens  archiepiscopus,  egressus  est, et  ad 
λζβετν  κοινωνόν.»  eo  δέ  [77 1 Η.]  Κωνστάντιος,  «νθρα,  Dei  ecclesiam  se  conferens, gemitibus  lacrymisque 
φησίν,  ώ έπίσκοπε  (κζί  γάρ  σύνοδο»  έπισκόπων  invocabat  Deum  ne  pateretur  ingressu  Arii  gregem 
αθροίζεται),  μή  καί  άκων  δέξη  αυτόν.  » Έφ’  οΐς  6 suum  vastari:  et  preces  episcopi  prostrati  aute alta- 
άρχιερευς  άναστάς  έξήλθε,  καί  πρδς  τήν  τού  θεού  re  tota  nocte peracte.Eusebius,ut  erat  fenidusim· 
πζραγεγονως  εκκλησίαν  στεναγμούς  καί  δακρύοις  pietatis  SeCtator,acceditCUm  turba  haereticorum  ad 
έδόα  πρδς  τδν  Πεδν,  μή  διά  τήν  πζρείσδυσιν  Ariuin,et  jubet  in  concilium  prodire*quo  sibi,invi- 
Άρείου  00  άνασχέσθαι  διασχεδασθήναι  τήν  ποίμνην  to  etiam  Alexandro,  redderet  ablatam  injuste  sa- 
αύτσύ"  καί  ή εύχή  παννύχιος  ύπδ  τδ  θυσιαστήριον  cerdotii  dignitatem. Igitur  tumultus  oritur  et  sedi- 
χιιμένου  τού  άρχιερέως  έπετελεχτο.  'ο  δέ  Εύσέβιος,  tio  bis  motibus  per  totam  urbem  : his  quidem  ab 
οΐα  τής  άσεβείας  θερμδς  εραστής,  παραγίνεται  μετά  D Ario  stantibus,  illis  autem  veritatis  proditionem 
τής  αιρετικής  φάλαγγος  πρδς  τυν  "Αρειον,  καί  προ-  ΠΟΠ  ferentibus,  fit  COnventUS  in  ecclesia,  et  CUm 
ΐέναι  κελεύει  πρδς  τήν  σύνοδον,  ήτις  αδτψ  61  καί  suis  asseclis  procedens  Arius,  et  descendens  ex 
άχοντος  Αλεξάνδρου  Αποδώσει  τδ  παρά  δικήν  αφ-  equo,  secessum  publicum  ingreditur  qui  erat  ad 
χιρημένον  τής  Ιερωσύνης  Αξίωμα,  ’ΕπεΤχεν  ούν  θό-  forum  Constantini,  et  exonerando  ventrem  cum 
ροδος  καί  ταραχή  επί  τοις  κινουμένοις  πάσαν  τήν  excrementis  intestina,  cum  intestinis  et  animam 
κόλιν,  τών  μέν  υπέρ  ’Αρείου  σπουδαζόντων,  τών  δέ  miser  exhalavit.  Quo  moram  trahente,  et  quid 
τής  εύσεβείας  τήν  προδοσίαν  ούκ  ανεχόμενων,  factum  esset  CUm  Ignoraretur,  aiunt  accessisse 
"Βθροιστο  δ*  ούν  έν  τή  έκκλησίφ  δ σύλ)ογος.  Καί  τοΤς  Eusebium,  et  reprehendisse  tantam  moram, 

VARIAS  LECTIONES. 

55  τε  καί  διαθ.  ζ\  56  τής!  rectius  τήν  τής  cf.  D.  R.  1436,  11.  57  'Αθανασίου  περιέσεσθαι  Α.  58  δή- 
θεν] μηδέν,  id  que  deletum,  A : om.  B.  59  έν  ada.  A.  55  ’Αρείου  orn.  A.  01  αύτψ  B : αύτόν 


119  PHOTII  PATRIARCHjE  CP.  120 

et  iACrepuisse  hanc  in  SUOS  injuriam,  servilique  A δμοδόξοίς  συμπροΐών  ο "Αρειος,  άπο βά<  του  ϊππου, 
conditioni  hanc  moram  attribuisse. Ille  autem  si-  8*  xm  άφεδρώνι  δημρσίψ,  δς  Μισθόν  κατεσκ εύαστο 
lentio  magis  eos  offendit, quam  tarditate  quamdia  του  Κωνσταντίνου  φορου,  εΤσεισι,  καί  kv  τψ  άποπα- 
ignorabalur.Sed  Eusebius  accedens, sorgere  bono  τετν  τοτς  σκυβάλ οις  μεν  τά  Ιντερα,  τοϊς  έντέροις  81 
animo  jubet : exspectari  enim  a tota  synodo,  ut  χήν  ψυχήν  ό δείλαιος  συναποβάλλει  et.  ·βπεΙ  δέ 
absolvatur.  Sed  ille  in  aeternum  silet.  Et  tandem  έβράδυνε  καί  τδ  πρχχθέν  έκάλυπτεν  άγνοια,  έπεισ- 
infelix  ille  Eusebius  mortuum  esse  intellexit  : sk  πηδήσαι  λόγος  τδν  Ευσέβιον  καί  Ιξονειδίζειν  μέν  τής 
synodus  dissolvitur  : et  qui  Alexandrum  exsilio  βραδ.>τητο<,  έξονειδίζειν  δέ  τής  είς  et  αυτούς  δβρεως· 
condemnaturi  erant,  abrogantes,  abjectis  impiis  , iv  Ανδραπόδων  γάρ  μοίρ?  τδ  άλογον  αύτούς  έκπέμ- 
suffragiis,  haereticorum  ducem  vivum  ad  inferos  πειν  βράδος.  'o  δέ  τψ  άφώνψ  μάλλον  αύτούς  ή τψ  βρα- 
detrudi  videntes,  magnum  inde  capiunt  dolorem.  δεΤ  καταισχύνων  τέως  διελάνθανεν.  *Αλλ' δ Ευσέβιος 
Post  divinitus  immissa  plaga  pudore  confusi, 474α  μεταβαλόμενος  64  άναστήναι  παρεκάλει  θαββοΰν- 
sed  non  diu, rursum  conciliabulum  indicunt#Dei-  τα  65·  προσδδκιμον  γάρ  είναι  έπί  άθωώσει  παη*  τή 
que  iram  in  Arium  ad  communem  hominum  sor-  συνόδψ.  o 81  τήν  έσχάτην  έσίγα  σιγήν.  Καί  μόλις  6 
tem  referre  conantur.  At  si  tempus  spectes  quo  κακοβαίμων  Ευσέβιος  συνήκεν  βτί  τέθνηκεν  b σπου- 
Ecclesiam  Dei  invadere  lentabat,  non  tam  fatali  B δαζόμινος.  Διαλύεται  τοίνυν  ή σύνοδος,  καί  ο!  τον 
morte,  quam  Dei  ultione  exstinctum  interpreta-  Άλλέξανδρον  δπερορί*  καταδικάζοντες,  βίψαντες  τάς 
heris.  Illi  tamen  Constantio  persuadent  Arium  na·  άνοσίους  66  ψήφους,  τον  τής  αίρέσεως  αύτών  άρχι- 
turae  debitum  persolvisse,  neque  divinae  ultionis  στρατηγόν  ζώντα  είς  |δην  βλέποντας  καταβεβηκοτα 
poenam  subiissse.  Sic  miser  Alexandri  precibus  πένθει  μεγάλψ  συνέχονται.  Έπ*  ολίγον  8ε  τή  θεηλά- 
tam  foede  vitam  finiit,  beatus  contra  Alexander  pie  τψ  πληγή  αίσχυνθέντες  πάλιν  είς  φατρίας  συνετάτ- 
et  sancte  paulo  post  pro  terrestri, coeleste  domici-  τοντο,  καί  την  κατά  ’Αρείου  θεομηνίαν  είς  τον  κοινδν 
Ilum  adeptus  est.  Tres  quidem  et  viginti  in  epi-  έφιλονείκουν  άναναφέρειν  θάνατον*  καίτοι  καί  b καινός 
scopatu  exegit  annos,  aetatis  vero  nonaginta  octo.  αύτοΤς  κφτ#  ΙκεΤνο  καιρού  συνινεχθείς,  3τι  τής  'Εκ- 
κλησίας έπιβαίνειν  αύτδν  διεπούδαζον,  είς  το*  καινόν  67  καί  θεήλατον  μεταβάλλεται  θάνατον.  *Ομ»ς 
Κωνστάντιον  xb  άνδράποδον  επειθον  ώς  xb  68  τής  φύσεως  χρέος  άπέδωκεν,  άλλ*  ου  θείας  δργής  δίκην 
άπέτισεν  *Αρειος.  ’Αλλ*  b μέν  άθλιος  έκεΤνυς  ταΤς  'Αλεξάνδρου  προσευχαΤς  έλεεινως  οδχω  τδν  βίον  κατέ- 
στρεψε ν·  ό δε  θεΤος  'Αλέξανδρος  δσιοπρεπώς  τε  και  άγίως  μετ'  όλίγον  άντί  της  έπιγείου  τας  οδρχνίους  σκηνάς 
έκληρώσατο,  τρία  μέν  καί  είκοσι  έν  τή  έπισκοπή  διάτελέσας  8τη,  βίους  δέ  οκτώ  καί  ένενήχοντα. 

Haec  historia,  unde  ista  excerpsimus,  non  om-  G "Οτι  ή συγγραφή,  έξ  ής  ή παρούσα  προήλθαν  έκ- 
nino  elaborata,  ac  docta  elocutione  ac  sententiis,  λογή,  ούτε  παντελώς  είς  xb  διηχριβωμένον  [772  Η.] 
neque  prorsus  vilis  aut  neglecta.  Si  quae  contra  καί  σοφδν  τής  φράσεως  καί  τής  διάνο ίας  έχμεμόρ- 
atque  alii  narret,  hoc  alterius  instituti  et  judicii  φωται,  ούτε  πρδς  xb  χυδαΤον  κα\  ήμελημένον  δια- 
est,  non  excerpentis  et  contrahentis.  πέπτωκαν.  El  δέ  τινα  παρά  τους  άλλους  Ιστορεί, 

τούτο  διαίτης  καί  κρίσεως  άλλης,  άλλ*  ούκ  έχλογής 
ούδέ  συντομίας  60. 

CCLVU.  ςνζ\ 

Vita  Pauli  episcopi  Constantinopolitani  confes - Βιος  Παύλου  του  Κωνσταντινουπόλεως  έπισκόπου, 

sarii.  τού  δμολογήτού. 

Legi  librum  qui  inscribitur  : Vita  seu  certa - [1420  R.]  'Ανεγνώσθη  έκ  τσύ  έπιγραφομ|νου  λό- 

men  sancti  Patris  Pauli  episcopi  Constantino·  γου,  Κίος  ή άθλησις  τού  δσίου  Πατρδς  ήμών  Παύλου, 
litant  COnfeSSOriS , ad  eurodem  modum  excerp-  τού  Κωνσταντινουπόλεως  70  επισκόπου,  του  δμολογη- 
tum.  του,  έφ'  δμοίφ  συστελλόμενος  έχδάσει. 

GonstantiusRomani  imperii  adOrientem  regebat  Κωνστάντιος  τήν  'Ρωμαϊκήν  άρχήν,  ή 71  τά  τής 
sceptra,  proditione  haeretici  sacerdotis, etconsensa  'Ανατολής  έχειρίζετο  σκήπτρα,  προδοσίφ  τού  τής  ·1- 
eunuchorum  irrepen8·  Ariani  autem  iterum  pios  ρέσεως  πρεσβυτέρου  καί  συνδρομή  των  εύ#ούχων 
persequuntur, et  A thanasium  Statim  Occidens  SUS- ^ύποτρέχει,  καί  ol  έξ  ’Αρείου  διωγμόν  κατά  τώνεύσε- 
cipit  . Divinus  vero  Alexander, morti  vicinus, nullum  βουντών  πάλιν  κινοϋσι,  καί  'Αθανάσιος  αυΟις  δέχε· 
Gonstantinopolitanae  Ecclesife  sibi  successorem  ται  ή 'Εσπερία,  'ο  δέ  θεΤος  'Αλέξανδρος  τψ  71  του 
designat. Duos  inter  alios  delegit, suam  contra  hae-  βίου  πλησιάσας  τέλει,  ούδένα  μεν  τής  Κωνσταντινου- 
resim  populo  hanc  sententiam  exponens,  Ot  elige-  πόλεως  διάδοχον  αύταύ  χειροτονεί,  λογάδας  δετών 
rent,  si  vellent,  doctum  et  pium  Paulum,  quem  άλλων  δύο  ποιεΤται,  γνώμην  τοιχύτί,ν  είς  αΤρεσιν  τψ 
ipse  sacerdotem  ordinaverat  .*  si  vero  formaB  et  ex-  πλήθει  διδούς,  ώς  at  μεν  βούλοιντο  διδασκαλικόν  τέ 
ferioris  ornamenti  habita  ratione  CUperent,Mace-  άμα  καί  τχϊς  άρεταΤς  άστράπτοντα,  Παύλον  αίρήνον- 

VARIiE  LECTIONES. 

6S  συναποβάλλει  b δείλαιος  B.  65  είς]  πρός  Β.  64  μεταβαλόμενος  COIT.  Β : μεταβαλλόμενος  ® 
βούντως  Β.  66  άνοσίου  ζ".  67  καινόν  Β : κοινόν  68  τδ)  τόν  Α.  69  συντομίας  ούδέ  έχλογής  Β.  το^ 

Κωνστ.  έπισχ.  om#  Α.  71  ή Β,  addito  CD0X  $ ante  προδοσί?.  7S  χώ]  έν  τψ  Α, 


121  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLVII.  122 

w,  8v  «δτδς  έχειροτδνησε  πρεσβύτερον,  tl  8*  kv  τψ  A donium,  olim  ordinatum  diaconum,  et  jam  sene- 
σχήματι  σεμνδν  καί  κδσμιον  τη  έξωθεν  περιβολή,  scentem  acciperent.HaBc  referens  post  moritur, epi- 
Μαχεοδνιον,  π&σ t χεφοτονηθέντχ  διάκονον  καί  πρδς  scopatum  tres  et  viginti  annos  cum  gessisset, annos 
γηρβς  άποκλίνοντα  75.  Ταυτβ  είσηγησάμενος  είς  τήν  natus  nonaginta  ocio.  Orta  autem  contentio  est  in 
άμείνω  λήξιν  μεταβαίνει,  άρχιερατεύσας  μέν  τρία  duobus  474b  illis  eligendis.  Ariani  ad  Macedonium 
καί  είκοσι  έτη,  βιούς  δέ  τδν  πάντα  βίον  βχτώ  καί  inclinabant, at  fideles  Paulum  malebant.  Vicit  pio- 
ένενήκοντα.  rtvexat  δέ  φιλονεικία  περί  την  αιρενιν  rum  sententia,  et  ordinatur  Paulus  episcopus  in 
των  προειρημένων  άνδρών  * o\  μεν  γάρ  έξ  Άρείου  ecclesia  sanctae  Irenes  nominata,  quam  temporis 
πρδς  Μακεδόνιον  έβλεπον,  τδ  δέ  δρθδδοξον  τδν  Παύ-  successu, ut  a nova  distingueretur, veterem 'appel- 
λον  προύχΛεσαν.  Κρατεν  8'  ούν  ή τών  δφθδδοξων  ψη-  lare  placuit.  Constantius  vero  non  multo  post  An- 
φος,  καί  χειροτονείται  δ Παύλος  έπίσκοπος  έν  τη  tiochia  Constantinopolim  veniens, iram  in  Paulam 
της  άγίας  Ειρήνης  έπωνύμφ  έκκλησίφ,  ήν  δ χρδνος  concepit, quod  ΠΟΠ  illius  Suffragio  electus  esset, et 
άντιδιαστέλλων  της  νέας  Ιδωχε  καλετσθαι  παλαιάν.  Arianorum  indicto  concilio, Paulum  abdicare  coe- 
Κωνστβίντιος  δέ  ού  μετά  πολύ  kx  της  ’Αντιοχεων  πδ-  git.Eusebiumjam  tertio  sedem  mutantem  ,61  Nico· 
λεως  έν  τη  Κωνσταντίνου  74  γεγονώς,  δι*  δργης  είχε  media,  Constantinopolis  creat  episcopum.  Quibus 
τδν  χιφοχονηθέντα,  δτι  μή  συν  γνώμη  τη  αύτού  β impie  patratis,  Antiochiam  revertit.  Eusebius  au- 
προηλθεν  ή χειροτονία.  Και  Άρειανών  χαΟίσας  tem  omnem  movebat  lapidem, ut  symbolo  exime- 
συνέδριον  τδν  μέν  Παύλον  σχολάζειν  κατεψηφίσατο,  retur  illud  δμοούσιον,  Consubstantiale.  Erat  tunc 
Ευσέβιον  δέ  τρίτον  θρδνον  άμείβοντα  έχ  Νιχομηδείας  Antiocheni  templi  dedicatio,  quod  Constantinus 
τη;  βασιλέδος  έπίσχοπον  έναδείχνυσιν.  Άλλ’  δ μέν  pius  exaedificarat : Constantius  vero  consecrandum 
δυσσεβως  τούτα  πράξας  ύποστρέφει  75  πρδς  Άντιδ-  curavit, et  praetextu  dedicationis  nonaginta  convo- 
χειαν,  Εύσέβίος  δέ  πάντα  λίθον  έχίνει  ώς  αν  περί-  cantur  episcopi.  Maximus.  Hierosolymitanorum 
έλοι  τού  Ιερού  συμβδλου  τδ  δμοούσιον.  %Αγετ«ι  δή  praesul,  vir  pius  non  aderat : sed  neque  Romanus 
τα  έγχαίνιχ  τής  έν  Άντιοχεί^  έχχλησίας,  ήν  Κων-  pontifex  Julius,  nec  per  se,  nec  per  alium  legatum. 
σταντΤνος  μέν  δ εύσεβης  έχ  βσίθρων  ζγειρεν  · δ δε  Congregatur  synodus  praesente  Constantio.  Con- 
Κωνσχαντιος  χαθιερωθηναι  γνώμην  έθετο  · χαί  τή  tendunt  Ensebiani  ut  primo  Alhanasius deponatur, 
τών  έγχαινίων  προφάσει  έπίσχοποι  συλλέγονται  Initio  accusant  quasi  contra  canonem  egerit, quem 
ένενήχοντα.  Μάξιμος  δ*  δ τών  Ιεροσολύμων  έφορος,  ipsi  tunc  ediderant. Rediens  enim, aiunt, ab  exsilio, 
ένηρ  ευσεβής,  ού  παρήν,  άλλ’  ούέ’  δ 'Ρώμης  Ίού-  non  omnium  judicio,  sed  suo  arbitratu  episcopa- 
λιος,  ουτ*  αυτοπροσώπως  76  ούτε  77  διά  τίνος  τών  tum  assumpsit.  Secundo  quod  ejus  ingressu,  sedi- 
ύποτελών,  Στγχροτεχται  μέν  ή σύνοδος  παρδνχος  χαίβ  tione  concitata,  mulli  periissent.  Tertio  ob  ea  quae 
Κωνσταντίου,  ol  δέ  περί  Ευσέβιον  σπουδήν  αγουσι  Tyri  acta  essent.  Unde  et  condemnantes  strenuum 
πρδ  των  έΕλλων  άποσχευάσασθαι  [773  Η.]  ’Αθανά-  athletam, illi Gregorium, ejusdem  sectae, sufficiunt, 
σιον.  Έπάγουσιν  ούν  πρώτην  αύτψ  αιτίαν  τδ  παρά  Et  haec  ausi,  ausi  sunt  et  fidem  permutare  nihil 
χανδνα  πράξαι,  χανδνα  λεγοντες  δν  αύτοϊ  τηνιχαύτα  eorum  reprehendentes  vel  verbo,  quae  in  Nicaena 
Ιξέθεσαν  (έπανελθών  γάρ,  Ιφασχον,  τής  δπερορίας  synodo  tractata  essent, improbo  et  fraudulentoani* 
οδχΐ  τη  τού  χοινού  γνώμη,  άλλ'  αύτδς  έαυτψ  τήν  mo  semina  jacientes,  ut  δμοούσιον  tollatur.  Anlioche- 
άρχιεριυσύνην  έπέτρεψε),  δευτέραν  δτι  κατά  τήν  na  synodus  haec  et  alia  similia  ausa, et  nonnulla  de- 
εισοδον  αύτφ  στάσεως  συ^αγείσης  πολλοί  άπέθανον,  cernens,  dissolvitur.  Eusebius  ad  Romanum  pon- 
χαι  τρίτην  τά  έν  Τύρψ  πεπραγμένα-  έξ  ών  καί  κατα-  (ificem  Julium  legatos  mittit,  hoc  moliens,  utquae 
ψηφισάμενοι  τού  78  τής  εύσεβεία;  άθλητού  79  Γρηγδ-  adversus  Athanasium  decreta  essent,  rata  haberet, 
ριον  άντιχαθισχώσι  τδν  δμδφρονα.  Καί  τολμήσαντες  sed  spe  sua  frustatUS  est.  Paulus  vero  archiepi- 
ταύτα  έπιτολμώσι  χα>  τδν  μεταπλασμδν  της  πί-  scopus  Romam  profectus,  et  alii  4 nonnulli 
στεως,  αύδέν  μέν  χατά  φωνήν  τών  έν  Νιχαίφ  μεμ-  episcopi,  una  cum  Athanasio  Eusebii  dolo  expulsi, 
ψάμενοι,  τψ  δέ  ύφάλψ  χαί  χαχομηχάνψ  τής  διανοίας  simul  Romae  agebant.  Julius  vero  audito  omnia 
σπέρματα  προχαταβάλλοντες  [1421  R.)  πρδς  τήν  τού  quae  de  episcopis  acta  essent,  calumnias  esse,epi- 
δμοουσίου  χαθαίρεσιν.  Καί  ή μέν  κατά  #Αντιδχειαν  D stolis  illos  confirmans  in  Orientem  remittit,  pro- 
σύνοδος  ταύτα  καί  τοιαύθ’  έτερα  τολμήσασα,  καί  τινα  priam  unicuique  tradens  sedem,  eosque  qui  dam- 
χανονίσασα,  διαλέλυται.  Ευσέβιος  δέ  πρδς  τδν  *ρώ-  nassent,  merito  accusans.  Omnes  hinc  Ecclesias 
ρης  'Ιούλιον  διαπρεσβεύεται,  τήν  κατά  'Αθανασίου  suas  recipiunt,  sed  et  epistolae  iis  quibus  scriptae 
ψήφον  χυρωθήναι  τεχναζδμενος*  άλλ*  ούδέν  ών  ήλπι-  erant,  destinantur.  Eusebio  mortuo,  Paulus  sue 
ζ·ν  ήνυσε.  Παύλος  δ’  δ άρχιερεύς  τήν  *ρώμην  κατα-  sedi  restituitur.  Ariani  pro  hac  Ecclesia  pro  Paulo 
λαβών,  καί  έτεροι  δέ  ούκ  ολίγοι  έπίσχοποι  κατά  Macedonium  creant,  qui  Filium  Patre  minorem 
συσκευήν  έχδιωχθέντες  Ευσεβίου,  άλλα  καί  Άθανά-  esse  blasphemabat,  damnans  δμοούσιον,  consub- 

VARLE  LECTIONES. 

75  άποχλίναντα  A.  74  Κωνσταντίνου  πδλει  γεγ.  75  ύπεστρέφη  ξ , 67  αύτοπρύσωπος  77  ουτς 

add,  Α,  78  τού  — άθλητού]  τδν  — 78’  άθλητήν  Α, 


427  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  128 

themati  subdant.  Quibus  auditis  Occidentis  impe*  A πίστιν  έπικρατύνουβι  καί  τδ  Ανόμοιον  Αναθεματίζου- 
rator  Constans  edocet  per  litteras  fratrem  suum  σιν.  'uv  την  γνώσιν  δ τών  'Εσπερίων  βασιλεύς  κών- 
Conslantium,  et  monet  Ut  amice  Paulum  et  Atha-  στας  λαβών  Αναδιδάσκει  te  δια  γραμμάτων  τδν 
nasium  tractet,  neque  impediat,  quo  minus  suis  Αδελφδν  Κωνστάντιον,  καί  παραινεί  εύμενώς  δια- 
sedibus  restituantur;  addens,  nisi  volens  justa  κεΐσθαι  πρδς  Παύλον  και  'Αθανάσιον,  και  μηδαμώς 
petenti  annuat,  se  venturum,  et  illo  invito  jus  et  αύχοΐς  έμποδών  ΐστασθαι  προς  τήν  τών  οίκείων 
«quum  injuria  affectis  redditurum.  Metuens  igi-  Αποκατάστασιν  Θρόνων,  προστιθείς  ώς  95  εί  μή  06 
tur  minas  fratris  Constantius,  divinum  Paulum  έκών  τοΐς  δικαίοις  κατανεύσοι,  αύτδς  δη  παρχγεγο- 
non  prohibuit  in  proprio  episcopatu  residere,  νώς  καί  άκοντος  τδ  δίκαιον  τοΐς  ήδιχημένοις  ΑποΒο {η. 
ejusque  commilitonem  Athanasium  multis  litteris  Δείσας  ούν  την  του  αδελφού  Απειλήν  δ Κωνστάντιος, 
ad  sese  vocat,  et  venientem  libenter  suscipit,  ac  τδν  μεν  δσισν  Παύλον  τή  Ιδίφ  έπισκοπή  ούκ  έπέσχεν 
SU«  dignitati  restituit.  Sic  magnus  tumultus  se*  ένιδρύεσθαι,  τδν  δέ  σύναθλον  'Αθανάσιον  διαφάροις 
datus  est,  et  Ecclesia  SUOS  pietatis  propugnatores  έπιστολαΐς  καλεΤ  παρ'  αύτδν,  καί  εύμενώς  έλθάηα 
adepta  laetata  est.  προσδέχεται  και  τφ  οίκείψ  θρόνφ  Αποκαθίστησιν. 

Ουτω  μεν  δ πολύς  τάραχος  έγαληνία,  καί  ή 'Εκκλη- 
Β σία  τους  της  εύσεβείας  εχαιρεν  ϊχουσα  προμάχους· 

476Α  Cum  autem  Magnentius  tyrannide  OCCU-  Μαγνεντίου  δέ  τυραννίδι  2πιθεμένου  και  Κώνσταντα 
paret  omnia,  et  Constantem  Occidentis  impera-  τον  της  έσπέρας  βασιλεύοντα  Ανελόντος,  πάλιν  ή τής 
torem  interemisset,  iterum  Arian«  impietatis  'Αρείου  λύσσης  καταιγίς  τάς  της  οίκουμένης  ’Εκκλη- 
procella  omnes  Ecclesias  perturbavit,  et  Athana-  σίας  έτάραττε.  Καί  φεύγει  μεν  πάλιν  'Αθανάσιος} 
sius  rursum  fugit,  ejusque  sedem  Gregorius  rapit,  [776  H.j  Αρπάζει  δέ  τδν  αυτού  θρόνον  Γρηγόριος. 
et  ablegatur  Paulus  Cucustam  Armeniae,  pietatis  Καί  ύπερορίζεται  Παύλος  έν  Κουκουσφ  τής  'Αρμε- 
propugnator,  et  invadentibus  noctu  impiis  laqueo  νιας,  b τής  εύσεβειας  ύπέρμαχος,  καί  τφ  δι'  Αγχά- 
martyrem  efficiunt.  Macedonius  Constantinopoli-  νης,  τών  δυσσεβών  νύκτωρ  έπεισπεσόντων,  τελειού- 
tan«  Ecclesiae  praesul  constituitur,  et  expelluntur  ται  μαρτυρίψ  * και  άνχεισάγεται  τή  Κωνσταντινου- 
etiam  aliarum  Ecclesiarum  pastores, invadunt  lupi,  πόλει  b δυσσεβής  Μακεδάνιος.  Και  έξωθοΰνται  μεν 
atque  ethnicorum  in  Christianos  immanitatem  καί  τών  άλλων  'Εκκλησιών  ol  ποιμένες,  έπεισπη- 
Macedonii  furor  obscurare  nititur, tolUSqueOriens  δώσι  δε  ol  λύκοι.  Καί  τήν  κατά  τών  Χριστιανών 
gravi  calamitate  involvitur,  et  maxime  Constanti-  'Ελλήνων  ώμάτητα  ή Μακεδονίου  μανία  έφιλονείκει 
nopolis.  Quando  etiam  Agelius  Novatianorum  epi-  Αποκρύψασθαι.  Καί  πάσα  μέν  ή 'Ανατολή  τοΐς  δεινοΐς 
scopus,  quod  δμοούσιον  confiteretur,  in  exsilium  ^ διεφθείρεχο,  ή πόλις  δέ  Κωνσταντίνου  κατα  τδ  έξ αί- 
pellitur,  et  malum  erat  incredibile,  quod  non so-  ρετον,  δτε  καί  Άγέίιος  δ τών  Ναυατιανών  έπί- 
lum  ad  episcopos  extenderetur,  sed  et  ad  mulie-  σκοπος,  οΐα  δη  και  αύτδς  το  δμοούσιον  πρεσβεύων, 
res  et  pueros,  quicunque  Macedonii  communio-  ύπερορίζεται.  Καί  ήν  άδιήγητον  τδ  κακόν*  δπερ  ού 
nem  non  admitterent,  se  effudit.  Ubera  mulierum  μέχρις  Αρχιερέων  καί  Ιερέων  07  έκέχυτο,  Αλλά  καί 
(ο  impietatem)  operculis  cistarum  includentes  et  γυναίκας  καί  παΐδχς,  όσοι  τήν  Μακεδονίου  κοινωνίαν 
Comprimentes,  exscindebant,  alia  ferro,  alia  autem  Απετρέπυντο,  έπενέμετο.  Μασθοί  γυναικών,  ώ τής  μα- 
ovis  ignitis, quorum  fragmenta  fasciis  involvebant,  νίας!  κιβωτών  καλύμμασιν  έμβαλλόμενο^  τε  καί  συμ- 
exusserunt.  Venit  enim  impiis  in  mentem,  etiam  πιεζόμενοι  Απεπρίζοντο,  ol  δέ  σιδήρψ*  τους  δέ  καί 
qu«  impios  gentiles  contra  naturam  excogitari  pu-  ώοΤς  πεπυρχκτωμένοις,  ταινίαις  αυτά  τοΐς  μορίοις 
dor  humanus  prohibuit.  Extendit  et  credulitatem  ένελίττοντες,  κατέκαιον*  ήκε  γάρ  τοΐς  δυσσεβεσιν 
in  Paphlagoniam  : multos  enim  audierat  cum  or-  έπί  νουν  καί  St  τούς  άθέους  "Ελληνας  κατά  τής  φύσεως 
thodoxus  tum  Movalianos  illic  agere  : et  quatuor  έπινοεΐν  α’.δώ;  ανθρώπινη  98  Ανεχαίτιζεν.  'Εκτείνει 
cohortes  militum  armatorum  parat,  Ut  adversus  δέ  τήν  λύσσαν  Μακεδάνιος·  καί  έπί  τήν  τών  Παφλα- 
illos  mitterentur, etad  impietatem  suscipiendam  vi  γόνων  χώραν*  πολλούς  γάρ  ηκηκάει  καί  τών  όρθο- 
COgerent.Mantin«i  congregati,  et  zelo  pietatis  fel-  δόξων  καί  τών  Απδ  Ναυάτου  έν  αύτή  διατρίβειν  καί 
cee,  secures,  et  obvia  qu«que  pro  armis  arripien-^τέσσαρας  φάλαγγας  στρατιωτών  ένόπλων  παρασκευι- 
tes,  militibus  se  objiciunt,  et  pugna  commissa  ζει  σταλήναι  κατ'  άύτών  καί  τοΐς  δπλοις  βιάζεσθαι 
multi  e Paphlagonibus  occiduntur,  ac  milites  pene  προς  τήν  άσέβειαν.  ol  δέ  κατά  τδ  MavxivxTovW 
omnes.H«C  strages, et  illud  impudens  factum  non  οίκούντες  είς  πλήθος  συστάντες,  και  ζήλ'μ  τής  εύσε- 
solura  apud  eos  qui  violati  essent,  sed  etiam  qui  βείας  δρέπανα  και  αξίνχς  καί  τδ  παρατυχδν  δπλα 
ejusdem  sectxessent.Macedoniojureoptimo  odium  ποιησάμενοι,  Αντιπαρατάττονται  τοΐς  στραπώτχις, 
conciliavitjquin  et  ipsum  imperatorem  ad  inimicitias  καί  συμβολής  γενομένης  πολλοί  μέν  διαφθείρονται  τών 
COmmovit.Neque  obeam  solum  causam, verum  etiam  Παφλαγάνων,  τών  δέ  στρατιωτών  πλήν  ολίγων  1 Απαν 
quod  corpus  imperatoris  Constantini  piissimi  (vi-  τες.  Αύτη  τοίνυν  ή μιαιφόνος  καί  Αναίσχυντος  πράξις 

VARLE  LECTIONES. 

95  ώς  om.  Β.  96  μή  Α : μη  καί  ζ\  97  καί  Ιερέων  add.  A.  W Ανθρωπίνη  Β*  Ανθρώπινος  ζ". 
99  Μάντη  να  Τον  Α.  * ολίγων  ΑΒ  ! ολίγον  ζ". 


129  BIBLIOTHECA  - COD.  CCLVII.  130 

w παρά  τών  ήδιχημένων  μόνον,  άλλα  καί  παρά  τών  α debatur  enim  templum,  in  qno  jacebat,  ruinam 
οίχείως  δοχούννων  Ιχειν  Μαχεδονίψ  μίσος  άνήγεφε  minari)  accipiens,  sine  illius  consilio  in  templum 
δίκαιον,  άλλα  xxi  αύτύν  τύν  βασιλέα  διέσεισε  πρύς  sancti  Aeacii  transtulisset.  Cumque  477 a omni- 
άπέχθειαν.  ού  τοοτο  δλ  μόνον,  άλλ’  Sxt  καί  τό  σώμα/  bus  bsec  translatio  non  placeret,  rerum  multis 
Κωνστρντίν ου  του  βασ^έων  * εύσκβεστάτου  (έδόχει  impium  videretur  mortuorum  corpora  effodere, 
γάρ  b ναύς,  iv  $ χαςέχειτο,  Εγγύς  είναι  του  χχτα-  maximeque  imperatoris  pietate  illustris,  magna 
KtatTv)  λαβών  άνευ  γνώμης  αύτοΰ  είς  τύν  του  άγιου  editur  strages,  et  multorum  atque  adeo  gravium 
’Αχχχίου  νεών  μεττκόμισε,  [14i8  R.]  καί  έπειδη  πα-  malorum,  quae  ausus  fuerat  Macedonius,  parva 
σιν  ή μετόθετις  ού  συνεδόκει,  άλλα  πολλοΐς  άνόσιον  poena  multatus  est,  dignitatis  nimirum  privatione, 
ένομίζετο  τα  των  άποιχομένων  άνορύττεσθαι  σώματα,  και  τότε  βασιλέως  εδσεβείφ  διαλάμψαντος,  φόνος 
έρρύη  πολύς·  Καί  των  πολλών  καί  άνηκέστων  χαχών,  ών  έτόλμα  Μακεδόνιος,  μικράν  τινα  δίκην  άπέτισε 
την  καθαίρεσιν  του  άξιώμχτος. 

Έχράτει  δ*  ούν  8μω;  τά  ’Αρείου  δι'  όλης  τε  της  Invalescebat  tamen  Ariana  impietas,  quamdin 
Κωνσταντίου  βασιλείας,  χαί  ετι  μάλλον  κατά  τούς  Constantius  imperavit  : amplius  vero  temporibus 
Ούαλεντος  του  δυσσεβεστάτου  3 χρόνους,  Εως  άν  impii  Valentis,  donec  illum  divina  ultio  punivit, 
ixstvov  μίν  ή Θεία  μετήλθε  [777  Η.]  δίκη,  θεοδό-  Theodosium  autem  Hispanum  justum  suffragium 
σιον  δε  τύν  έξ  'Ισπανίας  ψήφφ  δικαίφ  Γρατιανοΰ  ® Gratiani,  Occidentis  imperium  administrantis,  ad 
τοϋ  τά  Ισπέρια  περιέποντος  εις  τύν  βασιλέων  τής  sedem  imperatoriam  provexit  Orientis,  et  ortho* 
'Ανατολής  θρόνον  άν  εβίβα  σε,  καί  τή  όρθοδοζί?  δι*  doxaa  fidei  per  illum  confirmatio  invaluit.  Sic  qui- 
αύτοΰ  τύ  κράτος  έβραβευσεν.  ’Αλλ*  ούτω  μεν  ή dem  Ariana  hseresis  Ecclesias  40  annos  vexans, 
’Λρείου  «ιρεσις  τάς  'Εκκλησίας  ΙπΙ  τεσσαράκοντα  pietate  Theodosii  exterminatur, et  suus  orthodoxae 
Ετη  χχτανεμηθεΤσα  τή  Θεοδοσίου  εύσεβείφ  έξωστρά-  fidei  honos  redditus.  Convocatigitur  concilium  phis 
χισται,  καί  τύ  όρθόδοξον  τοΤς  οίχείοις  ένεκαλλωπί-  imperator,  medicans  et  Hacedonianos  conciliaro 
ζετο  διχχιώμαστν·  Συγκροτεί  γοϋν  ό αυτδς  θεοφι-  orthodoxis,  et  qui  consubstantialitatem  confiteren- 
λέστχτος  βασιλεύς  σύνοδο;,  μελέτην  Εχων  καί  τούς  tur.  Quaroobrem  capita  haereticorum  convocat,  et 
arb  Μακεδονίου  προς  Ενωσιν  συναγαγεΤν  τοΤς  όρθο-  convenerunt  e catholicis,  Alexandria  quidem  Ti- 
δοξουσι  καί  πρεσβεύουσι  τύ  όμοούσιον*  διύ  χαλετ  xat  moiheus,  Hierosolymis  vero  Cyrillus,  Anthiochia 
τους  προεστώτας  αυτών  τής  αίρέσεως,  χαί  συνήλθον  Meletius,  GregoriUS  Nazianzenus,  Thessalonica 
τών  όρθοδοξούντων  άπύ  μέν  'Αλεξάνδρειάς  Τιμόθεος,  Achillius,  Nyssa  Gregorius,  et  alii  plurimi,  quo- 
έξ  Ιεροσολύμων  δέ  Κύριλλος,  Μελέτιος  δ*  έξ  Άν-  rum  numerus  ad  centum  quinquaginta  excrevit, 
«οχείας,  Γρηγόριός  τε  παρήν  ό θεολόγος,  χαί  \Αχό-  Haereticae  vero  turba  praeerat  Eleusius  Cyzicenus, 
λιος  δ ό θεεσαλονίχης,  χαί  ό Νύσσας  Γρηγόριός  χαί  Marcianus  Lampsacenus,  Evethius  Ephesius,  alii- 
άλλοι  πολλοί  * πεντήχοντα  χαί  έχατδν  ήσαν  αυτών  ό que  uounulli,  quorum  numerum  sex  et  triginta 
πάς  σύλλογος.  Τοΰ  δ*  αιρετικού  στίφους  ήγεΐτο  μέν  ό complebant.  Hortabantur  imperator  ipse,  et  alii 
Κυζιχοο  ’Ελεύσιος  χαί  Μαρχιανάς  ό Ααμψάχου  χαί  ό 5 oribodoxi  hereticos,  ut  illa  factione  relicta,  ad 
’Εοέσου  Ευήθιος  χαί  άλλοι  τινές,  είς  τύν  Εξ  χαί  τριά-  unionem  convenirent,  6t  όμοούσιον, constffafafltfo/c, 
χοντα  6 συγχεφαλαιούμενοι  άριθμόν.  Παρήνουν  δη  βα-  amplecterentur,  quemadmodum  et  antea,  nemine 
σιλεύς  τε  αύτύς,  χαί  &ον  όρθέδοξον,  τους  τής  αιρετικής  hortante,  missis  ad  Uberium  legatis,  polliciti  erant 
μοίρας  συνελθεί v είς  όμοφροσύνην  καί  άσπάσασθαι  τύ  confessuros  86  una  όμοούσιον,  in  memoria  inierim 
όμοούσιον,  ώς  χαί  χωρίς  παραινέσεως  διαπρεσβευ-  redigentes,  ultro  ipsos  communionem  cum  ortho- 
σαμένους  αύτους  7 οιχοθεν  πρύς  Αιβέριον  πρότερον  κα\  doxis  admisisse.  Haeretici  vero,  justa*  reprehen- 
ένομολογεΤν  ύποσχομένους  το  όμοούσιον,  δπομιμνή-  sionis  et  bonae  admonitionis  nulla  habita  ratione, 
σχοντες  ύς  καί  την  τών  ορθοδόξων  κοινωνίαν  αύτεπ-  suam  impietatem  non  reliquerunt.  Ideoque  concilio 
έγγελτοι  προσεδέχοντο.  Tb  ? αίρετιχύν,  τών  δικαίων  ejiciuntur  et  urbe,  conciliumque  creat  Nectanum, 
έλίγχων  χαί  φιλα^θρώπων  παραινέσεων  ούδένα  ποιή-  senatorii  quidem  sanguinis,  episcopum,  moribus 
ε«ντ«ς  λόγου,  τής  οικείας  δΰσσεβείας  ού  μεθίεντο.  D facillimis,  ob  quos  maxime  colebatur.  Haec  autem 
'Εκβάλλονται  οδν  διά  τούτο  καί  τού  συνεδρίου  χαί  synodus  477 b fidem  in  Nicaena  publicatam  con- 

τή;  πόλεως·  χαί  ή σύνοδος  χειροτονεί  τον  Νεκτά-  firmat.  Probat  omnia  imperator,  et  perferri  curat 

ριον,  συγκλητικού  μίν  αίματος  δντα,  τήν  τού  «ραί-  magna  cum  reverentia  reliquias  sancti  Pauli  con- 
τνιρος  8 δε  χειρ/ζοντα  άρχήν,  τύν  τρόπον  δ&  έπιει-  fessoris  : et  episcopi  quotquot  aderant  una  cum 

χέστατον,  δι'  δν  χαί  μάλιστα  έθαυμάζετο.  Βεβιωτ  Nectario,  longe  extra  Chalcedonem  obviam  proce- 

δ*  ή αγία  σύνοδος  αδτη  χαί  ήν  ή iv  Νιχαίφ  διετυ-  duot,  multoque  cantu  et  comitatu  suscipiunt,  et 
πώσχτ ο πίστεως  Εχθεσιν.  Καί  σύμψηφος  πάσιν  δ per  mediam  urbem  corpus  ferentes,  collocarunt  in 
βασιλεύς  γίνεται,  χαί  άναχομίζει  μετά  πολλού  τού  ecclesia  sanctaB  Irenes  nominis  antiqui,  quam  Con- 
σιβάσματος  χαί  Παύλου  τού  όμολογητού  τύ  λείψανον.  stantius  imperator  in  latitudinem  et  magnitudinem 

VARLffi  LECTIONES. 

λβασιλέως  ζ*.  5 δυσσιβους  ζ*.  4 Άχίλλιος  ζ*.  5 ό ante  Εφέσου  003·  Α·  · τριαχοστόν  Α.  7 αύτοΐς 

Α.  8 πραίτορος  pr*  Α. 


31 


PHOTO  PATRIARCHA  CP. 


132 


6 pam  excitavit,  coi  at  Paulas  aliqoaodio  prae- a Κχί  imnuei  · ιών  επισκόπων  συν  *·  αύτφ  Νεχτα- 


fuerat,  et  totam  noctem  cantibus  transigentes.  ma- 
ne iterum  tota  civitas  aequali  honore  et  gloria,  in 
ecclesiam  qu®  nunc  ab  illo  cognominata  est,  om- 
nibus episcopis,  et  rlero,  et  ipso  praesente  impe- 
ratore, sacro  tumulo  imponant. 

πλάεο;  xal  μέγεθος  έκ  βραχυτέρας  άνήγειρεν,  ης 
χιον  υμνώδίαν  τελεσα'μενοι,  ορθρου  πάλιν  Α πόλις 


ρίψ  προ  πολλοΰ  ιης  Χαλκηδό  νος  δσοι  παρησαν,  καί 
|Ute  nUn;  υμνολογίας  xal  άλλης  δορυφορίας 
υποδέχονται,  xal  Sia  μέσης  ^ «όλι»;  το  σώμα 
κομίζοντας  είς  tr,v  έχχλησίχν  της  αγίας  Είρηνης  της 
αρχαίας  καλούμενης,  ήν  Κωνσταντίνος  ο βασιλεύς  είς 
καί  προέδρευε,  πρδς  ολίγον  απέθαντο*  και  παννύ- 
πάσα  μετά  τη;  ίσης  χαι  6μο (ας  τιμής  xal  δόξης  είς 


την  νυν  έπώνυμον  χύτου  έκχλησίχν,  πάντων  [778  Η.)  τε  τών  Αρχιερέων  κχί  του  κλήρου  χαι  αυτού  συμ παρ- 
όντος τού  βχσιλέως,  τψ  χγιοδόχψ  κατατίθενται. 


Vita,  unde  haec  excerpsimus,  ejusdem  est  in 
elocutione  artificii,  et  in  movendo  bcultalis,  paulo 
tamen  est  melior. 

CCLVin 
Excerpta  ex  Athanasii  Vita . 

Legi  librum,  qui  inscribitur  : Vita  et  certamen 
sancti  Patris  nostri  episcopi  Alcxandrix  Magni 
Athanasii,  eodem  modo  conscriptum. 

Aderat  tempus  festi  sancti  Petri  episcopi  et  mar- 
tyris, totaque  Alexandria  memoriam  colebat,  hu- 
j usque  successor  Alexander,  post  sancta  sacri- 
ficia, mensa  primores  cleri  susceperat.  Quo 
tempore  vidit  ex  edito  loco  in  littore  pueros  sin- 
cero animo  ludentes,  lusuque  puerili  sacra  et  ve- 
neranda mysteria  imitantes,  non  illa  irridentes, 
sed  spectandi  gratia,  ausi  sunt  quse  audere  eos  non 
oportuit.  Hoc  in  lusu  creatur  Alhanasius  a pueris 


Βίος 

έπι- 


[1429  R.J  "Οτι  χαι  παρούσα  συγγραφή,  ές  ης  ή 
προκειμένη  προηλθεν  έχλογη,  της  αυτής  έστι  κατά 
την  φράσιν  χαί  τέχνης  χαι  δυνάμεως,  βραχύ  τι  προς 
τδ  άμεινον  x νατρέχουσα. 

Β ΣΝΗ*. 

Έχ  λογαι  έχ  τού  βίου  του  'Αθανασίου. 
Άνεγνώσθη  έχ  τού  λόγου  ος  έπι γράφεται, 
ήτοι  άθλησις  τυύ  Μ έν  άγίοις  Πατρδς  Αμών 
σκοπού  * Αλεξανδρείας  του  μεγάλου  Αθανασίου,  τδν 
ίσον  δι χτυπούμε νος  τρόπο  λ 

Ο της  έορτης  χαιρδς  του  άρχιερέοος  Θεού  χαί 
μάρτυρος  ένειστήχει  Πέτρου,  χαι  ή 'Αλεξάνδρεια 
πάσα  τήν  μνήμην  έγέραιρε,  xot  δ τούτου  διάδοχος 
δ Ιερδς  'Αλέξανδρος  μετά  τάς  θείας  τελετάς  xal 
τραπέζη  τους  έν  τψ  κλήρψ  λογάδας  έδεξιούτο.  Έν 
Φ & τούτα  ηύτρεπίζετο,  δρφ  τίνος  έξ  όπόπτου  παρά 
τάς  δχθας  της  θαλάσσης  1*  παΤδας  άπλάστφ  γνώμη 
παίζοντας  · xal  τδ  παίγνιον  μίμησις  ην  Ιερατικών 
καί  φριχτών  μυστηρίων,  ούκ  είς  ύδρίν  αυτά  περι- 


episcopus  : reliqui  partim  cathecumenorum,  etc  πρέπουσα,  τφ  πόθψ  δέ  νοΰ  θεάματος  τολμώσα  καί 


baptizandorum,  partim  sacerdotum  et  diaconorum 
speciem  reproaentabant.  His  finitis  perculsus 
Alexander,  pueros  ad  se  vocat,  auditque  non  illos 
sacra  irrisisse,  sed,  ut  ex  eventu  colligas,  fecisse 
divino  quodam  instinctu,  animique  simplicitate  ad 
bonum  illos  jam  tum  erigente.  Qui  enim  baptizati 
fuerant,  Alexander  inunctos  Christi  signaculo  con- 
firmavit. Athanaeium  autem  parentibus  tradit, 
mandans  illis  478a  ut  disciplinis  eum  imbuerent, 
et  jam  adultum  sibi  traderent,  vel  potius  Ecclesise, 
lauquam  alterum  Samuelem  ab  illis  Deo  oblatum. 
Faciunt  itaque  parentes,  ut  arcbiepiscopus  illis 
mandaverat,  et  tempore  jam  evoluto,  puerum  illi 


τά  άτόλμητα.  Αλλά  γάρ  τον  μίν  Αθανάσιον  έπί- 
σχοπον  έποίει  Α μίμησις,  τδ  δέ  λοιπδν  πλήθος  εις  τε 
κατηχουμένους  χαί  βαπτιζομένους  χαί  δη  χαί  είς 
πρεσβυτέρους  χαί  διακόνους  έσχημάτιζεν.  Έκπλα- 
γείς  ούν  χοίς  τελουμένοις  δ 'Αλέξανδρος  άγει  πρδς 
έ αυτόν  τούς  παΐδας,  χαί  γνούς  ού  χλεύη  ταύτα  γινό- 
μενα, άλλ,  ώς  αν  τις  έκ  τών  έκβεβηκότων  φαίη, 
έπιπνοίφ  τινι  και  ψυχής  άπλοτητι  είς  έρωτα  προ- 
διανισταμένης  13  τού  κρείττονος,  όσοι  μέν  άύτών 
έβαπτίσαντο,  τούτους  έπιχρίσας  διά  της  έν  Χριστφ 
σφραγίδος  έτελείωσεν,  ’Αθάνάσιον  δέ  τοίς  *4  τοχεύσι 
παρατίθησιν,  έντολάς  δεδωκώς  πχιδεύιιν  μέν  τοίς 
μαθήμασιν,  Αβύύνχσε  *3  δέ  άποδούναι  αύτφ,  μάλλον 


indunt.  Ille  recipit,  et  contubernalem  illum  ha-  ^ Έκκλησίφ,  ώς  άλλον  τινά  Σαμουήλ  παρ'  αυτών 
buit,  participem  consilii,  et  pietatis  adjutorem.  Θεψ  προσαγόμενον.  Πράττουσιν  ούν  ot  γονείς  ώς 
αύτοϊς  τδ  άρχιερατικδν  έχέλέυε  πρόσταγμα,  καί  τού  καιρού  καλούντος  τδν  παίδα  προσφέοουσιν.  *0  δέ 
δέ/txii,  καί  δμωρόφιον  είχε  και  χοινωνδν  βουλής  και  της  εύσεάείας  συλλήπτορα. 

Atiana  autem  rabies  cum  orbem  invaderet, multa  Της  δέ  'Αρείου  λόσσης  μικρού  τΑν  οικουμένην 

certamina  initio  una  cum  divino  Alexandro,  postea  λυμαινομένης,  πολλούς  Αγώνας,  άρχομένης  μέν  σύν 


vero  et  in  se  pietatis  causa  suscepit  contentiones. 
Etenim  Arium,  post  damnationem  et  excommuni- 
cationem ficte  quidem  catholicum  se  mentientem.et 
hac  larva  suam  h&resim  confirmantem,  comperit 
sapionsille  Athanasius.etad  Alexandrum  Alexandri® 


'Αλεξάνδρφ  τψ  θεσπεσίφ,  ύστερον  δέ  καί  καθ'  έαυ- 
τδν  υπέρ  της  εύσεβείας  διήθλησε.  Και  γάρ  "Αρειον 
μετά  την  καθαίρεσιν  και  τδ  άνάθεμα  δποκρινόμενον 
μέν  τά  της  εύσεβείας,  κρατύνει ν δέ  τή  πρδς  όλίγον 
δποχρίσει  μηχανώμενον  τά  της  άσεβείας,  έφώρασέ 


VARIAS  LECTIONES. 


ύπαντώσι  Β.  10  ®υν_  om.  pr.  Α·  Μ τού  — Άλεξ.  om·  Α.  ι#  θαλάττης  ζ\  διανισταμένης  Α · 
1*  τοίς  libri  om.  15  Αδώνχα]  Αμών  μετά  Β. 


133  BIBLIOTHECA.  — COD.  CCLVIII.  134 

te  d σοφος  Αθανάσιος,  καί  άποσταλέντα  προς  1βΑ  episcopum  a ConsUntlDO  imperatore  pio  missum 
'Αλέξανδρον  τον  'Αλεξανδρείας  παρά  του  εύσεβούς  (novit  enim  ficta  fraus  etiam  prudentes  sepe  deci- 
βασιλέως  Κωνσταντίνου  (οιδε  γάρ  πολλάκις  μεμηχα-  ρβΓβ)  recipere  nolnit.  Deinde  mortuo  SADCtO  Ale* 
νημένος  δόλος  καί  τους  συνετούς  έκχλέπτειν)  μή  XandrO,ipse  8UCCeSSOr  Ordinatus,  pauio  post  Ollllta 
πχραδέξασθαι  συνηγωνίσατο.  Είχα  δέ  του  έν  άγίοις  certamina  Subiit.Quareh©feticiin  illum  solum lio- 
τελευτήσαντος  'Αλεξάνδρου  αύτύς  χαταστάς  διάδο-  guas  vibrabant, et  euiU  Calumniabantur.  Moliuntur 
χος,  πρύς  πολλφ  μείζους  αγώνας  [779  Η.)  έναπ-  et  struunt  insidiae  in  ilium  maxime  episcopus  Ni- 
εδύεεο  · διδ  καί  άπαν  τύ  αίρετικύν  σύνταγμα  σχοπύν  COmedi©  EusebillS, et  &8Secl8B,  et  conducunt  qU0S- 
αύτύν  τής  Ιδίας  « προύτίθβσαν  γλωσσαλγίας  τε  κα  ί dam  Meletii,  et  per  illos  accusationes  multas  COU- 
συχογαντίας.  Συμπράττονται  δη  μάλιστα  κατ’  αύτου  Suunt. Primo, lineam  Vestem  ASgyptlOS  Suppeditare 
ol  περί  Ευσέβιον  τον  Νιχομηδείας,  καί  μισθούνται  Alexandrinas Ecclesi©ex  avaritia Athanasii  confin- 
τινας  τής  Μελετίου  αιρέσεως,  καί  δι*  αύτών  κατ-  xerunt. Secundo  imperatori  Insidias  moliri. Phila  · 
ηγορίας  συ^άτττουσιν,  ών  ή μεν  πρώτη  λινήν  Ισθητα  meno  enim  cuidam  imperium  affectanti  collectam 
τούς  Αίγυπτίους  τελεΤν  τη  Άλεξανδρέων  U της  pecuniam  suppeditasse  dicunt. Tertio  Ischyram,et 
Αθανασίου  πλεονεξίας  συνέπλαττεν,  η δευτέρα  δέ  eversam  mensam,  et  poculum  mysticum  confrac- 
ώς  χοτς  βασιλέων  **  Ενεδρεύει  πράγμασι  (Φιλουμένψ  β tum,  et  Mareotem,  et  Macarium  presbyterum,  et 
γάρτινι,  Ιπιθέσθαι  τυραννίδι  φήμην  λαβάντι,  χρυ-  instar  latronum  ingressum, et  quod  toto  orbefabu- 
σίσυ  πλήρες  Εξαποστετλαι  γλωσσάχομον)  ύπετίθετο.  lam  notoriam  concitasse!, objiciunt.Hec  et  similia 
[1432  R.|  Καί  ή τρίτη  ’ίσχύραν  καί  τήν  άνατραπετ-  imperatorem  edocent  asseclas  Eusebii,  quibus  ad 
σαν  τράπεζαν  χαί  τύ  χατεαγύς  μυστικόν  ποτ^ριον  iram  contra  Aihanasium  concitant,  accusantes, 
καί  τύν  Μαρεώτην  χαί  Μακάριον  τύν  πρεσβύτερον  quod  virum  imperatoris  mandatis  parentem  rec- 
χαί  τήν  ληστρικήν  αύτου  έφοδον  χαί  τύ  άνά  πάσαν  taque  sentientem  non  admisisset, 
την  οικουμένην  θεαθρισθέν  δράμα  σκηνοποιεΤ.  Ταύτα  χαί  τοιαυθ’  έτερα  οι  περί  Ευσέβιον  δραματουρ- 
γ/,σαντες,  είς  άκοας  άνηχούσι  τάς  βασιλικάς,  χαί  κινουσιν  είς  άργην,  αίτιασάμενοι  δτι  χαί  Αρειον 
βασιλικοΤς  χαί  γράμμασι  19  χαί  προστάγμασι  πεποιθότα,  χαίτοι  20  τα  όρθά  φρονοϋντα,  ούχ  ήνέσχετο 
δεξασθαι. 

Κατ’  έ κείνο  δε  καιρού  χαί  Ιπί  τά  τών  Ίεροσολύ-  Eodem  tempore  ad  Encaenia  Hierosolymorum 
μων  έγκαίνια  σχεδόν  πάντες  σύνδεσαν  οί  έπίσκοποι  * omnes  fere  episcopi  convenerant, et  Constantinus 
καί  γράφει  Κωνσταντίνος  d ευσεβής  βασιλεύς  πάλιν  pius  imperator  scripsit  A7Hb  synodum  rursus  COn- 
συλλεγηναι  σύνοδον,  Ιποψομένην  ά διέβαλλέ  τε  gregandam  ad  ea  discutienda,quae  de  sancto  Atha- 
1 Αθανάσιον,  καί  £ συνίστη  τύν  Αρειον  * καί  εί  μένο  nasio  dicebantur,  et  ad  Arium  in  fide  stabiliendam, 
φθόνος  όρθοδοξοΰντα  τον  * Αρειον  της  'Εκκλησίας  Quod  si  invidia  Arium  ab  Ecclesia  disjunxerat,  ut 
διέστησεν,  είς  ειρήνην  συμβιβάσαι  τήν  διάστασιν,  εί  studerent  utrosque  conciliare : si  vero  usus  esset 
δ*  αύτύς  άπάτη  χέχρηται,  εις  Αλεξάνδρειάν  τε  δια-  ficta  quadam  fraude  Arius,  Alexandriam  veniret, 
πεμφθηναι  χΑκετ  συν  άχριβείφ  ύπ'  έξέτασιν  άγεσθαι  · et  ibi  judicium  de  eo  et  examen  accuratum  fieret, 
τήν  δέ  διάσχεψιν  τήν  περί  Αθανάσιον  χα\  Αρειον  Divertentes  igitur  a via,  prius  Tyri  congregatos 
κορεσμένους  έπί  τά  'Ιεροσόλυμα  ύδού  πάρεργου  kv  episcopos  ea  quSB  contra  AtbanASium  erant,  obi- 
Τύρφ  ποιήσασθαι.  Τριαχοσχύν  δέ  τότε  ήνύεχο  έτος  ter  disputare  et  qu®  COntra  Arium,  jussit.  Trice- 
της  Κωνσταντίνου  βασιλείας  * ίξήκοντα  δέ  έπίσχοποι  simus  autem  hic  erat  annus  regni  Constantini, 
τήν  Iv  τύρφ  σύνοδον  έπλήρουν,  Διονυσίου  τού  υπατι-  Aderant  vero  Tyri  ex  diversis  civitatibus  episcopi 
χου  συνάγοντος  αυτούς,  μεθ*  ου  χαί  b της  έπαρχίας  SOxaginta,  Dionysio  Consulari  COnvOC&nte  illos, 
αρχών  καί  τινες  τών  έν  τελεί  τη  συνόδψ  συν/,δρευον.  CUm  quo  et  prsefeclUS  ΟΓ©  illius,et  quidam  Uiagis- 
Πχρην  δέ  χαί  'Αθανάσιος,  άλλα  χαί  Μακάριος  6 iratus  ad  synodum  convenerunt.  Adfuit  et  Atha- 
πρεσβύτερος,  στρατιωτικής  χεφύς  άπύ  'Αλεξαν-  nasius, quin  et  Macarius  presbyter  Alexandria  fer- 
δρείας  σιδηροδέσμιον  αύτύν  άγαγουσης  2t.  Πρώτην  reis  catenis  vinctus  copiis  militum  adducebatur, 
ουν  κατηγορίαν  οί  συχοφάνται  **  τήν  περί  της  λινής  D Primum  itaque  accusatores  de  veste  linea  calum· 
έσθητος  προβάλλονται.  Άλλα  ταύτην  τήν  δ ι αβολή ν,  niati  sunt,  sed  illam  calumniam  non  solum  Tyri 
οόκέν  τύρφ  μόνον  χινηθετσαν,  άλλα  χαί  πρότερον  έν  motam, sed  et  prius  Nicomedi©  ab  imperatore  in- 
Νικομηδείφ  ταΐς  τού  βασιλέως  ένηχηθεΐσαν  άχοαΤς,  tellectam,  Apis  et  Hacarius  presbyter  civitatis 
Άπις  τε  καί  Μακάριος  οί  τηφ  Αλεξάνδρειάς  πρε-  Alexandri©, qui  tum  illuc  casu  advenerant,  facile 
σ&τεροι  έκατσε  παρατυχόντες  ^φδίως  διήλεγξαν.  refutarunt.  Hinc  quidem  accusatores  imperator 
Αιύ  τών  μέν  συκοφαντών  ύ βασιλεύς  χαθήψατο  per  litteras  perstrinxit  : Aihanasium  vero  ad  se 
γράμμασιν,  Αθανάσιον  δέ  πρύς  έαυτύν  έλθετν  προ-  venire  jussit.  Litterae  ad  synodum  Tyri  congrega- 
ετρέψατο.  Καί  τά  γράμματα  ήχε  πρύς  τήν  έν  τύρφ  tam  venerunt : quibus  lectis  Eusebiani  eum  dolo- 
εύνοδσν,  χαί  είς  κατήφειαν  τήν  περί  τύν  Ευσέβιον  rem  contraierunt,  quem  Athanasio  antea  intule- 

VARLE  LECTIONES. 

«πρόςΒ:  χάν  H οίχείας  ζ\  βασιλέως  ζ\  2®  χαί  Άρ.  βασ.  χχί  γράμμ.  add.  Α.  20  χαίτοι 
τε  όρθά  φρονούντα  om.  Α.  81  άγούσης  *2  0ί  συχοφάται  om.  Α. 


135  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  13$ 


rant.  Qaod  imperator  illos  graviter  accusasset, 
deinde  quod  calumnia  de  linea  veste  imperatoris 
aures  antea  occupasset.Haec  calumnia  cum  minus 
procederet,  Ischyram  et  Macarium  producunt. 
Magnus  vero  Atbanasius  asseclas  Eusebii,  ut  ho- 
stes, legitima  exceptione  rejecit.In  primis  autem 
demonstrari  volebat.an  ischyras  vere  esset  sacer- 
dos, in  quem  sacris  operantem  irruisse  fingunt 
Macarium,  vimque  intulisse  missum  ab  Athana- 
sio, sacram  mensam  evertisse,calicem  fregisse,  et 
sacra  Biblia  combussisse.  Sed  hic  illa  duo  com- 
muni legi  opponit.  Judices  autem  judicare  de- 
trectarunt, et  calumniis  confirmandis  tempus  tra- 
xerunt.Quamobrem  eorum  quae  juste  dicta  erant, 
rationem  nullam  habuerunt.  Accedunt  ad  accusa- 
tionem Macarii  et  Ischyra,  et  promptitudo  479a 
calumniantium  erat  intolerabilis  : inopia  vero 
in  demonstrando  ac  probando,  alacritatem  illo- 
rum fraudem  esse, ac  maleficium  impietatis  atqne 
invidiae  ostendebat.  Mora  autem  ac  dolo,  repulsae 
dedecus  tegentes,  mittunt  in  Mareotem  factionis 
ejusdem  homines,  simulantes  eo  in  loco  examen 
eorum,  quae  ibi  gesta  essent,  fieri  oportere.  Cum 
autem  Athanasius  videret  eos  mitti  quos  rejece- 
rat judices,  Theogonium,  Marin,  Theodorum, 
Macedonium,  Ursacium,  proclamavit  et  contesta- 
tus est  omnibus  maxime  manifestam  esse  inju- 
riam : Macarium  quoque  presbyterum  in  vinculis 
haberi,  qui  prior  accusationem  instituisset,  accu- 
satorem vero  Ischyram  illegitimis  adjungi  judici- 
bus.Qum  videret  nullam  sui  rationem  a Patribus ^ 
in  synodo  haberi, clam  ipsis  decessit,  et  ad  impe- 
ratorem quasi  accersitus  accessit.  Qui  vero  missi 
erant  in  Mareotem  ex  una  solum  parte  (quemad- 
modum illis  mendacium  atque  invidia  imperabat), 
facto  accusationis  libello, ad  synodum  reversi  sunt, 
quae  synodus  antea  jam  absentiae  causa  sanctum 
Athanasium  condemnarat.  Cum  autem  rediissent, 
condemnationem  confirmarunt  mullis  calumniis 
additis,et  festinantes  Tyro  Hierosolymam  ad  fes- 
tum consecrationis  ecclesiae,  nefariis  nimirum  ac 
pollutis  manibus,  iverunt, qui  statim  eo  venerunt 
et  Eusebiani  Arium  praefecti  loco  recipiunt.  Fi- 
deles omnes  aversati  sunt  definientes, ut  Alexan- 
driae  Arius  eorum, de  quibus  accusaretur, rationem 
redderet,  qoam  ubi  accessit,  captus  est.Dum  haec 
ita  geruntur,  reddite  sunt  imperatoris  litterae,  ut1 
Athanasius  ad  ipsum  veniret,  jubentes,  et  Ariani 
quoque  quamprimitm  Constantinopolim  venirent. 
Hae  litterae  mcestitiam  synodo  pepererunt.  Quam- 
obrem  plurimi  domum  regressi  sunt  Eusebius  ve- 
ro et  Theogonius  interim  ibi  moram  trahere  de- 
creverunt, temporis  mora  solvere  moerorem  co- 
gitantes. 


i φατρίαν  συνέστελλεν  ήδη  πολλή  v βέουσαν  κατά 
'Αθανασίου,  δτι  αι  αύτους  6 βασιλεύς  ήτ*α'σατο,  καί 
δτι  ή κατά  την  λινήν  έσθήτα  συκοφαντία  προέφθασσ 
δούναι  τον  έλεγχον.  Τής  δέ  διαβυλής  ταύτης  έκπε- 
σόντες  τα  περί  ’ίσχύραν  [780  Η.]  καί  Μακάριον  τον 
πρεσβύτερον  προτείνουσιν.  *0  δέ  σοφός  'Αθανάσιος 
παρεγράφετο  85  μέν  κατά  νόμους  πράττων  τους  προ- 
φανείς έχθρους,  Ευσέβιόν  φημι  καί  τους  όμόφρονας, 
ήξίου  δε  πρό  πάντων  'ίσχύραν  έπιδειχθήναι  88  πρε- 
σβύτερον, ού  λειτουργού  ντο  ς έπεισπεσεΤν  ϊπλαττεν  ή 
κατηγορία  τον  Μακάριον  κατά  ληστρικήν  έφοδον  έξ 
Αποστολής  'Αθανασίου,  καί  άνατρέψαι  την  Ιεράν 
τράπεζαν,  και  τό  μυστικόν  κατεάξαι  ποτήριον,  καί 
τά  τής  θείας  Γραφής  ήμών  βιβλία  πυρ!  παραδούναι. 
’Αλλ’  6 μεν  τά  δύο  ταύτα  νόμφ  κοινψ  Αντεπαρετί- 
I θει  85  και  άντεπρουβάλλετο  * ot  δε  κριται  ούχ!  κρί- 
νειν,  είς  δε  8®  τό  κρατύνειν  την  συκοφαντίαν  8λον 
ετεινον  τόν  λογισμόν,  Αιό  έόγον  μέν  των  δικαίως 
λεγομένων  ούδένά  εΤχον,  είσάγεχαι  δέ  ή περί  τόν 
Μακάριον  και  'ίσχύραν  κατηγορία  *L  Καί  τό  μέν 
πρόθυμον  ήν  των  συκοφαντών  άφάρητον9  τό  δέ  τής 
άποδείξεως  άπορον  την  προθυμίαν  έδείκνυ  δυσσεβείας 
και  φθόνου  κακούργημα.  Γπερθέσει  δέ  καί  τέχνη 
τήν  τής  Αποτυχίας  αίσχύνην  συσκιάζοντες  88  -πρός 
τόν  Μαρεώτην  τής  αυτών  συμμορίας  άποστέλλουσιν, 
[1433  R.J  έκεΤσε  την  έτασιν,  έν  ψ ή πράζις  προήλθε, 
δέον  γενέσθαι  προφασισάμενοι,  *11ς  δ*  εΤδεν  I ’Αθα- 
νάσιος  οΟς  παρεγράψατο  *°  κριτάς  στελλομένους 
(θεογόνιος  50  γάρ  ήν  καί  Μάρης  καί  Θεόδωρος  καί 
Μακεδόνιος  καί  8*  Ούρσάκιος),  διεμαρτύρατο  πασι 
, τό  περιφανέστατον  88  τού  Αδικήματος,  και  δτι  Μα- 
' κάριος  μέν  δ πρώτος  την  γραφήν  όφιστάμενος  έν 
σιδήροις  ήν,  ’ίσχύρας  δ*  δ κατήγορος  τοΤς  έκθέσμοις 
κριταΤς  συνετέτακτο.  *Ως  δ*  ού  προσεΤχον  ή σύνοδος 
οίς  ήτιατο  καί  διεμαρτύρετο  Μ,  διαλαθών  πρός  βασι- 
λέα, άτε  δή  και  μετακληθε?ς,  άνεχώρησεν.  Οι  δέ  του 
Μαρεώτου  κριταί  έκ  μονομερείας,  ώς  αύτοΤς  τό 
ψευδός  καί  ό φθόνος  έπέταττεν,  υπομνήματα  συντα- 
ξάμενοι  πρός  τήν  σύνοδον  έπανήεσαν,  Αδτη  54  δέ, 
πρίν  ή παραγενέσθαι  τούτους,  έρήμην  'Αθανασίου 
κατεδιήτησε  * πσραγεγονότων  δέ  τήν  τε  καθαίρεσιν 
έπεκύρωσαν  κα\  ίοιδορίαις  έπηύξησαν.  Καί  παραυ- 
τίκα  πρός  τήν  καθιέρωσιν  τής  έν  'Ιεροσολύμοις 
έκκλησίας  dl  τό  Ιερουργικόν  έξ  ών  έπραξαν  Ανοσιουρ- 
γήσαντες  σπουδή  παραγίνοντοι.  Καί  τόν  *Αρειον 
έπιστάντα  οΐ  μέν  περί  Ευσέβιον  Ασμένως  προσδέ- 
^χονται,  οΐ  δέ  τής  ορθής  Απεστράφησαν  πίστεως, 
δρίσαντες  έν  'Αλεξανδρείφ  τόν  λόγον  όπέχειν  ών  έν 
αΐτίφ  καθίσταται  · έν  ή και  35  παραγεγονώς  έάλω.  *£ν 
τούτοις  δέ  τών  πραττομένων  κινουμένων  φθάνει 
γράμματα  τού  βισιλέως,  καί  Αθανάσιον  πρός  αύ- 
τόν  Απαγγέλλοντα  ήκειν  καί  αυτους  έπΐ  τήν  βασι- 
λίδα παραγενέσθαι  · καί  είς  Αγωνίαν  έμβάλλει  τήν 
σύνοδον.  Διό  οι  πλ  βίους  μέν  αυτών  είς  τΑ  οίκε  Τα 


VARLE  LECTIONES. 

88  περιεγράφετο  ζ" . 84  Αποδοχθήναι  ζ.  85  άντιπαρετίθει  και  Αντιπρουβάλλετο  Α.  80  είς  δέ]  Αλλ’  είς  Β. 

87  κατηγορίαν  88  συσκιάζοντες  Α,  σκευάζοντες  89  προεγράψατο  Α.  80  θεογένιος  Β.  81  alte- 
rum. καί  add.  Α.  ®8  περιφανέστατον]  malim  περιφανές  τε.  «διεμαρτύρατο  ζ“.  88  αδτη  ζ\  88  και 

om.  Β. 


137 


BIBLIOTHECA.  — COD.  CCLVIlI.  138 

ii ιχνήεσχν,  ol  δε  περί  Ευσέβιον  καί  θεογόνιον  τέως  αύτόθι  χρυνίζειν  εγίνωσκον,  τή  παρολκή  του  καιρού 
την  άγωνίχν  λύειν  [781  Η.]  μηχανώμενοι. 

Έν  δΐ  τφ  μεταξύ  καί  τύ  2ttpov  τών  έγκλημά-  a Interea  temporis  alterum  crimen,  de  aiiro  ad 
tmi9  8 τφ  Φιλουμένφ  χρυσίον  ελεγβν  'Αθανάσιον  Philomenum  misso,  sanctus  Athanasius  diluit  co- 
ίιαπέμψαι  8·,  κατά  πρόσωπον  διαλύεται  τού  βασι-  ram  imperatore,  in  Psamalhia  in  auburbio  Nico- 
λέως  kv  προαστείφ  της  Νικομήδειας  Ψαμαθί?  37  κα-  mediae  agonte.eicum  honore  mittitur  Alexandriam, 
λουμάνφ  διατρίαοντος.  Κα:  άποατέλλετζι  εις  ’Λλεξ-  cum  imperatoris  litteris,  innocentiam  ejus  populo 
ανδρείαν  μετά  τιμής  'Αθανάσιος,  γραμμάτων  (3α-  declarantibus  Aderat  etiam  Darius  missus, ut  dixi- 
σιλικων  την  ataomv  αύτοΟ  πρδς  τού;  έκεΤαε  άνα-  mus,  ab  Hierosolymitanis,  479 b et  iterum  turba- 
κηρυττόντων.  Παρήν  δε  καί  *Αρειος  αποσταλείς,  ώς  tur  ASgyptUS,  quod  Athanasius  imperatori  Sigttifi- 
μοι  «ροειρηται,  ύπο  τών  έν  Ίεροαολύμοι;  · και  τά-  cavit,  qui  Arium  mox  evocandum  curat, 
ραχον  ή Αίγυπτος  δέχεται  πάλιν.  Και  γράφε  ταύτα  τφ  βζσιλεΤ  'Αθανάσιος,  καί  μετάπεμπτον  δ βασιλεύ; 
άγει  τον  *Αρειον.  Ο δΐ  τοΤς  περί  Ευσέβιον  κατά  την  όδδν  έν  Καισαρείφ  συμβάλλει,  καί  άλλα  πάλιν 
κατά  νΑ4α*ασιου  συκοφαντήματα  ράπτεται. 

'ite  δ’  άψε  καί  μόλις  οΐ  περί  Εύσέδιον  τη  βασι-  Eusebius  et  Arius  in  via  Caesareae  conveniunt, et 
λίδι  «αρεγένοντο  w,  τά  μέν  άλλα  τών  έγκλημάτων  alias  rursum  in  sanctum  virum  calumnias  confla- 
έλεγον  ύπ’  έξέτααιν  μη  άγαγεΐν,  τά  δε  περί  Ισχύ-  Β gunt.  Ut  autem,  sero  tandem  et  ©gre,  Eusebiani 
pxv  και  έτάααι  & καί  σαφώς  είδέναι  ύπ’  'Αθανασίου  ConsUntinopolim  Venerunt,  C©tera  criUDVna  dlCO- 
τετολμησθαι.  'ϋσαύτως  καί  ώς  την  σιτοπομπίαν  τήν  bant  in  examen  non  venisse  : de  fschyra  vero  exa- 
i;  αθσυς  δε’  'Αλεξάνδρειάς  τη  Κωνσταντινούπολη  minasse, ft  aperte  Cognovisse  qUffiCUnque  Atbana- 
φερ·ηΰνην  κωλύσειεν  40  · έν  οίς  καί  φωραθεις  ένοχος  sius  ausus  esset.  Similiter  quod  rei  frumentari© 
'Αθανάσιος,  Ααθραίως  ά*χχωρήσας,  την  δίκην  έφυγε,  procurationem  imbibuisset,  qu©  de  ΙΠΟΓβ  Alexan* 
Συνζρπζγείς  συν  τοΤς  πλάσμασιν  δ βασιλεύς  είς  τάς  dria  Conslantinopolim  importabatur,  Cujus  furti 
Γαλλίας  οίκεΤν  έν  Τριδεριάδι  41  ύπερόριον  άκπέμπει  Athanasius  rCU8  OCCultO  fugisset.  Itaque  perSUS- 
τον  κολύαθΑον  'Αθανάσιον.  sus  Caesar,  et  ad  iram  commotus,  exsilio  multat 

Allianasiutn,  in  Galliam  ad  Trevires  abire  jus- 
sum. 

Θορύβου  SI  καί  ζάλης  την  Αίγυπτον  έκκυμχ’.νώ-  Turbis  igitur  et  seditione  ΠΟΠ  Vulgari  OTtl  in 
των,  καί  λοιμού  δί/ην  της  αίρέσειος  τά  τών  'Εκχλη-  universa  iEgyplo,  et  haeresi  instar  pestis  omnes 
σι ών  λυμαινομένης,  δ βασιλεύ;  Κωνσταντίνος  κατά  Ecclesi©  inficiente.  Constantinus  finem  vivendi 
τι  προόστειον  της  Νικομήδειας,  εν  καί  τριχκοσ-.ον  fecit  in  quodam  suburbio  Nico  mediae,  triginta  uno 
έν  τη  βασιλείφ  διανύσας  έτος,  μεθίσταται  τών  έν-  annis  in  regno  COnSUil)  piis,  totum  VltlBejuS  tempus 
τανθα,  άγων  άπο  γενέσεως  πέμπτον  καί  έξηκοστον·  sexaginta  quoque  annis  completum.  Reliquit  au- 
[1436  R.)  Καταλείπει  δέ  την  διαθήκην  πρεσβυτέρφ  tem  testamentum  cuidam  sacerdoti  Ariano,  pra» 
τινί  τη#  'Αρε ίου  λύσσαν  νοσούντι,  προστάξας  τφ  cipicns  illud  Constantino  cognomini  reddi.  Hoc 
δμωτύμφ  ταύτην  έγχειρίσαι  Κωνσταντίνιρ  * διά  ταύ-  enim  testamento  paternum  pro  Occidente, Orientis 
της  42  γάρ  αύτψ  καί  ή τού  πατρος  βασιλειος  άρχή  imperium  pro  haeredi  tale  obveniebat.  Sed  fraodu- 
είς  κλήρον  άντι  της  Εσπερίας  άφωρίζετο.  Άλλ’  δ lentus  ille,  multis  interrogantibus,  an  imperator 
δεΟαιος,  πολλών  πυνθανομένων  εί  βασιλέως  διαθήκη  testamentum  fecisset, factum  esse  negavit,  habeas 
προελήλυθε,  μή  γενέσθαι  διετείνετο,  σύνεργού;  doli  mali  adjutores  eunuchos.  Paulopoit  venit  ad 
ίχων  του  ψεύδους  τους  άνδρογύνους  ευνούχους.  Μετ'  eum  Constantius,  CUI  presbyter  occulte  patris  tes- 
δλίγον  δΐ  πρδ  τών  άλλων  παραγεγονότι  Κωνσταντίιρ  lamentum  exhibet,  unam  gratiam  hanc  postulans, 
τήν  τού  βασιλέως  άγχειρίζει  διαθήκην  λάθρα,  καί  ut  cum  Ario  sentiret.  Eusebiani,per  hunc  presby- 
χάριν  ά>τί  τής  προδοσίας  al n t τής  πατρικής  αυτού  terum  aditum  ad  Constantium  adepti, Eusebiumque 
καί  δρθής  πίστεως  τήν  προδοσίαν,  ol  δλ  περί  Εύ-  praepositum, et  per  illum  reliquos  eunuchos : quin 
σέοιον  παρείσδυσιν  διά  τού  πρεσβυτέρου  προς  Κων-  et  reginam  ad  Arianam  haeresi  ni  convertunt,  et 
στάντιον  λαβύντες,  Εύσέβιδν  τε  τύν  πραιπόσιτον  καί  Arii  res  rursum  confinuantur.Hac  autem  tempes- 
V αύιού  τούς  άλλσυς  ευνούχους  καί  δη  καί  43  τήν  Diale  Maximus  Ecclesiae  Hierosolymitan»  praeerat, 
βασιλίδα  τής  αίρίσεως  παρασκευάζουσιν  άραστά;  · et  Alexander  Constantinopolitan©  : Athanasius 
καί  τά  'Αρείου  πάλιν  έκρατύνετο.  Τών  δ’  άρχιερα-  vere  exsulabat.  Arius  autem  veniens  Constantino- 
τικών  θρόνων  κατ'  kxitvo  καιρού  Μάξιμος  μέ\  τών  polim,  Dei  480α  Ecclesiam  corrumpere  stagebat, 
’ΐιροσολύμων  είχε  τήν  Ιφορίαν,  Αλέξανδρος  δέ  τής  sed  dignum  factis  suis  finetn  consecutus  est.  Pre- 
βασιλίδος,  'Αθανάσιος  δ*  ήν  δπερόριος.  ''Αρειος  δε  cibus  enim  sancti  Alexandri  episcopi  Censlaati- 
παρσγεγονως  εν  Κωνσταντινουπόλει  την  τού  θεού  DOpoiitani,  in  secessu  regi©  urbis  VISCera  SUS  de- 
λζφθείρειν  έφρυάττετο  'Εκκλησίαν.  'Αλλ'  ή φιλάν-  jecla  COnfestilU  emittit. 

VARIiE  LECTIONES. 

58  διαπάμψασθαι  B.  διαπιμπιται  A.  57  Ψαμαθίφ  AB  *·  Ψαμαθίιρ  38  περεγενοντο  B : παρεγινοντο 
5·έτίσαι  A:  έςετασαι.  40  κο>λύσειν  A.  4*  Τιβιρι^δι  B.  4*  δι*  αύτής  ζ".  43  καί  post  δή  CMD.  λ. 

Patkol.  Gh.  CIV.  5 


139  RHOTII  PATRIARCHA  CP.  140 

Ορωπος  ούκ  έμακροθύμησε  δίκη,  ταΐς  δέ  τού  Ιερού  'Αλεξάνδρου  παροξυνθεΐσα  [782  Η.]  προσευχαΤς  αυτή 
αίρέσει  έκκόπτει  τδν  ’Αρειον,  καί  των  σπλάγχνων  αυτού  άθρόον  διαπεσόντων  κάτωθεν  της  ζωής  άπ- 
ελαύνεται. 

Slatiffl  igitur  Ariani,  paulo  antea  quieti,  post  A Μικρ δν  δε  των  έξ  Άρείου  έφησυχασάντων,  αυθις 
omnia  conturbant, opportunam  se  nactos  occasio-  άπαντα  κινούσι,  τδ  ύπερόριον  'Αθανασίου  μέγα 
nem  rati  tempore  exsilii  Athanasii.  Sed  Dei  prori-  δπλον  αύτοΤς  είς  το  καταπράξασθαι  S διε νοούντο  νο- 
dentia  praevertit  eos,  Atbanasium  ab  exsilio  revo-  μίζοντες.  ’Αλλ’  ή θεία  πρόνοια  τήν  αυτών  σπουδήν 
cans  regiis  litteris  : quibus  illum  Constans  Occi-  προφθάνουσα  'Αθανάσιον  έπζνάμι  τής  Υπερορία;, 
dentis  imperator  Alexandrise,  commeatu  dato,  γράμμασιν  ώχυρωμένον  βασιλικοΤς,  οΤς  αύτδν  δ τής 
restituit,  et  quotquot  orthodoxi  erant  libenter  pas-  δύσεως  εχων  το  σκήπτρον  Κώνβτας  έφοδιάζων  44  εις 
torem  susceperunt. Haeretici  CODtra  seditiones  mo*  'Αλεξάνδρειαν  έςαπέστειλε.  Καί  ήδιστα  μέν  τον  ποι- 
Tent,  quae  causam  exhibuerunt  Eusebii  asseclis,  μένα,  δσοι  τής  όρθοδοξίας  ήσαν,  έδέχοντο  * τδ  δ'  αΐ- 
calumniandi  eum  apud  imperatorem  Gonstan-  ρετίζον  στάσεις  άνεκίνει,  καί  τοΤς  περί  Ευσέβιον 
tium,  et  calumniis  adeo  imperatorem  ad  iram  pro·  άφορμάς  παρεΤχον  ένδιχδαλλειν  πάλιν  τδν  'Αθανά- 
yocarunt.  Ut  eum  iterum  exsilio  damnaret.  Hi  σιον  πρδς  Κω*στάντιον.  Καί  τοσούτον  ταΐς  Ιιαβο- 
mortui  cujusdam  manu  resecta  ad  calumniam  λαΤς  είς  οργήν  τδν  εύρίπιστον  άνε^'πισαν,  ώς  αύ- 
sancto  viro  faciendam  abusi  sunt.  Arsenio  enim  τίκα  πάλιν  υπερορίαν  κατά  του  άγίου  ψηφίσα σθαι. 
cuidam  dicebant  ab  Athanasio  amputatam  esse,  Οΰτοι  και  νεκρού  τίνος  χεΤρα  εις  δπλον  συκοφαντίας 
qua  ad  veneficium  uteretur.  B πατά  του  δσίου  έκκόψαντες  καθωπλίσαντο  * 'Αρσενίου 

δέ  ταύτην  45  έφήμιζον,  και  υπδ  'Αθανασίου  μεν  έκκεκόφθαι,  είναι  δέ  αύτψ  ταύτην  μανικής  τέχνης 
όργανο  ν. 

Atqui  exsilii  decretum  nondlim  fertur, sed  con-  Και  ή μέν  τής  υπερορίας  ψήφος  ου  λύεται,  συν- 
cilium  Tyri,  mandante  Constantio,  agitur.  Igitur  έδριον  δ*  έν  Τύρψ  βασιλέως  προστάττρντος  συν- 
Arcbelaom  domesticum,  eademque  sentientem  αθροίζεται,  και  προχειρίζεται  τδ  βασιλικδν  βούλημ* 
mittit  Tyrum  cum  praeside  Phoeniciae,  Ut  concilio  ανδρα  συνέστιον  και  δμοφρονα,  'Αρχέλαον  Ονομα, 
cum  Eusebianis  intersint, et  quae  adversus  Athana-  καί  συν  αύτψ  τδν  Φοιν;κή;  άρχοντα,  συνεδριαίσαι  τε 
sium  dicerentur,  expendant.  Tempus  itaque  Tyri  τοΤς  περί  Ευσέβιον,  καί  συνδιασκέψασθαι  α κατά 
extraxerunt,  morae  colorem  impii  praetexentes,  τού  46  'Αθανασίου  συνεσκεύαστο.  Έχρόνιζον  ούν  ο! 
quasi  Alexandria  accusatores  exspectarent, quorum  έν  Τύρψ,  ώς  μίν  οί  δυσσεβετ;  έπλάττοντο,  τούς  απδ 
in  conspectu  crimen  commissum  esset,  et  Arse-  'Αλεξανδρείας  κατηγόρους  άναμένοντες,  ους  καί  τού 
nium  probe  nossent.sic  autem  dispensante  divina  μύσους  47  αύτόπτας  καί  τδν  'Αρσένιον  καλώς  έπιγτ- 
providentia  res  gesta  est.  Erat  enim  Arsenius  ille  νώσκειν  διήγγελλον  48,  ως  δέ  τδ  έκβεβηκδς  εδειξε, 
lector  Alexandrina  Ecclesiae, qui, cum  obflagitium  χατά  Οείαν  πρόνοιαν.  THv  μέν  γάρ  6 'Αρσένιος  τής 
aliquod  poenas  dare  deberet,  a beaio  Athanasio  έν  Άλεξανδρείφ  Εκκλησίας  αναγνώστης,  καί  ποτέ 
liberatus, fuga  salutem  sibi  quaesierat.Cumque  ex-  δίκην  αίσχρας  αίτιας  μέλλων  ύπέχειν  έξαρπάζεται 
sui  non  appareret, bine  calumniandi  audaciam  im-c  μέν  υπδ  'Αθανασίου,  ©ρασμψ  δέ  την  σωτηρίαν  καρ- 
pii  rapiunt.  Sed9COmmiseratione  ductus  Aisenius,  πούται,  καί  τδ  άφανές  τού  φυ·*άδος  θζ^εΤν  τψ  πλά- 
quod  qui  se  liberarat,  pateretur  (accusationis  σματι  τής  δυσσεβείας  40  ύπετίθετο.  Άλλ'  οίκτον  λα- 
fama  ubique  vagante,  dum  cunctatur  synodus)  βών  τ<ύ  σωτήρυς  ό Αρσένιος  (έν  γάρ  τψ  βραδύνειν 
Tyrum  advolavit, 4806 ratus  sibi  potius  moriendum  τδ  συνέδριον  ή τής  συκοφαντία;  φήμη  πζνταχού 
esse,  si  necesse  sit,  quam  ut  Athanasii  causa  Ec-  διε'δραμε)  πρδς  τήν  Τύρον  παραγίνεται,  [1437  R.) 
clesiam  prodat.  Itaque  secreto  se  exhibet  sancto  κρεΐσσον  Λογιζόμενος,  εΐ  δεοι,  αύτδν  καί  τεθνάνκ,  ή 
Athanasio,  cui  is  consilium  dedit,  ne  ante  senlen-  St'  αύτδν  τήν  οικουμένην  περί  τηλικούτου  άνδρος 
tiam  Spectandum  se  exhibebat,ne  quid  mali  ab  ini.  σκανδαλίζεσθαι.  Εμφανίζεται  δή  κατά  μυστικήν 
micis  patiatur, eut  solliciti  cogitarent  de  dilatione, et  ομιλίαν  τψ  50  σεβχσμίψ  Άθχνασίψ,  καί  δέχεται  βου- 
solverent  hanc  accusationem. Convocato  itaque  con·  λήν  λανθάνειν  πάντας  πρδ  τής  δίκης,  ΐνχ  μή  τι  χα- 
cilio,  primum  accusationem  illi  de  adulterio  inten-  χδν  αύτδς  παρά  χών  συκοφαντών  πάθφ  5^,  ή τύν 
derUDl, adducta  muliere  quadam  impudica, quae  irn-  ελεγον  άφυκτον  τού  πλάσματος  ο!  δραματουργοί  5® 
pudens, et  mercede  conducta, ingenti  clamore  jac-  συνιδόντες  είς  ύπέρθεσιν  τδ  Ιγκλημα  βιαλύσωσιν. 
taret  se  noctu  ab  Athanasio  per  vim  constupratam.  Άθροίζουσιν  ούν  τδ  συνέδριον  · καί  πρώτη  συκοφαν- 
Erat  autem  cum  illo  Timotheus  presbyter,  et  con-  ^τία,  γύναιον  αύτψ  έπαφιασι  μοιχείαν  άνακαλούμε- 
silium  sapiens  plane  ac  divinum  capiunt, quo  sta-  vcv.  Έβόα  δέ  τδ  άναιδές  έκεΤνο  καί  μεμισθωμένον 
tim  accusatorum  calumnia  concidit.  Cum  in  con-  γύναιον  νύκτωρ  ακόυσα  φθοράν  ύποστηνφι  έπιπε- 
spectum  mulieris  venissent,  Albanasius  quidem  σόντος  αύτή  'Αθανασίου·  Συνήν  τψ  τής  παρθενίας 

VARL45  LECTIONES. 

44  έφοδιάσων  Β.  45  αύτήν  Β.  46  του  om.  Β.  47  μίσους  Β.  48  διήγγελον  ζ\  49  τής  δυσσεβείας  AB  I τους 
δυσσεβεΤς,  50  χψ  Α .*  τψ  τε  51  πάθ^  Β i πάθοι  ζ".  6*  πλάσματος  οί  δραματουργοί  A I δράματος 


141 


BIBLIOTHECA.  --  COD.  CCLVlII. 


14$ 


lti 

t»*!*""*  X3tl  Ir'e‘°'  4 “ύτοδ  πΡει5ίτ'?«:  * tacite  Deum  precalnr:  Timotheus  vero(impudeute 

ΛΛΐ  ρουλην  σοφία;,  μάλλον  δέ  Ociae  έπιπνοία?  βου-  γπιιΙιργα  Aihnnncium  :ilnm  ~ * 


ΛΛΙ  βουλήν  σοφία;,  μάλλον  δέ  θείας  έπιπνοίας  βου- 
λεύονται,  δι'  ης  τδ  κακομήχανδν  των  δυσσεβών  ρφ- 
δίως  έμελλεν  άπαιτεΤσθαι  τδν  έλεγχον.  ’Επεί  γάρ  εις 
τ:ρόιωπ ον  ηχΟησαν  του  γυναίου,  δ μέν  κατηγορού- 
μενος Οεδν  έδυσώπει,  Τιμόθεος  δ"  άναιδευο  · 

μένη;  της  μαινάδος  και  τον  'Αθανα'σιον  (ώς  έδιδάχθη) 
φδορεα  καλούαης,  6 πρεσδύτερος  ώς  δήθεν  'Αθανά- 
σιος, Είπε  μοι,  ώ γύναι,  φησίν,  έγώ  παρά  σοΙ 
έμεινα  ; ώ σύ  με  έν  οΤκψ  τψ  σώ  ύπεδεξω  ; ή νύ- 
χτωρ  σε  έβιασάμην  ; ή δε  οια  γύναιον  έκ  δημο- 
σίου τέγους.  άναιδιΤ  προσώπψ  καί  άτενέσιν  οφθαλ- 
μοί; πρδς  τδν  W Τιμόθεον  άποβλεψαστα,  Συ  εΤ  δ 
την  βίαν  μοι  έπενεγκών  καί  την  φθοράν  νύκτωρ, 
άνε&α,  και  προς  τούς  κριτάς  έπιστραφεΤσα  τους 


, r ^ * * * F“«^»**^“^oci.a»uiiiiiiaraaemonsirassel.Ips!vero 

φρικοτατους  δρκου;  ταΤς  διαοολαΓς  συνηπτεν,  ώς  Β seipsig  meliores  non  sunt  redditi,  ut  jus  et  «quum 
α^τος,  τον  Τιμόθεον  πάλιν  δακτυλοδε ικτούσα  καί  servarent.  Accusatores  vero,  auos  hfinpfir»  1Λ™ 


muliere  Athanasium  illum,  ut  edocta  eral,  cor- 
ruptorem  suum  vocante)  presbyter, quasi  Atha- 
nasius  cssel:  Dictnihi, inquit, mulier, egone  apud  te 
diverso  tus  sum,  vel  tume  domum  tuam  admisisti , 
vel  tioclu  te  violavi?  Ipsa  vero, ut  meretrix  vulga- 
ris, impudenti  vultu,  et  fixis  oculis  Timotheum 
aspiciens : Tu  es,  qui  noctu  me  invitam  compres- 
sisti, et  ad  judices  jurata  vociferabatur,  Timo- 
theum digito  ostendens  ac  trahens : Hic  est , non 
alius,  qui  me  corrupit.  Cognita  insani  scorti 
temulentia,  judices  cum  satellitibus  ridebant,  et 
prudentiam  sancti  Atbanasii  mirabantur,  quod* ta- 
cendo accusationem  in  adversarios  retorquens  im- 
pudentem cssecalumuiara  dcmonstrasset.Ipsivero 

seinsis  melioros  nnn  cnnf  mdilil!  ..i  _ * 


Ουτος,  τδν  Τιμόθεον  πάλιν  δακτυλοδε  ικτουσα  καί 
Ιλκουσα,  ουτός  έστιν  καί  ούκ  άλλο;  δ έμδς  φθο- 
Οΐ  δε  κριταί  συν  τοΤς  δορυφόροι;  τη;  μαχλά- 


- -tjugsifciJUUIU 

servarent.  Accusatores  vero,  quos  beneficii  loco 
ducere  oportebat,  quod  calumniae  poenam  effuge- 
rent, mox  ad  dextram  Arsenii  se  convertunt,  et 
cedern  simul  et  praestigias  illi  objiciunt.  Tum 
Athanasius  interrita  voce  ac  mente  ad  eos : Quis 
vestrum  novit  Arsenium,  aut  hanc  esse  ipsius 
dextram  scit ? Respondentibus  autem  plurimis  ex 
,·:  ■ μ . , · . v v:  *®,e  accusatoribus,  se  probe  nosse  Arsenium. 

yofot,  teov  «ttvtiv  5*  x„  χ«ρ«„  .Av«  st  ««  «.xou;  tum  Atbanasius : Quandoquidem,  ait,  constanter 
μη  ««wtn  νη,  τη^,„χο.,ν,(β;  δ-,χην,  ot  » x,l  ac  firmiter  confessi  sunt  se  nesse  Arsenium,  adest 

ille,ingredialur.m  autem  Arsenius  advenit, inter- 
rogat iterum  an  adductum  nossent ! an  esset  Ar- 
sen  us?  Cum  illi  negare  non  possent,  traxit  illum 
propius  in  judicium,  et  primum  dexteram  tendere 


δος  μεν  νατεγέλων,  'Αθανάσιο/  δε  τη;  συνεσεω; 
έθαύμαζον  <5 πω;  σιγών  τδ  κατ’  αυτού  έγκλημα  εις 
του;  κατηγόρου;  περιτρεψας  άναιδεστάτου;  συκο- 
φάντες άπέδειξεν*  αυτοί  δε  4 αυτών  ούδέν  αμείνου; 
είς  τδ  φροντίσαι  τού  δικαίου  γεγόνασιν.  Ot  δΐ  κατή- 

>*  _ » . ΚΑ  » t « . . 


Αρσένιον  $ jubens  manum,  deinde  et  sinistram,  clamavit’ 

n E* λ ~ t ... .· · _ . ’ * 


προς  ττ»ν  'Αρσενίου  δεξιάν  την  γλώσσαν  όπλίζουσι, 
καί  φόνον  «μα  και  γοητείαν  τψ  τής  ευσεβείας  αγω- 
νιστή περιαπτουσιν.  *Αλλ’  έκεΤνο;  έν  τψ  άταράχψ 
και  τη;  φωνή;  καί  της  γνώμη;*  Καί  τίς  γάρ  έστιν 
έξ  υμών,  φησίν,  85  δ γινώσκων  τον  'Αρσένιον  ή 

7**7“  &ξιάν,  Φχμονων  ο **  ολίγων,  ο,;  Ecce  Arsenivs,o  cives:  ecce  etiam  manus  hominis' 
E " ΓΤ"  "\TiTSfr  o mirandos  judicesidicanl  igitur  adversarii, cujus 

r.i  Kr·™'  K“l  int  xa“  άχΡ-  stf  Hia  manus,el  unde  illam  resecuerint.Quoenim 
£*.  & Κ*Γ*Τ  ’ γη” \VTMll  0Λ°ι  usi  ^nt, nemini  amplius  dubium  esse Z 

xh'‘  ApT,0V:  4 ,U  T·^™·  tll™·  tf  tIominienimmanumamputarmt,utmsocei- 

EcXWvvoc  fc.  «1.J  Ιπηρο,τ,  ,|  ,όν  ,ΐ,,χθεντ,  derent.  Sic  ille  iterum  dolos  eorum  ^vertit.  Sed 
Wv  ώ«  Μ ειη  Αροένιος.  Των  δ.  oox  1χ«ντα»  άρ-  judices  caeci  et  muti,  cum  quia  Constantio  placere 
Γλ*ι  t.  αυτδν  μβΑλον  το«  f%«o<  έγγύ-  eludebant,  tum  quia  haereticis  addicti  erant  desT 
«pov,  x»i  «ρωτον  την  δοξιαν  άνχτ.τν,ι  «λ.ο„ς  rentesjudicium, confutatam  calumniam  tegeri  nV 
?.tpx,  eixx  xxl  xnv  iptoxopav,  βνεχρβγεν  ’i6ou  tebantur,  decedentibus  illis  : calumniae  non  am- 

plius  ab  adversariis  intenduntur,  sed  impudenter 
caedem  tertium  jam  victori  intentant.  Hi  quidem 
verbis,  illi  vero  manibus  eum  pulsabant:  aliicom- 
' ■ ^ M · 7 minabantur  ei  mortem  ab  imperatore  iilatnm  iri 

λοιπόν  oMevt  άμΤ,σβήχησ,ς·  Ιχ«ροχόπη-  Itaque  Archelaus  Athanasium,  quem  jam  S 

di!aceraluri  eranl>vix  domo  egressus  (tametsi  con- 
Αλλ  δ μεν  ojxte  χβ  χων  άνχιπχλων  πάνχ*  διελοε  cilli  respectum  non  haberet  niiliirali  i.n. 


γεΤρα,  ειτα  καί  τήν  έριστεράν,  άνέκραγεν  'Ιδού 
'Αρσένιος,  ανδρες  πολΤται*  Ιδού  καί  αί  δύο 
τούτου  χεΤρες,  ώ θαυμάσιοι  δικασταί.  Είπάτωσαν 
οδν  ώ κατήγοροι  τίνος  έστιν  57  ή χ*ψ  xx't  τ(ν0ς 
βύτν  έξέκοψαν.  Έφ'  φ γάρ  ταύτ|ΐ  έχρήσαντο, 
•υαέτι 


*Αλλ*  δ μέν 

μηχανήματα*  ot  δέ  κοιταί  τυφλοί  καί  κωφοί  έκτε 
του  ζητεΤν  άρέσκειν  Εωνσταντίψ  γεγονότες  καί  ϊς 
ών  άπέχλί'/ον  τοΤς  αίρετίζουσιν,  άπέλιπόν  τε  τδ  βή- 
μα,  καί  σιγτί  διδόναι  τά  έ>ηλεγμένα  έτεχνάζοντο. 
ϊποχωρησάντων  δέ  τούτων,  [1440  R.]  κίνησι.  ούκέτι 
ουχοφχντιών,  άλλ'  άναιδως  μιακρονίας  κατά  τού 
τρισαρ*στέως  [784  Η.]  άνχ^γνυται,  καί  οΐ  μεν  λό- 


....  ' ο tUU- 

cilti  respectum  uon  haberet,  naturali  tamen  qua- 
dam verecundia  tenebatur),  satellitibus  periculo 
eripit,  occullamque  fugam  apparat  ac  suadet 
Rursus  igitur  adversarii  ejus  concilium  cogentes 
nefanda  atque  conficta  crimina  ei,  ut  capiatur* 
cbjiciunl.Quffi  mendacia  diversis  libellis  descripta 
Constantio  mittunt,  ac  loto  pene  terrarum  orbe 
spargunt. Itaque  sancto  Athanasio  omnis  locus  per- 


VARLE  LECTIONES. 

I0™,;!  " *XifrtlV  Scaliger·  · 85  ?neiv  l'  'V'-5v  C ; B »»·  εβ  ώ<]  B. 


57 


143  PHOTII  PATRIARCHAS  CP.  144 

fugiam  prebuil,  quia  falde  qu©rebalur,  adeo  Ut  A γοις,  ol  δε  καί  χερσί  tov  νικητήν  προύπηλάκιζον,  ol 
scienti  et  non  indicanti  Athanasium  capitale  foret:  & κ*ί  τόν  Ικ  του  βασιλέως  Ιπέσειον  θάνατον.  Ό δε 
praemia  vero  proponerentur  Γΐ8,  qui  aut  vi?um  Αρχέλαος  μέλλοντα  διασπάσθαι  τόν  δσιον  δπό  τών 
adducerent,  aut  caput  afferrent*  δυσσεβών,  μόλις  της  οΙκίας  καταβάς  (εί  γάρ  καί 

προς  τήν  κρίσ  ιν  ούχ  Ιώρα,  άλλ'  ούν  ·Τχέ  τι  να  τής  φύσεως  αίδώ)  μετά  καί  τών  δορυφόρων  Ιξαρπάζει, 
καί  δρασμόν  κρύφιο/  αύτψ  παρασκευάζει  και  ύποτίθεται*  Το  δε  δυσσεβες  συνε'ριάσαντες  αύθις  γρά- 
φουσί  τε  τότ  άναίτιον  αίτίαις  άτόποις,  ας  αυτοί  συνέπλασαν,  άλώναι,  και  δυιφόροίς  βιβλιδίοις  Ιγκατά- 
θέμενοι  τα  του  ψεύδους  τψ  τε  Κωνσταντίψ  καί  πάστ^  διαπέμπονται  τή  οίκουμέν^·  καί  γίνεται  τψ  πολύ· 


άθλψ  πάσα  χώρα  φυγή  σφόδρά  ζητουμένψ.  Καί  i 
ζωήξ  άφαίρεσιν  έπέβαλλε  58  τήν  ζημίαν*  τοΐς  δλ 
προύτείνοντο  μεγάλαι. 

Qua  re  cognita,  adamantinae  homo  patientiae  in 
fovea  aquam  non  habente,  totos  sex  annos  latens 
contrivit.Pridie  vero  ejus  diei  qua  prodendus  erat 
ille  locus,  revelatione  quadam  divina  in  alium  lo- 
cum profugit,  et  in  Occidentem  venit,  imperante 
ibi  Constante,  suo  et  fratris  sui  Constantini  impe- 
rio. Etenim  illum  exercitus  affectato  imperio  in- 
terfecerat. 4816  Tum  Athanasius  profectus 
Romam  ad  Julium  pontificem  commemoratis  ipsi 
omnibus  qua  ab  Arianis  passus  esset,  in  conspe- 
ctu Constantis  imperatoris,  et  synodum  Antiochia 
ad  eversionem  orthodoxa  fidei  coactam  esse,  et 
Georgium  sibi  successorem  illos  contra  legem  de- 
disse, et  pro  illo  etiam  Gregorium.Eusebius  qui- 
dem,iis  peractis  qua  volebat,  legationem  ad  vene- 
randum Julium  pontificem  Romanum  legarii,  hoc 
agens,  ut  Athanasium  una  damnaret.  Julius  vero, 
acceptis  ab  Eusebio  litteris,  tantum  abest  ut  dam- 
nandum, etiam  absolvendum  comperit,  injuria 
affectum  litteris  confirmatum  Alexandriani  mit-' 
tit,  et  postliminio  restituit,  non  parum  reprehen- 
dens eos,  qui  injuste  eum  loco  delurbassent* 

Ariani,  Constantium  magis  magisque  depravan- 
tes, Gregoriuxn,  quem  illi  ordinaverant,  Alexan- 
driani armata  vi  deducendum  curant  (quibus  prae- 
erat  copiis  Syrianus),  quse  quinque  millium  erant. 
Igitur  sanctus  Athanasius  exercitum  fugit,  et  mi- 
lites, qui  in  ejus  necem  conspirant:  et  iterum 
Romam  se  contulit*  Gregorius  autem  impius  Ec- 
clesiam occupavii. Alexandrini, id  factum  non  feren- 
tes, Ecclesiam  Sancti  Dionysii  incenderunt.  Igitur 
sanctus  Paulus  Constantinopoleos  episcopus  una 
cum  Athanasio  exsulans  Hornae  erat,  et  palmae  so- 
cios fuit.  Constans  autem  scribit  fratri  Constantio, 
urgente  simul  ipsum  Julio  pontifice,  ut  proprios 
episcopatus  reciperent  affecti  injuria.  Sed  ut  nihil 
effectum  est,  postulant  igitur  Athanasius  et  Paulus 
utoeeumenica  synodo  decernantur,  quae  ad  fidem 
orthodoxam,  et  eos  pertinerent : [quod  iis  violatis 
simul  fides  etiam  casura  esset,]  Inducitur  ergo 
iterum  synodus  Sardicae  consensu  utriusque  impe- 
ratoris,undecimo  anno  a morte  Constantini, horum 


ζήτησις  τοΤς  μέν  συνειδόσι  και  μή  κχτχμηνύουσι 
κομίζουσιν  ή ζώντα  ή τήν  αύτου  κεφαλήν  δωρεά! 

"Ασυνιδών  ό τής  υπομονής  άδάμας  Ιν  λάκκψ 
ύδωρ  μή  Ιχοντι  Ιπί  εξ  Ιτεσι  λαθών  Ικαρτέρει.  U; 
δΐ  και  το  χωρίον  ΙκεΤνο  προδίδοσΟαι  Ιμελλε,  θείας 
δψεως  τήν  προδοσίαν  τψ  Οεράποντι  πρό  μιας  ήμέρας 
μηνυσάσης  κάκειθε/  αποδιδράσκει  και  πρός  τήν  δύ- 
σιν  άπαίρει,  τού  Κώνστανχος  ήδη  τήν  αρχήν  εχοντος, 
ού  τήν  Ιαυτού  μό/ον,  άλλα  καί  τήν  τού  59  αδελφού 
Κωνσταντίνου  · καί  γάρ  αύτόν  το  στρατιωτικόν  τυ- 
ραννίδι  Ιπιθέμενοι  άνεΤλον,  Διδάσκει  τοιγαρούν  δια 
συνδρομής  'Ιουλίου  τού  'Ρώμης  τόν  βασιλέα  Κών~ 
σταντα  τάς  συσκευάς  5;  υπό  τών  'Λρειανών  ύπ- 
έστη,  καί  τήν  σύνοδον  τήν  έν  'Αντιοχείφ  Ιπί  διαστρο- 
φή τής  πίστεως  συγκροτηθεΤσαν,  καί  ώς  Γεώργιον 
είς  τόν  αυτού  θρόνον  Ικθέσμως  χειροτονήσαντες 
Ιγκαθίδρυσαν,  καί  ούκ  εκείνον  μονον,  άλλα  καί  πρό 
Ικείνου  Γρηγόριον.  Εύσέβ'ο;  μέντοι  διχπρχξάμενος 
ά Ισπούδαζε,  διχπρεσβεύετχι  πρός  τον  δσιον  'Ιούλιον, 
κοινωνδν  λχβεΤν  τής  'Αθανασίου  καταχρίσεως  μη- 
χανώμενος.  Ο δε,  Ιξ  ών  Ικεΐνος  εγραφεν  60 } ού  κα- 
• τάκρισιν  άθώωσιν  δε  μάλλον  'Αθανασίου  συνορών, 
γράμμασι  τον  ήδικημένον  Ιπι^ώσας  είς  'Αλεξάν- 
δρειαν αποστέλλει,  Ιν  οΓς  καί  τούς  αύτόν  καθελόντας 
δίκαια  καί  ού  μικρά  μέμψις  μετήρχετο. 

’Αλλ'  οί  τής  'Αρείου  λύσσης  ύποφθείραντες  Ιπί 
πλέον  τόν  Κωνστάντιον,  δν  αυτοί  κεχειροτονήκασι 
Γρηγόριον  Ιπί  τήν  'Αλεξάνδρειαν  στρατιωτική  χειρί 
Ικπεμφθήναι  καταπράττονται.  Συριανός  ήν  στρατη- 
γός τής  τοιαύτης  παρατάξεως,  καί  ό στρατός  είς 
πέντε  χιλιάδας  άπηρτίζετο.  Διαφεύγει  δ'  ούν  6 σο- 
φός 'Αθανάσιο;  τόν  τε  στρατηγόν  καί  τούς  στρατιώ- 
τας  πνέοντας  κατ'  αύτου  τόν  φόνον,  καί  τό  δεύτερον 
Ιπί  τήν  *Ρώμην  άνατρίχει*  *0  δΐ  δυσσεβής  Γρηγό- 
ριος  τής  Άλεξανδρέων  έκράτησε*  και  ή πόλις  τό  συν- 
ενεχθεν  ούκ  Ιν  τψ  άνεκτψ  θεμένη  τήν  καλουμένην 
I Διονυσίου  Ικκλησίαν  λνέπρησαν.  Συνήσαν  [785  Η.] 
ούν  άλλήλοις  φυγάδες  £νχες  8 tt  σεβάσμιος  'Αθανά- 
σιος καί  Παύλος,  τοΤς  ϊσοις  άριστείοις  κοσμούμε- 
νοι 63.  Γράφει  ίί  Κώνοτας  τψ  άδελφψ  Κωνσταν- 
τίψ, συμπαρορμώντος  αύτόν  καί  του  άρχιερέως 
'Ιουλίου,  ώστε  τάς  Ιδίας  Ιπισκοπας  άναλαοεΤν  του; 
ήδικημένους.  Ως  δ'  ούδΐν  ήνυεν,  άξιούσιν  αύτόν  ol 
περί  'Αθανάσιον  οικουμενική  συνόδψ  τά  περί  αύτούς 
τε  καί  τής  συνεπηρεαζομένης  πίστεως  Ιπικριθήναι* 


VARIAS  LECTIONES. 


58  Ιπέβαλε  59  χού  om.  Α.  60  Ιγραφεν  ΙκεΤνος  Β.  61  κατάκρισιν]  χατάκρισιν  'Αθανασίου,  omisso 
eo  nomine  post  μάλλον,  B.  68  κοσμούμενος  Β· 


145  BIBLIOTHECA.  — COD.  CCLVIII.  146 

[1441  R.  Καί  κηρύσσεται  γνώμτι  τών  δύο  βασιλεών  a patris. Itaque  e partibus  Occidentes  supra  trecentos 
xt-Λ  Σαρδικήν  63  otxouucvixr,  σύνοδος  · Ενδέκατον  δ*  convenerunt  episcopi,  ex  Oriente  vero  tantum  βο- 
ήν ετο;  άπδ  τής  τελευτής  Κωνσταντίνου  του  πατρδς  ptuagintA  8βΧ,  in  quibus  el  ipse  Ischyras  Mariotis, 
τών  βζ  σι  λέων.  ’Εχ  μεν  δη  τής  Έσπερίχς  υπέρ  τους  quasi  episcopus  fiumerabantur. Igitur  dum  conve- 
τριχεοσίους  συνηλθον  έπίσκοπυι,  έχ  δέ  τ^ς  Ανατολής  nissent  Sardicae,  Orientales  in  conspectum  venire 
i;  μονοί  xx\  έδοομήχοντχ,  έν  οΤς  χα!  δ του  Μαρεώ-  Occidentalium  recusabant,  nisi  prius  Paulum  et 
του*ΐϊ·/ύρχς  ήρώμεΐτο  ώ;  έπίσχ oico;.  *ϋς  ουν  έν  τή  Alhanasium  concilio  ejecissent.  Protogenes  autem 
Σχ^ιχή  σύνδεσαν  απαντες,  ot  τής  'Ανατολής  είς  άψιν  Sardiceniis  episcopus, et  Hosiue  Cordubensis, alii- 
τών  ’κσπερίων  έλθεΐν  άπηρέσχοντο,  εΐ  μή  πρδτερον  que  episcopi  482a  postulatis  non  annuerunt : ni- 
του;  περί  Αθανάσιον  καί  Παύλον  του  συλλόγου  άπ-  mirum  viros,  qnos  judicaturi  venerant,  indicta 
ιλάιωσι  64.  Πρωτογενής  δε  b Σαρδιχής  έπίσχοπος  καί  causa  damnari  ac  repelli. Secessione  itaque  facta, 
"Οσιο;  ί Κουδρούβης  καί  ot  )οιποι  έπήχενοι  ούδ*  είς  Orientalium  episcoporum  ab  Occidentis  episcopis, 
άχοί,ν  τήν  εχθεαμον  αύτών  άξ(ωσιν  παρεδέξαντο,  Philippis  congregantur,  neque  amplius  tecta  sen- 
ανδρις  ους  συνήλθον  χρΤναι,  άκρίτως  καταχρΤναι  xat  tentia,  sed  aperte  et  audacter  όμοούσιον  COIldem- 
άπελάσαι.  Ές  ών  ot  μέν  τής  'Ανατολής  σχισΟ^ντες  τών  nantes, inaequalitatem  decernunt  et  impiam  haere- 
έν  Σαρδιχή  εν  τή  Φιλίππου  πδλει  συναθροίζονται,  b sim  ubique  disseminant.  Sed  in  Sardicensi  qui 
καί  tb  δμοούσιον  ούχέτι  γνώμη  άλλ’  έμ®ανε-  erant,  primum  quidem  privatam  illam  synodum 

στίτη  χαι  γλώσσης  θρασύτητι  άναθεματίζουσι,  καί  condemnarunt. Deinde  accusatores  sancti  Athana- 
το  άνόμοιον  δογματίζουα·.,  χαι  τα  δυσοεβή  ψηφίσματα  sii  calumniae  reos  dignitate  privarunt : et  tertium 
πχντιχοΰ  διαπόμπονται.  Ot  δε  έν  Σσρδιχή  πρώτον  jam  Nicaenae  synodi  decretum  confirmant, et  pro- 
μεν  τών  βπασχισάντων  έρήμην  κχτεψηφίσαντο,  εΤτα  mulgant  omnibus  όμοούσιον,ίη&ςυβίθ  vero  in  Tri- 
τους  Αθανασία  κατηγόρους  συκοφαντίας  άλδντας  nitate  condemnant  atque  repudiant,  conscriptas- 
κχΟχιρούσι  του  α; ιάματος,  και  τρίτον  τής  έν  Νικαίφ  que  et  ipsi  epistolas  ubiqae  divulgant, 
συνόδου  τδν  δρον  κρχτύνουσι,  xat  άποχηρύττουσι  65  τδ  άνόμοιον,  έπι  πάσι  δε  τδ  δμοούσιον  άναχηρύτ- 
τουσι  χαι  γράμματα  πρδς  πάσας  τάς  τής  67  οικουμένης  'Εκκλησίας  διαπέμπονται. 

Γνους  δ*  δ τών  *Εσπερίων  βασιλεύς  τά  κατά  τήν  Cum  autem  intellexisset  Occidentis  imperator, 
Σχρδιχήν  συνενεχθεντα  διδάσκει  μέν  παραυτίχα  τδν  quae  in  Sardicensi  concilio  acta  fuerant,  statim 
άδελφδν,  άποδοθήναι  δέ  Πχύλφ  χαι  Άθανασίψ  καί  fratrem  certiorem  reddidit, et  Paulo, et  Athanasio, 
τοτς  περί  αυτούς  66  τους  οικείους  θρόνους  αμα  μέν  et  suis, proprias  reddi  sedes  partim  monebat, par- 
παρ^νει,  άμα  δέ  χαι  παρεχελεύετο.  Καί  'Αθανάσιος  tim  mandabat. Athanasio  autem  iterum  sustinente 
μεν  υπεστελλετο  τάς  τών  ’Αρειανών  Ιπιδουλάς,  καί  insidias  Arianorom, et  Romam  veniente, Occiden- 
tft  ’ρώμτι  προσήδρευεν  · ό δε  τής  Δύσεως  βασιλεύς  tis  imperator  rursum  scribit  fratri, si  virum  libenti 
αχλιν  γράφει  τάδελφψ  ώς,  ιι  μέν  προθύμω;  δέ/οιτο  69 c animo  susciperet,  et  in  sede  sua  collocaret,  se 
τον  ανδρα  και  τδν  άρχιερατιχδν  άποδίδωσι  θρόνον,  prompte  eum  missurum,  sin  minus,  se  vindicem 
Ι:οιμός  έστιν  έκπέμπειν  τδν  Αθανάσιον,  cl  δε  μή  fore.  Metuens  itaque  Constantius  VOCat  Athana· 
βούλοιτο,  αύτδς  δι*  έχυτοΰ  τού  δικαίου  γενήσοιτο  τι-  sium,  propriis  litteris  non  semel,  Sed  iterum,  at- 
μωρός.  Καθίσταται  δή  ό Κωνστχντιος  είς  δέος,  χαί  qne  etiam  tertio  scribens,  mitlensque  qui  allice- 

δια  γρχμμάτων,  ούχ  άπαξ  άλλα  χαι  £ς  χαι  τρις  rent  et  adducerent.  Confestim  autem  imperator 

στχλέντω*#,  έπαγωγών  τε  χαι  θελχτηρίων  χαλιτ  πρδς  Constans, adjunctis  mullis  satellitibus, dimittit  ma· 
έχυτδν  τδν  πολύαθλον  Αθανάσιον.  Καί  μετά  πολλής  gnum  Alhanasium,  et  Julius  pontifex  multis  eum 
δορυφορίας  [786  Η.)  άποστέλλει  τούτον  ό τής  Έσπέ-  litteris  munivit.  Venientem  igitur  sanctum  Alha- 
px;  βασιλεύς,  xat  Ιουλίου  του  άρχιερέω;  γράμμα-  nasium  accipit  Constantius  imperator,  et  SUSB  6Um 
σιν  αύτδν  διαφόροις  έφοδιάζοντος . Κωνστάντιος  δέ  Ecclesi»  restituit,  comitate  exprobrationi  adjun- 
παραγεγονότα  είς  τον  οίχείον  θρόνον  άποχαθίστησιν,  Cta.iVam  ΙΠ  COnlumdiam  meam, Inquit,  ejusmodi 
υφειμένφ  πρότεοον  όνειδισμφ  καθυποβαλών.  Άπο-  fuga  usus  es,  cum  ego  paratus  essem  humanius  te 
δρας  γαρ,  έλεγε,  μεγάλην  έμοϋ  λοιδορίαν  χατέ-  complecli.  Verum  mihi  una  re  gratf/lcarc.IHeau- 
χιας  70  καίτοι  γε  περί  σού  71  φιλάνθρωπα  μελε-  tem  ad  eum  : Libenter,  inquit,  prsestabo,impera- 

τώντο;  · πλήν  αλλά  γε  /Ον  μίαν  μοι  δίδου  χάριν.  ptor,  quantum  possum,  quod  rogas.  Constantius 

ο δέ  την  κατά  δύναμιν  έτοιμος  «Τνχι  διωμολόγει  autem : Unam  ecclesiam  ex  iis  quae  Alexandri» 
χχρ'ζεσθχι  · χσι  ό Κωνστάντιος  μίαν  έκχλησίαν  τών  sunt,  Arianis  concedas.  Ille  vero  dixit  : Faciam, 
έν  Άλεξανδρείφ  έπιζητεΐ  7*  τοΤς  Άρειανοτς  δοθήναι  Imperator,  ut  jubes,  si  et  tu  mihi  vicissim  Con·^ 
συνακτήριον.  *o  δέ  79  ούχ  άπεΤπεν,  συνάπτει  δέ  τή  stantinopoli  praebueris  ecclesiam,  qua  carent, 
χατχθεσει,  et  καί  Κωνστάντιρς  έν  Κωνσταντινουπό-  ad  conventum  orthodoxorum.  Constantius  au- 
λει  μίαν  τοΤς  όμοδόςοις,  ήν  ούπω  ·Τχον,  έγχειρίσειε.  tem  4825  prompte  promisit,  ignarus  Arianos, 

VARliE  LECTIONES. 

Θ3  Σερδιχήν  A,  qui  sic  et  infra.  64  άπελάσουσι  B.  65  άποχηρύττουσι  — 66  άναχηούττουσι  AB  : 
ά.χχηρυττουσι  τδ  δμοούσιον  έπί  πάσι,  τδ  άνόμοιον  δε  άποχηρύττουσι  ζ4.  67  -τής  add.  Α.  68  κα'ι  το7ς  περί 

«τούς  ora,  Β.  6®  προσδέ/οιτο  C.  *9  ΑΒ.  71  σού]  αυτού  Α *·  σαυτού  Β.  7*  έπιζητετ)  αΙτεΤ  Β· 

^ δέ)  δή  β. 


147  PHOTIl  PATRIARCHA  CP.  148 

qui  secum  sentirent,  summo  dolore  sese  affectu-  A κωνσχάνχιο;  δέ  πρόθυμό:;  te  καί  σύν  ήδονή  έπηγ- 
rum.  Itaque  imperator,  viri  prudentiam  admira-  γείλαχο  · ήγνόει  δέ  άρα  λυπών  χά  μέγιστα  του;  δμό- 
Ius,  ac  solertiam,  euai,  magno  honore  habito,  φρονχς.  Πλήν  καχαπλαγει;  την  τού  'Αθανασίου  συν- 
diroittit  : scribens  etiam  (Nestorio)  Augustali,  εσίν  xe  καί  Αγχίνοιαν,  ώ;  προείρηται,  μετά  πάσης 
inter  csetera  ut  magno  honore  eum  deduceret,  et  δόξη;  **1  τιμή;  έκπέμπει,  γρίφον  καί  πρ^ς  xb\ 
omnia  qu®  ipse  Constantius,  et  Ariani  contra  Αύγουσχάλιον  [1444  R.)  τά  te  άλλα  δια  σεβασμιότη- 
illum  statuissent,  irrita  haberet  : quin  et  cie-  το;  άγειν  αύχον,  καί  πάντα,  οΓ;  αύχον  αυτό;  te  καί 
rum  ejus  eamdem  jubet  obtinere  dignitatem,  ot  συν  αύχφ  κατεψηφίσχντο,  χ6  Ακυρον  χαί  Ανεν- 
libertatemque  res  sacras  publice  adminis-  έργητον  ϊχειν,  Αλλά  γε  δή  καί  xbv  δπ*  αύτψ  74  κλή- 
trandi.  ρον  την  προχέραν  τιμήν  καί  πάση;  δημοσίου  υπηρε- 

σία; ανχλαβεΤν  την  έλευθερίαν. 

Athanasius  itaque  cum  perrenissel  Ilierosoly-  Καταλαβών  ουν  6 Αθανάσιο;  τά  Ιεροσόλυμα,  καί 
mam,  Maximo  episcopo  et  confessori,  nota  facit  Μαξίμψ  τψ  άρχιερεΤ  τού  θεού  καί  όαολογητή  συνελ- 
acta  Sardicensis  concilii,  quodque  Constantius  6ών  εΐ;  ίψιν  τε  καί  όμιλίαν,  τά  χε  έν  Σαρδική  δια- 
imperator  erga  se  bene  animatus  sit.  Deinde  πεπραγμένα  χαί  ώ;  προ;  αύχον  Κωνσχάνχιο;  όατέΟη 
congregat  synodum  episcoporum  , quae  beato  Αναδιδαξάμενο;,  σύνοδον  ΑθροΤσχι  xbv  ομολογητήν 
Athanasio  et  communionem  et  dignitatem  epis-  καχαπράχχεχχι.  Καί  ή σύνοδο;  τψ  θαυμχσχψ  ’Αθχ- 
copalem  decernit,  et  scribit  ipsa  synodus  Ale-  νχσίψ  καί  την  κοινωνίαν  χαί  xb  άρχιερχχικύν  Αξίω- 
xandrinis , et  omnibus  in  ASgyptO  et  Libya  μα  έπιψηφίζεται  75f  καί  γράφει  χοΤ;  έν  ’Αλεςανδρείφ 
episcopis,  quas  de  Athanasio  decreta  essent  et  χαί  πάση  τή  χε  Αίγύπχψ  χαί  Λιβύη  £ περ\  Άθανα- 
gesla.  σίου  Ιγνω  χε  χαί  διεπράξατο. 

Athanasius  autem  Alexandriam  cum  venisset,  'o  δε  γεννατο;  ούχο;  άθληχή;  τη  Άλεξχνδρείφ 
conventus  episcoporum  in  iEgyptO  egit, quae  syno-  έπιστά;  καθίζει  χαί  αύτύ;  Apy ιερέων  έξ  Αίγυπτου 
dos  consentiebat  iis  quae  in  Sardicensi  et  Hiero-  χε  χαί  Λιβύη;  σύλλογον  · καί  αδτη  τά;  όμοία;  χαί 
solymitana  synodo  decreta  essent.  Sed,  Magnentio  Απχραλλάκχου;  ψήφου;  xat;  έν  Σαρδική  καί  έν  76 
tyrannidem  affectante,  et  Constante  interempto,  'ΐεροσολύμοι;  συνόδοι;  ψηφίζεται.  ’Αλλά  γάρ  Μαγ. 
Ariani  iterum  dolose  contra  Athanasium  concita-  νενχίου  τυραννίδι  έπιθεμένου  χαί  xbv  βασιλεύοντα 
runt  Constantium,  ac  rursus  impia  decreta,  rur-  τή;  Αύσεω;  διαφθειραντος,  οί  έ;  Αρείου  πάλιν  τον 
SUS  fuga,  rursus  inquisitio,  et  sancti  fit  indagatio,  κονιορτον  Κωνστάνχιον  κατά  του  πολυάθλου  Αναβ- 
Georgius  vero  Alexandrinae  Ecclesiae  invasor, item  £ιπίζουσι·  καί  πάλιν  τά  τή;  Ασεβείας  - ψηφίσματα, 
Aeacius,  et  Patrophilus  sectatores  Arii,  sanctum  xai  πάλιν  φυγή,  καί  πάλιν  έρευνα,  καί  πάλιν  άναζή- 
Maxlmum  Hierosolymitanum  expulerunt,et  Cyril-^τησι;.  Καί  δή  χαί  Γεώργιο;  ό τή;  Άλεξανδρεων 
lum  substituerunt. Georgius  vero  tot  mala  Alexan-  πόλεω;  άρπάσα;  xbv  θρόνον,  άμα  χοΤ;  περί  Ακάκιον 
driae  intulit,  pt  ea  quw  in  Christianos  fecerunt  χαί  ΐΐαχρόφιλον,  ol  τη;  Αρείου  φατρία;,  έξωθήσαν- 
ethnici,  humana  putes.  Novae  excogitantur  poenae,  τες  Ιεροσολύμων  xbv  όμολογητήν  Μάςιμον  Αντεισ- 
igni  virgines  nudaB  apponebantur, et  mors  multos  άγουσι  Κύριλλον.  Ό δε  77  δυσσεβή;  Γεώργιο;  το- 
allos,  et  vita  et  poena  eripuit. Exsulabant  in  i^lgy-  σούτων  78  χήν  Αλεξανδρέων  ένέπλησε  χαχών,  ώ;  τά 
pio  triginta  duo  episcopi,  et  sacerdotes.  τοΤ;  ' Ελλησι  κατά  Χριστιανών  τολμηθέντα  φιλανθρω- 
πίαν νομίζεσθαι.  Αίκισμοί  τε  γάρ  σωμάτων  καιναΤ;  έπινοίαι;  άφορήχου;  φέρονχε;  τά;  άλγηδόνα;  χαχ- 

έςαινον,  χαί  πυρ  γυμναΐ;  χαΤ;  παρθένοι;  προσεφέρεχο,  χαί  θάνατος  79  πολλούς  άλλου;  καί  τςύ  ζήν 

[787  Η ] χαί  τη;  τιμωρίας  άμα  80  έξήρπαζε·  γεγόνασι  χαί  ύπερορίαι  τών  κατά  την  Αίγυπτον  Ιερέων 
τε  καί  Αρχιερέων  δύο  καί  τριάκοντα. 

485α  Constantius,  cum  videret  se  jam  fratris  ’Ο  δε  Κωνσχάνχιο;  προσλαβών  χαί  την  τάδελφού 
imperium  nactum, episcopos  Occidentales  conatur  Αρχήν;  χαί  τού;  ’Εσπερίου;  έπισχόπου;  μεθέλχειν  εΤ; 
inducere,  ut  Athanasium  condemnarent,  et  Aria-  χε  χήν  Αθανασίου  χαχάχρισιν  χαί  εί;  χήν  Ιδίαν 

nam  sectam  susciperent,  et  propter  ea  concilium  έσπούδαζεν  a*peotv  * διο  χαί  σύνοδον  διά  χαύχα  κατά 

convocabat.  Mediolani  in  Italiae  civitate,  etiam  D Μεδιόλανον  πόλιν  τή;  ’ίχαλία»,  άθροιζε:.  Καί  τινα; 
mullOS  in  suam  sententiam  traduxit.  Dionysius  μεν  προς  xb  οΙχεΤον  διαστρέφει  βούλημα*  Διονύσιο; 
autem, et  EQ8ebiu8,  Rhodanus,  Paulinus,  Lucifer,  χαί  Ευσέβιο;,  χαί  ’Ροδανος,  Παυλίνό;  τε  χαί  Λουχίφερ 
piam  sententiam  cum  deserere  nollent,  neque  dara-  xb  οίχε?ον  χαί  τή;  εύσεβιία;  μή  χχθυβρίσανχε;  φρό- 
nari  Athanasium  sustinerent  (videbant  enim  in-  νήμα,  χαί  ούδ  Αθανασίου  χαταγνώναι  άνχσγόμενοι 
teritum  fidei  cum  Athanasii  interitu  esse  conjun-  (ήδεσαν  γάρ  τήν  * Αθανασίου  χαχάχρισιν  χήν  τή;  πί- 
ctum),  Ariminum  in  exsilium  ablegantur.Sanctus  σχεω;  προοιμιάζεσθαι  χαθαίρεσιν)  έν  ’Αριμήνψ  υπερ- 
autem  Athanasius,  cum  iterum  comperisselArianos  ορίζονται.  Γνού;  δ*  ό χου  θεού  θεράπων  'Αθανάσιος  ώ; 
» se  quaerendo  amplius  grassari,  aique  crudelius,  πάλιν  χαχ*  αύχου  πιχρόχερον  τε  χαί  φονικώχερον  xb 

VARIjE  lectiones. 

74  αύτύν  B.  75  έπιφημίζεται  AB.  76  alterum  έν  add.  A.  77  δε  add.  A.  β®  χοσούτον  B.  ~ 79  θανά- 
τοι;  vel  θανάτου  B.  80  άμα]  πρύ  B. 


(49  BIBLIOTHECA.  — COD.  CCLVIII.  450 

αιρετικόν  παροξύνεται  στίφος,  λαθών  άπαντας  τους  A clam  omnibus  in  urbe  ad  virginem  quamdam  fu- 
Iv  τή  πόλει  παρθένφ  τινι  καταφεύγει,  τφ  άνυπόπτψ  git,  nulla  suspicione  illic  latitans.  Erat  enim  ju- 
τί,ς  χάρη;  κλεπτών  την  εύρεσιν.  ΤΗν  γάρ  ή νεανις  vencula  et  formosissima,  ut  cohabitare  ilii  virum 
xii  την  δψιν  ωραία,  καί  συνοιχεΤν  αυτή  μηδέ  τον  aliquem,  aut  episcopum  nemo  suspicaretur,  quae 
τυχόντα  ανδρα,  μηπ  γε  άρχ  ιερέα,  πολλην  καί  βε-  annorum  viginti  erat.  Igitur  ei  virginitatis  custos, 
βχ'ζν  την  πληροφορίαν  πάσι  παρέχουσα  · έτος  δε  et  magister  Athanasius  armatos  commemorat  ad 
τη;  ηλικίας  είκοατδν  ηγεν  81  άπύ  γενέσεως  · ανα τ(-  caedem  Arianos,  extra  urbem  in  omnibus  se  locis 
Or.Tiv  ουν  κύτη  ό της  παρθενία;  και  διδάσκαλο;  και  quaesitum,  et  Dei  monitu  salutem  ei  procurantis, 
φύλαξ  τα  καθ'  έαυτδν,  δτι  προς  μιαιφονίαν  αύτού  se  ad  illam  venisse.  Illa  gaudens  hominem  SUS- 
εςοχλίζοιτο  το  αίρετικδν,  καί  ώ;  πάντα  τά  Ιξω  τη;  cepit, et  apud  illam  sex  annos  delituit, donec  mors 
πόλεως  προκατείληπται  έρεύναις,  καί  ώς  έκ  θείας  Constantii  Athanasium  liberavit.  Toto  enim  tem- 
όψεως  την  σωτηρίαν  αύτψ  πρυτανευούσης  πρύς  αυ-  ροΓβ  prompte  et  religiose  Sancto  viro  illa  minis- 
την  ήχοι,  ’η  δε  μετά  χαράς  άνεκλαλήτου  καί  6πο-  travit,  quod  parvi  et  magni,  amici  inimicique 
δέχεται  και  έπί  εξ  ετη  κατακρύπτει  · καί  ή Κωνσταν-  juxta  ignorabant. 

xtoj  τελευτή  λύσις  γίνεται  της  άποκρυβής  [1445  R.]  'Εν  πάσι  δε  προΟυμως  καί  σεβασμίως  η παρθένος  έξυπ- 
πρέτει  τον  δσιον,  πάντας  τους  έν  τη  πόλει  μικρούς  τβ  καί  μεγάλους,  καί  τους  φιλούνιας  καί  τούς  διώκτας, 
διαλανθάνουσα. 

Προατάττει  δ*  ούν  δ Κωνστάντιος  τούς  μη  βουλο-  Β Quare  Constantius  eos  qui  nollent  per  Italiam 
μένους  τών  κατά  την  'Ιταλίαν  αρχιερέων  τη  Άριιου  Arianse  sectae  subscribere,  ecclesia  ejiciendos,  et 
ειθνπογράφειν  Ιξωθεΐαθ  αϊτών  Εκκλησιών,  καί  82  alios  eorum  loco  subrogandos  esse  censet.  Exsu- 
άντ’  έχεινων  τούς  δυσσεβεΤς  έγκ αθίστχσθαι.  Υπέρ-  lavit  tunc  etiam  Liberius,  qui  post  Julium  Eecle- 
ωρξετο  και  Αιθέριος  τότε  δ μετά  'Ιούλιον  τον  Ορό-  siam  pontifex  tenuit,  el  |)ΓΟ  illo  creatur  Felix, 
vo/  Ρώμης  Ιθύνων,  καί  άντιχειροτονεΤται  Φηλιξ  83  qui  statim  oculorum  privatione  divinitus  immissa 
δς  παραχρήμα  μίν  ποινή  θεηλάτφ  τη  τών  δφθαλμών  torquetur,  postea  pestilenti  morbo  consumptus 
πηρώσει  υποβάλλεται,  ύστερον  δέ  καί  λοιμική  νδ?φ  periit.  Eadem  Meletius  Antiochiae  praesul  patitur, 
κχτχσχεθεΐς  διαφθείρεται.  Τά  αυτά  δε  καί  Μελέτιος  ut  ejus  loco  Euzoinm  haeretici  SuiBciunt,  Cons- 
δ Άντιοχείας  ύφίσταται  · καί  αντικαθιστά  η α'ίρεσις  tantinopoli  Eudoxium,  viros  impios,  et  ob  flagi- 
τον  Εύζώίον,  εν  Κωνσταντινουπόλει  δέ  τον  Εύδάξιον,  liosam  vitam  haeresi  dignissimos, 
ανίρχς  δυσσεβεΤς  καί  τον  βίον  έπαξίους  της  αίρειεως. 

Κιτ*  έκεΤνο  καιρού  καί  Ίουλιανύν  δ Κωνστάντιος  485&Eodcm  lempore  Constantius  imperator  Ju- 

ανιγορεύει  Καισσρα,  καί  προς  τά;  Γαλλίας  81  έκπέμ-  lianum  Caesarem  creat, et  in  Gallias  mittit.  Eodem 
πει.  Έγκαινιζει  δε  |788  Η.]  καί  την  έν  Κωνσταντίνου-  tempore  et  Ecclesiae  nuper  aedificatae,  cui  nomen 
κόλΐΐ  παρ'  αυτού  νεουργηΘεΤσαν  έκκλησιαν  έπώνυμον  c 5ορΑΐ7ΰ, dedicationem  iniiOVavit.ImpiusEudoxIuS, 
alxji  ή τού  Θεού  Σόφια.  Καί  δ δυσσεβή;  Εύδόξιος,  cum  thronum  Consi anli ΠΟροΙΙ  suscepisset,  in  ipsa 
χα:α  τά  έγ/.aivta  ένθρονισθείς,  πρώτην  έκι(/ην  την  dedicatione  primam  illam  audacem,  atque  impu- 
το/μηράν  και  άφρονεστάτην  άφήκε  φωνήν,  'Ο  Πατήρ  dentem  emisit  VOCem, Putei'  impillS  .*  Filius  piUS. 
ά;*6ης,  δ Γιος  ευσεβής.  Θορύβου  δε  δικαίου  το  Tumultu  igitur  magno,  et  seditione  Super  hac  Γβ 
πλήθος  π^ριλαοδντος,  κακφ  τύ  κακόν  έπενδει  κατευ·  orta, malo  malum  restinguere  conatur:  Ne  turbet  y 
νάζειν,  καί.  Μηδέν  υμάς,  φησί,  ταραττέτω  * δ inquit,  V08  dictum  mtUtn,  Palet  enim  άσεβή;  e$t, 
μίν  γάρ  Πατήρ  άσεβτ ς,  οτι  ούδένχ  σέβει,  δ δέ  QUta  neminem  Colit  : FiltU8  QUletn  ευσεβή;  quiu 
Vio;  ευσεβής,  δτι  σέβει  τον  Πατέρα.  Ταύτα  85  colit  Patrem,  Dicente  h©C  impio  Eudoxio, tumui- 
το j δυσσεβούς  είπεΤν  έπιμανέντος,  δ Θόρυβος  είς  tUS  quidem  sedatus  est,  risus  vero  multus  pro 
χλεύην  καί  μυκνηρισμον  έκλυθείς  τούς  πολλούς  των  tumultu  Subsecutus  est,  adeo  Ut  multi  60TUm  Γ1- 
σϋνειλεγμένων  δ^ε σκέδασε  τή;  έκχλησιας.  dentes  eX  ecclesia  decederent. 

’Ο  μέντοι  γε  'Ιουλιανύς  κατά  τάς  Γαλλίας  διατρι-  Verum  10  Galliis  Julianus  age 08,  partis  mullis 
βων,  καί  νικάς  άναδησάμενος  κατά  βαρβάρων,  ύπύ  de  Barbaris  victoriis  coronatus,  a militibus  Augu· 
τών  στρατιωτών  άνακηρύττεται  βασιλεύς  Κα*  Κων- ^8tUS  Cfealur.  Quod  CUm  rescisceret  Constantius, 
στάντιος  μαθών  τήν  άνά^ησιν  βαπτιζεται  μέν  τη  baptizatus  ab Euzoio  Dei  adversario  (3),  ad  bellum 
Θεομάχω  χεφί  Εύζωίου,  έξοπλιζεται  δέ  κατά  contra  illum, qui  exsurgebat, accinxit.  At  cum  es- 
τοΰ  έπαναστάντος.  Γενδμενο;  δε  έν  Μδψου  86  κρήνη  set  in  Ciliciae  oppidulo  Mopsocrene  nomine,  prae 
(αολιχνιον  δέ  τούτο  τής  Κιλικίας)  ύπύ  φροντίδων,  αΤς  sollicitudine  ob  bellum  apoplexia  correptus  exspi* 

VARliE  LECTIONES. 

8*  ήγεν  A : ήνύετο  αυτή  ζ".  88  χ«ί  om.  pr.  A.  83  Φίλιξ  ζ".  84  Γαλλίους  A.  83  ταύτα  δέ  τού 
88  Μδμψου  Α. 

ΜΎΜ 


(3)  Barouiits  Cardia  tomo  III  Annal.}  Eccles.,  pag.  615. 


151 


ΡΗ0Τ1Ι  PATRIARCHAE  CP. 


152 


rat,  viginli  quinque  annis  post  mortem  patris  su-  A αύτδν  δ πόλεμος  συνεΐχεν,  άποπληξίφ  λη<ρΟεί;  τε 


perstes,  natus  annos  quadraginta  quinque. 


Georgius  Alexandri®  templum  desertum  (in 
quo  gentes  olim,  Mithra}  sacrificia  facientes,  vi- 
ros, feminas  et  pueros  mactabant,  exstis  inspectis 
divinantes)  expiare  volebat,  ut  oratorium  cons- 
trueret. Expiato  autem  loco  inveniuntur  multo- 
rum capita  occisorum.  Christiani  igitur,  hisce 
inventis,  ostentantes  gentium  mysteria  veluti  in 
pompa,  nudas  populo  calumnias  exhibebant  in 
lodibrium.  Graeci  pagani  non  ferentes  oppro- 
brium, ira  accenduntur,  et  quidquid  ad  manum 
erat  pro  telis  rapientes,  impetum  faciunt  in  Cliri- 


λβυτ?,  έτος  μεν  άγων  άπδ  γενέεεως  πέμπτον  καί 
τεεσχρακ οστδν,  βχσιλεύσας  δε  μετά  τήν  του  πχτρδς 
τελευτήν  2τη  πέντε  καί  είκοσι. 

Γεώργιος  δ*  δ kv  Άλεζχνδρε(φ  87  νχδν  Ελληνικήν  ΗΙ 
ήδη  8Μ  κχτηρειπωμένον,  έν  ψ τδ  πχλαιδν  ©I  Έλληνσς 
τελείάς  έτέλουν  τψ  Μίθρφ,  θύοντές  τε  ανδρχς,  καί 
πχΤδχς,  καί  γυναίκας,  και  90  τοΤς  σπλ^γχνοις  αυτών 
μχντευόμενοι,  τούτον  άνχκχθ  αίρει  ν έηιμελεΤτο  έπί 
τψ  άνοιχοόομήσαι  εύκτήριον.  ’Ανχκαθ  αιρόμενου  δέ 
εύρηται  πολλά  κρανία  των  άνηρημένων,  καί  των 
Χριστιανών  οί  ζηλωτχί  Ικπομπεύοντες  τα  των  * Ελ- 
λήνων μυσςήριχ,  ε!ς  γέλωτα  τψ  δήμψ  και  χ)εύην  τά 
κραχα  προάγουν.  Τδ  δέ  Ελληνιχδν  την  ύδριν  ούκ 
ένεγκόντις,  δργής  αύτοΤς  46  ίου  στρχτηγούσης,  δρ- 


stianos.  Hosque  gladiis,  illos  lapidibus,  alios  Β μώσι  κατά  των  Χριστιανών,  και  τους  μεν  ξύρεσι. 


clavis,  alios  obviis  quibuscunque  interfecerunt, 
quosdam  etiam  in  crucem  egerunt.  Ceorgium 
vero  ecclesia  eductum,  et  camelo  alligatum,  et 
discerptum,  cum  illo  combusserunt 

Julianus  autem,  imperio  potitus  adhuc  genlilis, 
studuit  omnia  Constantii  facta  abrogare,  484aac 
relegatos  omnes  revocavit.  Alhanasius  concepta 
spe  exit  e domo  virginis,  ubi  latuerat,  et  nocte 
inventos  est  in  ecclesia,quem  Alexandrini  festum 
agentes  libenter  acceperunt,  veluti  ex  mortuis 
reviviscentem.  Quicunque  Ariani  in  urbe  reliqui 
erant,  pro  Georgio  Lucium  creant. 


τούς  δε  ροπάλοις,  τινάς  δε  λίθοι;,  άλλου;  δέ  τοΤς  πα- 
ρχτυχούσιν  άπέκτεινχν,  ένίους  δ*  αυτών  καί  άν- 
εστχύρωσχν  · τον  δε  Γεώργιον  τή;  έχηλησίας  έξελκύ- 
σαντες  κχνήλψ  τε  προσέδησχν,  καί  διχσπαρχχθέντα 
συν  αυτή  πυρί  παρέδοσαν. 

'ίουλιχνό;  γε  μην  τδ  τής  βασιλείας  κράτος  λαβών 
τα  μεν  Ελλήνων  έσπούδαζεν,  α δέ  Κωνστχντίψ  κατά 
τών  τού  θεού  αρχιερέων  πεπαρώνητο,  στέργειν  ©ύ 
προηρεΤτο  91  · διδ  τους  έν  ύπερορίαις  πάντχς  ιρωναΤς 
φιλχνθρώποις  άνεκαλέσατο.  'Εξ  ού  και  'Αθανάσιος 
θχ^ήσχς  Ιξεισι  μίν  της  οΐχίχς  έν  ή κχτεκρύπτετο  9* 
τή;  παρθένου,  κατά  νύκτα  δέ  Ινδόν  ώφθη  της  έκ- 
κλησίας.  Καί  δ ’Αλεξχνδρέων  δήμος  άσμένως  αύτδν 


καί  ώ;  έκ  νέκρών  ζώντχ  κατά  έορτής  φχιδρότητα  ύπεδέξχντο.  [1448  R.)  δσον  δέ  άρειανίζον  έν  τή  πόλει 
ύπελείπετο,  είς  τδν  Γεωργίου  τόπον  Λούκιον  προχειρίζονται  9\ 

Al  Julianus,  qui  idolis  deleclabator,  sacrificia  C Ίουλ·ανδ;  δε  πανταχού  μέν  04  Ισιβε  τά  'Ελλήνων, 


Constantinopoli  Fortunae  offerebat  pubice.  Quo 
tempore  etiam  Mares  Chalcedonis  episcopus  (4) 
manu  ductus  (laborabat  enim  prae  senectute  oculo- 
rum hebetudine)  imperatorem  apostatam  jurgio 
lacessivit.  Ille  vero  vicissim  convicia  regerebat, 
caecum  et  improbum  eum  vocans,  nec  posse  ei 
Galilaeum  Deum  mederi  exprobrabat.  Mares  vero 
libere  regi  respondit:  Gratias  ago, inquit,  Deo, qui 
oecouavlt  me, ne  tuum  impudens  os  ac  tenebrico· 
sum  viderem . Tunc  sane  et  Joviniantis,  et  Valen- 
tinianus, qui  post  bunc  etiam  imperarunt,  solutas 
sonas  projecerunt  tyranno  ante  pedes,  dicentes  : 
Accipe  zonas , habe  tibi  honores  tuos : exposita 
tibi  etiam  sunt  corpora  nostra , si  punire  vis. 


Ιθυε  δε  κατά  95  την  Κωνσταντινούπολή  δημοσ'φ  τψ 
τής  Τύ^της  άγάλμιτι,  ήνίχα  και  ΧΙάρης  δ Καλχηδό- 
voc  96  'χειραγωγούμενος  (ήν  γάρ  ύπδ  τού  γήρως  97 
ύπόχυσιν  Ιχων  έν  τοΤς  όφθαλμοΤς)  πολλά  τον  άπ*#- 
στάτην  έχάκιζεν.  '0  δε  τυιρλδν  και  πονηρδν  άντελοι- 
δορεΤτο,  καί  ώς  δ Γαλιλαίο;  αυτού  θεδ;  ού*  έκθερα- 
πεύσειεν  98  αύτδν  έπωνειδίζει  99.  'ο  δε  [789  Η. ) Μάρης· 
Τούτο  με  t προς  τήν  μεγίστην  ευχαριστία#  κινεί 
τού  θεού,  δτι  μι  τυφλδν  Ιθετο,  Τνα  τδ  σόν  αναιδές 
ούτω  δι'  άσεβείας  άμαυρωθέν  μή  θεάσωμαι  πρόσ- 
ωπο ν.  Τότε  δη,  τότε  καί  ’ΐοοιανδς  και  Ούαλεντινια- 
νδς,  ot  μετά  ταύτα  κατά  διαδοχήν  βασιλεύσχντε^, 
λύσαντες  αύτών  τάς  ζώνχς  τψ  · χυοάννψ  προσέ^- 
βιψαν,  Έχε,  λέγοντες,καί  τάς  ζώνχς  3 καί  τάς  τψα'ς* 


tl  βούλει  δέ  καί  κολάζειν,  προθύμως  σο*,  τψ  4 'Ιουλιανοώ  παραστάντες  έχασαν  5,  παρέχομεν  καί  τά 
σώματα. 

Imperator  ergo  cum  sociis  deliberavit,  Ut  Atha-D  'o  μέντοι  άποστάτης  συν  τοΤς  δμόιρροσι  βουλήν 

VARLE  LECTIONES. 


87  ’Αλεξανδρείφ]  'Αντιοχεί^  Α.  83  *Ελλήνιον  Α 
;ητος·.  91  κατεκέκρυπτο  Β.  95  προχειρίζε 


£όνος  Β.  97  γήρους  ζ", 
* τψ-  5 ζώνας  om.  ΔΒ. 


99  ήδη  Α : δή  ς\  90  καί  ante  τοΤς  ad d.  Α.  ·ι  προη- 
T f.;  rVW1^·  94  μέν  orn.  Α.  95  καταΙ  καί  κατά  Β.  98  Χτλχη. 
98  έκθεραπεύσειεν]  αν  θεραπεύσιιεν  Β.  99  κχτω«είδιζεν  i με  Α : γ«  ζ*. 
4 χψ — 5 εφχσαν  om.  Α. 


ΝΟΤΛ. 

(4)  Mares  Episc.  caecus  D.  Baronius  tomo  IV  Annalium  Eccles . ad  annum  Chr.  368. 


153  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLVIII.  154 

βσυλεύεται  'Αθανάσιον  έκποδών  ποιήσχι,  εννοούμενος  A nasium  ejiceret,  ratus  Christianos  aliter  ad  im- 
ώς,  ctmp  ή Αλεξάνδρου  πόλις  έκείνου  Απχλλαγείη,  pietatem  minime  traduci  posse,  nisi  Alexandria. 
βφδίως  τους  iv  αύτή  Χριστιανούς  et<  χδ  olxstov  μεθ-  ille  ‘pelleretur.  Quare  iterum  oriuntur  accusato- 
ελ  χύσει  &>σσέβημχ.  Λιό  πάλιν  συχοφάνται,  καί  πάλιν  res,  iterum  dux,  et  milites  : rursum  Athanasius 
στρατηγός,  xat  πάλιν  στρατότ,  xat  πβίλιν  Αθανάσιος  queritur,  et  fugit.  Furlim  itaque  ex  urbe  fugiens 
έκζτ,τούμινο;,  xat  πάλιν  φυγή.  Και  τής  ίκχλησίας  conscendit  natem,  in  Thebaidem  tenit.  Satrapa 
λάθρα  διχδρΑς  δλκάδ oc  έπιβαίνει  καί  έπί  τήν  Θηβαΐδα  illum  a tergo  secutus  est  : quod  cum  ille  inlelli- 
Λύνεται,  xxt  l σατράπης  δπισθεν  β καταδιώκιι  * καί  geret,  divina  voluntate  vertit  navigium,el  obviam 
μηνύτται  τούτο  δ διωκόμενος,  και  όψις  αυτόν  Otia  iosequenti  navigat.  Illis  vero,  qui  sancto  aderant 
πχραχελεύεται  Αντιστρέψαι  τό  πλοΤον  και  τήν  έναντ(αν  inhibentibus,  quin  etiam  plorantibus,  ne  in  aper- 
πλοίζκσθχι  7.  τών  δέ  συνόντων  κωλυόντων  ού  λάγοις  tum  discrimen  se  suosque  conjiceret,  ait  sanctus 
μόνον  Αλλα  καί  δάχρυσι,  μηδ*  βΐς  όλεθρον  ουτω  προ-  Athanasius  : Confidite,  nolite  timere,  Deus  enim 
φχνη  i χυτόν  τε  8 κάκείνους  Ιχδούναι,  έθά^βυνέ  τε  una  nobfccum  pugnat.  Itaque,  converso  cursu 
μηδέν  8 δεδιέναι,  καί  άνεδίδασκεν  ώς  το  Θειον  αυτοΤς  retro,  feruntur  Alexandriam  versus.  Occurrunt 
·*η  σύμμαχον.  Έξ  Αποστροφής  οδν  προς  τήν  Άλεξ-  persecutores,  et  rogant  num  Atbanasinm  4844 
Ανδρείαν  Αναγόμενοι;  συναντώσιν  ot  διώκοντες  καί  Β fugientem  viderint.  Illi  autem  responderunt  86 
(περωτώσιν  εΤ  που  ιδοιεν  Αθανάσιον  φεύγοντα  * ol  vidisse,  nec  procul  abesse  : si  maturarent  asse- 
& ήμείοοντο  και  ΙδεΤν  αύτδν,  καί  ώς  εΐ  έπιταχύ-  culuros.  Sic  illos  eirantes  dimiserunt.  Ipsi  vero 
νειαν  τούτον  χαταλήψεσθαι.  Καί  τούτους  μίν  πλανώ-  celeriter  Alexandriam  navem  appulerunt.  Parvo- 
μένους  Απέπιμπον,  αυτοί  δέ  θαττον  είς  τήν  Αλε-  que  tempore  latitans  Athanasius,  Juliano  in 
ξάνδρου  χατήχθησαν.  Καί  βραχυν  χρόνον  Αποχρυβείς  Persia  divinitus  interempto,  cum  libertate  ver- 
b θεσχεσιος,  ’ίουλιανού  τού  Αποστάτου  τήν  δ(χη*  έν  bum  Dei  praedicabat,  et  salutarem  fidero  enun- 
Πέρσαις  Απαιτηθέντος,  έπχ$ησιάσατό  τε  και  τήν  tiavit. 
του  σβσωχότος  πίστιν  Ιδογμάτιζέ  τε  καί  Ανεχήρυττεν. 

'Αλλα  γαρ  Ίουλιανδς  μέν  έν  Περσίδι  Ανηρέθη,  τών  Julianus  enim  in  Perside  sublatus  est,  aliis  qui· 
μίν  είς  Πέρσην  τινα  τών  αύτομόλων  τήν  Αναίρεσιν  dem  Persae  cuidam  transfugae  mortem  imputan· 
Αναφερόντων,  τών  δέ  εις  τινα  τών  Αποτελών  στρατί ω-  tibus,  aliis  vero  alicui  e militibus.  Sed  verisimi- 
τών  · A δέ  πολύς  xat  τής  Αλήθειες  έγγύτερος  λόγος  lius  est  a pluribusque  creditum  diviailus  illum 
θεήλατον  αυτόν  Αποστήναι  τήν  σφαγήν  έ<διδάσχει.  interfectum  esse.  Itaque  viginti  tantum  menses  in 
Καταστρέφει  δ'  οδν  h τήν  βίο>  έν  xat  τριακοστδν  imperii  fastigio  fuit  Julianus : vixit  autem  annos 
δταβιους  Ιτος,  Iv  δε  τή  βασιλείφ  μήνας  εΤχοσι.  Katc  unum  et  triginta.  A morte  igitur  Juliani,  consensu 
διαδέχεται  τήν  'Ρωμαϊκήν  βασιλείαν  ψήφω  τού  παν-  lotius  exercitus  Joviaous  regnum  capessit,  ClijuS 
τδς  στρατεύματος  'ΐοδιανδς,  οδ  χαι  μνήμη#  6 paulo  ante  meminimus.  Sed  ille  octo  menses  tan- 
λόγος  Ισχεν  έμπροσθεν.  ’Αλλβ  ούτος  όχτώ  μήνας  Ium  imperio  politus  in  Bithynia  obiit : cuiValen- 
μόνους  iv  τή  βασιλείφ  διαρχέσας  κατα  Βιθυνίαν  tiniauus  SUCcedil,  pietatis  propugnator,  et  regni 
Απολείπει  τα  Ανθρώπινα.  Μετ'  έκεΤνον  δέ  Ουαλεντι-  socium  fratrem  Valentem  (quod  uti  nam  minime 
νιανδς,  Ανήρ,  ώσπερ  6 προ  αυτού,  τής  ευσεβεί ας  factum)  accipit.  Sed  Valentinianus  triginta  tantum 
Απέρυαχος  · xat  λαμβάνει  χοινωνόν  (ώς  εΤθε  μή  dies  Constantioopoli  subsistens,  Valenti  Orientem 
ώφελε)  τών  *ΡωμαΤχών  σκήπτρων  Ουάλεντα  τδν  concessit,  ipse  ad  Occidentem  se  recepit. 

Αδελφόν.  Kat  μήνα  ήμερων  έν  Κωνσταντινουπόλει  διαχρίψας  Αφορίζε  μεν  Ουαλεντι  τήν  Ανατολήν, 
αΑτφ  δέ  λείπει  τής  Αύσεως  τήν  αρχήν. 

Έπεί  δέ  ούτος  είς  Αύσιν  Απήρεν,  b Αδελφός  μέν  Cumque  in  Occidentem  venisset, frater  ejus  ute- 
ταΤς  μητριχαΤς  ώδτσιν,  ουχ  αδελφός  δέ.  Αλλα  xat  rinus  quidem,  sed  fide  hostis,  implacabile  bellum 
Αντίπαλος  τήν  πίστιν,  πόλεμον  Ασπονδον  χατά  orthodox®  EcclesiiB  movit. Ac  primum  quidem  San- 
[790  Η.]  τής  Ορθοδοξίας  χινεΤ.  [1449  R ] Καί  πρώτον  ctum  Melitum  a Juliano  revocatum, et  propriae  sedi 
μέντόν  θαυμαστόν  Μελέτιον  Από  ’ΐου/ι*νού  Αναχλη-  D restitutum  et  alios  multos  episcopos, et  cleri  praeci- 
•έντ*  xat  τόν  οίχετον  Απειληφόχα  θρόνον  Απερορίζει  puos  exsilio  multat.  Deinde  totam  etiam  ASgyplum 
μετά  x*t  πολλών  Αλλων  Αρχιερέων  τε  xat  τών  iv  turbat,  tumultus,  persecutioque  major,  quam  an- 
χλήρώ  λογάδων,  επειτά  δέ  χαί  τήν  Αίγυπτον  έχτα-  tea  unquam,  Alexandriam  invadit.  Hetuens  ita- 
ράσσει  i*.  κα1  στάσεις  xxt  θόρυβοι  γαλεπώτεροι  que  Athanasius,  ne  in  se  seditio  transferretur, 
τών  φθασάντων  διέσειον  τήν  Άλεξχνδρέων  πό-  totos  quatuor  menses  in  patrium  monumentum 
λιν.  Δεδιώς  δέ  6 θεόληπτος  μή  Αρα  τής  έν  τφ  seipsum  abdidit.  Tatianus,  tunc  iEgypti  praeses, 
πλήθει  στάσεως  νυτός  τήν  αΙτίαν  λάβοι,  τέσσα-  caedium,  quibus  multis  iEgyptios  affixerat,  Statim 

VARIiE  LECTIONES. 

• όπιθεν  A.  7 πλωιζεσθαι  8 xt  om.  A.  · μηδέν  A : μή  ζ".  10  ei  om.  A.  11  δ’  ούν  A : γοϋν 

t*xai  την  μνήμην  ζ*.  18  χβχα  χής  όρθ.  ΑΒ  ; χαχή  τής  Έχχλησίας  ήγουν  τής  όρθ.  18  έχταράσσεΓ| 

χατσράσσει  Α : χατα^  άσσει  Β, 


155  PHOTII  PATRIARCHA  GP.  155 

poenas  divina  vindicta  dedit.  Simul  enim  digni-  A ρας  όλους  μήνας  έαυχδν  έν  πατρψγ  ti  χίφ^  χαχα. 
tale,  6t  pecuniis  privatus  Stipem  petiit,  485#  et  κρύπτει.  *0  δε  τους  κατά  τήν  Αίγυπτον  φόνους  πα- 
caecus  ignominiose  mortuus  est. Tantis  igitur  malis  λαμώμενος  Τατιανδς  ήν  ό ταύτης  Επαρχος  δν 
ubique  grassantibus,  terramotus  superveniens  ή θεία  δίκη  καί  τής  μιαιφονίας  καί  τής  δυσσε- 
universalis,  multas  urbes  evertit, et  decem  (5)  in  βείας  θάττον  μετήλθε  * του  τε  γάρ  Αξιώματος  καί 
Creta  l mare  etiam  terminos  excessit.  Quaedam  τών  πολλών  έκπίπχει  χρημάτων,  καί  τής  τροφής 
enim  loca  adeo  inundavit, ut  qua3  consita  ante  fue-  αύτής  Επαίτης  ήν  · Αλλα  καί  τους  όφθαλμούς  Απο- 
rant,  navigarentur.  Aliis  autem  locis  tantum  re-  βα)ών  τον  βίος  Αλγεινώς  χε  καί  αίσχρώ;  καταστρέφει, 
cessit, Ut  in  sicco  reperti  sint  navigantes.  Sed  his  'Ev  τούτοις  δε  κυμαινομένων  τών  όλων  σεισμός  έπι- 
omnibus  non  resipuit  Valens.  Quoniam  autem  σκήπτει  τών  πώποτε  γεγενημένων  δ μέγιστος,  καί 
propter  absentiam  sancti  Atbanasii  totue  populus  πολλάς  έδαφίζει  τών  πόλεων,  Ατάρ  δή  καί  τής  Κρή— 
Alexandriae  ejus  desiderio  tumultuabatur, dicebat-  της  τάς  δέκα  πόλεις  κατηρειπωσε  · καί  ή θάλασσα 
que  non  tantum  se  onerarias  naves,  verum  etiam  τών  Ιδίων  δρων  ύπερχυθεΤσα  πολλήν  μεν  τής  ήπείρου 
publica  aedificia  igne  consumpturum, nisi  Athana-  Αποτεμομένη,  θάλασσαν  νέαν  έδειξε,  πολλήν  δΐ  τής 
sium  reciperet, cum  rescisceret  impius  Valens, per  υποβρυχίου  Αρότρψ  ύπέθηκίν.  ’Αλλ’  ούδεν  τούτων 
litteras  significavit,  ut  intrepide  Ecelesias  rege-  βέσωφρόνισε  Π τδν  ούάλενχα.  'Επείδε  6 'Αλεξαν- 
ret  Alhanasius.  δρέων  δήμος  πόθφ  καί  πίστει  του  ποιμένος  έστασίαζέ 

τε  καί  πάντα  πράξειν  ήπείλει,  καί  τά  τε  σιτηγά  τών  πλοίων  καί  αυτούς  τους  δημοσίους  σιτοβολώνας,  εί 
μή  τον  διδάσκαλον  Απολήψοιντο,  πυρί  δούναι  18  διετείνοντο,  γνούς  τούτα  δ δυσσεβής  Ούάλης,  δια  γραμ- 
μάτων δίδωσιν  'Αθανασίφ  πάσαν  Αδειαν  τας  'Εκκλησίας  ίθυνε ιν. 

Antiochiam  autem  profecturus  imperator,  cum  Έξορμφν  δε  μελλων  είς  'Αντιόχειαν,  έπεί  Εύδό- 
impius  Eudoxius,  qui  novemdecim  annos  contra  ξιος  δ μισόχριστος  δ δέκα  t9  καί  έννέα  ετη  κατα  τών 
pios  implacabile  gesserat  bellum, mortuos  esset, in  ευσεβών  άσπονδον  πόλεμον  Αναλαβών  Απεφθάρη,  τής 
via  ad  Nicomediam  delinetur:  tum  vero  Ariani  in  δδοιπορίας  κατά  τήν  Νικομήδειαν  έπεσχε'θη.  Καί 
mortui  locum  Demophilum  subrogant.  Orthodoxi  ol  μεν  έξ  * Αρείου  Δημόφιλον  χειροτονούσιν,  ol  δε  τδ 
vero  Evagrium  quemdam,  cui  manus  beatus  Eu ' δμοούσιον  πρεσβτύοντες  Εύάγριόν  τινα,  τού  μακα- 
stalhiusordinando  imponit, quiolim  ante Meletium  ρίου  Ευσταθίου  τήν  τελεσιουργιαν  χειρισαμένου,  δς 
Alexandrinae  praefuisset  Ecclesiae,  et  ab  Arianis  πρό  Μελετίου  τήν  ’Αντιοχέων  Εκκλησίαν  ποιμαί- 
ejectus,  ab  exsilio  autem  revocatus, a Joviano  pio  νων  *0,  ύπδ  τών  'Λρειανών  συνεσκευίσθη,  καί  τής 
Constantinopoli  tunc  morabatur.  Quibus  cognitis,  υπερορίας  ψηφίσματι  τού  ευσεβούς  ’ίοβιανού  άνα- 
Valens  facta  Arianorum  cum  gaudio  probavit:  prae- c κληθείς  έν  Κωνσταντινουπόλη  διετριβεν.  ’ο  δΕ  δυσ- 
cones  autem  pietatis, Eustathium  quidem  qui  or-  σεβης  Ούάλής,  μαθών  τα  πραχθέντα,  οΐς  μεν  ot  έξ 
dinaverat,  armata  manuBizyen  Thraciae  urbem  in  'Αρείου  Επραξαν,  συνήσθη  τε  καί  ήγάπησε,  τών 
exsilium  pellit,  Evagrium  vero  ordinatum  alio  ab-  δε  2*  κηρύκων  τής  εύσεβείας  Ευστάθιον  μεν  τδν  χει- 
legat.His  ita  confectis,  Valens  impius  Antiochiam  ροτονήσαντα  δια  στατιωτικής  χειρδς  έν  Βιζύη  πόλιι 
venit,  eadem  in  pios  faciens,  et  excogitans, et  his  τής  Θράκης  περιορίζει,  Εύάγριόν  δε  τδν  χειροτονη- 
roulto  deteriora.  Diversa  enim  morte  Christianos  θέντ*  Αλλη  συνεΐχεν  δπερορίφ.  Καί  ταύτα  πράξας  δ 
afficit,  et  multos  in  fluvium  Orontem  mergit.  δυσσεβής  Επί  τήν  Άντιόχου  ΑφικνεΤται,  τα  αύϊά  κατά 
τών  εύσεβούντων  καί  πράττων  καί  διανοούμενοις,  μάλλον  δε  πολλφ  χείρονα.  Καί  γάρ  διαφόροις  θχ- 
νάτοις  τού;  εύσεβούντας  υπήγε*  μάλιστα  δε  τών  φόνων  αύτψ  τύ  προχειρότατον  ήν  ποταυμδς  δ ’Ορόν- 
της. 

Seditione  itaque  hanc  oram  occupante,  post  D Τής  συγχύσεω;  ου*  καί  ταραχής  *3  ταύτης  τήν 
multa  et  diuturna  pro  pietate  certamina,  et  la-  οίκουμενην  άνατρεπούσης  [791  H.J,  μετά  τούς  πολ- 
bores,  ad  communem  dominum,  quem  dilexe-  λούς,  καί  μικρούς  ύπερ  τής  εύσεβείας  αθλους  καί 
ral,  et  pro  quu  passus  erat  gaudens  athleta,  (it  καμάτους,  *1ς  τδν  κοινδν  Δεσπότην,  δν  έφίλει  καί 
coronas  consequatur,  Atbanasiue  commigravit,  ύπΕρ  ού  Επασχε,  χαίρων  δ Αθλητής,  ΐνα  τύχη  τών 
consumptis  (6)  quadraginta  485 b annis  in  έπάθ>ών,  άπεδήμησεν,  Ετη  δια ρ/έσας  έν  τη  άρχιε- 
sacerdotio  vel  potius  in  labore  pro  fide  orlho*  ρατική  τελετή,  μσ)λον  έν  τοΐς  ύπερ  αυτής  Αγω- 
doxa.  νίσμασι,  τεσσαράκοντα. 

Liber  unde  hac  excerpsimus, negligentiam  po-  "Οχι  ή συγγραφή  λς  ής  ή προκειμένη  πρςήλθεν 

VARLE  LECTIONES. 

πατρώων  *θ  έπάρχων  Α.  17  έσωφρυνει  Β.  18  δούναι  Α : παραδούναι  ζ".  18  δ δέκα  ΑΒ  · 

δώδεκα  ζ\  20  ποιμαίνων  mg.  libri  ποιμαίνειν.  δε  add.  Α.  Μ ήν  add.  Β.  τής  — παραχής 
om.  pr.  Α. 

ΝΟΤΑ. 


(5)  Centum  habet  Metaphrastes. 


(6)  Sex  et  quadraginta,  Simeon  Metaphrastes. 


157  BIBLIOTHECA.  - CODD.  CCLIX.  158 

Ιχλογή,  μάλλον  έπϊ  xb  ήμελημένον  ή xb  διηκριβω-  A tius  quam  diligentiam  redolet,  maxime  vero  dis- 
μένον  Ιχβι  χήν  βοπήν,  μάλιστα  δ*  έν  χών  νοη-  tributione  sensuum  multis  capitibus  recentia  pro 
μαχών  οίκονο  μ 6?.  ’Εν  **  πολλοΤς  δΙ  κεφαλαιοις  καί  aliis  narrat, 
χχινόχερα  παρά  τους  άλλ ους  ΙκχορεΤ. 

ΛΟΓΟΙ  ΤΟΝ  ΔΕΚΑ  PBETOPQN  ΤΗΚ  ΕΛΛΑΔΟΣ,  ORATIONES  DECEM  GRJECIjE  ORATORUM  (7). 

’Ανχιφώνχος.  ΑΙσχίνου.  Antiphontis.  JEschini. 

’ΐσοκράτους.  Δημοσθένους.  Isocratis.  Demosthenis . 

^Ανδοχίδου.  'Γπιρίδου.  Andocidoe · Hyperidis . 

Άυσίου.  *Δεινάρχου.  Lysioe.  Dinarchi. 

*1σα(ου.  Λυκούργου.  /*<£*.  Lycurgi. 

ΣΝΘ*  CCLIX. 

’Λντίφωντος  λόγοι.  Antiphontis  orationes . 

(1452  Β·]  ’Ανεγνώσθησαν  Άνχιφώνχος  λόγοι  διά-  Lecta  sunt  Antiphontis  Tari®  Orationes : qua 
φοροι.  ΕίσΙ  δ*  αύτου  ol  λέγοι  χο  άχριδες  καί  πιθχ-  accusationem, persuasionem, et  in  inveniendo  gra- 
vbv  xat  xkpl  τήν  εύρεσιν  δεινόν  οΐχειούμκνοι.  "Εσχι  ^ vitalem  continent. In  quaslionibus  dubiis  artificio- 
δέ  b άνήρ  xai  £v  χοΤς  άποροι ς τεχνικός,  καί  χάς  sus,et  ex  obscuris  ratiocinans,  et  ad  leges, et  affec- 
άπιχειρήσεις  έξ  άδήλου  ποιούμενος,  καί  έπί  τους  tus  orationes  convertens,  decoro  maxime  studet, 
νόμους  καί  χά  πάθη  τρέχων  τους  λόγους,  τού  ευ-  Caecilius  quidem  Siculus  ait  non  uti  hunc  oratorem 
πρεποδς  μάλιστα  στοχαζόμενος.  *o  μένχοι  Σικελιώ-  figuris  sententiarum,  sed  directe  ab  illo  non  ficte 
της  Καικ&ιο;  *·  μη  κεχρησθαί  φησι  χόν  ^ήχορα  animi  cogitata  efferri. Conversionem  vero  callidam 
xotc  κατά  διάνοιαν  σχήμααιν,  άλλα  χαχευΟυ  αύχψ  et  mutationem,  neque  illum  quaerere, nec  uti,  sed 
xjH  άπλάσχους  τάς  νοήσεις  έκφέρεσθαι,  τροπήν  δέ  per  ipsos  sensus,  et  naturalem  eorum  consequeu- 
έχ  τοϋ  πανούργου  καί  ένάλλαξιν  ουχε  ζητησαι  τόν  liam,  quo  velit  auditorem  trahere.  Antiqui  enim 
άνδρα  ουχε  χρήσασθιι,  άλλα  δι’  αυτών  δή  τών  νοη-  oratores  sufficere  sibi  arbitrabantur  invenire  En- 
μάτων  χαι  τής  φυσικής  αυτών  άκολουθίας  άγειν  xbv  thymemata.el  phrasi  eximia  pronunti&re.Toti  enim 
άχροαχήν  πρός  xb  βούλημα.  ol  γάρ  πάλαι  βήχορες  circa  dictionem  occupabantur,  et  ejus  ornatum. 
Ιχανδν  αύχοτς  Ινόμιζον  ευρετν  τε  χά  ένθυμήμάχα  καί  Primum  quidem,  qua  ratione  esset  significativa  et 
χή  φράσει  περιχχως  απαγγετλαι.  *£σπούδαζον  γάρ  venusta  : deinde  modulata  eorum  compositio.  In 
xb  δλον  περί  χην  λέξιν  * xcd  xbv  χαύχης  κόσμον,  hoc  enim  se  ab  idiotis  differre  ac  prostare  crede- 
πρώτον  μέν  δπως  ε?η  σημαντική  και  εύπρεπής,  είχα  bant. Deinde  cum  dixisset  sine  figuris  sententiarum 
& **  καί  Ιναρμόνιος  ή χούχων  σύνθεσις*  έν  xo^xcp^esse  Antiphontis  orationem,  tanquam  corrigens 
γάρ  αύχοτς  καί  χήν  προς  χους  Ιδιώχχς  διαφοράν  se\p$um:Non  Aoe, inquit, dico  quasi  nulla  in  Anti· 
έπί  cb  χρεΤτχον  περιγ(νεσθαι,  Είχα  είπών  ώς  άσχη-  phonte  figura  sententiarum  inveniatur;  etenim  interro* 
μάτισχος  εΤη  χαχα  διάνοιαν  6 τού  'Δνχιφώνχος  λό-  gatio  et  responsio, et  alia  similia  apparent  in  ejus 
γος,  ώσπερ  έπιδιορθούμενος  έαυχον,  ού  τούτο  λέ-  orationibus: sed  quia  non  de  industria  , neque  con· 
γ»,  φησιν,  ώς  ούδεν  εύρίσκεχαι  διάνο  (ας  παρά  tinenter  usus  est  illis, sed  quo  natura  ipsa  sine  ali· 
'Αντιφώνχι  σχήμα*  καί  γάρ  έρώχησίς  ποο  καί  qua  methodo  duxit, quod  videre  est  in  orationibus 
παραλειψι;  καί  Εχερα  τοιαύχα  ένεισιν  αυτού  passim  obviis  imperitorum ,idcO  et  CUtn  aliquis  si · 
τοΤς  λόγοις*  άλλα  x(  φημι  ; 8χι  μή  κατ’  Ιπιτή-  ne  figuris  dixerit  esse  orationes ,ηοη  omnino  putet 
δευσιν  μήτε  συνεχώς  λχρήσατο  τούτοι ς , άλλ’  illas  figuris  carere(hoc  enim  fieri  nequit), sed  quia 
Ινθα  άν  ή φύσις  αότή  μέθοδέ  (ας  τίνος  χωρίς  " artificium  perpetuusque  ductus  ac  vehementia  fi* 
άπηγεν  δ δή  χαί  περί  τους  χυχόνχας  χών  Ιδιω-  gurarum  in  ipsis  non  apparent.  Dicuntur  illius 
τύίν  Ιστιν  όρφν.  Διά  τούτο  καί  8xav  τις  άσχη-  orationes  sexaginta, quarum  Caecilius  viginti  quin- 
ματίστους  είναι  λέγρ  λόγους,  ού  καθάπαξ  oln- D que  48βα  falso  ilii  ascribi  ait,  ut  restent  tantum 
τέον  99  τών  σχημάτων  αυτούς  άπεστερημένους  triginta  quinque. 

είναι  (τούτο  γάρ  άδύνατον)  άλλ’  δτι  το  εμμέθοδον  καί  συνεχές  καί  Ιερωμένον  τών  σχημάτων 
ούχ  Ιστιν  δρώμενον  έν  αύτοΐς.  Φέρονται  δέ  αυτού  λόγοι  ζ'  ών  6 Καικ(λιος  κ*  καί  ε#  φησιν  αυτού  καταψεύδεσ- 
θαι,  ώς  (Ινζι  τοί/ς  διζιρ ι>γ(5ντις  το  νδθον  t'  χαι  λ' , 

VARLE  LECTIONES. 

Μ έν  et  Se  add.  A.  libri  KtxiXto;.  se  περί  τ·  χην  ζ".  i7  SI  add.  A.  *8  παράλ^ψις  ζ".  19 

ψηι^ς  τίνος  Β.  5®  ς*. 

NOTJE. 

(7)  Decem  Greclx  oraierom  bse  Elovie,  Plutar·  esse  putaseet,  eum  oon  longe  hinc  e Parallelis  ex· 
ehi  nomine  magnam  partem,  opusculis,  ut  vocant,  cerpta  dederit,  haud  dubie  non  prsteriisset.  Lam* 
Morulibet  circumferuntur-  At  hic  longe,  quam  ibi,  prias  tameo,  ne  quid  dissimulem,  in  censum  Plu- 
aueiiora.Certe  utrobique  collectanea,  verius,  quam  tarchi  recipit,  etsi  quadam  i u Demosthene  hic 
integra,  scriptio  apparet,  que  Photius,  si  Plutarchl  quam  in  ejus  Vita,  diverse  narrantur. 


m PHOTii  patriarghjE  cp.  ιβο 

Hic  patri  βαο  Sophilo  operam  in  stadiis  dedit*  A Ούτος  τφ  ©Ικειψ  πχτρέ  Σοφίλω  σοφιστεύοντι  μα- 
Cmriiias  vero  hujus  oratorie  magistrum  facit  his-  Οητεύσαι  λέγεται*  Καικίλιος  δε  θουχυδίδου  **  του 
toricum  Thucydidem. Dissensisse  vero  illum  a So-  συγγραφέω;  μαθητήν  γεγονεναε  φησι  τον  ρήτορα» 
crate  non  contentionis, sed  investigandae  veritatis  Διενεχθηνχι  δέ  φασιν  αυτόν  καί  Ζωκράτει  33  τψ 
gratia.  Primum  autem  condidisse  dicit  orationes  φιλοσόφψ,  ού  «ρδς  34  φιλονεικίαν,  άλλα  «pbc  Ελεγχον 
judiciales.  Praecedentium  enim  nemo  hoc  genere  δρώντα  Συντάξα  δέ  obtbv  xit  «ρωτάν  φασι  τους 
orationis  usus  esse  deprehenditur : neque  repe-  έν  τοΤς  διχχσχηρίοις  Δγωνκπιχούς  [792  Η.|  λόγους, 
rias  judicialem  orationem  scriptam  ante  tempora  των  γάρ  «pb  αυτού  ούδείς  φαίνεται  καθείς  έαυτίν 
Antiphontis.  Primum  quoque  artem  rhetoricae  είς  τούτον  τον  άγώνα,  ούδ9  Εστι  λαβεΤν  διχανικόν 
referunt  tradidisse,  80lers  cum  esset,  et  iude  λόγον  των  9Λντιφώντι  36  πρότερον  γεγραμμενων. 
Nestoris  cognomen  sortitum.  Plato  in  Pisandro  Πρώτον  δ!  abvbv  χαί  ^ητορικάς  συντάξασθχί  φασι 
illum  ut  avarum  incessit.  Fama  est  illum  etiam  τέχνχς,  άγχίνουν  γεγονότα*  διά  τούτο  λαβεΤν  έπ- 
tragoedias  composuisse,  pri fatim  quidem,  et  curo  ώνυμον  xil  τον  Νέστορα.  ΚωμφδεΤ  δέ  αύτον  είς  φιλ- 
Dionysio  Tyranno  cohabitantero.  Studentem  vero  αργυρίαν  Πλάτων  kv  Πεισάνδρφ.  Λόγος  δέ  αύτον 
prius  poesi,  artem  aiunt  illum  reperisse  qua  χαί  τραγφδίας  «jv^tivat,  Ιδίφ  τε  xal  Διονυσίφ  συν- 
tristitia  depelleretur,  et  juxta  forum  Corinthi  do-  g διατρίβοντα  τφ  τυράννψ.  Σχολάζοντα  δέ  «ρότερο* 
munculae  cuidam  a se  constructae  sic  inscripsisse:  τη  ποιήσει  τέχνην  φασιν  αύτον  έξευρεΤν  37  άλυπίας. 

Se  oratione  sua  dolorem  posse  pellere.  Etenim  xx!  χατά  τ^ν  άγεράν  έν  &ορίνθφ[1433  R.|  οΐχημά- 
interrogando  moeroris  causas  tristes  consolaba-  τιόν  τ*.  οίλοδομ/,σάμενον  έπιγράψχι  δύνχσθχι  αύχδν 
tur.  Hoc  studium  minus  esse  putans,  quam  inge-  τούς  λυπουμένους  διά  λόγων  33  θεραπεύει,*  χιι  δη 
nii  sui  praestantiam  deceret,  ad  oratoriam  iterum  «υνθχνόμενος  τάς  αίτιας  της  λύπης  τούς  άνιω- 
se  convertit.  Scripsit  etiam  orationem  contra  μένους  παρεμυθεΤτο.  Τούτο  δέ  το  έπιτήδευμα  ηττον 
Hippocratem  medicum, elillumindictacausadam-  «ΐνχι  νομίσας  τής  έαυτου  μεγαλονοίας,  k«t  propi- 
navit. Floruit  autem  ea  tempestate  qua  bellum  κήν  έτ^άχη.  Συνεγφάψατο  δέ  xat  χα*ιά  ’ΐχχοχράτους 
gestum  cum  Persis,  paulo  ante  Gorgiam  sophis-  τού  Ιατρού  λόγον,  xai  εΐλεν  abrbv  έξ  έρήμου.  '0 
tam  natus.  ExtenJit  vero  vitam  usque  in  id  tem-  δέ  χρόνος  ήν,  xxO9  δν  ήχμαζεν,  έν  φ διχπέπραχται 
pus,  quo  popularis  status  est  a 400  (?)  Tyrannis  τά  Περοιχά,  όλίγφ  χρότιρον  Γοργίου  τού  σοφιστου 
sublatus,  cujus  mutationis  et  ipsum  causam  una  γεγονώς*  χχρέτεινε  δέ  τον  piov  Εως  τής  6xb  τών  ύ9 
fuisse  aiunt.  Quamobrem  et  soluta  borum  lyran-  γεγενημένης  χαταλύσεως  τής  δημοκρατία;,  ής  xod 
nide,  in  jus  vocatus  damnatur,  et  proditorum  αύτδν  αΙτίαν  μετεσχηχέναι  φασι  χαρασχεΤν*  bib  και 
poera  insepultus  projectus  est,  et  infamia  notatus  μετά  την  χατάλυσιν  τών  υ'  είσαγγελθεις  έάλω,  α*\ 
non  modo  ipse,  sed  ejue  etiam  Oinnea  posteri,  τοίς  τών  «ροδοτών  έπιτιμίοις  ύποβληθεις  άταφος 
Lysias  vero  contra  narrat  illum  potius  a quadra-  έ^ίφη,  καί  γέγονεν  άτιμος,  ούχ  αύτδς  μόνον,  άλλά 
gentis  tyrannis  interfectum  esse.  Alii  ferunt  il-  χαί  ct  έξ  αυτού  φύντες.  Λυσίας  δέ  τούνχντίον  Ιστό- 
Ium  legatum  ad  Dionysium  Tyrannum  profectum,  ρετ*  φησί  γάρ  μάλλον  αύτον  ύπό  τών  υ'  άνηρήσΟαι, 
et  questione  qnadain  proposita,  quodnam  esset  Οί  δέ  φασιν  αύτον  πρεσβευτήν  «ρο;  Διονύσιον  xbv 
Optimum  ©S,  illud  optimum  esse  dixisee,  ex  quo  τύραννον  πχραγεγονο'τκ,  χαί  ζητήσεώ;  τίνος  πχ- 
StatU©  flermodio  et  Aristogitoni  faci©  essent,  ρχπεσούςη;  τις  άριστό;  έστι  χαλκός,  αύτδν  αριστον 
Audientem  tero  Dionysiam,  et  in  se  haec  dici  eu-  είναι  φάναι  έξ  ού  στήλαι  ’Αραοδίφ  «εποίηντχι  χαι 
Spicantem,  et  necis  suae  incitamentum  esse,  ca-  9Αριστυγε(τονι*  άχούσαντα  δε  τον  Διονύσιον,  χαι  είς 
pitis  oratorem  480b  condemnasse.  Alii  vero  pro-  αύτδν  ύπονοήσαντα  τον  λόγον  άπε^ΤφΟαι  χαι 
pterea  occisum  commemorant, quod  Dionysii  illius  προτροπήν  είναι  τής  αυτού  χαταλύσεως,  την 
tragoedias  liberius  perstrinxisset.  έηί  θανάτφ  τδν  ρήτορα  χχταδιχάσαι,  Οί  δέ  διότι, 

φασι,  τάς  τραγφδίας  αυτού  διασύρω\  έπα^ησιάζετο. 

CCLX  D ΣΗ\ 

liocratis  orationes.  ’ΐσοκράτους  λόγοι. 

Legimus  variae  orationes  Isocratis.  Dicuntur  nu-  Άνεγώσθησαν  Ίσοχράτσυς  λόγοι  διάφοροι.  Φέρον- 
mero  sexsgima, quarum  quinque  et  viginiiDiooysio  ται  δέ  αυτού  τον  άριθμδν  ξ',  ών  έχρίΟησαν  γνήσιοι 
legitimae  sunt, Caecilio  viginti  octo.Scripsisse  autem  χ*τ*  μέν  Διονύσιον  έ«1  τοΤς  ε'  χ'*  χαχά  δέ  Καιχί- 
illum  artem  ihetoric»  tradunt, quam  et  ejus  nomine  λιον  η'  xal  κ'.  Γεγραφέναι  δέ  αύτδν  καί  40  τέχνην 
inscriptam  scimus.  Alii  vero  tradunt  hunc  in  oratio-  ρητορικήν  λέγουσιν,  ήν  και  ήμεΐς  ΐσμεντού  άνδρος 
nibus  magis  exercitatione  quam  arte  usum  esse,  έπιγραφομένην  τφ  δνόματι*  ol  δέ  συνασχήσει  μάλ- 

VARLE  LECTIONES. 

84  xal  oro.  Β.  32  θουχυδίδην  ζ\  cf.  Wjtlembacll.  Plutareh.  4,  ρ.  341.  83  Ζωχράτει  Β : Σωκράτη  ς“. 
34  ηύ  πρός — 35  6ρώντα|  προς  Ελεγχον  δρώντα,  ot  xpb;  φιλονειχίαν  ^ Β.  30  "Αντιφώντι — γεγραμμενων]  imo 
#Αντιφώντος— γεγραμμενον.  37  έξευρεΤν  αύτόν  Β.  38  λόγου  Β.  8®  ε'  χαί  κ'  ζ",  4·  χαι  ante  νέχνην  add.  Α. 

NOTiE. 

(8)  Quadraginta  habet  Plutarchus  ut  ibi  numeri  nota  peccatum  appareat,  et  υ,  pro  μ,  reponen- 
dum. 


161  BIBLIOTHECA  - COD.  CCLX.  162 

λον  ii  τέχν^  χρήσασθαι  κατά  κου;  λόγου;  τόν  δνδρ*  A Natus  est  circa  Olympiadem  octogesinam  sex- 
?xt(.  , lam.  Junior  Lysia  annis  viginti  et  duobus,  Pia* 

Γέγονί  δε  κατά  την  π*  κιί  ζ“'.  ολυμπιάδα,  νεώ-  tone  septem  aonis  antiquior.  Erat  autem  filius 

τερος  μίν  Λυαίου  έπί  δυσίν  Ιτεαι  καί  χ’9  Πλάτωνος  Theodori  sacerdotis  inter  mediocres  cives.  Etkm- 

01  πρεσβύτερος  ι'  δ&όντων  τριών,  ΐν  δέ  πατς  θεο-  num  puer  audivit  Prodicum  Chium,  et  Gorgiam 
δώρου  Έρχιέω;  ένος  τών  μβτρίων  πολιτών.  Έν  Leontinum,  et  Tisiam  Syracusanum,  etTherame- 
ππιπι  μεν  ουν  τελών  ήχροάαατο  Προδίκου  τε  τού  nem  rhetorem,  Jam  %ir  reipublicat  curam  non  ad- 

Ksiou  4if  καί  Γοργίου  τοΰ  Λεοντίνου,  καί  Τιαιου  του  misit ; quia  gracili  voce  erat  ac  timidus  : pater- 

£υρ«χουα(ου  43,  καί  του  βήτορος  Θηραμένσσς.  [793  Η ] nasque  respiciens  calamitates  bello  Laconico  ac* 
Είς  ανδρχς  δε  τελέαχς  πραγμάτων  μίν  άναχωρετ  τών  ceptas,  nnam  solam  De  retributione  orationem 
πολιτικών,  δτι  τε  τήν  φωνήν  Ισχνός  ήν  καί  σόν  τρό-  habuit,  et  a dicendo  deinceps  abstinuit.  Instituto- 
πον  ευλαβής*  τά  πατρφα  μέντοι  άποβεβληχώς  έν  que  ludo,  philosophari  et  scribere  est  aggressus,  ac 
τψ  πρός  Ααχεδαιμομίους  πολέμψ,  2να  μόνον  τόν  τής  panegyricum,  et  quasdam  in  genere  deliberativo 
Αντιδόαεως  λόγον  είπών  άπέατη  της  τοιαύτης  προ-  scripsit  orationes,  ratus  ita  Gracos  ad  ea  quae  offi- 
αιρεσεω;.  Ιδίαν  pt  διατριβήν  υποστησάμινος  έπί  τό  cio  homestatique  sunt  consentanea,  posse  incitari. 
φιλοαοφεΤν  καί  γράφε ιν  ώρμηαε,  καί  δ τε  πανηγυ-  Β Quod  institutum  cum  minime  feliciter  succederet, 
ριχδς  ούτψ  λόγος  συνετάγη  και  τινες  άλλοι  τών  distitit  postea  alias  orationes  scribere.  Ludum  au- 
συμβουλευτικών  ήγουμένφ  ταΤς  παραινέσισι  τούς  tem  tenuit  primo  in  Chio,cum,ut  honnulli  tradunt, 
"Ελληνας  φρονεΐν  έχδιδάξαι  τά  συμφέροντα.  Άπο-  novem  haberet  auditores:  ex  quo  cum  videret  nu- 
τυχών  & τής  γνώμης,  τούτου  μίν  άπέστη  του  έπι-  meratam  mercedem,collacrymans  ait: Ut  meiptum 
τηδεύματος,  σχολής  δε  σοφιστικής  ήγεΤτο,  ώς  μίν  his  praebui  vendendum . Auditores  postea  habuit 
τινές  φα·ι,  τα  πρώτα  Ιπί  Χίου,  μαθη*ας  Ιχων  έν-  centum,  multos  quidem  alios,  sed  imprimis  Ti- 
>έα,  ή νίκα  καί  τον  μισθόν  ίδων  τής  διδασκαλίας  άριθ-  motheum  Cononis  filium,  quocuro  moltas  adiit  ci- 
μούμενον  φάναι  δακρύσαντα,  ώς  Νυν  έμαυτόν  Ιγνων  vitat88,CUm  illas  scriberet  epistola8,quSB  SUntaTi* 
τούτοις  πεπραμένον.  Ήχροάσζντο  δΙ  αύτοϋ  άλ-  motheo  missae  ad  Athenienses:inde  talentum  dono 
λοι  τε  πολλοί,  ώς  καί  εις  έκατον  συντελέσαι,  χαί  accepit. Dedit  se  quoque  illi  ad  audiendum  Xeno- 
δή  χαί  Τιμόθεος  ό κδνωνος,  μεθ9  ού  χαί  πολλάς  phon  Grylli  filius  Theopompus  Chius,  et  Ephorus 
Ιπιων  πόλεις  τάς  πρός  'Αθηναίους  Ιπιστολάς  συν-  Cumaeus,  quos  ad  scribendam  historiam  incitavit, 
ετέθει,  αΊ  τον  Τιμόθεον  επεγράφοντο.  [4456  R.)  ad  captum  cujusque  apte  argumenta  historiae  distri- 
βθεν  ΐχεΤνος  ταλάντφ  αύτύν  έδωρήσαντο.  Γεγόνασι  buens:  ad  haec  et  Asclepiades,qui  tragoedias  487 α 
δε  αύτοϋ  άχροατζί  χαί  Ξενοφών  i Γρύλλου  χαί  Θεό-  scripsit, et  Theodectes  PhaseJ ites,qui  etiam  postea 
πομπο;  ό Χτος  χαί  "Εφορος  4 Κύματος,  οΤς  44  καί c Tragoedias  composuit.Quin  etiam  Leodamas  Athe- 
ταΐς  ίστοριχαΤς  συγγραφαΤς  προύτρέψατο  χρήσασθαι,  Diensis, et  Lacritus,qul  auctor  legum  Atheniensibus 
πρδς  τήν  Ιχάστοϋ  φύσιν  άναλόγως  χαί  τάς  ύποθέ-  ferendarum  fuit.  Ferunt  autem  nonnulli  et  Hyperi- 
σεις  τής  Ιστορίας  αύτοΤς  διανειμάμενος*  έπι  τού-  dem  et  Isaeum  auditoree  fuisse,  et  Demosthentm 
τοις  χαί  *Λσχληπιάδης,  δς  τά  πραγώδούμινα  43  αυν-  ad  eum  studiose  accessisse,  diiisseque  se  mille 
•γράψατο,  Θεοδέκτης  δέ  46  ό Φασηλίτη;,  χαί  αυτός  drachmas,  quo  pretio  ille  docebat,  praebere  non 
λερόν  τραγφδίας  συνταξαμενος*  αλλά  χαί  Λαοδά-  posse,  daturum  vero  ducentas,  ut  quintam  artis 
μας  b Αθηναίος  χαί  Αάχριτος  ό νομοθετήσας  47  partem  disceret.  Isocratem  autem  respondisse  : 
‘Αθηναίας,  ώς  δε  φασιν  άλλοι,  χαί  Υπερείδης  χαί  Artem  nonin  frustra  dissecamus,  sed  $i  discere 
ΊσαΤος.  Δημοσθένης  δέ  προσήλθε  μέν  αύτφ  μετά  voles,  totam  bene  dicendi  artem  tibi  pendam. 
σπουδής,  χαί  χιλίας  μέν,  ας  είσεπράττετο,  ούχ  δχειν  έφη  48  τιαρασχεΐν,  διακόσια;  δέ  έφ9  48  φ τό 
πεμπτον  μέρος  έκμαΘεΤν  δώσει ν*  προς  δε  ταϋτα  τόν  Ίσοκράτην  άποχρίνασθαι,  ώς  Ού  τεμαχιζομεν 
τήν  πραγματείαν,  άλλ*  tl  βουλοιο,  όλόκληρόν  oot  άποδώσομαι  40  τήν  τέχνην. 

Τόν  μέν  ουν  περί  τής  άντιδόσεως  χαί  τόν  παν-  D Itaque  orationem  Dirr/rilwtfofii.panegyrieum,  et 
ηγυριχον  χαί  τινας  τών  συμβουλευτικών  ειρτ,ταί  ροι  alias  in  suasorio  genere,  utdlximus.qussdamcompo· 
Β«ως  τε  χαί  δτε  συ'έταξεν.  Σξνίθτ,κε  μέντοι  τόν  suU:panegyricumaiuntd6cemannisalii,alHqulnqoe 
πανηγυρικόν,  οί  μέν  Ιτεσί  φασι  ι',  οί  δΐ  έπι  τούτοις  annis  elaborasse.quanquam  a Gorgiae  Leontini, etLy- 
Ιτερα  ε#.  Χαίτοι  « Γοργίου  τού  Αεοντίνου  καί  Λυσίου  siieentbymematisetepicherematis parum muUtaeSt 
τώς  ένθυμημάτων  χαί  έπιχειρημβέτων  μικρού  μετά-  oratio  panegyrica  lsocratis.Credatjure  aliquis  tam 
βολή  χαθέστηχβ  χαί  μετάθεσις  ό πανηγυρικός  Ίσο-  longo  tempore  orationem  hancedolasse  Oratorem, 
κράτους  λόγος.  Διοτρτψαι  δ9  άν  τις  οίηθείη  μαχρόν  dum  inheeretcompositioni, propter  ornatum  oratio· 
ο5τ»  χρόνον  του  πανηγυριχού  προσεδρεύοντα  τόν  nis, et  abundantiam, et  propterseduiam  electionem 
βήτορα  τή  συνθήκη  διά  το  τής  λεξεως  χατεσχευασμέ-  in  verbis, 6t  mutuam  parUum  concinnitatem,  imo 
vov  χαί  περιττόν,  χαί  διά  τήν  είς  άχρίβειαν  τών  accuratam  incisorum  ac  membrorum  constru- 

VARIiE  LECTIONES 

44  Έρ*/ιέως]  Έριχθιέως  B.  4!  Κίου  A.  48  Συ^αχουσίου  B.  44  ούς  Cortes  Isocrat.  2,  p.  νβ'.  « τρα- 
γφδού  μέν  συνεγρ.  Β.  44  δέ  τε  ΟθΓΑ08·  47  νομοθέτ^ς  Α·  CoraeS  σοφιστιύσας  ’Αθήν^σιν,  48  ϊφη  add. 
Α.  48  δέ  μύνάς  έφ’  50  άποδώσομεν  ζ-,  Μ χαίτοιγε  ζ". 


163 


164 


PHOTII  PATRIARCHiE  ΌΡ. 

ctionem,  tantum  temporis  exigere  arbitrabitur.  A ονομάτων  έκλογήν,  at)  δή  καί  της  προς  άλληλα 
Uaxime  vero  rerum  inventio  et  dispositio  hanc  τούτων  συνθήκης.  'Αλλά  και  ή των  κώλων  καί  πε- 
occupationem  praebuit.  Capita  enim  et  epichere-  ρίέδων  έπι  τοσούτον  άκρίβεια  Ικανή  καταναλώσαι 
mala,  quibus  oratio  directa  perllcitur^si  quis  dili-  χρόνον.  Μάλιστα  δέ  αύτφ  ή των  πραγμάτων  εύρεσις 
genler  et  singulas  partes  attenderit,  inveniet  eam  καί  διοίκησις  τήν  τοσαύτην  ασχολίαν  ένεποίησε* 
nonnisi  longo  tempore  absolvi  potuisse.  Quare  et  τά  γάρ  κεφαλαία  και  τά  επιχειρήματα,  οΤς  6 λόγος 
multas  multis  judiciales  orationes  praebuit,  propter  οίκονομούμενος  άπαρτίζεται  , et  τις  έπιμελώ;  καί 
mutuas  inter  se  dissensiones, cum  alii  exercitationi  [794  Η]  καθ'  έκαστον  j/έρος  έπισκέψοιτο,  εύρήσει 
et  curae  orationum  incumberent,  alii  specie  tenus  συντελεσθήναι  πολλού  δεόμενα  χρόνου.  Διά  καί  πολ- 
recitabant. Licebat  autem  videre  alios  ad  judiciales  λοΤς  πολ)άς  53  παρέσγε  των  κριτικών  διατριβάς  μεν 
Causas  aptOS  eSSC,  alios  autem  dicendo  his  inferio-  καθ’  έαυτούς,  διαφωνίας  δε  πρδς  άλλήλους,  των  μεν 
res  esse.  Panathenaicum  aneo  ante  obitura,  vel,  Ut  έμβαθυνομένων  τη  μελέτη  και  διασκέψει  τού  λόγου, 
nonnulli  ferunt,  quarto  conscripsit,  illas  ad  Phi-  των  δ»  κατά  το  έπιπόλαιον  την  άναγνωσιν  ποιούμε - 
lippum  paulo  antequam  est  mortuus.  νων·  Ιστι  δ’  είπεΐν  και  διότι  τοΤς  μεν  ενεστι  φύσις 

εΰ  εχουσα  προς  τάς  κρίσεις,  του;  δέ  δ έλαττούμενος  έπιγινώσκει  λόγος.  Τον  δε  λεγόμενον  Παναθηναϊκήν 
πφο  ένιαυτού  της  τελευτής  αύτού  βγραψεν,  ή,  ώς  τινες  φασι,  πρδ  τεσσάρων*  και  τδύς  πρδς  Φίλιππον 
δέ  δλίγφ  πρότερον  τού  θανάτου. 

Vixit, Ut  nonnullis  placet, annos  centum:ut  aliis,  B Έβίω  δε,  ώς  μεν  τινες  φασιν,  ετη  ρ',  ώ;  δ*  έτεροι, 
OCtO  et  nonaginta.  Mortuus  autem  est  487b  nun-  δυοΐν  54  δεόντων  μ£νον.  ’Ετελεύτησε  δε  άπαγγελθεν- 
tiata  illi  clade  Cbaeronensi,  cum  quadriduum  cibo  τος  αύτφ  τού  περί  Χαιρώνειαν  πάθους,  έξαγαγων 
abstinuisset, Ut  qui  nollet  jam  quarto  Graciam  Ser-  έαυτύν  τού  βίου  τέτρασιν  55  ήμέραις  άσιτήσας,  άτε 
vitule  oppressam  videre.  Satis  uberes  magnasque  δή  μή  ύπομείνας  ΙδεΤν  τετράκις  86  δουλο^μένην  τήν 
divitias  tenuit,  non  solum  quod  a familiaribus  et  Ελλάδα.  Ευπόρησε  δε  άργύριον  Ικανδν,  ου  τους 
ipsis  nolis  exigeret  pecuniam,  verum  etiam  quod  a γνωρίμους  είσπράττων  μόνον,  άλλα  και  παρά  Νικο- 
Nicocle  rege  Cypri, qui  ipso  erat  Evagone  filius, vi-  κλέους,  δς  έοασίλευε  ιών  57  Κυπρίων  (Κύαγόρου  δΐ 
ginli  talenta  pro  scripta  ad  illum  oratione  recepit,  ήν  ούτος  υιδς  58],  ύπέρ  τού  προς  αύτδν  γραφέντος 
Quaeres  cum  illi  magnam  conflaret  invidiam,  ter  συμβουλευτικού  λογου  ταλαντα  λαβών  εΐκοσιν.  Έφ* 
ad  trierarchicum  munus  designatus,  bis  quidem  οΤς  φθόνον  έφελκύσας  τριηραρχεΤν  προεβλήθη,  και 
filii  Opera,  imbecillitatis  excusatione  deprecatus  δες  μέν  άσθένειαν  σκηψάμενος  διά  τού  παιδδς  παρ- 
est  : tertio  vero  cum  suscepisset  consumpsit  non  ητήσατο,  τδ  δε  τρίτον  άναστάς  50  άνήλωσεν  ούκ 
pauca.  ολίγα. 

Et  cum  interrogaretur,  cur  ipse,  qui  doceret  Ούτος  προς  τον  πυνθανόμενον  60  διά  τ(  μή  δυνατά; 
alios, sibi  docendo  non  esset  salis, respondit  (9)  CO-£  ών  δημηγορεΐν  άλλους  ποιεί  δημηγόρους,  διι  καί 
1 i culas  quidem  ipsas  secare  non  posse,  eas  tamen  at  άκόναι,  έ®η,  αύχαι  61  μεν  τέμνειν  ού  δύνανται, 
ferro  secanvii  vim  ac  facultatem  dare.  Curo  pater  τ&ν  δέ  σίδηρον  τμητικδν  ποιούσι.  [1457  R.]  Καί 
quidam  diceret  se  solum  servum  cum  filio  misis-  προς  τδν  είπόντα  δέ  πατέρα  ώς  ούδέν  άλλο  ή άνδρά- 
8β:  Ergo  discede, inquit  : nam  pro  uno  duos  habi-  ποδον  συνέπεμψβ  τψ  οικείφ  παιδί,  Τοιγαρούν  άπιθι, 
iurus  es  servos.  Socratis  mortem  immoderate  S<pn*  δύο  γάρ  άνθ*  ένδς  εζεις  άνδράποδα.  ΈπΙ  δέ 
ferre  visus  est,  Ut  atratus  ipse  sequenti  die  in  pu-  τψ  Σωκράχους  θανάτφ  λίαν  έλυπήθη,  καί  μελανει 
blicum  prodiret.  Bis  tota  vita  in  certamen,  est  VO-  μονών  προήλθε  τη  ύστεραίφ.  Δυο  δέ  έν  ίπαντι  τφ 
caius : primum  quidem,  cum  ad  retributionem  βίφ  συνέστησαν  αύτφ  άγώνες,  πρότερο;  μέν  είς  άντί- 
illum  Megaclides  convocavit,  cui  respondenti  fa-  δοσιν  προκαλεσαμένου  αύτδν  Μεγακλείδου,  πρδς  δν 
cultatem  morbus  praecidit,  sed  misso  filio  Aplia-  ούκ  άπήντησε  διά  νόσον,  τδν  δέ  θετόν  υΐδν  άνθ’  αυτού 
reo  superior  fuit  in  causa  : secundo  vero,  cum  ad  προβαλλόμενος  6ί  Άφαρέα  ένίκησε*  δεύτερος  δέ 
retributionem  triremium  causa  suscepta  est  a Λυσιμάχου  προκαλεσαμένου  αύτδν  περί  τριηραρχίας 
Lysimacho  vocatus  : a quo  cum  victus  esset,  trie-  Ις  άντίδοσιν,  έν  ψ και  ήττηθείς  τήν  τριηραρχίαν 
rarchise  onus  subiit*  ρ υπέστη. 

Puritatem, perspicuitatem,  et  curam  orationum  Των  δέ  λόγων  αυτού  το  εύκρινές  καί  σαφές  καί 
ejus  OlttneS  norunt,  et  illas  non  venustatem  modo  μεμελετημένον  πασι  δήλον,  και  ώς  έπανθεΤ  αύτοΤς 
innatam,  sed  quae  etiam  in  incisis  versetur,  conde-  ού  μόνον  έμφυτον,  άλλά  κιι  κομμωτικήν  κάλλος,  ού 
COrare.Quanquam  figaris  Don  abundaret,  nec  etiam  μέντοι  γε  πολυσ^ήμων  i άνήρ,  ούδέ  ταΤς  κατά  τά 

VARLE  LECTIONES. 

5*  διοίκ.  καί  τήν  Μ πολλάς  πολλοΤς  ζ".  δυεΐν  Β.  55  τέασαρσιν  Β.  56  τετοάκις]  γεγηρακώς 

Wyttenbachius.  87  των  Α : τήν  ζ\  58  ούτος  δ υΐδς  ς·.  59  άναστάς]  ύποστάς  CoraCS  Cl.  25.  60  διαπυν- 
θανόμενον  ζ".  6*  αύται  ζ".  6*  malim  προβαλόμενος. 

NOTiE. 

(9)  Horatius  expressit  in  Arte  poet. 

Fungor  vice  cotis , acutum 
Reddere  quee  femm  valet,  exsors  ipsa  secandi. 


165  BIBLIOTHECA. 

σχήμα  τροπαΤς  ποικιλλόμενος*  διδ  καί  δι’  Ενδειαν 
της  έν  τούτοις  μεταβολής  ούδ*  έναγώνιος.  ’ΐσοκρα- 
τική  δέ  καί  τών  έν  τοΤς  λογοις  υποστάσεων  ή συν- 
εχεία. Τάχα  δ*  αν  τις  αύτδν  αΐτιάσαιτο  κλοπής,  ϊ\ 
ών  έν  τφ  πχνηγυρικψ  λόγψ  αύτού  πολλά  των  κατά 
τους  Επιταφίους  λόγους  είρημένων  'Αρχίνψ  τε  καί 
Θουκυδίδη  καί  Λυσίφ  ύπεβάλετο.  'Αλλ'  ούδέν  κωλύει 
παραπλήσιων  άνοκυπτόντων  πραγμάτων  ταΤς  όμοίαις 
ιξεργασίαις  κεχρήσθχι  03  και  τοΤς  ένθυμήμσσιν,  ούχ 
υποβαλλάμενον  τά  άλλότρια,  άλλα  τής  τών  πραγμά- 
των άναβλαστανούσης  φυσέως  τοιαυτα  οια  [795  Η.] 
και  τοΤς  προλαβούσι  προβαλλόμενη  έπιδείκνυται. 

Έτάφη  δ!  τελευτήσας  λαμπρώς  άμα  πατρί  καί 
μητρι  καί  αδελφή  καί  τη  άλλη  συγγενε^φ.  Άνέκειτχι 
δε  αυτού  <αί  έν  'ΕλευσΤνι  64  είκών  χαλκή,  έπιγραφήν 
Ιχουσα· 

Τιμόθεος  φιλίας  τε  χάριν  σύνεσίν  65  τε  προτιμών 

'Ισοκράτους  εικώ  τήνδ*  άνεθηκε  θεψ  66. 

Κλεοχάρους  67  ϊργον. 

Καί  έτέραν  δέ  είκονα  έστησεν  αυτού  πρδς  τψ 
'Ολυμπίω  68  Ιπί  κίονος  χαλκήν  ό θετός  παΤς  'Αφα- 
ρεύς  69,  υΐδς  γεγονώ;  Λαγίσκης  Εταίρας  τινδς,  ήν 
Ιχουσαν  τρεΤς  πατδας  ύστερον  'Ισοκράτης  ήγάγειο, 
ώνεΤίήνκαι  ό 'Αφαρεύς  δ την  εικόνα  στησάμενος 
και  έπιγράψας* 

Ισοκράτους  'Αφαρεύς  πατρδς  είκδνα  τήνδ*  άνεθηκε 

ζηνί,  θεούς  70  τε  σέβων  καί  γονεωναρετήν. 

ISA*. 

'Ανδοκίδου  λό\οι. 

'λνεγνώσθησαν  'Ανδοκίδου  λόγοι  δ*,  ούς  τέως 
ειδομεν,  δ -περί  των  μυστηρίου,  δ περί  τή;  Εαυτούς 
καθόδου,  δ περί  τής  προς  Λακεδαιμονίους  εΙρήνης, 
καί  τέταρτος  δ κατά  Άλκιβιάδου.  '*Εστι  δέ  έν  τού- 
τοι; δ άνήρ  άπλοϋς  τε  και  άκατάσκευος,  άφελείας  71 
τε  φίλος  καί  τψ  άσχηματίστψ  σχηματιζόμενος.  Συν- 
ακμάσαι  δέ  Σωκράτει  τφ  φιλοσόφφ  λέγεται,  καί 
άρχήν  αύτώ  τής  γενέσεως  γενέσθαι  η'  καί  ο'  'Ολυμ- 
πιάδα. ΠαΤς  δέ  έ/ρημάτιζε  Λεωγόρου,  ές  εύ  γεγο- 
νότων καταγόμενο;*  'Ελλάνικος  73  δέ  ©ησι  και  τούς 
πό^ω  τής  γενέσεως  οχετούς  ώκειν  είς  αύτδν  έξ 
'Ερμου.  Αΐτίαν  δέ  λαβών  τού  άσεβεΤν  έπί  τή  τών 
'Ερμων  περικοπή  καί  τη  τών  μυστηρίων  τής  Δή- 
μητρος  δβρει,  άπέφυγε  κριθείς  έπΐ  τψ  μηνύσειν 
τους  άδικούντας.  Σπουδήν  δέ  πάσαν  εΐσενεγκάμενος 
εύρε  τούς  είς  τά  Ιερά  άμαρτήσαντας,  οίς  καί  τδν  | 
I αυτού  πατέρα  συγκατεμήνυσεν.  [1460  R.]  'Αλλά 
γαρ  τούς  μέν  άλλους  πάντας  έλέγχοις  φωράσας  άπο- 
λέσθιι  κατεπράςατο,  τδν  δέ  πατέρα,  καίτοι  δεδεμέ- 
νον  ήδη,  έξείλετο  υποσχόμενος  έν  πολλοΤς  αύτδν 
λυσιτελή  73  γενέσθαι  τή  πόλει.  Καί  ούκ  έψεύσατο  · 
δ γάρ  Λεωγόρας  πολλούς  διήλεγξε  χρήματα  δημόσια 
νοσφισαμένους  καί  έτερα  τοιαυτα  παρανομούντας. 
Ευδόκιμων  δέ  έπΐ  τοΤς  πολιτεύμασιν  δ 'Ανδοκίδης 


- COD.  CCLXI.  166 

varielale  earom  ornetor.  Ideoque  propter  raram 
figurarum  mutationem  inoralione,non  est  conten- 
tioni aptus.  Continuatio  vero  in  orationibus  argu- 
mentorum propria  illius.  Forte  vero  quis  illum 
furti  redarguat, quod  multa  in  oratione  panegyrica 
ex  epitaphiis  sermonibus  Archini,  Thucydidis,  et 
Lysi»  sit  mutuatus  : verum  nihil  prohibet  iisdem 
uti  argumentis,  cum  e»dem  res  incidant,  nec 
supponere  aliena,  cum  res  argumenta  talia  pro- 
ducant, qualia  et  priores  habuerunt,  ostenditur. 


488  a Mortuus  honorifice  sepultus  est  cum 
patre,  matre,  sorore,  aliisque  amicis.  Est  et  illius 
in  Eleusine  aenea  statua  erecta, cui  ita  inscribitur. 

Timotheus  Honoris , Amicitioei  atque  Hospitali - 
talis  deabus , imaginem  Isocratis  dedicavit. 
Cleocaris  opus . 

Aliam  illi  statuam  aeneam  adoptatus  filius  Apha- 
reus statuit  ad  Olympium  in  columna,  qui  natus 
est  ex  amica  Lagisca,  quam  trium  liberorum  ira- 
trem  Isocrates  iluxit,  quorum  unus  erat  Aphareus, 
qui  illi  statuam  posuit,  et  inscripsit : 

Aphareus  Patris  Isocratis  hanc  statuam  honori 
Jovis  parentumque  virtuti  posuit. 

CCLXI.  Andocidae  orationes. 

Legimus  quatuor  orationes  Andocidae,  quas 
quidem  hactenus  vidimus,  unam,  De  mysteriis  ; 
De  reditu  suo9  secundam  ; tertiam,  De  pace  cum 
Atheniensibus  ; quartam,  in  Alcibiadem.  In  his 
sine  ornatu  et  admodum  tenuis, simplicia  sectatur, 
et  quia  ornatum  non  adhibet, ornatus.Floruisse  au- 
tem tempore  Socratis  dicitur, et  natus  circa  Olym- 
piadem septuagesimam  octavam, patre  natus  Leo- 
gora,  qui  bono  natus  loco  erat.Scribit  Hellanicus 
altius  eum  genus  suum  usque  ad  Mercurium  retu- 
lisse Postea  vero  impietatis  accusatum, quod  etiam 
ipse  Mercuriales  stutuas  concidisset,  ac  mysteria 
Cereris  violasset.  Uis  de  rebus  cum  esset  factum 
judicium,  elapsus  est, cum  se  sceleris  auctores  ju- 
dicaturum promitteret. Itaqueommi  cura  studioque 
intentus, eos  repent, qui  in  sacra  injuriosi  fuissent, 
in  quibus  patrem  etiam  indicavit.Cumque  eseteros 
omnes  convicisset,  perfecit  ut  extremo  supplicio 
afficerentur  ; patrem  vero  licet  jam  vinctum  libe- 
ravit,cum  illum  mullas  utilitates  civitati  allaturum 
polliceretur,  nec  fefellit  opinio.Mullos  enim  Leo- 
gorae  convicit, qui  pecunias  publicas  in  privatum 
usum  converterent, et  aliis  quibusdam  flagitiis  es- 
sent obnoxii.  Cum  vero  Andocides  ob  eas  res, 


VARIAS  LECTIONES. 

® χρήσθαι  ζ\  64  Έλευσινίψ  Coraes,  p.  μδ'.  65  σύνεσιν]  ξενίην  Pseudo-PlutarcIniS.  66  θεψ] 
Coraes.  67  Λεωχάρους  Pseudo-Plutarchlis.  68  'ΟλυμπΙείω  Curaes.  69  Άμφαρεύ;  B.  70  θεού  A. 
*άφώετΑ.  73  Ελλάνικός  B.  73  λυσιτελέσι  ς\  * 


167  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  168 

quas  in  republica  gessisset, magnam  gloriam  esset  A έπέθεχο  ναυκληρίχν  74,  καί  τοτς  χε  Κυπρίων  βχσι- 
consecutus,  navium  el  ipse  gubernator,  et  admi-  λεύσι  ξένος  έγένεχο  καί  πολλοτς  άλλοις  δοκίμοις, 
nistrator  Tactus  est,  ac  Cypri  regibus,  mullisque  ήνίκχ  καί  θυγατέρα  μεν  Άρισχείδου  ανεψιάν  δέ 
aliis  illustribus  hospitio  fuit  conjunctus, cum  Aris*  άύτού  των  οικείων  όπεκκλέψας  δωρον  επεμψε  χφ 
tidis  filiam,  unam  ex  civibus  consobrinam  suam,  Κυπρίων  βασιλετ.  Μέλλων  41  είς  δικαστήριον  έπί 
clam  domesticis  et  familiaribus  eduxit, etadCjpri  χή  κακουργώ  είσάγεσθιι,  πάλιν  αυτήν  άπό  Κύπρου 
regem  dono  misit. Cujus  rei  causa  cum  videret  se  κλέπχει,  καί  άλούς  δπό  τού  Κυπρίων  βχσιλέως 
in  jus  mox  vocntum  iri,  rursus  illam  6 488  b Cy-  δεσμοΤς  πχρεδόθη.  ΚάκεΤθεν  41  4ιχ4ράς  έπεδήμτ,σε 
pro  est  furatus,  eumquo  deprehensum  rex  in  vin-  χη  πόλει  κατ'  έχετνο  καιρού,  ήνίκα  χοίς  υ9  χά  πολι- 
Cula  conjicit  Cum  vero  aufugisset,  venit  in  civi-  τικά  μεχεχειρίζεχο  πράγματα*  δεθείς  δέ  και  υπο 
talem  quo  tempore  quadringenti  viri  rem  publicam  τούτων  παλιν  διεφυγεν.  Ήνίκα  os  ή 75  όλιφχρχίά 
administrabant : a quibus  cum  esset  vinctus,  au-  κατελύθη,  έφυγχδεύθη  τής  πόλεως,  xxi  έν  *'Βλιδι 
fugit,  ac  rursus  everso  illo  paucorum  dominatu  in  τόν  τής  φυγής  χρόνον  διχτρίψας  των  περί  θρασύ- 
exsilium  pulsus  est.  Hoc  exsilii  tempore  Elidem  βουλον  κατεληλυθότων  xai  χυτός  συγκατελήλυθεν. 
incoluit, et  cum  Thrasybuli  familiares  in  civitatem  Αίρεθείς  [796  B.]  41  περί  τής  εΙρήνης  είς  Δακεόαί- 
redirent,  ipse  quoque  est  reversus.  Missus  vero  b μονχ  πρεσδεύειν  καί  άδικετν  δόξας  Εφυγε.  Τούτου  δε 
pro  pace  ad  Lacedaemonios  cum  improbe  videretur  Εσχιν  Επώνυμος  καί  Ερμής,  άνάθημ*  μέν  φυλής 
in  hoc  Studio  versatus,  fugit. Porro  ab  iilo  denomi-  Αιγηίδος,  έπικλτ,Θείς  δε  ’Ανδοκίδου,  διόχι  πλησίον 
natur  etiam  Mercurii  statua.  Ea  enim  quamvis  a αυτού  Ανδοκίδη;  ώκεί. 
tribu  Ageide  posita  ac  dedicata  sit,  ab  Andocide 
tamen  nomen  habet,  quod  ille  statuae  proxime 
habitaret. 

CCLXII.  ΣΕΒ\ 

Lysioe  orationes . Λυσίου  λόγοι. 

Legi  varias  Lysi»  orationes,  quse  dicuntur  esse  ’Δνεγνώσθησίν  Λυσίου  λόγοι  διάφοροι,  φέρονται 
numero  trecenta)  el  vigenti  quinque,quarum  legi-  41  αυτού  κε'  xxi  ύ,  ών  τοΤς  γνησίοις  γ*  χαί  λ'  και 
ϋΠ)8Β  sunt  ducent»  et  triginta  tres.  In  quibus  διακοσίους  76  έγκρίνουσιν,  έν  οΤς  δίς  μόνον  το  ελαχ- 
bis,  tantum  dicendo  victus  dicitur,  cum  tamen  τον  Ενεγχεΐν  τή  λέξει  προς  τούς  άνταγωνισχάς  πολ- 
saepius  cum  adversariis  COntenderit.Est  in  oratio*  λάχις  άγωνισάμενος  λέγεται.  "Εσχι  δέ  τυΤς  λόγοις 
nibue  suis  brevissimus,  el  ad  persuadendum  per-  βραχύτατος  τε  και  τιθχνώχχτος,  κα>  τφ  δοκεΤν  μή 
appositus, et  si  quis  alius  graviter  dicendi  peritue,  C δεινώς  λέγειν,  εΐπέρ  δι;  άλλος,  δεινότατος  77  * άλλα 
tametsi  non  appareat.  Etenim  quanquam  facilis  γάρ  xxi  εύκολος  είνχι  δοκών  ούδέν  Ελαχτον  δυσμίμ η· 
videtur  eese,  nihilominus  tamen  imitatu  est  dUB-  το;  Επιδείκνυτνι.  Τους  μέντοι  γε  των  λόγων  πλείους 
cilis.  Multas  orationes  privatis  hominibus  dedisse  Ιδιωτχις  έχδεδωκέναι  λέγεται.  Συγκεφχλχιοΰσι  δέ 
dicitur.  Scripsit  item  in  genere  orationis,  concio-  τούς  λόγους  αυτού  δημηγορία*,  Επισχολαί,  Ιγκώμια, 
nes,  epistolas,  laudationes,  epilapbia, amatoria, et  έπιτάφιοι,  Ερωτικοί  κχί  Σωχράχους  άπολογία.  "Εστι 
Socratis  defensionem. In  plerisque  orationibus  est  μέν  iv  ούκ  όλίγοις  αυτού  λόγοις  ήθικύς,  γίνεται  δέ 
moralis,  et  quidem  ad  intelligentiam  cum  bonum  καχά  τήν  78  διάοιχν  6 ήθικός,  δχαν  χρηστήν  !χ$ 
sortitur  argumentum,  et  quod  ad  meliora  cooten-  προαίρεσιν  χαί  προ;  τά  βελχίφ  ^έπουσχν.  "οθεν  ού 
dat. Unde  non  tenuiter  dicendum,  quid  rei  gestum,  χρή  ψιλώς  τά  πραχθέντα  λέγε ivf  άλλα  χαί  τήν  γνώ- 
sed  el  ratio  addenda,ob  quam  singula  sint  gesta  ; μήν  αυνάπτειν  μεθ  ής  έπράττετο  Εκαστον,  οΐον,  άν 
verbi  gratia,  si  difficilia  dixerit , causari  necessi-  μέν  χαλεπά  ή 79  καί  πρός  φίλους  ή άλλως  μέτριους, 
talem  erga  amicos,  aut  alios  moderatos  : sin  vero  τήν  άνάγκην  αίτιάσθαι,  άν  δέ  άμείνω,  τήν  προαίρε- 
meliora, voluntatem  praetendere.Haec  vero  maxime  αιν.  ACxn  δέ  μάλιστα  πιθανή  γίνεται,  είτήναΐχίχν 
probabilis  est,  si  causam  addas.CausaS  vero  non  προσλάδοι.  Τάς  μέντοι  γε  80  αΐτίχς  ού  χρή  τού  λυσι- 
oportet  utilitatis  gratia  assumere.  Prudentis  enim  q τέλους  Ενεκα  παραλααβάνειν  * φρονίμου  γάρ  μάλλον 
hoc  magis  est  Viri  quam  frugi  ac  probi. Difficilis  hic  ή χρηστού  καί  εύγνώμονος  τά  τοιχύτα.  Χαλεπός 
6St  servandi  modus,  in  quo  et  Lysias  s»pe  vide-  δέ  δ τρόπος  φυλάξαι*  διό  χαί  Λυσίζς  έν  αύχφ  φαίνεται 
tur  peccasse.  Maxime  celebres  habentur  cum  aliae  πολλάκις  διαμαρχάνων,  θαυμάζονται  μέντοι  γε  αυτού 
orationes  ejus,  tum  de  tutela  contra  Diogi tonem,  άλλοι  τε  πολλοί  81  λόγοι  χαί  8ή  ό πρός  Διογείτονα 
probabilem  namque  et  puram  narrationem  facit,  έπιτροπής*  πιθανήν  τε  γάρ  καί  κχθχράν  τήν  διήγη- 
sed  non  recta  ad  amplificationes  et  aggerationes,  αιν  ποιείται,  άλλ*  ούκ  ευθύς  έπί  τάς  αυξήσεις  καί 
Ut  multi  faciunt, convertitur. Etenim  non  sunt  haec  τάς  δεινώσεις,  όπερ  πολλοί  πάσχουσιν,  υπάγεται, 
propria  480α  primae  rei  explicationis,  sed  locum  Καί  γάρ  ούδ*  8*  Κστιν  οΙκεΤα  τά  χοιαύχα  τής  πρώχή; 
habent  in  sequentibus.  Magnam  autem  puritatem  διδασκαλίας  τού  πράγματος,  άλλ’  έν  τοΤς  μετά 

VARLE  LECTIONES. 

74  ναυκληρίφ  Taylorus Lectt.  Lysiae,  ρ.  689.,  cf.  ρ.  489  b 37  et  400  b 25.  75  ή om.  A.  76 διακόσιοι  ζ". 
77  praestat  οεινός.  78  τήν  om.  A.  79  $ A:  eTn  69  γε  om·  A.  31  τε  πολλοί  add.  A.  8*  ούδ’]  ovx  B* 


169 


BIBLIOTHECA.  — COD.  CCLXII.  170 

τούτα  χώραν  εχει  καταλέγεσθαι.  [1461  R.)  Καί  A et  perspicuitatem  in  rebus  et  verbis,  etiam  in  prin^ 
πολλην  81  την  καθαρότητα  καί  σαφήνειαν  1ν  τε  τοτς  cipio  orationis  ostendit,  ut  in  narrando  sine  am- 
πράγμασι  κα»  τατς  λέξεσιν  άπ*  αυτής  τής  του  λόγου  bagibos,  et  nihil  externum  aliunde  asciscendo, 
προβάλλεται  αρχή;,  ώσπερ  καί  το  σχήμα  τό  κατ'  Venustatem  autem  compositionis  non  quivis  facile 
εάθεΤαν  άρμόζον  αφηγήσει,  xxi  τό  μηδέν  τι  85  Εξωθεν  animadvertit.  Nam  simpliciter  et  casu  ut  res  dat 
συνεφέλκεσθαι.  Το  81  τής  αρμονίας  αύτού  κάλλος  ου  se,  dicere  videtur,  assurgit  tamen  ornatu  in  im· 
παντός  έστιν  αίσθάνεσθαι  * και  γάρ  8οκεΤ  μεν  άπλώς  mensum,  eslqae  oratio  ejus  et  propter  schemata 
xat  ώς  Ιτυχε  συγκεΐσθαι,  είς  υπερβολήν  δε  κοσμου  digna  ad  miratione, et  propter  sensum, et  verba, et 
χατεσκεύασται.  Καί  άπλώς  ολος  84  6 λόγος  άξιος  concinnam  horum  compositionem, et  inventionem, 
θυμάσαι  κατά  τε  τά  σχήματα  καί  τά  νοήματα  καί  et  ordinem  enthymematum  et  epicherematnm. 
τά  δνόματα  καί  τήν  έναρμόνιον  τούτων  συνθήκην  και  την  εύρεσιν  καί  τάξιν  των  Ενθυμημάτων  τε  καί 
Επιχει  ρημάτων. 

'Αμφιβάλλεται  μεν  παρ'  Ενίοις  85  6 περί  τού  In  dubiam  autem  a nonnullis  vocatur  oratio  περί 

σηκού  λόγος  * 8 σηκός  81  νυν  εΤδός  έστιν  Ιεράς  τού  σηκού  qum  est  species  sacrae  oleae.  Sed  verum 
έλιίας.  Άλλ’  ότι  μεν  γνήσιος  Λυσίου,  εκ  τε  των  Β ejus  esso  auctorem  Lysiam  e capitibus  apparet, et 
κεφαλαίων  δήλον  καί  έκ  των  περ\  αύτού  Ιπιχειρη-  ex  argumentis, e prooemio,  narratione  et  epilogo. 
μάτων  και  86  Εξ  αυτού  γε  τού  προοιμίου  τής  τε  δι-  Felicissime  enim,  et  consueta  huic  gravitate  in 
ηγήσεως  καί  τού  Επιλόγου  (πάνυ  [797  Η ] (£ρ  δάι-  simplicitate  sunt  illa  composita,  ct  secundum  en* 
μςνίως  καί  κατά  τήν  ειθισμένην  τψ  άΛρί  Εν  τή  tliymemata,et  non  epich erematis  singula  demons- 
άπλότητι  δεινότητά  Εστιν  Εξιργασμένα  ταύτα)  * καί  trare,  Lysiae  tenorem  maxime  indicat,  quin  etiam 
μήν  87  να*  τό  κατ'  Ενθύμημα,  άλλα  μή  κατ'  Επιχεί-  orationem,  non  uni  immorando  producere,  soler- 
ρημα  προάγειν  τάς  Αποδείξει;  τού  Λυσίου  μάλιστα  tlXB  Lysiae  e$t  : ut  et  soliditas  orationum  ; denique 
xh  Ιδίωμα  απαγγέλλει.  Άλλα  καί  τό  μή  καθ'  Εν  δια*  maguam  brevitate  voluptatem  afferre  (in  quo  post 
τρίβοντα  μηχυνειν  τδν  λόγον  τής  τού  Λυσίου  Εστίν  Demosthenem  solus  inter  caeteros  oratores  excel- 
άκριβείας,  και  τό  εύπαγες  των  λόγων,  καί  τό  διά  luiSSC  ridetur)  et  pulchritudo  descriptionis, quo  in 
βραχύτητος  πολλήν  παρέχειν  ήδονήν,  δ μετά  γε  genere  neque  Platoni,  nec  iSschini,  nec  Demos- 
Δημοβθένην  ο3τος  μόνος  τών  άλλων  ^ητόρων  φαί-  theni  cedit.  Proprium  autem  Lysiae  est  antitheta 
νεεαι  κατόρθωσα;,  και  τό  κάλλος  81  τής  διατυπιύ*  proferro,  quae  non  ostendant  captiosum  quid,  sed 
σε»ς,  έν  φ μήτε  Πλάτωνος  μήτε  Λημοσθένους  μήτε  a rebus  ducta  demonstrent. Signum  Lysianae  facul- 
Αίσχίνου  τό  Ελαττόν  Εστιν  άπενηνεγμένος.  Ιδίωμα  olc  tatis  est,  et  in  omni  periodo  membrorum  concin- 
Λυσίου  και  τό  τάς  άντιθέσεις  προάγειν  μηδαμώς  μεν  nitas,  et  CUm  puritate  floridum.  Paulus  Mysus 
έμφαινσύσας  τό  Επιβεβουλευμένον,  τό  81  ύπ'  αυτών  orationem  eamdem  περί  τού  σηκού  CUm  dicta  ΠΟΠ 
των  πραγμάτων  Επεσπασμένον  δεικνύειν.  Τεκμήριον  intelligeret,  a genuinis  Lysiae  orationibus  exter* 
& της  Λυσιακής  δυνάμεως  και  τό  Εν  πάση  τή  minat,  et  multas  pulchrasque  alias  orationes  tan- 
περιόδφ  τών  χόλων  εύάρμοστον  και  μετά  καθαρότητος  quam  alienas  rejiciens,  magnam  utilitatem  homi- 
εύενθές.  Παύλος  8έ  γε  δ Εκ  Μυσίας  τόν  τε  περί  τού  nibus  eripuit : non  inventis  amplius  his  quae  ab  eo 
σηκού,  λόγον,  ούδΐν  τών  είρημόνων  συνιείς,  τής  in  reprehensionem  ceciderunt.  Semel  enim  se- 
[τε]  γνησιότητος  τών  Λυσιακών  Εκβάλλει  λόγων,  καί  elusae,  neglectae  sunt,  quod  4896  reprehensio 
πολλούς  καί  καλούς  άλλους  είς  νόθους  άπο^ιψάμενος  fortior  esset,  quemadmodum  in  aliis  multis, 
πολλής  και  μεγάλης  τούς  Ανθρώπους  ώφελείας  veritate  detecta. 

άπεστέρησεν,  ού/  ευρισκομένων  Ιτι  τών  ύπό  διαβοΐήν  πεσόντων*  άπαξ  γάρ  άποκριθέντες  παρεωρά- 
θησαν,  Επεκρατεστέρας  τής  διαβολής,  ώσπερ  καί  Επ'  άλλων  πολλών,  ή της  άληθείας  γεγενημένης. 

"Εστι  81  δ Λυσίας  δεινός  μίν  παθήνασθαι,  Επιτή-  D Dexter  autem  et  acer  fuit  Lysias  ad  commo* 
δειος  81  τους  πρός  αύξησιν  διαθεΤναι  λόγους.  Τι*1ς88  vendos  affectus,  et  orationis  amplificandae  egregie 
μεν  σύν  τών  περί  τούς  Ρητορικούς  διατριβόντων  peritus. Nonnulli  igitur  rhetores  non  recte  de  Lysia 
λόγους,  89  ούκ  όρθώς  W)  όπήχθησαν  εΙπεΤν  91  περί  dixerunt, ostendere  crimina  prae  ceteris, qui  ante- 
Αυσίου  ώς  άποδετξτι  μεν  τά  Εγκλήματα  παρ’  όντι-  cesserunt,  posse,  amplificandis  7ero  iis  multo  in- 
νασύν  τών  παλαιών  άνδρών  τό  προκεκριμένον  Ιχει,  feriorem  esse.  Etenim  aperte  refelluntur  ejus 
σύξήσαι  81  ταύτα  πολλών  Ενδεής.  Καί  γάρ  Ελέγχονται  orationibus,  qtlibus  judicium  eorum  falsum  esse 
φινερώς  ύπό  τών  αύτού  λόγων  πολύ  τής  Επ’  αύτώ  98  convincitur,  et  maxime  oratione  contra  Mnesipto- 
διαεφαλλόμενοι  κρίσεως.  Καί  μάλιστά  γε  τούτους  ό lemon. Mirum  enim  in  modum  accusationem  auget, 
κατά  Μνησιπτολέμου  διελέγχει  · θαυμαστώ;  γάρ  τήν  Errat  et  Ccecilius,qui  CUm  hunc  inter  alios  inven- 
κατηγορίαν  93  πρός  μέγεθος  οΰτος  εύξησε.  Καικίλιος  tione  praestare  asserat,  inventa  tamen  disponere 
% αμαρτάνει  εύρετικόν  μίν  τόν  άνδρα,  ειπερ  άλλον  perinde  posse  negat,ticet  hac  virtutis  dicendi  parte 

VARLE  LECTIONES. 

85  τί  B.  et  COIT.  A : τήν  ζ".  84  δλος  add.  A.  85  δ παρ’  ένίοις  ζ\  86  καί  add.  Α.  87  καί  μήν  add. 
Α.  88  πίνες  om.  Β.  89  λόγους  om.  Β.  80  όφθώς  δπήχθ.  Β.  91  είπειν  περί  Λυσίου]  περί  Λυσίου  εΙπεΤν 
τών  περί  τους  ρητορικούς  τινες  διατριβόντων  λόγους  Β.  98  αυτό  ζ\  95  προσηγορίαν  Α. 

Patrol.  Gr.  CIV. 


6 


171  RHOTII  PATRIARCHA  CP.  172 

nemini  cedere  videatur. Vidit  Demosthenem  ndo-ΑτινΑ  συνομολογών,  οίκονομήσαι  δέ  τα  εύρεθέντα  ούχ 
lescentem  Lysias,  patrem  que  habuit  Cephalum  ούτως  ικανόν  * καί  γαρ  κΑ/  τούτφ  τφ  μέρει  τής 
Lysaniam  Cephali  (ilium.  Is  natione  Syracusanus  Αρετής  του  λόγου  ούδενός  όραται  φαυλότερος.  Είδε  δε 
fuit.  Athenas  cum  migrasset,  parlim  urbis  desi-  ΔημοσΘένην  μειράχιον  ·*  όντα.  α2χζ  $£  γέγονεν  6 
derio  captus,  partim  Periclis  Xanthippi  filii  fama  Λυσίας  Κεφάλου  του  Λυσανίου  τού  Κεφάλου,  γένος 
excitatus,  ibi  primo  quidem  cum  clarissimis  Athe-  μεν  Σαρακούσιος,  μετανάστης  δε  γεγονώς  εις  'Αθήνας 
niensibus  erudiebatur  : postquam  vero  civitas  CO-  πόθω  τε  της  πόλεως  και  της  Περικλέους  τοΰ  Ξχν- 
loniam  Sybarim  misit,  abiit  una  cum  fratre  Pole-  θίππου  φήμης,  kv  ή τα  μέν  πρώτα  συνεπαιδεύετο 
marcho  natu  maximo,  Ut  baereditatis  paternae  τοΤς  έπιφανεστάχοις  των  'Αθηναίων,  δστερον  δέ  την 
particeps  fieret.  Cum  jam  quindecimum  annum  βΐς  Σύβαριν  Αποικίαν  στελλούσης  τής  πόλεως  [1464  R.J 
ageret,  apud  Tisiam,  et  Niciam  Syracusanos  insli-  φχετο  καί  αυτός  συν  τφ  πρεσουτάτφ  τών  Αδελφών 
tuitur,  cumque  domum  comparasset,  atque  haere-  Πολεμάρχψ,  έφ*  φ τού  πατρώου  μετασχεΤν  κλήρου* 
ditatem  esset  consecutus,  vixit  in  summa  abun-  2τος  δέ  έξκαιδέκατον  95  ήγε.  Καί  διέτρίβεν  Ακροώ- 
dantia  usque  ad  Clearchi  praeturam, sequenti  anno  μένος  Τισίου  τε  καί  Νικία  τών  Συρακουσίων  96  ot- 
accusatus,  quod  partes  Atheniensium  sequeretur,  χίαν  δέ  κατασκευασάμενος  καί  κλήρου  τυχών  έπολι- 
cum  aliis  tribus  est  patria  expulsus.  Athenas  vero  Βνεύετο  τών  πολλών  [798  H J ούκ  ένδεέστερον  Ιως 
CUm  venisset,  cum  jam  quadringenti  viri  rempu-  Κλεάρχου  του  'Αθήνησιν  αρχοντος  * τφ  δέ  έξης 
blicam  in  suam  ditionem  redegissent,  in  ea  egit,  ένιαυτφ  άττικίζειν  αίτιαθεις  μεθ'  έτέρων  τριών 
Cum  vero  triginta  viri  rempublicam  recepissent,  έξέπεσε  τής  πατρίδος.  'Αθήνησι  δέ  παραγεγονώς  τών 
mansit  annos  septem  : privatus  vero  facultatibus,  λ'  την  πόλιν  έχόντων  διέμεινεν  97  αυτόθι  * τών  λ'  δέ 
ac  fratre  Polemarcho  amisso,  ipse  aegre  effugiens  τήν  πόλιν  άντικατασχόντων,  ζ'  μεν  Ετη  διέμεινεν, 
imminentem  interitum,  egit  Megaris.  Tribulibus  'Αφαιρεθεϊς  δέ  τήν  ουσίαν  καί  τόν  Αδελφόν  Πολέμ- 
vero illius  reditum  urgentibus, utilissimusomnium  αρχον  Αποβαλών,  αυτό;  μόλις  διαδρας  τόν  έπικρε- 
fuit,  data  mille  drachmarum  pecunia,  et  clypeis  μάμενον  όλεθρον,  διήγεν  έν  Μεγάροις.  Τών  δ'  Από 
ducentis,  missusque  cum  Hermone  subsidiarios  Φυλής  έπιθεμενων  τή  καθόδφ  χρησιμώτατο;  απάν- 
milites  mercede  conduxit  trecentos  et  duos,  per-  των  γέγονε  τή  κράξει  * χρήματά  τε  γαρ  αύτός 
suasitque  Thrasybulo  Eliensi  490fl  hospiti,  Ut  παρέχε  δραχμας  99  δισχιλίας  καί  Ασπίδας  ς-’,  σταλείς 
dlio  talenta  daret.  His  de  causis  cum  scripsisset  δέ  συν  "Ερμονι  Επικούρου;  τε  έμισθώσατο  τ’,  καί 
Thrasybulus  jus  civitatis  illi  post  redilum  dandum  θρασύδαιον  τόν  ΉλεΤον  επεισε  ξένον  όντα  αύτψ  β’ 
esse,  populus  Atheniensis  donum  ralum  habuit,  τάλαντα  παρασχεΤν.  ’Εφ’  oT;  γράφει  μέν  μετά  τήν 
Archinus  vero  eum  accusat  violatarum  legum,  £ κάθοδον  ό Θρασύβουλος  πολιτείαν  αύτφ,.ό  δέ  δήμος 
quod  nondum  facto  senatusconsulto,  donum  acce-  έκύρωσε  τήν  δωρεάν.  ’ΑρχΤνος  δέ,  δια  τό  άπροοού- 
pisset.  Postquam  vero  decretum  abrogatum  est,  λευτον  είσαχθήναι  τό  ψήφισμα,  γράφεται  [γραφήν] 
jure  civitatis,  et  reliquum  tempus  perinde  ac  SI  παρανόμων  τήν  δωρεάν  * και  έπεί  κατεγνώσθη  τό 
civis  fuisset,  transegit,  obiitque  ibidem  annos  ψήφισμα,  τής  μέν  πολιτείας  ό Λυσίας  απελαύνεται, 
natus  tres  et  octoginta,  alii  septem  subtrahunt,  τόν  λοιπόν  δέ  χρόνον  κατεβίω  Ισοτελής  ών.  Καί  τέ- 

λευτφ  αύτόθι,  γί  καί  π*  Ετη  γεγονώς  · οί  δέ  Αφαιρουσιν 
αύτού  ζ' 

CCLXIII.  ΣΕΓ\ 

Isai  orationes.  Ίσαίου  λόγοι. 

Legimus  varias  orationes  Isseirquarum  numerus,  'Ανεγνώσθησαν  99'ΐσαίου  διάφοροι  λόγοι,  ούτοι  δέ 

Ut  semel  dicam,  sexaginta  quatuor  : quarum  ger-  Απλώς  είπεΤν  εις  δ*  καί  ξ'  συναριθμούνχαι  · τούτων 
manae  solum  quinquaginta.  Lysiam  autem  potis-  δέ  ο!  τό  γνήσιον  μαρτυρηθέντες  ν’  κάταλείπονται 
simum  imitatus  est,  cujus  et  discipulus  fuit.  Imi-  μόνοι.  Λυσίου  t 5έ  γέγονε  μιμητής,  ου  καί  μαθητής 
tatum  vero  illum  fuisse  arguit  nominum  concinni-  έχρημάτισε.  Τήν  μίμησιν  δέ  αύτφ  προσάπτει  τών  τε 
tas, et  rerum  gravitas. Sic  enim  orationes  illius  Ly-  ρόνομάτων  ή Αρμονία  καί  ή έν  τοΤς  πράγμασι  δεινότης· 
siam  imitentur.  Ut  nisi  quis  diligenter  attendat,  οδτω  γΑρ  αύτού  οί  λόγοι  πρός  έκείνους  τήν  ομοιότητα 
utriusquestylidifferentiam  vix  dignoscat, schemata  φέρουσιν  ώς,  εί  μή  τις  πολλήν  αύτών  ποιήσαιτο  τήν 
si  excipias.  Etenim  primus  Isaeus  schemata  adhibuit  διάσκεψιν  καί  μελέτην,  ούκ  αν  έκατέρων  λόγων  τού 
et  ammum  ad  Civilem  artem  convertit, quod  maxime  χαρχχτηρος  τήν  διαφοράν  διαγνοίη,  πλήν  χαεά  γε 
Demosthenes, illius  discipulus, imitatus  est.Genere  τούς  σχηματισμούς.  Καί  γαρ  πρώτος  ’ΐσαΤος  σχημα- 
eratChalcidensis.Athenasvero  missus  Lysi»  prae-  τιζειν  ήρξατο  καί  τρέπειν  Επί  τό  πολιτικόν  τήν 
captori.  Ut  diximus,  operam  dedit.  Floruit  vero  διάνοιαν,  δ μάλιστα  καί  Δημοσθένης,  μαθητής  αυτού 
post  Peloponnesiaeumbellum, et  usque  ad  Philippi  γεγονώς,  έμιμήσατο.  Χαλκιδεύς  δέ  9 γέγονε  τό  γένος 
imperium  pervenit.  Hic  relicto  ludo  SUO,  Demo-  ό ΊσαΤος,  εις  Αθήνας  δέ  μετελθών  έσχόλασεν  (ώς 

VARLE  LECTIONES. 

94  μειράχιον  ΔημοσΘένην  ζ\  9S  έξχαιδέκατον  Α : πέντε  καί  δέκατον  ζ\  96  Συρακοσσίων  Α.  97  διέμε- 
νεν  Α.  83  δραχμας  δισχιλίας  παρέσχε  ζ\  99  Ανεγνώσθη  Α.  I Λυσία  Α.  * δέ  add.  Α. 


173  BIBLIOTHECA.  - CODD.  CCLXIII,  CCLXIV.  174 

προείρηται)  Αυσίφ β ήκμασε  δε  μετά  τόν  Πελοποννη-  a sthenem  decem  millium  drachmarum  praelio  insti- 
ciTxbn  πδλεμον,  καί  μέχρι  της  Φιλίππου  διήρκεσεν  tuit,ob  idque  maxime  excelluit.  Ipsi  etiam  Demo- 
δρχή*.  Άποτεβς  5 δέ  ποτέ  τής  σχολής  έπΙ  δραχμαΐς  Stheni  de  tuloribttS  scripsisse  ferunt  orationes, 
μυρίαις  καθηγήσατο  Δημοσθένους·  διό  καί  μάλιστα  γέγονεν  έπιφανής.  Φασί  δε  αυτόν  καί  τους  έπιτρο  « 
πιχους  λόγους  Δημοσθένει  συντάςαι. 

2ΕΑ'·  CCLXIV.  JSschinU  orationes . 

Αίσχινου  λόγοι. 

Άνεγνώσθησιν  λ Λίσχίνου  λόγοι,  ών  τδ  πλήθος  δ LecUe  sunl  orationes  ASschinis  : quarum  (res 
τρεις  Αριθμός  περιορίζε»,  και  έπιστολαΐ  θ'.  Ό δέ  numero  sunt,  et  epistola  novem.  Nam  Deliaca 
Δηλιακός  έπιγραφόμενος  ούκ  Ιστιν  Αίσχίνου.  *Εστι  UOD  est  iEschinis.  In  orationibus  SUIS  8Uavis,  pu- 
δέ  τοίς  λόγοις  αύτοΰ  γλυκύς  τε  και  καθαρός  καί  rus,  distinctus,  et  enthymematum  perspicuitate 
ευκρινής  καί  τή  τ»ν  (νθυμημάτων  σαφηνεία  excellens.  Oratio  vero  in  Timarchum  habita, 
σεμνονάμενος  [I46B  R.]  ’Ο  μέντοι  κατά  Τιμάρχου  ISWiificiflW  /ilcWflrel,  aCCUStl.  Timaithll8 

λόγος  [799  Η.]  έταιρήσεως  5 τόν  Τίμαρχον  γράφεται-  vero  territus,  judiciumque  defugiens  se  suspen- 
καί  δ Τίμαρχο;  καταπλαγείς  καί  λιπών  τον  Αγώνα  dit. 
έ αυτόν  Ανήρτησεν.  Β 

Έπήγγειλε  δέ  καί  τήν  iv  Ταμύναις  νίκην  πρώτος  Nuntiavit  primus  secundam  victoriam  in  Tamy- 
’ Αθηναίοι ς τό  δεύτερον  * διό  καί  όστεφανώθη.  Φασ\  δέ  nis  Atheniensibus,  quamobrem  corona  donatus 
τα  μέν  πρώτα  εΙπεΤν  αύτόν  έν  τφ  δήμφ  κατα  Φι-  wt.  Ferunt  autem  400Α  primum  ipsum  ad  popu- 
λ(ππου,  Ινευδοκιμήσαντα  δέ  τψ  λόγψ  πρεσβευτήν  lum  contra  Philippum  orasse,  cnmtjue  oratione 
προς  ’Αρκάδας  χειροτονηθήνοη,  είς  ούς  παραγεγονώς  gratiam  comparaseet,  legatum  ad  Arcadas  mis* 
συνεστήσατο  τους  μυρίους  έπΙ  Φίλιππον.  sum  esse,  ad  quos  cum  venisset,  decem  millia 

contra  Philippum,  armasse. 

Ουτοςό  Αίοχίνης  παΐς  γέγονεν  ’Ατρομήτου,  ©υγόν-  Aeschines  hic  patre  natus  est  Atroraeto,qui  ini· 
τος  μεν  έχΐ  τών  λ',  συγκαταγαγόντος  δε  τόν  δήμον,  tiocum  Sub  triginta  tyrannis  exsularet,ipse  postea 
Τούτου  δ^  καί  Γλαυκοθέας  γίνεται  υιός,  Κοθωκίδης  populum  ad  libertatem  revocavit:  Gl&ucotbea  ma- 
μεν  τόν  δήμον,  ούτε  δέ  τών  6 έπ·  γένει  περιφανών  tre,  tribu  vero  Cotbocides,  neque  genere,  neque 
ούτε  τών  έπι  χρήμασι  λαμπρών.  *Εν  δε  τψ  νέψ  τής  opibus  celebris.Adolescens  cum  esset  ac  robustus 
ήλικίας  τδ  σώμα  φέρων  έ^ωμένον  τά  γυμνάσια  viribus,  ad  gymnasia  studium  laboremque  contu- 

Ιπονεΐτο,  λαμπρόφωνος  οέ  πεφυκώς  τραγψδίαν  lit.  Postea  cnm  vocis  firmitate  ac  robore  valeret, 
ήσκησε  μετά  ταύτα,  ώς  δε  λέγει  Δημοσθένης,  υπο- ^ S6  tragoediis  ageadis  exercuit:  6t,Ut  Demoethenes 
γραμματευων  καί  τριταγωνιστών  ’Αριστοδήμψ  έν  scribit, scribae  vicarius, ac  (10)  tertias  agens  partes 

τοτς  κατά  δήμους  Διονυσίοις.  Καί  παΤς  μέν  ώ>  in  Bacchanalibus  Aristodemi  arbitratu  semper 

έδίδασχε  συν  τψ  πατρι  γράμματα,  είς  τό  μειράκιον  fuit:  etjuvenis  etiam  numiitteras  unacum  parente 
δε  προελθών  έστρατεύετο.  Ήκροάσατο  δέ,  ol  μέν  docuit:  prov ectior  autem  militavit.  Nonnulli  etiam 
φασιν  Ίσοχράτους  καί  Πλάτωνος,  Καικίλιος  δέ  Socratem  et  Platonem  audisse  ferunt.  Caecilius 

Αεωδάμαντος  λέγει.  Πολιτευόμενες  μέντοι  γε  ούκ  vere  (li)  LeodamantlS  discipulum  facit.  Versatus 
άφανώς  έκ  τής  έναντίας  μερίδος,  συνεπρέσβευε  τοΐς  in  republica  est  non  inglorius : quod  Demostheni, 
περί  Δημοσθήνην  Αλλας  τε  πρεσβείας  πολλάς  και  πρός  ejusque  suffragatoribus  adversaretur, cum  quo  le- 
Φίλιππον  6πέρ  τής  ειρήνης,  έφ*  ή καί  παρά  Δήμο-  gationes  obiit  cum  multas  alias,  Ium  de  pace  ad 
σθένους  χατηγορήθη  ετι  δέ  ώς  πόλεμον  έξάψειε  Πυ-  Philippum,  in  qua  accusatus  a Demosthene  est : 
λαγόρας  αίρεθείς  πρός  ΆμφισεΤς  1 Άμφικτύοσι,  και  quodque  ipse  Pylagoras  exsistens  aucter  belli  in- 
τόν  λιμένα  έργαζομένοις  · έξ  ής  8 πράξεως  συνέβη  troducendi  fuisset,  cum  ab  Amphictjonibus  ad 
Φιλίππψ  προσφυγεΤν  Άμφικτύονας,  τόν  δέ  υπό  του  Amphiss&OS  legatus  est  creatus,  ipsique  Amphic- 
Αίσχίνου  συνεργούμενον  έπιθέσθαι  τοΐς  πράγμασι  tyones  portum  Struxissent ,qU0  facto  ad  Philippum 
καί  την  Φωκίδα  λαβεΐν.  Συνειπόντος  μέντοι  γε  αύτψ  D confugerunt, et  Phili ppU8, auctore  A£echine,resip· 
Εύβούλου  του  Σπινθάρού  Προβαλεισίου  0 δημαγω-  eas  esi  aggressus, et  Phocidem  cepit.  Ejus  senten- 
γοΰντες  ψήφοις  μόναις  λ'  άπέφυγε.  Χρόνψ  δέ  ύστερον  lia  patrocinanleEubulo  Spinthari  filios  et  Proval- 
Φιλίππου  μεν  τετελευτηκότος,  'Αλεξάνδρου  δέ  δια-  lusio,  qui  tum  summam  apud  populum  potestatem 
βαίνοντος  είς  τήν  'Ασίαν,  έπΙ  ταΐς  Δημοσθένους  obtinebat,  sublevatus,  triginta  suffragiis  UVasit. 

VARLE  LECTIONES. 

3 ύποστάς  Α·  δ άνεγνώσθη  A.  3 libri  έταιρίσεοκ.  3 τών  B : δέ  τών  ζ\  7 άμφισσεΐς  Β.  Leichius  ρ. 
XLII  Άμφικτύοσι  πρός  'Αμφισσεΐς  τό  πεδίον  καί  τόν  λ.  έργαζομένους.  8 ές  ής]  έξής  ζ".  9 libri  Προβα- 

λουσίου. 

NOTiE. 

(10)  Cic.  Divinat  in  Ferrem, ut  in  actoribus  Grae-  (11)  Sic  et  Plutarch.  in  X Orator.  Alcidamantis 
tis  fler}  videmus  &£pe  illum  qui  est  secundarum.  Eleatae,  Suidas  in  iEschine. 


175 


176 


PHOTO  PATRIARCHjE  CP. 

Postea  VerO,COmPhiUppO  KDOrtUO, Alexander  tHM- Λ τιμαΤς  Κτησιφώντα  npaytpiwv  έγράψατο.  Ου  μετά- 
siret  in  Asia,Ctesiphontem  in  jns  vocavit, quod  de-  λάβα»  δέ  τδ  πέμπτον  μέρος  w ψήφων  είς  'Ρόδον 
cernendis  Demostheni  honoribus  ipse  contra  leges  έφυγε,  δραχμάς  χιλίας  ού  βουληθείς  δπέρ  της  ήττης 
fecisset.  Qoo  in  certamine  com  quintam  suflra-  χαταβαλεΤν  11 . Έν  δέ  τη  ’Ρόδψ  αχολην  χαταστησά- 
giornrn  partem  non  obtinnissetyRbodnm  confugit,  μένος  έδίδασχεν  * kv  φ τοΤς  ’Ροδίως  τον  χατα  ί τη  Ol- 
eum a multa  mille  drochmarum  persolvenda,  ad  Mmoc  έπεδείξατο  λόγον,  θχυμαζόντων  δέ  ε!  xwn 
quam  fuerat  damoatUS9animo  ac  voluntate  abhor-  δημηγορήσας  ήττήθη.  Εύχ  αν,  είπε,  Θαύμα  χατ- 
reret.  Ludoque  Rhodi  aperto  docuit,  ubi  cum  είχεν  υμάς,  ώ 'ρόδιοι,  εΐ  Δημοσθένους  άντιδη- 
Rhodiis  orationem  a se  habitam  contra  Ctesipbon-  μηγορούντος  ηχούσατε,  k χείθεν  δε  πλεύαας  είς 
tem  ostendisset,  cumque  omnes  mirarentur,  po-  Σάμον,  χαι  διχτρίψας  έπί  της  νήσου,  δλίγ ον  ύστερον 
tuisse  illum  bis  pro  se  dictis  in  judicio  superari,  έτελεύτησεν. 

Minime  sane,  inquit,  miratori  fuissetis,  Rhodii,  si  contra  ea  dicentem  Demosthenem  audissetis. 
Inde  autem  Samum  navigans,  atque  in  insula  habitans,  non  in  mullo  post  mortuus  est. 

CCLXV.  B XSE*. 

Demosthenis  orationes . ΔημοαΘένους  λόγοι. 

Legi  omnes  pene  orationes  Demosthenis.  Di-  'Ανεγνώσθησαν  tt  ΔημοαΘένους  λόγοι  μικρού 
cuntur  illius  germanas  sexaginta  quinque:  quarum  αύμπαντκ  · φέρονται  δέ  αυτού  ol  γνήσιοι  ε' καί  ξ(, 
49 Ιβ  elegant iores  quSS  ad  popula m, qUBm  q USB  ad  ών  oi  δημόσιοι  μάλλον  είς  το  άριστον  χατεαχευάαθαι 
senatum  babitae,  a pluribus  judicantur.  Nonnulli  τοΤς  πλείησι  χρίνονχαι.  Τινές  μίν  «υν  τον  χέρι 
orationem  de  Haloneso  (quas  contra  Philippum  ’Αλλονήσου  13  λόγον  (δς  χαι  ts  χ*χά  Φιλίππου  έπι- 
secunda  inscribitur,)  quia  com  ea  pugnat  ora-  γράφεται  δεύτερος  * καί  γάρ  προς  την  έπιστολήν  δ 
tione,  quam  contra  Philippi  epistolam  dixit, illius  βήτωρ  [800  Η.)  άνταγωνίζειαι  τού  Φιλίππου)  τούτον 
propriam  esse  negant,  et  confirmare  opinionem  <£  φχσιν  είναι  γνήσιον  ΔημοαΘένους,  καί  τεχμη- 
suam  conantur  nominibus  et  verbis,  et  composi*  ριούσθαι  τήν  δόξαν  αύτών  έπιχειρούαι  τοΤς  βήμααί 
tionis  modulatione : nullum  enim  a Demosthenis  τε  καί  όνάμασι  και  τη  της  συνθέσεως  άρμονίφ  * πολύ 
Stylo  abhorrere.  Attenuatam  enim  et  dissolutam  γάρ  ταύτα  λείπεαθαι  τού  Δημοαθενιχού  τύπου  * 
hojos  orationis  esse  phrasim,  et  oratoris  facul-  [1468  R.]  άνειμενην  τε  γάρ  είναι  τούτην  καί  λελυ- 
tate  inferiorem  : alii  vero  abjudicantes  Demos-  μίνην,  καί  τής  τού  βήτορος  περί  ταύτα  δυνάμεω; 
theni,  Hegesippo  tribuunt.  Equidem  cum  obser-c  έλαττουμένήν  την  φράσιν.  Καί  οι  γε  αυτδν  άφαιρού- 
varim  diversorum  orationes  oratorum  similes  μενοι  τού  ΔημοαΘένους  είς  Ήγήσιππον  άναφέρουαιν. 
interdum  exsistere,  et  contra  ejusdem  auctoris  Έγώ  δέ  είδώς  πολλάχις  xal  λόγους  διαφόρων 
dissimiles  nonnunquam  evadere  orationes  (non  γεννητόρων  πολλήν  έχοντας  τήν  δμοιότητα  κ%\  διά- 
enim  in  dicendo  (hcoltas,  praesertim  im  propriis  φορον  έργασίαν  λόγων  τον  αύτδν  έγνωχότων  γίννή- 
ac  maxime  opportunis  orationibus,  Ut  nec  in  aliis  τορα  (ου  γάρ  άε!  χαθεατηχεν  άτρεπτος  καί  άναλ- 
rebus  OmnibU8,  immutabilis  est,  ac  sui  perpetuo  λοίωπος  κατά  πάντα,  ώσπερ  ουδέ  iv  τοΤς  άλλοι;, 
similis)  cumque  hanc  diversitatem  hic  animad-  συχως  ουδέ  κατά  τους  λόγους  ή άνθρωπίνη  δύναμις), 
vertam,  pronuntiare  non  ausim,  sitne  Hegeseppi  άλλως  τε  δέ  ούδέ  έν  τοΤς  καιριωχάχοις  των  Ιδιωμάτων 
b«c,  an  Demosthenis  oratio.  τού  βήτορος,  άλλα  καί  ταύτην  έπ*  όλίγον  δρών  την 

διαφοράν,  ούχ  Ιχω  θαββεΤν  άποφήνααθαι  είτε  *Ηγη- 
αίππου  πόνος  δ περί  'Αλοννήσου  λόγος  είτε  της 
Δημοσθενιχής  έλάττωμα  χαθέατηχε  φύαεως. 

Similiter  et  orationem,  quae  inscribitur  de  'Ωσαύτως  δέ  καί  τδν  λόγον,  δς  έπιγράφεται  περί 
Conditionibus  ad  Alexandrum,  Hyperidi  potius  των  προς  ’Αλέξανδρων  συνθηκών,  Υπερείδη  **  μαλ- 
quam  Demostheni  attribuunt,  quod  cum  multis  λον  ή Δημοσθένει  προσνέμουσιν,  δτι  περ  πολλοΤς  τε 
aliis  Demosthenes  artibus  reliquos  oratoers  vice-  D άλλοι;  δ Δημοσθένης  πλεονεχτών  τών  λοιπών  βήτόρων 
rit,  tum  potissimum  verborum  delectu  superarit.  καί  τή  τών  όνομάτων  έχλογή  Μ τδ  «·  άμεινον  δι- 
At  haec  oratio  habet  nonnullas  voces  non  orato-  ενήνοχεν,  δ δέ  vuv  λόγος  Ιχει  τι  καί  τών  ου  λογάδων 
rias,  Ut  νεόπλουτος,  βδελυρεύεσθαι  et  alia  similia.  φωνών,  ώσπερ  τδ  νεόπλουτος  καί  τδ  βδελυρεύεσθαι 

καί  δτερά  τινα  τοιαύτα. 

Sunt  etiam  dui  duas  in  Aristogitonem  orationes  Elal  δέ  o%  καί  τους  δύο  τους  17  κατά  Άριστογείτο· 
quasi  non  germanas  rejiciant:sed  tamen  non  indi-  >ος  ώς  νόθους  παραγράφονται  · άλλ’  ©δτοι  καί  όρφ α- 
cant  auctorem  earum,  inter  quos  onus  est  Diony-  νους  αύτοδς  άφίάσιν,  ούχ  έχοντες  εΙπεΤν  τους  τεκόν- 
8ius  Halicarnasseus,  non  magnum  sententiae  pro-  τας/uv  είς  γέγονε  καί  Διονύσιος  δ Άλιχαρνασσεδς  1β, 
ferens  testimonium,  nec  investigare  studens,  Ut  ούδέν  μέγα  χεχμήοιον  τής  Ιδίας  δπολήψεως  παρεχό- 
pluris  fieri  debeat  Aristogiton  contra  se  Demo-  μένος,  ούδέ  έχεΐνο  συνιδετν  έθελήσας,  ώς  πολλφ 

VARLE  LECTIONES. 

to  των  ψήφων  Pseudo-Plutarchus  : nam  Pbotii  libri  Σισύφψ.  tt  καταδαλεΤν]  άποχΤσ*ι  B.  **  άνεγνύ- 
οθη  Α.  *Β  *Αλονήσου  ς\  U χαι  antO  χατά  om.  Β.  ‘Γπερίδη  C·  *β  τά  add.  Α.  *7  τοδς  post  δύο 
add.  Β.  18  *Αλιχαρνασευς 


177  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXV*  178 

μίξα»  Ιστ ίν  ηπερ  ή έκείνου  άπόφασι;  αύτά;  i *9Alhenem  dixisse  confessus,  quam  Dionysii  nega- 
Αριστογείτων  άνομο) ο^ών  Δημοσθένήν  κατ’  αύτου  tio  (12).  Etenim  defendentem  se  non  obiter,  sed 
γεγρπφέναι  · καί  γάρ  απολογούμενος  ούχ  έν  τφ  accurate  exadversum  contendisse  ea  oratione  ap- 
παρεργψ  λίγων,  &U*  έπιμελώ;  άνταγίονιζομενος  έν  paret,  quae  inscribitur  Apologia  contra  demons- 
τφ  λόγφ  δείκνυχαι,  ο;  έπιγέγραπτκι  άπολογία  προς  trationem  Lycurgi,  et  Demosthenis. 

την  ένδειξιν  Λυκούργου,  και  Δήμο  σθένους. 

Και  b κατά  Μειδίου  20  δε  και  κατ’  Αίσχίνου  )ύγος  Oratio  quoque  contra  Midiam  et  conlra  ASschi- 
αιτίαν  Ισχε  τδ  **  μη  την  αυτήν  κατά  πάντα  άρετην  nem  C8U.C9B  fuil.CUT  Demosthenis  6880  non  diceren- 
τφ  Δτ^μοσθενίκψ  συνδιασώσασΟαι  χαρακτηρι  * καί  tur,  quod  non  idem  stylus.  Etenim  in  his  duabus 
γάρ  έν  τοίς  δυεί  τούτοις  λόγοις  kx  διαλειμμάτων  τι-  orationibus  ex  interjectis  quibusdam  urgens,  11S- 
νών  ταΤς  αύεατς  έννοίαις  έπιβάλλων  άμιλλάσθαι  δο-  dem  argumentis, sccum  ipse  pugnare  videiur,qua8i 
χετ  προς  έαυτδν,  ώσπερ  άσκούμενος,  άλλ*  ούχ  έπ'  αύ-  dimicans  et  non  revera  pugnans.  Hinc  et  nonnulli 
xotc  άγωνιζόμενο;  τοτς  «ργοις.  Διδ  καί  τινες  έφησαν  dixerunt  40 16  utramque  orationem  in  adversariis 
έκάτερον  λόγον  έν  τύποι*  καταλειφθηναι,  αλλά  μη  d un  taxat  rei  i clam,  neque  io  tegre  ad  editionem  reli- 
πρδ*  Ικδοοιν  διχκεκαθάρΟαι a χαίτοι  καί  τούτο  εύλα-  ctam.  Hoc  enim  timidius  ac  circumspectius  agere 
fompov  ol  άηΟίντε*  )όγοι  ποιούαιν.  Αλλ’  ol  γε  τού- Β videntur.  Sed  quihas  damnant,  quid  illi  de  Aristi- 
τους  αίτιώμενοι  τί  άν  φαΤεν  περί  ’λριστείδου,  δς  de  judicent?qui  ad  nauseam  usque  hoc  stylo  utitur, 
και  κατακόρω;  τψ  ίδιώματι  τούτο  φαίνεται  χεχρη-  ut  qui  in  opere  modum  excedat,  et  superfluitate 
μένος,  ώσπερ  και  τφ  προϊέναι  η κ2χά  τάς  έργασίας  magis  quam  mediocritate  utatur?  Haxime  vero 
πέρα  τού  μετρίου,  καί  τφ  περιττφ  μάλλον  ή τφ  oratio  contra  ASschiuera  asserendi  ansam  dedit  in 
μίτργ»  της  χρείας  ουμπαρεκτείνεαΟαι ; μάλιστα  δ&  δ adversariis  relictam  esse,  nondum  tamen  perfec- 
κχτ*  Λίσχίνου  λόγος  πχρίσχεν  αίτίαν  kv  ύπομνήμασι  tam.Quamobrem  quae  in  accusatione  magnam  ha- 
χατζλελετφΟαι  ουπω  την  έργασίαν  άπειληφω;  τε-  bent  obscuritatem  et  levitatem,  extrema  oratione 
λείαν*  διότι  καί  ά πρδς  την  κατηγορίαν  [801  Η.|  πολ-  afferuntur, quod  orator  non  attendit, magis  de  pro- 
λην  έσχε  την  άμυδρτίτητα  καί  κουφότητα,  έπι  τη  priis  verbis  sollicitus. Etenim  non  talis  oratio  Lysino 
τελευτή  τού  λόγου  παρίθετο  * δπερ  ούκ  άν  περιεΤδεν  in  lInesit>tolemura,sed  in  omnibus, quibus  oportet, 
δ (5/,τωρ,  εις  έξίτατιν  άκρ»βεστίραν  τών  Ιδίων  λόγων  partibus  affectum  servans,  nec  impetum  reprimit, 
καταστοίς.  ’Αλλά  γάρ  ούχ  οΰτω  πρόεισιν  6 Λυσίου  nec  desinit  auditores  ad  extremum  usque  exci- 
κατά  Μνησιπτολίμου  λόγος,  εν  πάσι  δε  τοίς  δεομέ-  tare.  Quamquam  et  orationem  de  falsa  legatione 
VOK  μερασι  το  παθητικόν  φυλάζας,  ουδέ  παυόμενος  nonnulli  aiunt  in  commentariis  relictam  esse,  ne- 
της  έπιφοράς  άπιστη,  έπέτεινε  δέ  μάλλον,  ουδέ  κατά  C quo  ad  edendum,  neque  integre  conscriptam  esse, 
το  τέλος  τους  άκροατάς  άποστάς  παροξύνειν.  Και  Quamobrem  quSBSO  ? Quia  post  6pilogOS,fqui  multi 
μέντοι  και  τον  παραπρεσβεία;  **  τινίς  έν  ύπομνή-  sunt,et  maximam  occupant  orationis  partem,  cum 
μασί  φασι  καταλειφθηναι,  άλλ’  ού  πράς  έκδοσιν  ουδέ  antea  objectionee  multas  refutarit,  hic  rursum 
προ;  το  της  έργασίας  άπηρτισμένον  γεγράφθαι  easdem  refellit,  quod  COntm  artificium  est,  ac  le- 
Διά  τί  * [1409  R ] διότι  μετά  τά  έπιλογικά,  πολλά  τε  g6S  dicendi. 

δντα  και  σχεδόν  τά  πλεΤστον  μέρος  έπεχοντα,  πολλάς  προ  αυτών  άντιΟέσει;  είπών  πάλιν  έπ»  άντιθέσεις 
έτράπετο*  δπερ  άνοικονόμητόν  τέ  έστι  καί  διε^ιμμένον. 

Καί  τον  υπέρ  Σατύρου  δ*  λόγον  της  έπιτροπης  Et  orationem  pro  Satyri  tutela  contra  Charide- 
προς  Χαρίδημον  ol  μεν  προς  τήν  κρίσιν  έχοντες  " roum,rccli  censores  Demosthenis  esse dicunt.Calli· 
το  άαφαλες  Δημο?0ένου;  λέγουσιν  είναι,  ό δέ  Καλ-  machus.censornon  bonus, Dinarchi  esse  pu  tat, non- 
λίμαχος,  ούδ*  Ικανός  ών  χρίνειν,  Δειναρχου  νομίζει,  nulli  Lysi®  ; pugnat  tamen  temporum  ratio, tolius- 
Τινές  δέ  αύτον  ύπεβάλοντο  Λυσίφ,  καίτοι  και  τάν  que  adeo  orationis  stylus,etres,  et  elocutio,  Dem  os - 
χρόνον  εχοντες  αύτοΓς  διαιεαχόμενον  καί  τάν  τύπον  thenis  vero  esse  arguunt  obliqua  enuntiatio  con- 
άπζντα  της  έργασίας  και  τά  πραγαατα  καί  την  tinuatioque  periodorum,  HC  Yehemontia.  Ab  ipSO 
έρμη  νείαν.  Μαρτυρία  δετού  ΔημοσΟενικάν  είναι  τάν  0 enim  principio  his  oratio  exornatur,  adhibcturque 
λόγον  και  b πλαγιασμος  καί  ά συνέχεια  τών  πιρι-  bonus  verborum  delectos,  et  concinna  compositio 
όδων  και  f,  ευτονία  * έ;  αυτού  γάρ  τού  προοιμίου  τού-  enitet.  Testantur  id  etiam  figurae : sunt  enim  cum 
τοις  b λόγο;  διαποικίλλεχαι.  Καί  μην  καί  η περί  τών  acrimonia  conjonctee,  et  varietatem  orationi  affe- 
δ/ομάτων  έ/.λογτ,  εί;  τά  άριστον  άνηνέχθα»  καί  ή runt.  Etenim  492α  addit  interrogationes,  reddi - 
ούνβεαις  εύ  εχιιν  πεφιλοτίμηται.  Μαρτυρεί  δέ  καί  tiones,  asyndeta,  quse  maxime  Demostheni  fami- 
τ*  γ®?  συνεστραμμένα  μετά  γοργό-  liaria,sed  et  accurata  constructio,  quae  suo  ornatu 

τητο;  καί  ποικιλίαν  τφ  λόγΨ  παρεχόμενα  * καί  γάρ  efficaciam  tamen  non  lolii t, i psseque  periodi  undi- 

YARLE  LECTIONES. 

Λ ό add.  A.  " Μηδ  ■!oo  A.  **  A : του  ζ".  I*  προτιέναι  A.  xxl  A : /Axi  ξ".  **  tbv  rttpi  πχ- 

fmtp.  ς*.  β γίγοχπτχι  A.  *e  ol  — ίχοντις]  ώς  — ϊχο»τχ  B. 

Ν0ΤΛ5 

(>2)  Dionjsius  Halicarnasi,  paf.  Gr*c.  197,  quem  cum  his  conferas  licet. 


180 


ITO  PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 

que  perfecte,  decorum  ubique  servant.  Nullam  A Ερωτήσεις  προβάλλεται  καί  δποστροφάς  καί  τδ  Ασύν- 
enira  compositionem  praetermittere,  sed  periodis  δετόν,  οίς  μάλιστά  Δημοσθένης  χαίρει  χρώμενος. 
omnia  complecti, Demostheni  est  cum  Isocrate,  ac  ’Αλλά  καί  ή σύνθεσις  Επιμελής  καί  την  ένάργειαν.  τψ 
Ljsia  commune.  At  periodorum  varietas  in  magni-  κόσμφ  o5  διαφθείρουσα,  αί  τε  περίοδοι  τψ  άπηρτι- 
tudine  membra  adimplens,  diversitatem  inter  il-  σμένψ  συναγόμεναι  καί  τδ  πρέπον  πανταχού  διασώ- 
los  parit,  cum  Isocrates  plerumque  ambitum  ζουσι.  Τδ  μέν  οΰν  μηδενδς  φείδεσθαι  συνθέσεως, 
producat:  Lysias  vero  contrahat, io  utroque deco-  Αλλά  πάντα  διειλήφθαι  περιόδοις  Εστι  μεν  'ίσοκρα'- 
rum  Servet  Demosthenes.  τους  καί  Αυσίου  πρδς  Αημοσθένην  κοινόν  · ή δε  κατά 

τάς  περιόδους  έν  τοΤς  μεγέθεσι  ποικιλία  συμπληρούσα  τά  κώλα  λαμβανομένη  *ήν  πρδς  Εκείνους  διαφοράν 
Απεργάζεται,  του  μεν  ’ΐσο/ράτους  ώς  τα  πολλά  μηκύνοντος  την  Εργασίαν  αυτών,  του  δε  47  Λυσίόυ  συντημνον- 
τος*  έξ  έκατέρου  δε  τούτων  τώ  Δημοσθένει  τδ  πρέπον  διασώζεται. 

Oratio  autem  quae  dc  Paccest.com  posita  quidem,  *0  δέ  περί  της  εΙρήνης  λόγος  καί  άλλοις  μεν,  μά- 

sed  non  habita  eiistimatur  ab  aliis  ; et  maxime  a λίστα  δε  Αιβανίψ  τη  σοφιστή  παρεσκευάσθαι  μέν, 
Libanio  sophista.  Orator  enim  ABschinem  accu-  ου  μήν  εΐρήσθαι  δοκετ.  Κατήγορων  γάρ  δ £ήτωρ 
sane, nihilominus  se  etiam  accusat,  quod  suasisset  Αίσχίνου  ούδέν  Ελαττον  48  αύτδν  καί  Επί  τούτψ  αΐ- 
Atheniensibus  Amphictyonem  esse  Philippum  de  B τιαται,  δτι  συνεβούλευσεν  49  'Αθηναίοι;  ’Αμφικτύονα 
creto  renuntiandum,  qua  illum  acerbe  reprehen-  είναι  ψηφίσασθαι  Φίλιππον.  Έν  ψ ούν  Εκείνον  πι- 
dit,  quod  ejus  rei  auctor,  suasorque  exstitisset,  κρως  διέβαλλε  30,  πώς  άν  αυτός  Εθά^ησε  γενέσθαι 
Nam  suasisse  illum  Ut  Amphictyon  Philippus  σύμβουλος  ; καί  γάρ  δ περί  τής  ειρήνης  λόγος  δήλον 
crearetur,  clarum  est.  βτι  τδν  Φίλιππον  ’Αμφικτύονα  είναι  συμβουλεύει. 

Orationem  vero  contra  Ne&ram,  Ut  languidio-  Καί  τόν  κατά  Νεαίρας  δε  λόγον  ύπτιότητός  τινες 
rem  ac  remissiorem , Demosthenis  nonnulli  e αΐτιώμενοι  τών  Αημοσθενικών  άποκρίνουσι  λόγων, 
familia  ejiciunt,  Ut  et  amatoriam,  et  funebrem  ώσπερ  καί  τδν  περί  έρωτος  αύτψ  γεγραμμένον  καί  τδν 
laudationem,  έπιτάφιον. 

Aiunt  et  Demosthenem  quatuor  et  viginli  annos  Φασί  δε  τδν  Αημοσθένην  [802  Η ] δ'  καί  κ'  γεγονότα 
natum  orationem  de  Immunitote  contra  Leptinem  Ετη  3*  χύν  περί  τών  άτελειών,  ήτοι  τδν  πρδς  Αεπτίνην 
conscripsisse,  cujus  prooemium  agonisticon  esse  φιλοπονήσασθαι  λόγον,  ου  τδ  προοίμιον  ΑογγΤνος  μέν 
putat  Longinus  criticus  (13):qui  Claudio  imperante  δ κριτικός  αγωνιστικόν  νομίζει  * έπί  Κλαυδίουδέ  ού- 
floruit, causasque  plurimas  egit, Zenobia  Osroeuo-  τος  ήχμαζε,  καί  τά  πολλά  συνηγωνίζετο  Ζηνοβίφ 
rum  regina  imperium  tenente, mortuo  jam  Odena-  τή  τών  ’οσροηνών  βασιλίδι,  τήν  Αρχήν  κατεχούση 
tho  marito, quem  prisci  tradunt  scriptores  ab  im-G ’Οδενάθου  τού  άνδρδς  αυτής  τετελευτηκότ ος,  ήν  καί 
pietate  gentium  ad  Judaeorum  mores  traductum.  μεταβαλεΤν  είς  τά  'Ιουδαίων  Εθη  από  τής  Ελληνικής 
Verum  Longinus  sic  quidem  de  hoc  prooemio  in·  δεισιδαιμονίας  παλαιός  Αναγράφει  λόγος.  ’Αλλά  γάρ 
dicavit,  caeteri  enim  morate  esse  non  recte  pro-  δ μέν  ΑογγΤνος  τοιαύτην  περί  τού  προκειμένου  προ- 
nuntiant.  Pluribus  autem  haec  oratio  in  judicando  οιμίου  τήν  ψήφον  Εξάγει.  "Ετεροι  δε  ούκ  δρθώς  Ε*α- 
COntentionis  materiam  praebuit,  (in  his  Aspasio  σαν  τδ  προοίμιον  ήθικδν  είναι.  Κα\  πολλοΤς  ούτος  δ 
rhetori, qui  exordium  satis  accuratum  esse  neg&t),  λόγος  παρέσχεν  34  άγώνα  κρίνεσθχι  προτιθείς,  ώσπερ 
ut  et  oratio  contra  Midiam,  nam  et  de  hac  non  pauci  καί  'Ασπχσίψ  τψ  βήτορι,  άτε  μηδ' άφιγμένψ  es  τ^ς 
certarunt,  multisque  4Θ8Α  altercandi  ansam  prae-  τού  λόγου  θεωρίας  είς  Ακρίβειαν,  'ωσαύτως  δέ  καί 
bnit.  Alii  enim  formam  illi  affectionis  plenam  et  δ κατά  Μειδίου  * καί  γάρ  καί  ούτος  ούκ  δλίγοις 
gravitatismonnulli  negotialem  characterem  attri-  γέγονεν  έν  σπουδή,  καί  τής  πρδς  άλλήλους  Αμφι- 
bunnttet  omnino  verborum  gravitas  hic  est, et  com-  σβητήσεως  Αφορμάς  παρέσχε.  Καί  ot  μέν  τού  πα- 
positionis  modulatio, et  rursum  argumentis  et  en-  θητικου  χαρακτήρος  είναί  φασιν  αύτδν,  μετά  δει- 
thymematis  affectu  plenis, patheticam  quoque  pro-  νώσεως  Επεξειργασμένον  34^  ο*  δε  τού  πράγματι  - 
nuniiationem  accommodat,  pragmaticis  vicissim  κού  * καί  απλώς  των  τε  βημάτων  αυτού  τδ  σφο- 
quse  ipsis  conveniunt,  adaptat.  Servat  et  affectus  °δρδν  [1472  R.]  καί  κατά  τήν  σύνΟεσιν  έναρμόνιον. 
leniores,  non  in  hac  modo  oratione, sed  et  in  aliis.  Καί  ώς  τοΐς  παθητικούς  μέν  τών  Επιχειρημάτων  καί 
Verum  difficillimum  est  oratori, in  contentioso  di-  ενθυμημάτων  παθητικήν  <αί  τήν  Απαγγελίαν  περι- 
cendi  genere  leniores  perpetuo  retinere  in  ad  ver-  άπτει,  τοΤς  πραγματικοΤς  δέ,  Εσα  τούτοις  έναρμοττει. 
sariam  affectiones, ei  praesertim,  cui  vehementius  "Εχετχι 36  μέν  ούν  καί  τού  Εθους  ούκ  έν  τούτψ  μόνον 
atque  acrius  ingenium  obvenit:  quale  Demostheni  τψ  λάγψ,  Αλλά  και  έν  πολλοί;  άλλοις.  'Αλλά  γε 

VARLE  LECTIONES. 

47  δέ]  δέ  Ιστιν  Α.  48  Ελαττον  τδν  αύτδν  ζ\  4θ  συνεβούλευεν  Α.  30  διέβαλε  ζ",  31  Ετη  om.  pr.  A, 

ante  γεγονότα  ponit  B.  34  άγώνα  παρέσνεν  B.  33  μή  διχφιγμένφ  B : μηδ*  έφιγμένψ  Toup.  Longin.  p. 
281 . 34  έπειργασμένον  ζ".  33  Εχεται]  έρχεται  B et  COIT.  Α. 

NOTjE. 

(13)  Hujus  Longini  Dionysii  meminit  et  Eunapius  Sardianus,  et  exstat  libellus  Περί  ύψους,  De  su- 
blimi Dicendi  genere. 


Ϊ 


182 


181  BIBLIOTHECA.  — COD.  CCLXV. 

χαλεπώτατόν  iott  λόγων  άγωνυτικώ*  εργάτη  δια  A atque  Aristidi  obtigit.  Hinc  fit, ut  efferantur  8©pe- 
τέλους  φυλάξαι  προς  τδν  άντχγωνιοτν  τδ  ήθος,  μά-  numero, natura  longe  argumentum  superante.Ne- 
λιστχ  δέ  τοτς  δσοι  «ρύσεως  ετυχον  πικρότερα;  τε  και  que  enim  ars  voluntatem  dirigere  valet,  nisi  et 
«χθηττχωτέρας,  ής  ούχ  ήκιστα  Δημοσθένης  τε  κχί  subsidium  ingenii  accesserit·  Annos  natus  octo  et 
Αριστείδης  μετέχει.  Διόπερ  πολλάκις  έξάγονται  36,  triginta  Atheniensi  populo  persuasit,  Olynthiis 
της  προθέσεως  έλαττουμένης  ύπδ  της  φύσεως*  ουδέ  auxilium  COntra  Philippum  mitterent, 
γαρ  ουδ*  εστιν  Ικανή  τέχνη  κατορθώσαι  τδ  βούλημα,  μη  συνεργδν  Εχουσα  κιΐ  τη;  φύσεως  Ιδιότητα. 
'Ετών  μέντοι  γεγονώς  δ ρήτωρ  η'  και  λ*,  Επεισε  δημηγορήσας  τδν  δήμον  βοήθειαν  ’Ολυνθίοις  άποστεΤλαι 
πρεσβευσαμένοις  κατά  Φιλίππου. 

Ούτος  b Δημοσθένης  υΐδς  μεν  γέγονεν  έκ  Κλεο-  Demosthenes  Demosthenis,  et  CleobulflB  filius 
δούλης  Δημοσθένους,  τδν  δήμον  Παιαηευς.  Καταλει-  tribu  Peeaniensis,  relictus  a patre  cum  esset  annos 
φθείς  δε  ύπδ  του  πατρός  έτώνζ’  συν  αδελφή  μετά-  natus  septem,et  sororquinque,totumilIud  tempus 
γενεστέρφ  δυσίν  ετεσι,  τδν  μέν  χρόνον  τής  όρφανίας  quo  patre  orbatus  filii,  apud  matrem  egit,  CUm  86 
παρά  τή  μητρι  διήγεν,  'ίσοκράτει  σχολάζων  τψ  £ή-  Isocrati  ad  audiendum  daret,  ut  quidam  aiunt : ut 
τορι,  ώς  δε  ot  πλείους  λέγουοιν,  'ίσαίψ  τψ  Χαλκιδετ  autem  plurimi,  Isaeo  Chalcidensi,  qui  et  ipse  Iso- 
έν  Άθήναις  σοφιστεύοντι.  ’ο  δέ  ’ΐσαΐος  'ίσοκρά-  cratis  erat  discipulus, studio  aemulandi  Thucydidis 
τους  57  γε'γονε  μαθητής,  θουκυδίδην  ζηλών  καί  Πλά-  b et  Platonis  philosophi  incensus : alii  enim  aliter  de 
των*  τδν  φιλόσοφον.  ''Αλλοι  δε  άλλα  περί  τε  παιόεύ-  orationis  institutione  ac  doctoribus  narrant.  Cum 

σεως  Δημοσθενους  καί  τών  αυτού  διδασκάλων  Ιστό-  ΥβΓΟ  ad  SDtatem  maturam  pervenisset, jac  pauciore, 
ρουσιν.  Είς  ήλικίαν  δε  καταστάς,  και  έλάττω  την  ου-  quam  esset  aequum,  a tutoribus  accepisset,  qui 
σια>  πιρ*  τών  επιτρόπων  λαβών,  έγράψατο  αύτους  tres  erant,  nimirum  Aphobus,  Theripedes  et  De- 
Επιτροπής  γ*  όντας  *'Αφοβον,  θήριππίδην  καί  Δήμο-  mophon,  qui  aliis  Demeas  est,  a singulis  talenta 
φώντι  (ol  δε  αντί  Δημοφώντος  Δημέαν  ε'ισάγουσι),  decem  mulUB  causa  postulavit,  ipSOSque  vicit.  Ip- 
τίμημχ  i'  ταλάντων  έκαστη  δί/η  έπιγραψάμενος.  sam  vero  condemnationem  parvi  fecit, aliieque  qui· 
Τής  μέντοι  καταδίκης  ούδεν  αυτούς  38  είσεποάξατο,  dem  pecunia,  aliis  vero  etiam  obsequio  liberatis, 
τούς  μέν  άφείς  αργυρίου,  τους  δε  και  χάριτος.  Αίρε-  Choragus  faclUS  Midiam  Anagjrasium,  qui  illuin 
βεις  δέ  χορηγδς,  Μειδίαν  τε  νδν  ’Αναγυράσιον,  πλή-  praebitoris  officio  fungentem  percusserat,  in  jus 
ξσντ*  αύτδν  έν  τψ  θεάτρψ  χορηγούντα,  [803  Η. | vocavit,  acceptisque  tribus  drachmarum  millibus, 
γρζψάμενας  είς  κρίσιν  κατέστησε,  τρισχιλίας  39  δε  λα-  ab  accusatione  destitit, 
δών  παρ'  αυτού  τής  δίκης  άπέλυσεν. 

Αέγουσι  δέ  αύτδν  πολλά  τής  φύσεως  Ελαττώματα  Nec  desunt  qui  dicant  eum  multa  nature  vitia 
μελέτη  διορθώσασθαι.  Και  νέος  μέν  ών  είς  σπήλαιον  ^ exercitatione  vicisse,  et  adhuc  juvenem  in  spelun- 
έιυτδν  έναπέκλεισε,  κζκεΤ  διηγε  φιλοσόφων,  τής  κε-  cam  405α  descendere  Solitum,  ΪΠ  eaque  eloquen- 
φζλης  ξυράμενος  τδ  40  ήμισυ,  *ίνα  μή  αύτώ  έςή,  τής  tiam  exercere,  abrasa  dimidia  capitis  parte,  quo 
δαημοσύνης  κωλυούσης,  ποιεΤσθκι  μηδέ  βουλομένψ  sibi  exeundi  facultatem  eriperet. Deinde  lecto  cu- 
την  πρόοδον.  Δεύτερον  δέ  έπΐ  στενής  αυτόν  φασι  κλί-  bare  ailgUStO,  Ut  citius  excitaretur, et  ρώ  litteram, 
νης  κοιμασθαι,  ώς  Εχειν  διά  ταχέων  άνίστασθαι.  Τών  cum  natura  pronuntiare  non  posset,  labore  didi- 
δέ  **  στοιχείων  τδ  βώ  τή  γλώττη  μή  πεφυκότα  λέγειν  cisse.Etcum  humerum  exercendo  indecore  move- 
πόνψ  προσλαοεΤν  τδ  δύνασθαι,  'Αλλά  καί  τδν  ώμον  έν  ret,obelisco,  vel,ut  nonnullis  videtur,  gladiolo  e 
τψ  μελετάν  άπρεπώς  **  κινούντα,  όοελδν  έκ  τής  δρο-  laquearibus  suspenso  coercebat,  ut  timore  ab  ea 
φης  άπζρτήσαντα  έν  χρψ  τού  σώματος  ή (ώς  IvioiJ  deformitate  cessaret  seque  indicenti  gestu  conti- 
(ιφίδιον,  ώς  άν  φόβω  τού  παθεΤν  τήν  ήρευίαν  άγοι,  neret. Ipse  ad  Phalericum  se  conferens  juxta  fluc- 
σπαλλαγήναι  τού  συμπτώματος.  Πρδς  δέ  τους  τού  tuum  impetus  exercebatur, ut  assuetudine  naturam 
δήμου  θορύβους  ταρζττόμενος,  Τνα  μή  τούτο  πάσ-  corrigeret.  Quin  et  speculum  justaB  magnitudinis 
χοι έπί  τδ  Φαληρικδν  κζτιών  πρδς  τους  τών  κυ-  sibi  comparavit, in  quo  se  ipse  contemplans  gestus 
μάτων  ήχους  τάς  μελέτα;  έπο.εΤτο,  τψ  Εθει  τήν  φύ-  observabat, ut  si  qu»d  in  actione  vitii  esset,  hoc 
βιν  έπανορθούμενος.  'Αλλά  καί  κάτοπτρον  q animadversum  ad  rectum  dirigeret. Cumque  angus- 

χζτετΛευάσατο,  Γσον  αυτού  τψ  μεγέθει,  είς  8 τά;  to esset  spiritu, ut  longiores  ambitus  uno  ductu  ef- 
τκέψεις  αγορών  έποιεττο,  'ίνα  ει  τι  ειη  πζρημελημε-  ferre  non  posset, Neoptolemo  histrioni  decem  mil- 
vov  έν  τψ  σχήματι  λέγοντος,  τούτο  μανθίνων  έπαν-  lia  drachmarum  dedit,  quo  illum  spiritus  exlen- 
«γοιτο  ^4  πρδς  τδ  εύιχημον.  ’Κνδεώς  δέ  τού  πνιύ-  sionem  doceret : et  cum  angustis  esset  ad  usum 
μίτος  εχοντο:  αύτψ  ώστε  μηδέ  δύνασθαι  τάς  μαχρο-  meatibus(quibus  attrahentibus  per  palatum  aerem 
τίρζς  τών  περιόδου  απνευστί  λέγειν,  Νεοπτολέμψ  veluti  aura  quadam  pectus  calefactum  refrigera- 
τψ  υποκριτή  μυρίας  εδωκεν,  Ινα  αύτψ  συνασκό*η  mus, atque  inde  halitus  fumosus  educimus,  et  in 
τδν  τόνον  τού  πνεύματος.  Καί  τών  λεπτών  δέ  τρη-  eo  maxime  clar®  VOCIS  SOnuS  consistit)  olivam 

VARliE  LECTIONES. 

3®  έ;έγ.  καί  τής  37  ’ΐσοκράτου  ζ\  38  ούδεν  είς  αύτους  ζ".  39  τρισχιλιάδας  ζ",  40  τδ  om.  Α, 

" δέ,  τε  B 4J  άπρεπώς  έν  τψ  μελετφν  ξ".  43  πάσχη  Β.  41  έπανάγοι  ζ\ 


184 


183  PHOTII  PATRIARCHA  CP. 

ori  inserene, et  per  accliva  decurrens  latiores  red-  A μάιων  δι  ών  άναπνέοντες  τδν  Αέρα  [1473  R.]  διά 
didit,  ac  naturae  aptiores.  quo  motu  oliva  ad  nares  της  ύπερώχς  άναψύχομεν  καί  **  ώσπερ  αυραις  τιιί 
illisa  et  absorpta,  tenuiores  illos  angustioresque  τδν  θώρακα  διχθερμχίνομεν  47 

meatus  nalarae  functioni  idoneos  recideret.  θεν  Ικφέρομεν,  σεενωτέρων  αύτψ  παρά  τήν  χρείαν 

κατεσκευχσμένων,  έπε'ί  καί  τυύτο  μάγα  μέρος  έστί  της  λαμπροφωνίας,  εΙς  τδ  ευρύτερων  τε  καί  κατβ 
φύσιν  έπανήγαγεν,  ελαιον  μεν  έμέάλλων  τψ  στόματι,  άνατρέχων  48  δε  πρδς  τά  των  χωρίων  άνάντη·  σι*  ών 
xb  Ιλαιον  τή  βίφ  της  κινήσεω;  πρδ;  τους  μυκτήρας  άνα^οιβδούμενον  49  την  παρά  φύσι*  των  πάρων 
συνίζησιν  εις  την  κατά  φύσιν  άπεκατέστησε  50  χρείαν. 

Gum  vero  sese  ad  rempublieam  contulisset,  et  ’Επιδους  δε  αύτδν  51  είς  τδ  πολιτεύεσθαι,  έπει  το ύ; 
in  duas  partes  cives  divisi  essent,  Ut  alii  pro  μέν  έώρα  των  πολιτών  ^ιλιππίζοντας,  τους  δε  προς  την 
Philippo  starent,alii  populi,  bonorumque  omnium  της  πόλεω;  έλευθερίαν  δημηγορούντας,  της  άμείνο- 
utilitati  studerent,  eam  partem  delegit,  quaePhi-  νος  *>  μοίρας  γίνεται,  καί  συνεπολιτεύεχο  Υπερείδη·*, 
lippo  adversaretur,  eamdem  rationem  adminis-  καί  Ναυσι/λετ,  καί  Πολυεύκτψ,  και  Διοτίμω.  Διδ  θη- 
trandaereipublicae  secutus, quam  et  Hyperiedes,et  βαίοος  μέν  Αθηναίοι;  συμμάχους  κατέστησεν  54,  αλλά 
Nausicle?,et  Polyeuctus, et  DiotimuS.Ex  quo  etiam  καί  ΕύβοεΤς,  και  Κερκυραίυυς,  καί  Κορινθίους,  και 
civitati  socios  fecit  Thebanos,  Euboeenses,  Corcy-  Βοιωτίους  55t  καί  πολλούς  άλλους.  Έπεί  δε  ποτέ  δη- 
raeos,  Corinthios,  Baeolios,  multos  praeterea  alios.  B μηγορών  έςέπεσε  του  θεάτρου  καί  άθυμών  οιχαδε 
Cum  vero  aliquando  condonando  indecore  in  the-  &πήει,  Εύνομος  μέν  αύτψ  δ θριάσιο;  ήδη  πρεσάύ- 
atro  explosus  esset, 4956  tristis  domum  abiit : cui  της  w ών  κατά  τήν  όδδν  συνεχύρησε,  κα»  μαθων  της 
cum  forte  Eunomus  Thriasius  jam  senex,  factus  άθυμίχς  τδ  αίτιον  θχ^εΤν  τε  προύτρεψχτο  καί  άν- 
esset  obvius,  cognita  moeroris  causa,  hono  esse  εκτήσατο·  καί  τούτου  πλέον  'Ανδρόνικος  δ υποκριτής, 
animo  jussit, ac  recreavit,  imprimisque  Andronicus  τους  μέν  λόγους  ευ  Ιχειν  καί  ώς  άριστα  φάμενο,-, 
histrio,  cum  ita  diceret,  orationes  illius  pulchras  ένδεΤν  δε  αύτοΤς  τά  τής  ύποκρίοεως.  '0  δε  παραδί- 
et  splendidas  esse.  Cujus  rei  gratia  permotus  δωσί  τε  έαυτδν  CT  τψ  Άνδρονίκψ,  καί  την  τής  ύπο- 
Demosthenes,  seipsum  Andronico  tradidit,  ibique  κρίσεως  τέχνην  έκετθεν  έξήσκησ*.  [804  Η.)  Διόπερ 
actionis  artem  didicit.  Hinc  etiam  interrogatus,  έρομένου  ποτέ  τίνος  αύτδν  τί  πρώτον  έν  Ρητορική  ; 
quid  primum  indicendo  esset,  respondit  : Actio-  άνεΤπεν,  'Γπόκρισις·  και  τί  δεύτσρον  : ’Γπόκρισις. 
nem;  quid  secundum  et  tertium, similiter  Actionem  τί  δέ  τρίτον  : 'Γποκρισις  · δηλών  μέγα  μέρος  είναι 
respondit, ostendens  magnam  es  e partem  eloquen-  τής  έν  τψ  δήμψ  πειθούς  την  ύπόκρισιν.  *Ωμν·υ 
line  ad  populo  persuadendum,  actionem.  Jurabat  δέ  ·*,  ώς  δ Φαληρεύς  φησι,  Μά  γήν,  μά  κρήνας,  μά 
autem,  Ut  Phalereus  ait  ; per  terram , per  fonlfS,  ποταμούς,  μά  νάματα·  και  δη  και  ποτέ  όμόσας  τους 
per  fluvios,  per  latices,  quo  pacto  cum  jurasset,  δρκους  τούτους  τψ  δήμψ  θορυδον  55  ένεποιησεν,  ώαπερ 
apud  populum  tumultum  conscivit.  Juravit,quoqueC  καί  έπί  τψ  όμνύναι  τον  'Ασκληπιόν, χρώμενος  τη  φωνή 
pro  Asclepion  antepenultima  acUtaAsclepion.Cum  προπαροξυτόνως.  *Όμως  συν  σχολάσας  τψ  Μνλησίψ 
vero  otium  ac  Studium  audiendo  Eubulidem  Mile-  ΕύδουλίδηβΟ,δςτώνδιαλεκτικών  ούδενδ;  τα  δεύτερα  εφιρε ν 
sium,  qui  in  Dialecticis  secundus  erat  nemini,  έπηνωρθώσατο  πάντα  οσαπαρεΤχεν  αΙτίαν  αμαρτήματος, 
consumeret,  omnia  in  quibus  ipse  deficere  et 
claudicare  videretur,  emendavit. 

Cum  autem  essent,  qui  habitas  a Demosthene  δε  τδν  Μακεδόνα  Φίλιππον,  έπεί  τάς  κατ’ 

contra  Philippum  conciones  ad  eum  ipsum  defer-  οώτού  δημηγορίας  τού  Δημοσθένους  έδέςατο  καί 
reni, dixisse  admirabundiun  narrant:  Equidem  si  άνέγνω,  μέγα  θαυμέσαντα  είπεΤν  ώς  Και  αύτδ;  αν, 
ΟΤ  antem  audivissem, nonalium  qui  contra  me  btl-  *ϊπερ  ήκούαα  κατ’  έμού  δημηγορούντος  Δημο- 
lum gereret tducemdelegi$$ein>Cxxmau[em  quidam  Γένους,  ^χειροτόνησα  άν  τον  άνδρι  προς  τον 
illum  inierrogaret,Ulrius  orationes  essent  fortiores,  κατ’  έμού  πόλεμον.  'Ερομένου  δε  αυτόν  τίνος  των 
et  ad  persuadendum  aptiores, Demosthenis, vel  Iso-  συνήθων  τίνε;  αν  ειεν  πιθανώτεροι  και  δυνατώτε- 
cratis,  ipsius  orationes  militibus  propter  bellicam  ρ™  λόγοι,  Δημοαθένους,  ή Ίσο/.ράτους,  £φη  ώς  οΐ  μέν 
virtutem,  Isocratis  vero  athletis  similes  esse  d ice-  ο Δημοσθένους  τοΤς  στρατιώταις  έοίκασι,  πολεμική 91  γαρ 
bat,  quo  h®  quamdam  talem  delectationem  affer-  **ί  62  h δύναμις,  ot  δέ  'ίσοκρατου;  τοΤς 

rent, qualem  in  theatris  percipere  homines  solent,  άθληταΐς·  θεατρικήν  γάρ  αυτούς  πχρέχειν  τέρψιν. 

Cum  post  condemnationem  (actionis  de  Corona  'Επει  δέ  ή καταδίκη  φυγήν  τής  πα:ρίδο;  έπέοχλε 
contra  Ctesiphontem)  Aschines  fugeret,  illum  χψ  Αισχίνη,  έφιππος  /αταδιώςας  αύτον  τά  τε  άλλα 
equo  Demosthenes  est  prosecutus,  et  aliis  rebus  παρεμυθήσατο,  xil  τάλαντον  άργυρίου  δέδιυκε  τάναν- 
consolalus,  argenti  talentum,  alia  omnia  exspec  - τία  προσδοχώντι  Αίσχίνη.  Και  γάρ  θεασάμενος  αύ- 
tanli  inopinato  donavit. Etenim  insequenlem  intui·  τδν  6 Αισχίνης  έπελαύνοντα,  καί  συλλαβιΤν  αύτδν 

VARLE  LECTIONES. 

45  |&ημστων  46  χαέ  add.  C.  47  διαθερμαινόμενον  48  άνατρέχων  δέ]  άνατρέ^>ν  Α.  49  άν*£ρυ- 
βδούμενον  Α.  50  άποκατέστησε  Β.  54  δ'  έ^υτόν  Β.  5*  άμείνονος  mg  : libri  αμείνω.  53  ύπερίδει  Β.  84 
κατέστησαν  Α.  53  Βοιωτείους  ξ.  56  πρεσβύτερος  Α.  57  αύτδν  ζ\  58  ώμνυε  ζ*.  59  θόρυάον  τιρ  δήμψ 

Β.  00  εύβουλίδε  ®4  πομπική  Α.  04  σφόδρα  ζ". 


185  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXV.  186 

Ιπί  χ«χφ  νομίσας,  προσέπεσε  xt  καί  συγκαλυψάμε-  A tus  iEschines,  ratusque  ad  injuriam  calamitatem· 
ν*ς  έδεττο  «toxnpixc*  b δε,  χαθάπιρ  εφημεν,  ού  que  rapi,  genibus  accidit,  et  capite  obvoluto 
(tyropt  μάλλον,  Αλλ*  Ανδ ρί  πρέπον  φιλοσόφψ  Ιργον  salutem  deprecabatur.  Hic  vero,  ut  jam  diximus, 
•ίς  Mv  έπεδείξατο.  Φέρειν  δΐ  γινναίως  Δημοσθέ-  officium  non  tam  oratore,quam  philosopho  dtgnum 
A Οποτιβεμένου  *&τψ  τήν  φυγήν  Καί  πώς  Αν  praestitit. Hortante  autem  Demosthene,  ut  exsilium 
&>*αίμην,  [1476  R.]  Αισχίνης  ίφη,  τοιαύτης  Απο-  mquo  animo  ferret, subjecit  ille:0«it' possem, inquit, 
στερούμενος  πόλεως,  kv  5 καί  τους  δοχοΰντας  eum  eam  relinquo  urbem, in  qua  eos  inveni  494a 
Ιχβροος  είναι  τών  Αλλαχόθι  φίλων  χρηοτ<!τητι  hostes,  qui  benignitateamicos  alibi  longe  superent? 
μλκ  καλοκαγαΟίφ  ευρεΤν  Ιστι  διαφέροντας  ; Hic  etiam  Demosthenes  annonae  praefectus  forti- 

Σιτώνης  μέντοι  γε  καταστας  6 Δημοσθένη;  καί  que  SCCUSatUS,  absolutus  est.  Cum  vero  Elateam 
κλοπής  αίχιαθείς  Απελύθη.  Φιλίππου  μέντοι  την  Philippus  occuparet,  ipsecum  iis, qui  pugnaverant 
'Ελάτειαν  χαταλαμβάνοντος,  τοΤς  iv  Χαιρωνείφ  καί  in  Chaeronea,  militavit,  i η quo  praelio  ordinem  fuga 
αύτύς  συνεστρατιύσατο  μαχεσαμένοις*  iv  ή και  λί-  deseruisse  visus  6St.  Cum  autem  fugientis  chla- 
πών  έφανη  τήν  τάξιν.  Έπεί  δε  φιύγοντος  αύτοΰ  xb  mydem  rubus  retinuisset,  tum  Demosthenes  con- 
φοτδν  b βάτος  έπελάβετο  τής  χλαμύδος.  έπιστρα-  versus  imprecabatur,  ζώγρει  serva  : vivum, inquit, 
φέντα  λοιδορεΤται  εΙπιΤν  Ζώγρει.  'fl  bi  Ασπίς  αώτου  B cape.Notatum  hoc  in  cljpeo  habuit,  et  signatum  : 
έπίσημον  Ιφερι·  τήν  τύχην.  Τους  πεπτωκότας  δε  Bona  fortuna } orationemque  babuii  in  funere  eo  · 
iv  τ^  μάχη  έκόσμηοεν  έπιταφίφ,  τής  μίν  συμβάσης  rum,  qui  in  bello  cecidissent,  quae  si  fortunae  tunc 
τύχης  ϊσω;  ουδίν  ένδεέατερον,  τής  δ*  Αλλης  αυτού  staturo , conditionemque  spectes, forte  non  indigna 
περί  λόγους  δυνάμεως  ούχ  δλίγψ  ένδεέστερον.  Είτα  Demosthene  videatur,  alsi  cum  aliarum  virtutibus 
τα  τα  της  πόλεως  Ιπεακεύασί  τείχη*  έπιμεληνής  orationum  componas,  non  parum  deterior.  Postea 
τούτων  καταστας  Απύ  τής  Ιδίας  ουσίας  χατεβαλετο  ^ vero  cum  ad  urbis  refectionem  studio  curaque 
xb  Ανάλωμχ  Αργυρίου  μνας  έχατύν.  Καί  θεωροΤς  δε  intentus  esset,  murorum  curator  factus  de  SUa 
μυρίας  έπέδωκεν.  'Αλλα  καί  τριήρους  έπιβας,  τούς  pecunia  ad  eam  rem  impendii  minas  centum  : ad 
συμμάχους  Αργυρολογών  περιεπλευσεν.  (8(>5  H.]  spectacula  autem  decem  minarum  millia  contulit, 
V οίς  καί  χρυοφ  πολλάκις  έστεφανώθη  στεφάνψ,  triremesque  conscendit,  et  undique  ad  socios 
τα  «ρώτα  μίν  ύπύ  Δημοτελούς,  καί  ’λριστονίκου  καί  navigans  pecunias  coegit, quas  ob  res  persaepe  ipse 
Ύπερείδου,  τελευταΤον  δέ  ύπύ  Κτησιφώντος.  Γρα-  aurea  corona  estdonatus, primum  quidem  a Deroo- 
φέντος  οί  του  ύστερου  ψηφίσματος  παρανόμων  telo,  Aristonico,  et  Hyperide  : postremum  vero  a 
ύπύ  Διοδότου  χαί  Αίσχίνου,  είς  Απολογίαν  κατά-  q Clesipbonle  Cumque  decretum  hoctanquam contra 
στας  65  ^νίκησε.  Χρόνψ  δε  ύστερον  Ιπί  ττ,ν  Ασίαν  legesfactum, Diodotus  atque  iEschiuesaccusassent 
'Αλεξάνδρου  δχβεβτ,κότος,  καί  φυγόντος,  *Λθή-  ipse  pro  se  defensione  usus  vicit. Postea  vero  cum 
ναζε  μετά  χρημάτων  ’Αρπάλου,  τα  μέν  πρώτα  Alexander  in  Asiam  exercitum  ductaret,  Harpa- 
δημηγαρών  66  0ύκ  εια  τύν  Ανδρα  παραδέχεσθαι,  lusqueAtbenas  cum  facultatibus  pecuniisque  fuge- 
έπεί  ol  είσέπλευσε,  Δαρεικοός  χιλίους  (ώς  φασι)  ret,hunc  quidem  primo  recipi  orator  prohibuit : 
λαβών  πρύς  τού;  ύπερ  αυτού  λέγοντας  αετετά-  deinde  postquam  navigio  est  ingressus,  acceptis 
ξατο,  καί  βουλομένων  ’λθτ,ναίων  ’Αντιπάτρφ  προ-  xnilleDaricis  acquievit.Cumque Athenienses  horai- 
δουναι  67  τον  Ανθρωπον  ΑντεΤπεν  68,  ιά  τε  Άρπά-  nem  Antipatro  dedere  vellent, repugnavit. seri p si t- 
λεια  69  χρήματα  είς  Ακρόπολιν  Ιγραψεν  αποθέσθαι,  que  ul  ea, quam  secum  attulerat  Harpalus, pecunia 
μΤ|2«  τψ  δήμφ  τον  Αριθμόν  αυτών  Αποσηΐ^ήνάμε-  ju  Summa  OTCO  deponeretur,  UtquO  Harpalus  ejUB 
νος  70.  Αέγοντος  δέ  Άρπάλου  ψ*  συγκατακομίσαι  ipsius  pecuniae  numerum  ac  summam  diceret, 
τάλαντα,  τα  Ανενεχθέντα  είς  τήν  Ακρόπολιν  V και  τ'  neque  populo  pCCUnKB  Summam  indicavit.  Cum 
ή δλίγψ  πλείονα  εύρέθη.  Φυγόντος  δε  έκ  τού  δε-  autem  dixisset  Harpalus  septingenta  talenta  a se 
σμωτηρίου  Άρπάλου,  ot  μεν  είς  Κρήτην  φασίν,  οί  allata,  e4  in  arce  collocata,  octo  tantum  et  trecen- 
δε  είς  Ταίναρον  τής  Λακωνιχής,  δωροδοκίας  αΐτίχν  ta,  aut  paulo  amplius  reperta  sunt.  Postea  cum 
παρέσχεν  b Δημοσθένης.  Έπεί  ταυτγ,  δέ  χαταστας  Harpalus  e carcere  aufugisset,  atque  in  Cretam, 
είς  κρίνιν  ύπύ  'νπερείδου.  Πυθίου  7ΐ,  Μενεσχιχμου,  vel,  ut  alii  volunt,  in  Tssnarum  agri  Laconici 
‘ίμεραίου  χαί  Προχλέους,  ol  χαί  τήν  U 'Αρείου  oppidum  venisset,  accusatus  Demosthenes  accep- 
«άγου  βουλήν  χχτεσχεύασαν  αυτού  χατχγνώναι,  torum  donorum  est,  vocatusque  in  judicium  ab 
έάλω,  καί  άλούς  Ιφυγε,  μή  δυνάμενος  Αποτΐσχι  π«ν-  Hyperide, Pythaea, Meneiaechmo, Himeraco, Procle : 
ταπλάσια*  ήειώντο  δέ  αύτύν  δωροδοκίας  τάλαντα  λ',  quorum  opera  effectum  est,  ut  Areopagitarum 
*Εστι  δέ  χαί  Αλλος  λόγος  Βς  ουδέ  τήν  χρίσιν  χύ-  sententia  condemnatus  exsulatum  abiret,  cum 
τόν  7V  ύπομεΐναι  ^έγει.  Αλλά  φυγεΐν  τών  μέλλον-  multae  in  quintuplam  solvendae  non  esset  futurus 
των  κρίνει v αύτύν  παρασκευαζόμενων.  Χρόνψ  δέ  satis.  Accusabant  autem  quod  triginta  talenta 
ύστερον  δλίγψ  Πολύευκτον  Ιπεμψαν  'Αθηναίοι  προς  accepisset,  vel,  ut  nonnulli  dicunt,  non  494  b 

VARLE  LECTIONES. 

65  Δημοσθένους  Vulgo  pOSt  φυγήν  ponunt.  64  κχτεβάλλετο  ζ“.  65  καταστός]  άποκαταστας  A . 66  τα 
μίν  πρώτα  δημηγορούν  om.  Β.  67  προδούναι]  imo  παραδούναι.  68  Ανεΐπεν  ζ\  60  Άρπαλια  Ιχι· 

σημηνάμενος  Α.  71  Πυθίου  β : Πυθαίου  ζ".  71  αυτών  Β : αύτών  ζ". 


191 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  192 

etorationesscripitantem.  Is  cum  Platonis  philoso-Αος  λόγους  συνογράψατο.  Πλάτωνος  & του  «κλο- 
phi  auditor  una  cum  Isocrate  fuisset, rempublicam  σοφού  ήκροάσατο,  χαΐ  δή  καί  Ίσοχράτους.  Έπολι- 
Athenisgessit.quo  tempore  Alexander  rerum  Graecia  τεύσατο  δέ  Άθήνησ  iv,  δτε  Αλέξανδρος  δ llax εδών 
potitus  est:eique  de  ducibus  el  triremibus, quas  ab  των  ‘ελληνικών  ήπτετο  πραγμάτων,  και  δείκνυται 
Atheniensibus  peliit,COntradixit.  Idem  non  dimit-  άντειπών  αυτού  τη  αιτήσει,  ήτις  τους  στρατηγούς 
tendi  exercitus, qui  in  Taenaro  erat, anetor  fuit.Ho-  τών  'Αθηναίων  καί  τάς  τριήρεις  άπήτει.  Συνεβου- 
noresDemo$thenidecrevit:accusatusque  a Diodoto  λευσε  δέ  τοΤς  Αθηναίοι;  χαί  το  έπί  Ταίναρον  ξενι- 
violatarum  legum, mox  absolvitur. Amicis  USUS  est,  κύν  διαλύσαι.  'Εγραψε  δε  καί  Δημοσθένη  τιμάς, 
Demosthene, Lysicle,etLycurgo;quam  tamen  ami-  χαΐ  γραφένχος  δπό  τού  Διοδότου  παρανόμων  του 
citiam  perpetuo  non  servavit, sed  posteaquam  Ly-  Ψηφίσματος  άπέφυγ».  Φίλος  δέ  τοΤς  περί  Δημοσθένη* 
sicl  es,  et  Lycurgus  e vita  excessissent  judiciumque  **ί  Αυσιχλέα  καί  Λυκούργον  γεγονως  ου  μέχρι  τέ- 
subiret  Demosthenes,  quod  ab  Harpalo  pecunia  λους  τη>  φιλίαν  συνετήρησεν,  άλλ’  έπεί  Αυσιχλέα 
corruptus  videretur, designatus  ab  omnibus  ipsum  μέν  χαΐ  Αυκονργον  δ βίος  άπέλιπε,  Δημοσθένης  δε 
Demosthenem  accusavit. Cffiterum  ab  Aristogitone  είς  χρίσιν  ήγετο  ώς  παρά  *Αρπαλου  δωροδοχήσας  85, 
legum  male  latarum  actio  contra  hunc  est  intenta,  ίζ  απάντων  αυτός  κατήγορος  προεχειρίσθη  τού  βή- 
quod  decretum  fecisset, ut  alienigenee  post  pugnam  B τορος.  Κριθεις  δέ  παρανόμων  υπο  τού  ’Αριστογεί- 
ad  Chaeroneam,  cives  fierent,  atque  servis  libertas  τονος,  διότι  μετά  τήν  Χαιρώνειαν  τούς  μετοίχους 
daretur,  et  sacra,  et  liberi,  et  uxores  in  Pjroeum  πολίτας  έγραψε  ποιήσασθοι,  έλευτέρους  δέ  τούς  δού- 
deferrentur, quo  ille  judicio  absolutus  est.Cum  au-  λους,  Ιερά  δέ  χαι  παίδας  καί  γυνιΤκας  εΐ;  τον  Πει- 
tem  accusaretur,  quod  in  decreto  a se  /acto  multas  Ρ*ια  παραθέσθαι,  κάνταύθι  χρείττων  τού  δούναι 
leges  neglexisset:  Nisi,  inquit,  Macedonum  arma  δίκην  έγένετ ο.  Αίτιωμένων  δε  αύτδν  ούχ  ολίγων  ώς 
mihi  tenebras  offudissent , non  ego  decretum  il·  πολλούς  τών  νομών  l/  τφ  ψηφίσματι  πχριδόντα, 
lud  scripsissem,  sed  pugna  ad  Chaeroneam  com-  ’Επεσκότει  γάρ  μοι  τά  Μαχεδόνων,  έλεγεν,  δπλα· 
missa  coegit.  Primum,  nondum  orator  ab  Athe-  καί  ούχ  έγώ  μάλλον  τδ  ψήφισμα,  άγλ'  ή έν  Χαι- 
niensibus  electus,  mercede  accusavit.  Persicas  ρωνείφ  μάχη  έγραψε.  [1481  R.j  Πρότερον  δε  μήπω 
visus  es  pecunise  dum  Ephiale  participasse:  deinde  δημήγορος  [808  Η.)  οίρεθεις  "Αθηναίοι;  μισθού  δί- 
commissa  illi  cura  triremium,  quando  Philippus  κας  έλεγε.  Δόςας  δέ  τών  Περσικών  μετεσχηκέναι 
Byzanthium  obsidebat, et  prompte  Byzantinis  sup·  χρημάνων  Εφιάλτη,  εΤτα  τριήραρχος  αίρεθείς,  8τε 
petias  cum  porlasset,  496α  choragi  officium  SUS-  Φίλιππος  έπολιόρκει  Βυζάντιον,  καί  βοηθήσας  προ- 
cepit  eo  anno  omnibus  aliis  a publico  munere  θύυως  Βυζαντίοις,  ύπέστη  χορηγήσαι  **τά  το* 
abdicatis.  Decreti  quoque  ab  eo  sunt  honores  Ιο- ςένιαυτδν  Τούτον,  τών  άλλων  άπάση;  λειτουργίας 
Iffi,  qui  Alexandro  Magno  venenum  lethiferum  άφειμένων.  Έψηφίσατο  δ’  ούτος  πολιτευόμενος  καί 
miscuerat, fuitque  socius  ac  particeps  belli  Lamiaci  τιμάς  ’Ιόλφ,  δς  ’Αλεξάνδρφ  τύ  δηλητήριον  έκεράσατο 
cum  Demosthene,  funebremque  pro  iis  qui  in  eo  φάρμακον.  Έκοινώνησε  δέ  και  τού  Λάμιακού  88 
bello  decidissent  orationem,  magna  cum  omnium  πολέμου  τφ  Δημοσθένει,  καί  έπί  τοτς  έν  τη  μάχη 
admiratione  habuit.  Cum  vero  Philippus  in  Eu-  πεσούσιν  έπιτάφιον  εΐπεν,  πολλών  έπί  τούτψ  87  θαύμα 
boeam  navigare  contenderet,  Atbeniensesque  sibi  και  έπαινον  καρπωσάμενος,  Φιλίππου  δέ  πλεΤν  Ιπ’ 
ab  eo  metuerent, ex  publicis  largitionibus  triremes  Εύβοιας  παρεσκευασμένου,  xal  τών  'Αθηναίων  ·ύ- 
confecit  quadraginta,  primusque  pro  se  ac  filio  λαβώ;  διαχειμένων,  τριήρεις  ήθροισεν  ούτος  88  μ* 
duas  triremes  dedit. Cumque  Delii  cum  Alhenien-  έξ  έπιδόσεως,  xal  πρδ  τών  άλλων  αύτύς  δπέρ  τε 
sibus  contenderent, utros  templo  Apollinis  Delphi-  αυτού  χαΐ  τού  παιδος  β'  τριήρεις  έπέδωκε.  Συστάν- 
ci  prseesse  necesse  esset, delectusque  esset jEscbi-  τος  89  3έ  τού  πρύς  Δηλίο»;  άμφισβητήμάτος,  ποτέ- 
nes,  qui  ea  de  re  diceret,  decrevit  Areopagitarum  ρους  δει  προιστασθαι  τού  ιερού,  ήρέθη  μέν  Αισχίνης 
consilium,  ut  ad  id  muneris  Hyperides  vocaretur,  συνειπετν,  ή δέ  έξ  ’Αρείου  πάγου  βουλή  *νπερεί- 
estque  ipsius  Hyperidis  Deliaca  inscripta  oratio,  δην  προεοτήσατο*  καί  έστιν  6 λόγος  τήν  έπιγραφήν 
Cumque  ab  Antipatro  legali  venissent,  ipsumquop^taxb;  έπιφερόμενος.  'Ηκόντων  δέ  xal  παρά  'av- 
Antipatrura,  Ut  optimum,  laudarent,  his  se  oppo-  τιπάτρου  πρέσβεων  90,  xal  δι*  έπαίνου  τδν  Άντί- 
nens,  Hyperides  : Scimus,  inquit,  istum  esse  opti - πατρον  ποιούμενων  χαΐ  πολλήν  έπιμαρτυρομένων 
mum,  sed  tamen  nobis  nihil  optimo  domino  est  χρηστότητα,  οΤδα  μέν  ·*,  εΐπεν,  ώς  χρηστός  δ ’α ν- 
ομήν. At  curo  Phocionis  largitionem  accusasset,  τίπατρος,  άλλ*  ήμεΤς  γε  ού  δεόμεθα  χρηστού 
quam  Midias  Anagyrasius  retulerat,  causa  cecidit,  δεσπότου.  Γραψάμενος  μένται  γε  τήν  Φωνίωνος 
Post  illam  ad  Cranonem  cladem  acceptam  postula-  δωρεάν,  ήν  είπε  Μειδίας  91  Μειδίου  Άναγυράσιος, 
tus  est  ab  Antipatro,  cumque  eum  populus  dedere  κατά  τούτον  τδν  άγώνα  τύ  έλαττον  ήνεγκε.  Συμ- 
vellet, Athenis  fugit  i£ginam  Cumque  Demostheni  βάντος  δε  τού  περί  Κράνωνχ  πάθους  έξαιτηΟείς  ύπύ 
occurrisset, propier  illam qujeexcau  sdiciionecon·  'Αντιπάερου,  έπιι  έμελλεν  αυτόν  δ δήμος  Ιχδιδόναι^ 

VARLffi  LECTIONES. 

85  δωροδοκηθεί;  Β.  86  Λαμιαχού  mg.  : libri  ΛαβαΎχού.  87  τούτφ  Β,  et  COrr.  A : τούτο  ζ*.  88  ούτος  ήθροι- 
σεν  Β 89  συστάντο;]  στάντος  Β.  90  πρεσβευτών  Β.  οίδι  μεν,  οΐδαμεν  Β.  9*  Μηδίας,  Μηδίου  Α· 


193 


BIBLIOTHECA  - COD.  CCLXVII.  194 

της  'Αθηναίων  πόλεως  είς  Αίγιναν  αποφεύγει.  Καί  A tra  illum  οι  ta  fuerat  conteniionenvllinc discessurus, 
συγγεγονως  Αημοεθένει,  χχι  Απολογηεάμενος  υπέρ  vi  (licet  simulacrum  amplexaretur)  comprehensus 
ών  πρός  αύτον  διηνέχθη,  Απαλλαγείς  έχέιΟεν  ύπ'  in  templo  Neptuni  ab  Archia  est,quiPhygadotheras 
Άρχίου  τού  έπονομασθέντος  φυγαδοθήρα  έν  αύτψ  nomiue  dicebatur,  bine  ad  Antipatrum, qui  tum  Co- 
τφ  τοΰ  Ποσειδώνος  Ιερφ  σονελ^φθη,  χαίτοι  w καί  rinthi  agebat  ductus. Cumque  torqueretur, ut  profer- 
tw  Αγήματος  έχόμενος.  'Εντεύθεν  προς  #Λντίπα-  ΓΘΙ  arcana  civitatis,  adeo  86  virum  prsbuit,ne  quid 
τρον  Ανθείς  εν  Κορίνθφ  διατρίβοντα,  xat  βασανιζό-  contra  patriam  diceret,  ut  linguam  corrodens,  ne 
μένος  έφ*  ψ τα  Αποίητα  της  πόλεως  έξειπεΤν,  ΙίΑ  quid  inrito  sibi  excideret, mortem  oppetierit.Refe- 
τοοοϋτον  μ ήνδρίσατο  μηδέν  χατα  τη;  πατρίδος  runtnonnulli  hunc  linguam  sibi  praecidisse, cum  in 
έξειπετν  05,  ώστε  xat  τήν  γλώσσαν  διαφαγών,  7vx  Macedoniam  duceretur,  eumque  a morte  insepul- 
μη  αχόν  9β  τι  παραψθέγζτ,ται,  μετήλλατε  τον  βίον  tum  projectun^nisi  quod  amici  illius, invitis  Mace- 
EUI  δέ  oT  φασιν  αυτόν  εΙς  Μακεδονίαν  Αχθέντα  τήν  donibus,  ossa  ejus  cremantes  Athenas  retulerint, 
τε  της  γλώττη;  έκτομήν  ύποσεήναι  καί  μετά  θάνατον  άταφον  ριφήναι.  πλήν  ο7  γε  προσήκοντες  αύτψ 
παρΑ  το  δόγμα  των  Μακεδόνων,  χαύσαντες  τΑ  όστα  «Ις  Αθήνας  μετεχόμισαν. 

ΣΕΖ'.  β CCLXVII. 

Αεινάρχου  λόγοι.  Dinarchi  oraitonet. 

'λνεγνώσθη^αν  97  Αεινάρχου  λόγοι  διάφοροι.  Φέ-  Lecto  sunt  variae  orationes  Dinarchi,  quae  sunt 
ρονται  δε  «ύτου  V και  ξ',  ού;  οΐ  πλεΤστοι  των  χρι·  numero  sexaginta  quatuor,  quas  omnes  plurimi 
τιχών  γνησίους  τιθέασιν  είσι  δέ  ol  τινας  έξ  αυτών  Critici  406b  germanas  esse  dicunt.  Sunt  qui  non- 
εις  ’Αριστογείτονα  'Γπερείό^  συναχμάσα/τα  μετά·  nullas  Aristogitoni, qui  tempore  Hyperidis  floruit, 
φίρουσ i\  ol  Si  λόγοι  αύτού  τοΤς  μέν  του  Ύπερεϋου  attribuunt.  Orationes  autem  ejus  interdum  Hype- 
(διώμασιν  1*0’  δτε  διαμορφούνται,  μάλλον  δ&  πρός  ridis  stylum  redolent : magis  vero  ad  Demosthe « 
Δημοεθένην  Αποχεχλιχότες  φαίνονται,  έν  [809  Η.]  nem  inclinare  videntur, quibus  incifationem  ipsius 
ol;  XO  παθητικόν  αύτοΰ  xxt  σφοδρόν  χαι  τόν  σχη-  et  vehementiam,  et  schematum  formas  et  varie- 
μάτων  τόν  τύπον  xat  τήν  ποικιλίαν  σπουδήν  Ισχον  98  tatem  imitari  conatur.  Socratis,  aut  Sostrati  erat 
Ικμ»μήσασθαι,  Ουχσς  υΙός  μεν  ήν  Σωκράτους,  ή Σω-  filius,  indigena  Ut  nonnullis  videtur,  ut  quibus- 
στράτου,  'Αθηναίος  τήν  πατρίδα,  ώς  δ*  άλλοις  έ^ήθη,  dam,  Corinthius.  Cum  vero  admodum  adolescens 
Κορίνθιος.  'Αφιχόμενο;  δέ  είς  Αθήνας  Ιτι  νέος  Athenas  venisset,  quo  tempore  in  Asiam  duxit 
iw  [1484  R.]  Θεοφράστου  ήκροάσατο.  'Αλέξανδρος  exercitum  Alexander,  Theophrastum  audivit,  ver- 
δέ  τνιχαύτα  έπΐ  τήν  Ασίαν  διέβαινεν.  /ομιλητής  C satusque  cum  Demetrio  Phalereo  est.  Maxime 
δέ  χαθέστηχε  Αημητρίου  τού  Φχληρέως.  ΜετΑ  δέ  vero  se  reipublicae  tradidit  post  Antipatri  mor- 
τήν  'Αντιπάτρου  τελευτήν,  έτει  των  β/,τόρων  ot  μεν  tem,  ex  oratoribus  aliis  quidem  morte  e medio 
Ιριγον,  ot  δέ  άν^ρίθησαν,  αύτός  έδείχθη  πολιτευόμε-  sublatis  : aliis  vero  fuga  ereptis.  Hic  cum  Cassan- 
νος·  Είς  φιλίαν  δέ  Κασάνδρφ  τψ  Μαχεδόνων  ήγεμόνι  dro  Macedonum  duci  amicitia  esset  conjunctus, 
ευνάψας,  xat  χρήματα  των  λόγων  είσπραττόμενος  maximam  vim  argenti  coacervavit,  venditis  ora- 
ους  τοΐς  δεομίνοις  συνέταττεν,  έπϊ  πλεΤοτον  εύδαι-  tionlbuS  conscripsit.  ΡθΓΓΟ  se  quibusque  clarissi- 
μονιας  Αφίχετο»  ’Αντετάττετο  δέ  πρός  τούς  βήτορας  mis  oratoribus  opposuit,  non  quod  publice  causas 
vjx  είς  τόν  δήμον  α&τός  παριών  (ού  γαρ  οΤός  τε  ήν),  ageret,  (neque  enim  poterat)  sed  cum  orationes 
τοΤς  ένανχιουμένοις  99  δέ  τούς  λόγους  παρεχόμενος,  judicio  adversus  illos  disceptantibus  Scriberet. 
Αιό  xat  *Αρπάλου  δαφυγόντος  έξ  ’Αθηνων  πλείστους  Cumque  Athenas  Harpalus  fugisset,  plures  scripto 
λόγους  vote  π&τήγόροις  έξέδωχε  χατΑ  τών  δωροδο-  sunt  ab  eo  contra  eos,  qui  accusati  pecuniarum 
χήσαι  λαβόντων  αϊτίαν,  Χρόνφ  δέ  ύστερον  έμπεσών  ab  hostibus  acceptarum  CSSent.  Post  V6ro  illud 
ιΐς  αΐτιαν  ώς  Κασάνδρφ  χοινολογεΤται  κατά  τή(  πό-  tempus,  accusatus  quod  ad  Cassandrum  collo- 
λεως,  τα  πλεΤστα  τής  περιουσίας  είς  Αργυριον  μετά-  quendi  gratia  venisset,  ΘΧ  facultatibus  conflata 
βαλών  Ιφυγεν  είς  Χαλκίδα.  Έπί  δέ  τής  φυ^ή;  δια-  ^ ingenti  pecunia  fugit  in  Chalcidem.  In  exsilio 
μείνας  έγγύς  έτη  δέκα  πέντε,  xat  πολλή/  ούσίαν  vero  cum  mansisset  annis  quindecim,  multis opi- 
περιβαλόμενος  i9  πραξάντων  αύτψ  τήν  χάθοδον  τών  bus  comparatis,  rediit  opera  ac  studio  Theophra- 
χερί  θεόφραστον  συγχατήλθιν  Αμα  τοΤς  άλλοις  φυ-  sti,  qui  illi,  csslerisque,  qui  una  exsulabant,  re- 
γασι.  Παρά  δέ  Προξένιρ  τψ  αύτού  χαταλύοας  έταίρψ,  ditum  in  patriam  aperuit.  Cum  autem  diverteret 
xat  τό  χρυσίον  Απολωλεκώς,  ήδη  γηραιός  ών  xat  τΑς  apud  Proxenum  ejus  socium,  jamque  senex,  et 
δράσεις  Ασθενής  λαγχάνει  τψ  Προξένψ  δίκην,  xat  oculorum  acie  debilis  argentum  amisisset,  diem 
τότε  πρώτον  ώφθη  λέγων  Ιν  διχαστηρίφ.  φέρεται  δέ  Proxeno  dixit,  ac  tum  primum  in  judicio  dixit, 
•ύτου  xat  b χατα  Προξένου' λόγος.  eaque  exstat  oratio. 

ymm  lectiones. 

β χοίτοι  add.  A.  94  wouto  A.  95  είχεΤν  A.  96  αχόν  ζ".  97  Ανεγνώσθη  A.  9i  δσχον]  ίχων  A, 
δναντίοις  B.  4 περιβαλόμενος  B : περιβαλλόμενος  ζ'. 


195  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  196 

Novem  oratorum  orationes,  quas  legimus,  his  λ τών  μέν  ούν  * θ'  ρητόρων  οΐ  λόγοι,  ών  έποιηαά- 
COnlinentlir.  μέθα  τών  άνάγνωσιν,  kv  τούτοι;  περιγράφεται  ή 

μνήμη. 

CCLXV11I.  ςεη'. 

Lycurgi  orationes.  Λυκούργου  λο'γοι. 

Non  fuit  Otium  legendi  orationes  Lycurgi, qui  ηοη  Λυκούργου  δέ  ούδενδ;  τών  άλλων,  δσα  γε  τιλειν 
pauciores,  quam  eseteri  oratores,  orationes  scrip-  είς  ρήτορας  καί  δημαγωγού;  τδ  έλαττον  φερομένου 
sit.  Scriptas  vero  ex  ejus  historia  solum  quinde-  ούπω  παρέσχεν  ήμΐν  6 χρόνο;  λόγου;  άναγνώναι, 
cim  didicimus. 497i/  Patrem  habuit  Lycophronem,  φέρεσθαι  δε  αυτού  έξ  ιστορία;  ιε'  μεμαθήκαμεν.  Ου- 
Lycurgi  filium,  quem  triginta  tyranni  interfece-  το;  δέ  υΐδ;  μέν  ήν  Λυκόφρονο;  του  Λυκούργου,  δν  ή 
runt,  tribu  Eteobutades  fuit.  Primum  quidem,  Ut  τών  λ'  τυραννίς  άνεΤλε,  τον  δήμον  Έτεοέουτάδης’ 
historia  testatur,  philosophis  studio  se  dedit,  in  ήκροάσατο  δέ  τά  μέν  πρώτα  (ώς  ή Ιστορία  λέγει) 
quo  magistro  est  USUS  Platone  philosopho.  Deinde  Πλάτωνος  τού  φιλοσόφου,  έπειτα  δέ  καί  τού  (&ήτορο; 
factus  Isocratis  familiaris,  versabatur  in  republica  Ίσοκράτους.  Έπολιτεύσατο  δέ  xxi  λέγων  καί  πράτ- 
praeclare,  tum  dicendo  tum  faciendo:  et  jam  illius  ® των  έπιφανως,  καί  τά  τή;  πόλεω;  χρήματα  διοικεΤν 
fidei  pecuniarum  administratio  erat  commissa,  καταπιστευθείς  έπί  γ'  πενταετηρίδα;  κατά  τδ  άρι- 
Quaestor  vero  creatus,  et  per  tria  lustra  quaestu-  στον  τούτα  και  φιλοπονώτατον,  ταλάντων  μυρίων 
ram  gessit  quatuordecim  millium  talentorum  (14).  δντα  καί  τετρακισχιλίων  διψκήσατο,  Χειροτονηθεί; 
Ad  bellicos  apparatus  delectus,  rempublicam  fra-  δέ  8 έπί  τήν  τού  πολέμου  παρασκευήν,  άλλα  τε  πολλά 
ctam  multis  rebus  meliorem  et  firmiorem  redden-  τή;  πόλεω;  καύε^ρυηκότα  έπανέλαβε,  καί  τριήρει; 
do  instauravit,  triremesque  populo  trecentas  ins-  τφ  δήμφ  υ*  παρεσκεύασε.  Πολλά  δέ  χαιτών  Ιργω* 
truxit, multaque  Opera  imperfecta  relicta  ad  finem  ήμιτελή  παρειληφώ;  εΐ;  τέλος  προήνεγκε  8,  νεώ;  τε 
perduxit  : navalia  item  et  rerum  necessariarum  ο?κου;  έδείμχτο,  καί  τήν  σκευοθήκην  έπεσκευάσατο, 
armamentarium  : ipse  quoque  fundamentorum  ja-  κ*ί  τφ  παναθήναϊκψ  στ^δίψ  τήν  κρηπτδα  ύπεβαλετο. 
ciendorum  in  stadio  Panathenaico  auctor  fuit. Pe-  Έπιστεύθη  δέ  5 καί  τού  άστεος  [810  Η.]  τήν  έπιμέ- 
nes  hunc  fuit  civitatis  custodia,  et  sceleratos  com-  λείαν,  καί  μήν  καί  τών  κακούργων  τήν  άνευρεσίν  τε 
prehendendi  potestas  : quos  omnes  ita  ejecit,  Ut  καί  σύλληψιν*  και  ούτως  έκάθηρε  6 τήν  πόλιν  τών 
sophistarum  nonnulli  dicerent,  Lycurgum  non  g κακούργων  7,  έξελάσα;  άφαντα;,  ώς  και  παρ'  ένίοι; 
atramento, sed  sanguine  calamum  contra  improbos  τών  σοφιστών  e λέγεσθχι  8τι  μη  μελάνι  Λυκούργος 
intingentem  conscribere.  Tantum  sui  desiderium,  άλλά  τφ  θανάτφ  χρίων  τον  κάλαμον  τά  κατά  τών 
amoremque  Atheniensibus  reliquit,  ut  cum  esset  πονηρών  ψηφίσματα  έγραψε.  Τοσούτον  δέ  πύθον 
ab  Alexandro  cum  eseteris  oratoribus  postulatus,  αύτού  καί  αιδώ  τοΤ;  'Αθηναίοι;  ένεποίησε  πολιτευ- 
populus  nequaquam  hunc  dedendum  existimari!,  όμενο;,  ώ;  αίτήσαντο;  αύτδν  Αλεξάνδρου  τού  βασι- 
Legationes  multas  obiit  : cum  Demosthene  vero  λέω;,  ώσπερ  καί  τού;  άλλους,  δ δήμο;  ού  προήκατο. 
ad  Peloponnesios  (15).  Magna  fuit  Athenis  glo-  Έπρέσβευσε  δέ  καί  πρδ;  διαφόρου;  πόλεις  καί  μετά 
ria,  semperque  aequitatis  laude  valuit,  Ut  in  Λημοσθένους  et;  Πελοπόννησον.  Καί  διετέλεσε  9 τον 
judiciis  Lycurgi  sermonem  protulisse,  patrocinio  τού  βίου  χρόνον  ευδόκιμων  καί  δίκαιος  εύναι  παρ' 
adderet  auctoritatem.  Tulit  vero  leges,  quarum  Αθηναίοι;  νομιζόμενο;·  [1485  R.]  διδ  καί  τδ  λόγον 
quinta  est,  ne  mulier  Eleusiuem  vehiculo  iter  τινα  προενεγκεΤν  έν  τοΤ;  δικαστηρίοι;  υπέρ  δτουούν 
faceret,  ne  tenuiores  ditioribus  essent  inferiores,  μεγάλη  τφ  συναγορευθέντι  βοήθεια  έγίσετο 
'Εποιήσατο  δέ  καί  νόμων  εισφορά;  διαφόρων’  ών  έστί  πέμπτος,  θ;  ούκ  έφ  τάς  γυναίκα;  ΈλευσΤνάδε 
έπί  ζεύγους  όχουμένα;  άφΙκνεΤσθαι,  ώς  άν  αί  δημοτικαί  μή  ώσιν  δπδ  τών  πλουσίων  έλαττούμεναι. 

Cum  autem  vectigalium  exactor  quidam  manus  Εενοκράτει  δέ  ποτέ  τφ  Η φι).0σόφφ  τά;  χεΐρα; 
in  Xenocratum  philosophum  injecisset,  cumque  έπιβαλόντο;  τελώνου,  καί  πρδ;  τδ  μετοίκιον  αύτδν 

in  custodiam  abduceret, huic  datus  obviam  Lycur-  άγοντος,  συναντήσα;  τον  μέν  φιλόσοφον  άπέλυσε,  τήν 
gus  baculum  in  caput  impegit,  ipsumque  Xeno-  Οδέ  κεφάλήν  τού  τελώνου  βά£δφ  παίσας,  άτε  δή  **  κατά 
Cratem  liberavit, illum  autem  turpis  atque  infamis  τού  πρέποντος  άποθρασυνομένου,  δεσμωτήριον  οίκεΐν 
facinoris  auctorem,  in  carcerem  compingi  jussit,  πχραδέδωκε,  καί  πολλών  έπαίνων  έπί  ταύτη  τή 
Hanc  ob  causam  cum  esset  collaudatus  Lycurgus,  πράξει  τετύχηκε.  ΛΓο  καί  μεθ*  ήμερα;  τινά;  τοΤ; 
paucisque  elapsis  diebus  Lycurgi  filii  Xenocrati  παισί  τού  Λυκούργου  Ξενοκράτης  συντυχών  Ταχύ 

VARLE  LECTIONES. 

9 ούν  om.  Β.  8 δέ  om.  Α.  δπαρήνεκεΑ.  8 δέ  om.  Β.  9 κάθηρε  pr.  Α.  7 τών  κακούργων  τήν 

πόλιν  ζ\  8 σοφών  ζ\  9 έτέλεσε  Α.  18  έγένετο  ζ\  11  τφ  add.  Α.  *8  δή]  fortiSSO  μή. 

NOTiE. 

(14)  Hodie  sunt  octo  myriades  et  quadraginta  (15)  Polyeuclum  hic  tertium  addit  legatum  in 
millia  scutatorum  Bud&o,  ut  singula  talenta  sex-  Peloponnesum  Plutarchus. 
dentis  coronatis  aestimentur.  > 


197 


BIBLIOTHECA.  - CODD,  CCLXVIII,  CCLXIX.  198 


που  εφη,  τφ  πατρΙ  υμών,  ώ παΐδέ;,  Αποδέδωκα  / 
την  χάριν  · επαινείται  γάρ  υπυ  των  πλειόνων, 
δτι  μοι  γέγονε  βοηθδς  προπηλακιζο μένψ.  °Εν  δέ 
ίμάτιον  περιεβάλλετο  θέρου;  τε  καί  χειμώνος,  καί- 
τοι  τών  **  της  πόλεω;  εύπορων  ούδενδς  έλαττούμενος. 
*Α)λά  καί  άνυποδετος  τα  πολλά  διήγεν,  εί  μή  τδ 
πρέπον  αύτδν  έβιάζετο  προς  την  τών  **  υποδημάτων 
κχτελθεΤν  χρείαν.  Ούκ  ευ  δε  πεφυκώς  πρδς  τά  αυτο- 
σχέδια νύκτδ;  καί  Ημέρας  Ιμελέτα,  τδ  ενδέον  τη  φύ- 
σει άναπληρων  τοϊς  πόνοις.  Καί  τδ  /.λινίδιον  Ss  αύ· 
τω,  έφ*  φ εκ  άθ  ευ  δε,  κψδίφ  μύνφ  καί  προσκεφαλαίψ 
έστρώννυτο,  ώ;  Αν  ^φδίως  Ανιστάμενος  τού  ύπνου 
μελετφη.  Καί  παρ(3ησιαστης  δε  διά  την  ευγένειαν 
>*ίρχ·  * &χ'°  **'·  'Αθηναίων  ποτέ  δημηγορούντος 
αδτού  μή  Ανεχόμενων  εις  έπήκ οον  άνέκρ αγε  πάν- 

των · Τύ  Κερκυραία  μάστιξ,  ώς  πολλών  ταλάντων  | 
»ι  αξία.  Μέλλω  / δΐ  τελευτφν  είς  τδ  μετρψον  καί  τδ 
βουλευτήοιον  προστάςι;  έκομίσθη,  εύθύνας  δούναι 
τών  πολιτευμάτων  βουλόμενο;.  Ούδενδς  δέ  κατηγο- 
ρήσιντος  πλήν  Μενεααίχμου,  τών  διάβολων  υπέρτε- 
ρο; φανείς  είς  την  οίκίαν  άπεκομίσθη  καί  έτελεύτη- 
σεν.  Ούκ  έν  τούτη»  δέ  μόνον  τφ  άγώνι  την  νικώσαν 
εσχεν,  άλλα  καί  πολλάκις  κατηγορηθείς  καί  τάς  αί- 
τία;  ευ  μάλα  διαλυσάμενος  έκράτησε  τών  Ανταγωνι- 
στών · πολλάκι;  δε  καί  στεφάνων  ήξιώθη  παρά  τού 
δήμου.  Κατέλΐ7τε  δ!  καί  παΐδας  έκ  Καλλιστούς 
"Αβρωνα,  Λυκούργον , Λυκόφρονα  · ού;  καί  τελευτή - 
σαντος  Λυκούργου  οί  Αγνώιιονες  'Αθηναίοι  [811  Η.| 
τοΤς  Π ^Ενδεκα  παρέδωκαν,  Μενεααίχμου  1®  μέν 
κατηγορήσαντας  , γραψαμένου  δέ  θρασυκλέους. 
'Γστερον  μέντοι  τούτου;  ήθώωσχν,  Δημοσθένους  j 
έπιστείλχντος  άπδ  της  φυγής  τοΤς  ’Αθηναίοις  ώ; 
πολλήν  αυτών  χατεσκέδασαν  διαβολήν,  τηλικουτου 
παίδας  Ανδρος  δεσμωτήριον  οΙκεΤν  πχρεδεδωκότες 
ένθ*  ών  δ πατήρ  έπολιτεύσατο,  δν  καί  ζώντα  δ·*  αίδοΰ; 
τε  ήγον  καί  έθαύμαζον. 

ΣΞθ'. 

’Ανεγνώαθησαν  διαφόρων  Ιερών  άνδρών  λό- 
γοικα*,  διαφόρους  δποθέσεις  μενερχόμενοι,  ών  ή παρ- 
ούσα έκλογή  τής  τών  βημάτων  καλλονής  καί  ώραιό- 
τητο;  έρωτα  λαβούσα,  πρδς  έκείνας  ώς  έ πίπαν  καί 
τον  πλεΤστον  σκοπδν  τής  έκδόσεως  Αναφιρόμενον 
έχει,  εί  καί  ετερά  τινα  ταύταις  συνεισάγεται  Μ. 

'Ησυχίου  πρεσδυτέρου  'Ιεροσολύμων  έκ  τού  είς  τδν 
άγιον  θωμάν  έγκωμίου. 

'Ανεγνώσθησαν  Ησυχίου  πρεσβυτέρου  'Ιεροσο- 
λύμων ϊ'Λ  τού  εί;  τδν  άγιον  'Λνδρέαν  έγκωμίου. 
[1488  R.]  Σάλπιγξ  ήμας  Ιερατική  προ»,  πανήγυριν 
ήθροισεν  'Ανδρεας  δ τού  χορού  τών  Αποστόλων  πρω- 
τοισκος,  δ πρωτΟπαγής  τής  'Εκκλησίας  στύλος,  δ 
τρδ  Πέτρου  Πέτρος  SS,  δ τού  θεμελίου  θεμέλιος,  ή ** 
της  Αρχής  Αρχή  δ πριν  κληθήναι  καλών,  δ πρίν 


obvii  fuissent : Ctfo,  inquit,  o filii , patri  vestro  * 
gratiam  reddidi.  Λ multis  enim  laudatur , quod 
me  contumelia  et  injuria  affectum  t indicar  it. 

497 b Tametsi  vero  abundaret  divitiis,  ut  nemo 
in  orbe  magis,  vestem  tamen  nnieani  gestabat  et 
astate, et  hyeme:  quin  et  non  calceatus  plerumque 
incedebat,  nisi  cum  honestas  calceis  uti  cogebat. 
Dies  noctesque  rerum  meditatione  defixus  erat, 
quod  eum  natura  ad  dicendum  ex  tempore  non  sa- 
tis aptum  genuisset,  ut  quod  natura  deerat, labore 
pensaret : et  quo  facilius  excitaretur,  et  cogita- 
tione uti  posset,  lectulum  habebat  suppositum,  in 
quo  pellis  tantum  erat  villosa,  et  cervical.  Erat  in 
eo  summa  in  loquendo  libertas  propter  generosi- 
tatem. Cum  Atheniensibus  aliquando  ipsum  con- 
t cionantem  non  ferrent  ad  eos  exclamavit : O fia- 
grumCorcyrxum.quammutiis  tatentis  es  dignuml 
Cum  vero  instare  mors  videretur,  se  in  matris 
deum  delubrum, ad  senatum  deferri  jussit, cupiens 
rerum  a se  in  republica  gestarum  rationem  red- 
dere : obi  cum  illum  ut  omni  calumnia  superiorem 
accusare  praeter  llenessechmum  auderet  nemo, 
domum  estrelatus  et  mortuus.  Neque  in  hac  modo 
contentione  victor,  sed  et  saepenumero  accusatus 
criminibus  facile  refutatis,  adversarios  superavit. 
Ssepe  etiam  coronas  a populo  accepit.Filios  autem 
ex  Calliste  Abronem, Lycurgum,  et  Lycophronem 
reliquit,  quos,  mortuo  Lycurgo,  ingrati  Athenien- 
ses Undecemviris  tradiderunt, accusante  Menesae- 
chmo,ThrasycIe  accusatione  scribente.  Sed  cum 
. Demosthenes  in  exsilto  agens,  per  litteras  Athe- 
' niensibus  significaret,  male  illos  audire  ob  tanti 
viri  filios  vinculis  traditos, quod  pater  rempubli- 
cam  administrant,  quem  etiam  vivum  reverenter 
admirati  essent, et  coluissent, insontes  declararunt. 

CCLXIX. 

Legi  diversorum  sanctorum  virorum  libros  vi- 
ginli  et  unum, diversorum  omnino  argumentorum: 
unde  haec  epitome, palchritudinem  venustatemque 
verborum  comprehendens,  eo  hisce  omnibus  ex- 
ceptis respicit,  quanquam  alia  nonnulla  cum  his 
conjungantur. 

Ex  Hesychii  presbyteri  Hierosolymitani  Enco - 

into  in  beatum  Thomamf  [Dominica  in  Albis 
3 forte  pronuntiato.  Joan.  20.] 

498a  Legimus  nonnulla  Hesychii  presbyteri 
Hierosolymitani  ex  encoinio  sancti  Thomae;  Sacra 
illa  tuba  Andreas, primus  apostolorum  foetus, prima 
Ecclesia)  columna, ante  Petrum  petra, fundamenti 
fundamentum,  initii  primitiae,  vocans  antequam 
vocaretur,  adducens  antequam  adduceretur,  nos 
ad  conventum  hunc  solemniter  agendum  incitavit. 


VARLE  LECTIONES 


18  γ*  A : τε  ζ',  t4  tJ>v,  καί  τών  B.  15  τών  om.  Av  18  έπήκοον  B : υπήκοον 
ένδεκα,  έν  δεσμωτηρίψ  Β.  Μεναίχμου  B.  *0  τε  A : γ*  **  'Ανεγνώσθησαν 
om.  A.  άνεγνώσθη  ή 'Ησυχίου  Β.  *4’Ανδρέα  B : θοηέαν  δ πρδ  Πέτρου  πέτρ 

Saicer.  Thes.  2 ρ.  712.  **  ή Α : δ ζ\  **  Αρχή  Α : Απαρχή  ζ\ 


1 τοΐς  om.  Α. 
SS  συνεισάγεται 
πέτρα,  δ πρδ  τού  θ.  θ# 


199  PHOTII  PATRIA RCHiE  CP.  200 

Evangelium  coi  nondum  credebatur  praedicavit,  A προσα^θήναι  προσάγων.  Εύαγγέλιον  κηρύττει  δ μή  πω 
et  fratri  priU9  quam  disceret,  vitam  revelavit  : πεπίστευται  * πριν  μαθεΐν  τψ  άδελφψ  αποκαλύπτει  τήν 

Tantas  illi  divitias  illa  interrogatio  attulit  l Ubi  ζωήν*  τοσούτον  αύτψ  πλούτον  ή του  Πού  μένεις  38  έρω- 
habitas  ? Quanquaro  magnum  aliquid  responsio  τησις  33  έχαρίσατο.  Καίτοι  τ(  μέγα  ειχεν  ή άπόχρισις 
habuit,  ut  Andreas  menti  alte  infigens  viderit,  οΓον  ’Ανδρέας  έμβαθύνων  τδν  νοϋν  έθεώρησεν  · "Ερχου 
Veni,  inquit  et  vide.  Quomodo  factus  68  propheta  γάρ  φησι,  καί  ΐδε.  Πώς  γέγο*ας  33  προφήτης  ; ποθεν 
unde  adeo  divinus  ? Quid  Petri  auribus  obstrepis?  θεοφόρος  άθροόν  ; τί  θορυβείς  τοϋ  Πέτρου  τάς  άκοάς  5 
quid  consequi  illum  conaris,  quem  nequis  com·  τί  φθάσαι  σπεύδεις,  δν  ού  δύνγι  φθάσαι  ; δ πανταχού 
prehendere?  Qui  ubique  est, quomodo  inveniri  po-  παρών  πώς  εύρεθήναι  δύναται ; άλλα  γάρ  οΐδεν  δ 
tesl?  Etenim  scivit  Andreas  quid  diceret:  Inveni·  ’Ανδρέας  ο λέγει.  Εύρήκαμεν  δν  άπώλεσεν  δ Άδάμ, 
mus  quem  perdidit* Adara,cui  Eva  damnum  attulit,  δν  έζημιώθη  ή Εύα,  δν  ή νεφέλη  τής  άμαρτίας  άπδ 
quem  peccati  nebula  ab  oculis  nostris  abscondit,  των  όφθαλμών  τών  ήμετέρω*  εκρυψεν,  δν  έχώρισεν 
quem  i nobedientia  a nobis  alienavit,  quem  quaesivit  ήμών  ή παρακοή,  δν  έζήτει  Δαβίδ  * 'Εν  ήμέρφ  θλί- 
David  : In  die  tribulationis  mece  Deum  exqumvi*  ψεώς  μου  τον  Θεδν  έξηζήτησα.  Καί,  Ζητήσατε 
et  Sophonias  clamat:  Quaerite  Deum  omnes  man·  τδν  Κύριον,  Σοφονίας  βοφ,  πάντες  ταπεινοί  γης. 
sueti  terree  e . Percussit  nos  Deus , quando  B Πέπχιχεν  ήμας  δ θεδς,  ήνίκα  τού  ’Αδάμ  κατεδίκασε 
Adamum  ad  mortem  molestamque  vitam  con-  θάναττον  και  βίον  έπίπονον  * ’ίάσατο  δε  και  πατάξας 
deronavit  : Sanavit  nos,  percussit , et  curavit  έμότωσεν,  δτε  σταυρωθείς  δπερ  τού  γένους  τψ  μώ- 
nos  h.  Quando  crucifixus  pro  populo,  languore  et  λωπι  αυτού  κατά  τδν  'Ησαίαν  καί  τή  άνχστάσει  81 
resurrectione  omnes  sanavit.  Nudus  in  cruce  πάντχς  Ιάσατο.  Γυμνός  έπΐ  τού  σταυρού  δ Χρίστος 
ChriStUS  pependit,  insons, veste  non  indigens.  In*  άνήγετο  * αμαρτίαν  γάρ  ούκ  Ιφων  Ιματίων  3S  ούκ 
nocens  fuit, et  multam  manifesto  dependit:  Ineo  Ιχρ^ζβν.  "Αμωμος  ήν  καί  λζνθάνειν  ούκ  ώφειΑεν. 
foedum  nihil  fuit  : ipse  enim  nostram  foeditatem  Ούθέν  33 ήν  άσχημον  αύτψ*  αύτδς  γάρ  ήμών  τά  άσχή- 
in  ornatum  convertit.Invenerunt  unguenta  ferentes  μονά  εύσχήμονα  δείκνυσιν.  Εύρον  αί  μυροφόροι, 
mulieres,  quod  per  Evam  amiserant.  Invenit  lu-  δπερ  διά  τής  Εύις  άπώλεσαν*  εύρε  τδ  κέρδος  ή 
erunt  quae  poenae  causam  dederat : Veniet  nobis,  παρασχούσα  τής  ζημίας  την  ύπόθεσιν.  'Βςει  ήμΤν 
ut  matutinus  et  serotinus  terro&.Kspice  igitur  Do-  ώς  ύετδς  πρώιμος  καί  δψιμιος  τή  γή.  *Ορα  τοίνυν 
minum, post  resurrectionem  mane  mulieribus,  ves-  τδν  κύριον  μετά  την  άνάστασιν  πρώιμον  ταΐς  γυναι- 
peri  Apostolis  apparentem.  Mane  qui  dem  mulieri-  ξίν,  δψιμον  τοΤς  άποστόλοις  φαινόμενον.  Πρωί  μεν 
bus,  Avete,  vesperi  in  civitate  Sion  pacem  disci-  γ*ρ  τχΤς  γυναιςί,  Χαίρετε,  όψέ  δε  έν  τή  Σιών  είρή~ 
putis  denuntiavit.Illis  quidem  ut  moerorem  deter-c  V7*V  τοΤ<  ΐ^χΟητατς  προ σεφώνησε,  τχτς  μέν,  ΐνχ  λύσγι 
geret : his  vero  Ut  solveret  inimicitias,  quasser-  την  άπόφασιν  τής  λύπης,  τοΤς  δε,  ινα  [812  Η.] 
pens  invexit  : Tu  vocaberis  Cephas  j : ante  con-  καταλύσ^  την  έχθραν,  ήν  δ δράκων  έχαχούργησε 
fessionem  merces,  antequam  in  vinea  laboraris,  2ύ  χληθήσ^  Κηφας.  Πρδ  τής  δμολογίας  δ μισθός  · 
denarium  accepisti.  Antequam  aram  tetigeris : τδν  αμπελώνα,  τδ  δηνάριον  Ιλαβες  · 

4086  sacrificium  Deus  suscepit  : antequam  prae-  «piv  ανάψεις  33  τδν  βωμδν,  την  θυσίαν  προσδέδεξαι  · 
dicares,  coronam  accepisti.  Mendicos  et  indoctos  πριν  κηρύξεις,  έστεφανώθης.  Πτωχούς  καί  άγραμμά- 
Christus  elegit. Ipsa  sapientia  patronosnon  quaerit,  τους  δ Χριστδς  έξελέξατο.  efl  σοφία  γάρ  ού  χρήζει 
sed  ministros.  Nemo  dat  quidquam  illi,  ab  ipsa  συνηγόρων,  άλλ’  ύπηρετών  · ούδείς  γάρ  ούδέν  αύτή 
autem  omnes  omnia  accipimus.  π*Ρ·Χβιι  παΡ*  “ύτής  δέ  πάντες  καί  πάντα  λαμ&ίνο- 

μεν. 

CCLXX,  Σο*. 

ExJoanniChrysoStomiorationein  divumPaulum  Τού  Χρυσοστόμου  έκ  τού  είς  τδν  άγιον  Παύλον. 

Lecta  ex  Joannis  Chrysostomi  oratione  in  di-  ’Ανβγνώσθη  τού  Χρυσοστόμου  έκ  τού  εις  τδν  άγιον 
vinum  Paulum.  Παύλον. 

Venit  Antiochiam  Paulus,  et  tantam  fidelium  D ΤΗλθεν  ε!ς  τήν  ’Αντιόχου  πόλιν  δ Παύλος,  καί  το- 
copiam  plantavit,  ut  primum  Christianorum  no—  σούτον  πλήθος  πιστών  έγεώργησεν  ώς  προσηγορίαν 
men  Antiochiae  effloruerit. Divinus  ille  noster  ora-  την  35  τών  Χριστιανών  τότε  πρώτον  έν  αυτή  άνθή- 
tor,ex  inscriptione  arae  occasionem  capiens  dicen-  σαι.  Ταύτην  τοίνυν  έκ  της  έπιγραφής  τού  βωμού  την 
di,  saamque  e daemonis  litteris  veritatem  confir-  άφορμήν  λαβών  δ πνευματικδς  ήμών  βήτωρ  τήν  οΐ- 
mans,  doctrinam  producit.  Posuistis  hanc  aram  κείαν  παρεισάγει  διδασκαλίαν,  έκ  τών  τού  33  διαβό- 

• Joan.  ι,  39.  f Psal.  lxxvi,  2.  f Soph.  n,  3.  Isa.  un,  6.  1 Gen.  vi,  3.  1 Joan.  i,  42. 

VARIAS  LECTIONES. 

33  πού  μένεις  Joan.  I,  39.  83  έρώνησις  A : άπόχρισις  ζ".  80  π^ς  ς-#  81  ς“%  81 

Ιματίων  Β : Ιμάτιον  33  ούδέν  Α.  33  άνάψεις  Β : 4ν  5ψεις  Α : 4ν  άψ^ς  ζ".  » προσηγ.  πρδς  την  ζ\  33 
τού  add,  Α. 


201  BIBLIOTHECA.  - CO0D.  CCLXX,  CCLXXI.  202 

Ivj  γραμμάτων  πετούμενο;  τήν  άλήθειαν.  Βωμόν  A sic  inscribendo  : Ignoto  Deo,  quem  ego  feniens 
ένεστήσατε  διά  τής  έπιγραφής  ώς  εστι  *εδ;  έτερος  annuntio  vobis.  0 rem  novam!  Ara  diaboli,  Christi 
αγνοούμενος*  τούτον  ή κω  κηρύττω v έγώ.  Ο παραδό-  CEUS»  patrocinata  fSl.IoScriptio  βΓΓΟΠβ  Veritati  |0. 

ξ»ν  πραγμάτων  ! τον  βωμόν  τού  διαβόλου  συνήγορον  stimonium  pr»buit, fraudis  fraudem  detegendo  pu- 

τεποά,κι  τού  Χριστού*  το  τής  πλάνης  έπίγραμμα  blicavit.  Cum  prophetaram  oracula  Athenienses 
uclp  τής  άληθείχς  Ιφθέγγετο  · [1489  U.]  Ή στήλη  non  caperent, ara  et  inscriptio  daemonum  Pauli  sa- 
της  απάτης  έστηλίτευσε  την  άπάτην.  'Επειδή  τά  των  pientia  verum  Dei  cultum  annuntiavit.  Dolttitsane 
προφητών  'Αθηναίοις  ήν  δυσπαράδεχτα,  δ βωμδς  daemon,  videns  argutias  suas  in  Christi  laudem 
xii  τα  γράμματα,  τών  δαιμόνων  τή  σοφίφ  Παύλου  conversas.  Ingemuit  aspiciens  Paulum  ducem 
έχήρυσσε  τήν  ευσέβειαν.  Είχτήκει  θρήνων  6 διάβολο;  quondam  suum  contra  se  certantem,  propriisque 
όρων  αύτου  τά  σοφίσματα  υπέρ  Χρίστου  βητορεύον-  armis  prosternentem. 

τα.  Έπένθει  βλέπων  τδν  αυτού  37  άριστέα  Παύλον  κατ’  αύτου  στρατηγούντα,  καί  τοΤς  δίκείοις  βπλοις 
αύτσν  καταβάλλοντα. 

Σ0Α/β  CCLXXI. 

Τού  Αστεριού,  έπισχόπου  ’Αμασείας  προτρεπτικός  ® Asterii  Amase<B  eptSCopi  sermo  de  pOBflitenlia. 
είς  τήν  μετάνοιαν. 

'ΑνεγΛσθη  τού  58  μακαρίου  ’Αστερίου,  έπισκόπου  Legi  adhortationem  ad  poenitentiam  sancti 
’Αμασείας,  έκ  τού  προτρεπτικού  είς  τήν  89  μετάνοιαν.  Asterii  episcopi  Amasese. 

*ο  τοίνυν  Λουκάς,  δ πλέον  τών  ψυχών  ή τών  σω-  Lucas  magis  animarum  quam  corporum  medi· 
μάτων  Ιατρός  αυτδν  ήμών  τδν  θεδν  καί  Σωτήρα  άνα-  Deum  nostrum  et  Salvatorem  k cum  homini· 
γράφει  συγγνωμονικώς,  τοΤς  κατεγνωσμένοις  συνανα·  bus  p<BnitentibuS  versatum  Scribit,  non  Ut  eoflUQ 
στρεφόμενον,  ούχ  ινα  τι  προσλάβ^  τής  έκείνων  κα-  malitiam  assumat,sed  propriaro  justitiam  illis  lar- 
κίας,  άλλ*  Ινα  μεταδψ  τής  οίκείας  δικαιοσύνης.  Καί  giatur.  Etenim  sol,  quasi  jam  ah  ortu  Creatoris 
γέρ  χαί  δ ήλιος,  δσον  άπδ  τού  χτίσματος  του  Κτίστου  providentiam  ostenderit,  non  patentes  modo  eam· 
παραστήσαι  τήν  πρόνοιαν,  ου  τάς  ήπλωμένας  μόνον  pos  illustrat, sed  etiam  concava, et  cavernosa.  Qui 
έηλάμπει  χώρας,  άλλά  καί  βσαι  κοιλότεραι  καί  τής  de  remedio  desperat,  totum  se  morbo  mancipat, 
άντρώδους  δλαχον  θέσεως.  fo  τής  θεραπείας  άπελπί-  ai  qni  malas  passiones  vicerint,  et  vere  super  ser- 
σι;  δούλος  γίνεται  καθάπαξ  της  νόσου.  Εί  τινες  κα-  pentes  499α  SCOrpionesque  ambulant,  illos  non 
τά  παθών  νικηφόροι  άνεδείχθησαν  καί  ώς  αληθώς  Oportet  secundum  Suam  fortitudinem  vitam  alio- 
Ικα'νω  δφεων  καί  σκορπίων  τά  ίχνη  έθεντο,  ούδΐ  C rum  aestimare  et  dirigere, Sed  Suae  virtutis  largi- 
τούτους  χρή  ιτρδς  τήν  οίκείαν  ανδρείαν  καί  τών  άλ-  tori  Deo  gratias  agere,  imbecillioribus  non  insui· 
λων  κανονίζειν  τδν  βίον,  άλλα  τής  μίν  Ιδίας  εδδοκι-  tare,  sed  humaniter  dextram  porrigere  L JSmule- 
μήηω;  τψ  δεδωκότι  θεψ  τήν  χάριν  δμολογεΐν,  τοΤς  mini  charitatem  Christi,  qui  jam  ad  homines  homo 
δ*  άεθενεστέροις  ούκ  έπεμβαίνειν,  άλλα  φιλάδελφον  venturus, Joannem  praemisit, ut  poenitentiam  prae· 
δρέγειν  δεξιάν.  Ζηλώσατε  του  Χριστού  τήν  άγάπην,  dicaret.  Interroga  Petrum  quo  pacto  poenitendo 
Μέλλον  γάρ  άνθρωποι;  έπιφαίνεσθαι  δι*  άνθρώπου,  mundatus  sit, neque  in  Simonem  iterum  se  induit, 
προχαθήκε  τδν  Ίωάννην  [813  Η.]  μετανοίας  κήρυκα.  sed  in  apostolatu  permansit.  Equidem  arbitror 
ϋέτρον  Ιρώτησον,  δπως  μετανοήσας  έκαθάρθη,  καί  Judam  proditorem,  nisi  sui  carnifex  fuisset,  si  ad 
vjx  άνέλυσεν  είς  τδν  Σίμωνα,  άλλα  διέμεινεν  δ άπό-  genua  accidens  misericordiam  deprecatus  esset 
•τολος.  *Εγώ  δλ  νομίζω  δτι  καί 'Ιούδας  δ προδότης,  veniam  quae  omni  petenti  conceditur,  consecutu- 
ri μή  ταχέως  «ύτδς  έαυτου  έγένετο  δήμιος,  προσ-  rum  fuisse.Testessunt  ii  qui  etiam  e crucifigenti- 
κεσών  δε  τδν  Ιλεον  $τησεν,  ούκ  άν  τών  οίκτιρμών  bus  ad  poenitentiam  reversi  ,ct  poenitendo  salutem 
των  πάσης  6ι»ρχεομένων  τής  οίκουμενης  ήστόχησε.  adepti  sunt.  Ligavit  quondam  Christianos  Paulus 
Τεκμήριον  δέ  ol  μετανοήσαντες  έκ  τών  σταυρωσάν-  sed  postea  ipse  pro  Christo  ligatus  crimina  dis- 
των  καί  τής  σωτηρίας  διά  τής  μετανοίας  άπολαύ·  d solvit  Lapidavit  Stephanura, sed  lapidatus  pec- 
σαντες.  Έδέσμει  ποτέ  καί  Παύλος  Χριστιανούς,  catum  expiavit  n.  Haec  noscens  Moses  (homo  enim 
έλλά  βαστάσας  ύστερον  άλύσεις  ύπέρ  Χριστού  Ιλυσε  fuit, naturamque  noscebat),  vitulum  pro  sacerdote 
τά  Εγκλήματα.  Έλίθαζε  Στέφανον,  άλλα  λιθασθείς  peccante,  et  qui  mundatione  opus  haberet, offerri 
λξήλειψε  τδ  πλημμέλημα.  Ταΰτα  καί  Μωσής  είδως  JUSSit  Vitulus  qui  tum  carnalis  erat, jam  est  pm- 
(«νθρωπος  γάρ  ήν  καί  τήν  φύσιν  ένώριζβ),  τόν  μόσ-  nitentia  sine  corpore, et  oratio  sine  sanguine.  In 
χον  υπίρ  τού  Ιερέως  ίερουργείσθαι  διέταξεν,  ήμαρ-  tantum  oportebat  sacerdotem  clementi»  studere 
Τηκότος  πάντως  καί  καθαρσίων  δεομένου.  "Οπερ  δε  ut  etsi  Dominus  quamdam  succidi  j usserit  (an- 
ήν  τότε  δ έν  σαρκί  μόσχος,  τούτο  νύν  έστιν  ή'άσώ-  quam  arborem  infecundam,  hanc  tanquam  frugi- 
paro; μσταμέλεια  καί  ή άναίμακτος  ^έησις.  Έπί  feram  debeamus  reservare, et  poscere.  Hunc  enim 

k Luc.  V,  \ seqq.  1 1 Cor.  xii,  1 seqq.  m Ephes.  vi,  20  seqq.  11  Act.  vm,  1 ; xiv,  19.  o Exod 
ixa,  2. 

VARLE  LECTIONES. 

SI  έαυτού  38  του]  έκ  τού  A,  omissis  postea  έχ  τού.  39  τήν  qm.  Β. 

Patrol.  Gr.  CIV. 


7 


203  PHOTII  PATRIARCHAS  CP.  204 

sensum  de  sterili  ficu  nobis  Evangelium  dixit  p.  A τοσούτον  δε  προσήκε  τον  Ιερέα  τήν  , φιλανθρωπίαν 
Attende  mulierem  peccatricem  *l,cui  non  conviva·  Ασκειν , ώστε  καν  δ Δεσπότης  έκκόπτειν  χελεύση  τινά 
rum  numerus  pudorem  incussit, quae  tempus  con-  ώς  φυτδν  Αρχηστον,  αύτδν  ώ;  φυτοκόμον  αιτεΤν  δεΤ 
filendi  licet  importunam, in  convivio  non  reliquit : την  φειδώ  καί  ύπέρθεσιν.  Τούτοι  γάρ  ήμϊν  παρ- 

sed  ingenti  commota  dolore,  ne  uno  quidem  tem*  ίστησι  τον  νυύν  τής  Ακάρπου  συκή C 6 έν  τφ  Εύαγ- 
poris  momento  medicum  peccatorum  dimisit, nec  γελίψ  λόγος.  Σκόπησον  τήν  Αμαρτωλήν  γυναΤκα.  ού 
in  conspectum  veniens  supplicavit,  sed  indignam  τδ  πλήθδς  των  έστιωμένο»  ήρυθρίασεν,  ού  τδν  και- 
se,  quam  aspiceret,  judicans, et  stans  retro  pedes  ρδν  τής  εύωχίας  ώς  ακαιρον  τής  έξομολογήσεως  έφυ- 
apprehendit,  et  solutis  comis,  ea  omnia,  quibus  γεν,  άλλα  σφοδρύν  έχουσα  τδ  πένθος  ουδέ  τδ  βραχύ- 
animam  lugere  fecerat,  promulgans,  lacrymis  pe-  τχτον  ήφίει  τδν  τών  αμαρτιών  Ιχτρόν.  ού  μήν  ουδέ 
des  Salvatoris  irrigans,  veniam  cum  ingenti  com·  κατ’  δψιν  έρχομένη  Ικέτευαν  άλλα  τδ  Ανάξιον 
miseratione  postulavit.  αύτής  διά  τού  σχήματος  έρμηνεύουσα,  [1492  R.  ] τήν 

κατά  νώτα  χώραν  καταλχβούσα,  και  τών  ποδών  λχβομένη,  νν\  λύσχσα  τάς  κάμχς,  και  δημσσιεύουσα  40 
πάσιν  οΤς  έπραττε  τήν  πενθούσαν  ψυχήν,  καί  του;  πόδας  τού  41  Σωτήρος  τοΤς  δάκρυ  σι  ν έπΐ(&ρκ(νουσκ  μετά 
πολλής  τής  συμπαθεί?;  ήτει  τδν  έλεον. 

Ejusdem  in  Stephanum  protomartyrem  sermo. B To5  »ύ*ού  l*  τού  *1ς  xfc*  πρωτομίρτυρ*  Σχί- 

φανόν. 

Stetit  solus  a populo  interficiente  400b  circum-  Είστήκει  δέ  μόνος  τφ  δήμφ  τών  φονώντων  κεκυ- 
datus, nemo, nec  amicus, nec  domesticus  cognatus-  κλωμενος,  ούδεις  δέ  κατ’  έκείνην  τήν  ώρίν  έγγυς, 
ve  eo  temporeaderat.Coneolari  enim  solet  eum, qui  06  φίλος,  ούκ  οΙκεΤος,  ού  συγγενής  * φέρει  γάρ  πως 
in  periculo  est,  astantem  videre  quemdam  e notis,  παραμυθίαν  τοΤς  κινδυνεύουσι  τδ  βλέπειν  παρόντα 
Oravit  etiam  pro  lapidantibus  se.  Lapidantes  inviti  τινά  τών  γνωρίμων  4*.  ΠρΟσετίθει  τή  δεήσει  και  τήν 
beneficium  illi  fecerunt,  et  oratio  quo  contendit  ? ύπέρ  τών  λιθχζόντων  εύχήν*  εύηργέτουν  γάρ  και 
Non  oravit  Ut  peccata  inimicorum  impunita  essent,  λιθάζοντε;  ακοντες.  Kxl  ή εύχή  τίνχ  φίρει  σκοπδν  ; 
hoc  enim  Dei  ordinationi  adversatur,  quse  justam  ούκ  άνεύθυνον  γενέσθαι  τών  έχθρών  αίτεΐται  43  τδ 
homicidis  pcenam  illis  irrogat.  Sed  quid,  obsecro,  Αμάρτημα*  τούτο  γάρ  φχνερώς  τή  τού  Θεού  διχτυ- 
dicit?  Domine  ne  illi8  statuas  hoc  pezcatum  *, hoc  πώσει  άνθίσταται,  ή τοΤς  ανδροφόνοις  τήν  δικαίαν 
est,  da  ut  resipiscendo  compungantur, incila  eorum  χρίσιν  ώρισεν*  άλλα  τί  φησι  ; Μή  στήσης  αυτοί ς 
mentem  ad  poenitentiam  eorum  quae  nunc  commil·  τήν  αμαρτίαν  ταύτην  44·  τουτέστι,  Δδ;  φόβον  κατα- 
tunt*.Et  erat  veluli  minister  custodiens  vestimen-C  ^βως,  άγαγε  πρδς  μετάνοιαν  τών  νύν  τετολμημέ- 
ta  populi  carnificis  interficientis  Paulus.  Propter  νων.  Κχιήν  ύπηρέτη;δ  φυλάττων  Παύλος  τά  ίμά- 
alia  et  propter  Sabellium  Afrum,  ante  convellens  τιχ  τών  Αναιρούντων  δήμου  δημίου.  Διά  τε  ούν  αλλα 
damnum  Ecclesiarum,  ostendit  seipsum  Deus  in  χαΐ  διά  τδν  Αίβυν  Σχβέλλιον,  προαναχόπτων  αυτού 
propria  ac  perfecta  gloria.  Ostendit  autem  Filium  τών  Εκκλησιών  τήν  βλάβην,  δείκνυσι  [814  Η.)  μέν 
in  perfecta  persona.  Stat  ad  dextram  illius,  Ul  dis-  έχυτδν  έν  ίδίφ  καί  αύτοτελει  δό;$,  δείκνυσι  δέ  καί 
tinctione  personarum  hypostases  ostenderet,  et  τδν  Πδν  έν  άπηρτισμένφ  προσώπφ.  "Ιστησι  δέ  έκ 
sanctus  Spiritus  simul  ordinatur. Etenim  eupra  di-  δεξιών  αύτού,  ΐνα  τή  διευκρινήσει  τών  προσώπων 
xit:J5l  non  potuerunt  resistere  sapienlix  et  8pi-  έρμηνεύση  τάς  ύποστάσεις.  Και  τδ  Πνεύμα  τδ  Αγιον 
ritui  qui  loquebatur. \ide  igitur  et  sancti  Spiritus  συντέτακται*  καί  γάρ  προεΐπεν.  Καί  ούκ  ισχυον 
personam  hic  aperte  demonstrari.  Si  Spiritus  Αντιστήναι  τή  σοφίφ  καί  τφ  πνεύματι,  φ έλάλει. 
prius  descriptus  est, deinde  Pater,  et  Filius,  ordi-  'Ιδού  τοίνυν,  καί  τδ  τού  Πνεύματος  ήμΤν  προσωπον 
nis  mutatio  nibil  fidei  nocet.  Sic  enim  loquitur  εύκρινώς  δ λόγος  δπέστησεν.  £1  δέ  τδ  Πνεύμα  πρό- 
sacra  Scriptura,  aliquando  enim  Filium  solum  τερον  γέγραπται,  έπειτα  δε  δ Πατήρ  και  δ Πδς,  οδδέν 
nominat,  aliquando  Spiritum  cum  Filio,  alias  in-  τής  τάξεως  ή έναλλαγή  τή  πίστει  λυμαίνεται.  Συν- 
cipita  Patre,  desinit  in  Spiritum,  et  contra  inci-^ηθες  γάρ  τούτο  τή  Γραφή*  ποτέ  μέν  όνομάζει  **  τον 
pit  a Spiritu,  descendit  per  Filium  ad  Patrem,  Γίδν  μόνον  ποτέ  δέ  τδ  Πνεύμα  συν  τφ  ϊΐψ*  αλ- 
itaque  solet  maxime  sanctus  Paulus.  λοτε  δέ  αρχεται  μέν  τού  Πατρδς,  καταλήγει  δε  είς 

τό  Πνεύμα,  και  τδ  Ανάπαλιν  Αρχήν  μέν  ποιείται  τδ  Πνεύμα,  δδεύει  δέ  διά  τού  Ιΐού  Ιπί  τδν  Πατέρα.  Και  τ δ 
Ιδίωμα  τούτο  μάλιστα  τψ  θείφ  συντηρείται  Παύλφ. 

Ejusdem  Asterii  in  illa  verba  : « Homo  quidam  Τού  αύτού  είς  τδ,  σ "Ανθρωπό;  τις  κατέβαινεν  Απδ 
ab  Jerusalem  in  Jericho.  » Ιερουσαλήμ  είς  Ιεριχώ.» 

Quidnam  Christus  ad  legis  peritum  se  tentantem  Tt  τοίνυν  δ Χριστδς  πρδς  τδν  πειράζοντα  νομικήν 

ρ Luc.  χιιι,  7.  <ι  Luc.  vn,  37.  r Act.  vu,  60.  · Ibid.  58.  1 Actor,  vi,  10, 

VARLE  LECTIONES. 

40  δημόσιεύσασα  ζ\  4t  τού  αύτού  A : τού  αύτού  μακαρίου  'Αστεριού  έπισκόπου  ’Αμασείας  ζ-. 
41  τών  γνωρίμων]  γνώριμον  Α.  45  αΐτεΐται  τών  έχθρών  τδ  Αμάρτημα  γενέσθαι  ζ 44  ταύτην  add.  Β. 
41  όνομαζειν  Β.  46  μόνον  τον  υΐδν  ζ“. 


205 


BIBLIOTHECA.  — COD.  CCLXXI. 


206 


«ρη«ι>  ; Έντψνόμψ  τί  γέγρχπτχι  ; δπομιμφκων  A dixil:  Quid  scriptum  est  in  lege  e ? In  memoriam 
αύτον  τής  προς  θεδν  κχί  της  47  πρδς  τού;  πλησίον  redigens  charitatein ad Deumel  proximum , tantum 
Δγχπης,  μόνον  ούχί  λεγων,  ώς  El  μεν  θεύς  εγώ  σοι  non  dicens  ut  Si  tibi  Deus  videar,  charitatem  mihi 
δοκώ,  οφείλει;  μοι  την  άγχπην  4β·  ι\  δ άπιστε ΐς  κχί  debes  : si  nou  credas, et  me  putas  purum  hominem 
όμοιόν  «οι  νομίζεις  έμέ  ψιλύν Λ άνθρωπον , κχί  ούτω  tui  similem, et  sic  ex  legis  praescripto  amare  debes, 
το  άγχπφν  χρεωστεΤς  κατά  τον  νόμον.  Αδελφούς  Illos  vocamus  fratres,  qui  eodem  editi  semine,  et 
κιλούμεν  έκείνους,  ο T έ;  ένδς  έφυσαν  σπέρματος  κχί  eodem  utero  geuiti.  Qui  vero  eumdem  habemus 
μιχς  γχστρός.  ot  δέ  τδν  χύτδν  ίχοντες  ποιητην  καί  Creatorem, et  eamdem  matrem  terram,  e qua  con- 
μίζν  μητέρα  την  γην,  άφ*  ης  διεπλάσθημεν,  καί  diti  sumus,  et  eamdem  animae  dignitatem,  800a 
ψυ/ης  άςίωμι  παρχπλησιον,  εύσεοεία;  δέκα!  πολι-  unum  pietatis  et  vitaB  vinculum,  el  eamdem  futurae 
τει*ς  Iva  Οεσμύν,  καί  την  έλπίδχ  του  μέλλοντος  τήν  vitae  spem, quomodo  invicem  non  magis  diligimus, 
ιύτην,  πώς  ού  πάση;  άδελφότητο;  καί  συγγενείς  quam  fratres  aut  sorores?  Videns  hominem,  teip- 
Ισμεν  άλλ^λων  έγγύτεροι ; κχί  δτχν  άνθρωπον  ϊδης  (0,  sum  in  eo  vides. Quare  oportet  eum,  qui  ejus  cala- 
σαυτον  δρφς  έν  έχείνφ.  ΔεΤ  ούν  καϊ  τά  έκείνου  θεω-  mitates, famem, sitim,  nuditatem,  aliamque  neces- 
ρούντχ  πάθη,  λιμόν,  δίψαν,  γυμνότητα,  την  άλλην  sitatem  et  morbos, et  alias  afflictiones  aspicit,  tan- 
ενδειαν  καί  τας  νόσους  καί  τούς  άλλους  πειρασμούς  β quam  proprios  dolores  et  damna  clementer  respi- 


ώς  οικεία  πάθη  κχί  συμφοράς  οίκχείρείν.  Πολλούς 
Ιγνωμεν  έπί  μέν  των  λόγων  όμολογησανχας  προ- 
χ;νδυνεύειν,  έπί  δέ  της  πείρας  ψευσχμένους  την  εύ- 
νοιαν. (1493  R.]  ’ο  μέν  Σωτ/ρ  ήμών  ούτως  ήγάπησε 
τδ  ίδιον  ποίημα,  ο6χ  ώς  έάυτδν,  άλλ*  ύπερ  έ αυτόν* 
ημΤν  & το  **  ♦λαττον  έγκελεύετσι,  άγαπφν  τδν  πλη- 
σίον ώς  έάυτδν,  τι^ν  υπερβολήν  αφελών,  Ινχ  μη  βχ- 
ρεΓαν  ποίηση  xxt  δυσ^νυτον  την  έντολ^ν.  "Ινχ  διά  των 
Εργων  σαφέστερον  έπιδείςη  τον  της  άγάπης  δ Δεσ- 
πότης νόμον,  πράγμα  γέμον  μεν  **  έλέου  συμβάν  δε 
πάντως  κατά  τον  χρόνον  έκεΤνον  ύπ*  βψιν  άγει  τώ 
λόγιρ,  έκπχιδεύων  τδν  νομικον  δχι  πλησίον  ήμ&ν 
εχεΤνός  έστιν,  δς  άν  την  έμπχθη  ταύτην  περικείμε- 
νος σάρκα  χρ^ζη  w βοήθειας  καί  οίκτιρμών.  Τδ  δε 
πάθος*  'Οδοιπόρος  έξ  Ιερουσαλήμ  κχτέβχινεν  ε!ς( 
'Ιεριχώ,  xxt  ληστών  άπιδραμόντων  άφηρέθη  μεν 
S Ιφερεν,  έγυμνώθη  δέ  *4  καί  των  Ιμχτίων,  χχΐ 
τρχύμισι  τοΤς  άπο  των  ληστών  θχνάτ*ρ  προσ- 
ομιλών  Απλωτό  κατά  την  λεωφόρον  55  ψυχο^χ- 
γων.  Πράγμα  λίαν  οΐχτρδν  [8ΐ5  Η.]  δφθχλμοΤς  Ιχού- 
σιν  Ιλεον  ή είδόσιν  Ιλεον.  '0  Κύριος  το?ς  'Εβραίοι; 
διιλε^όμενος,  xxt  διδάσκων  ώς  άφρονας  xxt  μάχην 
άναστρεφομένους  έν  τχύτη  τη  τού  χλχυθμώνος 
χοιλάδΐ,  ούτω  πώς  φησιν*  ’Γμεις  έχ  των  κάτω  έστέ, 
έγώ  έκ  των  άνω  είμί,  έκ  των  όνομάτων  μόνον  τού 
άνω  καί  κάτω  τού  καλού  και  τού  χείρονος  ποιούμε- 
νος τήν  διαέκρισιν.  Και  νυν  δέ  κχταβαίνοντα  ειπών 
χιτά  την  αύτην έννοιαν Ιφη.* Η ν δ'  άν  άνούτο;  δ Άδάμ, 
έποκυλιόμενος  της  μχκχρίχς  έκείνης  και  ύψηλης 
διχγωγης  εις  τον  67  βάραθρο ν κχί  χχμαίζηλον  βίον. 
Τί;  δ ίερεύς  · τίς  δ Λευίτης  * εϊησχν  θ'  άν  κχτα  θεω- 
ρίαν Μωσης  xxt  'Ιωάννης,  άμφω  τοΤς  πχρχπετάσμασι 
της  παραβολής  Ινδόν  κρυπτόμενοι  xxt  τήν  των  πολ- 
λών Βψιν  λανθανοντες.  Ούτοι  γάρ  κχταλαβόντες  τόν 
άνθρωπον  (τουτέστι  τδ  γένος  ολον)  γυμνόν  εύσεβείχς 
κχί  άρετης  xxt  τοΤς  ένχντίοις  τετρχυμχτισμενον, 
Ιθεάσαντο  μέν,  ού  μήν  έπήρκεσχν  θερχπευσχι.  Άλλ* 


tere. Mullos  novimus, qui  verbis  se  pericula  aditu- 
ros dicerent,  sed  cum  probandum  est,  benevolen- 
tiam mentiti  sunt.  Salvator  adeo  creaturam  suam 
dilexit,non  utseipsum,sed  plus  quam  seipsum:  no- 
bis vero  non  tanta  dilectio  imponitur,  diligere  sci- 
licet proximum  ut  seipsum,  non  supra  seipsum,ne 
praeceptum  graie  impletu  daret,  et  ut  per  opera 
manifestius  chari latis  legem  ostenderet.Rem  ple- 
nam misericordiae,  quae  ep  tempore  contigit  sub 
oculos  ponit, legis  doctorem  docens  proximum  cu· 
jusque  esse,  qui  eamdem  gestans  carnem  miseriis 
obnoxiam  auxilio  et  ope  mutua  indiget.Res  sic  ge- 
sta est:  Homo  quidam  descendebat  exJervsalemin 
Je)  ichoyet  incidit  in  latrones }qui  etiam  despolia- 
verunt eumtel  plagis  impositis,  abierunt  .semivivo 
relicto . Res  haec  commiseranda  oculis  misericor- 
diam habentibus, et  Saltem  scientibus. Christus  Ju- 
daeis loquens  et  docens, tanquam  dementes, et  frus- 
tra in  hac  lacry marum  valle  versantes, sic  alibi  ait : 
Vos  dedeorsum  estis, ego  de  supemissum  *,ex  no- 
minibus modo  sursum  et  deorsum,  bonos  et  malos 
distinguit,  et  nunc  descendentem  diceus  eodem 
sensu  dixii.  Fuit  ille  Adam,  lapsus  e beata  illa  et 
superna  vitae  consuetudine  in  barathrum,  et  humi 
depressam, atque  afflictam  vitaro. Qui  est  sacerdos, 
quis  Levita?  Hi  sunt  speculando  Moses  et  Joannes, 
ambo  in  parabola  obscure  denotati,  et  quos  pleri- 
que  ignorant.  Illi  enim  snscipientes  hominem, 
hoc  est,  genus  humanum,  pietate  virtuteque  nu- 
^dum,  et  ab  hostibus  vulneratum,  inspexerunt 
quidem,  sed  sanare  non  potuerunt.  Samaritanus 
vero  8006  veniens,  licet  ignominiosum  praefer- 
ret nomen,  bonorum  tamen  thesaurum  circum- 
ferens, medicinam  adhibuit,  qui  Salvator  nos- 
ter est,  in  ignominiosa  appellatione  Samari- 
tani latitans,  prostratoque  salutis  fontem  ape- 
riens. Evangelium  enim  Christum  Samaritanum 


1 Lue.  xx,  16.  T Luc.  x,  26.  z Joan.  vm,  23. 

VARliE  LECTIONES. 

της.  — της  A *.  την  — την  ζ\  C alterum  articulum  om.  48  &γάπην  ς\  49  έμέ  κχί  ψιλδν  Β.  80 
%ς  άνθρωπον  Β.  51  τδ  .add.  Α.  5$  μέν  om.  Α·  53  χρηζιι  ζ\  84  δέ  om,  Α·  85  λεωφόρου  ζ\  86 
τη  add.  Β.  57  τδν  Α ί τδ  ζ”. 


207  PHOTII  PATtaARCHiE  CP.  208 

nominat,  confundens  amentiam  Judaeorum, qui  il-  A ό Σαμαρείτης  κχτχλαβών,  έν  όνο'ματι  καθυβρισμένψ 
Ium  SIC  appellabant,  quia  magis  quam  Levitas  et  Οησαυρδν  αγαθών  φίρων,  πχρέσχε  την  ΐασιν  * δς  έστι* 
sacerdotes, misericordem  et  vulneratum  sanantem  ημών  δ Σωτήρ,  τή  δυσφήμω  προσηγορίφ  τού  Σαμα- 
Samaritanum  irriserunt.  Quid  sibi  vult  jumentum,  ρείτου  καλυπτόμενος  και  τάς  τής  σωτηρίας  τφ  κει- 
cui  vulneratum  imponendo  in  diversorium  qui  μένφ  πήγα;  άναβλύζων.  Σχμερείτην  & τον  Σωτήρα 
Opem  ferebat  duxit?  Nimirum  Yerbi  Dei  vehicu-  δ λόγος  όνομάζει,  αίσχύνων  κχντχϋθα  την  των  ούτως 
lum, et,  ut  ita  dicam,  jumentum  subjugae  est  ejus  αύτδν  καλεσάντων  παράνοιαν  'Ιουδαίων,  δτι  τον  υπέρ 
corpus,  simile  nostro  quod  gestavit  : in  quo,  et  τους  Λευίτχς  καί  Ιερέας  σπλαγχνιζόμενον  και  θερα- 
per  quod  accipiens  ac  gestans, ducit  ad  sanitatem,  πνεύοντα  τον  τετρχυιχχτισμενον  Σαμαρείτην  έξύβρι- 
et  Ecclesiam.  Etenim  hic  est  perfecta  vulnerum  ζον.  Τί  δέ  τυγχάνει  τδ  κτήνος,  έφ*  ου  τδν  ψυχοββα- 
Sanatio  et  medela.  γούντα  κχταθέμενος  είς  τδ  πανδοχεΤον  ήγαγεν  δ σω- 

τήρ  ; ή δήλον  88  δτι  δχημα  του  θεού  Λόγου  και,  ώς  αν  τις  ε?ποι  89,  υποζύγιον  τδ  ομόφυλον  ήμΤν,  5περ 
ήμπίσχετο  80,  τυγχάνει  σώμα,  έφ’  ού  και  δι*  ου  πάντας  άνέχων  καί  διαβαστάζων  άγει  πρδς  την  άπαλλχ- 
γήν  τής  νόσου  καί  τήν  'Εκκλησίαν*  καί  γάρ  των  τραυμάτων  αυτή  Ιστιν  ή τελεία  θεραπεία  καί  άπ- 
αλλάγή. 

Ejusdem  in  illud  : « Duo  homines  ascenderunt  B Του  αύτού  είς  τδ  · « "Ανθρωποι  δυο  άνέδησαν  8*  είς 
tn  templum , ut  orarent  r.  τδ  Ιερδν  προσεύζχσθχι  88,  » 

Sermonem  de  oratione  duabus  parabolis  com·  Τδν  περί  τής  προσευχής  λόγον  έν  δυσΐ  πχραβολαΐς 
plectitur. Parti m quidem  constanter  orare  docens  κατέκλεισε,  τδ  μέν  εύτονους  προσεύχεσθαι  διά  του 
nos  per  judicem  et  viduam,  partim  vero  cum  re-  κριτου  και  τής  χήρας  διδάξας  ήμάς,  τδ  δε  μετ’  εύλα- 
verenlia  orare  jubet  per  Pharisseum  et  publica*  βούς  γνώμης  διά  του  Φχρισαίου  και  του  τελώνου, 
num. Optimum  est  continuo  cogitare  creaturas  non  ”0τι  άριστον  έστι  τδ  συνεχώς  έννοεΤν  ποιήματα  μέν 
esse, et  animalia  infirma, creatorem  vero  Deum,  et  ήμάς  και  ζώα  έτίκηρα,  δημιουργόν  δε  τδν  θέδν  καί 
Optimum  vitae  nostrae  curatorem:  hoc  vero  ante  om-  apiocov  τής  ήμετερας  ζωής  ο’ικονόμον.  Τοοτο  δέ  προ 
nia  oratio  recte  praestat.  Nemo  enim  petat  res, quae  πάντων  ή προσευχή  κατορθοΐ.  ούκ  ά*  γάρ  τις  προσ- 
prosint,  nisi  prius  certam  accipiat  fidem,  Deum  εύξαιτο  τά  συμφέροντα,  μη  πληροφορίαν  πρότερον 
preces  exaudire, et  implere  posse  quod  petitur. Pre-  λαβών  ] 1 496  R ] δτι  θεδς  έστιν  δ τής  Ικετήρίχς  έπ- 
catio  autem  vitae  nostrae  auxilium  est,  colloquium  ήκοος  και  δυνχτδς  παρχσχεΤν  ά αΙτεΤτχι.  Ευχή  83  της 
cum  Deo, oblivio  terrenorum, via  ad  coelum, et  rec-  ζώής  ήμών  βοήθεια,  ομιλία  πρδς  Θεδν,  λήθη  τών 
tas  tendere  in  ccBlum  manus, formam  esi  exhibere  γήινων,  άνοδος  πρδς  ουρανόν.  Καί  τδ  βρθιον  δ*  τής 
Christi  cmci  affixi.  Si  vereoreti  et  orans  placeat^  προσευχής,  έκτεταμένας  προβχλλόμενον  61  τάς  χεΤ- 
Deo,  non  modo  iQ  figura  crucem  repraesentat,  sed  ρας,  [816  Η.]  τδ  του  σταυρό ύ πάθος  έν  τφ  σχήματε 
etiam  affectu. Ut  enim  in  cruce  clavis  affixus, sic  et  λςεικο/ίζει.  El  δ’  ώς  αληθώς  προσεύχοιτο  καί  θεα- 
orans  necat  omnem  carnis  concupiscentiam,  me-  ρέστως  65  δ 88  προσευχόμενος,  ούκ  έν  τφ  σχήματι  μό- 
moria expellens, omnium  divitiarum, gloriae, paren-  *ov  τδν  σταυρόν  διατυποτ,  άλλά  καί  67  χαχά  τήν  διά- 
lumqueafTectom.  Nulla  res  adeo  ab  illo  amatur  et  θεσιν.  ’ϋς  γάρ  δ τφ  σταυρφ  προσηλωθείς,  ουτω  νε· 
concupiscitur,  quam  invenire  tempus,  aut  otium  κροποιεΤ  πάσαν  μέν  έπιθυμίαν  σαρκδς  τής  μνήμης 
quo  ββ  ipse  colligere  possit. Sed  ad  haec  duo  polissi*  άποτιναξάμενος,  παντδς  δέ  πλούτου  καί  δόςης  καί 
mum  801α  collineat  tanquam  in  scopum,  Ut  poe-  γένους  προσπάθειαν.  Ούδέν  δε  ούτω  πράγμα  έπι- 
nam  illam  effugiat,  vitaque  cito  decedat  ,et  praele-  θυμητδν  αύτψ  xxt  έπέραστον  ώς  εύρίσκειν  καιρδν  ^ 
rea  nihil  mente  agitet : quam  oratione  ad  crucifi-  σχολήν  έμπεσεΤν  τή  γνώμη.  'Αλλά  πρδς  δύο  τ*ύτ* 
xum  proficicisci  *. Oratio  Ezechiam  ab  Orci  fauci-  συντέτακται  πάς  δ σκοπδς  αύτφ,  φυγεΤν  τήν  κολασιν 
bus  liberavit,  et  solem  prius  (ul  alia  illius  opera  καί  θάττον  άπελθεΤν  τοΤ  βίου.  Καί  ούδεν  έτερον  παρά 
taceam)  monstravit  servum  esse,et  servorum  usui  ταύτα  έπι  τής  διανοίας  εύρίσκεται  ή άναστρέφεται 
servire.  Licet  etiam  aliquid  facere  bonum,  et  non  ^τού  έσταυρωμένου  τή  προσευχή.  Ευχή  καί  τδν  ’Εζε- 
bene  facientem  laborem  perdere  &.  Ut  Pharisaeus  κίαν  τών  πυλών  τςύ  άδου  άνέσπασε,  καί  τδν  ήλιον 
oratione  se  extollens, et  si  quis  alius,eleemosynau!  πρότερον  (ίνα  τά  άλλα  αυτής  έργα  έάσω)  Ιδειξεν  δτι 
suam  manifestat,  et  in  similibus  non  tam  graviter  δούλος  έστι,  καί  δούλος  χρείαις  δμοδούλων  ύπηρε- 
Pharisaeus  peccasset,si  publicanum  non  damnas-  τούμενος.  "Εστι  και  πράττειν  τι  τή  φύσει  καλδν  και 
set.Nunc  vero  et  uno  verbo  omnes  publicanos  ab*  μή  ποιούντζ  καλώς  άφανίζειν  τους  πόνους,  ώς  ό Φα- 
sentes,  et  hunc  praesentem  condemnat.  Quare  ρισαΤος  έν  τχΐς  προσευχχΤς  μεγαλο(£βημονών,  καί  εΤ 
Pharisaeus  e gloria  in  ignominiae  barathrum  de-  τίς  άλλος  τήν  έλεημοσύνην  έπιδειχνυμενος.  Καί  έ*1 
cidit,  publicanus  a vita  sua  infami  ad  felicem  τών  όρίων.  Μετριώτερον  άν  ό Φαρισαίος  ήμάρτχ- 

ν Luc.  χνιιι,  10.  1 IV  Reg.  xx,  11.  · Luc.  xvui,  11. 

VARLE  LECTIONES· 

58  ή δήλον  A : ή δήλον  εΐ  £*,  50  ειπη  80  ήμπέσχετο  81  άνέβησαν.  82  προσεύξασθαΐ  Β 2 άνέβαινον 
προσεεύξσθχι  ζ\  85  εύχή  w τής  ζ\  64  προοαλλόμενδν  Β 2 προβαλλόμενο;  £*.  65  θεάρεστος  ζ“.  86  δ 

om.  Β·  67  καί  om.  Α. 


209  BIBLIOTHECA.  — COD.  GCLXXI.  210 

«*,  it  τόν  τελώνην  άφήκε  τής  παροινίας  έλεύθερον  a beafumque  s latum  conscendi! ; ille  a Deo  magno 
rjv  Ivi  λογψ  καί  τών  από  νέων  καχεξανίαταται  καί  intervallo  recessit,  hic  in  requietis  locum  delatus 
τού  παρεστώτος  έπιξαίνει  τα  τραύματα.  Διό  6 μεν  est. 

Φαρισαίος  από  δόξης  είς  τό  της  άτιμίας  κατέπεσε  βάραθρον,  δ δε  τελώνης  άπό  της  έπ ονειδίστου  ζωής 
εις  την  μακαρίαν  Ιπανηλθε  καχάστασιν*  και  δ μεν  πολλψ  τψ  μέσψ  της  προς  θεόν  έγγύτητος  Ικεχώριστο,  δ 
δε  πρδς  την  της  πα^.ησίας  χώραν  άνείλκυστο. 

Του  αυτού  είς  τδν  Ζακχαίον.  Ejusdem  «I  ZaCChxum  *€ΠΛΟ. 

Ιεριχώ  πόλις  ην  τών  Χαναναίων  μητρόπολις,  ήν  Jericho  metropolis  esi  Chananeorum,  quam 
ποτέ  μεν  Ίησου;  δ τού  Ναυη  πολέμων  καί  όλο-  olirB  Jesus  Nave  filios  bellando  casdendoque  in- 
θρεύων  κατέλαβε,  νυν  δέ  δ σληθινός  Ιησούς  Οερα-  tercepil  b.  Nunc  autem  ΤΘΠ18  Je8US  sanare  ad V6- 
κεΰσαι  παραγεγονώ;  χατηξίωσε.  Καί  δ μίν  τυφλός  niendo  dignatus  est c.  Caecos  quidem  illuminatus 
έφωτίσθη,  δ δέ  δήμος  έπιστώΟη,  πασα  δε  γλώσσα  est,  populus  vero  credidit,  omnis  lingua  JesuiR 
τον  Ίησούν  έλάλει,  και  τον  τυφλόν  όφθαλμός  άπας  celebravit,  et  Omnis  OCUlttS  CSOCUm  vidit  viden- 
ti χεν  αναολεψαντα  τού  θαύματος  και  της  σωτηρίας  tem,  medicum  illom  ultro  oblatum  miraculi  et 
διδάσκαλον  αυτοσχέδιον,  ού  λόγοις  άλλ’  έργοις  Ικπσι-  Β salutis,  DO  Π Verbis,  sed  Operibus  apostolos  Veri- 
δεύοντα  τους  μαθητάς  την  άλήθειαν.  Πασα  μεν  άδι-  tatera  edocentem.  Omnis  qaidem  injuria  mala 
κ*α  κακόν  και  μίσους  «ξιον,  δ δέ  τελώνης  άνυπέρ-  C8t,  odioque  digna,  sed  publicanus  Omnes  exce- 
βλητον*  ουδέ  γάρ,  ούδέ  πρόφασιν  εχει  τής  αμαρτίας  dit.  Non  enim  ullum  legitimum  peccandi  praetex- 
ευπρόσωπον.  Έπι  μέν  γαρ  τών  άλλων  εύρίσκιταί  tum  babet.  In  aliis  quidem  invenitur  mali  quae- 
τις  όνάγπη  τού  κακού  και  £ίζ α,  έξ  ών  φύεται  τό  dam  necessitas,  et  origo,  unde  iniquitas  proee- 
άδίκημα*  δ δέ  τελώνης  Θηρίον  έστί,  απροφάσιστος  dit.  Publicanus  fert  68t,  pestis  quffi  proteitum 
λοιμός,  τ*Τς  λεωφόροι ς έπικαθήμενος.  Ένόσει  ταυ-  non  habet,  viis  regiis  incumbens.  HoC  morbo 
την  δ Ζακχαίος  την  νόσον,  πριν  έγγυς  2λθη  68  τού  ZacebaSOS  «grotavit,  priusquam  ad  Jesum  ICCe- 
’ίησού,  μακρφ  της  ό^ωστίας  τού.  'ΐεριχουντείου  deret,  qui  morbus  caecitate  caeci  Jerichuntis  de- 
τυφλού  ύπάρ^ουσαν  χείρονα,  ει  γε  δ μέν  σώ-  terior  erat  : quia  hic  corpore,  illo  animo  aegro- 
Ι*α:ος  ό δέ  ψυχής  αύτης  ένόσει  την  πήρωσιν.  tavit.  Ne  des  aliis  aliena,  sed  defraudato  propria 
Μη  δψς  αλλοις  τα  άλλότρια,  άλλα  τοίς  ήδικημέ-  restitue  d.  Non  enim  Deus  eleemosynam  recipit, 
νοις  τά  οΙκεΤα  άποκατάστησον*  ού  γάρ  προσδέχεται  quae  furto  rapta  est.  Publicanus  bonus  BOtft 
θεότ  έλεημοσύνην  έξ  αρπαγής.  Καλός  δ τελώνης  τών  rerum  Suaruill  judex  et  dispensator.  Et  si  quid 
καθ’  έ αυτόν  κριτής  καί  οΐχονόμος.  Και  (81 7 Η.]  ει  τίνος  aliquem  defraudavi , reddo  quadiuplum  d,  In- 
τι  Ισυχοφάντησα,  άποδίδωμι  τετραπλούν,  φησιν, u quit,  non  aliis  (hoc  enim  mercedem  non  mere- 
OM  αλλοις  (άμισθον  γάρ  τούτο  και  άπρόσδεκτον  τψ  69  tur,  et  Deo  gratum  non  68t)  sed  iis  ipsis  quos 
Θεψ),  άλλ’  αύτοΤ;  τοΤ;  συκοφαντηΘεΤσιν.  Σήμερον  fraudavi.  Hodie  salui  huic  domui  facta  esty  eo 
σωτηρία  τψ  οικω  τούτψ  έγενετο  70t  καθότι  καί  quod  et  ipse  fillUS  81 1 AbrafUti  ·.  Quomodo  igitur 
ούτο;  υίός  *Λβραάμ  έστι.  οώ;  ούν  έκ  τού  'Αβραάμ  ex  Abraham  ille  qui  ex  Jericho  est  Chananaea 
δ l\  Ιεριχώ  της  Χανανίτιδος ; [1497  R ] τί  κοινόν  urbe?  Quid  commune  habent  Abraharoi  genus,  et 
’Αοριιμ  είς  γένος  και  Χαναναίτις  ; ή δήλον  ώς  εΐ  Chananaeorum  ? certe  manifestum  eat,  quod  si 
μη  τη  σαρκι  υΙός  ήν  Αβραάμ,  άλλα  τοΤς  ήθεσι  non  secundom  carnem  filius  Abrahas  fuerit,  sed 
xi:  τοΤς  Ιργοις  άαα  τψ  πλησιάσαι  τψ  Χριστψ  τών  moribus  Ct  operibus,  simulatque  ad  Christum  S6 
ix  σπλάγχνων  προελθό/των  τού  πατριάαρχου  μακρψ  contulit,  multo  magis  legitimum  filium  et  factum 
γνησιώτερος  πσΤς  και  γέγονε  καί  έπεγνώσθη.  Οδτω  esse,  et  COgnitum,  quam  qui  ex  A brahae  VlSCeri- 
και  ό Απόστολος  υΙόν  έκάλισε  τον  Έλύμαν  του  71  bus  prodierunt.  Sic  Apnstolus  f Elymam  vocavit 
διαβόλου,  και  δ Κύριος*  *1*μεΤς  έκ  τού  πατρός  filium  diaboli  ; et  JeSUS  ad  JudfeOS  : Vos  ex  pi- 
xw  διαβόλου  έστέ,  τους  Ιουδαίου;  78  άνεΤπεν.  Και  tre  vestro  diabolo  estis  ·.  Zacchacus  igitlir  CUIU  fi- 
ό Ζακχαίος  ούν,  έπειδή  τήν  'Αβραάμ  έμιμήσατο  πί-  dem  Abrabae  imitatus  esset  (quemadmodum  enim 
σιιν*  ώς  γάρ  έκεΤνος  κληθείς  άφήκε  τήν  πατρίδα,  & ille  juSSUS  reliquit  patriam,  SIC  iste  teloni um,  et 
ουτω  και  ούτο;  τό  τελωνεΤον  και  τον  έχεΐθεν  καχ-  ibi  partas  divitias  abdicavit),  idcirco  Christus, 
έλιπε  75  πλούτον.  Φιό  και  Χριστός  ή άλήηειχ  ιΐκότως  qui  est  ipsa  veritas,  merito  illum  filium  Abrahae 
ιύτόν  υΙόν  Αβραάμ  άνεκήρυξε.  vocavit. 

Τού  αύτου  εις  τους  δύο  υΙους  τους  παρά  τψ  , . , _ , 

Λουχφ.  Idem  m parabolam  de  filto  prodigo  f. 

Πατέρα  μέν  ή παραβολή  τόν  θεόν  καί  ποιητήν  Parabola  Patrem  Deum  et  factorem  omnium  vo- 
τουδε  τσύ  παντός  δνομάζει,  τόν  δέ  πρεσβύτερ ον  υΙόν  cat,  filios  majorem  natu,  et  minorem,  homines 
χι\  νεώτερον  άνθρώπους  δύο,  τόν  μέν  παραμείναντα  duos.  Illum  quidem  datam  gratiam  et  bacredita- 

b Josue,  vi,  t . c Luc.  xvm,  1 seqq.  d Lue.  xix,  8.  * Ibid.  9.  f Joao.  vm,  44.  s Lue.  xv,  2. 

VARLE  LECTIONES 

θθΐλθοι  B.  69  τψ  om.  B.  εγένετο  om.  A·  7*  τού  om.  B»  72  'Ιουδαίους  Ιδιους  Α·  73  κατέλειπε  pr.  A. 


211 


ΡΉΟΤΙΙ  PATRIARCHA  CP. 


212 


iem  conservantem,  et  nequaquam  Ecclesiamf,  ncc  Atri  δοθείση  χάριχι  καί  τψ  Ιπιβάλλοντι  αύτώ  τής  *>η- 
commonionemvenerandorum  sacramentorum  pro-  ρονομίχς,  καί  ούδαμοϋ  τής  Εκκλησίας  ουδέ  τής  74 
pter  vitee  luxuriam  respuentem, hunc  vero  juvenili  τών  άχράντων  μυστηρίων  κοινωνίας  διά  τής  του 
quodam  more  b®C  omnia  contemnentem,  ideoqne  βίου  Ασωτίας  Αγηνιάσαντα,  τον  δε  κατά  πάντων  των 
a vero  Patre  digressum,  et  data  munera  disatpan-  είρημένων  νεωτερίσαντα,  και  δια  τούτο  κα*  τού  Αλη- 
tem,  ut  luxuriosi  consueverunt.  Porlio  substanti®,  θινού  χωρισθεντα  Πατρδς  καί  σπαθήσαντα  και  δια- 
quiB  hic  describitur,  quam  a patre  petit  junior,  est  φθειρσνε*  τάς  παρ*  αύτου  δοθείσας  δωρεάς,  ώς  είώ- 
bapiismus  et  participatio  venerandi  COrporisDomi-  θεσαν  πράττειν  οί  άσωτοι.  *Εστιν  ουν  75  τδ  έπιβάλλον 
nici. Etenim  multi  juvenes  h«C  petunt  et  accipiunt,  μέρος  τής  ουσία;,  δ παρά  του  πατρδς  δ νεώτερος 
sed  qui  mentem  babent  senilem,  donum  hoc  omni  υίδς  έπιζητεΤ,  τδ  βάπτισμα  καί  ή μετοχή  του  Αχράν- 
diligentia  custodiunt  .E*  equo  enim  omnes  partem  του  σώματος*  καί  γάρ  πολλοί  χαιτών  νεωτερων  και 
accipiunt, sed  accipientium  pro  cujusque  studio  di-  ζητούσε  ταύτα  και  λαμβάνουσιν.  Άλλ’  ol  πρεσβυτι- 
scrimen  diversitatem  quoque  donorum  majorum  κδν  ϊχοντες  φρίνημα,  έκεΤνοι  κα\  τδ  δώρον  έν  Ακρι- 
vel  minorum  efficit:  vel  omnino  dissipat  ei  consu-  βείφ  φυλάττουσιν.  *Ίσον  μίν  ουν  έστι  τδ  έπιβάλλον 
mit,ut  prodigus. Hanc  quidem  portionem  parabola  έκάστφ*  ή δε  τών  λαμβανόντων  κατά  τήν  σπουδήν 
ludical.Ift  longinqua m vero  regionem  profirisci9  esi  a g έκάστου  διάφορά  δκείνη  και  μετζον  και  ελαττον  αύτδ 
Dei  donis  et  praeceptis  longe  discedere.  Dissipavit  ποιεΤ  ή και  δλως  σπαθίζει  και  76  έκδχπχνφ  77}  ώσπερ 
et  Adam  substantiam , et  omnem  felicitatem  502α  i άσωτος,  τδ  μεν  έπιβάλλον  τοϋτ*  Αν  αίνίττοιτο  ή 
paternam  amisit,  et  expulsus  regione  bonis  abun~  παραβολή  , τδ  δε  μακράν  άποδημίαν  στείλασθαι  τδ 
dante. Acerbum  fuit  juniori  a patre  discedere. Dila-  μακδυνθήναι  και  των  δωρεών  και  τών  έντολών  του 
pidalionem  enim  prodigam,  et  luxuriam, et  collo-  Θεού.  ’Εσπάθησε  και  δ ’Αδάμ  τήν  ουσίαν,  καί  πά- 
quia  mores  corrumpentia,  parentis  oculus  pellit  σης  τής  πατρικής  ευπορίας  έξέπεσε,  και  ύπερωρί- 
atque  ejicit.  Cum  autem  juvenis  sui  fit  juris, necui-  σθη  χωρίου  αφθονίαν  βρύοντος  άγαθών.  Χαλεπδν 
IUS  adest  timor  nec  pudor  (qui  duo  fortes  sunt  las-  μέν  υΐψ  νεωτέρψ  χωριοθήναι  πατρδς.  Δαπά\ην  γάρ 
civientis  juventutis  CUftodes),  tunc  tandem  omnia  άσωτον  καί  Ακολασίαν  καί  δμιλίας  ήθη  φθειρούσας 
pessum  eunt, et  sursum  deorsum  vertuntur.  Istius  δ του  πατρδς  έλαύνει  καί  άποδιώκει  όφθαλμός.  r,Otxv 
vero  regionis  a Deo  semotae  atque  seposit®,  incola  δε  έφ'  έαυτής  γένηται  νεότης,  καί  μήτε  φόβος  πάρ- 
est  diabolus (1 6). Etenim  peccatorum  civitas  civem  εστι  μήτε  αιδώς,  δύο  φύλακες  ισχυροί  ταραττομένης 
habet  et  gubernatorem  diabolum,  undique  cogen-  νεότητος,  τότε  δή,  τότε  οΤχεται  πάντα  καί  Ανατέ- 
tem  prodigos, et  in  unam  civiiatem  compingentem,  τραπται.  ’Έστι  δε  [818  B.]  καί  δ πολίτης  τής  μα- 
et  incitans  illos  ad  actiones  turpes,  ac  suibus  ili-  q κράν  Απφκισμένης  ΘεοΟ  χώρας  έκείνης  δ διάβολος, 
gnas  Etenim  agit  gregem  porcorum  ritu  viventem,  Καί  γάρ  τής  Αμαρτίας  ή πόλις  πρώτον  πολίτην  έχει 
at  vero  non  est  pastor  hominum  ratione  utentium, 
quemadmodum  Dominus,  qui  animam  suam  posuit 
pro  ovibus  suis  b Magister  igitur  porcorum  mittit  mi* 
serum  juvenem  ad  pascendum  porcos, et  felix  non 
erat  vel  porcorum  victu,  comedens  siliquas.  Tale 
enim  peccatum  est : ad  modicum  dulce,  nullum 
tamen  alimentum  aut  utilitatem  ferens.  Ad  se 
igitur  rediens  ac  resipiscens  (narn  sui  compos 


καί  πολιστήν  τδν  διάβολον?  πανταχόθεν  συνάγοντα 
πάντα;  τους  Ασώτους  καί  συμπολίτας  ποιούμε νον  78 
καί  εις  Ατιμους  καί  συώδεις  παραπέμποντα  79  πρά- 
ξεις. Καί  γάρ  καί  χοιροβίο  ν έστίν  Αγελάρχης,  Αλλ* 
ούχί  ποιμήν  λογικών  προβάτων,  ώσπερ  δ Δεσπότης, 
δ τιθείς  τήν  ψυ^ήν  δπέρ  τού  ποιμνίου  80  αυτού. 
'Αποστέλλει  ουν  81  δ Αρχισυοώτης  τδν  άθλιον  vfexvi- 
οκον  βόσκειν  χοίρους,  καί  ήν  δ ποτέ  ευδαίμων  δμο- 


nOQ  fuerat,  perturbationibus  servus  factus,  ac  δίαιτας  τών  χοίρων,  έσθίων  κεράτια.  ΤοιοΟτον  γχρ 
mancipium,  menteque  alienata)  mercenarium  καί  ή Αμαρτία,  πρδς  δλίγον  μεν  ήδετα,  ούδιν  δΙ 


post  conversionem  et  poenitentiam,  prodigus  τρόφιμον  ουδέ  χρήσιμον  φέρουσα.  Et;  εα·. 
seipsum  nominat,  et  omnes  infami®  appellatio-  θών  κοί  γάρ  ούκ  ήν  έαυτοΰ,  Ικδοτος  γ 
nes  sibi  imponit  : Ul  nos  Evaogelium  doceat,  sic  πεπρχμένος  8i  τοΤς  πάθεσι  καί  τών  έμφύτων  φρένων 
Oportere  peccantes  humiliari,  et  corde  ac  verbo  ^ έξεστηκώς.  [1500  R.]  Μισθωτέν  δε  μετά  τήν  έπι 


εαυτδν  δ!  Ιλ- 
γεγονώς  χαί 


στροφήν  καί  μοτάνοιαν  δ άσωτος  έαυτδν  ονομάζει, 
καί  πάντα  τά  τής  Ατιμίας  όνόματα,  W ήμΐν  υπο- 
γράψω 87  δ λόγος  δπως  χρή  μεχανοουντα;  τχπεινού- 
σθαι  κα?  τήν  καρδίαν  διά  84  τών  βημάτων  συντρι- 
βεσΟαι.  ''Οτι  μή  δεΤ  τδν  μεχανοουντα  καί  έξιλεου- 


conteri.  Non  oportere  poenitentem,  et  Deum  pla- 
care studentem,  fixis  coelum  oculis  aspicere  pa- 
rabola docet,  sed  pudore  animi  moeslitiam  et  do- 
lorem significare.  Vide  quomodo  Dei  bonilatem 
describat.  Venientem  enim  prodigum  non  modo 
b Joan.  i,  2.  . 

VARIA  LECTIONES. 

74  τής  ponit  B.  75  ούν  καί  A.  κχ·.  om.  A.  77  έκδαπανών  B.  78  ποιούμενον.  79  παραπέμποντα  B. 
ποιούμενος  — πχρχπέμπων  80  τήν  ψυχήν  δπέρ  του  ποιμνίου  Β : δπέρ  του  ποιμνίου  τήν  ψυχήν  ζ*· 

81  ούν  Α : γούν  ζ".  8*  πεπραγμένος  ζ\  83  7να  — υπογράφω  ζ\  84  διά]  καί  έκ  B.  et  corr.  A. 

ΝΟΤΑ. 

(16)  Civitas  diaboli  qu®  et  a B.  Augustino  libris  de  civitate  Dei  viginti  describitur. 


213 


BI&LIOTHECA.  — COD.  CCLXXI.  214 

!ir*ov  xbv  θεόν  ούδε  άτενίς  βλέπειν  ιΐς  τον  oipxvov,  A non  aver8a’ur,  nec  despicit, sed  obviam  procedit, 
\ παραβολή  διδάσ«ι,  άλλά  τψ  έρυθριώ^τι  βλέαματι  etcorrens,ut  celeri u3  errantem  recipiat, et  collam 
xb  τη;  ψυχή;  χχτήφΐς  xai  άπχ^ρησίαστ ον  μηνύειν.  amplectitor, et  stringit,  lacrymansqoe  suscipit,  et 
*opa  51  πώς  τήν  τού  θεού  διαγράφει  άγαθότητφ.  reconciliationis  dans  symbolum,  ei  priorum  obli- 
Έρχόμενον  γάρ  τον  άσωτον  ού  μόνον  συκ  άποπίμ·  tionis  factorum  pignus.  Prima  itaque  stola  est 
«ετχι  ούδλ  παρ ορφ,  άλλα  και  προσυπαντφ,  xxi  τρέ-  non  ipsum  baptisma  (non  enim  quis  secundum 
χων,  ΐν*  θαττον  άπολάοη  τδν  πλανηθέντα.  Καί  πε-  baptisma  potest  accipere), sed  gratia  Dei  quam  in 
ριχεττχι  τψ  τραχήλφ,  xxi  περιπλέκεται,  κτί  έπΐ(5-  baptisma  singuli  accipiunt. Nam  pro  lavacro  rege- 
ptt  δάχρυον,  xx t άσπάζεται,  της  χχταλλχγης  διδους  nerationis  regeneratio  datur  a Deo  per  ISO 2b  poe- 
το  σύμβολον  xxt  της  άμνηχτάς  τών  προλχβδντων  τό  nitentiam,  quae  maculas  nostras  lacrymis  eluens, 
Ινεχυρον.  Στολή  δ’  άν  ή πρώτη  ειη  ούχ  αυτό  τό  rursum  mundos  et  puros  reddit. Datur  prodigo  post 
βάχτισμχ  (ού  γάρ  οΤόν  τε  τυχεΐν  δευτέρου  βαπτί-  stolam  et  annulus,  signum  intolligibilis  confirma- 
σμπτος),  kxk’  ^ πρώτη  στολή  καί  χάρις,  ζν  άπ’  tionis  Spiritus. Ut  enim  in  regeneratione  per bapti- 
άρχης  έκαστος  των  πιστών  ένδύεται  διά  του  βαπτί-  smiim  et  Stola  et  confirmatio  doni  SpiritUS  Sancti 
σματος. ’λντι  γάρ  της  διά  τού  λουτρού  πχλιγγενε-  Β datur, sic  et  in  regeneratione  per  poenitentiam.  Ad- 
σιας  f»  διά  μιτχνοίας  ήμΤν  παρά  θεού  έχχρ(σ6η  άν*-  ducuntur  et  calcei,ul  possit  caput  serpentis  calca - 
γέννησες,  ητις  τά  μολύσμχχ*  ήμών  τψ  δχχρύψ  πλύ-  re.Tu  enim,  inquit,  servabis  caput  ejus,  ille  tuum 
νουσχ  πάλιν  καθαρούς  άποφαίνει.  Αίδοτχι  δέ  τψ  calcaneum.  Ad  utrumque  enim  calceamenta  utilia 
άσώτψ  μετά  την  στολήν  xxi  δακτύλιος,  σύμβολον  sunt,cum  ad  conculcandum  serpentis capat,tum  ut 
της  νοητής  σφρχγ?δος  τού  Πνεύματος.  *11ς  γάρ  kv  pes  l&*ioni$  injuriam  effugiat.  Νβ  contristet  pa- 
τή  διά  τοΰ  βχπτ(σματος  παλιγγενεσία  xxi  στολή  χχι  tris  te  bonitas,  si  filium  errantem  soscipiat,  qui 
σφραγις  δωρεάς  85  Πνεύματος  άγιου,  ουτω  xxi  kv  misericors  et  non  rigide  judicat, seu  benigne  ac- 
χρ  διά  της  μετανοίας  άνχγεννήσει.  Προσφέρεται  δί  cipit.  Et  haec  quod  paler  sit  facit,  quasi  ad  mise- 
xxi  υποδήματα,  ?να  θα^εΐν  Ιχη  86  τήν  τού  δφεως  ricordiam  vi  quadam  traheretur. 
καταπατεΤν  κεφαλήν.  Συ  γάρ,  φησί,  τηρήσεις  χύτου  κεφαλήν,  χάχεΤνος  τηρήσει  σου  πτέρναν.  Προς  έκά- 
τερον  ουν  χρήσιμον  τά  ύποδήματχ,  και  είς  τύ  καταπατεΤν  τήν  87  τού  δφεως  κεφαλήν  xxi  είς  τύ  τήν  έκεΤ- 
6εν  βλάβην  τήν  πτέρναν  διαφυγεΤν.  Μή  λυπείτώ  σε  ή τού  πχτρύς  άγχθότης,  εϊ  περιέχεται  τού  δύσπρα- 
γήσαντος  παιδός.  *0  έλεών  ού  διχάζει  μετά  άχριβειας,  άλλά  φιλχνΟρώπως  χαρίζεται,  xxi  τχύτα,  δίαν 
ύπάρχη  πατήρ,  ώσπερ  88  τινι  βίφ  πρός  τόν  οίκτον  έλκόμενος. 

[819  Η.]  Τού  αύτού  ε·.ς  τύν  δούλον  τού  έκχτοντάρχου,  Ejusdem  in  servum  centurionis , quem  Dominus 

Sv  ύ Κύριο;  Ιθεράπευσεν.  SOMVil 

*θτι  έν  τψ  παρύντι  λύγψ  ΰποθεσιν  τύν  δούλον  λα-  C Hac  concione  argumentum  a servo  capiens,  in 
6£»v,  ε^ς  παρχίνεσιν  δούλων  xxi  δεσποτών  το  ηλετ-  hortandis  servis  ac  dominis  desudat.  Illos  mo- 
σχον  τής  σπουδής  άποτεί*ει,  του;  μεν  νουθετών  εΰ-  nens  ut  prompte  sincereque  dominis  serviant  : 
πειθώς  χχι  άδόλω;  ύπηρετεΤν  τοτς  δεσπότχις,  τούς  hos  ut  clementer  humaneque  servos  tanquam 
δ!  φιλχνθρώπω;  χαι  ήμίρω;  xxi  ώς  όμοφύλοις  xxi  sodalos  et  fratres  tractent.  Eadem  enim  ambo 
άδελφο-ς  προσιένχι.  Ό χύτύς  γάρ  πηλό;  άμφοΤν  xxi  terra,  eadem  artificis  dextra  conditi  sunt,  ea- 
ή αύτή  τού  πλάστου  yvp,  xxi  τά  χΰτά  έργα  τε  φυ-  dem  ut-ique  opera  naturae,  eademque  patiuntur, 
σιχά  89  και  πάθη  xai  το  τή;  χατασχευής  σχήαα  xxi  et  constitutionis  eadem  forma  et  figura  in  utris- 
ή μορφή  θεωρείται.  Δ·.’  ά προσλκεν,  εϊ  μή  τις  άλλος  que  apparent.  Quare  si  aliud  qiiid  praeciperet 
ήν  μηδε  νόμος  θείο;,  μηδ*  έμφυτο;  πρύ;  το  συγγενίς  lex  divina,  et  innatus  erga  proximos  amor, 
ϊλευς  χαι  άγάπη,  Ιχρήν  άδελφιχως  χύτοτ;  και  πα-  frater  η ο paternoque  amore  complecti  illos 
xptx«K  προσφερεσθχι.  Και  τοΤς  ΙατροΤς  δε  παραινεσιν  oporteret.  Etiam  medicos  ad  clementiam  liorta- 
φιλ  ανθρωπίις  ποιείται.  tur. 

ηθτι  Σκύθην,  φησί,  Οα:τόν  τε  τήν  'Ελληνίδα  μα-  Vidi , inquit,  Scytham  nuper  adolescenliam  in- 
θόντα  εΤδον,  ei;  μειρχχίων  ήλιχίχν  αρα  παρελθόν-  gressum  celerius  Graecam  linguam  addiscentem, 
τα  * είτα  τού  ώνησχμένου  δεσπότου  μαθ/,μχην  έλευ-  ^ Deinde  cuin  dominus  liberalibus  illom  studiis  in- 
θερίοι;  αΰτδν  έκδεδω/.ότο;  90,  τοσούτον  έπιδούνχι  formaret, tantam  ille  profecit, et  omnes  artes  addi- 
τούτοι;  χχί  γενέσθχι  κατά  πολλά  τών  μαθημάτων  dicit,  nt  et  Graecis  et  Romanis  inclaresceret  * nam 
περιδέξιον,  ώς  xxi  παρ'  "Ελλησι  xai  παρά  *Ρω-  et  jurisprudentiam  professus  est.  Dominus  vero 
μαίοι;  λαμπρόν  γενεσΟχι  xxi  περιδόητον,  άπειδή  χαι  qui  emerat  Syrus  erat, civis  Antiochenus;  qui  et  Ii- 
νόμων  cW)n  διδάσκαλος.  *o  δ’  ώνησάμε  «ο;  Σύρος  beros  grammaticam  docebat.  Quin  etiam  pins  bic 
ήν,  'Αντιόχειας  πολίτης  xai  γραμματικής  παίδων  scriptor  Asterius  se  hujus  Scyth®  empti  discipu- 
δι δάσκαλος.  Γενέσθαι  δε  xai  μαθητήν  έτΑτόν  φη-  Ium  fuisse  profitetur,  ubi  aut  quibus  iu  tt05fl 


1 Luc.  Yii,  2. 

VARliE  LECTIONES. 

85  δωρεάς  om.  A.  8®  *κν  B ·'  ?λ°ι  C·  87  τήν  post  τό  add.  Af  ^8  ψίπερεί  ζ".  89  φυσικά  τε  ζ". 

9·  δεδωκότος  Α· 


215  PHOTII  PATRIARCH/B  GP.  216 

studiis  non  exprimit.Te  etiara,  Deus,  Mosem  ex-  a σιν  6 φιλάρετος  ούτος  Άστέριος  τού  άργυρωνή- 
sulem,  populi  ducem  constituens  facis,  non  jam  του  τούτου  Σκύθνυ  · [1501  R.]  πού  81  διατρίβοντος  ή 
Noe  arca  vectum  per  mundum  aquis  obrutum,  Sed  τίνος  μαθήματος  ού  λέγει.  Σύ  καί  τον  Μωαέα  τον 
imperiose  jam  .mare  transeuntem,  et  per  vadum  φυγάδα  άρχοντα  λαών  και  δήμων  έποίησας,  ούχέτι 
pedibus  ambulantem.  Tuus  filius  discipulus  Eli®  χατά  τόν  Νώε  έπ*  οχήματος  περαιούμινον  πελιγι· 
ElizffiUS,  qui  puerum  Sunamitidis  a mortuis  exci-  σθέντα  τόν  κόσμον,  άλλα  Δεσποτικώς  ήδη  την  θαλασ- 
lavit, et  post  mortem  reliquiis  appositum  mortuum  σαν  τέμνοντχ  καί  πεζεύονχα  τόν  βυθόν.  Σδς  παΤς 
vivificans.  Adh®c  vero  fidei  gratia,  Unquam  aro-  xal  6 'Βλίου  μαθητή;  Ελισαίος  δ χιί  ζώντα 
matis  spiritus  durans,  fidelis  sepulcrum  sensit.  άποδούς  τον  98  παιδί  τ$  Σωμανίτιδι,  και  μετά  θάνα- 
τον  τοΤς  λειψάνοις  τον  παρατεθέντα  νεκρόν  ζωώιας*  ίτι  γάρ  ή της  πίστεώς  χάρις,  ώσπερ  αρώματος  πνοή 
παραμείνασα  έδόςαζε  τού  πιστού  και  τον  τάφον. 

Ejusdem  de  jejunio,  hotnilia . Τού  αυτού  είς  την  παρείσο ασιν  τών  νηστειών. 

Nemo,  qui  convivia  sectatur,  virtutis  est  disci*  ΟύδεΙς  εύωχίαις  σχολάζων  αρετής  μαθητής.  Μία 
polus.  Una  ebrietas  et  patrem  honesta  veste.  6t  μέθη  χαι  τον  πατέρα  της  ευπρεπούς  σκεπής  χαι  τον 
filium  libertate  privavit.  Propter  ventris  cupidita-  ρυΐόν  ϋευθερία;  έγύμνωσεν.  ’Εβλάδη  διά  γαστέρα 
tem  Esau  filius  Isaac  damnum  accepit. Inhisns  pro-  χαι  δ πρεσβύτερος  παΤς  τού  ’ΐσαάκ  · περιχανών  γάρ 
pier  famem  pulti,  fratri  primogenita  vendidit,  et  δια  χατασχούσαν  πείναν  τφ  φακφ  άπίίοτο  μεν  τά 
inde  patris  benedictionem  non  habuit.  Ne  frangas  πρωτοτόκια  τφ  άδελφφ,  έκετθεν  δΐ  λοιπδν  χαίτην 
jejunium, ne  quod  cauponibus  libi  accidat. Si  enim  πατρικήν  ευλογίαν  έκλάπη.  Μη  νόθευε  την  νηστείαν 
quia  vino  aquam  misceant,  puniuntur,  quomodo  ΐνα  μή  πάθτις  τά  τών  χαπήλων.  Et  γάρ  έχεΐνοι  τφ 
austeritati  jejunii  falsas  miscentes  volo ptates  cibo-  oTvcp  παραμιγνύντες  ύδωρ  κολάζονται,  πώς  ot  τφ 
rom  poenam  effugient?  fugiamus  voluptatem.  Fieri  αύστηρφ  της  νηστείας  τάς  σεσοφισμενας  Απολαύσεις 
enim  non  potest  eumdem  et  Deum,  et  voluptatem  έπεισάγοντες  τά  άτιμώρητον  εζουσιν  · Φεύγωμεν  vs 
amare. Assyriorum  olimrex,  qui  veniri  vivebat,  et  τήν  φιληδονίαν  · άμήχανον  γάρ  τδν  αύτόν  είναι  φιλ- 
voluptari®  vit®, sicut  bos  pr®sepi,  alligatus.  Tres  ήόονον  xal  φιλόθεον.  *0  βασιλεύς  ποτέ  τών  ’Ασσυ- 
pueri f*  vinum  fugiebant  libandi  gratia,  et  carnes  ρίωνΜ,έχεΤνος  [820  B.}  δ πάντα  τ$  γαστρί  ζών  χαι  τφ 
propter  sacrificia  : magiseral  illis  cordi  Deus  et  τρυφωντι  βίψ,  ώς  φάτνγ  βούς,  προ σδεδεμένυς.  *Βν 
pulchrum  jejunium, quam  delici®. Da  aures  arca-  δέ  τοΤς  τρισιν  Ιεροί;  παισΐ  και  ό Οίνος  φευκτός  διά 
norum  doctrin®,et  obliviscere  deliciarum, ut  po-  την  σπονδήν  xal  κρέας  <£παν  διά  τάς  θυσίας.  Και  ην 
pulus  sequens  Christum  verbo  et  opere  docentem,  αύτοΤς  χαι  τού  ύπερ  τούς  τρυφώντας  κάλλους  ό Θεός 
qui  relicta  improborum  synagoga, in  templum  ve- G Επιμελητής  χαί  ή νηστεία·  κομμώτρια.  Δό;  την  ακοήν 
nit.  Si  adhuc  Judaicis  alligatus  sis,  quid  tibi  pro-  μαθήσει  τών  χεκρυμμενων,  και  άμνημονήεεις 
destjejunium?  au  Nili  crocodilos  imitari  vis?  quos  τροφής,  ως  ό δήμο;  ό τφ  ’ίησού  έπομενος  λόγψ  χιί 
aiunt  capita  hominum,  quos  vorarunt,  deflere,  et  Ιργψ  παιδεύοντι.  Καταλιπών  τη*  συναγωγήν  τών 
mortuorum  reliquias  deplorare, non  facti  poeniten-  πονηρεμένων  πρόσελθε  τ^  έχχλησίφ.  Et  δ*  Ιτι 
lia  adductos, sed  dolentes,  Ut  mihi  videtur,  ipsum  τοΤς  ΊουδαίχοΤς  προσδέδεσαι,  τί  σοι  βούλετα;  ή νη- 
caput  carne  carere,  quam  devorent. Jejunium  p®·  στεία  ή τούς  Νειλφοος  κροκοδείλους  μιμετσθχι  95,  οδς 
dagogus  est  obesi  ventris,  ac  decentis  habitudinis  φασι  ταΤς  κεφχλχΤς  έπιθρηνεΤν  των  ανθρώπων  ών 
magister. Chorea  animi  laetitiam  declarat, et  unius*  εφκγον  χαι  δαχρύειν  έπι  τοΤς  λειψάνοις  τών  φόνων, 
Cuj USquC  Γβί  excellentes  sunt  figur®,qu®  ex  appa*  ού  μετάνοιαν  τών  γεγενημένων  λαμβανονχας,  αλλά 
renli  specie  interiorem  8056  anim®  habitum  τό  άσχρκον  τής  κεφαλής,  έμοί  δοχετ,  όδυρομένους 
ostendunt. Cum  enim  legem  ad  normam  Wt®  ca-  ώςειςβρώσιν  ούκ  Ιπιτήδειον.  Νηστεία  μεν  πυχνώ- 
piens, et  ordinatam  constitutionem,  debeat  timere  σεώς  έστι,  χαί  καμίας  καταστολής  έπιδϊίκνυτζι 
et  poenam  ex  pr®varicatione,  ideo  Deus  vitae  nos-  παιδαγωγός  * χορεία  δέ  τό  διακεχυμένον  έρμη νεύει 
tr®  pr«cepta  hominibus  scripta  tradens,  Sta tirn  D τής  ψυχής.  Και  έκάσιου  πράγματος  έςκίρετά  έστι 
tubffi  vocem  addidit,  in  signum  futur®  resurree-  χαί  τά  σχήματα,  έχ  τής  αίσθητής  έπιφζνείας  τήν 
tionis,  Ut  qui  prscepte  ediscerent,  per  resurree*  άόρατον  της  ψυχής  δηλούντα  χατάστασιν  96  ’Επειδή 
tionem  judicium  prospicientes, mandata  non  Irans-  γάοό  νόμον  λαμβάνων  είς  κανόνα  βίου  και  εύτακτον 
gredienda  custodirent.  πολιτείαν  οφείλει  δεδοιχέναι  καί  την  έχ  τής  π*?* 

ακοής  τιμωρίαν,  διά  τούτο  δ Θεός  τά  νή;  ζωή;  ήμών  παραγγέλματα  έγγραφα  97  άνθρώποις  έχπέμπων  ευ- 
θύς προσέθηκε  καί  την  φωνήν  της  σάλπίγγος,  έμβολο ν τής  έχ  νεκρών  άναστάσεως,  "να  οΐ  μαθτ,ται 
τών  προσταγμάτων  98  διά  τής  άναστάσεως  τη*  χρίσιν  προβλέποντες  φυλάξωσιν  άπαράοατα  τής  θείας 
νομοθεσίας  τά  δόγματα* 


**  Dsn.  ι,  48. 


VARIiE  LECTIONES. 


9i  *ΕλισσαΤος  A.  9S  τόν]  την  B.  93  φεύγομεν  ζ".  94  ’λσυρίων  Α.  95  μιμεΤσθε  Β.  96  χατάστασιν  Α ί 

διάθεσιν  ζ".  97  έγγράφως  98  προσΐαγμάτων]  πραγμάτων  Α. 


217 


BIBLIOTHECA. 


COD.  CCLXXI. 


218 


Του  αύτου  εις  τον  Ικ  κοιλίας  τυφλόν.  A EjusdCM  tft  COBCUtTi  Λ UCLtiviUxti· 

[Έ  έντχύθα  του  οφθαλμού  ϊκφρασις  καί  η της  H©c  oculi  enarralio,et  species, quae  divinae  cle- 
ιΐχόνος,  ή τής  αγίας  Ευφημίας  Ακονίζει  την  μορ-  mentiae  formam  ostendit,  magnam  vicinitatemcum 
φην,  πολλην  εις  κάλλος  την  συγγένειαν  φέρει,  ώΐς  μή  pulchritudine  habet,  quia  UOU  alius  6l  alius,  sed 
έτερον  καί  έτερον  άλλ'  autbv  09  είναι  δημιουργόν  idem  creator  utriusque  explicationis  est.  Pius  hoc 
(κατάρας  έκφάσεως,  Εύσεβετ  δε  φανερως  (νταύθα,  loco  manifeste  est  aequalem  praedicans  Patri  etco- 
Ισάτιμον  τφ  Πατρι  καί  προαιώνιον  τδν  τίδν  θεολόγων,  aeternum  Filium. Quamobrem  Arianus  non  ait, qui 
(1504  R.]  ώστε  ουκ  άν  εΤη  6 Άρειανδς  ό την  έκφασιν  explicationem  figurae  verborum  elegant  i»  subjiciat, 
της  είχάνος  εύφυίφ  λόγων  ύποβαλών.]  'Επειδή  λδγφ  CumSalvator  veritatem  Judaeis  enuntians, pietatem 
καταγγέλλων  χοΤς  ’ίουδαίοις  την  άλήθειχν  ό Σωτηρ  ούκ  non  persuasit,  praesens  OCCullatUS  erat  et  appt- 
Ικειθεν  εύσεβεΤν,  παρεστώς  άπεκρύβη  καί  φαινόμε-  rens  ΠΟΠ  videbatur,  Ut  his  miraculis  traheret  Ju- 
νος  οδχ  έβλεπε co 4,  ινα  ix  της  τοναύτης  αυτού  θαυ-  daeos  ut  concederent  illum  Deum  esse  cura  non 
ματουργίας  έλχύση  πρδς  συγκαχάθεειν  του  δτι  καί.  videretur,  et  non  alium,  sed  eum  qui  cum  Mose 
Θεός  Ιτύγχανεν  ό μη  βλεπόμενος,  καί  ουκ  άλλος  άλλ*  apparens  locutus  est.  Videbatur  enim  tunc  ignis  et 
ό πρδς  ΜωΟσην  * λαλών  καί  μη  3 φαινόμε  νος.  rubus,  et  non  loquebantur,  verumtamen  vox  au- 
Έωρατο  γάρ  καί  τότε  πυρ  καί  βάτος,  άμφότερα  a diebatur,  et  verbum  monebat,  el  futura  secure 
άφωνα  * άλλ'  δμιυς  καί  φωνή  ήκούετο  καί  λόγος  denuntiabat : et  oportet  homines  mente  praeditos 
(παίδευε  καί  άσφαλώς  τδ  μέλλον  προηγορεύετο  * ex  hac  rerum  cognitione  faciem  cognoscere»  Sal- 
Καί  χρη  τους  νουν  έχοντας  έκ  της  συγγενείας  των  vator  vero  videns  caecum  Stetit,  et  ad  sanandum 
πραγμάτων  γνωρίσαι  τδ  πρόσωπο*.  θεασάμενος  δε  paratus  fuit  arte  divina  aupra  hominem  captum, 
τδν  τυφλόν  δ Σωτηρ  Εστη,  καί  πρδς  την  θεραπείαν  Medicina  enim  et  sermo.de  eadem  ipsa  re  consi- 
Ιτοιμος  ζν,  θεραπείαν  άνθρωπίνης  σοφίας  καί  τέχνης  deralionem  morborum  illia  proponit,  qui  morbi, 
κρεέχχονα.  '[άτριχη  μέν  γάρ  καί  δ κατ'  αδτήν  [821  Η.]  postquam  natura  foetum  formaverit,  in  lucemque 
λογος  έχείνοις  των  νοσημάτων  έπιβάλλει  την  θιω-  produxerit,  casu  aliquo  evenire  solent,  sed  qui 
ρίαν9  όσα  της  φύσεως  άπαρτισάσης  τδ  ζώον  καί  είς  corpori  adnascuntur  naevi,  eorum  medicinam  uon 
φως  «ροαγαγούσης  χρόνοι ς ύστερον  κατά  τινας  ostendit,  neque  omnium  qui  post  COBlingunt.  Ne- 
περιστάσεις  έπισυμοαίνει,  της  δε  συντεχθείσης  τψ  que  enim  mutilati  corporis  membra  sanat,  nec 
σώματι  λώβης  σλκ  έπαγγέλλεται  θεραπείαν,  άλλ*  aliud  quid  simile  curandum  suscipit.  Quare  disci- 
ουδέ  πάντων  παθών  τών  είς  ύστερον  συμβαινόντων*  puli  commiseratione  moti,  et  videntes  hominem 
ούτε  γάρ  ηχρωτηριχσμένοις  δ μέλη  άνεσώσατο,  ουτ*  pulcherrima  80 4λ  luce  DOD  perfruilum,  causam 
άλλο  τι  παραπλ^σιον  θεραπεύειν  άναδέχεται.  Διόπερ  ^ rogarunt,  nec  prudenter  interrogarunt.  Neque  enim 
ol  μαθηταί  τδ  πάθος  κατελεήσαντες,  καί  βλέποντις  pro  patribus  nullius  Culp®  reus  filiae  Condemnatus 
άνθρωπον  της  καλλίστης  ήδονης  τού  φωτδς  μη  γευ-  est,  nec  suorum  peccatorum, priusquam  in  lucem 
σάμενον,  την  αιτίαν  (πυνθάνο/το.  'Αλλ*  ουκ  (πίστη-  prodeat,  pOBnaS  dedit.  Cmcitas,  ait  Christus,  uon 
μονως  προσηγον  την  (ρώτησιν  * ούτε  γάρ  άν  δπίρ  propter  peccata  accidit,  sed  praeparatio  est  alte- 
τών  πατέρων,  ούδενδς  ών  ένοχος,  δ παΐς  κατεγνώ-  rius  dispensationis  alio  tendentis,  utque  Creator 
σθη,  ούτε  μην  Ιδίων  πλημμελημάτων  ό μήπω  προελ-  universorum  post  primam  creationem  inveniat  et 
θών  είς  τδν  βίον  άπέτισε  δίκας.  τδ  πάθος,  φησίν  δ jam  occasionem  creandi,  atquesingulis  universa 
Χρίστος,  τοθ  τυφλού  ουκ  άμαρτημάτων  έστίν  άντίδ ο-  confirmet.  Partem  hominis,  et  partem  pulchcrri- 
σις,  άλλ'  έτοιμασία  μελλούσης  οικονομίας  άλλα  τε  mam  non  fecit  alius,  nisi  qui  primi  initii  generis 
άιαπραττουσης,  καί  όπως  ό Κτίστης  τών  όλων  μετ'  creationem  demonstravit.  In  oculo  exigui  membri, 
την  πρωτην  ποίησιν  εύρη  καί  νυν  του  5 δημιουργέ tv  et  partis  circumscriptione, omnipotentem  variaw- 
άφορμάς,  (κ  δέ  τών  μερικών  καί  τά  καθόλου  πισχώ*  que  Dei  sapientiam  licet  videre.inqua  tantum  artis 
σηται.  Ανθρώπου  μέρος,  καί  μέρος  τδν  κάλλιστον,  ostenditur.  Primum  quidem  venustas  quaedam  illi 
ούκ  άν  έποίησεν  άλλος,  εί  μή  γε  δ της  πρώτης  indita,  et  mollissimus  est,  et  sine  carne : et  ut  ita 
έρχης  τού  γένους  την  δημιουργίαν  έπιδεδειγμίνος^  ^ dicam, in  delicato  membro  soliditas  est, et  in  molli 
Έν  δη  τφ  όφθαλμψ  μικρού  6 μορίου  καί  μέλους  u ordo  variis  coloribus  distinguitur. Media  enim  pars 
περιγραφή  την  παντοδύναμον  καί  ποικίλην  τού  θεού  nigra  est,  et  illa  non  tola  unius  speciei, sed  variis 
σοφίαν  εστι  κατόψεσθαι,  τοσαύτην  (πιδειξαμένου  circulis  coi  ligata  est.  Medium  ipSUU)  et  centrum 
την  φιλοτιμίαν  της  τέχνης.  Πρώτον  μεν  γάφ  αύτψ  profundum  est,  ambitus  extriusecus  desinit  in 
χάρις  τις  Ιπικέχυται,  καί  Εσχιν  άπαλώτατός  τε  καί  Colorem  flavum  ex  parte.  Hunc  CXtra  albedo 
άσαρκος,  ώς  άν  ειποι  τις,  (ν  τφ  τρυφερφ  τδ  στερεδν  splendida  et  lucida  ambit,  QOQSOlam  habeUS  albe- 
ίχων  καί  έν  τφ  μαλακφ  τδ  διατεταμένον  * καί  dinem,  sed  in  vitrea  quadam,  radiantique  forma 
ποικίλαις  δι/,νθισται  ταΤς  χρόαις.  Τδ  γούν  μέσον  factam.  Rubedo  ad  pupillam  jacet,  ut  nigredini 
αύτου  την  περιγραφήν  Εχει  τού  μελανός,  καί  ταύτην  venustatem  adderet.  Adhsec  adeo  pellucidus  est  et 

VAR1J5  LECTIONES. 

99  αύτδν]  inQ.  τον  αύεδν.  * (βλάπχετο  pr.  A.  2 Μωσήν  C".  3 μη  gdd.  A.  δ Ακρωτηριασμένους  R. 

9 τού  add.  A.  fi  μικρά  A.  r r r 


219  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  220 

laevus  in  spissitudine,  ut  rerum  ricinarum  formas  A o!>  διόλου  μονοειδή  άλλά  ποικίλοις  τισί  κύχλοις  <r>v- 
8USCipiat,ettanquam  speculum  quoddam  egregium  δεδεμένην,  τού  κέντρου  μέν  αυτού  καί  μέσου  τδ 
characteres  repraesentet : et  circuli  medium  ideo  βαθύτερον  έχοντος,  της  δε  έξωτέρω  περιφερείας  πρδς 
χόρη,  hoc  est  pupilla  vocatur, quia  semper  formam  την  ξανθοτέραν  7 κατά  μέρος  άποληγούσης  βιφήν. 
ex  adverso  videnti  humanam  ostendit.  Homines  Ταύτην  έξωθεν  το  λευχδν  περιβέβληται  στιλπνόν 
enim  mutuo  se  inspicientes,  mutua  sibi  specula  καί  διαυγές,  ούκ  άκριτον  ίχον  την  λευκότητα,  άλλ* 
flunt.  Quare  oculos  in  creaturis  admiratione  sane  έν  κρυσταλλοειδετ  τινι  καί  διαυγαζούσ*  8 πεποιω- 
dignus  est  Hic  et  Deum  mihi  interpretatur, omnem  μένψ  0 τή  μορφή  το  έρυθρδν  κεΤται  περί  την  χάρην, 
cognoscens  creaturam,  et  per  ipsam  Creatorem  ΐνα.τφ  λευκφ  *®καί  τφ  μέλχνι  κεράσ^  την  χάριν. 
OStendit. et  e visibilibus  animminvisibilia  explicat.  ’Επι  τούτοι;  ούτως  άστί  διαυγής  και  λεΤος  έν  τη 
Per  hunc  cum  alia  multa  intellexi,  tum  colerum  πυκνότητι  ώστε  και  τάς  τών  έγγιζόντων  είδωλοποιεΤν 
varietatem  et  504  tenebrarum  caliginem,  tum  μορφάς  *αί  ο!ον;ί  κάτοπτρον  άκριβες  έντυπ ούσθαι 
deniquelucissplendorem  Quod  si  oculusnon  esset,  τους  χαρακτήρας.  Καί  το  μέσον  τού  κύκλου  5t * 
sine  teste  creatura  senesceret, nemine  vidente  Dei  τούτο  προσηγόρευται  χάρη,  ώ;  άεί  την  μορφήν  τφ 
sapientiam,  et  virtutem  in  illa  servatam.  Propter  *«’  άντιχρύ  βλέποντι  παρχδειχνύον  άνθρωπίνην  · 
hoc  igitur  admirandum  ocu'orum  opificium, etiam  b άλλήλους  γούν  ο!  άνθρωποι  βλέποντες  άλλήλων 
nunc,  pro  re  nata,  visus  est  restitutus,  Ut  cogita-  γίνονται  κάτοπτρο.  [1505  R.]  Θαύματος  ουν  Μ άξιος 
tiones  parum  decentes  de  Unigenito, quas  nobis  ca-  έν  τοΤς  χχίσμασνν  δ οφθαλμός.  ούτος  καί  θεόν  μοι 
ΓΟ ingeneravit,  repellamus  : et  magnitudine  eorum  &*ρμτ,νεύει,  πάσαν  χχταμανθάνων  την  χτίσιν  καί 
quae  facto  sunt.animi  abjectam  omnem  as  vilem  opi-  St’  αυτής  τδν  τεχνίτην  έπιδεικνύς  και  έχ  των  Ιρω- 
nionem  deponeotes,  cognoscamus  fictile  ac  luteum  μενών  έρμηνεύων  τη  ψυχή  τά  αόρατα.  Διά  τούτον 
vas  beatum  lumen,  ac  divinitatis  splendorem  susce-  άλλα  τε  τής  κτίσεως  εμαθον,  καί  χρωμάτων  ποι- 
pisse,  unde  lux  nobis,  tanquam  e lucernis,  ad  mi-  κί>ην  βαφήν  σκότους  τε  κατήφειαν  και  φωτδς  λαμ- 
nislretur. Dominus  vero  nunc  medicinam  facit  non  πηδόνα.  [824  Η.)  *Πς  ε!  γε  άφθχλμος  μή  ύπήρ- 
solum  verbo,  Ut  alias  passim,  sed  et  ore,  manu,  χεν,  άμάρτυρος  άν  ή χτίσις  έγήρασεν,  ούδενδς  κχθ- 
aliaque  providentia, Ut  per  plurimas  res  fidem  infi-  ορώντος  την  έν  αυτή  σωζομένην  του  Θεού  σοφίαν  καί 
delibus  inderet,  spuit,  et  lutum  facit,  terra  simul  δύ/χμιν.  Διά  ταύτην  τοίνυ/  την  θαυμαστήν  τών 
USUS,  Ut  unde  totum  animal  ab  initio  condidit,  όψεων  κατασκευήν  οφθαλμοί  καί  νυν  έχτίσθησαν 
inde  et  partes  ejus  singulas  factas  esse  ostendat;  αυτοσχέδιοι,  Tvx  τάς  μικροπρεπείς  έννοίας  τάς  έκ  τής 
saliva  demonstrans,  virtute  oris  ejus  per  verbum  σαρ<ύς  έγγινομένας  ήμΐν  περί  τού  Μονογενούς  άπο- 
omnia  esse  facta: Ver bo enim  Domini ca*li firmati και  τή  μεγαλουργέ  τών  γινομένου  τή< 
$unt  j,  etc.  Si  vero  et  hoc  scire  libet,  Ut  detestari  ψοχη*  *ασαν  έκδάλλοντες  ταπεινήν  ύπάληψιν  και 
assuefacit  eos, qui  illum  paulo  post  sputis  foeda-  χαμαίζηλον  γνωρίσωμεν  δτι  τδ  μακάριον  φως  καί 
bunt : etsi  foriosorum  audacia  major  fuit  omni  ηάλλος  τής  θεότητος  άστράκινον  σκεύος  έδέξατο, 
providentia^  et  correctione.Siloe salutem  nostram  διακοπούν  ήμΐν  κατά  τούς  λύχνος  τήν  λαμπηδόνα, 
per  aquas  inchoat,  quam  Siloe  emissus  omnibus  ΑυτουργεΤ  δ!  τήν  θεραπείαν  δ Κύριος  νύν  ι.ύ  λόγιρ 
largitur. Tunc  enim  vere  videmus, quando  myst:ca  μόνο/,  ώσπερ  άλλαχού  πολλαχοϋ,  άλλα  καί  στόματι 
mundamur  aqua.  Nihil  ingratos  Judaeos  ad  intelli-  καί  χειρί  καί  άλλη  προ\οίφ,  "να  διά  πολλών  πραγμά- 
gendum  traxit,  non  verbum,  non  opera, non  mira-  των  τήν  πίστιν  τοΐς  άπίστοις  ένεργάσητ* ι.  Πτύει  δε 
cula,  sed  etiam  haec  ipsa  quae  ad  salutem  eosvoca-  καί  πηλδν  ποιετ  τή  μίν  γή  συγχρώμενος,  V δθεν  xb 
bant,  omnibus  modis  obscurare  nitebantur,  etsi  in  δλονκατ’  άρχά-  έπλάσθη  ζώον,  καί  το  μέρος  δείξη 
contrarium  illos  malitia  impelleret.Quantum  enim  πλαττόμενον,  σιάλψ  δε  παριστών  ώς  τή  δυνάμει  τού 
non  credidere,  et  interrogando  invertere  omnia  στόματος  αυτού  δ λόγος  πάντα  κατώρθωσε  · Τφ  λόγψ 
conati  sunt, tanto  magis  veritas  invaluit  prima  ipso-  γα?  Κυρίου  ol  ουρανοί  εστερεώδησχν,  καί  έξής. 
rum  curiositas,  an  hic  esset  Ple  caecus  ; secunda  Εί  δε  καί  τούτο  συνιδιΤν  έθέλοις,  U'  εύλαοεΐσθαι 
an  a nativitate  caecus  fuisset  ? Ac  sanatus  C%CUS  ^παοασκευάση  τούς  μέλλοντας  μ-.κρον  ύστερον  τοΤς 
Salvatorem  aperta  voce  praedicat, et  remuneratio-  πτύσμασιν  χύτδν  ύβρίζειν  >*,  εί  καί  το  τών  μχινο- 
nis  loco  confessionem  dedit.  Incredulorum  patrum  μένων  θράσος  με’ζον  ήν  καί  προνοίας  πάσης  καί 
similes  filii. Etenim  parentes  etiam  e bello  praeter  διορθώσεως.  'o  δΐ  ΣιΧωάμ  τήν  δι*  ύδατος  ήμτν  14 
spem  servabantur,  et  danti  salutem  non  crede-  σωτηρίαν  προοιμιάζεται,  ήν  πάσιν  δ άχεσταλμέ- 
bant  : nutriebantur  cibis  naturam  superantibus,  νος  Σιλωάμ  έχαρίσατο  * τότε  γάρ  ώς  άληθώς  βλέπο- 
et  magis  ingrati  erant  quam  esurientes.  μ**ι  δταν  τφ  μυστικφ  καθαρθώμεν  δδα«.  ούδεν 
Sic  haeredes  et  VOS  patrum  ingratitudinis,  qui-  τσύς  άγνώμονας  καί  αχάριστους  Ιουδαίους  ήγεν 
bus  est  opus  correptione,  non  virgae  nuceae,  sed  συναίσθησιν,  ού  λόγος,  ού  πράξις,  ού  θαυματ- 
ferreae.  Οΰργήματα.  *Αλλά  καί  χυτά  τούτα  τά  *·  πρύς  σωτη- 

J Psal.  χχχιι,  6. 

7 κατά  μέρος  ξανθοτίρίν  8 αύγαζούση  ζ".  9 πεποιηαένον  ζ".  *0  τφ  λευκφ  καί  add*  Α.  ^ ούν  Α : 

γούν  **  μή  et  infra  τού  add.  Α.  45  υβρίζει  / αύτύν  ζ\  ύμΤν  ζ“.  45  πδσιν]  πάλιν  Α.  τά  om.  ρ.  Α. 


221 


222 


BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXI. 

ριαν  παρακαλσύντα  ιλοιι;  πάσιν  έπεχείρ ουν  τρόποις  άφανίζειν,  εί  και  πρδς  τουναντίον  αύτοΤς  περι- 
ετράπετο  ί8  ή κακουργίσ*  8σψ  γάρ  ήπίστουν  και  προσερωτώντες  άνατρέπειν  έσπούδαζον,  τοσούτφ  " 
πλέον  έβεβαιούτο  ή αλήθεια·  Πρώτη  αύτοΤς  πολυπραγμοσύνη.  εί  αύτδς  ούτός  έαχιν  6 τυφλός,  δεύτερα, 
•1  έκ  γενετής  ήν  τυφλός.  Καί  6 Ιαθείς  τδν  Σωτήρ*  έβόα,  καί  τή  όμολογίφ  την  χάριν  άντεδίδου  τής 
ί άσε  ως.  'Απίστων  πατέρων  δμοιοι  παίδβς.  Καί  γαρ  καί  οΐ  τεκόντες  έκ  πολέμων  έσώζοντα  παρ’  έλπίδας, 
καί  τφ  διδόνχι  την  σωτηρίαν  ήπίστουν.  Έτρέφονχο  τροφαΤ  ύπερβαινούσαις  την  φύσιν,  καί  τών  λιμωτ- 
τόνχων  πλέον  ήσαν  αχάριστοι.  “Οντως  κληρονόμοι  καί  ύπεΤς  τής  των  πατέρων  αγνωμοσύνης,  ώ ράβδου 
καρυινης  έπιστασίαν  άλλα  σιδηράς  χρήζοντες. 

Τού  αύτού  *>  είς  τον  ’ιάειρον  και  τήν  αίμ<φ-  A Ejusdem  in  Jairum , ei  mulierem  sanguinis 
£οούσα*.  pro  fluvio  laborantem . 

Δυσάγωγον  το  τών  άνθρώπων  γένος  εις  άρεττιν|  DifQcuUer  homines  ad  virtutem  trahuntur, ut  ap- 

όκ  2οικε,  και  μικρά'  φροντίζον  τής  εκ  λόγων  δίδασκα-  paret,  et  parum  curant  ea  qu®  verbo  docentur* 
λίας.  Διά  τούτο  καί  6 Σωτήρ  συγκχταβάς  τοΤς  άνθρώ-  Ideo  Salvator  ad  homines  fragili  et  mortali  carne 
ποις  μέχρι  τής  θνητής  καί  έπικήρου  σαρκός,  ώς  είδε  condescendens,  quia  vidit  Jud®OS  surdos, res  fflU- 
τούς  ’ Ιουδαίους  προς  λόγους  κωφεύοντας,  μετ-  tavit,  factum  facto  addit,et  miraculam  miraculo, 
εταςιτο  προς  τά  πράγματα,  καί  θεοαπείαν  συνάπτει  et  di vinilatem  quam  uon  credebant,  beneficiorum 
θεραπείφ  καί  θαύμα  θαύμα  τι  [1508  R.]  καί  τήν  experimento  confirmare  contendit.Yerum  res  male 
άπιστουμένην  [823  Η.]  θεότητα  τή  πείρφ  τών  εύεργε>  homini  ceeeit.  Filia,  eaque  unica,  domus  funda- 
σιών  έπεχείρει  βεβαίαν  παριστφν.  menlum, familiae  heres,  quae  ante  nuptias  efferenda 

Είς  δεινόν  δέ  τφ  9!  άνθρωπψ  περιειστήκει  τδ  erat  in  tumulum, et  ante  torum  in  sepulcrum  :rou- 
πράγμα,  θυγάτηρ,  καί  μόνη,  τής  οικίας  έρεισμα,  lier  quaedam  graviter  infirma  venarum  inordina- 
τοΰ  γένους  διαδοχή,  μέλλουσα  φέρεσθαι  προ  τών  tione,  et  omnem  vitae  substantiam  exhauriens, qu® 
θαλάμων  είς  έκφοράν,  προ  τής  παστάδος  είς  τάφον,  tabe  COfpuS, et  propter  ItedicOS  opes  Consumpsit, 
Γυνή  τις  ασθενούσα  χαλεπώς  διά  φλεβών  άταςίαν,  unam  in  re  dubia  spem  vidit,  ad  Christi  pedes 
καί  πάσαν  τήν  ζωτικέ, V ύλην  ν ένωσα σα,  καί  δαπα-  procidere. Dominus  mulierem  ΠΟΠ  COgitata  prolo- 
νηθετσα  λοιπόν  έ/  μεν  τής  τηκεδόνο;  τδ  σώμα,  τοΐς  quenlem  intellexit,  et  tacendo  tacentem  sanavit, 
ΙατροΤς  ol  τήν  ευπορίαν,  μίαν  εΤόεν  έν  άπόροις  έλπίδα  cum  fimbriam  tetigisset : et  b»c  quidem  donum 
προσπεσετν  τφ  Κυρίψ.  *o  δε  κύριος  τών  άφωνων  surripuisse  videbatur  sibi : at  ille  gratiam  surrep- 
ήχουσε  τής  γυναικδς  λογισμών,  χσί  σιωπών  σιωπώ-  tam  tolerat.  Et  primo  se  sanasso  non  dicebat, tan- 
σαν  Ιάσατο,  έπειόή  τού  κράσπεδου  προσήψατο.  Καί  dem  Vrro  evulgat,  non  quaerens  gloriam  (absit: 
ή ulv  ένόμιζε  κεκλοφένσι  τήν  δα >ρεάν,  δ δέ  έκλάπη  ubi  enim  praeeit  miraculo  vana  gloriatio?)sed  mu- 
τήν  χάριν.  Καί  τέως  μέν  ούκ  έκλαλετ  <ήν  θεραπείαν,  lieribus  fidei  fructum  omnibus  declarans,  et  pr®- 
ύστερον  δε  δημοσιεύει,  ού  φιλοδοξών  (απαγε*  που  sentium  alios  quidem  ad  Dei  cognitionem  conver- 
γάρ  θαυματουργίας  πρόεισι  φιλοδοξία  ;)  ά)λά  καί  tens, aliorum  vero  vesaniam,  opere  verboque  pu- 
τής  γυναικδς  τήν  τής  πίστεως  πάσιν  ίπιδεικνύς  blice  notans  : Vidi,  inquit,  eam  qu®  a tergo  me 
εύκαρπίαν,  καί  τών  παρόντων  τούς  μέν  είς  θεογνω-  tetigit : non  enim  mihi  So!llS  0Culu3  qui  superciliis 
σίαν  έπιστρέφων,  τών  δε  τήν  άπόνοιχν  καί  διά  τών  subest,  et  palpebris  legitur,  sed  etiam  alius  est, 
έργων  καί  διά  τών  λόγων  στηλιτεύων.  Είδον,  φησί,  qoi  terram  sinr.ul  et  mare  intuetur, omnemqueadeo 
τήν  βπισθεν  άψαμένην*  ού  γάρ  μοι  μόνος  6 ταΤς  creaturam.  Mulier  pr®  pudore  tacite  accessit  et 
όφρύσιν  όφθαλμδς  ύποκαθήμενος  καί  χοΓς  βλεφάροις0  non  ignorata  a Christo  Novit  enim  Dominus  men- 
σκεπόμενος,  άλλά  καί  έτερος  I γήν  δμού  καί  θάλατ-  tem  uniuscujusque  nostrum, etiam  tacentis,  ut  nos 
ταν  " Ιποπτεύων  καί  κτίσιν  τήν  σύμπασαν.  Σιγή  δΐ  libros,  legentes  novimus.  Quare  et  Mosis  lingua 
πράσεισιν  ή γυνή  δ*  εύλάβειαν,  καί  ού  λανθάνει,  tacente  cordis  voluntatem  audivit.  Si  gratiam  qui 
’Α^κγινώσκιι  γάρ  ό βεδς  καί  σιγώντων  ήμών  τδν  dedit, tacuisset, fortasse  i!Ii  qu®  accepit,  nil  pro- 
έκάστου  νούν,  ώς  ήαεΤς  βιβλίον  παρερ/όμενοι  ",  fuisset,  donum  ad  casutn  forluitem  referenti  .Hoc 
Διδ  καί  τής  Μωσέω;  σιωπώσης  γλώσσης  τδ  τής  Vidit  miraculum  infinita  multitudo.  Spiritus  Vero 
καρδίας  ήκούετο  βούλημα.  Εί  τί,ν  χάριν  ό δούς  sanctus  ante  multos  annos  per  Malachiam  805fr 
έσιώπησε,  τάχα  άν  ούδ'  αύτή  τήν  χάριν  ή λαβουσα  vaticinatus  est : Orietur , inquitrotus  timentibus 
ώφελήθη,  είς  συντυχίαν  τδ  δώρον  αίχμαλωτίζουσα.  nomen  meum  Sol  justi!  ice  tel  sanitas  in  alis  ejus*. 
Τούτο  τδ  θαύμα  είδον  μέν  άπειρον  πλήθος,  τδ  Solem  justiti®  Dominum  vocans  : alas  vero  fim- 
Π νεύμα  δε  τδ  άγιον  πρό  πολλών  γενεών  διά  Μαλαχίου  briam  vestimenti.  Discamus  hujus  sanat®  mulieris 
προεθέσπισεν.  ’Ανατελετ  γάρ  ύμΐν  ",  φησί,  τοΤς  φο-  grati  tudinem.  Cum  enim  esset  e civitate  Peneade 
βουμένοις  τδ  ονομά  μου  'Έλιος  δικαιοσύνης,  καί  (est  autem  hoc  oppidulum  Palestin®)®nea  statua 

9 Malacb*  it,  12. 

VARIAS  LECTIONES. 

17  fi  om.  A.  18  περιετρέπετο  ζ".  " χοσούτο  B.  *0  ςού  αύτού  — κηρύττουϊα  om.  Β.  τφ  add.  Α. 
"θάλασσαν  ζ".  23  παρερχόμενοι]  περιεχόμενοι  Α.  ήμΤν  Α· 


223 


PHOTII  PATRIARCHA  CP.  224 

sanantem  honoravit. Hoc  domum  beneficio  non  in-  A ιασις  έν  πχέρυξιν  αώτου,  ''Ηλιον  μίν  δίκαιο- 
dignuro  putans,  ei  Statua  illa  per  inultos  anoos  σύνης  τον  κύριον  καλών,  πτέρυγας  δε  τα  του  ίματίου 
duravit  ad  redargutionem  eorum,  qui  evangelistis  κράσπεδα  χχτχμέΟαιμιν  τής  ίαθείσης  γυναίκας  τό 
mendacium  ascribere  audebant : et  statua  ad  no-  ευχάριστου.  Τής  γάρ  Πενεάδος  * ούσα  πολιτείας 
8tra  usque  tempora  servata  fuisset,  Ut  utrumque  (πολίχνη  δε  αύτη  τής  Παλαιστίνης)  άγάλμιτι  χλλκφ 
Ostenderet,  et  Dei  miraculum,  ei  mulieris  gratum  τον  ευεργέτην  έτίμησε,  τούτο  γέρας  ούκ  ανάξιον 
animum,  nisi  Maximinus  ille,  qui  ante  Constanti-  οίηθεΤσα  τής  χάριτος.  Καί  χρόνος  πολύς  έτήρει  τό 
num  Romanus  imperator  fuit,  impius  idolorum  ξόανου,  εις  έλεγχον  άκριβή  τών  τό  ψεύδος  τολμώντων 
cultor,  6t  Christo  in  statna  invidens,  seneam  sta-  έπιφημίζειν  τοΤς  εύαγγελισταΐς.  Καί  ούδεν  έκώλυε 
tuam  sustulisset,  etsi  rei  factae  memoriam  auferre  σώζεσθαι  τόν  ανδριάντα  μέχρι  νυν  καί  δεικνύειν 
non  potuit.Ecce  igitur  statua  quidem  non  apparet,  άμφότερα,  και  του  θεού  τό  θαυμάσιου  και  τής  εύ 
Evangelium  vero  miraculum  illud  ubique  praedicat,  παθούσης  τό  χαριστήριον,  εί  μ ή ΜαξιμΤνος,  έκεΐνο; 
et  hdemorrhousa  ab  oriente  usque  ad  oecidentem  ό προ  του  Κωνσταντίνου  τής  'Ρωμαίων  άρξας  βασι- 
celebratur : et  laboravit  in  vanum,  qui  materiam  λεία?,  άνήρ  είδωλολα'ςρη;  και  δυσσεδής  ήν,  καί  ζη- 
senso  comprehensibilem  sustulit. Statna  enim  ere-  λοτυπών  έν  τφ  άγαλμα’.ι  τον  Χριστόν  άνείλετο  τής 
cta  et  apparens,  tacebat  inanime  miraculi  monu*  b πολίχνης  τόν  χαλκόν,  εί  καί  μή  τήν  μνήμην  τών 
mentum, sed  fama  opus  cum  verbo  assumens,  quo-  γενομέ.ων  Ιδού  γάρ  [8£4  Η.]  δ μεν  άνδριάς  ού 
tidie  urbes  et  vrcoe  percurrit  beneficium  Domini  φαίνεται,  τό  δε  Εύαγγέλιον  το  θαύμα  πανταχού  βοά 
depraedicans.  καί  κηρύσσει,  καί  ή αίαό(5{5ου;  άπ*  άνίσχοντού  ήλίου 

μέχρι  καί  δυομένου  λαλεΐτχι,  καί  συνέβη  μάταιος  πόνος  τφ  δυσσεβεΤ  ή τής  αίσθητής  ύλης  κλοπή.  '0 
μεν  γάρ  χαλκός  καί  έστω;  καί  φαινόμενο;  έσιώπα,  άψυχον  τών  θαυμασίων  υπόμνημα*  ή δε  φήμη  μετά 
τού  λόγου  παραλαδούσα  τό  ?ργον  καθ’  ήμέραν  διατρέχει  πόλεις  καί  κώμας,  τον  ευεργέτην  κηρύτ- 
τουσα  *β. 

CCLXXII.  ςοβ'. 

Leon  Μ episcopi  Arabissi  sermo  de  creatione , Λεοντίου  έπισκόπου  Άραδισσού,  έκ  τού  είς  τήν  κτίσιν 
et  Lazaro  redivivo . λόγου,  καί  είς  τον  Λάζαρον. 

Legi  beati  Leontii  episcopi  Arabissi  sermonem  [.509  R.J  Άνεγνώσθη  τού  μακαρίου  Λεοντίου, 
de  creatione,  et  Laxaro  redivivo.  έπισκόπου  Άραδισσού,  έκ  τού  εί;  τήν  κτίσυ  λόγου 

καί  είς  τόν  Λάζαρον. 

Silentium  non  opportunum,  audaciae  orationis  Τό  παρά  καιρόν  σιωπάν  τό  περί  τούς  λόγους  μι- 
simile  est,  et  quod  habet  vituperium  os  futile,  hoc  q μετται  θρασύ*  καί  ό*  έχει  ψόγον  ό τοΤς  χείλεσιν 
etiam  meretur  per  negligentiam  tacens. Optimi im-  άστεγος,  τούτον  άποφέμεται  καί  & δι’  δκνου  σιγών. 
peratoris  est,  per  victos  exeitare  de  hostibus  tro-  Στρατηγών  έστιν  άρίστων  διά  τών  ήττηθέντων  έγεί- 
phaeum.et  quibus  telis  hostis  USUS  est, iisdem  illum  ρειν  τό  κατά  τού  άντιπάλου  τρόπαιον,  καί  οις  έκέ- 
interficere.  Νβ  igitur  tacens  peccare  dicatur,  et  χρήτο  βέλεσιν  ό πολέμιος,  τούτοις  άναιρειν  έκεινον  77. 
festi  diei  celebritas  taciturnitate  putrida  poriclitetur  "ίνα  ούν  μή  τό  σιγ^/  άμα  ρτε:ν  λογισθή,  καί  κινδυ- 
etsi  audacis  facti  Sit  labris  impuris  Domini  sacra-  νεύση  της  εορτής  τό  κάλλος  έν  σα πρί$  σκμπής,  καν 
menta  attingere, respiciens  praesenlia.hymnum  au-  τολμηρόν  χείλεσιν  άκαθάρτοις  Δεσποτικά  τροΐέναι 
dactercanam,reliquadignitatipermit’am miraculi,  μυστήρια,  προ;  τό  παρόν  βλέπων  καταθά^ρήσω  τόν 
Mortui  enim  ferens  Imiorem,  ut  propriae  humani-  ύμνον,  τό  λείπον  είς  αξίαν  καταπιστεύων  τψ  θαύ- 
ta*is  bonum  odorem  ostenderet,  et  nostrum  os  μάτι*  ό γάρ  τής  τού  θχνόντος  άνασχόμβνος  δυσωδίας, 
cum  50βα  sepulcro  Lazari  aperiet, mundans  vitae  ινα  τής  οικείας  φιλανθρωπίας  έπιδείςηται  τό  ευώδες, 
macularo,ut  illius  mortem.  Vox  aquas  vivificat, pe-  καί  τό  έμόν  στόμα  τψ  ταφψ  συνεξανοίξει  Λαζάρου, 
perit  terra, et  sine  congressu  fetu  impleta  est. Quid  περικαθχίρων  τού  βίου  τ^ν  ω κηλιδα  ώς  έκείνου 
dicis,  Ο haeretice?  Vides  pro  immissione  seminis,  τήν  νέκρωσιν.  Έζωογόνει  τά  ύδατα  ή φω/ή,  έτικτεν 
Ve»  hi  mandatum  factum,  et  quomodo  dubium  D ή ξηρά,  καί  συνουσίας  άνευ  ό τοκετός  έπληθύνετο. 
dicis  virgineae  conceptionis niysterium?Quae  enim  Τί  λέγεις,  αίρετικέ ; βλέπεις  άντί  καταβολής  σπέρ- 
jam  sine  semine  non  concipiuntur,  cum  his  ali-  ματος  τό  τού  Λόγου  γινόμενον  πρόσταγμα,  καί  πώς 
quando  concurrit  vox  vocantis  ad  generationem,  άμφιβολον  λέγεις  τής  παρθενικής  γεννήσεως  τό 
et  conceptionis  modum  praecepti  lex  imitata  est, et  μυστήριον  ; Ά γάρ  νύν  σπέρματος  άνευ  ου  *·  τίκτε- 
una  voce  omnia  incarnata  sunl;et  qui  tunc  creatu-  ται,  τούτοις  ή φωνή  τότε  συνέτρεχε  τού  καλούντος 
ram  carne  induit,  et  semen  sine  semine  omnibus  πρός  γέννησιν,  καί  συλλήψεοως  τρόπον  ό τής  κελεύ- 
COntulit,ille  a carnea  terra  carne  indutus,  sine  se-  σεως  έμιμεΤτο  νόμος,  καί  διά  μιας  φωνής  έσαρκούτο 
mine  descendit, maris  radicem,  quam  caro  planta-  τά  πάντα.  Καί  ό τότε  σαρκώσας  τήν  κτίσιν  καί 
vit, falce  virgineae  generationis  praecidens.  Creator  σπόρον  άσπόρως  χορηγήσας  τοΐς  πάσιν  αύχός  άπό 

VARIAE  LECTIONES. 

•5  Παναιάδος  Α.  *8  κηρύτουσα  om.  h.  87  άναιρεΤν  έ/.εινον]  άναιρεΤνον  pr.  Α,  άναιρειν  αύτύν  COrr. 
18  τήν  om.  pr.  Α,  ante  τού  ponit  B.  80  0·ύ  om.  Α. 


225  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCtXXII.  226 

λογιχήΐ  αϊρχωβείς  γήί  προϊ,λβίν  ά^πορω?,  -ήν  Stic  Α ponens  hominem  in  paradiso.cnlere  terram, et  ser· 
aipxb;  φυτευθε?σαν  τού  Θανάτου  ρίζαν  τή  Θρεπάντ^  vare  jussit,  ne  ignaviae  se  dedens  ad  libertatem  ηΐ- 
της  παρθινικτ,ς  έκκόπτων  γεννήσεως.  'E/ παραδείσψ  inis  proclivis, hostium  insidiis  pateret,  invidiae  ac- 
te μ ενός  6 πΧάσας  τον  άνθρωπο*  Εργάζεσθχι  καί  cessu  Dei  beneficium  commutans.  Haec  videns,  qui 
φυλάττειν  προαετχςεν,  tv*  μη  τή  βάθυμίφ  δεδωκώς  nostris  assidue  bonis  invidet,  inimicitiarum  occa- 
τή*  έςουαίας  το  Ετοιμον  αφύλακτος  γένηχαι  προς  sionem  bine  sumpsit.  Invidorum  enim  natura  est 
Επιβουλήν  τού  Εχθρού  30,  φθόνου  πρόσοδον  τού  θεού  pugoare  cum  aliquo  nulla  de  causa,  ex  se  malitiae 
ποιούμενο;  τα  χαρίσματα.  Ταύτα  ίδων  6 τοΤς  V1"  semen  seminanaret  pugnam  Unquam  conturaelio- 
τέροις  άει  βασχαίνων  81  χαλοίς  άπροφάσισχον  καθ’  sam  fugi t,quae  certa  de  causa  accidit, rata  haec  esse 
ημών  εχθραν  ανελάμοανε.  Φιλει  γάρ  ιών  βασκάνων  imbecillitatis argumenlum.Iniroicuse coelo  lapsus, 
ή φύαις  πολεμεΤν  άνΐιηως,  έξ  έαυτης  σπερματίζουσα  COOtra  homines  in  terra  bellum  gerit : pOSt  casum 
ττ^ς  κακίας  τήν  υλη**  xal  τ^ν  χαχά  πρόφασιν  μάχην  regnum  persequens, quod  adbuc  stans  tenere  non 
ως  έφύβριατον  παραιτετται,  [835  H.[  άσθενείας  valuit,  et  contra  Evam  arma  movit,  fraudulentis  »1- 
ταύιην  31  Αογιζομίνη  ύπάρχειν  Ελεγχον,  lntn  lelis  vulnerans,  etsine  dolore  prostravit,  tan- 

’ΡιφεΙς  δετών  άνω  ό εχθρός  Ιπολέμει  τοΤς  κάτω,  quam  gladio  «jus  verbis  utens,  et  sui  exitii  adminis- 
βααιλειαν  έχδικών  μετά  πτώσιν,  ^ν  Εχειν  88  έστώς  η Iram  illam  capiens.  Undecnm  easdem  incruentam 
ούχ  ή&νατο.  Καί  κατά  της  Εύας  έστρατοπέδευε,  perfecisset, neque  homicida  putabatur, sed ut  bonue 
βέλεαιν  αύτην  χατατοςεύων  άπατης,  κα\  Επληττεν  eoBiiliarius  credebatur, simpliciUle  gladii  vulnera 
άνωδύνως,  ώς  ξίφει  χρωμενος  τή  Εκείνης  προΟεσιι,  moiliorareddeos,  et  dulcem  doloris  sensum  exbi- 
κακείνην  λαμοάνων  τής  οΐχείας  άναιρέσεως  ύπουργόν.  beos.  Ipsavero  manu  contumaci  defectionis  seri* 
-οθεν,  Ιπειδή  τήν  σφαγήν  άναίμακτον  Επετέλει,  ούδέ  bens  legem, acquisivit  pramricando  sibi  pulchrum 
φονευτη;  ένομίζετο,  άλλ’  ώς  άγαθδς  σύμβουλος  Επι-  iructum,  et  ί1θΓβ  IDOrtis  maturum.  Eva  autem  CUm 
στεύετο,  τή  άπαλότη'ΐ  34  τής  μαχαίρας  μαλαχύνων  temere  de  ligno  gustasset,  ipse  hujus  mortem  ρη- 
τά τραύματα  χαι  γλυχείαν  διεχνυ;  τής  άλγηδόνος  tene,incoctum  peccati  cibum  babuit,el  fame  lique- 
τν  αΓσΟησιν·  βΗ  διόδιά  χειρδς  απειθούς  άποστα-  scentis  nu  tritus,  et  illius  induens  nuditatem,  pur- 
σία;  γράφουσα  νόμον,  έτρύγα  χαρπδν  ώραϊζομενον  puram  esse  regalem  B06b  ficus  folia  existimarunt, 
παραοάσει  καί  τή  36  ακμή  ικπαινόμενον  θανά-  Deus  ex  alto  peccatum  inspexit,  et  connivere  no- 
του.  Τπς  Εύας  προπετώς  γευσαμένης  τού  ξύλου,  luiUnj oriam  primae  creatur»  suam  esse  ratus, et  ju- 
αύτύς  τδν  Εκείνης  όρεγόμενος  όλεθρον  άπεπτο ν είχε  dicans  venit, quanquam  rei  ai  judicium  venire  non 
τής  καχίας  τήν  βρώσιν,  καί  λιμφ  τής  τηκόμενης  auderent,  fugientes,  et  priori  delicto  aliud  adjun- 
τρεφό μένος  |I512  R.]  καί  τήν  Εκείνης  ένδυόμενος  c gentes.  Cogitarunt  Dei  praesentiam  loco  esse  cir- 
γύμνωαιν,  πορφυρίδα  βασιλικήν  εά  τής  συκής  έλο-  cumscriplam.  Adam  ubi  es  f Non  sunt  haec  verba 
γίζιτο  φύλλα.  Ετδεν  άνωθεν  τήν  «διχίαν  δ θεός,  χαί  irati , sed  misericordis: non  vox  repudtantis,eed  mi- 
παριδείν  ούχ  ήνεαχεχο,  τήν  δβριν  τού  χρώχου  serentis.Hutatam  imperii  formam  video»  dignitatis 
πλάσματος  Εαυτού  λογιζόμενος.  Καί  χάτεισι  δικά-  alium  ordinem.  Ubi  esi  Vocem  tuam  audivi  ambu- 
σων,  χαν  προς  τήν  δίκην  ούχ  έθά^ουν  έλθετν  ot  laniis  $1  &b$coHdifR6  >:ei  cur  timerem  satis  erat  vel 
υπεύθυνοι,  φυγάδες  γινόμενοι  xal  τοΤς  φθάσασι  προσ-  pedum  tuorum  strepitus. Tanti  enim  judicis  omnia 
ειθέντες  χαί  άλλο  πλημμέλημα.  Τοπικήν  Ελογίζοντο  clamabant  membra,  et  cum  rem  curo  tali  reo  ha- 
τού  θεού  τήν  έπίσκεψιν.  ’Λδάμ  πού  εΐ ; ούχ  όργιζο-  beas  non  habeo  causae  dicendaBliberUtem. Suscipe 
μίνου  άλλ9  έλεούντος  ή φωνή*  ούχ  άποστρεφομένου  timorem  qui  peccatum  meum  purget,  et  qui  sit 
άλλ9  Ελεούντος  ή χλτ,νις.  Παρηλλαγμενον  βλέπω  ττ,ς  patronus  tuae  justitiae.  Vincere  te  ostendi  fbgiens 
βασιλείας  το  σχήμα,  ένηλλαγμένην  τής  άξίας  τήν  sententiam  tuam  : crimina  fuga  detexi,  ostendens 
τάςιν.  Που  εΐ ; τής  φωνής  σού  ηκουσα  περιπατούν-  errorem  defendi  non  posse,  llulier  quam  dedisti 
τος,  χαί  έκρύβην.  ^Ηρκεσέ  μοι  πρδς  δειλίαν  τών  mihi  sociam, dedit  mihi  de  ligno, et  comedi.Habuit 
«οδών  ή φωνή*  τοιούτου  γάρ  διχαστού  δλα  φωνήν  clemeotem  judicem, et  iovenit  causam  commisera* 
Εχει  τα  μέλ^,  όταν  πρδς  ύπεύθυνον  Εχη  τοιούτον.  tione  dignam  Ad  imbecillitatem  Evsb  confegit,au- 
ούχ  Ιχω  πα^βησίαν  φωνής·  Δέξαι  τδν  φόβον  καί  τδ  ^diens  judicem  inquirere  rem  ·0  patientem  judicem! 
Ιμδ*  βεβαιούντα  87  πλημμέλημα  καί  τής  σής  γινό-  Permisit  omnem  causam  referri  ad  serpentem,  ut 
μενον  δικαιοκρισίας  συνήγορον  Νιχώσαν  Εδειξα  levius  statueret  deceptis  crimen : Maledictus  tu 
δραπετεύσας  τήν  ψήφον*  άπεγύμνωσα  τ^  φυγή  τα  inter  omnia  aninuUia9  et  bestias  tertcc  m : id  qua 
Εγκλήματα,  άσυνηγδρη™  νά  πταίσματα.  *H  adversus  omnem  creaturam  scelus  patrasti : coe- 

γΰνή.  ήν  Εδωχάς  μοι,  αύτή  μοι  Ιδωχε,  καί  !φχ·  lum  injuria  affecisli,iavidias  veneno  foedatus : an- 
γον.  Έσχε  φιλάνθρωπον  δικαστήν,  καί  εύρε  πρό-  gelos  tua  defectione  contristasti,  minuere  studems 
φασιν  συμπαθή.  'Επί  τδ  άσθενες  καταφεύγει  της  beatorum  numerum,  ignarus  SttblatO  pejori  8UCC6- 
Εύας,  ύπεκλύων  τού  διχαστού  τήν  Ιπίτασιν.  ηπ  μα-  4tre  melius.  Augens  augebo  dolores  tuos,  et  dem- 

1 Gen.  III,  9.  m ibid.,  44. 

VARUS  LECTIONES. 

30  τού  Εχθρού  ΟΙΏ.  A.  81  βάσχαίνων  άεί  A.  3S  ταύτην  A : ταύτα  ζ^.  83  εχειν  .om.  Α.  34  άπαλότη^ι 
Β : άπλότητι  ζ",  35  δέ]  8η  Β.  35  τή  om·  Α·  37  βεβαίουντα  Α : διχαιόύντα  ζ". 


228 


22?  ' PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 

ceps, o Domini  commiserationem  ! indignatio  hu- A κροθύμου  δικασχού  ! Αφήκεν  βλον  είς  xb*  οφιν  συε- 
manitatem  supergrediens,  legis  dolores  terminat  αχθήνσι  xb  aixtov,  ινα  κουφότερον  χαχαστήση  χοτς 
et  gemiiusuthisinvalpscens  mortem  ex  delectatione  έπιβουλευθεΐσι  tb  έγκλημα.  'Επικατάρατος  συ  Axb 
exuat, mollitudinem  humani  generis  comminatus,  πάντων  τών  κτηνών  και  Axb  πάντων  των  θηρίων 
Additionem  successionis  promittit  dolens, matrem  τής  γής.  'Ως  κατα  πάσης  έκζέσας  την  Αδικίαν  τής 
mundi  elegit  iratus,  cadentem  trahens  in  progres·  κτίσεως.  Ούρανούς  ένδβρισας,  τψ  Ιψ  βυπώσας  του 
som./n  doloribu* paries  filios  Λ:  per  fen irem  do-  φθόνου.  'Αγγέλους  έλύπησας  τη  άποστισίφ,  '.ομίζων 
cet.per  quem  In  mundum  venit,velilum  capiens  fra-  έλαττούν  τών  δμνολόγων  το  μέτρον.  ούκ  είδως  δτι 
Ctum,  ipsa  puniatur  parlue  doloribus,  et  magnse  τψ  χωρισμψ  τού  χείρονος  πλεονάζει  το  χρεΤττον. 
cupiditatis  damnum  »07α  contrahens,  et  mullitu-  Πληθύ\ων  πληθυνώ  τας  λύπας  σου,  καί  έξης, 
dinem  generis  opponens  serpenti,  et  permultos  Βαβαί  τής  Δεσποτιχής  συμπάθειας  ! Άγανάκτησις 
prosternens  Iffilantem  per  unum. Parias  cum  dolore  Φιλανθρωπίαν  δπερβαίνουσα  νόμου  λύπας  ορίζει  καί 
caste,  cum  laeta  peperisli  sine  damno, et  ad  Virum  στεναγμούς,  ΐνά  ταύταις  έγκαρτερούσα  τον  ΪΑ  τής 
tuum  conversio  tua  Subditam  Evam  Adamo  fecit,  τέρψεως  Αποδύσηται  θάνατον.  Πλατύτητα  [826  Η.] 
Libertas  enim  inutilis  iis  qui  per  se  sapere  nes-  γένους  Απειλών  ευαγγελίζεται*  προσθήκην  διαδοχής 
ciunt.Ipse  dominabitur  tui,  habe  virum  dominum,  υδπισχνεΤται  λυπούμε  *ος·  μητέρα  κόσμου  χειροτονεί 
et  non  serpentem. Deinde  ad  meliorem  vitam  con-  όργιζόμενος,  είς  προκοπήν  άγων  την  πταίσασαν. 
versa, unde  sumpta  fenisti  i·  mundum.  Et  Adam  Έν  λύπαις  τέξη  τέκνα.  Διά  γαστρος  παιδεύει,  δι* 
dixitteic.  Nova  clementia  quae  priore»  superat,  ής  προήλθεν  είς  άλισθον.  ‘η  τον  χεχωλυμένον  δπο- 
Animus  paterni  plenus  amoris, minee  plen» COBSO-  δεξαμίνη  καρπδν  αυτή  μαστιζέσθω  τοΤς  του  τόκου 
lationis.  Oportuit  quidem  te,  inquit,  mihi  obe-  *ό*©ις,  καί  τής  προπετους  έπιθυμίας  τήν  βλάβην 
dientem  mulieris  consilium  non  attendisse,  nec  συστέλλουσα,  και  τήν  πλατύτητα  του  γένους  άντιτι- 
legem,  quam  mea  manu  scripsi,  digitis  Evffi  de-  θεΤσα  τψ  δφει,  και  διά  πολλών  κχταβαλλουσα  88  τ&ν 
Iere:  cum  vero  separatione  molieris,  et  peccato  δι#  ένδς  καυχησάμενον.  Δυπουμένη  τίκεε  σωφρόνως, 
non  separeris,  accipe  legem,  quffi  tuis  peccatis  άπειδή  χαίρουσα  τέτοκας  Ασυμφόρως.  Καί  πρδς  τον 
conveniat : malecta  terra.  Adam  peccavit,  terra  Ανδρα  σου  ή αποστροφή  σου.  Υπεξούσιον  τήν 
pcenam  luit,  inde  inccepit  doctrina,  unde  causa  Εβαν  ποιεί  τψ  Ανδρί·  xb  γάρ  άναρχον  Ανωφελές 
fraudis  ortum  dusit.  Com  plantis  deceptus  mea  τοΤς  έξ  έαυτών  σωφρονεΐν  ούκ  είδόσιν.  Καί  αυτός 
procepta  neglexisti,  tribulos  et  spinas  habeat,  σου  κυριεύσει.  Δέχου  xbv  άνδρα  κύριον  καί  μή 
Sapientium  medicorum  est,  morbi  materiam  in  βφιν  δεσπότην,  Ικετθεν  δδηγουμένη  πρδς  κρείτ- 
san itatis  remedium  mutare,  et  quae  nocere  puta-  Cxova  βίον,  δΙεν  ληφ6ε?σχ  προήλθες  είς  γένεσιν.  Καί 
bantnr,  utilia  esse  laborantibus  ostendere.  BiOda  τψ  ΆδΑμ  εΤπεν,  και  έξης.  *Άλλη  φιλανθρωπίας 
lingua  serpentlim,  spinas,  et  tribulos  imitata,  ex  άπόδειξις,  τής  προτέρας  νικώσα  τον  έπαινον*  Ooub; 
uno  ortu  in  tres  divisa  stimulos.  Hanc  ad  opem  πατρικής  γέμων  στοργής,  Απειλή  μιμούμενη  παρά- 
sumpsit  invidus,  tanquam  contra  Trinitatem  pog~  κλησιν.  "Εδει  μέν  σε,  φησίν,  έμοέ  πειθαρχούντα  μή 
naturus, et  per  unam  Adami  imaginem, lotam  Dei-  δέξασθαι  γυναικός  συμβουλήν,  μηδε  τον  δπδ  τής 
tatem  calumnians. Unde illiparensrebellisesl Deo,  έμής  χειρό;  γραφέντα  νόμον  δακτύλοις  ΑπαλεΤψαι 
per  similes  res  accipit  doctrinam,  Ut  ab  haec  re-  της  Εύας*  έπεί  δέ  σχέσει  γυναίου  άσχετον  εσχεςτοΰ 
prehensus,  serpenti  merito  indignatur,  inimicitias  κακού  τήν  δρμήν,  δέχου  νόμον  τοΤς  σοϊς  Αρμόζοντα 
rum  illo  perpetuo  gerens.  Vidit  creaturam  ad  re-  πταίσμασιν.  Επικατάρατος  ή γή.  *ο  ’Αδαμ 
medii  desperationem  aegrotare,  uno  impietatis  foe-  ήμ*ρτε,  καί  ή γή  τήν  δίκην  είσπράττεται.  [1513  R.] 
dere  victam, et  alium  modum  non  esse  sanandi, nisi  Έκετθεν  Αρχήν  δέχεται  ή παιδεία,  βθεν  έβλάστησε 
is, qui  cum  naturas  providisset, ac  voluntates, medi-  τής  Απατης  xb  αίτιον.  Έπ*ιδή  τοϊς  φυτοΐς  έφαλλό- 
cinam  adhibuisset  aegrotis,  tunc  demum  sciret  sa-  H^ot  τών  έμών  απέσκί ρτησας  έντολών,  Ακάνθαις 
nare, cum  sanitatis  capax  omnino  esset.ldeo  dixit:  **<>  80  συνεχόμενος  καί  τριβόλοις.  Σοφών  έστιν  Ιατρών 

Domine J inclino  calos  tuos,  et  descende  P,Cf  simi-^νής  νδσου  τήν  (ίλην  οίς  φάρμακον  μετασκευάζει 
lia.  Imitatus  est  Joannem  Lasarus  8.  Ille  in  ventre  D ύγείας,  και  τα  νομιζόμενα  βλάπχειν  έπωφελή 
matris  exsultavit,  errorem  dissolutum  iri  exsul-  δεικνύειν  τοΤς  χάμνουσι.  Πολυσχιδής  ή του  δφεως 
tans  : hic  in  sepulcri  Utero  eorum  qui  errassent,  γλώσσα,  Ακάνθας  και  τριβόλους  μιμούμενη,  άπδ 
»07»  reversionem  demonstravit.  Et  miraculum  μ>“<  φΰής  <ι«  τρί«  διαιρούμενη  χίντρ*.  τ«ύτην 
duplieem  habuit  seriem,  et  potentiam  Domini  ex·  Ιλα&ν  *i<  ουμμαχίαν  & βά<ηιανο«  ώ<  πρδ;  aW.v 
tollentem,  e(  Judteorum  linguam  confundentem.  μ«χόμ*νο«  τήν  Τρεάδα,  καί  μιας  τού  ’Αδάμ  ι!χό- 
Mortuus  obedit,  et  vivi  non  item.  Io  feris  male·  Ηλον  τή<  βιδτητοΐ  ένοβρίζι^  xb  πλήρωμα,  'ottv, 
ierunt,  quia  Lasarium  reddebant.  Conviciabantur  Ιικιδη  ναύτ^  π*ιοθ«ΐ«  θ«ψ,  διά  τά*ν  δμοίων 

» Gen.  ιιι,  16.  f Psal.  χιν,  4,  S.  « Luc.  ι.  41,  «4. 

VARIjE  lectiones. 

68  libri  χ.τχδαλοόαα,  88  wo  A : !rtu>  ζ. 


229  BIBLIOTHECA.  - COD  CCLXXlII.  230 

δέγέται  την  παιδείαν,  %χ  ταύτη  λυπο'μενος  χαλε-  a Christo, novam  a mortuis  suscitationem  inducenti, 
παίνη  τψ  £φει,  άκατόρθωτον  εχων  την  προς  IxsTvov  Pueri  hymnos  Deo  decantabant, prophetiam  loque- 
φιλίαν.  ^Εολεπζ  νοσούσαν  την  κτίσιν  ανίατα,  ένι  banlur,euradem  et  unum  esse  in  coelo, et  in  terra, 
κρατουμένην  άσεβεία;  συνθήματι,  καί  τρόπον  ούκ  et  1 3cis  no n separari,  ramos  palmarum  tenebant, 
είναι  διορΟώσεω;  Ετερον,  εΐ  μή  φθάσα;  δ φύσεις  καί  non  palmas. Nondum  enim  legis  sterilitatem  prae- 
γνώμας  θεραπεύων  ττ,ν  ίατρείαν  παράσχοι  τοΤ;  tergressi, gratiae  dulcedinem  gustarunt. Cura  Chri- 
κάμνουσι,  τότε  θερτπεύειν  είδώς,  δτχν  δλ/,ν  λάβη  40  stus  amaram  serpentis  evellens  plantam,  incor- 
την  ύγείχν  ή νο'σος.  Διό  Ελεγεν  · Κύριε,  κλΐνον  ούρα-  raptionis  plantavit  dulcedinem, 
νους  και  κατάβηθι,  και  πολλά  τοιαύτα.  ’Εμιμήσιτο  Ίωάννην  ο Λάζαρος,  εκείνος  έν  τη  κοιλίφ  της 
τεκούαης  έσκίρτα  της  πλάνης  άγαλλόαενος  την  κατάλυσιν,  και  ούτος  ώς  έν  μήτρφ  τφ  τσφφ  των  πλα- 
νηΟίντων  έ χόρευε  την  άνάκλησιν.  Και  διπλήν  είχε  τάξιν  το  Θαύμα,  και  την  Λεσποτικην  μεγκλύνουσαν  41 
χεΤρα,  και  τί*ν  των  'Εβραίων  άμβλύνουσαν  γλώσσαν.  '6  νεκρός  Ιπειθάρχει,  και  οι  ζώντες  ή πείθουν» 
’Εβλασφημουν  τον  [827  Η.]  φδην  ώς  προδεδωκότα  τον  Λάζαρον,  έλοιδόρουν  τον  Χριστόν  ώς  καινοτο- 
μουντά  την  Ιγερσιν.  Θεολογίαν  εΤχεν  ό των  παιδων*  ύμνος*  προφητείαν  έλάλουν*  Ενα  και  τόν  αύτόν  ώμο- 
λόγουν  τών  άνω  και  των  κάτω,  καί  χωρισμόν  ούκ  είχεν  δ τύπος.  Βάϊα  4*  φοινίκων  έκράτουν,  ού 
φοίνικας*  ούπω  γάρ  τ^ν  άκαρπίαν  παρελθόντες  τού  νομού  τών  της  χάριτος  άπεγεύσαντο  γλυκασμάιων, 
έ πει  δη  ο 43  Χρίστος  οθπω  την  πίκραν  τού  δφεως  άνα^ιζώσας  φυτείαν  τον  τώς  αφθαρσίας  έγεώργησε 
γλυκασμόν. 

Σ0Γ\  Β CCLXXIII. 

Θεοδώρητου  έκ  τών  %9  λόγων  είς  τον  εν  άγίοις  Theodoreti  tn  sanctum  Chrysostomum  libri  V . 

’Ιωάννην  τόν  Χρυσόστομον, 

ΆνεγνώσΘη  έκ  τών  τού  μακαρίου  θεοδώρητου  Legi  e libris  sancti  Theodoreti, quos  in  sanctum 
λόγων,  ου;  είς  τόν  έν  άγίοις  'ΐωάννην  τον  Χρυσό-  Joannem  Chrysostomum  scripsit,  quorum  nos 
στομον  συνετάξατο  * ών  ημείς  πέντε  τέως  ειδομεν,  έ;  tantum  quinque  libros  vidilUOS,  unde  haec  excer- 
ών  καί  τινας  έκλογάς  τάς  ύποτεταγμένας  παρεγρα-  psimus. 
ψάμέθα. 

"Οτι  τών  πένιε  λόγων  δ πρώτος  ά)λον  πρό  αύτού  Primus  liber,  alium  pro  illo  videtur  admittere, 
δοκέ?  διαδεχεσθαι  44  η μέρος  αύτού  εΤναι.Πλην  διαλαμ·  Vel  partem  illius  eSS6,  nisi  quod  addat,  quomodo 
βάνει  δθεν  τε  μετακλητός  εις  Κωνσταντινούπολή  έ^κε,  post  VOCatUS  Conslantinopolim  venerit,. litque  ar- 
και  δπως  αύτης  άρψιερεύς  κατέστη,  και  ώς  τη*  1*ρω-  chiepiSCOpuS  Sit  COnstitUtUS,el  quomodo  sacerdo* 
βύνην  καί  άρχ«ερωσύνην  είς  τδν  άρχαΤον  κόσμον  tium,et  sutnmum  sacerdotium  antiquam  normam 
έπανάγβιν  έπειράτο  σπουδή  πάση  * καί  8σα  πρός  omnino  revocare  niteretur:  ei  quae  contra  Gainam 
Γαί.άν  εοΰτο  μεν  δ γενναίος  έπιστομίζων  Ιωάννης,  egregius  ille  Joannes  dixerit : hoc  vero  pro  com- 
τοΰτο  δε  υπέρ  τών  κοινών  της  πολιτείας  διαπρεσβευό-  q muni  reipublicse  negotio  peregit, 6tob  invidiam  in 
μένος  πραγμάτων  διεπράξατο  * καί  ώ;  φθόνος  αύτφ  exsilium  pulsus  ββΐ,βΐ  aliqua  βΟΠΙίι!  ueque  ad  finem 
την  υπερορίαν  Ηηφίσατο  * καί  τινα  τών  μέχρι  prosequens,  quae  vir  sanctus  perfecit.  Secundus 
τέλους  Ιστορών  τφ  θεσπεσίφ  άνδρΐ  ώηνυσμένων,  liber  aliquas  parvas  laudes, quanquam  et  ipse  pau- 
τα  πολλά,  μάλλον  δέ  τά  πλεΐστα  παρατρέχει,  ’ο  δέ  cioribus  brevis  sit,  adjungit, sic  incipiens:  Iterum 
έφεςης  λόγος  έπαίνους  τινάς  όλιγοστίχους  καί  αύ-  nobis  JOQnnis  memoria,  Tertius  etiam  laudandi 
τος  δλιγόστιχος  ών,  διαπεραίνει,  άρχόμενος  ώδε  * modum  excedit.  Distinguitur  ab  aliis  libris  pulchri· 
Πάλιν  V?v  Ίωάννου  τό  45  μνημόσυνον.  ’ο  δέ  ludine  verborum  et  nominum.  Et  sic  incipit:^  ryu· 
μετά  τούτον  έγκωμίων  μέν  καί  αυτός  ύπέρχεται  meillUMjVifi diserlissimi ttubd  indigens 9inpttci  ili 
νόμους,  [1516  R ] διαφέρει  δέ  τών  προ  αύτού  τη  lingua  vtdeo  periclitari9et  decus  pugilhjnille  ar- 
καλλονη  τών  τε  βημάτων  καί  τών  νοημάτων.  Προοι-  tificiis  descriptum , nunc  imbecillo  mihi  artifici 
μιάζεται  δε  ούτω  * Πολυστόμου  την  παρούσαν  ύπό-  ad  describendum  impOSttum.lloC  6St  prooemium, 
θεβιν  σάλπιγγος  δεομέτην  έν  παιδική  νυν  δρω  κινδυνεύουσαν  γλώττη,  καί  κά)λος  άθλητού 

μυρίαις  βυγγραφόμενον  τέχναις  άσθενε?  νύν,  είς  γραφήν  έμοί  τεχνίτη  προκείμενον.  Τό  μέν 

προοίμιον  τόιούτον. 

"Αλλος  αύτόν  Ελκει  βοηθόν  άρπαζ  'μενος,  άλλος  Alius  illam  rapiens  in  auxiliom  trahit,  alius 
καλετ  δικαζόμενος  σύνδικον  * άλλος  πεινών  υπέρ  judicatus  patronum  vocat, alius  famelicus  cibum 
τροφής  Ικετεύει,  γυμνός  ύπέν  Ενδύματος  * άλλος  orat,  nudus  vestem,  alius  illum  ttORd  exuit,  alius 
αύτόν  άποδύει  * α)Λος  πενθών  είς  παράκλησιν  δεΤται  * dolens  consolationem  petit,  alius  ligatus  solvi 
δεσμών  ί προς  άπολυθηναι  βοφ.  ’Έλκει  τις  αύτόν  postulat,  alius  trahit  illum  ad  morborum  inspec- 
άλλος  πρός  νόσων  έπίσκεψιν  * ξένος  αϊτέ?  καταγώ-  tionem,  peregrinus  hospitium  efflagitat, alius  sese 

VARLE  LECTIONES. 

40  λάδοι  ζ".  41  μεγαλύνουσα  et  VerSU  Seq.  άμβλύνουσα  A·  42  βα\α  B.  43  6 om.  A.  44  δέχεσθχι 

45  τό  Ίοχόννου  Α· 


*>λ  ρηογπ  patria  βγ,ηχ  CP.  232 

rirfrmi  Acftte*  Ar?.ocat,afi«  arktnw  ct  padi-  A ' Ιί έ&κ  rifini;  X?ssc  wjpem  - χλλο;  έχ- 
riirr·  Aiseitiarui  bvWran  scccnil,  scc  ^ zm~  m iln*  ptmsimnt 
unii  ad  al.ux  (o^^xararB  boeiei  indignati»-  o^.  5»-*c  w ίϋ«  «η^ήκ, 

ir«  eipmts  Ti<Iia  clamat:  KsererMb  liM*  «a  coci»  ww^wtc  Ι^ι  βο$ 

Ulea  4eflMK.  li  te  x Tiric  Puri,  re  sala  ia  ή’  v?**1*  Μ·^ι 

Kgftbf,  pf»  singulis  motationes:  npitarqiii,et  ^ ■«?  «I’  ΰάη;»  «βς  kiw  Vcp  Izdbtoo 
^Umes  Pater.femes  vexat,et  iitrifer  ex  Mtrew  «w£  'jud^'  x»  * M?‘ 

ii ; aTiqvii  sfroUI,  et  in  me&um  paler  motator:  *-?*:  « (SBIj  ?wx  liw^^ 

dolore  al  quis  eeacid.t,et  nosocomii  curator  tola-  7^«*  * *ο«τ  τις,  χχί  t~  brw  · t?wx  μ*χι- 
600  aiert.  Si  boapitei  curandi,  onnia  (ktes,  €ϋΐτ=β  · «it  « n^Ttrai,  w o 
benignum  se  e» bibet.  Et  quid  singula  aUinet,quae  κψ«τ»  χαραμύ***  - ζή»·  icjh  ·ροττις,  *ri 
per  oaeeaejoi  fitao  {eia  f<il,eoiniefiwnre?  * «»a  ^ri;  «ώά«πι,  ta^l 

em  da  salo  laeerdotio  referre  nequeam,  tente  «i*  f**w»  ^ Zi»w  W 

homines  operum  salutarium  varietas  supradicU  iufutpv^,  ί*α  ^ i?/u?^r^v 

ara  reliquit.  0 egregiam  post  mortem  ducem  ! 0 λ*7**·  Mp^xco:  ip γα*  *ατη- 

tristem  etiam  hostibus  post  sepulturam  miliUm!0  b ?“■*  irat3ai^  ·»  ^IW·  ,fl  **?*™»**> 

lyram  omni  barmoeia  praedium,  morte  Jam  sola-  «d  juti  τελεστή*  ip* rxmz ! 'a  τοΤ^  *χ- 

Um!  0 tbealnun  tento  tibicine  orbatam  ! 0 salo-  ·?βτς  ut  juri  twoi  ©χλίτου ! u «**ppoWoa  17 
larem  bomtoom  sagenam,  io  coelum  rapiam ! 0 v^>*«  { Z>  ouun^»«  τηλιχου- 

arboreai  io  coehim  Jam.  et  terram  extensam,  et  w ^unii  ! y TOl«  **- 

bttic  quidem  corpus,  illi  vero  animam  tradentemUn  ε-ς  wp*w  χναρχχαΟείαης  uy/,τη;!  fi 

sepulchro Ec  cl  esi*  0 i cone  Iasum  est.  Qaan  tus ocel-  SMp»  χρος  eipiw  x»  γή*  μερι*Οέ*τος,  **ί  μέν 
hwpietatishoinioamrapioseitlJfoninoniiuses.san-  *fi  *»μχ  τφ  & τη*  ψυχν  χαρααχόντος  I έν  τά^φ 
ete  Paur.sedot  sol  occidisti;  non  leotmorioomdole-  το  τΐ^  'Etdi^  w-jxwknn  ατόμ*.  οΐο;  ευ*ι- 
mos,  sed  nt  oobisabsconditom  : non  lent  mortoom  βείας  έξ  tt  i>ipfityv  ό-ρΟχλμδς  fiv^uis^!  ·υ  τέ- 
qu»rimas,  sed  nt  io  coelos  elevatum.  Sic  fere  tniuc, » μπάρα  Πχτερ,  ίλλ*  w;  ήλιος  ακ.  Ουχ 
tertiae  Kber.  ως  fi«oixvdno(  άλγονμεν,  αλλ’ώς  ^μΤ*  χεχρυμμένου* 

ούχ  fi;  «6η»τι  (τ,τούμιν,  iU'  fi;  είς  ουρχνςός  μτεαατάντα.  'aUi  τοαΰτι  μιν  χη  4 τρίτος  40  λόγος. 

Laedentis  partes  agit  quartos,  nimirum  quod  ΈγχωμιάατιχοΟ  Si  τύχο*  xd  fi  mipto;  fimfi- 
oporteat  parentes  colere,  laudem  trahens,onde  et  ζ«,  U τού  δετ*  τιμ^ν  «cdpst  τώ*  inivuv  άχχρ- 
bsec  deprompU.  Joannes  borum  pastorum  unus,  χήανο;  * ©u  έατι  ul  τούτα.  Τούτα*  τα*  «οιμένων 
intellectus  sine  malitia,  mens  oculata, Evangeliem^tic  *al  fi  Ιωάννη;  ^ ίχιχο;  αύνιαις,  fi  χολυόμμα- 
et  pertenti»  liber,  cera  commutabilior,  pelagus  ματος  ν«ύς,  τής  εύαγγελιχή;  έμχειρίας  ή fi 

graliaruo,  contra  dolos  hostium  infractus,  Eccle-  χηρού  χράς  διαλλαγάς  ευχλαστότερος,  τά  χράς  χ«- 
si»  munimentum. Nullus  illum  h jpocriseosserpeos  ρίσματα  πέλαγος,  fi  προς  Ιάλο»;  τολιμούηων  fixi- 
latuit.  Unde  tibi  vii  ostendamus  Joannem  celo-  psto;.  της  ’Εχχλησίας  fi  περίβολος.  ούδεις  faoxpi- 
brem  ? ab  bospitalite  ? Ecquis  Joanne  magis  hos-  <*ως  αύτδν  fiuXfivfixvc*  έρις.  nfiSc*  t*t  βούλ» 
pitalis?  a gravitate  in  honere?Ecquae  illum  potestas  λίξωμιν  30  τον  Μαάννη*  πολύτιμον  ; έχ  Φΐλοζι*(ας; 
prostravit  f 0086  A studio  in  Ecclesiam  t Cojus-  xxt  τ(ς  9iwfiv*oo  φιλοξχνώτιρος  ; kx  της  iv  xpora- 
nam  est  illa  coneinna  modulatio  l^almorum  in  hanc  σ(αις  οτβρβύτητος  ; xd  t!<  afixfiv  fiivamb  χατ- 
usqae  diem  publice  institute?  Sed  btec  quarto  libro.  ^oe?t>  ; έχ  της  mpi  την  Ιχ/ληπχν  noutiic ; χ«1 

τίνος  ή τή%  ψα)μφβίχς  τών  ίημοτιχων  ταγμάτων  μέχρι  νυν  ε>ρυθμ{χ ; 'Αλλα  τοιαυτα  μίν  xat  οδτος 
fi  λάγος. 

Sequens  liber  easdem  nectit  laudum  corollas  : '0  fi*  έπχςης  του;  αυτοί»;  μεν  τών  έγχωμίων 

Clarius  vero  cogitationum  suarum  jubar  exponit.  xXxxtt  στεφάνους,  λαμχράτερον  δέ  πω;  τήν  τών 
Videntur  illi  omnes  libri  quinque,  post  reversio*  νοημάτων  Ινχυν  άπαγγέλλει.  'Εοίχασι  δ*  οδτοι  χάντες 
nem  ab  exsilio  compositi.  Haec  quoque  ejus  libri  πέντε  λόγοι  μετά  ττ,ν  fixfi  τής  Υπερορίας  fivaxo- 
fragmente  sunt.  μιδην  συντετάχΟαι.  Του  δέ  νύν  λόγου  μέρος  etoty  (Λ 

περιχοπαι  τών  υποχειμένων  βημάτων. 

Da  nobis, ο Pater,  mutuam  lyram  tuam  et  tuum  [1817  R.]  xpn^ov  ήμΤν,  ώ πάτερ,  τον  λύραν  την 
ad  tuam  laudem  concede  plectrum.  Etsi  enim  οήν  * το  ofiv  εΐ;  τήν  οήν  ιυφημίχν  δάνειεον  χλή- 
manus  natur»  solut»  lege  sunt,  sed  lyra  per  χτρον.  El  γάρ  xxl  al  χετρες  έλύθηααν  τφ  νόμφ  τής 
omnem  terram  sonat  dooo  grati».  Da  nobis  illam  φύεεως,  άλλ’  ή λύρα  διά  πάαης  τής  οικουμένης 
immortalem  linguam.Sola  enim  tua  lingua  par  est  ήχ·τ  χψ  δώρ^ο  si  τής  χύριτος.  Έ^ένη;  ήμ^  τής 
ad  enarrandas  res  tuas.  Propterea  Joannes  Joan-  άθανάτου  γλώττη;  μετάδος  * μόνη  γάρ  ή γλώττα 
Dem  antecessit,  libere  loquens  »mulantem.  Qui  τών  σών  κατορθωμάτων  αξία.  Δια  ταΟτχ  ’ΐο>άννης 

VARIiE  LECTIONES. 

40  λέγειν  om.  A.  47  χαναρμονίου  B : παναρμονίας  ζ".  48  έξ]  add.  Α.  * τρίτος  Β : τριχ*<  ί tiT«p·* 
ίο;  ξ".  λδγος  om·  Β.  30  libri  δείξομιν,  01  δώρφ]  λόγψ  Α, 


233 


BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXIII. 


234 


*ΐωάνντ4ν  άπείληφεν,  b πεπαββησιασμένος  χδν  ζηλώ-  A morte  reprehendit, praedicantem  post  mortem, da- 


την,  6 μετά  θάνατον  Ιλέγχων  χδν  κηρύττοντα  μετά 
θάνατον,  b της  ερήμου  πολίτης  τδν  πάσης  πολεω; 
σωφρονιστήν.  [829  II  ] *£·/εις  καί  άλλην  ιερός  τούς 
αποστόλους  συγγένειαν.  Πρώτος  rapi  χοΤς  άμαξο- 
βίοις  Σκύθαις  θυσιαστήρια  έπηξα;  * κιί  μόλις  των 
ίππων  άποπηδήσας  δ βάρβαρος  εμαθε  γόνυ  κάμ- 
τεειν  xat  είς  έδαφος  έξαπλούσθαι,  Καί  b χοΤς  χών 
αιχμαλώτων  όάχρυσι  μη  καμπτόμενος  έμαθεν  υπέρ 
αμαρτημάτων  δαχρύειν.  Ναι  5*  μήν  xal  τδν  τοξότην 
Πέρσην  άντετόξευσας  τψ  κηρύγματι,  xat  σιόηρο- 
^ορουντες  προσκυνούσιν  έκιΤνοι  τον  σταυρωθέντα. 
Ένίχτ,σεν  ή σή  γλώχτσ  Χαλδαίων  xat  μάγων  μαγ- 
(ΐνευχήρια,  xat  ή κεχερσωμένη  Περσίς  ευκτήριους 
οίκους  Ιβλάστησεν.  Ούκέτι  τής  ευσεβούς  θρησκείας 


serti  incola  tolins  orbis  sapientem.Habes  aliam  cum 
apostolis  cogoationem,  primus  apud  Scytha»,  quid 
quod  in  curribus  vivant,  bamaxobii  dicti  aras  erexi* 
sti,et  barbarus  vix  ab  equis  dissiliens,  didicit  genu 
flectere, et  ad  pavimentum  incurvari,  et  qui  capti- 
vorum lacrymis  non  movetur,  didicit  pro  peccatis 
flere.  Quin  etiam  jaculatorem  Persam  vulnerans 
praedicatione,  et  ferrei  didicerunt  crucifixum  ado- 
rare. Vicit  tua  lingua  Chaldaeorum  et  Magorum  im- 
posturas, et  Persarum  inculta  natio  templa  germi- 
navit. Non  amplius  Babylon  pietatem  aversata  est. 
Haec  te  similem  apostolis  fecerunt,  adhuc  apud  nos 
semina  linguae  vigent.Quando  Joannem  aliquis  no- 
minat, magnus  sonus  exauditur.  Ecclesiastica  lyra 


χά  Βαβυλώνο;  άλλόχρια.  Ταυτά  σε  χοΤς  άποσχάλοις  b antiquum  plectrum  cognoscit,  et  pro  digitis  suffi - 


συνέχαξεν  55.  "Ext  παρ’  ήμΤν  τά  σπέρματα  τής  σής 
γλώχτης  άνθεΤ  · καν  *Ιωάννην  χις  όνομάση,  πολύς  b 
ήχος  έκκρούεχαι.  Ή γάρ  έκκλησιασχική  λύρα  χδ 
άρχχίον  πλήχχρον  έπιγινώσχει,  καί  άνχί  δακτύλων 
άφχοΰσιν  αΐ  τού  σου  ονόματος  συλλαβαί.  "Εβλεπεν  54 
ή βισιλι;  πόλις  τά  εκ  Σηρών  55  ύφάσματα,  καί 
&έπτυεν  · έθεώρει  τους  ές  * Ινδών  λίθους,  καί  κατ- 
εφρόνει  · ούόΐ  τής  Τύρου  χδ  άλουργές  αυτήν  ετερπεν 
άνθος.  Πηλίνην  έποθει  γλώχχαν,  αθάνατα  διδασκα- 
λίας προχέουσιν  νάματα.  Ειδέ  σε  καί  "Εφεσος  ή 
αρχαία,  καί  νέον  'ΐωάννην  προσεΤπεν.  Είδε,  καί 
ευαγγελικής  ύπεμνήσθη  βροντής.  Εντεύθεν,  αγα- 
πητοί, τα  βεΰμα  τού  λόγου  τραχύνεται  ' άλλα  μή 
φδγωμεν  την  τραχύτητα,  τής  ειρήνης  λοιπδν  ό>ο- 


ciunt  syllabae  nominis  tui.  Constantinopolis  vidit 
Syrorum  vela, et  contempsit.Vidit  lapillos  Indicos, 
et  irrisit,  nec  Tyri  illam  color  purpureue  delecta- 
nt. Luteam  concupivit  linguam, quae  immortales  do- 
ctrinae liquores  distillavit.  Vidit  te  antiqua  Ephesus, 
et  Joannem  novum  appellavit,  vidit,  et  evangelici 
recordatus  est  tonitrus. Hinc, o dilecti, fluxus  809a 
orationis  cum  impetu  currit.  Sed  ne  asperitatem 
fugiamus,  pace  tandem  fluctui  viam  sternente.  Si 
quid  enim  de  tuis  nautis,  Pater,  conquereris,  si 
quid  contra  tuos  connaviganles  contristat, intellige 
hyemis  tempestatem,  procellam, et  mare  efferves- 
cens coegisse  illos  vel  invitos  Jonam  mari  immer- 
gere.Non  eorum  odium, sed  tuaexercitatio:noneo· 


ποιούσες  τψ  βεύματι.  Εί  γάρ  τι  πρδς  τους  σαύς  c rum  arma,  sed  lua  certamina  ea  quffl  facta  sunt, 

' ” ' non  illi  a fraterna  sente  utia  expulsi  sunt,  sed  opor- 

tuit et  tc  stadium  martyrum  currere.  Arcana  quae- 
dam providentia,  scammata  tibi  (17)  et  certaminis 
locum  praeparavit  Omnino  dictum  est  de  te  contra 
hominum  communem  hostem  : Nunquid  conside- 
rasti servum  meum  Joannem9  f e tc. Debuit  clarae  vi- 
tae clara  etiam  mors  addi.  Oppugnavit  diabolus  Job, 
adversari  amici  nolebant.ldeo  postea  Deus  opem  tu- 
lit amicis  Job,  et  amicis  amicum  Job  reddidit.  Hoc 
etiam  hunc, ut  video,  factum  in  te,o  Pater, et  dextras 
Patrum  cum  invicem  copulatas  animo  cogito.  Rece- 
pit Job  plura  quam  prius  habuit,  recepisti  et  tu  cum 
auctario  gloriam  ab  omnibus  majorem.  Hanc  extre- 
mam orationis  partem  inscriptio  iu  apostollco  tem- 
plo habitam  signiflcat.Prooemiumvero  indicat,  auc- 
torem postalia  b®c scripsisse. Sic  enim  siuPoitquam 
et  ego  dicere  ordine  debuitcum  ego  cum  coeteris  as- 
surgere ad  dicendum  cogor %cum  oporteat  et  me  pa- 
trice et  bene  precariy  et  malli  debitum  inexorabile 
petentes : apud  nos  veru  nihil  simile  paternos  vir- 
tutis : da  nobis , o Jo annes , mutuam  lyram . 


νιύτας,  ώ Oixfep,  άγανακτεΤς,  εϊ  τι  προ;  τους  συμ- 
πεπλευχότας  λυπή,  έννόησον  δχι  χειμών  καί  κλύδων 
καί  θάλασσα  βρασσομένη  ήνάγκασεν  αυτούς  καί  άκον- 
τας  τδν  ’ΐωναν  προσρΤψιι  τοΤς  κύμασιν.  Ούκ  έκεί- 
νων  μΤσος,  άλλα  σδν  γυμνάσιου  χδ  συμβάν  * ούκ  έκεί- 
νωι  πόλεμος,  άλλά  σδς  άγων  χά  γενόμενα.  Ούκ  έκεϊ- 
w χής  άδελφικής  άπηνέχθησαν  ψήφου,  άλλ*  εδει 
χιι  ύ χδν  δίαυλον  χών  μαρτύρων  δραμεΤν.  ’ Απόρ- 
ρητός χις  οικονομία  σκάμματά  56  οοι  καί  διαύλους  57 
ηύτρέπισε.  Πάντως  άββέθη  καί  περί  σου  πρδς  τον 
χοινδν  αντίπαλον  χής  άνθρωπότητο;  * Προσέσχες  χή 
διανοίφ  σσυ  κατά  του  θεράπονχός  μου  ’ΐωάννου  j 
*ai  έξης.  ’ΕχρεωστεΤτο  χψ  λαμπρψ  βίψ  καί  ή λαμ- 
πρά τελευτή.  Έπάλαιε  μλν  χψ  58  *1ώβ  ό διάβολος, 
ίόόχο*υν  δλ  προσκρούειν  οί  φίλοι  * διά  τούτο  ύστερον 
ο βεδς  έξιάτχι  τους  φίλους,  καί  χοΤς  φίλοις  φίλον  τον 
’ΐωο  άποδιδωσι.  Τούτα  καί  νύν,  ώσπερ  αίσΟάνομαι, 
γεγονδς,  ώ Πάτερ  · και  τάς  δεξιά;  των  Πατέρων  άλ- 
λήλαις  συνεφαπτομένας  φαντάζομαι.  *Απέλαβεν  ’ΐώβ 
πολυπλασιασθεντα  τά  κτήματα  · άπέλαβες  καί  σύ 
μετά  προσθήκης  τήν  παρά  πάντων  τιμήν.  Τούτον 

r Job.  i,  8. 

VARLE  LECTIONES. 

M va(  A l καί  ζ".  53  συνέταςεν  A ί συνέζευξεν  ζ“.  54  εολεπεν  — lin.  ult·  τιμήν  om.  B.  55  Σαρών  ζ\ 

W σκάμμα.  57  δίαυλον  corr.  Α.  58  χόν  Α. 

NOTjE. 

(17)  Scammatis  vocem  pro  aren®  meta  et  palaes-  Paulum  Leopardum  lib.  i Miscellan.  22  et  bic 
ira  adbibet  Tertullianus,  et  B.  Hieronymus.  Vide  Groci  exemplaris  scholia. 

Patbol.  Gr.  CIV. 


8 


235  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  236 

τήν  Ισχατον  λόγον  ή έπιγραφή  έν  τψ  άποστολείψ  είρήσύχι  λέγει*  το  δε  προοίμιον  αίνίττετχι  ώς  άλ- 
λων προε;πόντων  δ συγγραφεύς  μετ’  έκείνους  δημηγορεί,  εχει  γάρ  ούτως*  Επειδή  κάμε  προς  τδ  λέγειν 
6 κύκλος  άνίστησιν,  [-1520  R.]  έπειδή  τδ  σύνθημα  πρδς  την  κοινήν  χηρείαν  έγείρει,  έπειδή  δεΤ  κάμ* 
[830  Η ] πρδς  ευφημίαν  πατρικήν  άνακρούσασθαι  μέλος,  και  πολλοί  μεν  οί  τδ  δφλημα  τδ  άπχρ- 
αίτητον  άπαιτούντες  89,  παρ’  ήμίν  δε  ούδέν  τη;  πατρικής  έφάμιλλο^  αρετής,  χρήσον  ήμίν,  ώ 

πάτερ  Ιωάννη,  την  λύραν  την  σην. 

CCLXXIV.  α σόι'. 

Joannis  Chrymtmi  in  XL  martyres  oratio.  Ίωάκνοο  τού  Χρυσοστόμου  U τού  έγκωμί™  «!«  τοΰ« 

άγίους  μ'  μάρτυρας. 

Legi  Joannem  ChfySOStomum  in  laudem  40  ’ΑνεγνώσΟη  ’ίωχννου  60  τού  Χρυσοστόμου  εκ  τού 
martyrum.  έγκωμίου  τού  εις  τους  άγίους  μ'  μχ'ρ τυράς. 

Celebrantur  martyres  non  Ut  ipsi  laudem  acci-  'Εγκωμιάζονται  μάρτυρες  ούχ  (να  αύ:οι  τον 
piant, verum  ut  nos  per  eorum  laudem  ad  imitatio-  Ιπαινον  λάβωσιν,  άλλ*  Ί να  ήμεΤς  διά  τών  έπαίνων 
nem  incendamur.  Molestias  passi  sunt  pii  et  impii,  διαναστώμεν  πρδς  τήν  μίμησιν.  ’ΕΟλίοησχν  καί 
Sed  illi  ad  exercitationem  justitiae,  hi  ad  peccati  δίκαιοι  καί  άδικοι,  άλλ*  οί  μεν  είς  γυμνάσιου  δικιιο- 
Castigationem.  Ideo  justorum  mala  sacra  Scriptura  σύνης,  ol  δε  είς  έλεγχον  αμαρτίας.  Λιά  τούτο  τα 
tribulationes  vocat,  8ϋβ&,  malorum  contra  casti - μεν  τών  δικαίων  πάθη  θλίψεις  ή 61  Γραφή  καλεί,'τά 
gationes.  Vestri  beati  OCUli,qUta  vident, id  est, quia  δέ  τών  άμσρτωλών  μάστιγας.  Μάκαριοι  οί  όφθαλ- 
inlelligunt  Si  enim  in  videndo  felicitas,  etiam  Ju-  μοί  υμών  61  δτι  63  βλέπουσιν,  αντί  του,  δτι  χατχμχν- 
daei,  qui  Salvatorem  viderunt,  beati  fuissent.  Sed  θά^ουσιν.  Et  γάρ  άπδ  τού  δρφν  ήν  δ μακαρισμός, 
Otdere  in  sacra  Scriptura  est  capi  de  intelligenti  καί  ot  Ιουδαίοι  τον  Σωτήρα  όφθαλμοίς  Ιδόντες  έμχκχ- 
animi  oculo,  et  profunditatem  veritatis  intelligere.  β ρίζοντο  άν.  Καί  γάρ  τδ  βλέπειν  παρά  τή  Γραφή  τδ 
Ideo  Prophetas  olim  vidnxtes  vocarunt. Beata  prae-  τψ  νοερψ  τής  ψυχής  όμματι  καταλαμβάνεσθαι  δηλοί, 
dicat  Salvator  instrumenta  virtutis,  etsi  corporis  χα»  τδ  τά  βάθη  καθορφν  τής  άληθείας.  Διά  τούτο 
sint, oculos  bene  videntes, et  aures  cum  discretione  *α\  έν  τοίς  άρχαίοις  τούς  προφήτας  βλέποντας 
audientes  Oportet  enim  audientem  intellexisse. et  έκάλουν.  Μακαρίζει  τοίνυν  δ Σωτήρ  τά  όργανα  τής 
intelligentem  audisse, Ut  scriptum  est:  Audi,  filia , άρετής,  καν  τού  σώματος  ή,  οφθαλμούς  καλώς  βλέ- 
et  vide, et  inclina  aurem  tuam  e,pro  his,  obtempe-  ποντας  καί  ώτα  διακριτικώς  άκούοντα.  Δεί  γάρ 

ra,intel!ige.  Quemadmodum  hausturus  aquam,  ad  άκούσανιχ  νοήσαι  καί  νοήσαντα  ύπακοϋσαι,  κατά  τδ 
fistulam  acclimatur,  sic  auditus  justi  ad  divinae  le-  γεγραμμένον,  "Ακουσον,  θύγατερ,  καί  ?δε,  καί 
gis  fluenta  se  inclinat : Inclinabo  enim  in  parabo - κλΐνον  τδ  ούς  σου,  άντί  τού  ύπά/.ουσον,  νόη- 
lam  aurem  meam  I . Quare  inclinabo  ? Cum  omnis  σον.  "Ωσπερ  δεξαμενή  σωλήνι  προσκέκλιται  ρέοντι, 
Uma  aquam  capiens,  capit  St  inclinando,  ideo  et  ούτως  ή ακοή  τού  δικαίου  προσκέκλιται  τού  θείου 
Omnis  auris  suscipiens  fluXIIS  verbi  Dei,  ad  hoc  8β  νόμου  τοίς  νάμασιν.  Κλ·νώ  γάρ  είς  παραβολήν  τδ 
inclinare  dicitur.  Praedico  beata  martyrum  latera,  ούς  μου.  Διά  τί  κλινώ  ; έπειδή  πάσα  ύδρία  δεχόμενη 
quae  pietatis  robur  inexpugnabile  ostenderunt, pie- G ύδωρ  κεκλιμένψ  τψ  σχί{ματι  δέχεται,  διά  τούτο  καί 
tatem  non  amisisse.  Etenim  Ut  plurimum  percussi  πάσα  άκοή  δεχόμενη  τού  θείου  λόγου  τά  γεύματα, 

SUnt  totis  COSlis, quandoquidem  per  costam  pecca-  προσκεκλισθαι  τούτοις  λέγεται.  Μακαρίζω  τάς  τών 

tum  intravit.PeCCatum  enim  non  est  femina*:  ip-  μαρτύρων  πλευράς,  αΐ  τήν  τής  εύσεβείκς  πλευράν 
sa  etenim  etiam  Dei  creatura  est,sed  quia  per  eam  άήττητον  ξεόμεναι  Ιδειξαν,  τήν  ευσέβειαν  μή  άπο- 
praetaricatioviaminvenit.Po!iunluri^itur  martyres  σμήξασαι  · καί  γάρ  έπλήττοντο  ώς  Ιπίπαν  τάς  πλευ- 
in  COStis,unde  peccatum  irrepsit.  Ideo  Salvator  in  ράς,  επειδή  άπδ  πλευράς  ή αμαρτία  έολαστησεν. 
latere  hastam  suscepit, et  exivit  sanguis  et  aqua , 'Αμαρτία  δέ  ούχ  ή γυνή  · θεού  γάρ  πλάσμα  καί 
quo  mundus  ablutus  est,  et  antiquum  Vulnus  de-  αύτη  64  · άλλ*  δτι  δι*  έκείνης  δδδν  εύρεν  ή παράβασις. 
pulsum.  Quemadmodum  enim  justorum  membra  3έονται  ούν  οί  μάρτυρες  τάς  πλευράς,  έξ  ών  έπη- 
singillalim  lauditus  celebrantur,  sic  et  impiorum  γασεν  ή αμαρτία.  Καί  6 Σωτήρ  δε  διά  τούτο  κατά  τάς 
membra  infamia  notantur,  et  singillalim  infe-  πλευρά;  έδέςατο  τήν  65  λόγχην,  καί  έξήλθεν  ύδωρ 
licia  depraedicantur  : Nun  veniat  mihi  pes  super · καί  αίμα,  τού  κόσμου  καθάρσιον  καί  τής  παλαιάς 
bi(B , et  manUS  peccatoris  non  moveat  me*  . Pes  έκείνης  πληγής  άλεξητήριον.  "Ωσπερ  δε  μέλη  δικαίων 
superbies  via  est  facilis  superbias,  manus  vero  est  έγκωμιάζονται  κατά  μέρος,  ούτω  καί  μέλη  άσεβών 
actio,  Ut  neque  factum  peccati,  neque  semita  q στηλιτεύονται  καί  ταλανίζονται  κατά  μέρος.  Μή 
accidat  mihi,  neque  profectus  in  deterius.  Ideo  έλθέτω  μοι  πούς  ύπερηφανίας,  καί  χειρ  άμαρτωλον» 
Moses  aurem  dextram  sacerdotis  sanguine  arietis  μή  σαλεύση  με.  Πούς  ύπερηφανίχς  ή οδός  τής  δπ*ρ- 

• Matth.  χιιι,  46.  * I Reg.  νιιι,  1 seq.  0 Psal.  xliv,  12.  v Psal.  xlviii,  5.  * Genes,  ii,  1 
seq.  i Joan.  xix,  34.  * Psal.  xxxv,  12. 

VARIA  LECTIONES 

89  παραιτοΰντες  A.  66  ’Ιωάννου  om  R·  6t  ή)  καί  ή B.  6*  ήμών  A.  65  δτι  om.  B.  64  αύτή  B. 
65  τήν  add.  A· 


23 1 BlBLiOTHECA.  — COD.  CCLXXIV.  238 

ηυανίις,  χβ'ιρ  δ’ 
τίας  μήτε  τρίβος 

Διό  χχι  Μωυσής  ου;  το  87  δεξιόν  του  ίερέω;  αΐίμχτι 
τού  αμνού  χρίει,  καί  τό  άκρον  τη;  δεξιάς  χειρός 
καί  τού  δεξιού  ποδός,  τό  μεν  ώ;  [831  Η.]  δοχείο  ν τού 
θείου  λόγου  μέλλον  εσεσθζι,  την  δε  ο)ς  πράξεω; 
δηλωτικήν,  τον  πόδα  δέ  ώς  προκοπής  τής  έπ’  άρε- 
τή»  68  και  τελειώσεως  σύμβολο*.  Δύο  εργάζεται  ή 
πηγή  τού  Ευαγγελίου,  κκθκίρει  κχ*  ποτίζει  * ποτίζει 
μεν  τα;  διψώσχς,  κχθχίρει  δε  τάς  ρυπώσχς  [ψυ- 
χές ®>].  J152I  R.]  *0  μισθό;  10  όμών  πολύ;  έν  τοΤς 
ουρχνοΐς.  ’Εν  τοΤς  Εύχ^γελίοις  άπαξ  εϊρητχι,  ώς 
ενταύθα,  ή πολύς  φωνή,  και  έν  τή  Παλχίφ 71  άπαξ 
προς  τον  'Αβραάμ,  μετά  την  κοπήν  τών  βασιλέων 
καί  την  άνάρουσιν  τών  αίχμαλώτων,  καί  μετά  τδ 
μή  χχτχδέξχσθχι  μισθόν  λαβεΐν  τών  πόνων  καί  τής  g diclum  Cst,  sed  in  signfcatione  saepius.  Etenim 
χιτα  των  αίχμαλωτισάντων  νίκης.  Τότε  γάρ  φησι 
προς  αυτόν  δ θεός,  Μή  φοβού,  Αβραάμ  · δ μισθός 
σου  πολύς  εσται  σφόδρα.  Κατά  λεξιν  Ss  άπαξ 
καί  άπαξ  τδ  πολύς  72  ειρηται,  κατά  δε  τό  σημχίνό- 
μενον  καί  πολλάκις.  Και  γάρ  δ Δαβίδ  φησιν  ανταπό- 
δοσή πολλή  αντί  τού  μισθός  πολύς,  καί  άλλαχού. 

*0τχ/  δε  θεός  ειπη  πολύς  δ μισθός,  έννοήσχς  τόν 
έπαγγελλόμενον  έννδει  καί  τόν  άιρατον  λόγον  τού 
πολύς.  "Αλλο  γάρ  έστιν  είπεΐν  άγρόεη  πολύν,  καί 
άλλο  πολίτη  · μεΤζον  V άμφοΐν  τού  στρατηγού  τό 
πολύ  · το  δε  παρά  τψ  βασιλεΐ  πολύ  μυριοπλάσιον 
χώνπαρά  άλλοι ς · τό  δε  παρά  θεψ  πολύ  ποσαπλάσιο  * 
αν  συμπονιών  εΐη,  ούο*  έστι  £ητόν.  Πολύ;  ούν  δ 
μισθός  τών  μαρτύρων,  τών  άδίχως  διωκόμενων,  τών 
συχοφχντουμένων  ένεκα  θεού,  τών  θλιβομένων,  καί c tibus,  ut  ipsis  servaret  captivos  pueros,  atque 
τύν  ανθρώπινης  δδξης  ώσπερ  δ ’Αβραάμ  κχτα-  uxores,  respuit  eoruUI  honorem,  ΠΟΠ  Cupiens  SUI 
πατούντων.  Καί  γάρ  Ικέτες  τήν  ίππον  πάσαν  διδόν-  laboris  mercedem  ab  hominibus  accipere.  Ideo 
των  τών  τής  Γομό^ας  καί  τών  Σοδόμων  βασιλέων,  dignus  fuit  audire  a Deo, Merce»  lUd  fuit  COpioSd0. 
xxj  :ούτοις  τιμώντων  άνθ*  ών  αύτοΐς  άνεσώσατο  τών  γυναικών  καί  παίδων  τήν  αίχμαλωσίαν,  παρητή- 
σιτο  τήν  παρ’  αυτών  δόξαν,  μή  θελήσας  τών  Ιδίων  καμάτων  παρά  ανθρώπων  λαβεΐν  τούς  μισθούς  Δίό 
xat  ήξιώθη  παρά  θεού  άκούσοι  8τι  *0  μισθός  σου  πόλυς. 

Σφαιρωτήρ  φησι  τό  παρά  τοΤς  πολλοΐς  λεγόμενον  Σφχιρωτήρ  dicit,  quam  Vulgus  ligulam  seu 
λώριον,  σφχιρωτήρχ  δε  λέγεσθαι  διά  τό  πολλάκις  corrigiam  appellat : σφχιρωςήρχ  autem  nominari, 
κυκλοιιδε;  άπεργάζεσθαι 
καί  ουτω  τέμνειν.  Τινές 
από  τού  σ^υρά  ττ,ρεΐν. 

Κρινούσ^ν  οί  δώδεκα  τάς  δώδεκα  φ«»λάς  του 
'Ισραήλ.  jkpiveT  καί  Παύλος  τήν  οικουμένην,  6 
κήρυξ  τής  οΐχουμένης.^ύ  Παύ)ος  δε  μόνος  75,  ά)λά 
καί  οΐ  τά  εκείνου  φροναύντες.  * Ακούε  γάρ  αυτού 
λέγοντος,  Ούκ  οίδατι  74  δτι  οί  άγιοι  τόν  κόσμον 
χρίνούσι  ; καί  εί  έν  όμΐν  κρίνετιι  δ κόσμος,  αν- 
άξιοί άστε  κριτηρίων  έλαχίστων. 

"Αλλο  έθνών  έκδίκησι;,  καί  άλλο  λαών  Ιλεγξις.  U Alia  est  έκδίκησις  ultio  gentilium  : alia  Vero  po- 
B μεν  γάρ  έκδίκησις  έν  τοΤς  άπιστήσασι  παντε-  pulorum  ελεγξις  h.  Εκδίκησι;  enim  in  iis  qui  Omnino 
λά;  * λαού;  δε  τούς  μή  θελήσαντας  είς  έπίγνωσιν  έλ-  non  crediderunt  * : 510δ  populus  autem  Qolensin 
θεΐν,  ών  καί  οί  έλεγμοί  * ά<ρ'  ών  έκδίκησιν  ούκ  είσ-  eorum  agnitionem  venire,dequibus  arguuntur, έκ- 

1 Levit,  vm,  22.  b Matth.  xv,  12.  ® Genes  xv,  I.  d Psal.  xvm,  12.  « Gen.  xiv,  23.  f Matth. 
xix,  28.  a I Cor.  viu,  2.  hLucxvm,  7.  1 II  Petr.  ii,  16. 

VARLE  LECTIONES. 

6®  προσελθοι  B.  67  τό  add.  B.  et  TC.  A.  68  άρετή  ζ".  69  ψυχά;  om.  A.  70  6 μισθός  — περιηχούσης 
om.  B.  71  έν  τή  παλαι?,  ή παλαιά  Α,  72  τό  πολύς  Α , ό μισθός  σου  ιό  πολύς  75  μόνον  ζ\  74  ούκ 

tffaruom,  Α. 


BlBLiOTHECA.  — COD.  CCLXXIV. 

ή πράξις,  οΐον  μήτε  πράξις  άμαρ- Α ungit, et  pollicem  manus  ejus  dextrae,  similiter  et 
προσέλθη  66  μ0ι,  μηδΐ  προκοπή,  pedis a.  Aurem  quidem  quasi  suscepturam  Verbum 
*“  Domini. Manum  quasi  ope  a ostendatrpedem  vero, 

quia  progfessionis  et  perfectionis  in  virtute  ttlOa 
signum  est.  Duo  fons  Evangelii  cooperatur,  mun- 
dat, potum  praebet : polum  quidem  sitientibus 
praebet  : mundat  vero  animas  sordidas  : Merces 
vestra  copiosa  est  in  coeiiV^inEvangelio  semel  dic- 
tum,ut  hic  et  vox  copiosa, et  in  antiquo  testamento 
Abrahamo  semel  dicta  est, postquam  reges  occidis- 
set,captivosque  liberasset,  et  cum  mercedem  acci- 
pere laborum , victoriaeque, quam  de  capientibus  re  · 
tulerat,  noluisset.  Tum  enim  ait  illi  Deus  : Noli 
timere  Abraham,quia  merces  tuc  magnanimis c: 
ad  verbum  semel,  et  semel  [merces  tuaj  copiosa 
i dictum  est,  sed  in  signicatione  saepius.  Etenim 
dicit  David, retributio  mu/ία  d, pro  merces  copiosa, 
et  alibi,  cum  dicit  Deus, copiosa  merces , intelligit 
quod  dictum  est,  intelligit  et  ineffabile  verbum, 
copiosa.  Aliud  est  enim  d cere  rustico  copiosam , 
aliud  urbano, «utroqueadhuc  majus  duci  exercitus 
copiosum  Quod  autem  a rege  proficiscitur, multis 
partibus  adhuc  majus  est,  quam  quod  ab  aliis 
datur  : quod  vero  a Deo  datur, adhuc  omnibus  est 
longe  copiosius,  nec  explicari  potest.  Copiosa 
igitur  merces  martyrum,  qui  nullo  jure  ad  necem 
rapiuntur,  quique  ob  rem  accusantur,  qui  angus- 
tiantur, quique  humanam  gloriam,  ut  Abraliam, 
calcant. Nam  ille  regibus  Gomorrbse  et  Sodomo- 
rum omnem  equitatum  dantibus,  et  illis  honoran- 


το  σερμα  τον  τεχνίτην, 
δέ  φασι  τήν  κλήσιν  λαβεΐν 


quod  artifex  corium  rotundum  elaboret,  et  sic  se- 
cat. Nonnulli  dicunt  nomen  ei  indutum  esse, 
quia  pedis  talum  servat.  _ 

Judicabunt  hi  duodecim  tribus  Israel  Mjudicabit 
et  Paulus,  orbis  pr&co,  orbeiq^et  illi  qui  eadem 
cum  Paulo  sentiunt.  Audi  enim  quid  ille  dicat:  An 
nescitis,  quia  sancti  de  hoc  mundo  judicabunt  c ? 
et  si  in  vobis  judicabitur  mundus,  indigni  estis, 
qui  de  minimis  judicetis. 


239  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  240 

ίίκησιν  non  subibit.  Exactio  enim  hostium  est : A πράττει  (ή  γάρ  εισπραξις  των  έχθρών),  άλλ*  έλέγ- 
redirgutio  vero  peccata  reprehendentis  Domini  /et  ώς  Δεσπότης,  τά  Αμαρτήματα  άνακρ'νων. 
est. 

Anima  justi  cum  hinc  excesserit,  angelorum  ma-  [832  H.]  'Οταν  έξέλθη  ψυχή  δικα'ου  έντεύθεν, 

nibus  portatur, qui  illam  in  regiam  urbem  referunt,  παραπέμπεται  διά  χειρών  Αγγέλων,  καί  παριστώσιν 
quffi  est  coelestis  Jerusalem.  αύτήν  έν  τή  β ζ^ι λίβι  πόλει,  ζτ t;  έστίν  ή άνω  'Ιερου- 

σαλήμ. 

ΙΐΙ  decollationem  sancti  Joannit  Baptistas»  Εις  την  άποτομήν  'Ιωάννου  του  Βαπτιστού. 

Haec  oratio  sancti  Gbrysostomi  nomine  inscribi-  'Επιγράφεται  μεν  75  τυύ  Χρυσοστόμου,  ούκ  έμοι 
tur,non  tamen  mihi  ejus  videtur.  Argumentis  enim  δοκεΐ  δέ  · τοτς  τε  γάρ  ένθυμήμασι,  και  τή  7β  πείρφ 
modoque  scribendi  multum  a reliquis  ejus  oratio·  τής  γραφής  πολύ  το  ένδεες  τών  άλλων  αύτού  λόγω  / 
nibus  distinguitur,  nisi  quod  quaedam  ex  iis  hoc  άποφίρεται.  Πλήν  τίνα  και  έξ  αύτού  πχρεςεβλήθη. 
rejiciantur.  Est  autem  dictio  satis  vilis,  et  ab  ejus  "Εστι  ll  αύτου  και  ή λέςις  χυδαία  καί  τής  έκείνου 
Stylo  aliena J.  παραλάττουσα. 

Ο rem  notam!  Joannee  animam  Herodis  ligatam  "a  πράγματος  Αλλοκότου ! 'Ιωάννης  τήν  δεδεμέ- 
VlBCulo  peccati,  redarguendo  solvere  voluit  l ille  s νην  αυτού  ψ^χτ,ν  τή  σειρφ  τής  αμαρτίας  διά  τού 
tero  Solventem  ligavit.  έλέγχου  λύειν  έβούλετο,  κάκεΤνος  τδν  λύοντα 

έδέσμει. 

Ejusdem  oratio  inscribitur  in  idem  argumentum , [1524*  R.)  Τού  αύτου  έπιγράφεται  λόγος  εις  τήν  αύτήν 
et  est  omnino  priori  similis . ύπόθεσιν,  και  Ιστ t κατά  πάντα  δμοίως  έχων  τφ  προ 

αύτού. 

Mandatum  fuit  Judaeis,  uxorem  fratris  sine  prole  Ίουδαίοις  άπιτέτραπτιι  γυνα'Γκα  μετά  θάνατον 
defuncti  ducere,  prohibitis  nuptiis  cum  gentibus,  καί  απαιδχ;  τού  Αδελφού  χγεσθαι,  την  πρδς  τα  έθνη 
quae  solitae  erant  ad  idola  currere k : tale  igitur  χωλύών  έπιγαμίαν,  έθος  Ιχουσαν  τοτς  είδώλοις  προσ- 
matrimonium  concedebatur,  Ut  tolerabilius  quam  τρέχειν  · ώς  κουφότερον  ούν  τής  είδωλολχτρείας  ό 
idololatria.  Tripudiavit  filia  Herodiadis  ; dignus  τοιούτος  γάμος  τοΤς  'Ιουδαίοις  συγκεχώρητο.  *Ωρ- 
festo honor, delectatio celebrlMeJuruvitilliquid-  χήΐϊΛτο  ή θυγάτηρ  τής  77  ’Ηρωδιάδος.  ’Αςία  τής 
quid  petiisset  *:  et  illud  turpitudinem  auget,  jura-  Αορτής  ή τιμή,  ή τέρψις  τής  πανηγύρεως.  Μεθ* 
mentum  indefinitum,  et  hoc  propter  saltationem,  8ρκου  ώμολόγησεν  αύτή  8 τι  αν  αΐτήσηται  * και 
Regalem  auctoritatem  puellae  pedibus  stultus  sub·  τούτο  προσθήκη  τών  αΙσχρών  βαρύτερα,  δρκος  άδι- 
jecit : permisit  regiam  dignitatem  conculcari, sub  c όριστος,  και  ούτος  δι’  δρχτ,σιν.  Ττ.ν  βασιλικήν  αύθεν- 
quase  juramento  constrinxit,  qui  cupiditate  caca  τίαν  78  τοΤς  ποσί  τής  κόρης  δ μάταιος  ύπέτχςεν  · 
captus  erat:  invitus  postea  puellae  nutui  obsecun-  εδωκ·  τήν  τής  βασιλείας  79  Αξίαν  πατηθήναι  · ύφ’  ής 
davit,  quin  potius  EvaB  iterum  vir  esca  capitur,  [γ*  w]  8p*<t>  γέγονε  δέσμιος  ό τής  έπιθυμίας  αίχμά- 
Audacia  petitionis  sane  magna,  petere  justi  caput  *ωτο;.  *Ακων  λοιπδν  τψ  τής  κόρη;  δεδούλωται  νεύ- 
in  disco,  et  dolore  gaudium  commutare,  mensam  μ*™,  μάλλον  δε  τψ  τής  Ευας  πάλιν  6 άνθρωπος 
eepulcrum  facere.  Decebatne, Ο miser, dare  in  mer-  υποπίπτει  δελεάσματι.  Δεινδν  το  τής  αίτήσεως  τόλ- 
cedem  tripudianti  caedem  nefariam,  et  mortem  in  μ^μ«,  κεφαλήν  δικαίου  λαβετν  έπί  πίνακι,  καί  τέρ- 
ebrielatis  delectationem  afferre  ? Juramentum  te  Ανταλλάξασθαι  πένθος  8ΐ  καί  τάφον  κατχστήσαι 
obstringit : sed  caedes  prohibet. Promissionem  re-  τήν  τράπεζαν.  "Εκθεσμον,  άθλιε,  δούναι  φόνον 
poscit : sed  aequalem  tripudio.  Non  est  cum  vita  μι®0ον  Ιδει  τή  όρχήσει,  καί  θάνατον  μέθη  τέρψιν 
mundus  COmparandus.Novum  est  Herodis  judicium  χσρίσασθαι  ; δρκος  σε  κατέχει  · άλλ’  δ φόνο;  κωλύει, 
mensa, ebrietas,  et  tripudium  judicarunt.  Ο justi-  'Γπόσχεσιν  ΑπαιτεΤ  · άλλ'  Τσην  όρχήσει,  ούχ  ής  88 
tiam  iniqua  audentem  ! Sancte  se  jurare  fingit,  et  Αντάξιος  ούδ’  δ κόσμος.  Ηένον  τού  'Ηρώδου  το 
occidere  non  erubescit.  Utinam  recte  pejerasset,  δικαστήριον  · τράπεζα  καί  μέθη  καί  £ρχησις  έδί- 
et  non  inique  sancte  jurasset.  0 convivium  justi  καζεν  85.  δικαιοσύνης  τολμώσης  παράνομα! 
admiscens  mortem  1 0 convivium  Iegi8  observan-D^°PxeTv  υποκρίνεται,  καί  φονείειν  ούκ  αίσχύνεται. 
tissimi  aspersum  sanguine  ! Είθε  καλώς  έπιώρκησας  καί  μή  παρανόμως  εύώρ- 

κησ ας.  συμπόσιον  δικαίου  κιρνών  84  θάνατον, 
"Ω  συμπόσιον  νομοφύλακος  οίνοχοούμενον  αΤματι. 

511  a Ejusdem  tn  idem . Τού  αύτού  εις  τήν  αύτήν  ύπόθεσιν. 

Videtur  h»C  oratio  cognata  esse  Chrysostomi  *Εοικε  δ*  ούτος  δ λόγος  συγγενής  είναι  τών  τού 
orationibus, non  tamen  est,  nec  convenientem  cum  Χρυσοστόμου  λόγων,  ούκ  [833  Η.]  Ιστι  δί,  ού& 

i Matb.  χιν  ; Mare,  vi ; Luc.  ui,  20.  k Deut.  xxv,  3.  1 Mare,  vi,  24. 

VARLE  LECTIONES. 

75  μίν]  δε  A.  7β  τή  add.  A.  77  τής  ante  *Ηρ  orn.  A.  78  α ύθεντείαν  A.  79  βασιλίδος  ζ".  89  γε 

om.  A.  8t  πάθος  8*  ούχ  ής  Α : ψυχής  85  έδίδαξεν  pr.  Α.  84  κιρνών]  κρίνον  Α. 


241 


BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXV.  242 

συνεχή  85  τον  νουν  έκείνοις  ένδεικνύμενο;,  ο!  A illis  sensum  prseferi : quemadmodum  et  illae  duc 
δύο  IxcTvoi  την  πρδς  βλληλους  σχέσιν  καί  άλ-  ab  se  invicem  diversae  non  sunt,  sed  proprio 
ληλουχίβν  διασώζουσιν,  άλλ’  iit*  άρχης  Ιδίας  προ-  exordio  incipit. 

fPX·™1· 

Ιωάννη  άνευφημήσω,  καί  την  έκείν ου  σοφίαν  πα-  Joannem  praedicabo,  et  illius  sapientiam  vobis 
σαν  ύμΤν  γνώριμον  καταστήσω.  Ίωάννην  τον  μερισά-  Omnibus  notam  faciaiU.  Joannem,  qui  divisit 
μενον  μετά  του  Πατρδς  τδ  του  Μονογενούς  κήρυγμα.  CUIE  Patre  praedicationem  Unigeniti.  Etenim  ille: 
Και  γάρ  6 μεν,  ΟυΧν»ς  έστ·ν,  άνωθεν  έμαρτύρει  86,  δ Hic  est  FiliUS  filCUS  AlleCtUS  m,  deSDper  β COelo 
tibi  μου  δ αγαπητές,  b ol  κάτωθεν,  "ιδε  b *Αμνος  testatus  est,  hic  vero  infra  in  terra  : Ecce  Agnus 
του  Θεού,  b αΤρων  την  άμχρτίχν  του  χύσμου.  Καί  Dei9  QUi  tollit  peCCOta  mundi  n : et  Pater  pef 
ό μέν  Πατήρ  διά  της  περιστεράς  τον  άγχπητδν  ύπ-  Columbam  dilectum  SUUfn  OStendit,  ille  digito  OS- 
εδείχνυεν,  b δέ  τη  ycipl  τδν  τής  οΐχουμενης  λυτρωτήν  tendit  mundi  Redemptorem.  Oportuit  voce  genita 
Ινεφάνιζεν.  Έχρήν  φωνή;  γεννηθείσης  τον  Λδγον  λυ-  verbum  Patris  solvi  Dum  enim  Zacharias  non 
Οήναι  του  Πατρο'ς.  'Επειδή  γάρ  ούκ  Ιπίστευσεν  δ Ζα-  Crederet,  ElisabethSB  Sterilitatem  iri  80)utum,mu- 
χαρία;  δτι  λύεται  τής  'Ελισάβετ  ή στείρωσές,  έδέθη  tus  factus  est,  ne  incredulum  08  loqueretur  *. 
τδ  δργσνον  της  γλώσσης,  ΐνα  μη  προέλΟη  λύγος  έξ  Β postquam  Soluta  est  Sterilitas,  et  VOX  prodiit,  SO- 
άπίστου  στόματός*  ίπει  δ'  έλύετο  ή στείρα  και  προ-  luta  est  etiam  Zachari®  lingua,  et  locutus  est.  0 
ή>Οεν  ή φωνή,  έλύΟη  καί  ή τού  Ζαχαρίου  γλώσσα,  κ«1  vocem  aeternam,  et  post  mortem  etiam  orbem 
προήρχετο  δ λογο>/  ii  φωνής  άεννάου  87  καί  μετά  terrarum  replentem  1 
θάνατον  την  οίκουμένην  περιηχούσης.  CCLXXV. 

ςοε*.  Hesychius  Hierosolymitanus  presbyter . — In 

'Ησυχίου  πρεσβ-υτέρου  'Ιεροσολύμων  είς  Ίάκω-  Jacobum  fratrem  l)omini9  et  Davidem  Christi 

βον  τδν  αδελφόν  τού  Κύριου,  καί  Δαυίδ  θεο-  patrem. 

πάτορα.  Legi  Hesychium  presbyterum  Uierosolymo- 

'ΛνεγνώσΟη  'Ησυχίου  πρεσβυτέρου  Ιεροσολύμων,  rom,  in  Jacobum  fratrem  Domini,  et  in  Davidem 
είς  Ιάκωβον  τδν  άδελφδν  τού  Κυρίου  και  Δαβίδ  τδν  Cbristi  dictum  patrem, 
θεοπάτορα. 

{1525  R.J  Εί  μή  έταπείνωσεν  * αυτδν  γενύμηνος,  Nisi  Salvator  humiliasse tsemet  ipsum  Jactus  pro 

b Σωτήρ  ήμών,  υπήκοος  μέχρι  θανάτου,  ούκ  5ν  nobis  obedi  ens  usque  ad  mortem  p, non  domestici  co- 
οίχέται  συγγενείς  Ιχρημάτιζον,  ούκ  άν  δ πηλδς  πα-  gnati  dicerenlur.non lutum  pater  flgulidiceretur.In 
τήρ  τού  κεραμεως  έλέγετο.  'Εν  τή  Σιών  τήν  Γηθλεεμ  SionBethleem  ut  praesens  te  salulo,in  filia  inalrem 
ώς  παρούσαν  άσπάζομαι,  έν  τή  θυγατρί  τήν  μητέρα  c rideo.In  te  t®difera  stella  ooaeluxit,in  hac  multae, 
βλέπω.  Έν  σοΙ  δαδούχος  άστήρ  εις  άνήφθη,  έν  ταύτη  Illa  magos  duxit;  h®c  Parthos,  etMedos,etElami- 
δε  πολλοί.  Εκείνος  τούς  μάγους  ώδήγησεν,  αύτη  tas,el  omnes  gentes  luminis  fulgore  illustrabit.  Tu 
flip6oos  και  Μήδους  καί  Έλαμίτας  καί  τούς  έξ  lac  trahis  ex  uberibus  virgineis,  haec  Spiritum  ex 
Ιθνών  πάντων  τφ  φωτί  τής  αστραπής  έδ?δούχησε.  sinu  trahit  patemo.Tu  panem  fermentasti,  sedSion 
ΣΟ  γάλα  Ελκεις  έκ  μ ασθφν  παρθενικών,  αύτη  πνεύμα  CCenam  OStendit. Tu  vitulum  in  praesepio  nutrivisti, 
h κόλπων  κατάγει  πατρικών.  Σύ  τδν  άρτον  έζύμω-  Sed  Sion  ad  aram  duxit.Tu  Jesum  fasciis  involvisti, 
σας,  άλλ'  η Σιών  δεΤπνον  ά /έδειξε*  σύ  τδν  μάσχον  haBC  latus  Thom®  811  b attrectare  volenti  nudavit, 
έπί  τής  φάτνης  Ιθρεψας,  άλλ*  ή Σιών  είς  τον  βωμδν  Tu  virginem  habes  parienlem,clausis  natura  orga- 
άνήγαγε*  σύ  τδν  'Ιησούν  έν  τοΐς  σπαργάνοις  Ικρυψας,  II is  ! llffiC  thalamum  clausis  OStiis  intUS  Sponsum  et 
αύτη  δέ  τφ  Θωμφ  τήν  πλευράν  88  βουληθέντι  ψηλαφή-  accipientem  et  habentem.  Quomodo  prodicabo 
σαι  έ γύμνωσε*  σύ  παρθένον  έχεις  τίκτουσαν  κεκλει-  servum  Christi,  et  fratrem,  nov®  Jerusalem  sum- 
σμένων  των  άργάνων  τής  «ύσεως,  κύτη  παστάδα  κε-  mum  ducem, sacerdotum  principem,  apostolorum 
κλεισμένων  τών  θυρών  ένδον  τδν  νυμφίον  δεχομένην  caput, in  capitibus  verticem, in  lampadibus  supers- 
καί  ίχουσχν.  πώς  έγκωμιάσω  τδν  τού  89  Χριστού  plendentem,  et  inter  astra  maxime  illustrem.  Petrus 
δούλον  καί  άδελφδν,  τδν  τής  νέας  'Ιερουσαλήμ  άρχι-  prffldical,JacobU8  decernit,  et  pauc®  VOCes  magOl- 
στράτηγον,  τδν  τών  Ιερέων  ήγεμύ  να,  τών  άποστύλων  D tudinero  questionis  comprehenderunt.  Ego  judico 
τδνεξαρχον,  τον  έν  κεφαλαΤς  κορυφήν,  τδν  έν  λύχνοις  non  inquietati  eos  qui  ex  gentibus  convertuntur  ad 
ύπερλάμποντα,  τδν  έν  άστροις  δπερφαίνοντα  ; Πέ-  Deum  ^etC.EgO  judico  eum, Cujus  judicium  abro- 
τρος  δημηγορεί,  άλλ'  'Ιάκωβος  νομοθετεί,  καί  δλίγαι  garenonlicet,nequedepravaredecreta.Inmeenim 
λέξεις  τδ  τού  ζητήματος  συνέστειλαν  μέγεθος.  'Εγώ  omnium  judex  virorum  et  mortuorum  loquitur  meo 
κρίνω  μή  παρενοχλείν  τοΤς  άπδ  τών  έθνών,  καί  organo,sed  artifex  supra  est.Ego  linguam  prabeo, 
έςής·  *Εγώ  κρίνω,  ού  τήν  κρίσιν  άθετεΤν  ού  θέμις  sed  vocis  opifex  vocem  suppeditat.  Attende  non 
ο^δέ  90  φαυλίζειν  τδ  ψήφισμα*  έν  έμοί  γάρ  δ πάντων  calamo, sed  scribenti:  auditui  obedientiasuccedat. 

■ Matth.  ni,  17.  n Joan.  i,  29.  ° Luc.  i,  20.  p Pbilipp.  u,  7,  8.  i Act.  xv,  4. 

YARIiE  LECTIONES. 

85  συνέχει  A.  8β  έμαρτύρει  άνωθεν  ζ".  87  άενάου  ζ".  88  τήν  πλευράν  τψ  βωμφ  89  τού  Ο m.  Α. 

•8  οδτι 


243  PHOTII  PATRIARCH/E  CP.  244 

κριτής  και  νεκρών  και  ζώντων  φθίγγετιι.  ’Εμόν  το  οργχνον,  άλλ’  ο τεχνίτης  ΰιτέρ  εμέ.  ’Εγιυ  ττ,ν  γλώτχχν 
|834  Η.)  παρέ*^ω,  άλλ’  δ δτ»μ.ιο -»ργος  Λόγο;  τον  λόγον  χορηγεί.  Μη  τψ  καλάμψ,  τψ  δε  γραφοντι  πρόσεχε. 
Την  Ακοήν  ύπακοή  91  διαδεχέσθω. 

Modesti  archiepiscopi  Hierosolymitani.  — In  A Μοδέστου  9ί  Αρχιεπισκόπου  Ιεροσολύμων  εις  τας 
unguenta  ferentes  mulieres.  μυροφόρους. 

Septimum  numerum, et  de  virtute  et  de  peccato  Τον  Εβδομον  93  Αριθμόν  καί  Επί  τής  Αρετής  καί 
in  Scriptura  acceptum  invenimus  \ Merito  igitur  έπΐ  τής  κακίας  εδρίσκ ομεν  την  Γραφήν  παραλαμβά· 
elegit  Mariam  Magdalenam  Salvator, e qua  septem  νουσζν.  Εικότως  ούν  τήν  Μαρίαν  έκλεγεται  τήν  Μα- 
d&monia  ejecit, ut  principem  peccati  per  illam  ab  γδζληνήν  δ Σωτηρ,  Αφ'  ής  έκβεβλήκει  δαιμόνια  έπτ<*, 
hominibus  expelleret.  Historiae  tradunt  Magdale-  "v*  τον  Αρχοντα  τής  κακία;  δι*  ζύτής  Απελάσω  τής 
nam  hanc  virginem  fuisse, et  martyrium  hujus  me-  Ανθρώπινης  φύσεως.  "Ort,  φησίν  % zl  ίστορίαι  τήν 
morator:  ubi  dicitur, propter  summam  illius  virgi*  Μζγδζληνήν . ταύτην  δια  βίου  παρθένον  διδάσκουσι. 
nilatem, et  puritatem, illam  tanquam  vitrum  purum  Καί  μζρτύριον  δε  αυτής  φέρεται,  έν  φ λέγεται  δια 
tortoribus  visam  esse.posl  obdormitionem  sanctis-  την  «κραν  αυτής  παρθενίαν  καί  καθαρότητα  ώς  ύα- 
sim®  dominae  nOStr«e  Deiparae  profecta  est  Fphe-  λον  ·*  βδχήν  καθαρόν  ταΤς  βασανισχαΤς  φαίνεοθαι. 
sum  ad  dilectum  discipulum:  libi  cursum  apostoli-  'Ότι,  φησί,  μετά  τήν  χοίμησιν  τής  Δεσποίνης  ήμών 
cum  per  martyrium  unguentifera  Maria  pci  fecit,  Θεοτόκου  πορευθεΤσα  εις  Έφεσον  πρδς  τόν  ήγαπη- 
nolensad  extremum  usque  spiritum  a beato  Joanr.e  μένον  μαθητήν,  έκετσε  τόν  δρόμον  τόν  Αποστολικόν 
evangelista,et  virgine  separari.  Quemadmodum,  in-  τού  μαρτυρίου  ή μυροφόρος  Μαρία  έτελείωσε,  μή 

quit,  princeps  apostolorum  ah  immobili  fide  quam  Βθελήσασα  μέχρι  τής  τελευτής  χωρισθήναι  του  παρ· 
bubuit  in  petram  Christum,  Petrus  appellatus  est,  θένου  καί  Εύαγγελιστού  ’ΙωΑίννου.  Όσπερ,  φησίν,  ή 
sic  et  illa  princeps  discipularum  ob  puritatem  et  Απαρχή  των  Αποστόλων  Πέτρος  ώνομάσθη  δια  τήν 
amorem, quo  Christum  complexa  est,ab  ipso  nomi-  Ασάλευτον  πίστιν,  ήν  είχεν  Επί  Χριστόν  τήν  πέτραν, 
nata  est, cui  idem  fuit  nomen, quod  Dei  matri. Que-  ουτω  καί  αυτή  93  Αρχηγός  των  μαθητριών  γενομένη 
madmodum  Dominum  discipulorum  chorus  secu-  διά  τήν  καθαρότητα  96  αυτής  καί  τόν  πόθον  δν  είχεν 
tus  est, sic  612α  Dominam  el  Matrem  Domini  cho-  εις  αυτόν  Μαρία  δμωνύμως  τή  μητρί  παρα  τού  Σω- 
rus  discipularum.  Mirati  enim  aliquando  discipuli  χήρος  προσηγόρευται.  Όσπερ  τψ  Δεσπότη  των  μαθη- 
erant,  quod  cum  femina  loqueretur  · : hinc  pa'et  των  ήκολούθει  δ χορός,  ούτω  τή  Δεσποίν^  καί  Μητρί 
Dominum  cum  mulieribus  consortium  non  habuis-  του  Κυρίου  των  μαθητευομένω*  γυναικών  δ χορός, 
se.  Sed  matre  Domini  evangelicum  cursum  una  Έθαύμαζον  γαρ,  φησί,  ποτέ  ot  μαθηταί  δτι  μετ* 
cum  Filio  et  Creatore  complente, et  ipsae  illam  se-  γυναικός  έλάλει,  δήλον  ώς  ούκ  ουσης  τοιαύτης  συν· 
CUt®, communi  Domino  et  discipulis  de  facultati*  ηθείας  τψ  Κυρίψ,  Αλλα  τόν  ευαγγελικόν  δρόμον  τής 
bus  suis  in  rebus  necessariis  ministrabant.  Μητρός  τού  Δεσπότου  συνεξανυούσης  τψ  Πφ  καί 

Δημιουργώ.  [1528  R.|  Καί  αύται  συνακολουθούσα  αυτή  τψ  κοινψ  Δεσπότγ.  έκ  των  υπαρχόντων  έν  τοΤς 
Αναγκαίοι;  καί  τοϊς  μαθηταϊς  διηκόνόυν. 

Legi  ejusdem  orationem  qu®  inscribitur:  En·  C Άνεγνώσθ/ι  τού  αυτού  έπιγραφήν  Ιχων  ’Εγκώ- 
comium  in  obdormitionem  Deiparoe  Virginis . μιον  εις  τήν  κοίμησιν  τής  παναγίας  Θεοτόκου. 
Longa  quidem  est  oratio,  sed  nihil  necessarium,  Πολύστιχο;  μεν  δ λόγος,  ουδεν  δ’  άναγκαΤον  ούδι  του 
nec  pr®cedenti  quid  familiare  cognatumque  affe  προγεγραμμένου  λόγου  ot/εΤον  97  καί  συγγενές  έπι- 
rens.  δεδειγμένος. 

Modesti  Hierosolymitani  urehiepiscopi.  — 1η  Μοδέστου  Αρχιεπισκόπου  'Ιεροσολύμων  έκ  τού  98 
Occursum.  εις  τήν  'Γπαπαντήν. 

Anna  cum  viro  septem  annos.  Sabbatum  colens,  Καί  ή τόν  Εβδομήκοντα  χρόνον  σσοοατίσασα  μετά 
precibus  et  jejuniis  adhaerens,  octoginta  qualuor  Ανδρο;  Έννα,  προσευχαΤ;  καί  νηστείαις  προσκαρτε- 
annos  cum  exegisset·*, carnem  equatuorelemenlis  ρούσα,  όγδοήκοντα  καί  τεσσάρων  έτών  υπάρχουσ*^ 
COmpOSllam  Vincens, et  mentem  mundans  ad  sancti  τήν  έκ  τών  τεσσάρων  στοιχείων  νικήσασα  σάρκα,  καί 
Spiritus  receptionem,  et  generalibus  [vulgo  cardi-  τόν  νούν  καθάρασα  προς  ύποδοχήν  Πνεύματος  αγίου, 
nalibusdictisjse ipsam virtutibu$exornans,0ct0ge-  καί  ταΤς  γενικαΤς  έαυτήν  άρεταις  κσιακοσμ'σασα, 
simum  annum  postquam  excessit, in  templo  invenit  τόν  τής  όγδοηκοντάδος  παρέδραμε  99  κχιρόν)  καί  εύ- 
futuri  temporis  Salvatorem, ulnis  gestatum. Merito  pev  έν  τψ  ναψ  τόν  Σωτήρα  τού  μέλλοντος  σίώνος  έν 
lex  ut  causam  peccantis  voluptatis,  filias  Evm 0 άγκάλχκ  β*ϊχ*ζ<ίμ*νον,  [835  H.|  Είχόχως  <5>;  αίχί*; 
jussit  afferre  pro  purificatione  par  turturum,  vel  χής  ένιμχρτήχο-j  * ηδονή;  x««  βογχτέρχ;  χή;  Εΰ*ς 

* Luc.  νιιι,  2.  * Joan.  ιν,  27.  ·*  Luc.  ιι,  16. 

VARI/E  LECTIONES. 

ύπχχοήν  Α.  81  Μοδεοχου  — αχρ/.ί  om.  β.  85  Εόϊομον,  imo  επτά.  8*  ΰελον  C.  85  αϊιτή  ζ~,  86 

χαδχριόχηχχ  Α.  87  οίχεΤόν  χ?  κχί  ζ~.  98  έχ  zoj  om.  C.  89  nxpiS ρχ  μεν  Α.  1 έκιμάρχου  C. 


245 


BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXVI.  246 

προσφέρει  δ νόμος  προσέταξβν  6πΙρ  τοϋ  καθα-  A duos  pullos  columbarum  ad  sacrificandum.  Lege 
ρισμού  αύτών  την  6j σίαν  τών  έύο  τρυγύνων  scilicet  signifieanle ι,  eum  qui  ad  Deam  accedat, 
i 8 δύο  νεοσσούς  3 περιστερών,  δηλούντος  τοϋ  debere  et  animum  et  corpus  ab  omni  peccato  libe— 
νόμου  δτι  δει  τον  προσερχύμενον  θεψ  καθα-  rum  habere.  Christus  legem  implet n,  non  debitor 
ρεύειν  καί  ψυχή  καί  σώματι  καί  άκακ(ας  εχεσΟαι.  est  legis,  in  ruinam  et  resurrectionem  multorum 
*0  Χριστός  πληρωτής  Ιστιν,  ο ύκ  οφειλέτης  νόμου·  pOStltU  CSt  \ In  ruinam  peccati,  in  resurrectionem 
είς  πτώσιν  δε  και  άνάσιασιν  κεΤται,  πτώσιν  μεν  jnstiti$,  et  in  signum,  CUI  Judsei,  qui  Christum 
της  αμαρτίας,  άνέγερσίν  δε  τής  δικαιοσύνης,  καί  εΙ$  OCCldrunt,  contradixerunt : Si  tu  es  filiUS  Dei , 
σημειον  αντιλεγόμενον  τοΤς  κυριοκτονοις  Ιουδαίοι;  descende  de  crucey  et  Credemus  libi  x.  Et  : Tuam 
τοτς  λέγουσιν,  Εί  Πδς  et  του  θεού,  κατάβηθι  άπδ  ipsius  animam  per  transibit  gladius,  ut  revelentur 
τοϋ  σταυρού,  καί  πιστεύομέν  * σοι.  Καί,  σού  δ£  ex  multis  cordibus  cogitationes  y .Quia  mater  es, 
αϋτή;  τήν  ψυχήν  διελεύσεται  ρομφαία  , δπως  quae  vere  patiebatur  dolorem  matris  pro  Filio,  et 
iv  5 άποκαλυφΟώσιν  e/,  πολλών  καρδιών  διαλογι-  Deo,  pro  nobis  came  pBSSO. 

σμοί,  oxt  μήτηρ  sT  κατά  αλήθειαν  πάσχουσα  τα  μητρδς  υπέρ  τού  β τέκνου  καί  θεού  τού  παθόντος  δπέρ 
ημών  σαρκί. 

Σος·'.  Β CCLXXVI. 

Τού  μακαρίου  Νείλου  εις  τδ  Πάσχα  λόγος  πρώ-  Sancti  Nili , oratio  prima  in  Pa$Cha. 

τος. 

^νετ-ώσΟη  τού  μακαρίου  Νείλου  έκ  τού  είς  τό  Legi  primam  orationem  sancti  Nili  in  Pascha, 
πάσχα  λόγου  πρώτου  · ού  ή άρχή,  ’Αναστάσεω;  cujus  hoc  Initium  : Resurrectionis  verbis  resur - 
λόγοις  τήν  τής  άναστάσεω;  ημέραν  τιμήσω-  rectionis  diem  honor abimUS. 
μ6ν’ 

Φ'οχή  τίς  έστι  δευτέρα  τοΤς  άνθρώποις  ή ανάστα-  fc$!2  b Animae  est  quaedam,  altera  bominum 
σις,  προς  τάς  τής  αρετής  διεγείρουσα  πράξεις.  Καν  resurrectio,  ad  virtutem  excitans,  et  81  illam  ab 
ταυτην  τών  ανθρώπων  άνέλης,  νεκρήν  προς  πράξεις  hominibus  SUSluleriS,  mortuum  ad  actionee  vir- 
α^ετής  άπειργάσω  τό  σώμα,  'ii;  ούν  ΰπερ  βλάβης  tutum  corpus  reddideris. Igitur  quasi  pro  communi 
κκνή;  πρός  τόν  ύπίρ  τής  άναστάσεως  δπλισώμεθα  calamitate  ad  bellum  pro  resurrectione  accingamur, 
τόλεμον,  δ)τ4ν  λαβόντες  ήμΐν  συνοπλιζομένην  τήν  omnem  creaturam  nobis  armatam  adjungentes, 
χτίσιν.  Επιστρατεύει  γαρ  ουρανός  μεθ’  ημών  τοΤς  Pugnat  enim  nobiscum  coelum  contra  iocredulos. 
έτίστοις  * δν  γάρ  *εξ  άναστάσεω;  Λεσπότην  έδέξατο,  τή  Quem  enim  e resurrectione  Dominum  suscepit, vi- 
τής  άναστάσεω;  βλέπει  συναθετούμε»ον  δόξη.  Κοινω- c det  resurrectionis  gloria  privari.  Terra  quoque  ad 
νήσιι  προθύμως  ήμΤν  7 τοΰ  πολέμου  καί  γή  8,  σύκο-  bellum  nobiscum  parata.Vidit enim  resurrectionem 
φανιουμίνην  γάρ  τήν  άοάστασιν  οΤδεν,  άφ*  ών  πολ-  blasphemari,  per  quam  saepius  ipsi  mortui  sunt 
λάκις  νεαρού;  ύπ*  αϋτή;  άφηρέθη  9.  Διά  τούτο  κα\  praerepti.  Ideo  et  Paulus  creaturae  amorem  tribuit 
Παύλος  τόν  τής  άναστάσεω;  τή  κτίσει  περιτίθησιν  resurrectionis : Nam  exspectatio, \nqu\t, creaturos, 
ψύζ*  · 'a  γάρ  άπχρχδοκίχ  τής  κτίσεως,  φησί,  revelationem  filicrum  Dei  exspectat  *.  Quemad- 
την  άποκάλυψιν  τών  υιών  τού  θεού  άπεκδέχεται.  modum  enim  civitas  regii  adventus  recipiens  prae- 
Καδάπερ  γάρ  πόλις  βασιλκής  έπιδηυία;  δεξαμένη  cursores, ad  ejus  praesentiam  tota  se  praeparat,  sic 
αροδρόμους  πρός  τήν  έκεινης  δλη  παρουσίαν  έπτέ-  resurrectione  lauquam  regina  aliqua, creaturae  prae- 
ρωται,  οϋτω  καί  τής  άναστάσεω;  ώσπερ  τινδ;  βασι-  nuntiata, iota  ad  illius  praesentiam  secomparavit.Et 
λίδος  τή  κτίσει  προκηρυχθείση;  δλη  πρός  την  έκεί-  nemireris  creatura?  ipsam  resurrectionem  desidera* 
νης  παρουσίαν  συντέτακται.  Καί  μή  Οαυμάσης  τόν  Γθ.  Est  ertim  hominibus  im  lar  nuiricis,quse  festinat 
τή;  άναστάσεω;  έγκείμεν ον  τή  κτίσει  διδασκόμενος  promissum  regnum  videre,  et  futurorum  tarditas 
τώον  * [1529  R ] τροφός  γάρ  τι;  τών  άνθρώπων  υπ-  non  dissolvit  spem  nutricis.  Habet  enim  in  sesem· 
ήχου j i σπεύδει  τήν  έπαγγελθεΤσαν  ΙδεΤν  βασιλείαν,  per  semina  resurrectionis,  quorum  grana  ostendit 
Καί  τό  βραδύ  τών  μελλόντων  ούκ  έκλύει  τή  τροφψ  D viventes, mortuorum  resurrectionis  in  parvis  spem 
τα;  ελπίδας  · εχει  γάρ  άεί  συνόντα  αυτή  τά  τής  άνα-  nobis  confirmantia. Sepeliuntur  in  i!la,ut  videmus 
στάσεως  σπέρματα,  ών  τού;  κόκκους  άναδείκνυσι  Seminum  grana, CUm  Sulci  Sint  eatis  pro  sepulcris, 
ζ νντας,  τής  τών  νεκρών  σωμάτων  εγέρσεως  έν  μι-  Ipsa  vero,seminibusacceptis, imitatur  monumenta, 
χρνΤς  ήμΤν  βεβιιοϋντα;  τά;  έλπίδας.  θάπτονται  μέν  et  putrefacit  granum, ut  ipsum  sepulcrum  corpus, 
γάρ  έν  αύτή,  ώ;  όρώμεν,  τών  φπερμάτων  μ οί  κόκ-  et  accipiens  vivum,  mortuum  reddit,  et  medium 
y.oi,  τ»ύν  αύλάκων  άντι  τάφων  γινομένων  τοτς  σπα-  grani  plane  putrefaciens  corculum, etiam  ipsis  for- 

‘ Levit,  in,  7.  v Mattb.  v,  17.  v Luc.  ii,34.  x Matth.  xvu,  40.  rLuc.  ir,  35.  1 Rom.  vin,  19. 

VARIiE  LECTIONES. 

^ ή]  καί  AC.  3 νεοσσών  C.  ά πιστεύομέν  AC  : πιστεύσομεν  ζ",  S άν  oni.  A.  · τού  OIP.  C.  7 ήμΤν 
V ® γή  A *.  ή γή  ζ".  9 άφγρεθη  ύπ*  χύτης  10  σπερμάτων  ώς  όρώμεν  Β» 


247  PHOTII  PATRIARCHA'  CP.  248 

micis  inutile  ad  comedendum  facit.Corruplionem  A ρεΤσιν  ’ ή δε  λαοούαχ  τά  σπέρματα  μιμείται  τα 


autem  tanquam  conceptionem  quamdam  possidens, 
mortuam  seminum  feturam  putrefactione  geslal,et 
fit  mater  vitae,  granis  corruptio,  et  mors  partus 
pater  designatur.  Nova  illa  doloris  terrae  partu- 
rientis lex  est,  nisi  fiat  mortuus  fetus, non  fingitur: 
si  vixerit, non  formatur.Hinc  igitur  et  formicae  dis- 
secta grana  in  terram  defodiunt, scelione  germen 
e corruptione  impedienles.Oportuit  enim  et  SI5a 
formicarum  naturam  testificari, terram  post  rorru; 
ptionem  producere  semina  : et  vide  pariendi  tal1 
modo  miram  naturam.  Accipiens  solum  granum, 
corrumpit,  corruptum  vero  multipliciter  pullulare 
facit,  granum  in  varias  partes  formans.  Calamum 
spicis  dat  pro  ossibus,  et  tenuem  pro  pelle  exte- 
rius adaptat  tuniculam,  radicem  inferius  vinculis  e 
quibusdam  tanquam  nervis,  et  venis  cingit,  pro 
unguibus  granis  addit  aristas  spicarum, quae  contra 
volucres  certent.  Quomodo  haec  omnia  ex  uno 
grano  corrupto  oriuntur?  Hoc  vero  est  multo  m>ra· 
bilius  resurrectione.  Nam  tunc  quidem  mortuos 
quos  natura  accepit,  reddit : nunc  vero  multa  pro 
uno  mortuo  ad  regenerationem  grana  profert.  0 
dementiam  gentium  incurabilem  : Vident  terram 
tradentem  agricolae,  quae  non  accepit  ; Creatori 
vero  reddituram, quos  illi  prius  mortuos  credidit, 
sperare  nolunt.  Ideo  et  Paulus  seminum  exemplo 
utitur  *.  Quanquam  clarius  habeat  exemplum  de 
infantibus  e vulva  matris  prodeuntibus.  Formatur 
enim  tanquam  in  sepulcro,  in  utero  nondum  exsis- 
tens infans,  naturae  fasciis  invo)utus,et  similis  est, 
mortuo,  fasciis  sepulcralibus  circumstricto.  Nam 
mortuorum  quidem  tuitus  arctius  conclusus  est,  os 
iu  utero  mutum, manus  et  pedes  in  ventre  tanquam 
in  tumulo  extenduntur.  Matrix  egregium  frtibus 
sepulcrum  est,  et  sepulcrum  quidem  fetoribus  non 
carens.  Tali  fetus  formatus  in  sepulchro, formantis 
nutum  vocatus  sequitur. Quid  igitur  tali  B.  Paulus 
exemplo  uti  cum  potuisset,  tacet  formationem  ad 
vitam  in  sepulcro  vuUae?seminumvero  similitudine 
resurrectionem  confirmat.Scivit  vivum  in  utero  se- 
men formare  fetum, quaesivit  vero  mortuorum  quo- 
rumdam reviviscentiumaspectabilem  similitudinem 
et  ideo  ad  semina  respexit.  Grana  enim  post  mortem 
et  corruptionem  ex  putrefactione  reviviscunt  ,· 
et  aperte  mortuorum  resurrectionem  declarant. 
Injuriam  (18)  facis  animae  praetextu  patrocinii, 
etin  pugna  adversus  corpus  contra  ipsam  animam 
armaris. Factorum  enim  remunerationes  cum  ani- 
ma non  communicans,  et  carni  debitam  poenam 
animae,  tanquam  sola  pecasset,  irrogas.  Si  enim 


μνήματα,  και  σήπει  τον  κόκκον  ώς  δ tt  τάφος  το 
σώμα,  και  δεςχμένη  ζώντχ  καταφθείρει  νεκρότητι, 
μέσην  [836  Η.]  τε  **  σαφώς  την  του  κόκκου  διασήψασ* 
καρδίαν  άχρηστον  καί  μύρμηξιν  εις  τροφήν  Απεργά- 
ζεται. νί2σπερ  δε  τινα  σύλληψιν  την  φθοράν  κτησα- 
μένη,  κυοφορεί  νεκρωθέντα  τή  σήψει  τών  σπερμά- 
των τα  εμδρυα  · και  γίνεται  μήτηρ  ζωής  τοΤς  κόκκοι ς 
ή νέκρωσις,  και  θάνατος  τόκου  πατήρ  άνχδείχνυται. 
Καινός  ουτος  τή  γή  τών  ώδίνων  6 νομος  · άν  μη  γένη- 
τχι  νεκρόν  τό  βρέφος,  ού  πλάττεται  * άν  ζή,  ού  μορ- 
φοΰται.  Γχύτη  βίρα  και  μύρμηκες  τετμημένους  τους 
κόκκους  εις  γην  Αποτίθεντχι,  τή  τομή  τήν  Από  τής  νε- 
κρώσεως  βλάστησιν  κωλύοντες  * εδει  γαρ  καί  μυρμήκων 
φύσιν  μαρτυρήσαι  τή  γή  μετά  φθοράν  γεννώσ^  τα 
I σπέρματα.  Και  σκόπει  μοι  τής  ώδΐνος  τό  θαύμα  * λχ- 
βούσα  μόνον  τον  κόκκον  φθορφ  πχρχδίδωσι,  φθαρέν- 
τα  δε  πολλοστόν  Αναθάλλει  πρός  ποικίλα  τον  κόκκον 
σχηματίζουσα  μέλη.  Την  καλάμην  τοΤς  στάχυαιν  Αντ* 
οσχέων  ένχίθησι,  καί  λεπτόν  εξωθεν  οίον  αντί  δέρμα- 
τος καθυφαίνει  χιτώνα  · δεσμοΤς  κάτω  τήν  βίζαν  ώς 
νεύροις  τισί  καί  φλεψί  περισφίγγει,  άντ’  ονύχων  τοΤς 
κόκκοις  *εμπηγνΰσά  τας  μαχομένας  τοΤς  πτηνοΐς  τών 
Ασταχύων  Ακίδας.  Πώς  απασι  τούτοις  έ$  ένός  κόκκου 
φθαρέντος  ή γέννησις  ί3  ; τούτο  τής  άναστάσεως  θαυ- 
μαστότερον.  Τότε  μεν  γαρ  ούς  Ιλαοεν  ή κτίσις  νε- 
κρούς Αναδίδωσι,  νύν  δε  πολλούς  Ανθ*  ένός  νεκρωθέν- 
τος  είς  Αναγέννησιν  κόκκους  προβάλλεται.  τής 
Ελλήνων  Ανιάτου  φρενοβλαβείας  1 βλέπούσι  τήν  γην 
γεωργφ  διδούσαν  & μη  παρέλαβε  · τφ  κτίστη  δέ  ταύ- 
την  άποδωσειν  ούς  αύτή  παρακατεθετο  ούκ  έλπίζουσι. 
Δια  τούτο  καί  Παύλος  τφ  τών  σπερμάτων  παραδεί- 
γματι  χρήται,  καίτόι  γε  λαμπρότερο ν έχων  παράδει- 
γμα την  έκ  μήτρας  τών  Ανθρώπων  πρόοδον.  Πλάττε- 
ται  μεν  γαρ  ώς  έν  τάφφ  ττι  μήτρ$  ούχ  ύπαρχον  τό 
βρέφος,  τοΥς  παρα  τής  φύσεως  δε  ένειλημένον  ** 
σπαργάνοις  προσέοικε  νεκρψ  δεδεμένω  κεΙρίαις.  Κέ- 
κλεισται  μέν  γαρ  τό  βλέμμα  νεκρών  άκριβέστερον, 
Απρακτον  έν  τή  νηδύϊ  τό  στόμα,  χεΤρες  καί  πόδες  ώς 
έν  15  σορψ  τή  γαστρί  συνεκτέτανται.  Τάφος  Ακριβής 
τοΤς  έμβρύοις  ή μήτρα,  τάφος  ούδέ  τής  τών  μνημα'- 
των  δυσωδίας  έλεύθερος.  Τηλικούτ  ρ δή  τό  βρέφος 
έμμορφούμενον  μνήματι,  τφ  τού  μορφούντος  Επετχι 
καλούμενον  νεύματι.  Τί  δή  τοσούτον  ό μακάριος  Παύ- 
λος κεκτημένος  παράδειγμα  σιγφ  μεν  τήν  kv  τφ  τάφφ 
>τής  μήτρας  είς  ζωήν  πλαστουργίαν,  σπερμάτων  δε 
τύποις  βέβαιοί  τήν  Ανάστασιν  ; ήδει  ζώσαν  τή  νηδύϊ 
τήν  τα  βρέφη  σποράν  διχπλάττουσχν,  έζήτει  δε  νε- 
κρών τινων  δρατώς  άναζώντων  εικόνα,  καί  δια  τούτο 
Απέβλεψε  πρός  τα  σπέρματα.  Ο*  γαρ  κόκκοι  μετά 
τήν  έκ  σήψεως  νέκρωσιν  καί  φθοράν  άναζώσι,  καί 


• I Cor.  χν,  15,  36. 

VARIA  LECTIONES. 

**  δ Om.  A.  **  τε]  δέ  Β.  *3  γένεσις  Β.  **  ενειλημμένδν  Α.  έν  add.  Α.  *®δή  Α : δέ  ζ \ 

ΝΟΤΑ. 

(18)  Animi  et  corporis  comparatio.  Legenda  est  Aurea  Gregorii  Palamae  episc.  Thessal.  tom.  IX, 
Biblioth.  SS.  Patrum. 


249  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXVI.  250 

γίνονται  τής  τών  νεκρών  Αναβιώσεως  έ^αργέστατον  A anima  sola  remuneratu  nem  BI5fr  bonorum  ope- 
ούμδολον.  (1532  R.]  *Αοικετς  την  ψυχήν  συντ,γορίας  rum, laborumque  habeat, palet etiam  eorum  quibus 
προσχήματι,  και  τη  προς  τδ  σώμα  μάχη  κατ'  έκείνης  homo  peccavil,  poenam  Solam  esse  daturam.  Sed 
όπλίζη  τά;  γάρ  χών  πραττομένων  Αμοιβάς  μή  με-  vide  ne  corpus  et  anitnaro  adversus  sese  invicem  iu 
ριζών  τή  ψυχή  καί  τήν  τή;  σαρκδζ  ώς  μόνη  πλημ-  judicium  VOCOS. MeritO  enim  Corpus  Cum  anima  6Χ· 
μελούση  τιμωρίαν  συνεισάγεις  *7.  Εί  γάρ  ψυχής  μό-  postularet, si  honores  recle  factorum  sibi  adimeret: 
vnc  ai  [837  H ] τών  πόνων  και  Ανδραγαθημάτων  animaque  vicissim  cum  corpore, si  debitas  illi  poe- 
άμοιβαι,  δήλον  δτι  καί  ών  ημαρτεν  ό άνθρωπος  αί  nas  se  solum  viderel  sustinere  oportere.  Quin  po- 
τιμωρίιι.  ’Αλλ*  8px  μη  σώματι  καί  ψυχή  καθίζης *8  tiue  utrumqce  contra  judicem  incitas:  corpus  qui- 
xxx*  Αλλήλων  κριτηριον.  Σώμα  μεν  γ αρ  εικότως  xx-  dem.  quia  retributione,  quam  meretur,  privatur  ; 
ταβοήσεται  ψυχής,  τών  κατορθωμάτων  αυτού  τας  animam  vero, quod  eorum  quorum  non  est  conscia, 
τιμάς  άρπαζούττ,ς,  ψυχή  δ*  αυ  σώματος,  τάς  όφειλο-  poenae  ab  ea  exigantur.  Copulasti  me, o Domine, cor- 
μένας  πληγάς  έκε(νψ  μόνη  εις  πρχττομένη  *9.  Μάλλον  pori  incorpoream,  et  soli  mihi  res  terrenas  non 
δ'  ίχάτερον  αυτών  παροξύνεις  κατά  τού  χριτού,  το  commisisti, et  a me  sola  poenam  exigis, et  do  poenas 
ulv,  οΤς  δέον  Ιψειν  άμοιβάς  ών  έστέρηχαι,  τν  δε,  ών  ^ eorum, quibus  corpus  peccavil,  ebrietatis,  fornica- 
ούχ  ύπαίτιος,  δέον  μηδ’  ευθύνεσθαι  οΤς  είσπράττεται.  tionis, gulae.  Ubi  enim  sunt  haec  animae  propria,  ut 
Σώματί  με  συνήψας,  ώ Δέσποτα,  τήν  άσώματον,  καί  invidia  forte, velhaere6i$?Quemadmodum  enim  haec 
ΐλόνη  τάς  έπι  τής  γής  ούχ  έπ^στευσας  πράξεις,  καί  non  sunt  corporis,  sic  neque  illa  animae,  etsi  alte- 
παρά  μόνης  απαιτείς  τάς  εύθύνχς.  Καί  δίδωμι  δίκας  rum  sine  altero  ad  utraque  ineptum.  Corpus  vero 
ών  at  πράξεις  τού  σώματος,  μέθης,  πορνείας,  γα-  cum  alia  pro  se  dicat  justa, tum,ego  pro  te  mortem 
στ ριμ αργίας.  Πού  γάρ  ταύτα  ψυχής,  ώσπερ  φθόνος  oppetii,  non  anima.  Non  enim  meum  est  laborare 
τυχόν  ή δόξης  ασέβεια  ; ώσπερ  γάρ  ού  σώματος  ταύ-  ob  leges  tuas  jejuniis,  et  vigiliis.  Per  membra  mea 
τα,  ούτως  ουό*  έκεΤνκ  ψυ^ής,  ιΐ  και  χωπις  θατέρου  virginitas.  Quomodo  igitur  non  iniquum, cum  mea 
Οάτερον  άργον  προ;  Εκάτερα.  τ δ σώμα  δ’  άν  άλλα  τ«  sint  certamina,  animam  sine  me  coronam  acci- 
φαιη  δίκαια,  και  ώς  έγώ  τήν  υπέρ  σού  τελεστήν,  pere.  Qnae  est  sententia  eorum  judicii  f.Commu- 
Αλλ*  ούχ  ή ψυχή  δέχεται.  Ουδέ  γάρ  πέφυκεν.  Έμόν  nis  merces , et  communis  pCPWfl,  QUta  etiam  Utri - 
xb  πο^ιΤν  διά  τούς  σούς  νόμους  νηστείαις,  άγρυ-  sque  communia  opera  fuerunt  Quaoquam  in  ali— 
πνίαις*  διά  τών  έμών  μελών  ή παρθενία.  Πώς  ούν  quibus  contentiono  unum  superat  alterum  : et 
ούκ  άδικον,  έμών  τών  άθλων  βντων,  τήν  ψυχήν  χωρίς  sibi  invicem  conjuncta  fuisse  ab  initio  ad  com- 
έμού  λαμβάνιιν  τά  έπαθλα  ; τίς  λύσις  αύτώ>  τής  όί-C  munes  labores  obeundos,  confitendum,  et  scien- 
χης  ; Κοινδς  δ μιοθδς,  κοινά!  αί  ποινα»,  δτι  κοι-  dum,  et  fore,  ut  communes  coronas,  parta  vic- 
ναι  αύτών  αί  πράξεις,  κάν  έπ’  Ινίων  το  έτερον  του  toria  accipiant,  et  in  quibus  peccarunt,  communes 
συγκρίματος  πλεονικτή  89  τού  ετέρου,  και  τήν  συ-  pmnas  luant. 

ζευχθεΤσαν  Απ'  άρχής  εις  κοινούς  πόνους  δυάδα  δεΤ  81  όμολογεΐν  καί  είδέναι  κοινών  και  τών  στεφάνων  άπο- 
λιύειν  ιφ’  οΤς  νενικηκε,  καί  είς  κοινά;  Απάγεσθαιτιμωρίας  ών  έπλημμέλησεν. 


Του  αυτού,  έκ  τού  ιίς  τδ  Πάσχα  λόγου  δευτέ- 
ρου 2*. 

’Αναστασις  τής  τού  Κυρίου  προνοίας  το  κεφάλαιον 
του  κεφαλαίου  δε  χυχή  μνημονεύουσα,  και  τή  περί 
τδν  ευεργέτην  εύχαριστίφ  συζώσα,  ταΤς  τού  έχθρου 
δυσάλωτος  γίνεται  παγαις.  ’Ανάβτ,θι  προς  τήν  τών 
Ανθρώπων  Αρχαιολογίαν  Ο,  καί  τήν  τής  άναστάσεως 
σκιαγραφίαν  εύρήσεις.  Η μέν  γάρ  τών  αλόγων  φύ  · 
αις  έμψυχος  δεδημιούργτ,ται,  τώ  σώματι  τής  ψυχής 
συγκατασκιυασθείσης·  άψυψος  δέ  δ *Αδαμ  πηλού  δια— 
πλασθέντος  μεμόρφωται,  εΤτα  ή ψυχή  τψ  έμφυσή- 
ματι  μεμόρφωται  8*,  μάλλον  δέ  αληθώς  είπεΤν,  έπεισ- 
άγεται,  καί  τήν  έκ  νεκρών  ευθέως  δ πλάστης  προοι- 
μιάζεται έγερσιν.  Καί  8J  ούδ*  έκ  στερεάς  τον  πρωτό- 
πλαστον συντίθησιν  ύλης,  4λλά  τής  γής  τδ  χνοώδες 
χαλκεύει  προς  μόρφωσιν,  πείθων  έκ  προοιμίων  τύν 
άπιστον  δτι,  κάν  χούς  ή νεκρύς  καί  Ακίνητος,  ρ^ον  ή 

8 Gen.  ιι,  7. 


Ejusdem  altera  oratio  in  Pascha . 

Resarrectio  est  caput  providentiae  Domini : ca- 
pitis vero  anima  memor,  et  gratias  agens  benefa- 
ctori, inim  ci  laqueis  capi  non  potest.  Ascende  ad 
antiquorum  historias,  et  videbis  resurrectionis 
adumbrationem.  Brutorum  enim  natura  animata 
creata  est.anima  cum  corpore  sin  ui  condita.  Adam 
autem  sine  anima  e luto  fictili  formatus  est, 
deinde  anima  inspiratione  formata  est  *>,  quin, 
ut  verius  loquar  , superinducta  est.  Et  mor- 
tuorum resurrectionis  Creator  primordium  sta- 
tim  fecit.  Non  enim  e solida  protoplastum  fe- 
cit materia,  sed  KI4u  terrae  pulverem  in  for- 
mam adduxit,  tollens  ab  initio  hominum  in- 
fidelitatem, quia  etsi  pulvis  sit  mortuus  et  im- 
mobilis, facile  anima  reorrgere  facit,  et  nul- 


VARLE  LECTIONES. 

Π είσάγεις  ζ\  18  καθίζεις  A.  πραττομένη  A.  πλεονεκτεί  81  δεΤν  A.  88  δευτέρου  λόγου 
13  Αρχαιογονίαν  A.  μεμόρφωται  μάλλον  δέ  αληθώς  είπεΐν  om.  Α.  *3  καί  add.  A, 


251 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 


252 


lum  ferens  vestigium  vivificationis,  nec  accipiens,  A ψυχή  πρυς  άνάστασ tv  άγει  καί  xb  μηδ*  ίχνη  μιγ:ε  λα- 
participem  reddit  vitalis  conjunctionis.  Non  enim  βον  μήτε  φέρον  ζ«*&σεως  κοινωνύν  ποιετται  ζωηφό· 
corruptibile  corpus  fecit,  sed  ten-pore  quodam  SO-  ρού  συμβιώσεως.  Ού  γάρ  φθοράς  xb  σώμα  διέπλασε 
lutioni  tradit, vitiositatem  vasis  ex  peccato  purgans  παρανάλοαα,  άλλα  χρό/ψ  τινί  λύσει  παραδίδωσι,  χήν 
ac  sanans, et  putrefactum  peccati  mortalitate  inve-  έκ  χή;  |838  Η ) αμαρτίας  τού  σκεύους  καθαιρων  τε  και 
lliens, mortis  fornace  dissolvit, et  ubi  solvit, vas  pu-  έξιώμενος  κάκωσιν*  καί  xri  παρά  της  άμαρχίις  ευρών 
trefactum  de  novo  format,  nec  admireris,  quasi  al-  σεσαθρωμένον  θνητότητι,  τψ  τού  θανάτου  διά  λύει 
tiorem  captu  mortuorum  reformationem.  Tanta  χωνευτήριο*,  [1533'  R.]  χαί  λύσας  πρυς  νεόπλαστον 
enim  ars  est  fictoris  in  fingendo, Ut  etiam  aquae  na-  σκεύος  τύ  σαθρωθεν  άναπλάττει.  Rat  μώ  θαύμασες 
luram  in  simulacra  in  venti  e formet,hoc  mihi  ma-  ώς  λογισμών  άνωτέραν  την  τών  νεκρών  άνιχάλκευ- 
gis  mirandum  videtur,  quam  ipsa  resurrectio.  Ibi  σιν  τοσαύτη  γάρ  προς  άγαλματοποιίαν  ή τέχνη  τού 
enim  e pulvere  mortuus  formatur,  et  figulus  vas  e πλάστου,  ώς  και  φύσιν  ύδατος  εις  ανδριάντας  kv  γα- 
terra  format, nostris  artibus  similia  repraesentans:  «τρί  διαπλάττειν.  Τούτό  μοι  παραδοξότερον  τού  περί 

hic  vero  nuda  qu&dam  gutta  factorum  est  lutum, et  την  άνάστασιν  θαύματος.  ΈκεΤ  μεν  γάρ  έκ  χού;  νε- 
e gutta  fit  animal  ratione  prmditum.  0 artem  ex  κρύς  πηλουργεΤται,  καί  xb  σκεύος  b κεραμεύς  έκ  της 
aqua  simulacra  formans. Et  non  hoc  solum  mirum  B γή;  άνακλάττει,  σύμφωνά  πως  τσΤς  παρ’  ήμΤν  ένδει- 
est,  aquam  sculpi  in  animarum  simulacrum,  sed  κνύμενος  τέχναις·  ένταύθα  δε  γυμνή  τις  σταγών  τών 
intus  formari  fluctuans  8emen.  Sanguis  enim  undi-  πλαχχομενων  γίνεται^  πηλός,  καί  /ογικον  έκ  σταγόνος 
que  bulliens, semen  huc  atque  illuc  nutans  et  eeg  6 συντίθεται  ζώδιον.  il  τέχνη;  ές  δίατος  γλυφούσης 
Stabile  facit,  et  illis  decumanis  agitatum  fluctibus,  άγαλματα  ! και  ού  τούτο  μόνον  παρέχεται  τύ  παράδο- 
animala  tamen  statua  perficitur.  0 pictorem  in  ξον,  δτι  γλύφέι  το  ύδωρ  εις  έμψυχον  ξόανον,  άλλ’  δτι 
fluctuanti  linteo  secure  pingentem.  Sanguis  enim  και  κυματουμένην  την  γονήν  ένδον  τεκτονέύει.  Αί- 
tanquam  linteum  subjacet  formato  fetui.  Hoc  Sa-  ματων  γάρ  πά*τοθεν  περιβράσσοντες  *β  χείμα^οι 
lomon  etiam  cum  Stupore  admirans, In  venire. in-  περιρ^επες  ποιούσι  τύ  σπαρεν  καί  δυσστήρικτον*  καί 
quit,  matris  figuratu 9 sum  caro , decem  mensium  τή  τοσαύτη  ναυαγούμενον  τρικυμί*  καί  ^ζάλ$  προς 
tempore  coagulatus  sum  in  sanguine  e.  Femina  έμψυχος  <>μως  απαρτίζεται  ανδριάντα  α γραφεως 
enim  tanquam  pictori3  rflkina  preposita  est, colo-  επί  σαλευομένης  σινδόνος  ασφαλώς  ζιυγραφούντος  ! 
rum  vero  materiam  v;r  addit. Est  vero  quis  pictor  in  χογαρ  αίμα  oTov  σινδών  τις  ύπόκειται  τή  μορφου- 
Utero,eX  uno  coloree  mullis  compt  sitam  pingens  μένγι  γονή.  Τούτο  καί  Σολομών  έκπληττόμενος  ελε- 
imaginemTSed  quomodo  e feculento  semine  oculis  γεν,  Έν  ποιλίφ  ‘ μητρύς  ιγλύφην  σάρξ,  δεκαμη- 
addidlt  fleganter  pupillam,  quomodo  e substantia  Q νια’ω  παγείς  kv  α"ματι.  Πρόκειται  μεν  ώσπερ  ζω- 
fluxa  ossa  eondidil?quomodoeX  soluto  semine  lier-  γραφεΤον  τι  xb  θήλυ,  χών  χρωμάτων  δε  την  δλην  τύ 
VOS  compegit  ? quomedo  sanguinis  canales  venas  ά($ρεν  έπιβάλλει.  Καθ^ται  V δε  τις  kv  τή  μήτρφ  ζω- 
desculpsit?  quomodo  cerebri  in  capite  custodiam  φράφος,  έξ  έ\ος  χρώματος  πολυσύνθετον  καταποι- 
ossibus  aptavit  ? quomodo  fetus  in  obscura  depic-  κίλλων  εικόνα.  Πώ;  έξ  ίλυώδους  γονής  όφθαλμοΤς 
tus  ftfficina,  aptum  membrorum  situm  accepit  ? ένηγλάϊσε,  κόρην  ; πης  kκ  ροώδους  ουσίας  δσχών 
Sed  tanquam  radio  uterum  5145  illustrante, cui-  συνεπήξαχο  φύσιν  ; πώς  έκ  λελυμενης  σποράς  νεύρων 
que  parti  proprium  membrorum  locum  pictor  έστερέωσε  τόνον  ; πώς  αιμάτων  σωλήνας  διέγλυψε 
distribuit  : Amictus  enim  lumine  sicut  veslimen - τάς  φλέβας  ; πως  τάς  τών  όστέων  έγκεφάλφ*8  oxe- 
ίθά , est  occultus  fetuum  pictor.  Quem  David  ce-  ριήρμοσε  θήκας  ; πώς  kv  άφεγγεΐ  τύ  βρέφος  γραφό- 
lebral  dicendo  : Non  abscondisti  OS  meum  a tet  μενον  ζωγραφείω  άσυγ/ύτ ους  τάς  τών  μελών  άπεί- 
guod  fecisti  in  OCCUlto*.  Hanc  c gutta  cogitans  ληφε  τοποθεσίας;  άλλ*  ώσπερ  άκτΤνός  τίνος  την  νηδυν 
fictilem  artem,  respectu  figmenti  e terra  nonam-  έναυγαζούσης,  την  οίκείαν  έκαστψ  τών  μελών  6 γρα- 
bigo.  Quoties  enim  video  artificem  ex  aqua  con-  φευ.·  άποδίόωσι  χώραν  Ό γάρ  άναβαλλόμενος 
denlem  Statuam,  melius  illum  statuas  e terra  φώς  ώς  Ιμάτιον  κρυιραΤος  γίνεται  τών  έμβονων  ζω- 
credo  facere. Quemadmodum  enim  si  quis  in  aqua  ^γράφος.  Ον  καί  Λαο·δ  δημοσιεύων  έοόα·  Ούκ  έκρύβη 
pingit  litteras,  et  lineas  ducit,  idem  melius  in  ce-  xb  όστο Ον  μου  άπύ  σού,  Β Ποίησα;  Ιν  κρυφή, 
ra  eas  efTormabit,  sic  fluxo  semine  pingens  et  Ταύτην  την  έκ  σχ άγονος  λογιζύμενος  πλαστικήν  πρύς 
sculpens  membra,  facilius  in  terram  membrorum  την  έκ  γης  άνχλμα:οποίαν  ού  διαφέρομαι.  'Όταν 
figuras  pinget,  et  formabit,  et  qui  ante  ullum  γάρ  Τδω  τεχνίτην  έξ  ύδατος  πηγνύμενον  ξόανα  ί9, 
virtutis  meritum  sic  corporis  ili  Utero  curam  όςύτερον  αυτόν  τούς  έκ  γής  άναπλάττειν  ανδριάντας 
gessit,  post  opus  virtutis  quomodo  terram  ilisso-  πιστεύω,  "ώσπερ  γάρ  e·  τις  έφ*  ύδατος  γράφει  γράμ- 
lulam  sine  honore  relinquet?  Interime  corpus, et  ματα  καί  γράμμάς  έγκολάπτει,  ούτος  τάς  εις  κηρόν 
creaturam  occideris:  non  erit  navis  sine  manibus,  εύχερέστερον  εγχαράττει,  ούτως  b τή  £οώδει  γονή 

c Sap.  νιι,  1.  <1  Psal.  cm,  2.  e Psal.  cxxxix,  U. 

VARLE  LECTIONES. 

Μ πιριβράσαντε:  A.  & κάθεται  A : ήνθηται  ζ".  *8  όστέων  έν  έγκ.  A.  ξόανο*». 


253 


254 


BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXVI. 

καταγράφω**  καί  διαγλύφων  τα  μέλη  ίφον  et;  χοΰν  A neque  navigabile  erit  mare,  corpore  mortuo.  Mille 
του;  τών  μελών  έγκαταηράψει  τε  και  διαμορφώσει  animalium  genera  frustra  erunt,  neque  nutri- 
χχρακτηρχς.  Καί  δ προ  της  άρετης  ούτω  τού  σώμα-  Π)«  ntum  ex  iliis  esset,  neque  aliud  alimenti  folniste- 
τος  φροντίσας  έν  [83911]  νηδύϊ,  μετά  την  έργα σ (αν  rium.  Artes  vero  ubi  erunt, corpore  non  exsistente? 
τη;  άρετης  πώς  5v  είς  γην  δια^ρυεν  ατιμον  κατα-  ΗθΠΒ  νβΓΟ  et  temporum  ordinatae  mutationes,  et 
λείψτ^  30  ; άνε*ε  **  τό  σώμα,  και  τήν  κτίσ ιν  ένέκρω-  Ineffabilis  CCBlesiis  DiOtUS  sapientia,  quam  utilitatem, 
σας.  ούκ  Ισται  πλοΤον  χεφών  ούχ  ούσών  32,  ού  πλω-  praeberent. si  cQrporanon  essent?  Et  quot  alia  quis 
τδν  πέλαγος  σώματος  οιχομένου*  τά  μύρια  γένη  τών  considerarit  ? Unde  igitur  inveniam  corpus  futuris  . 
ζώων  μάτην,  ούτε  τροφής  Ιξ  αυτών  ούτε  θεραπείας  donis  indignum, Cui  tantum  ab  omnibus  concessum 
άλλης  τψ  σώματι  χορηγουμένης.  Τέχναι  δε  που,  σώ-  honorem  video!  Utrum  existimatis  Deum  corpus 
μίτος  ούκ  άντος  * ώραι  δε  καί  καιρών  εύτακτοι  μετά-  quod  pisces  comederunt  invenire  non  posse  ? et 
βολαΐ  ουρανίας  κινήσεω;  άψητος  σοφία  τίνα  άν  quomodo  qui  infinitas  cogitationes  animi  agitatas, 
παράσχοι  χρείαν,  τής  σωματικής  φύσεως  ού  παρού-  immistas  et  inconfusas,  habet  cognitas,  naturam 
σης  ; καί  πδσα  αν  τις  Ιτερα  θεωρήσοι  ; πδθεν  ούν  corporum  mistam  non  poterit  discernere?  Facitis 
ίυρω  το  σώμα  τών  μελλόντων  δωρεών  άνάξιον,  ψ nimirum  divinitatem  inferiorem  nostris  artibus, 
τοσαύτην  6ρώ  διά  πάντων  δεδωρημένην  τιμήν  · a Nos  enim  e terrae  arena  vitrum,  aurum  (exempli 
[1536  R.]  άλλ*  άρα  υμείς  ίχθυόβρωτον  ύποπτεύετε  gratia), aes,  argentum,  igni  dantes,  scrupulos  sepa- 
σώμα  τδν  θεόν  ζητουντα  μή  εύρήσειν  ; και  πώς  ό ramus,  et  deterimus,  tametsi  nihil  horum  in  lapi- 
μυρ'ους  έν  ψυχή  λογισμούς  στρεφόμενους  τψ  της  dis  natura  apparuerit,  et  vinum  aquae  immistum 
γνώσεως  εχων  άμιγεΐς  καί  άσυγχύτους  ταμιείψ  την  iterum  inpropnam naturam  discernentes, Utrumquo 
τών  σωμάτων  μιγεΤσαν  ούκ  άναλήψεται  διακρίνας  restituimus.  Sed  Dei  potestas  et  sapientia  infinitis 
φυαιν  · άσθενέστερον  τδν  θετόν  τής  παρ*  ήμΤν  άνα-  modis  humanam  artem  et  intellectum  excedens, et 
«λαττεχε  τέχνης.  Καί  γάρ  ήμεΤς  fex  γεώδους  ψάμμου  universorum  naturam  in  se  comprehendens  et 
καί  δελον  χαΐ  ψρυσδν  (et  τύχοι)  καί  χαλκόν  καί  άρ-  continei  s,  et  variam  corporis  compositionem,  et 
γυρον  πυρί  δόντες,  τά  λιθίδια  διακρίνομέν  τε  καί  mistionem  in  naturae  promptuario  puram  conser- 
άποθλίβομεν,  μηδέν  αυτών  χαθορώμενον  kv  τή  τού  vat.  Non  enim  extra  naturam  ISliSa  in  creatura, 
λίθου  φύσει*  καί  οίνον  υδατι  κραθέντα  πάλιν  διακρί-  corporis  natura  est, etsi  per  mille  mortes  fluat so- 
νοντες  είς  την  Ιδίαν  φύειν  άποκαθιστώμεν  έχάιερον.  luta.  Ideo  in  propriam  facile  formam  revertitur, 
'Αλλά  γάρ  ή τού  θεού  δύναμις  καί  σοφία  άνεφινοή-  et  de  honore  participat,  cujus  illam  participem 
τοις  μέτροις  της  άνθρωπίνης  και  τέχνης  και  συν-  fieri  oportuit,  cum  etiam  Una  certaverit, 
εσιως  ύπερέχουσα,  καί  την  τών  όλων  ουσίαν  έν  53  Ιαυτή  συλλαβούσα  καί  περιέχουσα,  καί  την  πολύτρο- 
πον τών  σωμάτων  σύγκρισίν  34  καί  μίξιν  έν  τοΐς  τής  φύσεος  ευκρινή  συντηρεΤ  ταμιείοις.  Ού  γάρ  Ιξω  τής 
Vv  τή  κτίσει  φύσεως  ή τού  σώματος  φύσις,  καν  διά  μυρίων  βέη  λυόμενη  θανάτων.  Διό  προ;  την  οικεία ν 
εύκάλως  έπχνα'γετχι  μορφήν,  καί  κοινωνεΤ  τών  τιμών,  ών  αυτή  33  μετασχεΤ*  εδει  συνδιενεγκούση  καί 
τούς  άθλους. 

Τού  αύτού  έκ  τού  είς  τήν  ’Ανάληψιν  α'  λόγου.  C Ejusdem  homilia  prima  de  Christi  ascensione9 
Τό  προοίμιον.  Prooemium. 

Είς  ούρανόν  μεν  καί  γήν  ή τής  κτίσεως  διαμεμέ-  In  coelum  et  terram  creaturae  natura  divisa  est : 
ρισται  φύσις,  ούκ  έφ  δέ  με  τήν  διαίρεσιν  βλέπειν  ή non  permittit  me  divisionem  videre  gratia,  qu® 
συνάψασα  σήμερον  τήν  κτίσιν  χάρις,  τίς  γάρ  άν  hodie  creaturam  connectil.  Quisnam  deinceps 
ί?ποι  λοιπόν  ούρανόν  καί  γήν  δηηρησθαι,  καί  κάτω  dixerit, coelum  et  terram  divisa  esse,  cum  supra  et 
της  φύσεως  τής  έμής  καΐ  άνω  τής  έμής  βασιλευού-  infra  natura  mea  regnel?Sed  infra  quidem  corrup· 
σης ; άλλά  κάτω  μεν  !τι  τή  φθορφ  τυραννούμεθα*  tione  adhuc  premimur.  Quando  vero  in  coelum 
όταν  δε  είς  ούρανόν  άναβλέψωμεν,  τήν  φθοράν  ή oculos  convertimus  corruptionem  natura  deponit, 
φύσις  άποτίθεται.  Βλέπει  γάρ  άνω  τήν  τών  κάτω  Videt  enim  supra  eorum  qui  infra  mo:  tui  resur- 
v εκρών  άναστάσιμον  |5·ζανβ  u κέρδους  ζημίας  rectionis  radicem  (Christum) : o lucrum  e damno 
προελθόντος  ! κατενεχθεντες  ήρθημεν  ε’ς  ύψος·  ώσ-  proveniens!  Deorsrm  missi  tollimur  in  altum, ex- 
θέντες  είς  ούρανόν  άνηνεχθημεν  εσω  τού  παραδείσου  pulsi  in  coelum  reducimur  Intra  paradisum  vulne- 
πληγέντες  εςω  τήν  θεραπείαν  εύρήκαμει.  Πού  σοι,  rati,  extra  illum  Γβ  nedinm  invenimus.  Ubi  tibi 
χαταποντιστά,  τό  κακούργημα  ; δν  επηξας  τψ  κυ-  pirata,  maleficium  est?  Crux  quam  gubernatori 
βερνήτ^  σταυρόν,  γέγονε  τή  ναυαγούσα  φύσει  πη-  D fixisti,  vertitur  naturae  naufragae  in  clavum  navis, 
δόλιον,  καί  πρός  ούρανίου;  οίακίζει  λιμένας  κυ·  et  ad  coelestem  Π08  portum  fluctuantes  ducit,  ac 
μαινομένους  36  ήμάς  καί  άποκαθίστησιν,  "ασπερ  sistit.  Quemadmodum  apostolorum  oculi  e terra 
(840  Η.]  τών  μαθητών  έκ  τής  γης  πρός  ούρανόν  ad  coelum  sublati  erant,  carne  paulatim  sursum 

VARLE  LECTIONES. 

36  καταλείψει  A.  31  άναλε  — άθλους  om.  B.  3*  ούσών  A I ίτων  ζ\  33  έν  om.  A.  34  σύγκρασιν 
* αυτή,  αύτό  A.  Λ κυμαινόμενους,  κυβερνωμένους  A. 


235  PH0TII  PATRIARCHA  CP.  236 

τδν  Εσχατον  λόγον  ή έπιγραφή  έν  τψ  άποστολείψ  ειρήσθαι  λέγει*  το  δε  προοίμιον  αίνίττεται  ώ;  άλ- 
λων προε.πόντων  δ συγγρα«ρευς  μετ’  Εκείνους  δημηγορεί.  lyet  γάρ  ούτως*  'Επειδή  κάμε  προς  τδ  λέγειν 
6 κύκλος  άνίστησιν,  [4520  R.]  έτειοή  το  σύνθημα  itpi?  την  κοινήν  yop είαν  Ιγείρει,  (πειδή  8εΤ  κάμΙ 
[830  Η ] πρδς  ευφημίαν  πατρικήν  άνακρούσασθαι  μέλος,  καί  πολλοί  μέν  ol  τδ  δφλημα  τδ  Απαρ- 
αίτητον άπαιτουντες  59,  παρ’  ήμΤν  δ»  ουδέν  τη;  πατρικής  έφάμιλλο*  αρετής,  /ρήσον  ήμΤν,  ώ 
πάτερ  ’Ιωάννη,  την  λύραν  τήν  σην. 

CCLXXIV.  α σολ'. 

Joannis  Chrysostomi  in  XL  martyres  oratio.  Ίωάννου  τοϋ  Χρυσοστόμου  U τού  έγκωμίου  εί<  τους 

άγίους  μ'  μάρτυρας. 

Legi  Joannem  Chrysosloraum  in  laudem  40  ’Ανεγνώσθη  ’ίωάννου  60  τού  Χρυσοστόμου  εκ  του 
martyrum.  έγκωμίου  τοϋ  εις  τους  άγίους  μ'  μάρτυρας. 

Celebrantur  martyres  non  Ul  ipsi  laudem  acci-  'Εγκωμιάζονται  μάρτυρες  ούχ  ίνα  αύ:οι  τον 
piant, verum  Ut  nos  per  eorum  laudem  ad  imitatio-  Επαινον  λάοωσιν,  άλλ*  '!vx  ημείς  διά  τών  Επαίνων 
nem  incendamur.  Molestias  passi  sunt  pii  et  impii,  διαναστώμεν  πρδς  τήν  μίμησιν.  ’Εθλίδησαν  καί 
Sed  illi  ad  exercitationem  justitiae,  hi  ad  peccati  δίκαιοι  καί  άδικοι,  άλλ’  ol  μεν  εί;  γυμνάσιου  δίκαιο  - 
casligationem.  Ideo  justorum  mala  sacra  Scriptura  σύνης,  οί  δε  είς  Ελεγχον  άμαρτίας.  Δια  τούτο  τα 
tribulationes  vocat,  tS09 6,  malorum  contra  casti - μέν  ιών  δικαίων  πάθη  θλίψεις  ή 61  Γραφή  κχλεΤ,'τά 
gationes.  Vestri  beati  oculi }QUio  Vtdenty id  est, quia  δέ  των  άμσρτωλών  μάστιγας.  Μάκχριοι  ot  όφθαλ- 
intelligunt.  Si  enim  in  videndo  felicitas,  etiam  Ju-  μοί  υμών  61  δτι  65  βλέπουσιν,  αντί  του,  ότι  κχταμχν- 
daii,  qui  Salvatorem  viderunt,  beati  fuissent.  Sed  θά^ουσιν.  Et  γάρ  άπδ  τοϋ  δρ|ν  ήν  δ μχκχρισμδς, 
videre  in  sacra  Scriptura  est  capi  de  intelligenti  καί  ol  'Ιουδαίοι  τδν  Σωχήρα  όφθχλμοΤς  Ιδόντε;  έμχκα- 
animi  OCulo,  et  profunditatem  veritatis  intelligere.  η ρίζοντο  αν.  Και  γάρ  τδ  βλεπειν  παρά  τή  Γραφή  τδ 
Ideo  Prophetas  olim  vid*nte$  vocarunt. Beata  prae-  τψ  νοερψ  τής  ψυχής  δμματι  καταλαμβάνεσθαι  δηλοτ1 
dicat  Salvator  instrumenta  virtutis,  etsi  corporis  χα>  τδ  τά  βάθη  καθορ^ν  τής  αλήθειας.  Διά  τούτο 
Sint, oculos  bene  videntes, et  aures  CUm  discretione  κα'ι  έν  τοΤς  άρχαίοις  τούς  προφήτας  βλέποντας 
audientes.  Oportet  enim  audientem  intellexisse.et  Εκάλουν.  Μακαρίζει  τοίνυν  δ Σωτήρ  τά  δργανα  τής 
intelligentem  audisse, Ut  scriptum  est:  Audi,  filia,  άρετής,  καν  τού  σώματος  ή,  οφθαλμούς  καλώς  βλέ- 
et  vide> et  inclina  aurem  tuam  pro  /i/s,obtempe-  ποντας  και  ώτα  διακριτικώς  άκ ούοντα.  ΔεΤ  γάρ 
ra,intelllge.  Quemadmodum  hausturus  aquam,  ad  άκούσανια  νοήσαι  καί  νοήσαντα  ύπακοϋσχι,  κατά  τδ 
fistulam  acclimatur,  sic  auditus  justi  ad  divinae  le-  γεγραμμενον,  "Λχουσον,  θυγατερ,  καί  Γδε,  καί 
gis  fluenta  se  inclinat : Inclinabo  enim  in  parabo·  κλτνον  τδ  οϋς  σου,  άντί  τού  ύπά/.ουσον,  νόη- 
lam  aurem  meam * . Quare  inclinabo  ? Cum  omnis  σον.  "ιίσπερ  δεξαμενή  σωλήνι  προσκέκλιται  ρέοντι, 
Uma  aquam  capiens,  capit  se  inclinando,  ideo  et  ούτως  ή ακοή  τού  δικαίου  προσκέκλιται  τού  θείου 
omnis  auris  suscipiens  fluxus  verbi  Dei,  ad  hoc  se  νόμου  τοΤς  νάμασιν.  Κλ·νώ  γάρ  είς  παραβολήν  χδ 
Inclinare  dicitur.  Praedico  beata  martyrum  latera,  ούς  μου.  Διά  τί  χλινώ  ; έπειδή  πάσα  υδρία  δεχόμενη 
quae  pietatis  robur  inexpugnabile  OSteuderunt,pie-  c ύδωρ  κεκλιμένψ  τψ  σχήματι  δέχεται,  διά  τούτο  καί 
talem  non  amisisse.  Etenim  Ut  plurimum  percussi  πάσα  άκοή  δεχόμενη  τού  θείου  λόγου  τά  βεύματα. 
Sunt  totis  costis, quandoquidem  per  COSlam  pecca-  προσκεκλίσθαι  τούτοις  λέγεται.  Μακαρίζω  τάς  τών 
tum  intravit.  Pecca  tum  enim  non  est  femina*:  ip-  ιιαρτύρων  πλευράς,  αΐ  τήν  τής  εύσεβείας  πλευράν 
sa  etenim  etiam  Dei  creatura  est#sed  quia  per  eam  άήττητον  ξεόμεναι  Εδειξαν,  τήν  ευσέβειαν  μή  άπο- 
praevaricatio viam invenit.Poliunturi/ltur  martyres  σμήξασαι  · καί  γάρ  έπλήττοντο  ώς  έπίπαν  τάς  πλ.ευ- 
in  COStis, unde  peccatum  irrepsit.  Ideo  Salvator  in  ράς,  επειδή  άπδ  πλευράς  ή αμαρτία  έβλάσχησεν. 
latere  hastam  suscepit, et  exivit  sanguis  et  aqua , 'Αμαρτία  δέ  ούχ  ή γυνή  · θεού  γάρ  πλάσμα  κι! 
quo  mundus  ablutus  est,  et  antiquum  Vulnus  de-  αύτη  64  · άλλ*  δτι  δι*  έκείνης  δδδν  εύρεν  ή παράβασις. 
pulsum.  Quemadmodum  enim  justorum  membra  Ξέονται  οϋν  ol  μάρτυρες  τάς  πλευράς,  έξ  ών  έπη- 
singillatim  lauditus  celebrantur,  sic  et  impiorum  γασεν  ή άμαρτία.  Καί  ό Σωτήρ  δε  διά  τούτο  κατά  τάς 
membra  infamia  notantur,  et  singillatim  infe-  πλευρά;  έδέξατο  τήν  65  λόγχην,  καί  έξήλθεν  ύδωρ 
licia  deprsedicantur : Νυη  veniat  mihi  pe8  super · καί  αίμα,  τού  κόσμου  καθάρσιον  καί  τής  παλαιάς 
bus , et  manus  peccatoris  non  moveat  me 1 . Pes  έκείνης  πληγής  άλεξητήριον.  *'βσπερ  δε  μέλη  δικαίων 
Superbito  via  est  factus  superbiae,  manus  vero  est  έγκωμιάζονται  κατά  μέρος,  ούτω  καί  μέλη  ασεβών 
actio,  Ut  neque  factum  peccati,  neque  semita  (;  στηλιτεύονται  καί  ταλανίζονται  κατά  μέρος.  Μή 
accidat  mihi,  neque  profectus  in  deterius.  Ideo  έλθέτω  μοι  πούς  δπερηφανίας,  και  χείρ  αμαρτωλού 
Moses  aurem  dextram  sacerdotis  sanguine  arietis  μή  σαλεύση  με.  Πούς  δπερηφανίας  ή όδδς  τής  δπερ- 

• Matth.  χιιι,  46.  1 I Reg.  νιιι,  1 seq.  0 Psal.  xliv,  42.  * Psal.  xlvui,  5.  * Genes,  n,  i 

seq.  i Joan.  xix,  34.  1 Psal.  xxxv,  12. 

VARLE  LECTIONES 

89  παραιτουντες  A.  60  Ίωάννου  om  B·  6*  ή]  καί  ή B.  6*  ήμών  A.  65  δτι  om·  B.  64  αύτή  B. 

68  τήν  add.  A. 


23 1 


BIBLIOTHECA.  — COD.  CCLXXIV. 


238 


ηφανίας,  χι'·ρ  δ*  ή πράςις,  oTov  μήτε  πράξις  άμχρ-  A ungit, et  pollicem  manus  ejus  dextrae,  similiter  et 


pedis a.  Aurem  quidem  quasi  suscepturam  Verbum 
Homini. Manum  quasi  ope  a ostendat:  pedem  fero, 
quia  progfessionis  et  perfectionis  in  virtute  ftlOa 
signum  est.  Duo  fon·  Kvangelii  cooperatur,  mun· 
dat,  potum  praebet : potum  quidem  sitientibus 
praebet  : mundat  vero  animas  sordidas  : Merces 
vestra  copiosa  est  in  cfth&b:inEvangelio  semel  dic- 
tum, ut  hic  et  vox  copiosa, et  in  antiquo  testamento 
Abrahamo  semel  dicta  est,postquam  reges  occidis- 
set, captivosque  liberasset,  etcummercederaacpi- 
pere  laborum,  victoriseque, quam  de  capientibus  re  · 
tulerat,  noluisset.  Tum  enim  ait  illi  Deus  : Noli 
timere  Abrahamtquia  merces  tuc  magnanimis c: 
ad  verbum  semel,  et  semel  [merces  tua]  copiosa 


τίας  μήτε  τρίοος  προσέλθη  6β  μοι,  μηδέ  προκοπή. 

Διο  και  Μωυσής  ου;  το  87  δςξών  τού  ίερέω;  α'ίματι 
του  άμνού  χρίει,  καί  τύ  άκρον  τής  δεξιάς  χειρύς 
καί  τού  δεξιού  ποδος,  τύ  μεν  ώς  [83 1 Η.]  δοχεΤον  τού 
θείου  λόγου  μέλλον  εσεσθιι,  τήν  δε  ώς  πράςεως 
δηλωτικήν,  τον  πόδα  δέ  ώς  προκοπής  τής  έπ’  άρε- 
τή#  68  καί  τελεί  ώσεως  σύμβολο*.  Δύο  εργάζεται  ή 
πηγή  τού  Ευαγγελίου,  καθαίρει  κα*  ποτίζει  * ποτίζει 
μεν  τάς  διψώσχς,  καθαίρει  δε  τάς  ρυπο>σχς  [ψυ- 
χάς  69J,  [1521  R.]  *0  μισθός  70  δμών  πολύς  έν  τοΤς 
ούρανοΤς.  ’Εν  τοΤς  Εύα^γελίοις  άπαξ  ειρηται,  ώς 
ένταύθα,  ή πολύς  φωνή,  και  έν  τή  Παλαι? 71  άπαξ 
προς  τον  ’Αβραάμ,  μετά  τήν  κοπήν  τών  βασιλέων 
χιι  τήν  άνάράυσιν  τών  ιίχμχλώτων,  και  μετά  τύ 
μή  χαταδέξασθαι  μισθόν  λχβεΐν  τών  πόνων  και  τής  ρ dictum  est,  sed  in  signicatione  saepius.  Etenim 
κατά  τών  αίχμχλωτισάντων  νίκης.  Τότε  γάρ  φησι 
προς  αύτύν  ό θεός,  Μή  φοβού,  Αβραάμ  · 6 μισθός 
σου  πολύς  έσται  σφόδρα.  Κατά  λέξιν  $έ  άπαξ 
και  άπαξ  τδ  πολύς  72  ειρηται,  κατά  δε  το  σημχίνό- 
μενον  χχι  πολλάκις.  Και  γάρ  ό Δαβίδ  φησιν  άντχπό- 
δοσις  πολλή  άντι  τού  μισθός  πολύς,  χαι  άλλχχού. 

"Oixj  δε  θεός  ειπ^  πολύς  ό μισθύς,  έννοήσας  τύν 
έπιγγελλόμενον  έννόει  καί  τύν  άφατον  λόγον  τού 
πολύς,  "Αλλο  γάρ  έστιν  είπεΐν  αγρότη  πολύν,  καί 
άλλο  πολίτη  · μεΤζον  V άμφοΐν  τού  στρατηγού  τύ 
πολύ  · το  δε  παρά  τψ  βασιλεΐ  πολύ  μυριοπλάσιον 
τών  παρά  άλλοις  · τύ  δέ  παρά  θεψ  πολύ  ποσαπλάσιοί 
άν  συμπάντων  ειη,  ούο'  έστί  βητόν,  Πολύς  ούν  ό 
μισθός  τών  μαρτύρων,  τών  άδίκως  διωκόμενων,  τών 


dicit  David, retributio  multa  d, pro  merces  copiosa, 
et  alibi,  cum  dicit  Deus, copiosa  merces . intelligit 
quod  dictum  est,  intelligit  et  ineffabile  verbum, 
copiosa.  Aliud  est  enim  d cere  rustico  copiosam , 
aliud  urbano, ;utroqueadhuc  majus  duci  exercitus 
copiosum  Quod  autem  a rege  proficiscitur, multis 
partibus  adhuc  majus  est,  quam  quod  ab  aliis 
datur  : quod  vero  a Deo  datur, adhuc  omnibus  est 
longe  copiosius,  nec  explicari  pote3t.  Copiosa 
igitur  merces  martyrum,  qui  nullo  jure  ad  necem 
rapiunt  ur,  quique  ob  rem  accusantur,  qui  angus- 
tiantur, quique  humanam  gloriam,  ut  Abraham, 
calcant. Nam  ille  regibus  Gomorrhae  et  Sodomo- 
rum omnem  equitatum  dantibus,  et  illis  honoran- 
συκοφχντουμένων  ένεκα  θεού,  τών  θλιβομένων,  xii^tibuS,  Ut  ipsis  Servaret  CaptiVOS  puerOS,  atqUC 
τών  ανθρώπινης  δόςης  ώσπερ  ό 'Αβραάμ  κατα-  uxores,  respuit  eoruUI  honorem,  non  cupiens  Sui 
πατούντων.  Και  γάρ  έκετ^ος  τήν  7ππον  πάσαν  διδόν-  laboris  mercedem  ab  hominibus  accipere.  Ideo 
των  τών  τής  Γομό^βας  χαιτών  Σοδόμων  βασιλέων,  dignus  fuit  audire  a Deo,  MeVCCS  tua  fuit  COpiOSU6, 
χαι  τούτοις  τιμώντων  άνθ*  ών  αύτοΤς  άνεσώσατο  τών  γυναικών  και  παΐδων  τήν  αΙχμαλωσίαν,  παρητή- 
σατο  τήν  παρ’  αυτών  δόξαν,  μή  θελήσας  τών  Ιδίων  καμάτων  παρά  ανθρώπων  λαβεΤν  τούς  μισθούς  Δ ίο 
καί  ήξιώθη  παρά  θεού  άκοΰσοι  δτι  ‘0  μισθός  σου  πόλυς. 

Σφαιρωτήρ  φησι  τύ  παρά  τοΤς  πολλοΤς  λεγόμενον  Σφαιρωχήρ  dicit,  quam  VulgUS  ligulam  S6U 
λώριον,  σφαιρωτήρα  δέ  λέγεσθαι  διά  τύ  πολλάκις  corrigiam  appellat : σφχιρωεήρα  autem  nominari. 


/υαλοειδές  άπιργάζεσθαι  το  δέρμα  τύν  τεχνίτην, 
και  ουτω  τέμνειν.  Τινές  δέ  φασι  τήν  κλήσιν  λαβεΤν 
άπύ  τού  σφυρά  τηρεΤν. 

Κρινούσ^ν  οι  δώδεκα  τάς  δώδεκα  φ^λάς  τού 
'Ισραήλ.  |ΚρινεΤ  καί  Παύλος  τήν  οικουμένην,  δ 
κήρυξ  τής  οΙκουμένης  .J)u  Παύ)ος  8έ  μόνος  7.Vf  £)λά 
/it  οΐ  τά  έ/είνου  φροναύντες.  ^Ακουε  γάρ  αυτού 
λέγοντος,  Ούκ  οιδατε  74  δτι  ot  άγιοι  τον  κόσμον 
χρινοΰσι  ; και  ει  έν  ύμΤν  κρίνει χι  δ κόσμος,  άν- 
άξιοί  έστε  κριτηρίων  έλαχίστων. 


quod  artifex  corium  rotundum  elaboret,  et  sic  se- 
cat. Nonnulli  dicunt  nomen  ei  indutum  esse, 
quia  pedis  talum  servat.  _ 

Judicabunt  hi  duodecim  tribus  Israel  ti judicabit 
et  Paulus,  orbis  praeco,  orbenjjet  illi  qui  eadem 
cum  Paulo  sentiunt.  Audi  enim  quid  ille  dicat:  An 
nescitis,  quia  sancti  de  hoc  mundo  judicabunt  * ? 
etsi  in  vobis  judicabitur  mundus,  indigni  estis, 
qui  de  minimis  judicetis. 


"Αλλο  έθνών  έκδίκησις,  καί  άλλο  λαών  έλεγξις.  Alia  est  έκδίκησις  ultio  gentilium  : aliavero  ρθ- 
H μέν  γάρ  έκδίκησις  έν  τοΐς  άπιστήσασι  παντε-  pulorum  έλεγξις  h-  Εκδίκησις  enim  in  iis  qui  omnino 
λώ;  · λαού;  δέ  τούς  μή  θελήσαντας  ιΐς  άπίγνωσιν  έλ-  ΠΟΠ  crediderunt 1 : 5ΐ0δ  populus  autem  noleosin 
θεΐν,  ών  καί  ot  έλιγμοί  * άφ'  ών  έκδίκησιν  ούκ  είσ-  eorum  agnitionem  venire, dequibus  arguuntur, έκ- 

• Levit,  viu,  22.  b Malth.  xv,  12.  e Genes  xv,  1.  d Psal.  xviii,  12.  0 Gen.  xiv,  23.  f Malth. 
xix,  28.  fICor.  vili,  2.  hLucxvm,  7.  1 II  Petr.  n,  16. 

VARLE  LECTIONES. 

W προσελθοι  B.  ®7  τύ  add.  B.  et  TC.  A.  68  άρετή  ζ\  69  ψυχά;  om.  A.  70  ύ μισθύς  — περιηχούσης 
om.  B.  71  έν  τή  παλαιφ,  ή παλαιά  A,  79  τύ  πολύς  Α , ύ μισθός  σου  τύ  πολύς  ζ".  75  μόνον  ξ,  74  ούκ 

οϊδατι  om,  Α, 


239  PHOTII  PATRIARCHAS  CP.  240 

δίκησιν  non  subibit.  Exactio  enim  hostium  est  : A πράττει  (ή  γάρ  εισπριξις  των  έχθρών),  άλλ*  έλέγ- 
redirgutio  vero  peccata  reprehendentis  Domini  */ει  ώς  Δεσπότης,  τά  Αμαρτήματα  άνακρίνων. 
est. 

Anima  justi  cum  hinc  excesserit, angelorum  ma-  [832  Η.]  ’Όταν  έξέλθ^  ψυχή  δικα'ου  Ιντεύθεν, 

nibus  portatur,  qui  illam  in  regiam  urbem  referunt,  παραπέμπεται  διά  χειρών  άγγέλων,  καί  παριστώσιν 
quffi  est  COelestis  Jerusalem.  αύτήν  έν  τή  βασιλίδι  πόλει,  r,Tt;  έστ ιν  ή άνω  Ιερου- 

σαλήμ. 

Ιίϊ  decollationem  sancti  Joannts  Baptistae»  Είς  την  άποτομήν  ’ίωαννβυ  του  Βαπτιστού. 

Haec  oratio  sancti  Chrysostomi  nomine  inscribi-  'Επιγράφεται  μεν  75  χού  Χρυσοστόμου,  ούκ  έμοί 
tur,non  tamen  mihi  ejus  videtur.Argumentis  enim  δοκεΐ  δέ  · τοτς  χε  γάρ  ένθυμήμασι,  και  τή  7β  πείρφ 
modoque  scribendi  multum  a reliquis  ejus  oratio-  τής  γραφής  πολύ  τό  ένδεες  τών  άλλων  αύτου  λόγω  / 
nibus  distinguitur,  nisi  quod  quaedam  ex  iis  huc  άποφίρετχι.  Πλήν  τινχ  καί  έξ  αύτου  παρεςεβλήθη. 
rejiciantur.  Est  autem  dictio  satis  vilis,  et  ab  ejus  *Εστι  δέ  αυτού  και  ή λέξις  χυδαία  και  τής  έκείνου 
Stylo  alienaJ.  παριλάττουσα. 

Ο rem  novam!  Joannes  animam  Herodis  ligatam  *α  πράγματος  άλλοκότου!  'Ιωάννης  τήν  δεδεμέ- 
vinculo  peccati,  redarguendo  solvere  voluit  I ille  IJ  νην  αύτου  ψ/χήν  τή  σειρφ  τής  αμαρτίας  διά  τού 
Vero  Solventem  ligavit.  έλέγχου  λύειν  έβούλετο,  κάκεΤνος  τδν  λύοντ* 

έδέσμει. 

Ejusdem  oratio  inscribitur  in  idem  argumentum , [1524  R.]  Τού  αύτου  έπιγράφεται  λόγος  είς  την  αύτήν 

et  est  omnino  priori  similis . ύπόθεσιν,  και  Ιστι  κατά  παντα  δμοίως  έχων  τψ  προ 

αύτου. 

Mandatum  fuit  Judaeis,  uxorem  fratris  sine  prole  'Ιουδαίος  άπιτέτραπτχι  γυναίκα  μετά  θάνατον 
defuncti  ducere,  prohibitis  nuptiis  cum  gentibus,  άπαιδα’  τού  Αδελφού  χγεσθαι,  την  πρδς  τά  έθνη 
quae  solitae  erant  ad  idola  currere k : tale  igitur  κωλύών  έπιγαμίαν,  έθος  Ιχουσαν  τοτς  είδώλοις  προσ- 
matrimonium  concedebatur,  Ut  tolerabilius  quam  τρέχειν  * ώς  κουψότερον  ούν  τής  είδωλολατρείας  ό 
idololatria.  Tripudiavit  filia  Herodiadis  ; dignus  τοιούτος  γάμος  τοΤς  ’ίουδαίοις  συγκεχώρητο.  *Ωρ- 
festo  honor,  delectatio  celebriibiQ.  Juravit  illi  quid-  χήσ*το  ή θυγάτ^ρ  τής  77  'Ηρωδιάδος.  ’Αςία  τής 
quid  petiisset ι:  et  illud  turpitudinem  auget,  jura-  Αορτής  ή τιμή,  ή τέρψις  τής  πανηγύρεως.  Μεθ* 
mentum  indefinitum,  et  hoc  propter  saltationem,  8ρκου  ώμολόγησεν  αύτή  8 τι  αν  αίτήσηται  * και 
Regalem  auctoritatem  puellae  pedibus  stultus  sub-  τούτο  προσθήκη  τών  αίσχρών  βαρύτερα,  ορκος  άδι- 
jecit  : permisit  regiam  dignitatem  conculcari, sub  c άριστος,  καί  ούτος  δι*  δρχησιν.  Ττ.ν  βασιλικήν  αύθεν- 
quase  juramento  constrinxit,  qui  cupiditate  caeca  τίαν  78  τοτς  τής  κόρης  δ μάταιος  ύπέταξεν  · 
captus  erat : invitus  postea  puellae  nutui  obsecun-  !&*>*«  τήν  τής  βασιλείας  70  Αξίαν  πατηθήναι  · ύφ’  ής 
davit,  quin  potius  Evae  iterum  vir  esca  capitur.  [γ«  w]  δΡκΨ  γέγονε  δέσμιος  ό τής  έπιθυμίας  αίχμά- 
Audacia  petitionis  sane  magna,  petere  justi  caput  >ωτος.  "Ακων  λοιπδν  τψ  τής  κόρης  δεδούλωται  νεύ- 
in  disco,  et  dolore  gaudium  commutare,  mensam  μ*™,  μβλλον  δε  τψ  τής  Ευας  πάλιν  δ άνθρωπος 
sepulcrom  facere.  Decebatne, Ο miser, dare  in  mer-  υποπίπτει  δελεάσματι.  Δεινδν  τδ  τής  αίτήσεως  τόλ- 
cedem  tripudianti  caedem  nefariam,  et  mortem  in  μ*ιμ«,  κεφαλήν  δικαίου  λαβετν  έπί  πίνακι,  καί  τέρ- 
ebrietatis  delectationem  afferre  ? Juramentum  te  ψ*1  Ανταλλάξασθχι  πένθος  8*  καί  τάφον  καταστήσαι 
obstringit : sed  caedes  prohibet. Promissionem  re-  τήν  τράπεζαν.  "Εκθεσμον,  άθλιε,  δούναι  φόνον 
poscit : sed  aequalem  tripudio.  Non  est  cum  vita  μ^Οόν  Ιδει  τή  όρχήσει,  καί  θάνατον  μέθ$  τέρψιν 
mundus  comparandus.Novum  est  Herodis  judicium  χσρίσασθαι  ; δρκος  σε  κατέχει  · άλλ*  δ φόνος  κωλύει, 
mensa, ebrietas,  et  tripudium  judicarunt.  0 justi-  ΊΓπόσχεσιν  άπαιτετ  · άλλ*  7σην  όρχήσει,  ουχ  ής  81 
Uam  iniqua  audentem  ! Sancte  se  jurare  fingit,  et  Αντάξιος  ούδ*  δ κόσμος.  Ηένον  τού  ’Ηρώδου  τό 
occidere  non  erubescit.  Utinam  recte  pejerasset,  δικασιήριον  · τράπεζα  καί  μέθη  καί  άρχησις  έδί- 
et  non  inique  sancte  jurasset.  0 convivium  justi  Χ5φν  ω·  δικαιοσύνης  τολμώσης  παράνομα! 
admiscens  mortem  I 0 convivium  legis  observan-D^°PxeTv  υποκρίνεται,  καί  φονείειν  ούκ  αίσχύνεται. 
tissimi  aspersum  sanguine  ! είθε  καλώς  έπιώρκησας  καί  μή  παρανόμως  εύώρ- 

κησας.  "Ω  συμπόσιον  δικαίου  κιρνών  84  θάνατον. 
**Ω  συμπόσιον  νομοφύλακος  οίνοχοούμενον  αΐματι. 

811  aEjusdem  tn  idem . Τού  αύτου  είς  τήν  αύτήν  ύπόθεσιν. 

Videtur  haec  oratio  cognata  esse  Chrysostomi  *Εοικε  δ*  ούτος  δ λόγος  συγγενής  είναι  τών  τού 
orationibus, non  tamen  est,  nec  convenientem  cum  Χρυσοστόμου  λόγων,  ούκ  [833  Η.]  Ιστι  δέ,  ούδε 

J Math.  XIV  ; Mare,  vi ; Luc.  in,  20.  ‘k  Deut.  xxv,  3.  1 Mare,  vi,  24. 

VARLE  LECTIONES. 

75  μίν]  δέΑ.  78  τή  add.  A.  77  χής  ante  Hp  om.  A.  78  αύθεντείαν  A.  79  βασιλίδος  80  γε 

om.  A.  8t  πάθος  ζ“.  8*  ούχ  ής  A : ψυχής  ζ".  83  έδίδαξεν  pr.  Α.  8ά  κιρνών]  κρίνον  Α. 


241 


BIBLIOTHECA.  - 

συνεχή  85  τον  νούν  έκείνοις  ένδεικνύμενος,  ώσπερ  οί 
δύο  έκεΤνοι  την  πρδς  άλλήλους  σχέσιν  καί  Αλ- 
ληλουχίαν διασώζουσιν,  άλλ’  Απ'  άρχής  Ιδίας  προ- 

Ιωάννη  άνευφημήσω,  καί  την  εκείνον)  σοφίαν  πα- 
σαν  ύμΤν  γνώριμον  καταστήσω.  'Ιωάννην  τον  μερίσα- 
με νον  μετά  τού  Πατρδς  τδ  του  Μονογενούς  χ/ρ’->γμα. 
Καί  γάρ  δ μεν,  Οΰτνίς  έσι·ν,  άνωθεν  έμαρτύρει  86  f δ 
Τίδς  μου  δ αγαπητές,  δ δε  χατωθεν,  *^ΐδε  δ 'Αμνός 
τού  θεού,  δ αιρων  την  άμχρτίχν  του  χάσμου.  Καί 
δ μεν  Πατήρ  διά  της  περιστεράς  τον  άγαπητδν  ύπ- 
εδείκνυεν,  δ δέ  τή  χειρί  τδν  της  οικουμένης  λυτρωτήν 
Ινϊφάνιζεν.  Έχρήν  φωνής  γεννηθείσης  τον  Λδγον  λυ- 
Οήναι  τού  Πατρός.  'Επειδή  γάρ  ουκ  Ιπίστευσεν  δ Ζα- 
χαρίας δτι  λύεται  της  'Ελισάβετ  ή στεί^ωσις,  έδέθη 
τδ  δργανον  της  γλώσσης,  ινα  μη  προελθη  λύγος  έξ 1 
απίστου  στάματος*  δπει  δ’  έλύετο  ή στείρα  και  προ- 
ήλθε ν ή φωνή,  έλύθη  καί  ή τού  Ζαχαρίου  γλώσσα,  καί 
χροήρχετο  δ λόγο>.'  ii  φωνής  άεννάου  87  και  μετά 
θάνατον  την  οικουμένην  περιηχούσης. 

ΣΟΕ*. 

Ησυχίου  πρεσουτέρου  'Ιεροσολύμων  είς  Ιάκω- 
βον τδν  Αδελφόν  τού  Κυρίου,  καί  Δαυλδ  θεο- 

πάτορα. 

'Ανεγνώσθη  'Ησυχίου  πρεσβυτέρου  Ιεροσολύμων, 
είς  'Ιάκωβον  τδν  άδελφδν  τού  Κυρίου  και  Δαβίδ  τδν 
θεοπάτορα. 

(1525  R.J  Εί  μή  έταπείνωσεν  έαυτδν  γενύμ*νος, 
δ Σωτήρ  ημών,  υπήκοος  μέχρι  θανάτου,  ουκ  δν 
οίκέεαι  συγγενείς  δχρημάτιζον,  ούκ  άν  δ πηλδς  πα- 
τήρ τού  κεραμέως  Ιλέγετο.  'Εν  τή  Σιών  τήν  Γηθλεεμ 
ώς  παρούσαν  άσπάζομαι,  έν  τή  θυγατρί  τήν  μητέρα 
βλέπω.  Έν  σοί  δφδούχος  άστήρ  είς  άνήφθη,  έν  ταύτη 
δέ  πολλοί.  'Εκείνος  τούς  μάγους  ώδήγησεν,  αύτη 
Πάρθου*  καί  Μήδους  καί  Έλαμίτας  καί  τούς  έξ 
έθνών  πάντων  τψ  φωτί  τής  αστραπής  έδ^δούχησε. 

Σύ  γάλα  Ιλκεις  έκ  μασθψν  παρθενικών,  αύτη  πνεύμα 
έκ  κύλπων  κατάγει  πατρικών.  Σύ  τδν  άρτον  έζύμω- 
σχς,  άλλ’  ή Σιών  δείπνον  απέδειξε*  σύ  τδν  μάσχον 
έπϊ  τής  φάτνης  εθρεψας,  άλλ’  ή Σιών  είς  τον  βωμδν 
άνήγαγε*  σύ  τδν  'Ιησούν  έν  τοΤς  σπαργάνοις  έκρυψας, 
αύτη  8έ  τψ  θωμφ  τήν  πλευράν  88  βουληθέντι  ψηλαφή- 
σαι  έ γύμνωσε*  σύ  παρθένον  έχεις  τίκτουσαν  χεκλει- 
σμενων  τών  οργάνων  τής  «ύσεως,  χύτη  παστάδα  κε- 
κλεισμένων  τών  θυρών  ένδον  τδν  νυμφίον  δεχομένην 
έχουσαν.  Πώς  έγκωμιάσω  τδν  τού  89  Χριστού 
βούλσν  καί  άδελφδν,  τδν  τής  νέας  'Ιερουσαλήμ  Αρχι- 
στράτηγον, τδν  τών  Ιερέων  ήγεμύνα,  τών  άποστύλων  ^ 
τδν  έςαρχον,  τον  έν  κεφαλαΤς  κορυφήν,  τδν  έν  λύχνοις 
ύπερλάμποντχ,  τδν  έν  άστροις  ύπερφαίνοντα  ; Πέ- 
τρος δημηγορεί,  άλλ*  'Ιάκωβος  νομοθετεί,  καί  όλίγαι 
Αεξιις  τδ  τού  ζητήματος  συνέστειλαν  μέγεθος.  'Εγώ 
κρίνω  μή  παρενοχλεΤν  τοΤς  άπδ  τών  έθνών,  καί 
^C.  *Εγώ  κρίνω,  ου  τήν  κρίσιν  άθετεΤν  ού  θέμις 
ουδέ  90  φαυλίζειν  χδ  ψήφισμα*  έν  έμοί  γάρ  δ πάντων 

“ Malth.  ni,  17.  * Joan.  ι#  29.  ° Loc.  ι,  20. 


-COD.  CCLXXV.  242 

A illis  sensum  praefert : quemadmodum  et  ili»  duae 
ab  se  invicem  diversae  non  snnt,  sed  proprio 
exordio  incipit. 

Joannem  praedicabo,  et  illius  sapientiam  vobis 
omnibus  notam  faciam.  Joannem,  qui  divisit 
cum  Patre  praedicationem  Unigeniti.  Etenim  ille: 
Hic  est  Filius  meus  dilectus  m,  desuper  e coelo 
testatus  est,  hic  vero  infra  in  terra  : Ecce  Agnus 
Det\  qui  tollit  peccata  mundi*  : et  Pater  per 
columbanr.  dilectum  suum  ostendit,  ille  digito  os- 
tendit mundi  Redemptorem.  Oportuit  voee  genita 
verbum  Patris  solvi  °.  Dum  enim  Zacharias  non 
crederet,  Elisabethae  sterilitatem  iri  solutum, mu- 
tos factus  est,  ne  incredulum  os  loqueretur : 

3 postquam  soluta  est  sterilitas,  et  vox  prodiit,  so- 
luta est  etiam  Zachariae  lingua,  et  locutus  esi.  0 
vocem  aeternam,  et  post  mortem  etiam  orbem 
terrarum  replentem  I 

CCLXXV. 

Hesychius  Hierosolymitanus  presbyter . — In 

Jacobum  fratrem  Domini , et  Davidem  Christi 

patrem. 

Legi  Hesychium  presbyterum  Uierosolymo- 
rom,  in  Jacobum  fratrem  Domini,  et  in  Davidem 
Cbrisii  dictum  patrem. 

Nisi  Salvator  humiliassetsemetipsumjactus  pro 
nobis  obedtens  usque  ad  mortem  P.non  domestici  co- 
gnati dicerentur, non  lutum  pater  figuli  diceretur.In 
Sion  Belhleem  ut  praesens  te  saluto, in  filia  inatrem 
video. In  te  laedifera  stella  onaeluxil,in  hac  multae. 
Illa  magos  duxit;  haec  Parthos,  etMedos,elElami- 
tas,et  omnes  gentes  luminis  fulgore  illustrabit.  Tu 
lac  trabis  ex  uberibus  virgineis,  haec  Spiritum  ex 
sinu  trahit  patemo.Tu  panem  fermentasti, sed  Sion 
ccenam  ostendit.Tu  vitulum  in  praesepio  nutrivisti, 
sed  Sion  ad  aram  duxit.Tu  Jesum  fasciis  involvisti, 
haec  latus  Thomae  811  b attrectare  volenti  nudavit. 
Tu  virginem  habes  parienlem, clausis  naturae  orga- 
nis : haec  thalamum  clausis  ostiis  intus  sponsum  et 
accipientem  et  habentem.  Quomodo  praedicabo 
servum  Christi,  et  fratrem,  novae  Jerusalem  sum- 
mum ducem, sacerdotum  principem,  apostolorum 
caput9in  capitibus  verticem, in  lampadibus  supers- 
plendentem,el  inter  astra  maxime  illustrem.  Petrus 
praedicat  ,Jacobus  decernit,  et  paucae  voces  magni- 
tudinem quaestionis  comprehenderunt.  Ego  judico 
non  inquietati  eos  qui  ex  gentibusconvertunturad 
Deum  % etc.Ego  judico  eum, cujus  judicium  abro- 
garenon  licet,  neque  depravaredecreta.Iumeeoim 
omnium  judex  vivorum  et  mortuorum  loquitur  meo 
orgauo,sed  artifex  supra  est.Ego  linguam  praebeo, 
sed  vocis  opifex  vocem  suppeditat.  Attende  non 
calamo, sed  scribenti:  auditui  obedientiasuccedat. 

p Pbilipp.  ii,  7,  8.  < Act.  xv,  4. 


VARLE  LECTIONES. 

86  έμαρτύρει  άνωθεν  ζ".  87  άενάου  ζ".  88  χήν  πλευράν  τψ  θωμφ  ζ\  89  τού  Ο m.  Α. 


244 


243  PHOTII  PATRIARCHAS  CP. 

κριτής  καί  νικρών  κ*'ι  ζώντων  ^Οίγγεχη.  Έ;χ!«ν  ιό  οργτνον,  άλλ*  ό τεγνίτης  ΰπερ  εμέ.  Έγιυ  ττ,ν  γλώϊϊΐν 
(834  Η.]  παρέχω,  άλλ*  δ δημιουργό;  Λόγο;  τον  λόγον  χορηγεί.  Μή  τφ  καλάμφ,  τφ  δέ  γραφοντι  πρόσεχε , 
Την  άκοήν  ύπακοή  91  διαδεχέσθω. 

Modesti  archiepiscopi  Hierosolymitani . — In  A Μοδέστου  91  άρχιεπισκόπου  'Ιεροσολύμων  εις  τάς 
unguenta  ferentes  mulieres . μυροφόρους. 

Septimum  numerum, et  de  virtute  et  de  peccato  Τδν  Εβδομον  93  άριθμόν  καί  Επί  τής  αρετής  καί 
in  Scriptura  acceptum  invenimus  r.  Merito  igitur  έπί  της  κακίας  εύρίσκομεν  τήν  Γραφήν  παραλαμβά- 
e legit  Mariam  Magdalenam  Salvator, e qua  septem  νουσαν.  Εΐκότως  ούν  την  Μαρίαν  έκλέγεται  τήν  Μα- 
dsemonia  ejecit, Ut  principem  peccati  per  illam  ab  γδαήηνήν  δ Σωτηρ,  άφ*  ής  έκβεβλήκει  δαιμόνια  έπτί, 
hominibus  expelleret.  Historiae  tradunt  Magdale-  ?να  τον  άρχοντα  της  κακία;  δι*  αυτής  άπελάστ>  της 
nam  hanc  virginem  fuisse, et  martyrium  hujus  me-  άνθρωπίνης  φύσεως.  "ou,  φησίν,  al  Ιστορίαι  την 
morator:  ubi  dicitur, propter  summam  illius  virgi*  Μαγδχληνήν  . ταύτην  διά  βίου  παρθένον  διδάσκουσι. 
nilatem, et  puritatem, illam  tanquam  vitrum  purum  ΚαΊ  μαρτύριαν  δΙ  αυτής  φέρεται,  έν  φ λέγεται  διά 
tortoribus  visam  esse.post  obdormitionem  sanctis-  την  άκραν  αυτής  παρθενίαν  και  καθαρότητα  ώς  ύχ- 
sim®  dominae  nOStr<e  Deiparae  profecta  est  Fphe-  λον  ·*  αυτήν  καθαρόν  ταΤς  βχσανισχχΤς  φαίνεσθαι. 
sum  ad  dilectum  discipulum:  libi  cursum  apostoli-  'Ότι,  φησι,  μετά  την  κοίμησιν  τής  Δεσποίνης  ήμών 
cum  per  martyrium  unguenlifera  Maria  pci  fecit,  Θεοτόκου  πορευθεΤσχ  εί;  "Εφεσον  προ;  τόν  ήγαπη- 
nolensad  extremum  usque  spiritum  a beato  Joanr.e  μένον  μαθητήν,  έκετσε  τόν  δρόμον  τόν  άποστολικόν 
evangelista,et  virgine  separari. Quemadmodum, in-  διά  τού  μαρτυρίου  ή μυροφόρος  Μαρία  έτελείωσε,  μή 
quit,  princeps  apostolorum  ab  immobili  fide  quam  Βθελήσχσα  μέχρι  τής  τελευτής  χωρισθήναι  του  παρ- 
hubuit  in  petram  Christum,  Petrus  appellatus  est,  θένου  καί  Εύαγγελιστού  'ΐωα'ννου.  "Ωσπερ,  φησίν,  ή 
sic  et  illa  princeps  discipularum  ob  puritatem  et  άπαρχή  των  άποστόλων  Πέτρο;  ώνομάσθη  διά  την 
amorem, quo  Christum  complexa  est, ab  ipso  nomi-  άσάλευτον  πίστιν,  ήν  είχεν  Επί  Χριστόν  την  πέτραν, 
nata  est, cui  idem  fuit  nomen, quod  Dei  matri. Que-  ούτω  και  αδτη  95  άρχηγός  των  μαθητριών  γενομένη 
madmodum  Dominum  discipulorum  chorus  secu-  διά  τήν  καθαρότητα  96  αυτής  και  τόν  πόθον  δν  ειχεν 
tus  est, sic  612α  Dominam  et  Matrem  Domini  cho-  εις  αυτόν  Μαρία  δμωνύμως  τή  μητρί  παρά  τού  Σω- 
rus  discipularum.  Mirati  enim  aliquando  discipuli  τίρος  προσηγόρευται.  "Ωσπερ  τψ  Δεσπότη  των  μαθη- 
erant,  quod  cum  femina  loqueretur  · : hinc  pafet  τών  ήκολούθει  δ χορό;,  ούτω  τή  Δεσποίν^  και  Μητρί 
Dominum  cum  mulieribus  consortium  non  habuis*  τού  Κυρίου  τών  μαθητευομένω*  γυναικών  ό χορός, 
se.  Sed  matre  Domini  evangelicum  cursum  una  ’Εθχύμαζον  γάρ,  φησί,  ποτέ  ot  μαθηταί  δτι  μετά 
cum  Filio  et  Creatore  complente, et  ips®  illam  se-  γυναιχός  έλάλει,  δήλον  ώς  ούκ  ούσης  τοιαύτης  συν- 
cutac, communi  Domino  et  discipulis  de  facultati-  ηθείας  τψ  Κυρίψ,  αλλά  τόν  ευαγγελικόν  δρόμον  τής 
bus  suis  in  rebus  necessariis  ministrabant.  Μητρός  τού  Δεσπότου  συνεξχνυούσης  τφ  νίφ  και 

Δημιουργφ.  [1528  R.J  Και  αύται  συνακολουθούσαι  αυτή  τφ  κοινφ  Δεσπότγ,  έκ  τών  ύπαρχόντων  έν  τοΤς 
άναγκαίοις  καί  τοΐς  μαθηταΤς  διηκόνόυν. 

Legi  ejusdem  orationem  qu®  inscribitur  : En-  C Άνεγνώσθη  τού  αυτού  έπιγραφην  Εχων  Έγκώ- 
eomium  in  obdormitionem  Deiparoe  Virginis . μιον  εΙς  τήν  κοίμησιν  τη;  παναγίας  Θεοτόκου. 
Longa  quidem  est  oratio,  sed  nihil  necessarium,  Πολύστιχος  μέν  δ λόγος,  ο υδεν  δ*  άναγκαΤον  ούδε  του 
nec  pr®cedenti  quid  familiare  cognatumque  afle  προγεγραμμένου  λόγου  ot/eYov  97  και  συγγενές  έπι- 
rens.  δεδειγμένος. 

Modesti  Hierosolymitani  urchiepiscopi . — 1η  Μοδέστου  αρχιεπισκόπου  'Ιεροσολύμων  έκ  τού  98 
Occursum . εις  τήν  'Γπαπαντήν. 

Anna  cum  viro  septem  annos. Sabbatum  colens,  Και  ή τόν  εβδομήκοντα  χρόνον  σσοοατίσχσχ  μετά 
precibus  St  jejuniis  adhaerens,  octoginta  qualuor  άνδρός  "Αννα,  προσευχαΤς  καί  νηστείαις  προσκαρτε- 
tnnos  cum  exegisset  ·*, carnem  e qualuor elementis  ρούσα,  όγδοήκοντα  καί  τεσσάρων  έτών  ύπάρχνυσα, 
compositam  Vincens, et  mentem  mundansad  sancti  τήν  έκ  τών  τεσσάρων  στοιχείων  νικήσασα  σάρκα,  και 
Spiritus  receptionem,  et  generalibus  [vulgo  cardi-  τόν  νούν  κχθάρασα  πρός  υποδοχήν  Πνεύματος  αγίου, 
nalibusdictisjseipsam virtutibusexornans.octoge*  και  ταΤς  γενικαΤς  έαυιήν  άρεταις  κατακοσμόσασα, 
simum  annum  postquam  excessit,in  templo  invenit  τόν  τής  όγδοηκοντάδος  παρέδραμε  99  καιρόν,  καί  εύ- 
futuri  temporis  Salvatorem, ulnis  gestatum. Merito  ρεν  έν  τψ  ναφ  τόν  Σωτήρχ  τού  μέλλοντος  σΐώνος  έν 
lex  Ut  causam  peccantis  voluptatis,  filias  Εν®  Ο άγκάλαις  βχστχζόμενον,  [835  Η. I Εικότως  ώ;  αιτίας 
jussit  afferre  pro  purificatione  par  turturum,  vel  τής  ένχμαρτήτου  * ηδονή;  τάς  θυγατέρας  τής  Εύας 

Γ Luc.  VIII,  2.  · Joan.  ιν,  27.  Luc.  ii,  16. 

VARIiE  LECTIONES. 

91  ύπχκοήν  A.  91  Μοδέστου  — σαρκί  om.  B.  93  Εβδομον  imo  έπτά.  94  υελον  C.  95  αύτή  96 
καθαριότητα  A.  97  οίκεΤόν  τε  καί  £\  98  Ικ  τού  om.  C.  9θ  παρέδρα  μέν  Α.  * ένχμάρτου  C. 


245 


BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXVI.  246 

χροσφέμειν  6 νόμος  προσέτχξεν  5πΙρ  του  κχθχ-  A duos  pullos  columbarum  ad  sacrificandum.  Lege 
ρισμού  αυτών  την  θυσίαν  τών  δύο  τρυγόνων  scilicet  significante  *,  euro  qui  ad  Deum  accedat, 
ή 2 δύο  νεοσσούς  3 περιστερών,  δηλούντος  του  debere  et  animum  et  corpus  ab  omni  peccato  libe- 
νόμου  5τι  δεϊ  τον  προσερχόμενον  θεψ  καΟα-  rum  habere.  Christus  legem  implet  non  debitor 
pstkiv  καί  ψυχή  και  σώματι  καί  ακακίας  εχεσθαι.  est  legis,  in  ruinam  et  resurrectionem  multorum 
'O  Χριστός  πληρωτής  έστιν,  ούκ  οφειλέτης  νόμου  · pOSillUCSt'.  In  ruinam  peccati,  in  resurrectionem 
e:;  πιώσιν  §1  καί  αναστασιν  κεΤτχι,  πτώσιν  μεν  jnstiticO,  et  in  signum,  CU*l  Jud&i,  qui  Christum 
tr.c  αμαρτίας,  άνέγερσιν  δε  τής  δικαιοσύνης,  καί  el£  OCCld^runt,  contradixerunt  '.  Si  tlt  es  fitiUS  Deiy 
σημείον  αντιλεγόμενον  ταις  κυριοκτονοις  Ιουδαίοι;  deSCCIlde  de  cruce , et  CTedemus  tibi  x.  Et  : Tuam 
τοΐς  λέγουσιν,  Εί  τίδς  εΐ  του  θεού,  κατάβηθι  άπδ  ipsius  animam  per transibit gladius  9ut  revelentur 
τού  σταυρού,  καί  πιστεύομέν  * σοι.  Καί,  σού  δε  ex  multis  cordibus  cogitationes  j .Quia  mater  es, 
αύτή;  τήν  ψυχήν  διελεύσεται  ^ομφαία , δπως  quae  vere  patiebatur  dolorem  matris  pro  Filio,  et 
iv  5 άποκαλυφθώσιν  ’εκ  πολλών  καρδιών  διαλογι-  Deo,  pro  nobis  came  paSSO. 

σμοί,  δτι  μήτηρ  ει  κατά  αλήθειαν  πάσχουσα  τα  μητρός  υπέρ  τού  β τέκνου  και  θεού  τού  παθόντο;  ύπέρ 
ημών  σαρκί. 

Σος-'.  β cclxxvi. 

Τού  μακαρίου  Νείλου  εις  τό  Πάσχα  λόγος  πρώ-  SailCii  ΝΜ,  oratio  prima  ifl  PdiCha, 

τος. 

’Ανίγνώσθη  τού  μακαρίου  Νείλου  έκ  τού  εις  τό  Legi  primain  orationem  sancti  Nili  in  Pascha, 
nij^a  λόγου  πρώτου  · ού  ή άρχή,  ’Αναστάσεω;  cujus  hoc  initium  : Resurrectionis  verbis  resttr- 
λόγοις  τήν  τής  άναστάσεως  ημέραν  τιμήσω-  rectionis  diem  honorabimus. 
μεν. 

Ψυχή  τίς  έστι  δευτέρα  τοΤς  άνθρώποις  ή ανάστα-  ί$Ι2  b Animae  est  qu&dam,  altera  bominum 
σις,  προ;  τας  τής  αρετής  διεγείρουσα  πράξεις.  Καν  resurrectio,  ad  virtutem  excitans,  et  81  illam  ab 
τιύτην  τών  ανθρώπων  άνέλης,  νεκρήν  προς  πράξεις  hominibus  sustuleris,  mortuum  ad  actiones  vir- 
αρετή;  άπειργάσω  τό  σώμα.  *ι>ς  ούν  ΰπέρ  βλάβης  tutum  corpus  reddideris. Igitnr  quasi  pro  communi 
κοινή;  πρό;  τόν  υπίρ  τής  άναστάσεως  δπλισώμεθα  calamitate  ad  bellum  pro  resurrectione  accingamur, 
πόλεμον,  δ)ην  λαβόντες  ήμΤν  συνοπλ ιζομένην  τήν  omnem  creaturam  nobis  armatam  adjungentes, 
κτίσιν.  Επιστρατεύει  γάρ  ουρανός  μεθ'  ημών  τοΤς  Pugnat  enim  nobiscum  coelum  contra  incredulos, 
άπ’στοις  · δν  γαρ  *εξ  άναστάσεως  Λεσπότην  έδέξατο,  τή  Quem  enim  e resurrectione  Dominum  suscepit, vi- 
ιής  βναστάσεως  βλέπει  συναθετούμε»ον  δόξη.  Κοινω-  C det  resurrectionis  gloria  privari.  Terra  quoque  ad 
νήσιι  προθύμου  ήμΤν  7 τού  πολέμου  καί  γή  8,  σύκο-  bellum  nobiscum  parala.Viditenim resurrectionem 
omwpviTiv  γάρ  τήν  άνάστασιν  οΤδεν,  άφ*  ών  πολ-  blasphemari,  per  quam  saepius  ipsi  mortui  sunt 
λάκις  νεκρού;  6π’  αύτή;  άφηρέθη  9.  Διά  τούτο  κα\  praerepti.  Ideo  et  Paulus  creatura  amorem  tribuit 
Πιυλο;  τόν  τής  άναστάσεως  τή  κτίσει  περιτίθησιν  resurrectionis : Nam  exspectatio ,inquit, enaturo?, 
έρωτα  · Ή γάρ  άπαραδοκία  τής  κτίσεως,  φησί,  revelationem  filiorum  Dei  exspectat a.  Quemad- 
ττ,ν  άποκάλυψιν  τών  υιών  τού  θεού  άπεκδέχεται.  modum  enim  civitas  regii  adventus  recipiens  pra- 
ti αθά,τερ  γάρ  πόλις  βασιλικής  έπιδηαίας  δεξσμένη  cursores, ad  ejus  praesentiam  tota  se  praeparat,  sic 
προδρόμους  πρός  τήν  έ/.εινης  δλη  παρουσίαν  έπτέ-  resurreclionetauquamreginaaliqua,crealurapra- 
ρωται,  ούτω  καί  τής  άναστάσεως  ώσπερ  τινό;  βασι-  nuntiata, iota  ad  illius  praesentiam  secom paravit. Et 
λίδος  τή  κτίσει  προκηρυχθείση;  δλη  πρός  τήν  έκεί-  nemircris  creatura?  ipsam  resurrectionem  desidera* 
νης  παρουσίαν  συντέτακται.  Καί  μή  Οαυμάσής  τόν  Γθ.  Est  enim  hominibus  ΪΟΜβΓ  DUiricis.quae  festinat 
τής  άναστάσεως  έγκείμενον  τή  κτίσει  διδασκόμενος  promissum  regnum  videre,  et  futurorum  tarditas 
πόθον  * [1529  R ] τροφός  γάρ  τι;  τών  άνθρώπων  ύπ-  non  dissolvit  spem  nutricis.  Habet  enim  in  se  sem- 
άρχουσα  σπεύδει  τήν  έπχγγελθεΐσχν  Ιδεΐν  βασιλείαν,  per  semina  resurrectionis,  quorum  grana  ostendit 
Καί  τό  βραδύ  τών  μελλόντων  ούκ  έκλύει  τή  τροφψ  D viventes, mortuorum  resurrectionis  in  parvis  spem 
τά;  έλπίδας  * εχει  γαρ  αεί  συνόντα  αυτή  τά  τής  άνα-  noblS  Confirmantia. Sepeliuntur  in  illa, Ut  videmus 
στάσεως  σπέρματα,  ών  τούς  κόκκους  άναδείκνυσι  seminum  grana, Cum  sulci  sint  satis  pro  sepulcris, 
ζώντα;,  τής  τών  νεκρών  σωμάτων  εγερσεως  έν  μι-  Ipsa  vero,seminibusacC6ptis, imitatur  monumenta, 
κροΤς  ήμΤν  βεβαιούντας  τάς  έλπίδα;.  θάπτονται  μέν  et  putrefacit  granum, Ut  ipsum  sepulcrum  COTpus» 
γάρ  iv  αύτή,  ώ;  όρώμεν,  τών  φπερμάτων  10  e’t  *όκ-  et  accipiens  vivum,  mortuum  reddit,  et  medium 
κοι,  τών  αύλάκων  άντι  τάφων  γινομένων  τοΤς  σπα-  grani  plane  putrefaciens  corculum, etiam  ipsis  for* 

1 Levit,  xii,  7.  ■ Mattb.  v,  17.  v Luc.  ii,  34.  x Matth.  xvu,  40.  * Lue.  n,  35.  * Rom.  viii,  19. 

YARLE  LECTIONES. 

* nl  καί  AC.  5 νεοσσών  C.  4 πιστεύομέν  AC  : πιστεύσομέν  5 άν  om.  A.  · τού  OIP.  C.  7 ήμΤν 
ζ*.  8 γή  Α ; ή γή  ζ",  9 άφγ,ρεθη  ύπ*  αυτής  tO  σπερμάτων  ώς  όρώμεν  R, 


248 


247  PHOTII  PATRIARCHA'  CP. 

micis  inutile  ad  comedendum  facit.Corruplionem  a ρετσιν  · V,  δε  λαβούσχ  τά  σπέρματα  μιμείται  zk 
autem  Unquam  conceptionem  quamdam  possidens,  μνήματα,  καί  σήπει  τον  κόκκον  ώ;  δ **  τάφος  το 
mortuam  seminum  feturam  putrefactione  geslat,et  σώμα,  καί  δεξαμενή  ζώντχ  καταφθείρει  νεκρότητι, 
fit  mater  Vlt»,  granis  corruptio,  et  mors  partus  μέση*  [836  Η.]τε  18  σχφώ;  τη*  τού  κόκκου  διασήψχσ* 
pater  designatur.  Nova  illa  doloris  terrae  partu-  καρδίαν  άχρηστον  καί  μύρμηξιν  «Ic  τροφή*  Απεργά- 
rienlis  lex  est,  nisi  fiat  mortuus  fetus, non  fingitur:  ζεται.  νΠσπερ  δε  τίνα  σύλληψιν  την  φθοράν  κτησα- 

si  vixerit, non  formatur.Hinc  igitur  et  formicae  dis-  μένη,  κυοφορεί  νεκρωθέντα  τή  σήψει  των  σπερμά- 
Secta  grana  in  terram  defodiunt, Sectione  germen  των  τα  Ιμορυα  · και  γίνεται  μήτηρ  ζωής  τοΤς  κόκκοι; 
β corruptione  impedientes. Oportuit  enim  et  515α  ή νεκρωσις,  καί  θάνατος  τόκου  πατήρ  Αναδείκνυται. 
formicarum  naturam  testificari, terram  post  cornr  Καινός  ουτος  τή  γή  των  ώδίνων  6 νομος  · Αν  μή  γένη- 
ptionem  producere  semina  : et  vide  pariendi  tal1  ται  νεκρδν  τδ  βρέφος,  ού  πλάττεται  · Αν  ζή,  ού  μορ- 
modo  miram  naturam.  Accipiens  solum  granum,  φούτχι.  Ταύτη  αρα  καί  μύρμηκες  τετμημένους  τους 
corrumpit,  corruptum  vero  multipliciter  pullulare  κόκκους  είς  γήν  Αποτίθεντχι,  τή  τομή  τήν  τής  **- 
facit,  granum  in  varias  partes  formans.  Calamum  χρώσεως  βλάστησιν  κωλύυντε;  · Ιδει  γάρ  καί  μυρμήχων 
spicis  dat  pro  ossibus,  et  tenuem  pro  pelle  exte-  φύσιν  μαρτυρήσαι  τή  γή  μετά  φθοράν  γεννώση  τα 
rlus  adaptat  tuniculam,  radicem  inferius  vinculis  g σπέρματα.  Καί  σκόπει  μοι  τής  ώδτνος  τδ  θαύμα  · λα- 
quibusdam  tanquam  nervis,  et  venis  cingit,  pro  βούσχ  μόνον  τδν  κόκκον  φθορφ  παραδίδωσι,  φθαρέν- 
UOguibuS  granis  addit  aristas  Spicarum, quae  contra  τα  δε  πολλοστόν  Αναθάλλει  πρδς  ποικίλα  τον  κόκκον 
volucres  certent.  Quomodo  haec  omnia  ex  uno  σχηματίζουσχ  μέλί,.  ϊήν  καλάμην  τοΐς  στάχυσιν  Αντ* 
grano  corrupto  oriuntur?  Hoc  veroesl  multo  m»ra·  όστέων  έντίθησι,  καί  λεπτόν  έξωθεν  οΓον  αντί  δέρμα- 
bilius  resurrectione.  Nam  tunc  quidem  mortuos  τος  καθυφαίνει  χιτώνα  · δεσμοΤς  κάτω  την  βίζαν  ώς 
quos  natura  accepit,  reddit  : nunc  vero  multa  pro  νεύροις  τισί  καί  φλεψί  περισφίγγει,  Αντ*  ονύχων  τοΤ; 
uno  mortuo  ad  regenerationem  grana  profert.  Ο κόκκοις  έμπηγνύσά  τάς  μαχομένας  τοΤς  πτηνοΤ;  των 
dementiam  gentium  incurabilem  : Vident  terram  Ασταχύων  Ακίδας.  Πώς  απααι  τούτοις  έξ  ένδς  κόκκου 
tradentem  agricolae,  quae  non  accepit  ; Creatori  φθαρέντος  ή γέννησις  *3  j τούτο  τής  Ανχστάσεως  θχυ- 
vero  reddituram, quos  illi  prius  mortuos  credidit,  μαστότιρον.  Τότε  μεν  γαρ  ούς  έλχβεν  ή κτίσις  νε- 
sperare  nolunt.  Ideo  et  Paolus  seminum  exemplo  κρ'.ύς  άναδίδωσι,  νυν  δε  πολλούς  Ανθ*  ένδς  νεκρωθέν- 
utitur*.  Quanquam  clarius  habeat  exemplum  de  τος  εις  Αναγέννησιν  κόκκους  προβάλλεται.  τής 
infantibus  e vulva  matris  prodeuntibus.  Formatur  ‘Ελλήνων  Ανιάτου  φρενοβλαβείχς  1 βλέπούσι  την  γήν 
enim  tanquam  in  sepulcro,  in  utero  nondum  exsis·  γ*ωργψ  διδοΰσαν  α μή  παρέλαβε  · τψ  κτίστη  δε  ταύ- 
tons  infans,  naturae  fasciis  involutus, et  similis  estc  την  Αποδώσειν  ούς  αυτή  παρχκχτέθιτο  ούκ  έλπίζουσι. 
mortuo,  fasciis  sepulcralibus  circumstricto.  Nam  Δια  τούτο  καί  Παύλος  τψ  των  σπερμάτων  παραδεί- 
mortuorum  quidem  tuitus  arctius  conclusus  est,  OS  γματι  χρήται,  καίτόι  γε  λαμπρότερον  έχων  παράδει- 
in  utero  mutum, manus  et  pedes  in  ventre  tanquam  γ**  τήν  έκ  μήτρας  τών  Ανθρώπων  πρόοδον.  Πλάττε- 
in  tumulo  extenduntur.  Matrix  egregium  fetibus  ται  με*  γ«Ρ  έν  τάφψ  τη  μήτρφ  ούχ  υπάρχον  τδ 
sepulcrum  est,  et  sepulcrum  quidem  fetoribus  non  βρέφος,  τοΤς  παρά  τής  φύσεως  δέ  ένειλημένον 
carens.  Tali  fetus  formatus  in  eepulchro,  for  maniis  ο**ργάνοις  προσέοικε  νεκρψ  δεδεμένω  κείρίαις.  Κέ- 
nutum  vocatus  Sequitur.Quid  igitur  tali  B.  Paulus  *λεισται  μέν  γάρ  τδ  βλέμμα  νεκρών  Ακριβέστερον, 
exemplo  Uti  cum  potuisset,  tacet  formationem  ad  άπρακτον  έν  τή  νηδύϊ  τδ  στόμα,  χεΤρες  καί  πόδες  ώς 
vitam  in  sepulcro  VuUae?Semlnum  vero  similitudine  έν  « σορψ  τή  γαστρι  συνεκτέτανται.  Τάφος  Ακριβή; 
resurrectionem  COnfirmat.Scivit  vivum  in  Utero  se-  τοΤς  έμβρύοις  ή μήτρα,  τάφος  ουδέ  τής  των  μνημά- 
men  formare  fetum, quaesivit  vero  mortuorum  quo*  των  δυσωδίας  έλεύθερος.  Τηλικούτ  p δή  τδ  βρέφος 
rumdam  reviviscenliumaspeciabilem similitudinem  έμμορφούμενον  μνήματι,  τψ  τού  μορφούντος  έπετχι 
etideoad  semina  respexit. Grana  enim  post  mortem  καλούμενον  νεύματι.  Τί  δή  τοσούτον  δ μακάριος  Π αύ* 
et  corruptionem  ex  putrefactione  reviviscunt  ,*  λο;  χεκτημένος  παράδειγμα  σιγφ  μεν  τήν  έν  τψ  τάφψ 
et  aperte  mortuorum  resurrectionem  declarant,  ρτής  μήτρας  είς  ζωήν  πλαστουργίαν,  σπερμάτων  δε 
Injuriam  (18)  facis  animae  praetextu  patrocinii,  τύποις  βέβαιοί  τήν  Ανάστχσιν  ; ήδει  ζώσαν  τή  νηδύϊ 
et  in  pugna  adversus  corpus  contra  ipsam  animam  τήν  τα  βρέφη  σποράν  διαπλάττουσαν,  έζήτει  δε  νε- 
armaris  Factorum  enim  remunerationes  cum  ani-  κρών  τινων  δρατώς  Αναζώντων  εικόνα,  καί  δια  τούτο 
ma  non  communicans,  et  carni  debitam  poenam  Απεβλεψε  πρδς  τα  σπέρματα.  Ο*  γάρ  κόκκοι  μετά 
animae,  tanquam  sola  pecasset,  irrogas.  Si  enim  τήν  έκ  σήψεως  νέκρωσιν  καί  φθοράν  Αναζώσι,  καί 

• I Cor.  χν,  15,  36. 

VARIA  LECTIONES. 


**  δ om.  A.  **  τε]  δέ  Β.  *3  γένεσις  Β.  **  ενειλημμένδν  Α.  *5  έν  add.  Α.  **δή  Α : δέ  ζ". 

ΝΟΤΑ. 

(48)  Animi  et  corporis  comparatio.  Legenda  est  Aurea  Gregorii  Palamae  episc.  Thessal.  tom.  IX, 
Bibliolh.  SS.  Patrum. 


249  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXVI.  250 

γίνονται  της  τών  νεκρών  Αναβιώσεως  έ^αργίατατον  a anima  sola  remuneraticnem  BISfr  bonorum  ope- 
ούμοολον.  (1532  R.] ’Αδικβτς  την  ψυχήν  αυντ,γορίας  rum.Iaborumque  habeat, patet  etiam  eorum  quibus 
προσχήματι,  και  τη  πρός  τό  σώμα  μάχη  και*  έκείνης  homo  peccavit,  poenam  Solam  eS86  daturam.  Sed 
δκλίζη  Τά:  γάρ  ιών  πρχττομένων  Αμοιβάς  μή  με-  vide  ne  corpus  ei  animaro  adversus  sese  invicem  in 
ρζων  τη  ψυχή  καί  την  τη;  σαρκος  ώς  μόνη  πλημ-  judicium  voces.Merito  enim  corpus  cum  animae*· 
μελούαη  τιμωρίαν  ουνειοάγεις  l7.  Et  γάρ  ψυχής  μό-  poslularet.&i  honores  recle  factorum  sibi  adimeret: 
νης  αί  |837  H | των  πόνων  καί  Ανδραγαθημάτων  animaque  vicissim  cum  corpore, si  debitas  illi  p®- 
άμοιβαϊ,  δηλον  Sit  και  ών  ημαρτεν  ό άνθρωπος  at  nas  se  solum  «ideret  sustinere  oportere.  Quin  po- 
τιμωρίαι.  ’Αλ>#  δρ*  μή  σώματι  και  ψυχή  καθίζης 18  tiui  utrumque  contra  judicem  incitas:  corpus  qui- 
κχτ*  άλλήλων  κριτηριον.  Σώμα  μεν  γάρ  εικότως  κα-  dem.  quia  retributione,  quam  meretur,  privatur  ; 
τχδοήσεται  ψυχής,  τών  κατορθωμάτων  αύιού  τάς  animam  vero,quoJ  eorum  quorum  non  est  conscia, 
τιμάς  άρπαζούαης,  ψυχή  δ*  αύ  σίγματος,  τάς  οφειλο-  pcense  ab  ea  exigantur. Copulasti  ιπβ,ο  Domine, cor- 
μένας  πληγάς  έκείνψ  μόνη  εις  πραττομένη  19.  Μάλλον  pori  incorpoream,  et  Soli  mihi  res  terrenas  non 
δ*  Ικάτερον  αυτών  παροξύνεις  κατά  τού  κριτού,  το  commisisti, et  a me  sola  poenam  exigis, et  do  poenas 
usv,  oTs  δέον  έψειν  άμοιβά;  ών  έστέρηται,  την  δε,  ών  ^ eorum, quibus  corpus  peccavit,  ebrietatis,  fornica· 
ούχ  ύπαίτιος,  δέον  μηδ’  ευθύνεσθαι  οΤς  είσπράττεται.  lionis, gulae.  Ubi  enim  Sunt  h®C  animae  propria,  Ut 
Σώματί  μα  συνηψας,  ώ Δέσποτα,  την  άαώματον,  καί  invidia  forte, vel  hseresis?Quemadmoduin  enim  haec 
I torti  τα;  έπι  τής  γης  ούκ  έπίστευσας  πράξεις,  καί  non  SUQt  corporis,  SIC  neque  illa  animae,  etsi  alle- 
xipk  μόνης  άπαιτεΤς  τάς  εύθύνας.  Καί  δίδωμι  δίκας  rum  sine  altero  td  utraque  ineptum.  CorpUS  νβΓΟ 
ών  at  πράξεις  τού  χώματος,  μέθης,  πορνείας,  γα-  cum  alia  ρΓΟ  Se  dicat  justa, tum,egO  pro  te  mortem 
στριμαργίας.  Πού  γάρ  ταύτχ  ψυχής,  ώσπερ  φθόνος  oppetii,  non  anima.  Non  enim  meum  est  laborare 
τυχόν  ή δόξης  ασέβεια  ; ώσπερ  γάρ  ού  σώματος  ταύ-  ob  leges  tuas  jejuniis,  et  vigiliis.  Per  membra  mea 
τα,  ούτως  ούδ*  έκετν*  ψυχής,  it  και  χωπις  θατέρου  virginitas.  Quomodo  igitur  non  iniquum, cum  mea 
θάτερον  δτργόν  πρδς  Εκάτερα.  τό  σώμα  δ’  αν  άλλα  τε  sint  certamina,  animam  sine  me  coronam  acci- 
φαιη  δίκαια,  και  ώς  έγώ  την  υπέρ  σού  τελειτήν,  pere.  Qltffi  est  sententia  eorum  judicii?  CommU* 
έλλ'  ούχ  ή ψυχή  δέχεται.  Ουδέ  γάρ  πέφυκεν.  Έμόν  ni$  merces,  et  communis  ρ&ηα,  quia  etiam  Utri - 
τό  ποίΐΐν  διά  τούς  σούς  νόμους  νηστείαις,  άγρυ-  sque  communia  opera  fuerunt  Quaoquam  in  ali— 
πνίαις*  διά  τών  έμών  μελών  ή παρθενία.  Πώς  ούν  quibus  contenlinno  unum  superat  alterum : et 
ολ  άδικον,  έμών  τών  άθλων  άν-.ων,  τήν  ψυχήν  χωρίς  sibi  invicem  conjuncta  fuisse  ab  initio  ad  com- 
έμού  λαμοάνΐιν  τά  έπαθλα  ; τίς  λύσις  αύτώ*  τής  ό(- C munes  labores  obeundos,  COnlitendum,  et  SCien- 
κης ; Κοινός  δ μισθός,  κοιναΐ  αί  ποινα',  δτι  κοι-  dum,  et  fore,  ut  communes  coronas,  parta  vic- 
να·.  βύτών  al  πράξεις,  κάν  έπ’  Ινίων  τό  έτερον  τού  toria  accipiant,  et  in  quibus  peccarunt,  communes 
συγκρίματος  πλεονεκτή  X0G  έτε'ρου.  και  τήν  συ-  poenas  luant. 

ζευχθεΤσαν  Απ*  άρχής  εις  κοινούς  πόνους  δυάδα  δεΤ  81  δμολογεΐν  και  ειδέναι  κοινών  και  τών  στεφάνων  άπο- 
λιυειν  19  οίς  νενικηκε,  και  είς  χοινάς  Απάγεσθχιτιμωρίας  ών  έπλημμέλησεν. 

Του  αυτού,  έκ  τού  είς  τό  Πάσχα  λόγου  δεύτε-  Ejusdem  altera  oratio  in  Pascha. 

ρου  2*. 

Άνάστασις  τής  τού  Κυρίου  προνοίας  τό  κεφάλχιον*  Resarrectio  ββΐ  Caput  providentiae  Domilll  : Ca- 
τού  κεφαλαίου  δέ  χυχή  μνημονεύουσα,  και  τή  περί  pitis  vero  anima  memor,  et  gratias  agens  benefa- 
τόν  ευεργέτην  εύχαριστίφ  συζώσα,  ταΤς  τού  έχθρού  ctori,  inim  ci  laqueis  capi  non  potest.  Ascende  ad 
δυσάλωτος  γίνεται  παγαις.  Άνάβηθι  πρός  τήν  τών  antiquorum  historias,  et  videbis  resurrectionis 
άνθρώπων  Αρχαιολογίαν  *3}  κ«ι  τήν  τής  Αναστάσεως  ^ adumbrationem.  Brutorum  enim  natura  animata 
σκιαγραφίαν  εύρήσεις. 'η  μεν  γάρ  τών  άλόγων  φύ  * creata  est, anima  cum  corpore  siirul  condita.  Adam 
σις  έμψυχος  δεδημιούργηται,  τψ  σώματι  τής  ψυχής  autem  sine  anima  0 Iulo  fictili  formatus  est, 
συγκατασκευ ασθείσης·  άψυψος  δέ  δ ’Αδαμ  πηλού  δια-  deinde  anima  inspiratione  formata  esi  b,  quin, 
πλασθέντος  μεμόρφωται,  εΤτα  ή ψυχή  τψ  έμφυσή-  ut  verius  loquar  , Superinducta  est.  Et  ΓΠΟΓ- 
ματι  μεμόρφωται  44,  μάλλον  δέ  Αληθώς  είπεΤν,  έπεισ-  tuorum  resurrectionis  Creator  primordium  sta- 
άγεται,  καί  τήν  Ικ  νεκρών  ευθέως  δ πλάστης  προοι-  tim  fecit.  Non  enim  e solida  protoplastum  fe- 
μιάζεται  έγερσιν.  Και  ούδ*  έκ  στερεάς  τόν  πρωτό-  cit  materia,  sed  514η  terrae  pulverem  in  for- 
πλαστόν  συντίθησιν  ύλης,  Αλλά  τής  γης  τό  χνοόιδες  mam  adduxit,  tollens  ab  initio  hominum  ill- 
χαλκεύει  πρός  μόρφωσιν,  πείθων  Ικ  προοιμίων  τύν  fidelitatem*  quia  etsi  pulvis  sit  mortllUS  et  im- 
άπιστον  δτι,  κάν  χυύς  ή νεκρύς  και  Ακίνητος,  ρ^ον  ή mobilis,  facile  anima  reOfTgere  facit,  et  nul- 

k Geo.  ii,  7. 


VARIiE  LECTIONES. 


*7  εισάγεις  ζ".  18  καθίζεις  A.  18  πραττομένη  A.  πλεονεκτεί  **  δεΤν  Α.  Μ δευτέρου  λόγου 

® Αρχαιογονίαν  A.  8Α  μεμόρφωται  μάλλον  δέ  Αληθώς  είπεΐν  om.  Α.  καί  add·  At 


251  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  252 


lum  ferens  vestigium  vivificationis,  nec  accipiens, 
participem  reddit  vitalis  conjunctionis.  Non  enim 
corruptibile  corpus  fecit,  sed  tempore  quodam  so- 
lutioni tradit, vitiositatem  vasis  ex  peccato  purgans 
ac  sanans, et  putrefactum  peccati  mortalitate  inve- 
niens,mortis  fornace  dissolvit, et  ubi  solvit, vas  pu- 
trefactum de  novo  format,  necadmireris,  quasi  al- 
tiorem  captu  mortuorum  reformationem.  Tanta 
enim  ars  est  fictoris  in  fingendo, ut  etiam  aquae  na- 
turam in  simulacra  in  venti  e formet, hoc  mihi  ma- 
gis mirandum  videtur,  quam  ipsa  resurrectio.  Ibi 
enim  e pulvere  mortuus  formatur,  et  figulus  vas  e 
terra  format, nostris  artibus  similia  repraesentans: 
hic  vero  nuda  quaedam  gutta  factorum  est  lutum, et 
e gutta  fit  animal  ratione  proditum.  0 artem  ex 
aqua  simulacra  formans.Et  non  hoc  solum  mirum 
est,  aquam  sculpi  in  animarum  simulacrum,  sed 
intus  formari  fluctuans  semen.  Sanguis  enim  undi- 
que bulliens, semen  huc  atque  illuc  nutans  et  a?g  e 
stabile  facit,  et  illis  decumanis  agitatum  fluctibus, 
animata  tamen  statua  perficitur.  0 pictorem  in 
fluctuanti  linteo  secure  pingentem.  Sanguis  enirr. 
tanquam  linteum  subjacet  forrnato  fetui.  Hoc  Sa- 
lomon etiam  cum  stupore  admirans,/n  venire. in- 
quit, matris  figuratur  sum  caro , decem  mensium 
tempore  coagulatus  sum  in  sanguine  Femina 
enim  tanquam  pictoru  cilicina  proposita  est, colo- 
rum vero  materiam  vir  addit.Est  vero  quis  pictor  in 
utero,ex  uno  colore  e mullis  comp(  sitam  pingens 
imaginem. Sed  quomodo  e feculento  semine  oculis 
addidit  eleganter  pupillam,  quomodo  e substantia  < 
fluxa  ossa  condidii?quomodo  ex  soluto  semine  ner- 
vos compegit  ? quomedo  sanguinis  canales  venas 
desculpsit?  quomodo  cerebri  in  capite  custodiam 
ossibus  aptavit  ? quomodo  fetus  in  obscura  depic- 
tus Officina,  aptum  membrorum  situin  accepit  ? 
Sed  tanquam  radio  uterum  514 b illustrante, cui- 
que parti  proprium  membrorum  locum  pictor 
distribuit  : Amictus  enim  lumine  sicut  vestimen- 
to*, est  occultus  fetuum  pictor.  Quem  David  ce- 
lebrat dicendo  : Non  abscondisti  os  meum  a tet 
quod  fecisti  in  occulto e.  Hanc  c gutta  cogitans 
fictilem  artem,  respectu  figmenti  e terra  non  am- 
bigo. Quoties  enim  video  artificem  ex  aqua  con- 
dentem statuam,  melius  illum  statuas  e terra 
credo  facere. Quemadmodum  enim  si  quis  in  aqua  - 
pingit  litteras,  et  lineas  ducit,  idem  melius  in  ce- 
ra eas  efformabit,  sic  fluxo  semine  pingens  et 
sculpens  membra,  facilius  in  terram  membrorum 
figuras  pinget,  et  formabit,  et  qui  ante  ullum 
virtutis  meritum  sic  corporis  iu  utero  curam 
gessit,  post  opus  virtutis  quomodo  terram  disso- 
lutam sine  honore  relinquet?  Interime  corpus, et 
creaturam  occideris : non  erit  navis  sine  manibus, 


i ψυχή  πρύς  άνάστασιν  άγει  καί  to  μη  δ*  ίχνη  μήτε  λα- 
βον  μήτε  φέρον  ζ*»ώσεως  κοινωνον  itoterxai  ζωηφό- 
ρού  συμβιώσεως.  Ου  γάρ  φθοράς  xb  σώμα  διέπλασε 
πχρχνάλοαα,  άλλα  χρόνψ  xtvi  λύσει  παραδίδωσι,  την 
έκ  τής  [838  Η ] αμαρτίας  τού  σκεύους  καθαίρων  τε  και 
έξιο!>μενος  κάκωσιν  και  xtj  παρά  της  αμαρτίας  ευρών 
σεσχθρωμένον  θνητύτητι,  τφ  του  θανάτου  διά  λύει 
χωνευτήριο),  [1533- R.]  και  λύσας  πρύς  νεόπλαστον 
σκεύος  τύ  σαθρωθίν  άνχπλάττει.  Και  μώ  θχυμασης 
ώς  λογισμών  άνωτέραν  την  τών  νεκρών  άναχάλκευ- 
σιν·  τοσαύτη  γάρ  προς  άγαλματοποιίαν  ή τέχνη  τού 
πλάστου,  ώς  καί  φύσιν  υδατο;  εις  ανδριάντας  kv  γα- 
στρί  διαπλάττειν.  Τούτο  μ οι  παραδοςότερον  τού  περί 
την  άνάστασιν  Οϊύμχτος.  ’Εκεΐ  μέν  γάρ  έκ  χού;  νε- 
κρός πηλουργεΐται,  καί  tb  σκεύος  b κεραμεύς  έκ  της 
\ γης  άνατιλάπει,  σύμφωνά  πως  τσΤς  παρ*  ήμΤν  ένοει- 
κνύμενος  τέχναις*  ένταύθα  δε  γυμνή  τις  σταγών  τών 
πλαττομενων  γίνεται  πηλός,  καί  /ογικον  έκ  σταγδνος 
συντίθεται  ζόίδιον.  ii  τέχνη;  ές  ύδατος  γλυφούσης 
άγαλματα  ! καί  ού  τούτο  μόνον  παρέχεται  xb  παράδο- 
ξον, 8xt  γλύφει  το  ύδωρ  είς  έμψυχον  ξδανον,  άλλ*  δτι 
καί  κυματουμένην  την  γονην  Ινδόν  τεκτονεύει.  Αί- 
ματων  γάρ  πά^τοθεν  περιοράσσοντες  χείμαρροι 
περιρ^επες  ποιούσι  το  σπαρεν  καί  δυσστήρικτον  καί 
τη  τοσαύτη  ναυαγούμε νον  τρικυμί^  καί  ζάλη  προς 
έμψυχος  όμως  απαρτίζεται  άνδριάντα.  li  γραφέως 
επί  σαλευομένης  σινδδνος  ασφαλώς  ζωγραφούντος  ! 
το  γαρ  αίμα  οΤον  σινδών  τις  ύπόκειται  τη  μορφου- 
μένη  γονή.  Τούτο  καί  Σολομών  έκπληττόμενος  ελε- 
γεν,  *Εν  ποιλίφ  μητρδς  c γλυφήν  σάρξ,  δεκαμη- 
νιαίω  παγείς  kv  α"ματι.  Πρόκειται  μεν  ώσπερ  ζω- 
γραφεΤον  τι  το  θήλυ,  τών  χρωμάτων  δε  την  ύλην  το 
ά^εν  έπιβάλλει.  Καθηται  V δέ  τις  kv  τή  μήτρφ  ζω- 
φράφος,  έξ  ένος  χρώματος  πολυσύνθετον  καταποι- 
κίλλων  είκόνα.  Πώς  έξ  ίλυώδους  γονής  όφθαλμοΤς 
ένηγλάισε,  κόρην  · πης  έκ  ροώδους  ουσίας  δστών 
συνεπήξατο  φύσιν  ; πώς  έκ  λελυμένης  σποράς  νεύρων 
έστερέωσε  τόνον  · πώς  αίμάτων  σωλήνας  διέγλυψε 
τά;  φλέβας  J πώς  τάς  τών  οσχέων  έγκεφάλφ  πε- 
ριήρμοσε  θήκας  ; πώς  kv  άφεγγεΤ  xb  βρέφος  γραφό- 
μενον  ζωγράφε ίω  άσυγ/ύτου;  τάς  τών  μελών  άπεί- 
ληφε  τοποθεσίας;  άλλ*  ώσπερ  άκτΤνός  τίνος  την  νηδυν 
ένχυγαζούσης,  την  οίκείαν  έκαστψ  τών  μελών  b γρα- 
φεύς  άποδίδωσι  χώραν  *0  γάρ  άναβαλλομενος 
φώς  ώς  ίματιον  κρυιραΤος  γίνεται  τών  έμβιων  ζω- 
γράφος. Ον  καί  Λαοΐδ  δημοσιεύων  έοόχ·  Ουκ  έκρύβη 
το  όστούν  μου  άπο  σού,  δ έποίησας  έν  κρυφή. 
Ταύτην  την  έκ  σταγδνος  λογιζυμεν&ς  πλαστικήν  πρύς 
την  έκ  γης  άγαλμα τοποίαν  ού  διατέρομαι.  ''Οταν 
γάρ  ιδω  τεχνίτην  έξ  υδατος  πηγνύμενον  ξόανα 
όςύτερον  αυτόν  τούς  έκ  γής  άναπλάττειν  ανδριάντας 
πιστεύω.  *Ωσπερ  γάρ  εί  τις  έφ*  υδατος  γράφει  γράμ- 
ματα καί  γράμμάς  έγκολάπτει,  ούτος  τάς  εις  κηρόν 
εύχερέστερον  έγχαράττει,  ούτως  b τη  £οώδει  γονή 


c Sap.  νιι,  1.  * Psal.  cui,  2.  · Psal.  cxxxix,  14. 


VARLE  LECTIONES. 

16  περιβράσαντες  A.  t?  κάθηται  A ί ήνθητχι  ζ".  *8  όσχεων  έν  έγκ,  *0  ξόανον. 


253 


BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXVI.  254 

καταγραφών  καί  διαγλύφων  τα  μέλη  iqfov  είς  χοΰν  A neque  navigabile  eril  mare,  corpore  mortuo.  Mille 
του;  των  μελών  έγκατα^ ράψει  τβ  καί  διαμορφώσει  animalium  genera  frustra  erunt,  neque  nutrl- 
χαρακτήρας.  Καί  δ προ  της  άρετής  ούτω  τού  σώμα-  m<  Dtum  ex  iliis  essel.uequealiud  alimenti  loiniste- 
τος  φροντίσας  έν  [839  Η ] νηδύι,  μετά  την  έργασίαν  rium.  Artes  vero  ubi  erunt,  corpore  non  exsistente  ? 
της  άρετης  πώς  £v  είς  γην  δια^ρυεν  ατιμον  κατα-  Horae  vero  et  temporum  ordinatae  mutationes,  et 
λείψτι  30  ; άνε^ε  **  το  σώμα,  και  την  κτίσιν  ένέκρω-  ineffabilis  Cffilestis  motus  sapientia,  quam  Utilitatem, 
σας.  ούκ  εσται  πλοΐον  χειρών  ούκ  ούσών  3^  ού  πλω-  praeberent,  si  corpora  non  essent?  Et  quot  alia  quis 
τόν  πέλαγος  σώματος  οΐχομενου*  τά  μυρία  γένη  τών  considerarit  ? Unde  igitur  inveniam  corpus  futuris 
ζώων  μάτην,  ούτε  τροφής  εξ  αυτών  ούτε  θεραπείας  donis  indignum, Cui  tantum  ab  omnibus  concessum 
άλλης  τψ  σώματι  χορηγουμένης.  Τέχναι  δε  πού,  σώ-  honorem  video  ! Utrum  existimatis  Deum  corpus 
μχτος  ούκ  δντος  ; ώραι  δε  καί  καιρών  εύτακτοι  μετά-  quod  pisces  comederunt  invenire  non  posse  ? et 
βολαΐ  συρανίας  κινήσεως  άψητος  σοφία  τίνα  άν  quomodo  qui  infinitas  cogitationes  animi  agitatas, 
παράσχοι  χρείαν,  τής  σωματικής  φύσεως  ού  παρού-  immistas  et  inconfusas,  habet  cognitas,  naturam 
αης  ; καί  πόσα  άν  τ»;  Ιτερα  θεωρήσοι  ; πόθεν  ούν  corporum  mistam  non  poterit  discernere?  Facitis 
νύρω  το  σώμα  τών  μελλόντων  δωρεών  άνάξιον,  φ nimirum  divinitatem  inferiorem  nostris  artibus, 
τοσαΰτην  δρώ  διά  πάντων  δεδωρημένην  τιμήν  ; β Nos  enim  e terr®  arena  vitrum,  aurum  (exempli 
[1536  R.]  άλλ*  ίρα  ύμεΤς  Ιχθυόβρωτον  ύποπτεύετε  gratia), aes,  argentum,  igni  dantes,  scrupulos  sepa- 
σώμα  τόν  θεόν  ζητοΰντα  μή  εύρήσειν  ; και  πώς  δ ramus,  et  deterimus,  tametsi  nihil  horum  in  lapi— 
μυρίους  έν  ψυχή  λογισμούς  στρεφόμενους  τψ  τής  dis  natura  apparuerit,  et  vinum  aquae  immistum 
γνώσεως  εχων  άμιγεΤς  καί  άσυγχύτους  ταμιείψ  την  ilerum  in propriam naturam  discernentes, utrumquo 
τών  σωμάτων  μιγεΐσαν  ούκ  άναλήψιται  διακρίνας  restituimus.  Sed  Dei  potestas  et  sapientia  infinitis 
φύαιν  ; άσθενέστερον  τον  θειον  τής  παρ'  ήμτν  άνα-  modis  humanam  artem  et  intellectum  excedens, et 
πλαττετε  τέχνης.  Και  γάρ  ήμεΐς  έκ  γεώδους  ψάμμου  universorum  naturam  in  se  comprehendens  et 
καί  ύελον  καί  ψρυσον  (εΐ  τύχοι)  καί  χαλκόν  καί  αρ-  continet  s,  et  variam  corporis  compositionem,  et 
ρρον  πυρί  δόντες,  τά  λιθίδια  διακρίνομέν  τε  καί  mistionem  in  naturae  promptuario  puram  conser- 
άποθλίδομεν,  μηδέν  αυτών  καθορύμενον  kv  τή  τού  vat.  Non  enim  extra  naturam  8 15«  in  creatura, 
λίθου  φύσει·  καί  οίνον  υδατι  κραθέντα  πάλιν  διακρί-  corporis  natura  est,elsi  per  mille  mortes  fluat so- 
νο*/τες  είς  την  Ιδίαν  φύ»ιν  άποκαθιστώμεν  έκάιερον.  luta.  Ideo  in  propriam  facile  formam  revertitur, 
’Αλλά  γάρ  ή τού  θεού  δύναμις  καί  σοφία  άνεφινοή-  et  de  honore  participat,  cujus  illam  participem 
τοις  μέχροις  τής  άνθρωπίνης  κα\  τέχνης  καί  συν-  fieri  oportuit,  cum  etiam  una  certaverit, 
έσεως  ύπερέχουσα,  καί  την  τών  όλων  ούσίαν  έν  53  Ιαυτή  συλλαοούσα  καί  περιέχουσα,  καί  τήν  πολύτρο- 
πον τών  σωμάτων  σύγκρισιν  34  καί  μΐξιν  έν  τοΤς  τής  φύσεος  ευκρινή  συντηρεΤ  ταμιείοις.  Ού  γάρ  έξω  τής 
Ιν  τή  κτίσει  φύσεως  ή τού  σώματος  φύσις,  καν  διά  μυρίων  £έη  λυόμενη  θανάτων.  Διό  προς  τήν  οίκείαν 
εύκάλως  έπαναγεται  μορφήν^  καί  κοινωνιΤ  τών  τιμών,  ών  αύτή  35  μετασχεΤν  εδει  συνδιενεγκούση  καί 
τούς  αθλους. 

Τού  αύτού  έκ  τού  είς  τήν  ’Ανάληψιν  α'  λόγου,  c Ejusdem  homilia  prima  de  Christi  ascensione · 
Τό  προοίμιον.  Prooemium. 

Είς  ούρανόν  μεν  καί  γήν  ή τής  κτίσεως  διαμεμέ-  In  coelum  et  terram  creaturae  natura  divisa  est : 
ρισται  φύσις,  ούκ  έφ  δέ  με  τήν  διαίρεσιν  βλέκειν  ή non  permittit  me  divisionem  videre  gratia,  quae 
συνάψασα  σήμερον  τήν  κτίσιν  χάρις,  τίς  γάρ  άν  hodie  creaturam  connectit.  Quisnam  deinceps 
έΤποι  λοιπόν  ούρανόν  καί  γήν  διηρήσθαι,  καί  Λάχω  dixeril,coelum  et  terram  divisa  esse,  cum  supra  et 
της  φύσεως  τής  έμής  καΐ  άνω  τής  έμή;  βασιλευού-  infra  natura  mea  regnet?Sed  infra  quidem  corrup· 
σης ; αλλά  κάτω  μέν  Κτι  τή  φθορφ  τυραννούμεθα*  tione  adhuc  premimur.  Quando  vero  in  ccelum 
?ταν  δε  είς  οσρανδν  άναβλέψωμεν,  τήν  φθοράν  ή oculos  convertimus  corruptionem  natura  deponit, 
φύσις  άποτίθεται.  Βλέπει  γάρ  άνω  τήν  τών  κάτω  Videt  enim  supra  eorum  qui  infra  mo'  lui  resur- 
v εκρών  άναστάσιμον  ^·ζαν.  a κέρδους  ζημίας  rectionis  radicem  (Christum) : ο lucrum  e damno 
προΐΑθόντος  ! κατινεχθέντες  ήρθημεν  ε’ς  ύψος·  ώσ-  proveniens!  Deorsrm  missi  tollimur  in  alium, ex- 
θέντες  είς  ούρανόν  άνηνέχθημεν  έσω  τού  παραδείσου  pulsi  in  coelum  reducimur  Inlra  paradisum  vulne- 
πληγέντες  έξω  τήν  θεραπείαν  εύρήκαμε;.  Πού  σοι,  rati,  extra  illum  re  nedmm  invenimus.  Ubi  tibi 
καταποντιστά,  τό  κακούργημα;  3v  επηξας  τψ  κυ-  pirata,  maleficium  est ? Crux  quam  gubernatori 
βερνήττ^  σταυρόν,  γέγονε  τή  ναυαγούσα  φύσει  πη- D fixisti,  vertitur  naturae  naufragae  in  clavum  navis, 
δάλιον,  καί  προς  ούρανίου;  οίακίζεΐ  λιμένας  κυ-  et  ad  coelestem  nos  portum  fluclu&otes  ducit,  ac 
μ αι  νομέ  νους  3β  ήμας  καί  άποκαθίστησιν,  "ϋσπερ  sistit.  Quemadmodum  apostolorum  oculi  e terra 
[840  H.]  al  τών  μαθητών  έκ  τής  γης  πρός  ούρανόν  ad  coelum  sublati  erant,  carne  paulatim  sursum 

VARLE  LECTIONES. 

30  καταλείψει  A.  31  άναλε  — άθλους  om.  Β.  δ®  ούσών  A : ίτων  33  έν  om.  A.  34  σύγκρασιν  ζ", 

® αύτή,  αύτά  Α·  **  κυμαινόμενους,  κυβερνωμένους  Α. 


255 


. PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  256 

translata,  sic  et  coelestes  spiritus  incorporei  de  A άνηρτ/,Οησχν  οψει;.  τή;  σχρκό;  κατά  μικροί  ύψου- 
coelo  in  coelos  espiciebani  ore  hi&nte,  corporis  μένης^  ού~ω  κχΐ  των  tv  ούρχνοΤς  άσωμάτων  δ δήμος 
ν natura  supra  ipsos  ascendente,  donec  in  sinum  ές  ουρανού  πρός  ούόχνδν  έχεχήνει,  της  tw  σώμα· 
Patris  suscepta  est.  0 secura  hominum  spes,  in  τος  φύσεως  έπέ/.εινχ  καί  αύτών  άνιούσης,  έως  εν 
coeli  regem  ejusdem  naturae  possidens,qui  iterum  χόλποις  τον  Πχτρό;  ύπεδέγθη.  ’ΑσφχλεΤ;  αί  τού 
eadem  cum  came  omnibus  apparebit.  γενου;  έλπίδες,  kv  ούρχνω  βασιλέα  συγγενή  χΐχχη- 

μέναι,  δς  και  πάλιν  μετά  τή;  αυτής  σχρκός  πάσιν 
δφθήσετχ  ι. 

Ejusdem  Homilia  secunda  de  eodem  festo.  Τού  χύτού  έχ  του  et;  την  χύτην  β'  λόγον. 

Ο religionem  omnibusregibusmagis  regiam!  Quae  "a  βχαιλέων  πάντων  βχσιλικωτέρα;  θρησκείας  57  f 
enim  arnls  reges  acquisiverunt,  illa  sine  armis  α γάρ  δπλοις  βασιλετ,*  συνεκρό-ου»,  αύτή  χωρίς 
ostendit  se  evertere.Quse  maciantes  vetabant,  haec  οπλών  έδιίκνυτο  κατιλύουια*  α σφάττοντες  διεκώ· 
mactata  applausu  excepit,  et  csedibus  contra  oia*·  λυον,  χυτή  σφαττομένη  συνε*ρό~ει,  xxl  τχΤς  σφχ· 
Ctanles  trophsea  statuit.  Ecclesi®  palmites  SUCCISI  γβίς  χχτχ  των  σφχττόντων  άνίστη  τα  τρόπαια.  Γα 
erant,  et  fructus  fidei  magis  progressus  est, et  fl  >-  τη;  Εκκλησία;  κχτεκόπ-.ετο  κλήματα,  καί  δ τής 
rem  immarcessibilem  proferebat.  E radice  enim  B πίστεως  επεδίδου  μάλ)ον  58  καρπός  καί  τδ  άνθος 
palmitis  enati  sunt/ quae  vere  dixit:  Ego  vici  άμάρχντον  έφερε.  'ρίζ*ς  γάρ  έκπεφύκει  τα  κλη- 
mundvm,  ego  sum  vilis,  VOS  vero  palmites*.  Ste-  ματχ  ττ,ς  άψευδω;  είπούσος'  ’Εγώ  τον  κόσμον  νε- 
pbanus  lanquam  ramus  ab  Ecclesia  excisus  est, et  νίκηκα.  *Εγώ  ειμι  ή άμπελο;,  ύμεΤς  τα  κλήματα, 
alius  palmes  martyrum  pullulavit.  Jacobus  Ct  Στέφανο;  εκλαοεύετο,  xxl  άλλο  κλήμα  μαρτύρων 
Petrus  amputati  sunt:  alius  rursum  martyre  Ιβλάστανεν.  [1537  R.]  'Ιάκωβος  άπετέμνετο,  καί 
enascitur  : quo  exciso,  alium  rursus  uberem  pal-  Πέτρος  άλλο;  πάλιν  μάρτυς  άνεφύετο.  Ούτο;  έξεκό— 
mitem  radix  protulit.  51  &b  Vindemia  decerptus  πτετο,  καί  Παύλον  άλλο  κ>ήμ«  πολύκαρπον  ή ρίζα 
est  Paulus,  et  alius  racemus  martyrio  matures-  προύβά>λετο.  ’Ετετρύγητο  Πχϋλος,  καί  βότρυς  άλλος 
cens  Thomas  apparuit,  et  undique  radix  villde-  μαρτυρίου  τ.ερκάζων  δ θωμά;  άνεφχίνεχο.  Kxi 
miata  fructum  tulit  uberiorem,  et  germen  dura-  πχντχχόθεν  ή £ίζ*  τρυγωμένη  των  τρυγώντων  έφερε 
bilius,  quam  qui  vindemiarunl.  Etenim  qui  ττ4ν  φοράν  άπληστότερον  & και  μονιμωτέραν  τήν 
exscindebant  paulalim  arescentes  exstincti  sunt,  βλχ’στησιν.  Καί  oi  μεν  κόπτοντες  κατά  μικρόν  ήφα- 
Ecclesia  vero  fructibus  omni  tempore  onusta,  νίσθησχν  μαραινόμενοι,  ή δε  τψ  κχρπω  διά  πχντός 
fines  terrae  suis  plantis  comprehendit.  βρίθο^α  τά  πέρατα  τής  γης  περιέλαβε  τοΤς  βλασχή- 

c ^α51ν· 

Ejusdem  Homilia  tertia  in  idem  festum.  Proce - Τού  χύτου  έκ  εού  είς  τήν  αύτήν  έορτήν  γ'  λόγου 

mium.  τό  προοίμιον 

Divinae  bonitatis  imber  incipiens  hominibus  ef-  'Ο  θείος  τής  άγαθότητος  δμβ^ος  άρξάμενος  τοΤς 
fundi,  hodie  supra  modum  auctus  est,  et  magna  άνθρώποις  *0  έκχεΐσθχι  προς  Αμήχανον  σήμερον  δω- 
olim  [exhibita]  beneficia  majoribus  hodie  obscu-  Ρ£ων  ύπερήρθη  πλημμύραν,  καί  τά  μεγάλα  κχτ- 
ravit.  Nam  erant  quidem  ante  hoc  beneficium  έκρυψε  μέίζοιιν.  TQv  μέν  γάρ  καί  τά  προ  τής  παρ- 
illustria, et  summi  amoris  signa:  Adam  e virgineo  ούση;  εύεργεσία;  λαμπρά,  καί  τή;  άκρας  φιλοτι— 
sanguine  novus  factus,  corporum  morbi  fugati,  et  μί2ς  απόδειξις,  ’Αδάμ  έκ  παρθενικών  αιμάτων 
ex  animabus  daemonia  ejecta. Latrones  principem  κκινουργούμενος,  σωμάτων  αί  νοσοι  φυγχδευόμεναι 
latronum  vincunt, et  de  eo  triumphant:  resurrectio  ψυχών  έλαυνόμενα  τά  δαιμόνια,  λ^στχί  τόν  Αρχι- 
morti  succedit.  Sed  hactenus  hffiC  plena  sunt  bo·  ληστήν  νικώντε;  καί  θριαμβεύοντε;,  θάνατος  λαμ- 
noris  et  splendoris,  sed  donum  quod  nunc  ede-  6άνων  διάδοχον  τήν  άνάστασιν.  Άλλ*  έω;  μεν  νυν 
Liramus,  non  admiu>t  comparationem.  Et  amor  ταύτα  γέ^ ti  καί  φιλοτιμίας  καί  λαμπρότητος·  τό  δέ 
Creatoris  erga  nos  vincit  seipsum,  et  una  cum  VI-  νυν  έορταζόαενον  δώρον  ούκ  ανέχεται  συγκρί:εως 
Ctoria  ornatur:  el  qnae  illam  vicit,  nihilominus  D -ίετασιν  έπιδέξασθΑΐ,  καί  νίκφ  μεν  έαυτήν  ή περί 
quam  si  horum  singula  victori®  coronam  repor-  ήμας  τού  πλάστου  φιλοτιμίά,  συγκχλλωπίζεται  δε  XTi 
tarent.  Terrigena  natura  terram  relinquens,  quin  νίκ^,,  καί  ά xf,v  προς  έκείνην  ή^ταν  ήνεγκεν,  ούδέν 
potius  ferens,  in  cadum  transfertur.  Et  hoc  quod  έλαττον  ή ει^ερ  τούτων  kxxrcov  τόν  τής  νίκη;  άν- 
dicturn  est : Faciamus  hominem  ad  imaginem  et  εδησατο  στέφανο·*.  *H  γηγενή;  ®ύσις  τήν  γήν  άφεΤσα, 
similitudinem  nostram  s,  magis  reformationis,  μάλλον  δέ  φιρουσα,  εις  ουρανούς  μετοικίζεται.  Καί  το, 
quam  formationis  esse  videtur.  Exemplar  immor*  Ποιήσωμεν  άνθρωπον  [841  Η ] κατ'  εικόνα  ήμ*- 
talitalis  est  forma  hodie  assumpta,  adumbratio  τέραν  καί  καθ’  δμοίωχιν,  τή;  Τ,ναπλάσεως  μάλλον 
hujus  et  typus  est  initium  creationis  nostr®  ad  Ιργον  ή τής  πλάσεως  έπιδείκνυται.  'Αρχέτυπον 
imaginem  Dei.  Loqui  debet  asinus,  ne  quis  sit  in-  τής  αθανασίας  ή ήμερον  άνχληθεΐοχ  μορφή,  σκιχ- 

1 Joan.  χνι,  33  ; Joan.  xv,  5.  * Genes,  i,  20. 

VARIiE  LECTIONES. 

57  θρησκεία  B.  μάλλον  άπεδίδου  ζ*.  59  άπλαστρτφχν  Α.  40  τοΤς  άνθρώποις]  είς  ανθρώπου;  Β.  4« 

Αρχέτυπον  — έπουρανίοι;  om.  Β. 


25? 


258 


BIBLIOTHECA.  —COD.  CCLXXVII. 

γρχφίχ  δέ  καί  προτυπωσις  τούτου  ή πρύς  τήν  θείχν  A credulus : ante  locutus  est  serpens, Virgo  parit.  Ne 
clxovx  τής  έμής  δημιουργίας  καταβολή.  Έμελλεν  4S  libi  novum  videatur^  paril  quae  anlea  sterilis  fuil9 
o .oc  "λαλεΐν  · *ίνα  μηδείς  άπιστή  προελάλησεν  pariendus  erat  Adamus  morte  superior, ne  quaeren- 
οφις.  Παρθένος  τίκτει  · Τνα  μή  σοι  ξένον  δειχθή,  τ'-  do  ut  credas  defatigeris. PrimusAdam  aecipit  sen- 
κτει  προφθάσασα  στείρα.  "Εμελλεν  Άδαμ  θανάτου  tentiam  de  immortalitate:etEnoch  habes, etEliam, 
τίκτεσθαι  κρείττων  · ’ίνα  μη  κάμ^ς  επιζητών  πι-  qui  immortalitatis  mysterium  adumbranl.  Creator 
στεϋααι,  ό πρώτος  ’Αδαμ  τας  έπ*  άθαναα  ίφ  δέχεται  enim  hos  adhuc  tenet  in  corpore,  naturam  exsul- 
ψήφους.  Και  τον  Ένώχ  έχεις,  ναι  δή  /αι  τδν  'πλίαν,τδ  tantem  consolans,  qui  etiam  post  exsilium  iterum 
τής  Αθανασίας  σκιαγραφούντας  μυστήριον*  κατέχει  immortalitati  sit  illam  re&tituturuS.  Lapsi  parentis 
γαρ  τούτους  ό Πλάστης  έν  σοΝματι,  ψυχαγωγών  τήν  quae  irrepsit  mortalitas, non  peccantis  filii  in  solu- 
έςοριστον  φύσιν,  ώς  και  μετά  τήν  ύπερόριον  φυγήν  tionem  indiget  6l6ft  Supplicio,  quem  exspectare 
πάλιν  είς  τήν  Αθάνατον  έιταναγάγοι  πολιτείαν.  'Η  natura  per  Enodi, et  Eliam  antea  consuevit.Te  vo- 
012  πταίσαντος  Πατρος  επεισελθουσα  θντ,τότης  «να-  lente  non  moritur  mortalis,  ut  Enoch,  et  Elias  me 
μαρτήτου  παιδδς  είς  διάλυσιν  ϊϊζττο  τής  τιμωρίας,  δν  docent, et  per  illos  resurrectionem  speramus,  quia 
αναμένειν  ή ©άσις  διά  τβ  Ένώχ  και  ’Βλίου  διδασκο-  nondum  mortui  sunt.  Mortuis  vero,  quam  quaeso 
μέντ,  προειθίζετο.  ν0τι  σου  βουληθέντος  ούκ  άπο-  Β praebeant  exspectationem  resurrectionis  ii  qui  non· 
θνήσκει  θνητός,  Ένώχ  με  καί  ’Βλία;  δι^άσκουσι,  dum  mortui  sunl?Sed  si  quis  a mortuis  excitatus  in 
καί  γένοιτ*  Αν  δι’  αύτών  Αθανασίας  έλπίς  τοΐς  ουπω  coelo  regnat,  ille  omnibus  hominibus  certum  im- 
Οανάτφ  προσομιλήσασιν  · νεκροτς  δε  τίνα  Αν  παρά-  mortalitatis  beneficium  dat.  Ideo  natur»  format 
σχοιεν  o\  μήπω  θανδντες  προσδοκίαν  Αναβιώσεως  ; Deus  immortalitatis  e natura  faciem, et  ostendit  su- 
Αλλ’  έαν  τις  έκ  νεκρών  Ανάστας  έν  ούρανψ  βασιλεύς,  pra  naturam  natura  e naturae  ducem.  Qui  mortem 
ουτος  τψ  έμψ  πα*τί  γένει  τδ  τής  αθανασίας  Αναμφί-  gustavit,  in  CCBlo  a mortuis  collocatur,  Ut  e terris 
βολον  δώρον  παρέχεται.  Δια  τούτο  πλάττΕί  τή  φύσει  natura  ad  eum  qui  in  coelis  est  respiciens, nihil  de 
θεός  Αθανασίας  1κ  τής  φύσεως  πρόσωπον,  και  δεί-  immortalitate  addubitet, videns  regem  in  aBternum 
κνυσιν  ύπερ  ούσ»ν  έκ  τής  φύσεως  προστάτην  τή;  in  coelis  e se  natum  regnare.Quis  potentias  Domini 
φύσεως.  fo  θανάτου  γευσάμενος  έν  ούρανοΤς  έκ  euai  rabil?Regnat  cum  divinitate  natura,quse  prius 
νεκρών  ένθρονίζεται,  ώς  αν  κάτωθεν  ή φύσις  πρδς  in  paradiso  nec  divinam  vocem  audire  sustinuit, 
τον  έν  ούρανοΤς  Ατενίζουσα  [1540  R.]  μηδέν  επι-  sed  pre  timore  fugit,  et  sese  ocultavit.  0 Dei  erga 
διστάζω  u τή  Αθανασία,  τον  έξ  αυτής  Α ιδίως  έν  ού-  me  bonitatem  ! Non  meminit  transgressionis,  non 
ρανοτ^  βλέπουσα  βασιλεύοντα.  Τίς  λαλήσει  -Ας  δυνα-  recoi  datur  pacti. quod  cum  serpente  malum  pepi- 
στείας  Κυρίου;  Συμβασιλεύει  As  βεότητι  φύσις  n c gimus,  ingratitudinem  hominum  non  reputat,  lap- 
πρΊν  Ιν  παραδείσψ  μτ,δέ  τής  θείας  φωνής  τήν  Ακοήν  sum  naturae  non  erubescit,  sed  in  barathro  mortis 
στέγουσσ,  Αλ/α  τψ  φόβω  δρχπετεύουσα  καί  κρυπτό-  jacentem,  in  ipsis  impietatis  rdylis  complectitur 
μένή.  'α  τής  περί  έμέ  χρηστότητας  ! ού  μνημονεύει  inenarrabilibus  amoris  divitiis,  et  illam  ex  infe- 
τής  παραβάσεως,  ού  μνησίκακε!  τού  προς  τον  βφιν  rorum  penetralibus  retrahens,  una  cum  divinitate 
συνθήματος,  τού  γένους  τή*  αγνωμοσύνην  ού  λογίζε-  sua  Creator  creaturam  elevans,  paterno  sinui  im- 
ται,  την  πτώσιν  ούκ  έπ^σχύ/θη  τής  φύσεως  * Αλλ'  έν  posuit  Ideo  Paulus  clamat  : ConteSUSCtlaV il,  et 
αύτοΤς  τοΤς  τού  θανάτου  κειμένης  46  βαράθροις,  έν  consedere  ηύ$  fecit  in  CcdeslibuS  b. 
αύτοις  τοΤς  τής  Ασεβείας  Αδύτοις  περιδρα'ττεται  τχύτ^ς  ά^ρήτψ  φιλανθρωπίας  πλούτψ,  καί  των  μυχών 
ταύττ,ν  Ανασπάσας  τού  φ'δου  καί  47  συνανυψώσας  αύτού  τή  θεόττ,τι  πλαστουργός  ό πλχστούργτ,μα,  τοΐς  ματρι- 
κοΐς  κόλποις  ένίδρυσε.  Δια  τούτο  κα!  Παύλος  έβδα*  Συνή γείρε  καί  συνεκάθισεν  ήμας  έν  τοΐς  έπουρανίοις. 

. ΣΟΖ'.  CCLXXVII. 

Τού  Χρυσοστόμου  έκ  τής  περί  τού  Αγίου  Πνεύματος  α'  Excerpi  a €Χ  Bofuilia  / Joannis  ChrysOStOftli  de 
δμιλίας.  Spiritu  sancto. 

Άνεγνώσθη  τού  Χρυσοστόμου  έκ  τής  περί  τού  9 Legi  primam  Homiliam  Chrysostomi  de  Spiritu 
Αγίου  Πνεύματος  πρώτη:  ομιλίας,  ής  4 a ή Αρχή,  Χθες  sancio,  cujus  hoc  initium  : Heri  m»bis,o  amatores 
ήμΐν,  ώ φιλδχριστοι  49^  ot  ψευδόχοιστοι  Αφ’ έαυτών  Christi, pseudocbristiasemeiipsis loquebantur,non 
έλάλουν,  ούκ  έκ  νόμου,  ούκ  έκ  προφητών,  Αλλ'  Απο  ex  lege.non  ex  prophetis,  sed  a proprio  suo  animo 
τής  Ιδίας  γνώμης  ™ δρμής.  *0  δε  Συ>τήρ  ούκ  ac  impetu:  Salvator  autem  non  recessit  a lege, non 
Απέστη  νόμου,  ^ύκ  έγκαταλέλοιπε  προφήτας,  Αλλ’  reliquit  prophetas,  sed  dixit  nunc  quidem  : Bene 
ελεγε  νύν  μίν.  Καλώς  εΤπεν  Έσαΐας,  νυν  δέ,  ού  γέ-  prophetavit  Isaias 1 ; nunc  vero : Non  esi  in  legn 
γραπται  έν  τψ  νόμψ  υμών,  καί  μυρία  τοιαύτχ.  vestra  scriptum 1 . et  talia  infinita.  Cum  igitur 
Έπεί  ούν  ol  έλθόντες  πρή  Χριστού,  καί  το  έχείνου  qui  venerunt  ante  Christum,  et  illius  nomen  falso 
περιθέντες  έαυτοΐς  κακούργως  [842  II.]  ονομχ,  ούκ  sibi  imposuerunt, non  e sacraScriptura.sed  ex  pro· 
Απο  τών  Ιερών  Γραφών,  Αλλ*  έκ  τής  ίδίας  Απονοίας  τα  pria  vecordia  errorem  proferrent,  dicit  Christus  . 

h Ephes.  ii,  6.  1 Matth.  xv,  7.  J Joan.  vm,  17. 

VARLE  LECTIONES. 

42  εμελλον  ζ*.  43  Απιστεί.  44  |πιδιστάξη  ζ".  45  συμβασιλεύει]  συμβουλεύει  Α.  46  κειμένης  COIT.  Α : 

κειμένοις  47  καί  add.  Α.  43  ής,  49  φιλόρχιστοι  om.  Α. 


2Θ3 


PHOTtI  PATRIAftCHyE  CP.  264 

neticium.  Promittens  etiam  creatur®,  renovato  et  A vsxo  γάρ  ή κτίσις  τδν  αιχμάλωτον  τή  παραβάσει 
liberato  corrupto  el  captivo  homine,  etiam  ipsam  κύριον  έπιγράφεσθαι,  καί  έξυπηρετεΤν  αύτφ,  της 
renovatum  iri, quasi  diceret:  Cecidit  imago, et  per  άμαρτίας  αύτδ*  [844  Η.]  δρώσα  δούλον  γενόμενον  · 
lapsum  interiit, et  per  inohedientiam  corruptio  est.  άλλ*  έχέλευσεν  δ κτίστης  μη  έζαρνεΐσθαι  τον  παρα- 
Patere  servire  corruptione  corrupto,  ut  quando  βάτην,  άλλ’  έπιδεικνύνα·  τού  κοινού  Δεσπύτου  την 
ipsum  renovato,  meam  imaginem,  corruptum  ho-  αφθονον  χάριν  καί  το  της  ευεργεσίας  άμετάθετον, 
minem, cum  iHo  et  te  creaturam  renovem, et  eadem  έπαγγειλάμενος  και  τη  χτίσει  βτι  περ,  άνχκχινιζο- 
qua  ille  afflictam  miseria,  cum  gloria  resuscitem,  μένου  καί  έλευθερουμένου  τού  φθχρεντος  Χαί  αίχμα- 
Quid  est  hoc, hominis  dominum  fugere  creaturam?  λωτισθέντο;  ανθρώπου,  ανχχχινισθήσεται  καί  αυτή, 
Dicit  enim  : Vanitati  subjecta  est  creatura , non  ώς  άν  εΐ  ελεγεν  · "Επεσεν  ή είκών  καί  ώλίσ θησ* 
volens:  cui  vanitati?  A quo  enim  tempore  homo  a διά  την  πχράδχσιν  καί  φθείρεται  διά  την  πχρα- 
Deo  deflexit, vanitas  vocatur. Audi  canentem  Davi-  χοήν.  'Ανχσχου  δουλεΰσαι  τή  τού  φθχρεντος  ?θορ?, 
dem : Verumlamen  universa  vanitas, omnis  homo  'ίνχ,  δτχν  αύτδν  άνχκαινίζω,  την  έμήν  εικόνα,  τδν 
VfPltlSi.Omnis  homo  vanus  est  Deum  relinquens,  φθχρεντχ  άνθρωπον,  συν  αύτφ,  xxl  σέ  την  χτισ ιν 
et  vanitatem  sequens.  άνχχαινίσω  καί  σύνθρονον  χυτού  τής  60  δάξης  ποιή- 

σω. Συγκατεσπάσθης  αυτού  70  τή  ταλαιπωρίφ,  σννανχστήση  71  δάξη.  Τί  δέ  έστι  το  την  χτίσιν  φεύγειν 
την  τού  ανθρώπου  δεσποτείαν  ; λέγει  γάρ*  Τή  ματχιάτητι  ή κτίσις  ούχ  έκούσα  76  ύπετάγη.  Ποίφ  μχ- 
ταιοτητι  ; άφ’  ού  αν  έκτρχπή  δ άνθρωπος  τού  θεού,  ματχιοτης  καλείται.  ''Ακόυσαν  ψάλλοντας  τού  Δαβίδ* 
ΠΛην  τά  συμπχντχ  ματχιοτης,  πας  άνθρωπος  ζών.  Πας  άνθρωπος  μάταιος  έστιν  δ τον  θεόν  χχταλιμπάνων  και 
τά  μάταια  μετχδιώκων. 

Constituit  Deus  angelos  secundum  climata  orbis  B "Εστησεν  δ Θεο;  αγγέλου;  κατά  τά  κλίμχτχ  τής 
universi  custodes, utquod  et  Moses  dicit  (19), sin-  οίκουμένης  Ενα  Εκαστον  έπιτροπεύειν,  ώς  καί  Mu/J- 
guli  singulas  gentes  servent.  Constituit  vero,  ut  σής  λέγει,  ένδς  έκαστου  Εθνους  * Εστησε  δε,  7νχ  την 
inanimatas  creaturas  frenent,  solem,  et  lunam, et  άψυχο*  χτίσιν  χαλίνώσωσιν,  ήλιον  καί  σελήνην  καί  θα- 
mare, et  terram,  et  qusecunque  in  iis  sunt, ad  ser-  λχσσχν  και  γήν  και  τά  έν  αύτοΤς,  ύπηρετιΤν  τή  τού  άν- 
viendum  hominum  usui. Rursum  angeli  angeban*·  θρώπου  άηολαύσιι.  Πάλιν  ol  άγγελοι  ίτρύχοντο  ύπηρε- 
tur  servientes  indignis,  et  poenae  obnoxiis  homilli-  τούμενοι  άναςίοις  καί  δίκης  ένόχοις  άνθρώποις,  μά- 
bus  : praesertim  videndo  illos  maximum  honorem  λίστα  δρώ#τες  αύτού;  την  Λεσποτικήν  άζίαν  τοίς  εΐ- 
idolis,uni  Deo  debitum,  tst8n  exhibere.  Protulit  δώλοις  άνάπτοντχς  καί  άνιερούντχς,  "Εφερεν  ή γή  τον 
terra  vinum,  Ct  are  libationes  accipiebant,  alios  οίνον,  καί  οί  βωμοί  τάς  σπουδάς  έδέχοντο,  τούς 
fructus  idolis  consecrabant. Ideo  angeli  sunt  indi-  άλλους  καρπούς  καί  τοΤς  είδώλοις  άνετίθεντο.  Διά 
gnati, videntes  ea  quae  non  sunt,  coli  loco  ejus  qui  τούτο  έδυσφάρουν  ol  άγγελοι,  τή  μη  οντα  δρώντες 
est. Hinc  et  aliaquaeslio,  quae  ad  Prophetam  relata  αντί  τού  βντος  τιμώμενα.  'Εντεύθεν  73  κχί  τδ  Ετε- 
est : Venit  ad  fi/um,inquit, Angelus  GabrieUet  di·  pov  ζήτημα,  τδ  είς  τδν  προφήτην  άνχφεράμενον  · 
Citei.Daniel,  serve  Dei.ex  die  primo  quo  posuisti  *Ηλθε  πρδς  αύτδν,  φησίν,  δ άγγελο;  Γαβριήλ,  καί 
cor  tuum  aiintelligenium^utte  affligeres  in  cons-  c λέγει  αύτφ*  Δανιήλ  δ δούλος  τού  θεού,  άφ’  ής 
pectu  Dei  tui,exaudita  sunt  verba  tua , et  missus  ημέρας  προέθου  κχκώσχι  την  ψυχήν  ςου  Εναντι 
sum  ut  hcec  ttbi  nuntiarem.  Princeps  autem  regni  Κυρίου,  είσηκούσθη  ή δέησίς  σου,  καί  άπεστά- 
Persarumreslitit  mihitnisiMichael  princeps  gentis  ves-  λην  άπχγγετλαι  σοι  τά  βήματα  ταύτα.  ’Λλλ’  δ 
lr  (evenisset  in  adjutor  iummeum^OubiidiVeriiemm  αρχών  τής  βασιλείας  Περσών  αντέσττ,  μοι,  ει  μή 
aliquis.si  Persiae  angelus  praesidens  a Deo  ordina-  Μιχαήλ  δ άρχων  τού  έθνους  5μών  74  ήλθεν  είς 
tOS  sit.  Si  vero  et  Gabriel  a Deo  missus  est,  ut  βοήθειαν.  ’Απορήσειε  γάρ  άν  τις,  εί  δ τής  Περσί- 
populum  Israel  e captivitate  educeret  : quomodo  δο;  έπιτροπεύων  άγγελος  παρά  θεού  έπιτροπεύειν 
ei  Persarum  princeps  restiterit  ? Ea  quaestio  sic  τέτακται,  ωσαύτως  δε  75  καί  δ Γαβριήλ  ά/αχομίσχι 
solvi  potest. Mundu3  idololatria  plenus  fuit,  angeli  τδν  'Ισραήλ  τής  αιχμαλωσίας  παρά  Θεού  άπέσταλται, 
gentibus  praefecti  indignabantur  el  affligebantur,  πώς  αύτφ  των  Περσών  δ άρχων  άνθίστατο  ; λυθείη 
Daniel  vero  captivus  cum  suis  contribulibus  Baby-  δ’  άν  τδ  διαπορούμενον  ώδε.  *0  κύσμος  είδωλολα- 
lonemductus,Deicognitionempredicavit:similiter  τρείας  76  έπεπλήρωτο,  [1545  R|  ol  δέ  άγγελοι  ol 
et  tres  pueri, quibus  ignis  tanquam  suavis  aura  re·  έφεστώτες  τών  έθνών  ήγανάκτουν  καί  έθλίβοντο. 
frigerationi  fuit-Ideo  el  multos  ab  idololatria  ad  pie-  Αίχμάλωτος  δέ  Δανιήλ  είς  Βαβυλώνα  μετά  τών 
tatem  traduxerunt. Angelus  igitur  Persarum  lsela~  D ομοφύλων  άπαχθε'ς  τήν  θεογνωσίαν  έκήρυττεν  · 
tus  est, videns  in  sua  regione  pro  idolis  Deum  CO-  ωσαύτως  κα'ι  ol  τρεις  παΐδες,  ούς  τδ  πύρ  είς  Ιλαράς 

a Psal.  xxxviii,  8.  b Dan.  x,  14  seqq. 

VARI*!  LECTIONES 

βθ  τής.  70  αυτού  add.  A.  74  συναναστήσω  ζ\  76  έκούσα  om.  pr.  A.  73  έντεύθεν]  εντεύθεν  λέγεται 
A.  74  ήμών  A.  75  δέ  om.  A.  70  είδωλολατρίας  ζ\ 

NOTAS. 

(19)  Un  LXX  habent  Dout.  xxii,  8.  Vulg.  sic  : Constituit  terminos  populorum,  juxta  numerum 
filiorum  Israel. 


265  BIBLIOTHECA.  — COD.  CCLXXVII.  266 

ijpis  την  καυστικήν  δύναμιν  Αμειψαν  Ανέψυχε.  Διύ  A li.Nabuchodonosorem  non  jam  ad  idolis  immolan· 
xit  χολλο·!κ  της  είδωλιχής  μεταστήσαντες  πλάνης  dum  cogere, neque  ultimis  suppliciis  non  parentes 
fttose&tv  [84$  H.j  παρεσκεύασαν  77.  'o  ούν  της  subjicere  vidiused  clare  Deum  praedicantem  et  di- 
αργής  των  Περσών  έφεστηκώς  άγγελος  έχα*ρεν  centem:  Sidrach,  Misach,  Ct  Abdcnago  SSTVi  SUnt 
6ρών  iv  τοΤς  αυτού  μέρεσι  τον  θεόν  Αντί  τών  ιΐ&ύ*  Ό ei  ait  mimi  *,  taliaque  multa.  Cum  igitur  beatus 
W»  λατρευόαενον.  Τον  Ναβουχοδονόσορ  έώρα,  Αντί  Daniel  peteret  a Deo,  impletis  septuaginta  annis 
:οθ  χζτανχγχάζειν  Ούειν  είδωλοις  καί  έσχάταις  τους  ca  pti  vitali  pr»scriptis,ut  e captivitate  Israel  educe- 
μή  πειΟομένους  ϋποβάλλειν  τιμωρείς,  λιμπρώς  retur, missus  est  Gabriet,  quiDanieli  liberationem 
ΗολογοΟντι  xal  λέγοντ*  78  · Σιδράχ,  Μισάχ  79  x*l  significaret, restitit  Gahrieli  dolens  angelus  Persa - 
Άδδενχγώ  ol  δούλοι  του  θεού  τού  'Γψίστου  καί  rum, quia  iterum  terra  cui  prseeratfdoctoribus  pie- 
t*Xkk  τοιαύτα.  ΈπεΙ  ούν  b μακάριος  Δανιήλ  ύδεΤτο  tatis  hinc  ablatis, ad  pristinam  impietatem  et  erro- 
ri θεού,  πληροΛέντων  τών  έβδομ/,χοντα  Ιτών  τών  rem  reversura  esset. Restitit  igitur  non  pugnando, 
ixt  τή  αίχυχλωσίφ  διοριχΟέντων  80t  άνχγχγεΐν  της  sed  justa  dicendo. Quae  reditus,  ioquit,  festinatio  ? 
αιχμαλωσίας  τύν  ’ΐσραήλ,  in  εστάλη  δΐ  Γαβριήλ  propriam  habitans  patriam  Israel,  rebus  secundis 
μνόσαι  αύτφ  τήν  άνά^υσιν,  Ανθίσταται  τφ  Γαβριήλ  81 84, saepius  ad  idololatriam  conversus  est : nunc 
j ό της  Περσικής  Αρχής  Επιστάτης,  λυπούμενος  οτι  n vero  pie  vivit, regionem  alienam  inhabitans, et  non 
I καλιν  ή γη  ής  έπεστάτει,  των  διδασκάλων  τής  εύσε-  modo  pie  vivit, sed  etiam  pro  pietate  pugPat,  mul- 
βείας  ίκετθεν  ΑνακομισΘέντων,  είς  τήν  irpodpiv  tosque  errantes  ad  verum  Deum  convertit. Quando 
ίκινζστρεψει  Ασέβειαν  xal  πλάνην.  ΆνΘίστατο  δε  igitur  et  gratiam  suscipientibus  nihil  secundum 
o>  μχχόμενος  άλλα  δικαιολογούμενος,  « Τις  ή σπου-  animam  est  utilius  futurum. et  qui  pietatem  per  il- 
δή  » λέγων  « τής  Ανόδου  ; τήν  ol/είαν  οιχων  πατρί-  los  colere  in  coeperant,  in  summum  malum,  qualis 
δα  b 'Ισραήλ  xal  ευπαθών  είς  είδωλολατρείαν  πολ-  impietas  est, iterum  suntlapsuri;  quanto  melius  erit 
λάχις  έξώλισθε  · νύν  δε  καθζρώς  εύαεβιτ,  τήν  άλλο-  Israel  e captivitate  non  reducere,  et  ad  pietatem 
tpliv  πιροιχών,  xal  ούχ  ευσεβή  μδ/ον,  άλλα  xal  reversos. iuipsa  pietate  conservare?  Missus, inquis, 
οπεραθλετ  τής  εύσεβείας,  πολλούς  τών  πεπλανημέ-  sum  ad  restituendum  populum  in  patriam: inquam 
νων  προς  τύν  Αληθινήν  έπιστρέφουσι  81  θεο'/.  "Οτε  patriam?  quam  inhabitantes  foedaverunt,  daemoni- 
ούν  xal  τοΤς  τήν  χάριν  δεχομένοις  ούδέν  κατά  ψυχήν  buS  sacrificantes,  etidolisNon  hSBC  BCCUSat  J«re- 
λυσιτελέστερον  έπακολουθετ,  xal  τούς  εύσεβεΐν  δι9  mias  : Secundum  numerum  civitatum  tuarum 
αυτούς  Αρξαμένους  τύ  έσχατον  χαχύν  ή δυσσεβεια  erant  dii  tui,  Juda9  et  (20)  secundum  numnum 
«άλιν  6ποχειρ(ους  ποιεί,  πόσον  ήν  άμεινον  xal  τύν  viarum  t naram tJerusalemr posuisti  aras  confusio· 
Ισραήλ  τίως  τής  αιχμαλωσίας  μη  ΑναγαγεΤν  81,  xalc  nis  adit bandumBaal d. Infinitis  tunc  a Deo  afflcie» 
τούς  5ραι  πρύς  τύ  φώ;  άναβλέψαντας  τής  θεογνω-  bantur  bonis,  et  a malitia  impietateque  non  reces- 
σίας  iv  τή  αύτή  συντηρεΤν  ευσεβείς;  άπεστάλην,  serunt.Multa  nunc  sustinent  mala,  et  a Deo  non  re- 
φής,  τύν  λαύν  άποχαταστήσαι  τή  πατρίδι.  Ποίφ  πα·  cedunt.  Quod  igitur  reditus  erit  emolumentum  Ϊ 
tp& ; ήν  οΐχούντες  Ιμίαινον  χνίσσαις  w,  δαίμοσι  Erat  igitur  angeli  contentio, non  mali  adversus  bo- 
ϋοντες,  xal  είδωλομανίαις.  Ούταύτα  κατηγορεί  num  (non  enim  dixit  Scriptura, pugnavit,  8ed,IYS- 
λέγων  'Ιερεμίας  * Κατά  Αριθμόν  τών  πόλεών  σου  ftft!  Etenim  88Bpe  resistit  justus  bu«0,  Ut  SSSpe  legi 
ήσαν  ol  θεοί  σου,  Ιούδα  * καί  κατά  τά  άμφοδα  clementia, et  vicissim  clementi»  lex.  Lex  peccau- 
Ίερουσαλήμ  Ιθυες  τψ  Βάαλ  ; μυρίοις  τύτε  παρά  tem  castigat,  clementia  vero  regis  erga  peccantem 
θεού  χεριεχλύζοντο  ΑγαθοΤς,  xal  τής  καχίχς  xal  commiseratione  scepenumero  movetur,  et  a poenis 
άσιβεία;  ούχ  Ανεχώρουν  * μαρία  νύν  ύπομένουσι  liberat.  Hic  igitur  pugua  non  adversarii  contra  ad* 
xexd,  xal  τού  Θεού  ούχ  Αφίστανται.  T I ποτ’  ούν  versarium,  sed  cognati  contra  cognatum,  neque 
«σται  το  τής  έπανδδου  κέρδος ; ήν  τοίνυν  ή Αντίστα-  enim  justitia  extra  bonitatem,  neque  bonitas  aba- 
σις  ού  χαχού  πρύς  Αγαθόν·  ού  γάρ  εΐπεν  Ιμάχετο,  que  justitia  invenitur.  Creatura,  inquit,  ut  dictum 
Αλλ*  φνθίστατο.  Και  γάρ  έστι  πολλάχις  Αντίστασις  est, moleste  ferente  et  indignante,quod  invita  tran* 
δικαίου  πρύς  Αγαθόν,  ώς  άνθίσταται  πολλάχις  νόμφ  psgressori  praebuit  usum,  et  servivit, et  angelis  do- 
^ιλανθρωπία  καί  φιλανθρωπία  νόμος.  *0  νόμος  τύν  lentibus  ob  hominum  ingratitudinem, et  toto  roun- 
έμιρτήοαντα  κολάζει·  φιλανθρωπία  πολλάχις  β*σι-  do  malis  afflicto  propter  inobedieotiam  ( Viderat . 
λΐως  τύν  Αμαρτήσαντα  έλεετ  χαί  έξαρπάζει  τής  enim% i nquit.  Deus  terram  e$se  corruptam : omni$ 
τιμωρίας.  *αδε  ούν  ή μάχη  ούχ  Ιναντίου  πρύ;  έναν-  quippe  caro  corruperat  ό iam  suam c)  ,non  erat  crea* 
τίον,  Αλλά  συγγενούς  πρύς  συγγενές·  ούτε  γαρ  τύ  tura  talis,  qualem  initio  eam  Deuscrearat.Non  erat 
δίκαιον  ε;ω  Αγαθότητος,  ούτε  τύ  Αγαθύν  εξω  δίκαιο-  stellis  coelum,  ut  aDtea,splendens  sine  ulla  macula. 

c Dan.  ii,  40.  a Jerem.  ii,  28  et  xi,  13.  9 Genes,  vi,  12. 

VARIAE  LECTIONES. 

rt  παρεσχοεύασαν  έπ9  αύεής  ό ζ\  78  καί  λέγοντα  om.  Α.  79  Σεδράχ  Μισάχ  ’λβδιναγώ  Α.  89  δωρηθέν- 
των  Α.  β1  έπιστρέφουσε  quidni  έπιστρέφων  ? 8S  Ανάγειν  ζ".  85  χνίσαις  ζ\ 

ΝΟΤΛ. 

(20)  Groce  hic  est : in  biviis  JerusaUm  sacrificabas  Baal , 

Patrol.  Gr,  CIV.  0 


267  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  268 

Non  dabat  terra, ut  prius,  fructus  puros, nec  mare,  a σύνης  εύρίσκετχι.  *θτι  τής  κτίσεως  (φησίν)  ώς 
nec  aliqua  alia  creatura.Praevaricator  enim  in  eam  προείρητχι  διχκειμένης,  και  Αγχνακτούσης  Εφ’  φ 
ingressus,  contaminavit  ac  foedavit  omnia,  blas-  xii  άκουσχ  τψ  παραβάτη  παρείχε  την  χρείαν  καί 
phemiis  Deo  invisis,  turpibusque  510«  vocibus,  έξυπηρέτει,  καί  αγγέλων  άχθομένων  Επί  τη  το υ 
Ot  caedibus,  mare  piratis  et  latronibus,  fontes  et  ευεργετούμενου  αγνωμοσύνη,  καί  8λου  κζκωθέντος 
fluviOS  idolis  et  nympllis  statuisque  complendo,  τού  [846  H.|  κόσμου  διά  τάς  πχρχνομ(χς  (καί  γάρ 
omnes  res  conditas  in  deos  homines  formabant.  Είδε,  φησίν,  6 θεός  την  γην,  xxt  ην  κχτεφθχρμένη, 
Nihil  autem  sic  creaturam  maculat  et  adulterat,  δτι  κατέφθειρε  πάσα  σάρς  την  δδδν  αύτης), 
quam  se  in  Deum  confletur.  Ideo  Salvator  mundi  (1548  R | ούκ  ην  ή χτίσις  οΤαν  ύπέστησεν  χύτην  84 
venit  in  illam  per  camem,et  earadem  ab  infinitis  δ θεός  Απ’  Αρχής  * ούκ  ην  τοτς  άστροις  δ ούρχνδς, 
illis  maculis  mundatam  renovavit, et  a longe  diffi-  ως  τδ  πρ\ν,  άνευ  τινδς  μιάσματος  κχτχλχμπόμενος* 
cilioribus  morbis  et  affectionibus, quam  corporea  ούχ  ην  ή γή  τούς  καρπούς  άμολύντου;,  ώς  τδ  πριν, 
corruptione  liberavit,  renovat  per  primum  ad-  Αναδιδούσχ  - ού  θάλασσα,  ούχ  άλλο  τι  των  Εν  τη  κτ(- 
veotum  creaturam,  Ut  discas  eumdem  esso,  qui  σει.  *0  γάρ  παραβάτης  εισελθών  εν  αύτη  χατεμίανε 
eam  in  principio  creavit.  Non  enim  alterius  est  και  Ανεθόλωσεν  85  άπαντα  ταΤς  βλάσφημες,  τκΤς 
creare, et  alterius  corruptam  instaurare,  sed  ejus-  a θεομά/οις  καί  αίσχρχίς  «ρωνχτς,  τχΐς  μιαιφονίχις* 
dem  ulrumque  est  sapientiae  et  artis.  Renovat  crea-  τοΤς  πειραταΤς  χαι  ληστχΤς  την  θάλατιχν  τας  πη- 
turam  priori  adventu,  Ut  credas  secundo  etiam  γάς  καί  ποταμούς  τχΐς  εΐοωλολχτρείχις,  νύμφχις 
adventu  eam  instauratum  iri,  et  te  ante  illam  re-  καί  δαίμοσιν  άνάπτοντες  αύτά.  Πάσα  τοΤς  ά\θρώ- 
novatum  in  incorruptibilitatem,  perturbalionum  ποις  ή χτίσις  εις  θεούς  ανεπλάττετο  * ούόεν  δε 
vacuitatem, et  ineffabilem  pulchritudinem. Si  enim  κτίσιν  ούτω  μιαίνει  κχί  κιβδηλεύει  ως  τδ  θεοπυιε?- 
quando  volens  in  infirmitate  carnis  erat  in  sudori-  σθαι  αύχην.  Διά  χαύχα  86  είσήλθεν  δ Σωτήρ  τού 
bus,  in  doloribus, quando  seductor  6t  Samaritanus  κόσμου  διά  σαρκδς  Εν  αύτη,  καί  τούτην  των  μυρίων 
vocabatur,  creaturam  ab  bis  tantisque  et  maxime  τούτων  χπχλλάξας  μιασμάτων  άνεκαίνισε,  πολύ 
diuturnis  morbis,  et  maculis  mundavit,  quando  χαλεπωτερων  ή σωματική;  διαφθοράς  Ελευθερώσας 
veniet  judex  vivorum  et  mortuorum,  quando  ange·  αυτήν  κακώσεων  καί  παθών.  'Ανακαινίζει  διά  της 
lorum  influitis  myriadibus  stipatus,  quando  oro-  πρώτης  παρουσίας  την  κτίσ ιν,  ινα  μάθης  ότι  αύτός 
nium  Dominator  et  Dominus,  quando  omnia  hor-  έστιν  δ καί  απ'  αρχής  αύτήν  δημιούργησα;  · ού  γάρ 
rore  concutientur  et  trement,  quomodo  mutalio  άλλου  μεν  κτίζεΐν,  άλλου  δε  διχφθαρεΐσαν  ανακαινί- 
corruptionis  io  incorruptibile, non  videatur  quanv  ζειν,  άλλα  της  αύιής  έκάτερον  σοφίας  καί  τέχνης, 
facillime  consecutura,  Deo  digna  ? C 'Ανακαινίζει  την  κτίσιν  κατά  την  πρώτη  ν Επιδη- 

μίαν, ΐνα  μηδεμία  σοι  χώρα  κχταλειφθή  Απιστία;  ώς  κατά  την  δεύτερα » παρουσίαν  ού  καινισθήσεται,  χαι 
συ  πρδ  αύτής  είς  αφθαρσίαν,  εις  απάθειαν,  είς  άφατον  καλλονήν,  Εί  γάρ,  δτε  ην  Εκών  Εν  ασθενείφ 
σαρκδς,  Εν  Ιδρωσιν,  Εν  πάθεσιν  δ Χρίστος,  Εχε  πλάνος  καί  Σαμαρείτης  δσυκοφαντεΐτο,  την  κτίσιν  έκά- 
θαρε  των  τοσούτων,  καί  τηλιχούτων  καί  πολυχρονιωτάτων  παθών  καί  μιασμάτων,  όταν  ώς  κριτής  ζών- 
των  παραγένηταί  καί  νεκρών,  δταν  μυριασιν  Αγγέλων  δορυφορούμενος  τάγμασιν,  δταν  πάντων  δεσπό- 
ζων καί  Κύριος,  δταν  πάντα  φρίσστ  καί  τρέμη,  πώς  ή Εκ  φθοράς  είς  αφθαρσίαν  μεταβολή  ού  τδ  87 
βφστον  Ιχουσα  88  κχθοράτχι  κχί  τδ  Ακόλουθον  κχί  θεοπρεπές  ; 

Venit  Salvator  praedicentibus  prophetis,  ne  νΟτι  παραγίνεται  δ Σωτήρ  προκηρυττόντων  των 

quis  putet,  quo  modo  a Ρ’ίηαο  proposito  et  au-  προφητών,  ΐνα  μή  τις  νομίση  δτι  καθ'  δν  τρόπον 
xilio  aberrans,  aliud  arripuerit,  eodem  agendum  άνθρωπος  τής  προτερα;  διαμαρτών  Επιβολή;  και  Ροη- 
esse  Deo.  Ne  igitur  quis  hoc  putet,  longo  ab  hinc  θείας  Επί  δευτέρχν  Ερχεται,  ουτω  καί  δ θεός.  *Ιν* 
tempore  prophetae  illius  adventum  praedixerunt,  ούν  μή  τις  οπονοήση  τούτο,  άνωθεν  προέλεγον  <Λ 
ut  ostenderent  Deum  non  medilando  invenire  προφήται  τήν  παρουσίαν  αυτού,  ΐνα  δείξωσιν  ότι 
commodum,  sed  a principio  omnia  praevidisse,  θεδς  ού  σκεπτόμενος  ευρίσκει  τδ  συμφέρον,  Αλλ’  άπ* 
Nam  nos  quidem  homines  meditamur,  ac  si  Αρχής  προεΐδεν  άπαντα.  'Ημείς  μεν  γάρ  οΐ  άν- 
priori  conatu  frustremur,  ad  alium  accedimus,  θρωποι  σκεπτόίμεθα,  καί  Εάν  άποτύχωμεν  τής  πρώτης 
Deus  vero  non  sic,  sed  dedit  legem,  prophetas,  πείρας,  Εφ*  έτέραν  μεταβαίνομεν  · δ δΕ  θεδς  ούχ 
et  pOSt  illa  Evangelium,  non  tempore,  quo  es-  ούτως,  άλλ'  εδωκε  νόμον,  προφήτας,  καί  μετά  ταύτκ 
set  utile,  discens,  verum  ab  initio  videns,  non  Ο τδ  Εύαγγέλιον  ού  χρόνφ  τδ  συμφέρον  μεταμχΟών, 
aliter  potuisse  creaturam,  et  in  ea  hominem  Απ’  Αρχής  δ!  είδώς  ώς  ούχ  οΐόν  τε  άλλως  ήν  τήν 
fieri,  nec  manu  duci, neque  incorruplionis  digni-  κτίσιν  καί  τδν  Εν  αύτη  άνθρωπον  ούτε  γενέσθαι  ούτε 
tatem  recipere,  nisi  eo  modo,  quo  ineffabilis  pro-  παιδαγωγηθήναι,  ούτε  τδ  τής  Αφθαρσίας  [347  Η.] 
videntia  et  humanitas  dispensavit.  Αξίωμα  ΑνιλαβεΤν,  εί  μή  καθ'  8ν  τρόπον  ή άφατος 

πρόνοια  καί  φιλανθρωπία  ψκονόμησεν, 

VARLB  LECTIONES. 

84  αύτήν,  αύτοΐς  pr.  Α.  85  Ανεθόλωσε*  Α : Ανεθάλωσεν  HOBSCh.  et  GenCV.  Απεπσλχίωσιν  Roth.  86  διά 
ταυτα  om.  Α·  W ού  κατά  τδ  ζ\  88  Ιχουσα  om.  Α. 


269  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXVII.  m 

"Ox.  ?*σίν,  « EI  προ**»  άμχρχήσ*.  χδν  ’λίβμ  a 8196  « Si.  inquit, Deus  providit  Adam  pecca- 
O esoc,  xt  *at  προήγαγχν  βυχύν ; χαί  πολλ.1  μέν  *t»«  lurum, quare  eum  produxit?  Et  mulle suot  et  per· 
Χβΐ  -ΒίγΑΛλοι  xo05t  xoO  άπορήμαχο;  έπιλόιχκ  89,  * pulchre  hujus  dubii  solutiones.»  Dicit  ’ itaoue 
λ*γ».  8 M xa.  i βιοϊοφοί  Ίωάννηί  δ Xpjadaxo·  Chrysostomus : Non  hoc  solum  aio, quod  prescivit 
μοί  0«  W χουτο  μδνον  ^μι  8x.  προήίη,  άλλ*  sed  etiam  quod  lapsum  hominem  per  dispensatio^ 
xxl  »«Svt«  άνχβχήαει  βυτδν  8,«  τή;  0ixovo-  nem  reparaturus  esset.Et  non  primo  quidem  scivit 
μ ς·  **  0J . *ρώ2τον  *1δ*  τ*'  πτ",ιν>  «l  ^ lapsum,  nisi  etiam  prescivisset  resurrectionem 
xpo «χ*<η«  την  4ν«αχ*«ν.  9 St,  Sn  π*«τχ*,,  Sciebat  eum  lapsurum,  sed  resurrectionem  tan- 

, -»  90  τη«  «νΐ9χί«ω;  φάρμίχον  quam,  remedium  praeparavit,  et  permisit  hominem 

*et  οχνχχώρηΜν  tt;  ittrpxv  έλβίϊν  6xvaxou  xiv  usque  ad  periculum  mortis  pervenire,  ut  disceret 
«νβρωπον,  (1849  It.]  ϊνα  μαθό,  x(vo<  μίν  ά.χολ«ύ*ι  quid  suaculpa  consequatur,  et  qnid  per  Creatoris 
«t  (βυχδν,  τίνος  8t  xt»  xoo  xXi*avxo«  χάρ.χ,.  ^St,  gratiam.  Scivit  fore  ut  Adam  caderet,  sed  vidit  ex 
ιχ**ουμ«νον  xov  Αδ»μ  * άλλ’  ISXtwv  Ιξ  «ύχοΰ  illo  proditurum  Abel,  Enos,  Enoch,  Noe,  Eliam 
χροχλΕυνδμχνο.  tw  AotX,  χδν  Ένώί,  χόν  Ένώχ,  prophetas,  admirandos  aposlolos.nobiliutem  na- 
τ6ν  Nox,  xov  HXfav,  χους  προφήχ^ς,  τούς  βίο-  turo,  vidit  martyrum  nubes.divinitus  motas  Die- 
μχατους  αποστόλου,·,  χήν  «tyvt.xv  τή<  φύσ*ως,  χ«  β tatem  dislillare.  Vidit  haec  : et  ubi  erat  honestas 
β.οχ(νηχχ  χών  μαρτύρων  xxl  οχάζονχα  χήν  ttobnv  ubi  justitia,  ubi  dignum  opus  Deo?  Froptereaouod 
Vtopr,.  EbAtit»  xauxa.  χχί  που  ην  καλόν.  πού  81  unus  erat  peccaturus, ideune  ex  nihilo  illum  pro- 
ducere non  debuit  ? et  tot  hominum,  quorum  nec 
uno  dignus  erat  mundus, fructum  amputare, et  de- 
metere radicitus  tantum  germen  generis  humani 
et  florem, et  contra  illud  subornare  iram  ac  falcem 
prosertiro  cum  post  peccaturus,  tum  neque  pec- 
carit,  neque  peccare  cogilarii,  quippe  nondum 
exsistens?  Si  enim  prudentum  virorum  est  non  ab 
eo  poenas  exigere,  qui  peccare  quidem  cogilarii 
nondum  tamen  peccarit, quomodo  Dei  esset  ab  eo* 
qui  ue  meditatus  quidem  sit  peccare, poenas  pec- 
catorum exigere,  praesertim  cum  grave  quidem 
. . . tunc  esset  peccatum  (quomodo  enim  non  aravere- 

-.ηα*,  xa,-  χων  ημαρχηχύχων  άπχ,χντν  δ χβς,  χ,ΐ  χόχ»0  linquere  Domini  preceptura),  non  vero  incurabile 
* , T *£  οντο<;  t0°  &Φ·****  ΤΓ*Ρ  «A  ineffabili  Conditoris  clemenliie.primum  hominem 
χβλ«ον  αΟίτηο,ς  δ«σ*οχ,χης  ένχολης  ;)  ούχ  άνιάχου  ad  pristinam  revocaturi  dignitatem?  Itaque  si  non 
* Μομενου,  χη  a?ax«p  φ,λβνβρωπ,ί  χου  πλάαανχος  productus  fuisset  primus  parens  quod  peccaturus 
xa.  νοδ  πρωτοπλάστου  εΐ;  χήν  άρχα,αν  έπανάγεαβα.  erat,  efficeretur  Deum  punire  nondum  peccantem 
μέλλοντος  ευγενε«».  άστε  εΐ  Ρή  προηχχο,  3»όχ.  et  posteriore  vocatione  et  salute  privare:  et  crea- 
εμελλεν  «μβρχ«τν  δ «ρχεγονος,  ίδείχνυχο  δν  χδ  βετον  turam  tot  lantisque  viris  orbam  ostendere, 
χδν  μήπω  αμχρχήβανχα  χολάζον,  xa.  χής  δσχερον  άνβχλήσεως  χαί  σωτηρίας  άπόσχεροΰν,  χχ|  χοσούχων  5νοοών 
καλών  τε  και  αγαθών  Ερημον  τη*ι  κτίσιν  άποφαΤνον. 

"Οτι  τοΰ  θείου  Πιύλου  εΙπ<ίντο;  · Πρωτ^χο^ος  πάσης 
χτίαεω;  οί  αίρετικοι,  <ρη«ι9  μή  νοήοαντες  πιρι 
•κοίας  κτίσεακ  λέγει,  είς  κτίομ*  χί>ν  Π6ν  οΐ  άνιίητοι 
κχτα^ιβάζοϋίΐ.  Διττή  δέ  ή κτίβις  · ή μέν  γίρ  έοτιν 
ή γεγενημένη,  ή δέ  ή άνκκβινιζομένη  * αύτος  γάρ 
«Δλιν  Πιυλος  βο$  · ΕΤ  τις  έν  Χριοτφ  καινή  κτισις. 

Ινα  δέ  λαμπρώς  91  έπιδείζη  δτι  της  άνακκινιοθείοης 
κτίσεως  λέγει  πρωτότοκον  τδν  Χρίστον,  Ιπέγει 
Πρωτότοκο;  έκ  νεκρών,  ΐνκ  γένηται  έν  πασι 
πρωτεύων  · πρωτεύων  των  άνακαινιζομένων,  των  είς 
άγδκρσίιν  καλούμενων,  των  έκ  νεκρών  έγειρομένων  W 
(848  Η.]  πρωτεύων  ου  κατά  την  θεότητα  (άπαγε  * 
υσρις  γάρ  θεψ  το  κχλεΤσθαι  πρώτον  των  κτιαμάτων 


νέφη.  ? Εβλεπε  ταΰτα,  και  που  ήν  καλόν,  πού  δέ 
δίκαιον,  που  δέ  θεοπρεπές,  [Γίνα]  διότι  Εμελλεν  εις 
άνθρωπος  αμαρτάνει ν,  τούτον  μή  άγαγεΐν  έκ 
οντων,  και  τοσούτων  άνδρών,  ών  ουδέ  καθ’  Ενα  άξιος 
δ κόσμος,  φοράν  άνακόψαι,  κιί  θερίσαι  πρό^ιζον 
την  τοσαύτην  τού  γένους  βλάστησιν  καί  καλλονήν, 
χαί  κατ*  αυτής  έπαφιέναι  ττ^  έκτομήν  κάι  οργήν, 
καί  τότε  τού  τήν  άμαρτίαν  ύστερον  έλομένου  ούτε 
άμαρτόντος  ούτε  άμαρτεΐν  μεμελετηκότος  , άτε 
μήπω  μηδλ  ύφεστώτος  ; εΐ  γάρ  σωφρόνων  έστίν 
άνδρών  το  μελετήσαντα  μέν  άμαρτησαι  μή  άμαρτή- 
σαντα  δέ  μή  είσπράττειν  εύθύνας  άμαρτημάτων,  ή 
πο»υ  γε  άν  ειη  θεού  τδν  μηδέ  μελετήσαντα  έξαμβρ- 


Cum  dicat  beatus  Paulus  ; Primogenitus  omnis 
creatura  f,haBretici,inquil,nonintelligentesdequa 
creatura  loquatur,  ad  crealuram  Filium  ipsi  insi- 
pientesreferunt.Duplexenim  estcreatura,una  qui. 
dem  facta,allera  renovata.  Paulus  namque  iterum 
clamat:  Si  qua  in  Christo  nova  creatura  s.  Uique 
y manifeste  β2θα  ostendat  se  dicere  Christum  esse 
primogenitum  creaturas  renovat®,  addit : /Vimo- 
genitus  ex  mortuis , ut  sit  in  omnibus  primus  h : 
primus  renovatorum,  ad  incorruptionem  vocato- 
rum,ex  mortuis  resuscitatorum, et  suscitandorum. 
Primus  non  secandum  deitatem  (apage  ! contu- 
melia enim  est  in  Deum,  vocari  illum  primum 


' Coloss.  i,  15.  s 1 Cor.  v,  47.  Coloss.  i,  18. 


VARIjE  LECTIONES. 


S 0 ά,τολύσε’.ς  A.  90  τδ  libris  deesl,  01  λαμπρόν  ζ".  9«  έγειρομένων  καί  περωμένων  πρωτ.  ς“. 


271 


PHOTII  PATRIARCHA  CP.  272 

creaturarum, qui  ineffabili  verbo, et  incomprehen  A $ς  έψρήτψ  λόγψ  καί  άνεπινοήτφ  δπεροχή  πάσης 
sibili  excellentia  super  omnes  creaturas  ascendit  ύπερήρτητχι  κχ\  ύπερίδρυτχι  φύσεως),  άλλα  πρω- 
sedetque), sed  primus estsecundum  humanitatem,  τ*:ύ*ι  κατά  γβ  την  άνθρωπδτητχ,  άρχηγ^<  ήμών 
princeps  factas  resurrectionis  nostrae,  et  mutitio-  γεγονώς  της  άναστάσεως  xai  τής  έκ  φθοράς  είς 
ais  ex  corruptione  in  incorruptionem.  Si  enim  Elia3  αφθαρσίαν  μεταστοιχειώσου;.  Ei  γάρ  καΐ  'Βλίά; 
filium  viduse  excitavit,  et  Elisaeus  filium  Sunami-  τον  uiov  τής  χήρα;  ήγειρε,  κ*Ι  ΈλισσαΤος  τδν  τής 
tidis,  et  Salvator  quatriduum  Laxarum  excitavit ; Σωμανίτιδος,  και  αύτδς  6 Σωτήρ  τεταρταΤον  τον 
sed  nemo  eorum  ad  incorruptionem, et  immorta-  Λάζαρον  έξανέστησεν  9*,  άλλ’  ούδείς  αυτών  είς 
litatem  excitatus  est.  Iterum  enim  eos  mors  pos-  αφθαρσίαν  καί  άθχνασίχν  έξανέστο  * πάλιν  γάρ 
tea  Oppressit.  Christus  vero  surgens  e mortuis,  αυτών  ό θάνατος  έκυρίευσε.  Χρίστος  δέ  άναατάς  έκ. 
non  amplius  moritur,  nec  mors  amplius  illi  do-  νεκρών  oWtt  άποθνήσκει  · θάνατος  αυτού  ούκέτι 
minatur,  sed  neque  illis  quos  in  secundo  SUO  κυριεύει.  ’Λλλ’  ουδέ  εκείνων,  ού;  κατά  την  δευτέραν 
adventu  oscitabit. Ο malam  et  dementem  vestram  αύτού  παρούσαν  άναστήσει.  ”il  κακής  και  άφρονας 
opinionem ! Venit  Christus  ad  nos  : dedit  nobis  υμών  94  γνώρης  ! ήλθεν  6 Χρίστος  πρδς  ήμδς. 
Spiritum  suum  sanctum,  et  assumpsit  corpus  no-  έόωκεν  ήμΤν  τδ  αύτού  ΙΙνεύμχ,  καί  άν έλαβε  τδ 
Strum,et  contractus  pnecessit, et  iniluen3  nostram  ήμέτερον  σώμα,  και  το  συνάλλαγμα  προήλθε,  χχι 
humanitatem  exaltavit  illam ,et  constituit  illam  in  8 λαβών  ήμών  xb  φύραμα  άνύψωσεν  αυτό  και  εκάθισεν 
dextera  Patris  : et  ingratitudo  beneficium  contu-  έν  δεξιφ  τοθ  Πχτοό;  · καί  ή άγνωμοσύνη  την  εύερ- 
raelia  afficit.  Accepit  a nobis  figmentum,  et  con-  γεσίαν  υβρίζει.  ’Έλαοε  παρ'  ήμών  xb  πλάσμα  χαι 
stituit  illud  in  dextera  Patris.  Accepimus  ab  illo  έχάθιαεν  έκ  δεξιών  του  Πχτρός  · [1552  R.)  έλά- 
Spiritum,  et  injuriam  facimus,  in  creaturarum  et  βομιν  I;  αύτού  τδ  Πνεύμα,  καί  ύβρίζουεν,  έν 
servorum  ordinem  illum  redigente3.  κτίσματι  και  δούλοι;  χύτδ  95  κατχλέγοντες. 

Petitio  quidem  dicitur,  quando  Deum  aliquis  "Οτι  φησί,  δέησις  μεν  λέγεται,  δταν  τις  τδν  θεΑυ 
rogat, rei  cojusdam  gratia  ; precatio  vero  quando  άςιοΤ  8U*  πράγμα,  προσευχή  δε,  δταν  ύμνή  τον  θιδν, 
quis  pro  acceptis  beneficiis  gratias  agit  Deo.lnter-  ευχαριστία  δε,  δταν  τις  υπέρ  ών  Ιπαθε  χάριν  άνθο- 
cessio  vero, quando  quis  contra  iniquos  accedit  ad  μολογή  τψ  θεψ,  έντυχία  δέ,  δταν  τι;  κατά  τών  x$t- 
Deum, vocans  illum  ad  ultionem. Intercedere  vero  χουντών  έντυγχάν^  τψ  θεψ,  προσκαλούμενος  χύτδ ν 
non  est,  inquit, supplicare, se.J  interrogare,  et  re-  tl;  έκδίκησιν.  ”θτι  δέ  τδ  έντυγχάνειν  ούχ  Ιατι 
sponsum  accipere.  Dicit  Deus  ad  Eliam  : Quid  tu  (φησίν)  ίκετεύειν  άλλ’  έρωτφν  καί  απόκρισιν  δέχεσθχι, 
A/c,  Elial respondet  propheta  interrogatus : Zelo  .λέγει  b θεδς  προς  τδν  'Ηλίαν  · τί  συ  ίνταύ6α 
zelatus  sum  pro  Domino  exercituum,  quia  dere-  ’Βλία  ; αποκρίνεται  έρωτηθει;  ό προφήτης·  Ζηλών 
liquerunt  partem  Domini  filii  Israel  *,  etc.  Non  Οέζήλωκα  Κυρίφ  παντοχράτορι,  δτι  έγχατέλιπον 
est  hic  petitio,  sed  interrogatio  et  responsio,  et  σε  ol  υΙοι  Ισραήλ,  καί  έξης,  Καί  ού/  έστιν  ένταυθ* 
intercessio  [vel  interpellatio]  fit  ex  utroque.  Et  δέησις,  άλλ’  έρώτησις  χαί  άπόχρισις  · καί  γέγονε  τδ 
unde  id  manifestum ! Paulum  dicentem  audi  : έξ  άμφοΤν  έντευξι;.  Καί  πόθεν  δήλον  ; Παύλου 

An  nescitis  in  Elia  quid  dicit  Scriptura , que - λέγοντας  άχουσον  · ούχ  άνέγνωη  έν  Ήλίφ  χψ 
madmodum  interpellat  Deum  adversum  UraeOl  προφήτη  τί  λέγει  ή γραφή  ; ώς  έντυγχάνει  τψ  θεψ 
Igitur  έντυχία  non  est  δέησις.  Sed  haec  ChrjSOStO-  κκτά  τού  'Ισραήλ,  Ούκούν  ή έντυχία  ούχ  έστι 
mus.  Oportet  vero  adhuc  subtilius  differentias  δέησις.  'Αλλά  ταύτα  μεν  δ Χρυσόστομος.  Δέτ  δ'  ούν 
dictorum  IS20A  nominum  perpendere,  et  Consi-  έτι  λεπτομερέστερον  τάς  διαφοράς  τών  είρημένων 
derare,  ut  non  solum  satis  idonea  sint  quae  plebi  δνομάτων  διασχέψασθαι  καί  έπιθεωρήσαι,  ώστε  μή 
dicantur;  sed  et  eorum,  qui  eas  voces  volent  τψ  πλήθει  μόνον  Ικανά  είναι  λέγεσθχι,άλλά  χαί  το Τς 
acrius  excutere,  reprehensionem  et  injuriam  cf-  δεινύτερον  διαχωδωνίζειν  ταύτα  βουλομένοις  άνάλωτχ 
fugiant.  χαί  άνεπηρέ αστα  διαμένειν. 

Ex  oratione , quod  antiqui  et  novi  Testamenti  Έχ  τού  λόγου,  δτι  παλαιάς  χαί  καινής  96  δια- 

unus  Sit  legislator , et  in  vestes  sacerdotum  θήκης  είς  6 νομοθέτης  · χαί  ε!ς  τδ  ένδυμα  τού 

(Exodi  XXVill)  et  άβ  poenitentia . P Ιερέω;  * xat  περί  μετάνοιας. 

Ait  Paulus:  Aron  enim  erubesco  Evangelium9ju·  "Οτι  φησίν  δ Παύλος,  ού  γάρ  έπαισχύνομαι  xb 
stitia  enim  Dei  in  eo  revelatur  k.  Quomodo  igitur  Εύαγγέλιον  · δικαιοσύνη  γάρ  θεού  έν  αύτψ  άπο- 

juslitia  Dei  in  illo  revelatur?  quomoio?  cum  καλύπτεται.  Πώς  ούν  διχαιοσύνη  θεού  έν  αύτφ 

prima  lex  Judaeis  solis  data  sit,  licet  alii  homines  άποχχλύπτεται  ; πώς;  άπειδή  δ πρώτος  νδμος 

rjusdem  exsisterent  naturo  et  originis,  Evange-  Ιουδαίοι;  μόνοι;  έδέδοτο,  χαί  [849  Η.|  τών  άλλ<*ν 

Hum  vero  omnibus  aequaliter  gentibus,  merito  in  άνθρώπων  τής  χύτης  ύπαρχόντων  δημιουργίας  χαί 
illo  justitia  Dei  revelatur,  et  justitiae  Evangelium  φύσεως,  τδ  δέ  Εύαγγέλιον  πάσιν  δμοτίμως  τοΤς 

1 III  Reg.  XIX,  10.  iRom.xi,  3.  k Rom.  i,  18, 17. 

VARIA  LECTIONES. 

95  συνεξανέστησεν  A·  94  ήμψν  A.  95  «ύτδ  imo  αυτόν,  96  χαί  καινής  idd.  A.,  al.  OtD. 


273  BIBLIOTHECA.  — COD.  CCLXXVII.  274 

Αμ<*ρυίσιν,  eCxotwc  Iv  «ύτφ  δικαιοσύνη  θεού  iit  ο-  A vocatur.In  veteri  igitur  Testamento  non  erat  voca- 
χαλύπτετχι,  xat  καλείται  δικαιοσύνης  Εύαγγέλιον.  tio  justa, non  enim  similiter  omnes  vocabat  et  iUu- 
"Έν  toCvuv  παλχι*  διαθήκη  ούκ  ξν  ή κλησις  minabat,  sed  solos  Judaeos.  Non  erat  igitur  justa, 
δίκαια  * ού  γάρ  δμ οίως  πάντας  έκχλει  καί  Ιφώτιζε,  sed  dispensatio  praeparans  viam  justiti&.Non  llico 
τους  ’ίουδαιους  δ!  μόνους,  ούκ  ή*  wv  διχχί*  άλλ'  hanc  justam,  illam  vero  injustam,  sed  illam  viam 
©Ιχονομική,  προπαρκσκευάζουσα  δδον  δικαιοσύνη,  hujus  Ct  praeparationem.  PulafcanUud»!  sibi  sol» 
o i λέγω  τχύτην  δικαίαν  κάκε(νην  άδικον , άλλ*  etiam  Evangeiium  datum  iri,  quemadmodum  le- 
έκε'νην  boov  χχύχη*  **!  προκατασκευήν  ταύτης.  gem;  sed  exspectatio  prm! er  spem  evenit.  Ideo  et 
’ΓπελΙμβανον  oi  Ιουδαίοι  δχι^  καί  τύ  Εύαγγέλιον  David  dicit : Suscepimus  tDomine, misericordias  inme- 
βυτοΤς  δοθ/,σιται  μόνοις  ·7,  ώσπερ  καί  ό νόμος*  dio  populi  tui:  diindeiSecundum  nomen  tuum  %Deus,  sic 
ίζί~η  δε  παρ*  έλπίδχς  ή προσδοκία.  Διδ  καί  Δαβίδ  et  laus  tua, non  solum  in  medio  popuii  tui.sed  etiam 
λέγει  · Ύπελαβομεν,  ό θιδ.*,  χό  Ιλεό;  σου  έν  μέσψ  tn  fines  terree,  cl  ut  osiendal  quod  misereri  finium 
του  λαού  σοΰ,  είχα*  Κατά  xb  βνομά  σου,  ό θεός,  te:  r®  jusliiaesit,addil : Justitia  plena  est  dxtera  iuaK 
ουτω  και  ή αινεσίς  σου,  ούχί  έν  μέσψ  τού  λαού  σου  μόνον,  άλλ*  Ιπί  χά  πέραχα  τής  γή*.  Καί  ΐνα  δείξ^  δχι  tb 
Ιλεησαι  τά  πέραχα  χης  γης  δικαιοσύνες  έσχϊν,  έπάγει*  Δικαιοσύνης  πλήρη;  ή δεξεά  σου. 

'0  Κύριος,  Φησίν.  98  Ιόχσίλευσε.  Πώς,  ο Κύριος  Β Dominus  regnavit,  inquit  “ : Quomodo  Dominus 
Ιοασ(λε·>σεν  ; ά/  ώς  πρόσφατον  λαβών  xb  της  regnavit?  an  quasi  Lovnm  capiens  dignitatem  regni? 
βασιλεία;  άςίωμα  ; ε!  μέν  γάρ  εΤπεν  'ο  Κύριος  βχ-  nam  si  dixi  sci.  Dominus  regnat , «ternam  Domini 
σιλεύει,  την  άιδιόν  χύτου  ή?*ήνευδν  99  εξουσίαν  * potestatem  OStend.SSet  : dicons  vero  l regnavi/, 
είπών  δε  έβχσίλευσε  την  διά  σαρκος  αύχου  οίκονο-  dispensationem  per  carnem  dicit  perquam  natu- 
μία  4 λέγει,  δι*  ή;  ή φύσις  ημών  xr4v  έπικράχειαν  ra  nostra  jugo  diaboli,  peccati,  mortis  excusso, 
τού  διαβόλου,  της  άμαρχίας,  τού  θανάτου  άποσεισα-  creatorem  cognovit,  ut  verum  regem,  largitorem 
μενη,  Ιπέγνω  πλάστην  χον  ώς  άληθώς  βασιλέα,  xbv  incorruptionis,  resbrrectioiiis.Nuntium  igitur  1«· 
χορηγάν  xnc  αφθαρσίας,  τής  ανασχάσεους,  Εύαγγε-  tu  τι  affert  David  iis,  qui  a peccato,  morte,  dia- 
λίζεχαι  χοίνυν  b Δαβίδ  χοτς  6πο  χν  άμαρχίας,  ύπb  bolo  olim  regebantur, quod  jugum  illud  contritum, 
του  θανάτου,  ύπδ  του  διαβόλου  πάλαι  βχσιλευομένοις,  imperium  solutum  sit, ΘΙ  omnibus  Dominus  domi- 
[1553  B.]  8xi  b ζυγό;  έκεΐνος  συντέχριπχαι,  xb  κρά-  netur, ut  ipse  quoque  post  resurrectionem  dixit : ' 
τος  λέλυχαι,  καί  βασιλεύει  πάντων  6 Κύριος.  *ϋς  Data  est  mihi  omnis  poteitos  tn  cmlo  et  in  terra  ", 
xil  αύχο;  μετά  την  άνάστασιν  έφη  * ’Εδόθη  μ-ot  πάσα  prius  vero  dominata  est  nobis  mors  S2la,etpec- 
έξουσίχ  έν  ούρχνψ  καί  επί  γή;·  Πριν  δε  έβχσίλευιν  catum.  Regnavit  enim  mors  ab  Adam  usque  ad 
ημών  b θάνατος  καί  ή άμαρτία  * έβχσίλευσε  γάρ  δ q Moysen  °,et  cae.era.Ei  Dominus  de  diabolo  : Si  Sa - 
θάνατος  άπο  ’λοάμ  μέχρι  Μωυσέως  καί  έξης,  καί  tanas  Satanam  tjiciat,  divisum  est  regnum  ejus  P. 
ό Σωτηρ  περί  τού  διαβόλου  · Κα^  εΐ  b Σατανάς  τδν  Itaque  regnavit  ante  advectum  Christi  super  genus 
Σαχαναν  έκβάλλει,  έμερίσθη  λ βκ^ιλεία  αύχου.  humanum  diabolus,  imo  et  peccatum.  Dicit  enim 
~ΐ2σχε  έβασίλευε  1 προ  τής  έηιδτ,μίας  τού  Χριστού  iterum  Paulus  : Quemadmodum  regnavit  percatum 
τοΰ  γένους  ήμών  δ Σατανάς.  ’Αλλά  καί  ή άμαρχία.  in  mortali  nostro  corpore,  sic  et  gratia  regnabit  per 
Λέγει  γάρ  Οά)ιν  δ 8 Π χυλός  * *^2σπερ  γάρ  έβ  ασί-  Cb  istum*.  Dominus  regnavit  (finita  est  victoria 
λευσεν  ή άμαρχία  iv  χψ  θνητώ  ήμων  σώμαχι,  di  boli,  peccati,  et  mortis),  exsultet  igitur  terra  r : 
ούτεό  καί  ή χ^'ρις  βχσιλεύσει  διά  Χριστού.  '0  natura  terrigena,  olim  errans,  nunc  vero  glorio- 
Κύριος  έβχσίλευσε  * πέπχυχαι  της  άμαρχίας  xb  sa,  olim  in  sepulcris,  nunc  in  thronis, 
κράτος,  τού  θανάτου,  τού  διαβόλου,  Ούκούν*  ’Αγαλ)ιάσθω  ή ^ φύσις  ή γηγ*νν#  h ποτέ  πλανωμενη,  νύν 
δε  δοςαζομέντ»,  ή ποτέ  έν  τάφοις,  νύν  [51]  έν  Ορόνοις. 

"θχι  φησίν,  οικονομίας  ην  τά  πλεισχα  τών  έν  τ^  Dispensationis  erant  plurima  in  veteri  Testa- 
παλιιφ,  άλλ*  ούκ  άρεσκείας  Θεού  καί  προηγούμενης  mento,  non  autem  satis  Deo  placebant,  rerum 
ευδοκίας,  καί  τύποι  τών  μελλόντων  καί  σκιαί,  άλλ*  futurarum  figura,  et  umbrm,  sed  non  res  ipsae, 
ούκ  χύτά  τά  πράγματα.  Καί  έσχιν  Ιδεΐν  έπ*  αύτών  et  esi  videre  in  illis  alias  quidem  figuras,  alias 
άλλα  μεν  χά  σχήματα,  άλλα  δε  τά  νοήματα,  οίον  ού  Dvero  notiones.  Veluli  non  omnino  placent  Deo 
πάντΟΚ  θεδς  αναπαύεται  ύακίνθφ  [85(i  Η.]  καί  πορ-  hyacinthus,  purpura,  et  COCCUS,  et  bfSSUS  (Deus 
φύρ?  καί  κόκμφ  καί  βύσσφ  (θεός  γάρ  ψυχών  άπ-  enim  requirit  animarum  puritatem,  non  corporis 
αιτεί  καθαρόχητ*,  ού  σωμάτων  άνθη  καί  λαμπρόχη-  florem  aut  nitorem). Sed  corporea  elegantia  iraa- 
τας  3},  άλλ*  έν  τατς  σωμαχικαΤς  φαιδρόχησι  την  el-  ginem  virtutum  depingit.  Si  enim  vere  stolis 
κόνα  τών  άρετών  διαγράφει.  El  γάρ  τχΤς  στολαΐς  illis  acquiescebat,  quomodo  Moseo  ante  Aaron 
έχειναις  ώς  αληθώς  ά/επαύετο,  πώς  τδν  Μωύσην  προ  non  induit,  sed  qua  ipse  Π00  vestiebatur,  illam 
τού  *Αχρών  ούκ  ένέδυσεν,  άλλ*  ^ έκεΐνος  ούκ  ένεδύ-  sacerdotibus  attribuit?  et  Moses  quidem  aqua 

1 Psal.  XLvn,  10,  H.  "Psal.  xxix,  1 ; xcvi,  1.  *>  Matth.  xxvm,  18.  ftRoin.  v,  14.  p MaUh. 
in,  26.  8 Rom.  ?,  21.  r Psal.  xcvi,  1. 

VARLE  LECTIONES. 

97  μόνοι;]  καί  μόνοι;  A.  φη*ίν  om.  A.  96  ζΓ· 4 έβχσίλευσε  ζ".  2 δ add.  A.  3 λαμπρότητα  A. 


275  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  276 

ablutas  non  est,  sed  lavil.  Quam  ob  rem,  Ut  dis·  A σαχο,  χαύχην  τους  *ερέας  ήμφίασε  ; καί  Μωυσής  μέν 
eae,  non  h&e  Deo  potiora  esse,  et  perfecto  ad  sui  ουκ  έλούσθο  υδα*ι,  κα\  έλουε.  Δια  χί  ; ?να  μάθης  οχι 
ornatum  sufficere  virtutem,  et  b»c  fuisse  typum  ου*  ήν  χαύχα  προηγούμενα  χψ  θεψ,  δει  χψ  χελείφ 
virtutis,  non  ipsam  virtutem.  πρός  κόσμον  Αρκεί  ή 8χι  χαύχα  τύπος  ήν 

της  Αρετής,  Αλλ*  ουκ  Αρετή. 

In  capite,  inquit,  ferebat  pontifex  tiaram,  quia  "Οτι  έπΐ  της  κεφαλής,  φησίν,  Ιφερεν  δ Αρχιερεύς 
caput  omnibue  designatum  oportuit  capite  habere  τιάραν,  διότι  τόν  προχειριζόμενον  Απάντων  κεφαλήν 
pot6Statem,et  scire,  quod  creatus  caput  aliorum,  κατά  τής  A κεφαλής  Ιχειν  την  έξουσίαν  έδει,  καί  ει- 
et  ipse  sub  capite  sit  communi  omnium  Domino  et  δέναι  8χι  κεφαλήν  χών  άλλων  προβαλλόμενος  καί  αυ- 
principe.  Absoluta  enim  auctoritas, nec  cujusquam  χ8ς  ύπό  κεφαλήν  έσχι  xbv  κοινόν  άπάντων  Δεσπότην 
subjecta  imperio.intolerabilis  est  et  difficilis. Ideo  καί  έξουσιασχήν  · Απολελυμένη  γάρ  αύθέντεια  καί 
in  lege  grati$,qui  pontifices  maximi  sunt,  Evan-  αυτόνομος  Αφόρηχός  έστι  καί  χαλεπή.  Δία  τούτο  καί 
geliuro  ili  capite  recipiunt,  Ut  electus  intelligat,  έν  τή  χάριτι  ol  άρχιερατεύειν  τελούμενοι  τό  Ebapfi- 
quod  veram  Evangelii  tiaram  accipiat,  et  tametsi  λιον  έπΙ  κεφαλής  δέχονται,  7να  μάθη  Η χεφοτονού- 
aliorum  caput  constituatur,  legibus  tamen  iisdem  μένος  δτι  τήν  Αληθινήν  τού  Ευαγγελίου  τιάραν  λαμ- 
subjiciatur, et  aliis  imperanti  lex  imperet.Sed  tiara  Βγάνει,  καί  δτι  et  καί  χών  άλλων  Ιερουργεΐται  κε- 
potestatem  designabat, quam  ipse  in  populum  ha-  φαλή,  άλλ*  ουν  και  αυτός  υπό  τούτους  τελεί  τους  νό- 
bebat,  et  qua  ille  Deo  tenebatur. Aurea  vero  brac-  μους,  και  χών  άλλων  κρατών  χψ  νόμψ  κρατείται, 
tea,  in  qua  Dei  nomen  exaratum  erat,  in  -Αλλ*  ή μέν  τιάρα  χήν  έξουσίαν  έτύπου,  ήν  τε  αυτός 

pectore  erat,  custodiam  designans  cogitationum  είχε  του  λαού  καί  δφ’  ήν  αυτός  άνεφέρετο  τού  θεού. 
Cordis, et  quod  oporteat  has  aptare  ad  Dei  nutum  et  T & δέ  πέχαλον  xo  χρυσό ΰν,  έν  ψ xo  άνομα  έκεκόλαπτο 
referre.  In  humeris  erant  smaragdi  duo,  quorum  τού  Θεού,  έπέκειτο  μεν  χψ  σχήθει,  φυλακής  δ*  έπ- 
alter  hinc  sex  tribus,  totidem  alter  continebat.  εϊχε  τύπον  των  έν  καρδίφ  κινημάτων,  καί  ώς  δεΤ 
Erant  autem  typus  aspectus  sacerdotalis  : habet  ταύτα  καχα^υθμ'ζειν  δ τή  πρός  το  βεΤον  νεύσει  καί, 
enim  smaragdus  et  viriditatem  egregiam, et  claram  Αναφορ?.  ’Επί  δέ  χών  ώμων  σμαράγδου  λίθοι  δύο, 
puritatem,  instar  speculi. radians.  Etenim  oportet  έχοντες  χάς  εξ  φυλάς  ένχεύθεν  καί  χάς  £ξ  ένχεύθεν  · 
Sacerdotem  et  pia  exercitatione  sobrium  esse,  et  Ούτοι  δέ  σύμβολου  ήσαν  τής  βψεως  τής  Αρχιερατικής. 
Vitam  subditis  suam  tanquam  speculum  virtutum  "Εχει  γάρ  ή τού  σμαράγδου  ψήφος  και  χλωρότητα 
OStendere.  Erat  vero  in  humeris,  quod  actionum  ευπρεπή  καί  καθαρότητα  διαυγή,  κατόπτρου  δύνα· 
Signum  est,  smaragdnS.Actionisenim  potentia  ab  μιν  δποφαίνουσα  * καί  γάρ  δεϊ  τον  Ιερέα  και  Ασκήσει 
humeris  dependet.  IdeO  et  Deus  ad  Jerusalem  loqui·  ^ νήφειν  καί  xbv  βίον  χοΤς  6π*  αυτόν  ώσπερ  κάτοπτρου 
tur  : Dirige  cor  tuum  in  Viam  rectam,  in  qua  am~  παρέχειν.  'Επί  χών  ώμων  δέ  ή σμάραγδος^  έπε  ιδή 
bulasti , filia  vaga , quia  creavit  Dominus  novum  πράξεώς  έσχι  σημεΤον  * ή γάρ  πρακτική  δύναμις  χών 
super  terram  «.Etenim  manus  et  humeros  ad  actio·  ώμων  ήρτητα».  [1556  R.]  Διό  καί  b θεός  πρός  χήν 
nem  Scriptura  accommodat,  Ut  quando  de  Davide  Ιερουσαλήμ  λέγει*  θές  τή*  κχρδίαν  σου  έπι  τώ\ 
loquitur:  Εί  in  intellectibus  monuum suarum  de·  ώμων  σου,  θύγατερ  ήτιμωμένη,  δτι  Κύριος  κτί- 
duxit  eos  Mnerant  vero  logio  in  pectore  duodecim  ζει  σε  είς  σωτηρίαν.  Καί  γάρ  χάς  χεΤρας  καί  τούς 
etiam  lapides  impositi.qui  duodecim  tribus  signi-  ώμους  είς  πράξεις  ή γραφή  λαμβάνει,  ώς  8ταν  λέγφι  Θ 
ficabant.  Et  vide,  eupra  quidem,  et  in  humeris  una  περί  τού  Δαυίδ*  Καί  έν  χαΤς  συνέσεσι  τώνχειρών 
erat  natura  lapidum  smaragdus,  infra  iero  et  in  αδτού  ώδήγησεν  αυχοίς.  ’Ενήσαν  δέ  χψ  λογείφ  χψ 
pectore  duodecim. Quo  significatur:  antea  quidem  έπΙ  τού  στήθους  καί  ol  δώδεκα  λίθοι  ένηρμοσμένοι, 
ab  una  omnes  prodiisse  natura  : progressu  vero  χάς  δώδεκα  φ.»λάς  υποδηλοΟντες.  Κχΐ  δρα,  άνω  μέν 
temporis, diversis  Opinionibus  divisos  esse,  6t  hoc  καί  έπί  των  ώμων  μία  ήν  φύσις  χών  λίθων  δ σμά- 
quidem  tribuit  opinioni,  illud  vero  natura.  Infra  ραγδος,  κάτω  δέ  καί  έπί  του  στήθους  ot  δώδεκα,  αΐ- 
vero  in  fimbria  sacerdotis  qdSB  dicitur  ora,  aurea  νιττομένου  τού  λόγου  8χι  άνωθεν  μέν  7 άπαντες  έκ 
mala,  et  punica,  et  campanulte  dependebant  u.  Et  ^ μιας  8 προήλθομεν  φύσεως,  προϊόντος  δέ  τού  χρόνου 
quomodo,  hsec,  prima  ratione  Deo  Ut  diximus,  διαφόροις  γνώμαις  έμερίσθημεν  * καί  το  μέν  δίδωσι 
placerent?  Sed  in  vestitu  et  habitu  sacerdotis  vir-  χή  γνώμη,  xb  [851  Η.]  δέ  τή  φύσει,  'rnb  δέ  το 
tutes  effinxit, infra  flores  et  fructus,  virtutum  ope-  κράσπεδου  τού  Ιερέως,  xb  λεγόμενον  λώμα,  άνθη, 
ra,cujusmodi  sunt  eleemosyna  justitia  et  humani-  βόαι  καί  ^οίσκοι  χρυσοϊ  καί  κώδωνες  Απηώρηντο. 
tas,  et  chorus  reliquarum  ipsis  affinium. 

Καί  πώς  αν  είη  θεψ  ταύυα  κατά  πρώτον  λόγον  Αρέσκονχα  ; Αλλ*  έν  χψ  σχήματι  τού  ιερέως  έφηκεν  έξεικο#ί- 
ζεσθαι  χάς  άρευάς.  Κάτω  Ανθη  καί  καρποί  χά  χών  Αρετών  κατορθώματα,  άχινά  έστιν  έλεημοσύνη  καί  δικαιοσύνη  και 
φιλανθρωπία  καί  χών  Αλλων  6 σύστοιχος  αύταΤς  9 χορός. 

e Jerem.  xxxi,  22.  1 Psal.  lxxvii,  72.  11  Exod.  xxvui,  U seqq. 

YARIiE  LECTIONES. 

4 κατά  χής  A x«l  xax*  8 ταυτα  και  καχα^ρ.  ζ".  θ λέγει  7 μέν  om·  Α.  ® έχ  μι«ς  άπαντες  ζ". 
9 αύχαϊς  om.  Α. 


277  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXVII.  278 

"Οτι  φηβΐ,  μή  μετάβζλλε  ίο  βήματα  θεού  ζώντος.  a Non  mutubisverba  Deivivi'.L·  Patrem  eiFiliom 
Είς  Πχτέρ*  χζί  Ttov  xzt  άγιον  Πνεύμα  έβιπτίσθης  · et  Spiritum  sanctum  baplizatus  es, quid  tollis  nomi- 
xifaxiptu  τ*  δνδματα  τα  ζώντα,  καί  ενάγεις  *5v<5-  na  viva,  et  introducis  nomina  cogitationum  tuarum, 
ματζ  λογισμών,  γέννημχ  λέγων  χχί  άγέννηχον  καί  dicens : ingenitum,  genitum,  semper  exsistens, et 
γεννητόν,  δν  αύ  %τ\  μή  8ν  άεί ; Τούτων  ανέχεται  non  semper  exislens?Deusne  haec  inania  verba  tole- 
θεδς  τών  μζ;α:ων  βημάτων  ; Ιν  ρημζ  *ινζ  μετζοζλ^,  ret?  Unum  verbum  ut  mutaret,  propheta  oli m de 
προφήτης  ποτέ  έχινδύνευζεν  άπολέσθχι.  Κζ·  βλέπε  vita  periclitatus  est. Et  vide  emphasim  exigui  verbi· 
βήματος  μικρού  άχριβολογίχν.  τά  ^ήμζτζ  τών  προ-  Verba  prophetarum  vocarunt  quidam  per  ignoran- 
«ητών  τινες  έ<άλουν  υπύ  άπειρία;  λήμμα  Κορίου.  tiam  Domini  onus.  Dicil  Dominus  per  Isaiam  : 5* 
λέγει  ό θεός  δια  Ήζζίου  · Έζν  έρωτήσ^  σε  b λαός  igitur  interrogaverit  te  populus  iste, vel  propheta 
5ό  Up£u;  ή h προφήτη,  xzl  ειπ^  σοι  · τί  xb  aut  sacerdos dicens:  Quod  est  onus  Domini?  dices 
λήμιεχ  ; α>τοΤ;  δτι  το  λημμζ  Κυρίου  υμετ;  ad  eos  : Quia  vos  Domini  onus  $2£α  estis.  Proji· 
b;i.  Α/,ψομαι  γζρ  υμζ;  [λημμζ  H|  χζί  (ϊάξω  ciam  quippe  vos, et  relinquam,  ne  dicatis  onus  *. 
όμά;,  ?νζ  μη  λέγητε  λήμμα.  νΕν  ^ήμα  ΐνχ  μή  Unum  verbum  ne  mutetur,  minatur  Deus : et  tu 
μετζποιηΟή,  απειλεί  b θεδ;  · χζί  συ  δλδχληρον  δο-  totam  doctrinam  commutans,  putas  te  manus  Do- 
γμάτων  άχρίοειχν  διχστρέγων  νομίζεις  διχφυγεΤν  τάς  mini  effugiturum  ? 
τού  θεού  χεΤρχς  ; 

Έ*  τοΟ  είς  το  « ’Αρχεΐ  σοι  ή χάρις  μου  · ή γζρ  Ejusdem  in  illud  : « Sufficit  libi  gratia  mea, 
δυνζμί;  μο-»  έν  ασθενεί*  τελειοϋτζι.  * B virtus  enim  in  infirmitate  perficitur  y.» 

pOu  ήλθε  (©ησί  πζρζ  του  Qxxpb;  b Χριστδς  Venit  a palre  Christus  ad  homines  legatus 
προ;  του;  ανθρώπου;  πρεσβευτής  · έσ^άγη  b πρε-  [mactatus  legatUS  est]  et  tunc  pacem  fecit.  Sed 
ββευτής  · xxi  τδτε  γίγονεν  ή εΙρήνη.  ’Αλλ’  ot  πρέ-  legati  venientes, et  dona  ferunt, et  dona  accipiunt, 
σδεις  έρχδυεν οι  καί  δώρα  φέρουσι  καί  δώρα  λζμ-  Qiod  igitur  donum  tulit,  et  quod  accepit  ? Novum 
βζνουσι.  ΠοΤον  ουν  ήχε  φέρων  δώρον,  xat  ποΤον  άντ-  donum, quia  et  novus  legatus.  Tulit  nobis  donum 
έλουε ; παράδοξον  το  δώρον,  ώ;  καί  b πρεσβευτής  corpus  et  sanguinem  suum  : et  quid  a me  acce- 
πχράδοξο;.  Τό  atuz  χυτού  ©έρων  ήλθε  δώρον,  xb  pii? Fidem.  Bt  quid  pro  illa  mihi  dedit  Ϊ Gratiam, 
σώμχ  αυτου  φέρων  ήλθε  δώρον.  Kxt  τί  πζρ*  έμου  Credidi  ego,  ille  gratiam  dedit,  soluta  est  [ira, 
Ιλζβε  δώρον  ; πίστιν.  Kzt  τί  άντ*  χύτης  μοι  παρ-  et]  odium. Cum  venit  legatus  ad  aliquam  gentem, 
Ισχε ; χάριν.  Έπίστευσα  έγώ,  Ιχαρίσατο  έχεΤνος,  non  dignatur  cum  aliquo  paupere  aut  plebeio  lo- 
έλ·Λη  ή ίχΒρζ.  ο πρεσβευτή;  δτζν  Ιλθτ^  πρδς  Ιθνο;,  qui,  sed  slalim  ad  regem  accedil.Hic  vero  legatus 
ojx  άξιοτ  τι  vi  τών  άγορζίων  ή πε*ήτων  διαλεχθήνζι,  cum  venit, satim  cum  meretrice,  latrone,  telona- 
έλλ*  ευθυς  τφ  ^ζσιλετ  πρδσεισιν.  Ουτο;  δε  δ πρε-  rio, et  nugis  1 >cutusest. Vides  legali  benignitatem? 
σβευεή;  ήλθε,  xxt  εύθέως  πδρν^  xxi  λ^στή  χζί  τε-  c Non  enim  ad  unum  et  alterum  venit.sed  ad  com- 
λώνι^  xzi  μάγοι;  διειλέχθη.  Είδε;  πρεσβευτοϋ  ©ιλ-  munem  naturam,  et  venit  carne  mea  indutus, 
ανθρωπίζν  ; ού  γαρ  πρός  Ivx  xxi  δεύτερον  ήλθεν,  ne  pura  divinitate  accedens  bestiam  terreat, 
άλλα  προς  τήν  χοϊκήν  φύσιν*  χζί  ήλθε  τδ  ^μον  περιβεβλημένο;  ιμάτιον,  ινα  μή  γυμνή  τή  θεδτητι  πζρζγενδ- 
μενο;  οοβήστ^  τήν  θ^ρχν. 

*Εχ  τού  t*  et;  το  ^ητδν  τού  Άποσ:δλου,  « E?  τις  Ex  eadem  ho milia  in  dictum  Apostoli  : « Si  qua 
kv  Χριστψ,  καινή  κτίσις  · τζ  άρχχΤζ  πχρήλθεν,  et g ο tn  Christo  nova  creatura  : vetera  tran - 
Ιδού  γέγονε  χζινζ  τζ  πάντα,  t stem n t , ecct  facta  sunt  omnia  nova  «.a 

'Οτι  <pz*iv  ol  έλληνιστζ!  χζί  τδ  Ιουδζΐζον,  τί  χομ-  Judaei  et  gentes  dicunt : Quid  gloriatur  Paulus 
χάζιι  Πχυλος  λέγων  · Τα  άρχα tz  πζρήλθεν,  Ιδού  dicens:  Vetera  transierunt, ecce  facta  sunt  omnia 
[1557  R ] γέγονε  xzi  να  τχ  πάντα  · ει  τις  έν  Χρι-  novu.Si  qua  tn  Christo  nova  creatura . Ego  vero, 
«Φ,  [852  Η ] χχινή  Έγώ  γά?,  φητί,  xxi-  inquil,  nihil  novum  vjdeo  Non  enim  habes  oculo  k 

vov  οϊΛ·.  βλέπω.  0>  γχρ  ε/ιις  03>(ΐχ/αοϋ;,  Ua  To^;  ut  videas  haec.  Accede  huc,  et  faciam  tibi  oculos, 
triti,  Λνλρο,  χαΐ  πο'ήαω  ιοι  Μιλμού(,  Κιί  Et  vides,  et  tu  facis  oculos  ? Ita.  Et  creator  es  ? 

xit  βΰ  ποιετς  οφθχλμού;  ; vx(.  Kxt  Λημιιουργίις  eT  ; omnino.  Tunc  demens  es  ? nequaquam.  Igitur  fa- 
xii  τ.ί-rj.  si>  aitovtvd^jxi  , oV/i.  o Wjv  ποίησον  cies  oculos  corporis  ? nequaquam,  sed  majus  ali- 
toj  αώαχεο< ; »jx,  άλλα  tb  μ«τζοχ,  χής  D quid.oculos  mentis.Et  facis  mihi  ocnloa  ? Ita.Non 
ot«o!x;.  Κχί  ποιείς  μοι  ^ιρ^χλμού; ; μάλιατα.  ού  γάρ  enim  habeo  T Nequaquam.  Tu  vero  habes  ! Ita. 
έχω  ; o urf.  Συ  SI  Jyti«  ; vzt.  Οώ; ; είπε  μοι.  'Όταν  Quomodo  ? dic  mihi.  Cum  veneris  in  templum, 
αχέλόιμ  εΐ;  ναόν,  xxi  TSt^c  έχει  l<Sxvov  γυμνόν,  λίθον  nudamque  ibi  statuam  videris,  lapidem  mutum, 
xxtmov,  xxi  ιΐτιγίζ  ουτος  ό βε<5$  έοτιν,  αρχ  ο^Οχλμούς  et  dixeris,  ille  Deus  est,  an  oculos  habes  ? Non 
iytii  j μί|  γχρ  τι  τών  έξωθεν  όιρθχλμών,  τών  enim  utilitas  aliqua  oculorum  externorum,  st  in- 

’ Deut.  iv,  2.  * Imo,  Jerem.  xxm,  33,  34.  » II  Cor.  x»,  9.  * II  Cor.  v,  17. 

VARliE  lectiones. 

M μιτχδχλε  ζ'.  « λήμμα  OIE.  A.  4*  <pn®·  VUlgO  post  πχτρός  ponunt.  **  έχ  τοϋ  χύτοΰ  είς  ζ". 


279  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  280 

terni  caligant.  Vides  opus  esse, ut  faciam  libi  ocu-  A Ivtecv  «ιιπφωμινΜν : Uti  χρείαν  έχεις  tvi 

les,ut  videas  lapidem  esse  lapidem, et  lignum  esse  σοι  όφθαλμούς,  ώστε  τόν  λίθον  $e  1δι:ν  λίθον, 

lignum,  Oculosoe  habes  quando  vides  lignum,  et  χαί  το  ξύλον  ξύλον.  'Οφθαλμούς  έχεις,  δταν  Τοης  ξύλον 
adoras?  Afqui  ego  si  accipiens  comburam,  num  xxl  χροτχυν^;  ; δταν  λαβών  48  «ύτό  έγώ 45  χαύσω, 
babes  oculos,  id  deumt  quod  exustum  esi,  ips  έχεις  όφθαλμοός  τό  καιόμενον  θεόν  όνομάζων  ; 

vocans?  Quando  affectus  et  (21)  perturbationes  δταν  τ*  πάθη  θεοποιής,  όφθαλμοός  έχεις  ; μεθάει  b 
deos  esse  dicis,OCulo$ne  habes  ? Ebrius  est  homo,  Ανθρωπος  και  περιφέρεται  xxt  κατ αγελαται  καί  γί- 
et  circumagitur,  et  irridetur,  et  ex  bominefit  bes-  vttxi  Αντί  Ανθρώπου  Αλογος  · συ  ΑΙ  λέγεις  ή μέθη 
tia.  Tu  vero  dicis  : Ebrietas  deus  Bacchus  est.  θεός  b Διόνυσος,  ή κλοπή  θεός  ό * Ερμής.  ’Ορφς  δτι 
Furtum  deus  Mercurius.  Videsue  indigere  te  ocu-  χρεία  σοι  οφθαλμών  * 6 νόμος  τα  πάθη  κολάζει,  καί 
lis  ? Lex  affectus  punit,  et  hos  te  deos  facere  non  ab  τούτα  θεοποιών  ουκ  αίσθανη.  Et  βούλει  At,  πρό- 
vides?  Si  aulem  Vis,  attende, qoomodo  facta  sint  σχες,  όπως  γέγονε  πάντα  καινά.  Κτίσις  έν  τή  Γραφή 
omnia  nova. Dicitor  in  Scriptura  creatio  non  eo-  λέγεται  48  οδ  μόνον  ή έχ  του  μή  βντος  είς  τό  είνπε 
Ium  e nihilo  in  aliquid  productio,  sed  etiam  ex  παραγωγή  Αλ)Α  χαί  ή ix  τού  δντος  έπί  το  βέλτιον 
aliquo  in  melius  immutatio  Creavit  Deus  coelum,  μεταβολή.  f Εχτντεν  6 Θεός  τόν  ουρανδν,  τούχ*  έστιν 
hoc  est,  e nihilo  fecit.  Creat  et  quando  malum  ho-  b i*  τού  μή  Ανεος  έργάσασθαι.  Κτίζει  xxt  δταν  τόν 
minem  bonum  reddit.  Hic  vero  creatio  est  rerum  πονηρόν  Ανθρωπον  καλόν  Απεργάσηται  · ένταύθ*  xb 
mutatio  io  melius. Et  audi  Davidem  dicentem.Com  κτίζειν  πραγμάτων  έστίν  έπΐ  τό  βέλτιον  μεταβολή, 
enim  erat  ipse, et  cor  ejus  creatum,  sordibus  vero  Καί  Ακουσον  του  Δαβίδ  λέγοντος,  Επειδή  γαρ  ήν 
adulterii  et  caedis  maculatum  est,  et  ad  corruptio-  αυτός  χαί  ή χαρδία  αυτού  έκτισμένη,  έ^βυπώθη  Ai 
nem  ferebatur,  provocat  Deum  dicens : Cor  mun·  τή  και  τφ  φό*ρ  χαί  πρός  φθοράν  χατεφΙ- 

dum  crea  in  me,  Deus*.  Non  quod  prius  cor  non  ρετο,  παραχαλεΐ  τον  Θεάν  καί  λέγει  * Καρδία*  χαθχ- 
habuerit,  nec  de  cordis  substantia  loquitur, sed  de  ραν  χτίσον  έν  έμοί  b Θεός.  Ουχ  δτι  πρότερον  οδχ 
meliori  ejus  COadiCiooe.Ecce  igitur  creatio  dicitur,  είχε  χαρδίαν,  οόδέ  περί  τής  οδσιας  τής  χαρδίας  λέ- 
non  solum  eorum  qnas  e nihilo  producta  sunt, sed  γει,  Αλλα  περί  τής  χοσμούσης  αύτήν  Αρίστης  πολι- 
etiam  corrupte  natura  in  melius  mutatio.  Sic  τείας.  Ίδου  τοίνυν  χτίαις  λέγεται  ού  μόνον  ή έκ  τού 
creatur  munda  ipsa  adultera ; sic  misericors  qui  μή  δντος  είς  το  είναι  παραγωγή.  Αλλα  χαί  ή τής  or- 
antes raptor;sic  motatur  io  ovem  lupus,in  colum-  αίας  διαφθαρείσης  είς  xb  βέλτιον  μεταβολή.  Οδτω 
bam  Vultur:duplexcreatio.Ideoei  lavacrum  creatio  χτίζεται  σώφρων  ή πόρνη,  ούτως  έλεήμων  ό άρπαζ  * 
dicitur, lavacrum, inquamtregenerationis:£xncnlCS  οδτω  μεταβάλλεται  είς  πρόβατον  b λύκος  χαί  b Ιέραξ 
on\m,inqnii,veteremhominemtet induentes  novum  C*U  περιστεράν.  Δ-io  χτίσεις·  δια  τοδτο  χαίτδλου- 
eum  qui  renovatur  secundum  imaginem  ejus,  qui  τρδν  χτίσμα  λέγεται,  το  λουτρόν  λέγω  τής  παλιγγε- 
creavit  l7/amk. Vides  igitur  novam  esse  creaturam,  νεσίας  · Άποδυσάμενοι,  γάρ  φησι,  τόν  παλαιόν  Αν- 
Quid  enim  mihi  prodest,si  fiat  coelum  novum, et  ter-  θρωπον,  ένδυσάμε/οι  48  δέ  48  τόν  νέον,  τόν  Ava- 
ra nova, ego  vero  in  peccatis  meis  inveterascam  ? γεννώμενον  κατ'  εικόνα  τού  Κτίσαντος  αυτόν. 
Coelum  domus  est,  ego  vero  habito  in  ea  agrotus.  'θρφς  ούν  3 τι  έστί  καινή  χτίσις.  Τί  γάρ  μοι  όφελος. 
Si  quando  medicus  in  domum  agroti  veniret,  et  έάν  γένηται  ουρανός  καινός  καί  γή  καινή,  έγώ  δέ 
nulla  morbi  ratione  habita,  inalbaret  parietes,  et  ταίς  Αμαρτίαις  πεπιλαίωμαι  ; b οόρανός  οΐχός  έστιν, 
auro  laquearia  incrustaret,  nonne  diceres  illi : έγώ  δέ  διαιτώμενος  20  έν  αύχψ  χαί  νόσων.  Έαν  Ια- 

Bone  vir,  cura  SBgrotum,  quid  domum  exornas  ? τρός  «'υ;  τήν  οίκίαεν  του  Α#ωστούντος  είσέλθοι,  και 
Adjuva  decumbentem.  Christns  venit  in  hunc  τού  ουδεμίαν  πρόνοιαν  λάβοι,  λευκαΝη  δέ  τους 
mundum,  in  quo  decumbentem  naturam  meam  τοίχους  καί  χρυσογραφή  τον  όροφον,  οόχ  Αν  είπες 
in  venit,  et  aegrotantem,  et  ad  eam  sanandam  omne  «ύτψ  · "Ανθρωπε,  Ανάστησον  τον  νοσούντα  · τ( 
subit  certamen,  et  renovat  inslauratque  naturam,  τήν  οίκίαν  καλλωπίζεις;  βοήθησον  τψ  κειμένφ. 
Quid  igitur  medicum  tu  reprehendis,  quia  non  Κ*ί  δ Χριστός  [853  Η.]  είσήλθεν  είς  τόν  κόσμον  τού- 
tt23 a illa  facit,  Christnm  vero  reprehendis,  quod  Dtovi  Φ χατακειμένην  εύρε  την  φύσιν  μου  [καί  *Ι] 
hac  laciat  ? Sic  transierunt  antiqua,  sic  facta  sunt  νοσούσαν·  καί  πρός  τήν  θεραπείαν  αυτής  Απαντα 
nova  omnia,  sic  nova  creatura,  et  alia  multa  simi-  δέχεται  τόν  Αγώνα,  καί  Αναχανίζει  χαί  Ανορθοί  τήν 
lia  quis  coacervet.  φύσιν.  Τί  οδν  τόν  Ιατρόν  μέμφη  οχι  μ ή τούτα  ποιεί  2*f 

τόν  Χριστόν  δέ  πάλιν  όπό  μώμον  δτι  ταύτα  ποιεί ; οδτω  παρήλθε  τα  Αρχαία,  οδτω  γέγονε  τα  πάντα  χαινα, 
οδτω  καινή  χτίσις.  Καί  μυρία  Αν  τις  τοιαύτα  έπισυνάψη. 

• Psal.  L,  12.  8 Coloss.  in,  9,  10. 

VARIiE  LECTIONES 

48  λαβών]  χαί  λαβών  Α·  48  έγώ  αότό  ζ“.  48  λέγεται  χαί  ού  Α.  4Τ  παραγωγή]  fortSSSO  προαγωγή.  4· 
ένδυσάμενοι]  ένδυσώμεθα  COIT.  Α·  48  δέ  om.  Α·  88  δέ  ό διαιτώμενος  Α·  84  καί  ante  νοσούσαν  om.  Α. 
22  ποιεί]  έποίει  Α. 

NOTAE. 

(21)  Virgil.,  JEneid.  lib.  ix,  vers.  184. 

Dine  hunc  ardorem  mentibus  addunt, 

Euriale?  An  sua  cuique  deus  fit  dira  cupido  ? 


f 


281  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXVII.  282 

(1860  R.]  Έχ  τοΟ  μιτά  χάς  Κχλάνδχς  xf|  *>  Ιζή;  · a Ex  homilia  post  Calendas , etc. , et  contra 

χαί  κατά  μεθυόντων.  ebriOS· 

'0  τοίνυν  Χριστές  τά  άπειρα  πλήθη  έστιάσας  έπί  Christus  magnam  multitudinem  in  deserto  COn- 
τής  Ιρήμου,  ούκ  έπί  σκηνήν  καί  ύπνον  αύτους  ϊπεμ-  vivio  excipiens®, non  illos  ad  tentorium  et  aomnum 
ψεν,  άλλ*  έπί  θείων  άκρόασιν  έχάλεσε  λογίων.  Ουτω  misit, sed  ad  divina  verba  audienda  vocavi t .Si c et 
καί  ήμεΤς  ποιώμεν,  καί  τοοοΰχον  54  έθίσωμεν  ίαυχους  nos  faciam  os,  et  tantum  nos  edere  assuescamus, 
έσθίειν,  δσον  προς  xb  ζην  μόνον,  ούχ  δσον  διασπά-  quantum  ad  vitam  luendam  sufficit,  non  quantum 
οθαι  καί  βαρύνεσθαι.  ού  γοφ  διά  τούτο  έγενόμεθα  noceat  et  gravet.  Non  enim  idcirco  nati  sumus  et 
καί  ζώμεν,  Τνα  φάγωμεν  καί  πίωμεν,  άλλα  διά  τούτο  vivimus, ut  edamus  et  bibamus,  sed  ideo  edimus, 
έσβίομεν,  Τνα  ζώμεν.  ού  τδ  ζην  διά  xb  φαγετν,  άλλά  ut  vivamus.Non  vita  propter  cibum, sed  cibus  pro- 
διά  \b  ζην  xb  φαγεΐν  γέγοντν  έξ  άρχής.  *Ημετ;  δέ  ώς  ptef  vitam  ab  initio  factus  est.  Nos  vero  quasi 
διά  τούτο  Ιλθδντες  tl<  τύν  κόσμον,  ούτως  άπαντα  εΙς  ideo  in  mundum  venerimus, aic  omnia  in  eam  rem 
τούτο  χαταναλίσκομεν.  consumimus. 

Έκ  τού  tlc  xb  βητόν  του  'Αποστόλου  c Περί  δέ  55  ln  dictum  Apostoli  : « Nolumus  VOS  ignorare 
τών  χεχοιμημένων  ού  θέλω  ύμας  άγνοιτν,  de  dormientibus , ut  non  contristemini  t sicut  et 

άδελφοί,  Τνα  μή  λυπήσθε  d>;  xal  ot  λοιποί,  » CCeteri  d9  > etC. 

X*t  έςης.  B 

Τί  δή  ποτέ,  δταν  μέν  περί  του  Χριστού  διαλέγηται  Quare  Paulus,  cum  de  Christo  loquitur,  mor- 
Οαύλος,  θάνατον  καλεΐ  τύν  Ικείνου  θάνατον,  δταν  (em  ipsius  vocat  mortem  ·,  cum  vero  do  nostra 
δά  περί  της  ήμετέρχς  τελευτής,  χοίμηοιν  αύτήν  xal  morte  verba  facit,  dormitionem  illam,  et  non 
ού  θάνατον  δνομάζει ; xal  γάρ  έν  τψ  αύτώ  λόγψ  mortem  appellat  t?  Nam  in  eadem  oratione  ter 
τρίτον  μνησθείς  τής  τελευτής  τών  άνθρώπων  ·ύδα-  mentionem  mortis  hominum  faciens  nunquam 
μόυ  θάνατον  λέγει,  άλλά  χοίμηαιν  τήν  άναχώρηαιν  mortem  dicit,  sed  dormitionem  decessum  norni- 
όνομάζει.  ού  γάρ  παρέργως  ταύτη  χέχρηται  τών  nat#  Non  enim  temere  his  usus  verbis  Apostolus, 
λέξεων  τη  » παρατηρήσει,  άλλά  σο?ον  τι  « καί  μίγα  gej  magnum  et  sapiens  quiddam  praeparat.  In 
κατασκευάζει.  Έπί  μέν  ούν  τού  Χριστού  θάνατον  Christo  igitur  mortem  VOCat,  Ut  passio  credatur, 
καλετ,  τνα  τύ  πάθος  πιστώσηται,  έπί  δε  ήμών  κοί-  jn  nobis  vero  dormitionem , ut  dolorem  console- 
μηαιν,  Τνα  την  δδδνην  παραμυθήστ.ται.  Ένθα  μέν  |ur.  ut>i  enim  praecessit  resurrectio,  confidens 
γάρ  προε-^ώρησεν  ή άνάστασις,  Οα#ών  καλετ  θά-  TOcat  mortem  : ubi  vero  in  spe  adhuc  manet, 
νατον  · !>θα  δέ  έν  έλπίσιν  Ιτι  μένει,  κοίμησιν  καλετ,  dormitionem  appellat  « : et  hac  appellatione  nos 
και  διά  τούτης  παραμυθούμενος  ήμάς  τής  προσηγο·  consolans  in  bonam  [vitee]  spem  erigit.  Dormiens 
ρίας,  και  γρηστάς  έλπίδας  ύποτείνων  ήμΤν.  Ο γάρΟ  eniro  omnino  resufget,  cum  mors  nihil  sit  aliud, 
κοιμβίμενος  άναστήσεται  πάντως,  έπεί  καί  θάνατος  quam  diuturnus  somnus. 

©ύδέν  Ιτερόν  έστιν  ή μακροχρόνιος  δπνος. 

Τού  αύτού  Χρυσοστόμου  έκ  τού  περί  μετανοίας  » Ex  homilia  Chrysostomi  de  Pmitentii. 

Μάννα  ήσθιον  ot  ’ίουδαΤοι,  καί  τά  έν  λίγύπτψ  Comederunt  Judaei  manna  h,  et  cepas  jEgyp- 

κρόμμυα  Ιπεζήιουν  · ούτως  αισχρόν  ή συνήθεια  tias  quaerebant : adeo  turpis  res  est  consuetudo, 
πράγμα  καί  κάκιστον.  Καν  είς  δέκα  ήμέρας  κατορ-  quin  pessima.  Licet  per  decem  dies  praeclare  te 
θώσης,  κάν  είς  είκοσι,  κάν  ε!ς  τριάκοντα,  ούκ  άγαπώ,  geras,  licet  per  viginti,  per  triginta,  non  acquies- 
ού  χάριν  έχω,  ου  περιπτύσσομαί  σε ; Μόνον  μή  άπο-  co,  non  gratiam  habeo,  non  te  complector  : mo- 
κάμης,  άλλ'  αισχύνου  καί  καταγ (νωσκε.  Παλιν  διε-  do  ne  defatigeris,  sed  suffundaris  pudore,  teque 
λέχθην  ··  περί  άγίπης  * ήκουσας,  άπήλθες,  καί  ήρ-  accuses.  Iterum  de  charitate  disseruimus ; au- 
πασας  · ούκ  Ιπεδείξω  διά  τών  Ιργων  τον  λόγον.  Μή  disti,  abiisti,  rapuisti,  non  operibus  ttSSb  sermo- 
αίσχυνθής  πάλιν  είσελθεΤν  |854  Η.]  ε^ς  τήν  εκκλησίαν,  nem  ostendisti:  ne  iterom  ingredi  Ecclesiam eru- 
Αίαχύνου  άμαρτάνων,  μή  αισχύνου  μετανοών.  Δύο  bescas,  erubesce  peccare, non  erubesce  poenitere, 
ταύτά  εστιν,  αμαρτία  καί  μετάνοια,  εραύμα  μέν  ή Duo  haec  SUnt,  peccatum  et  poenitentia  : VulniIS 
άμαρτία,  φάρμακον  δ*  ή μετάνοια.  Έν  τψ  τραύματι  D quidem  peccatum,  remedium  poenitentia  : in  vul· 
σηπεδων,  έν  τψ  φαρμάκψ  τής  σηπεδόνος  καθαρισμό;,  nere  putredo ; in  poenitentia  putredinis  munda-» 
Έν  τη  άμαρτί^  δνειδος,  γέλως  · kv  τή  μετανοί^  επαι-  sio  : in  peccato  probrum  et  derisio,  in  poenitentia 
νος,  πα^ησία  ··,  έλευθερία.  Άλλ'  αντιστρέφει  τήν  laus,  et  libertas  dicendi,  ac  e servitute  liberatio, 
τάξιν  b Σατανάς,  καί  δίδώσι  tot;  πειθομένοις  αύτψ  Sed  Satanas  ordinem  immutat,  datque  iis  qui  illi 
kv  μέν  τη  άμαρτίφ  τήν  πα^βησίαν,  έν  δέ  τη  μετανοώ  obediunt,  in  peccato  licentiam,  in  poenitentia  pu- 
την  αισχύνην.  Σύ  δέ  μή  πεισθής  αύτψ,  άλλ*  έκατέρ?  dorem.  Tu  vero  ne  credas  illi,  sed  utrique  ac- 
πράζει  τύ  οίκεΤον  άπονέμεσθαι  σπούδασον.  tioni  Suum  tribuere  Stude. 

« Matth.  xiv,  43.  d I Thess.  iv,  13.  9 Rom.  vi,  3·  f I Cor.  xt,  30  ; xv,  6, 18,  20,  51.  s I 
Thess.  iv,  13-18.  h Exod.  xvi,  3 seqq. 

VARIiE  LECTIONES. 

e τη  A : Κ«ί  ζ“·  **  τοσούτο  ς“.  55  δέ  om.  A.  τή  add.  A.  *l  τι  Scaliger  libri  : τε.  ··  Τού  — 
μετανοίας]  άνεγνώσθη  έκ  τού  xept  μετανοίας  του  αύτού  χρυσοστομου  Α.  50  διειλέχθην  90  πα^ησία 
Ικαινος.  Α· 


283  PHOTIl  PATRIARCHA  CP.  284 

Visio  quam  vidit  lsaias  contra  Judotam  et  A "Ορασις  8*  ήν  εΤδεν  Ήσαΐας  κατά  ’ίουδαίας  καί  κατά 
Jcntsalem.  'Ιερουσαλήμ. 

Dic  visionem  quam  vidisti. Ipse  autem  dicit:  Au·  Είπε  την  δρχσιν  ήν  είδες.  'o  δέ  λέγει  'Ακούε,  ου- 
ditc,ccelitet  auribus  percipe  ,teira,  quoniam  Domi·  ρχνε,  κ*ί  ένωχίζου,  γη,  ou  κύριος  Ελάλησεν. 
nus  locutus  est  i.Alia  promisisti,  alia  loqueris. In-  "Αλλα  άπηγγείλω  καί  άλλα  λέγεις. ’Αρχόμενος  εΤ- 
cipiens,  dixisti : Visio  super  Judxum  et  Jeru8a-  πες*  "Ορασις  κατά  Ίουδχίας  και  κατά  |Ι561  R.} 
lens : et  omissa  narratione,  curo  terra  et  calo  Ιο-  'Ιερουσαλήμ,  καί  άφείς  τήν  διήγησιν  ούρανψ  και 
queris.  Homines  relinquis, et  cum  brutis  elementis  γη  διαλέγω·  ’Αφήκχς  τους  ανθρώπους,  καί  τοΤς  άλό- 
loqueris.  Ita,  inquit;  cum  homines  ipsis  brutis  γοις στοιχείοις  προσδιαλέγη.  Νχί,  φησίν,  έπειδή  τών 
magis  sint  facti  irrationabiles,  et  non  ideo  solum,  αλόγων  άλογώτεροι  γεγόνασιν  d λογικοί.  Καί  ού  δια 
Sed  etiam  quia  Moses  ducturus  illos  in  promissionis  τούτο  μόνον,  άλλα  και  διότι  μέλ)ων  δ Μωϋσής  είσ- 
terram,et  prmvidens  futura, sic  ait : Audi , ccelumf  άγειν  Λυτούς  εις  την  γην  τής  επαγγελίας,  καί  προορών 
et  loquar;  attende,  terra,  verba  oris  mei  k. Testor  τά  μέλλοντα  έσεσθαι,  ού;ω  πώς  φ*σιν  "Ακούε,  ού- 
vobis, inquit  Moses,  Judaei,  coelum  et  terram,  quia  pavi,  καί  λαλήοω  · ποοσε/έτο  ή η γη  ρήματα  έ* 
cum  veneritis  in  terram  promissionis,  et  relique-  στόματός  μου.  Διαμαρτύρομαι  ύμΤν,  φησίν,  *Ιου  - 
ritis  Deum  vestrum, inomnesgentes dispergemini,  βδατοι,  τον  ούρανδ*  καί  τήν  γήν,  δ Μωϋσής,  ότι  kav 
Venit  igitur  lsaias, min®  erant  cessaturae.  Non  ρθ-  είσέλθητε  εις  τήν  γήν  τής  επαγγελίας  καί  έγκχτχ- 
tuit  VOCareMosem, jam  mortuum, nec  qui  Mliqoan-  λίπ',τε  Κύριον  τον  θεόν,  διχσκεδχσθήσεσθε  είς  πάντχ 
do  audiverunt:  elementa  tandem  vocat,  quae  etiam  τα  έθνη.  ΤΗλθε  τοίνυν  Έσχίχς  · Ιμελλεν  ή απειλή 
in  testimonium  ipsis  Moses  vocarat,  et  quanquam  περχτούτθαι.  ούκ  έδύνχτο  83  καλεΐν  Μωυσέχ  τον  ήδ*ι 
ille  potuit  Aaronem  etiam  vocare  in  testimonium,  τεθνη/ότχ,  ούδΐ  τού;  τότε  ^ άκηκοότας  · λοιπδν  τά 
et  alios  multos, sed  Ideo  (diceret)  illos  non  vocavi,  στοι/εΤα  καλεΤ,  άπερ  διαμχρτυρόμενος  αύτοΤς  έκα'λεε 
quandoquidem  illi  erant  morituri,  neque  testari  καί  δ Μωύσής.  Καίχοι  γε  έκετνος  καί  τον  ’α αρων 
poterant.  Cum  vero  Israel  praevaricatus  sit,  ideo  έδύνχτο  85  κχλεΐν  είς  μαρτυρίαν  καί  πολλούς  άλλους* 
adhuc  durantia  elementa  merito  in  testimonium  άλλα  διά  τούτο,  φχίη  »ν,  ούκ  έκχλεσα  τούτους 
VOCO.  Sic  et  lsaias  facit,  non  modo  propter  ea  έπειδή  περ  Εμελλον  έκεΐνοι  τελευτάν  καί  μη  παρεΐνζτ 
quae  diximus, sed  etiam  postquam  cum  Judaeis  1θ-  μάρτυρες,  έπειδάν  είς  παρανομίαν  έξεκλινεν  I 
culus,  vidit  illos  sibi  non  attendere,  ad  elementa  ’ΐσρχήλ  · διδ  τά  μένοντχ  στοιχεία  είκότως  είς  μαρ- 
se  convertit, et  testes  libi  assumit  : Audit  CCtlum.  τυρίαν  καλώ,  ούτω  καί  ’βσαΐας  ποιεί,  ού  διά  τά  εί- 
Tu  enim  manna  pluisti.  Inclina  aurem  tuam , /er-  ρημενχ  μόνον,  άλλά  καί  έπειδή  διαλεχθείς  τοΤς  Ίοσ- 
ra. Tu  enim  824α  coturnices  dedisti  k.  Audi  CCS-  δαίοις  εύρεν  αύτούς  87  μή  ακούοντας  αυτού,  έπί  τά 
tum,  nam  illis  ea  quae  supra  naturam  dedisti. Sur-  στοιχεία  στρέφεται  καί  μάρτυρας  πχραλαμβάνει  αύ- 
sum  mansisti, quomodo  te  Deus  Ormavit,et  imita-  τού.  νΑκουε,  ούρανε,  σύ  γάρ  τδ  μάννα  ήνεγχας  · 
tionem  arem  non  despexisti.  Atlendejcrra, tu  enim  'Ενωχίζου,  γή,  σύ  γάρ  τήν  όρτυγομήτραν  Εοωκχς. 
infra  eras,  et  menaam  illis  subito  apposuisti.  Ideo  "Ακούε,  ούρανε,  τά  γάρ  ύπερ  φύσιν  αύτοΤς  έχορή- 
et  alius  propheta1  videns  regem  insanientem, ido-  γησας  * άνω  κζθ*  ον  τρόπον  έστερεωθης  έμενες,  καί 
lum  colentem, Deumque  contumeliis  allicientem,  μίμησιν  ούχ  ύπιρεΐδε:  άλωνος.  'Ενωτίζου,  γή  · σύ 
alios  timentes  : nullum  horum  alloquitur, sed  con*  γάρ  κάτω  ής,  καί  τράπεζαν  αύτοΤς  παρετίθεις  αύ- 
Versus  ait  : Audi,  altare , audi  me.Cur  lapidi  Ιο-  τοσχέδιον.  Διά  τούτο  καί  Ετερος  προφήτης  δρών  τον 
queris?  certe,  inquit,  cum  minus  quam  lapis  rex  βασιλέα  μαινόμενον,  το  ε"δωλον  λχτρευόμενον,  τον 
sentiat  : Alidi,  altare  : II<BC  dicit  Dominus,  et  θεδν  υδριζόμενον,  τούς  άλλους  έπτηχότχς,  προς  ού- 
Statim  divisum  esi  altare,  et  fractum,  et  effudit  δενα  τούτων  πο·.εΤται  τύν  λόγον,  άλλ’  αποστραφεις 
hostiam.  Homo  autem  non  audivit.  Sed  rex  ma-  "Ακουσον,  φησίν,  θυσιαστήριον,  άκουσόν  μου.  τί 
num  suam  extendit,  cupiens  prophetam  compre*  ούνλίθφ  διαλέγω  ; ναί,  φησίν,  έπειδή  λίθου  άνχισθ^- 
hendere.  Deus  vero  quid  fecit  T Manum  ejus  are-  τότερος  δ βασιλεύς.  "Ακουσον,  θυσνχστήρίον,  τάδε 
feci',  non  autem  arefecit  manum  a principio,  Ut  λέγει  Κύριο;  · και  εύθεως  έσχίσθη  τδ  θυσιαστήριον 
ille  ruptura  lapidis  fieret  prudentior  Cupivit  enim  0 καί  έ^άγη  [855  Η.]  καί  έξέχεε  τήν  θυσίαν,  ’ο  δε 
eum  sine  castigatione  sapere  : Cum,  inquit,  dis-  άνθρωπος  ούκ  ήκουσεν,  άλλ’  Εκτείνει  τήν  χετρα  δ βχ- 
C1SSUS  sit  lapis,  et  tU  non  emendaris  te,  justam  σιλεύς  τον  προφήτην  άρπάσαι  βουλόμενος.  ’Ο  δΐ  θεδς 
in  Ιβ  iram  converto.  τί  ποιεΤ  ; ’Εξήρανεν  αύχού  τήν  χεΤρα.  Ού  88  ξηραίνει 

δέ  αύτου  έξ  άρχής  τήν  χδΤρ*.  δΟ,  ινα  At  χφ  χοΰ  λίθου  πάθιι  σοκρρονέστερος  γένηται  A2f  Έδούλετο  γάρ  αύ- 
τδν  άνευ  τής  είς  αύτδν  κολάσεως  σωφρονισθήναι.  ά)λ*  έπειδή,  φ^σίν,  δ λίθος  έσχίσθη,  καί  σύ  ού  διωρθώθης, 
έπί  σε  τήν  δικαίων  οργήν  έπιστρέφω. 

1 Isa.  ι,  2.  i Deut.  XXXII,  1.  k Exod.  xvi,  13, 14.  1 III  Reg  xm,  2 seqq. 

VARIjE  lectiones. 

3t  "Ορασι;^  τού  χρυσοστόμσυ  είς  τδ  δρασις  Β.  3ί  ή om.  Β.  3V  ή^ύνατο  ζ".  34  τούς  ποη  ζ \ 35  ήδύ- 
νατο  καί  τον  Ααρων  ζ“.  36  τούτους]  τούτους  είς  μαρτυρίαν  Β.  37  αυτούς  ΟίΒ.  Α.  38  προσδιαλέγ^  ζ*.  30 
ού.  ΑΟ  χεΤρα  om.  A.  Α!  ΐνα.  ΑΙ  γένηται]  δτι  μή  — έγένετο  Β. 


285  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXVII.  286 

*Βκ  τού  45  εις  τδν  άσωτον,  και  είς  μετάνοιαν,  και  A Ex  oratione  in  prodigum  ^tn  poenitentiam,  in 
«ίς  τδ  ξύλον  γνωστήν  44  καλού  καί  πονηρού,  καί  lignum  scienti χ boni  et  mali, et  in  latronem. 
είς  τον  ληστήν. 

"Οτι  το  τάγμα  των  δικαίων  ου  βούλεται  ιίς  έαυτδ  Agmen  justorum  non  vult  in  se  rapere  potestft- 
άρπάσαι  την  έξουσίαν  των  κτισμάτων,  άλλ*  υπό  την  tem  creaturarum,  sedquae  sunt  dispensationis, Pa- 
του  πατρδς  πρόνοιαν  θέλει  χετσθαι  τά  τής  οικονομίας.  tris  providentiae  subjecta  esse.Ideo  eti»m  parabola 
Διδ  καί  ή παραβολή  τον  νεώτερον  εισάγει,  λαβίντα  juniorem  introducit,  accepta  paterna  haBreditate, 
τήν  Πατρικήν  ουσίαν,  είς  χώραν  άποδημήσαι  μα-  proficiscentem  in  regionem  longinquam0. Sed  lon- 
χράν.  T δ δέ  μήκος  ού  σταδίοις  διετείνετο,  άλλα  τρό-  gitudo  stadiis  non  determinatur, sed  moribus  cir- 
ποις  έξετοπίζετο  · και  γάρ  & άμαρτάνων  μακράν  γ(-  cumscribitur.Etenim  peccator  non  tara  loco  remo- 
vtw  Θεού  οΰ  τόπψ  άλλα  τρόπψ.  Λαβών  δε  τήν  ού-  tus  est,  quam  moribus.  Accepta  itaque  bona  pa- 
σίαν  τήν  πατρικήν  άπώλεσεν  αυτήν,  άσώτως  ζών.  terna  perdidit  prodige  vivendo.  Accepit  solem  ad 
^Ελαβεν  ήλιον  είς  άπάλαυσιν,  καί  τδ  δώρον  ώς  θεόν  perfruitionem,  et  donum  ut  deum  adoravit  Acce- 
προσεκύνησεν.  "Ελαβε  πηγάς  είς  τρυφήν,  καί  τδ  pit  fontes  ad  delicias,  et  donum  deum  fecit.lgno- 
δώρον  έθεοποίησεν.  Ήγνάησε  τον  χαρισάμενον,  καί  ravit  donantem,  et  donum  supra  modum  coluit, 
τδ  χάρισμα  ύπερεδάξασεν.  [1564  R.]  Ή αυτή  κτίσις,  B Eadem  creatura,  sed  non  omnibus  eodem  modo 
άλλ*  ού  πασιν  δμοίως  δρώμενη.  Πατρική  ή ουσία  · conspicua.  Paterna  substantia  ille  quidem  recte 
άλλ*  δ μεν  καλώς  αυτή,  δ δε  κακώς  άπεχρήσατο.  usus  est,  hic  vero  abusuS.Ordo  tutem  hic  et  ibi, 
Τάγμα  τούτο  κά<εΤνο,  εί  καί  διάφορον. 'ο  ευσεβής  tametsi  diversus.  Pius  pulchritudinem  fidet  coeli, 
τδ  κάλλος  δρφ  τού  ούρανου,  καί  άπδ  τού  κάλλους  τδν  et  inde  Creatorem  laudat:  Videbo  enim  coelos  opera 
δημιουργδν  άνυμνετ  · οψομαι  γάρ,  φησί,  τους  digitorum  tuorumm\ Vidit  impius, et  ad  Creatorem 
ουρανού;,  Ιργα  τών  δακτύλων  σου.  ΕΤδεν  I άσε-  sensu  nr.  non  convertit : sed  824  b persistens  in 
βής,  καί  πρδς  μεν  τδν  Κτίστην  τήν  διάνοιαν  ού  δ.ε-  pulchritudine  coeli,  creaturam  esse  deum  imagi- 
βίβασεν,  άναπομείνας  δε  τψ  κάλλει  τού  ούρανοΰ  θεδν  natus  est.  Pius  non  injuriam  facit  creaturae,  sed 
έφαντάσθη  τδ  δημιούργημα,  ’ο  εύσεβής  ούχ  υβρίζει  Domino  adorationem  tribuit.  Honorat  creaturam, 
τήν  κτίσιν,  άλλα  τψ  Δεσπότη  τήν  προσκύνησή  τα-  ged  otconsemm,non auferens  autem  cultum  Crea- 
μιεύεται.  Τιμφ  τήν  κτίσιν,  άλλ’  ώς  δμόδουλον,  ούκ  tori, praestat  creatura  : laudat  artificium,  sed  arti- 
άφαιρών  δε  τ6  σέβας  του  κτίσαντος  περιάπτει  τψ  ficis  gloriam  illi  non  attribuit ; impius  vero  bene 
κτίσματι.  Επαινεί  τδ  φιλοτέχνημα,  άλλ' ^ ούχί  <ήν  quidem  vidit,  sed  male  adoravit,  et  omnem  ordi- 
του  τεχνίτου  δόξαν  είς  ΙκεΤνο  περιίστησιν.  Ο 81  δυσ-  nem  invertit, 
σεβής  κακώς  45  μίν  είδε,  κακώς  δε  προσεκύνησε,  καΐ£ 
πάσαν  τήν  τάξιν  άνέτρεψεν. 

"Οτι  δράκοντα  πολλάκις  ή Γραφή  καλετ  τδν  διάβολον,  Soepe  Scriptura  diabolum  vocat  draconem  et 
καί  βφιν  σ κολιόν.  serpentem  tortuosum. 

Αιδ  καί  δ Σωτήρ  φησιν  · Ίδοδ  δέδωκα  ύμΤν  έξου-  Ideo  et  Salvator  dicit  ; Ecce  dedi  vobis  potesta· 
σίαν  πατεΤν  έπάνω  ο«εων  καί  σκορπίων.  Καί  Τνα  tem  ambulandi  super  serpentes , et  scorpiones  ■. 
μή  τα  Ιρποντα  ύπολάδης,  έπήγαγε  * Καί  επί  πάσαν  Et  !1θ  reptilia  Intelligas. subjecit:  Et  Super  omtiem 
τήν  δύναμιν  τού  έχθρού.  Δράκων  καί  οφις  δ διά-  virtutem  mimici0 . Diabolus  draco  et  serpens  est, 
8ολο<  ούχ  ώς  £ίζα  κακίας,  ώς  φασιν  οί  Μανιχατοι,  non  tanquam  mali  radix,  ut  Manichaei  dicunt,  sed 
άλλ*  ώς  κατάργων  τών  δαιμονίων  46  καί  άργηγδς  αύ-  Ut  princeps  daemonum,  et  auctor  illis  tactUS  de- 
τοΤς  τής  έκπτώσεως  γεγονώς  47.  lectionis. 

Έκ  τού  παραινετικού  λόγου  48  τού  περί  μετά-  Ex  adhortatione  ad  poenitentiam. 

νοίας. 

|856  Η.)  Τού  είπόντος  · Καθελώ  μου  τάς  άποθή-  De  illo  qui  dixit : Destruam  horrea  mea , et 
κας,  καί  μείζονας  οίκοδομήσω,  τούτου  τήν  έκ  θεού  majora  faciam  ρ.  sententiam  a Deo  latam,  in  me- 
έπενεχθετσαν  άπόφασιν  είς  μνήμην,  άνθρωποι,  λα-Dmoriam,  homines,  revocantes  ipsi  vobis,  aperite 
βόντις  άνοίξατε  τους  θησαυρούς  ύμών,  κα>  δότε  έλεη-  thesauros  vestros  et  date  eleemosynas  ; facite  vo- 
μοσύνην.  Ποιήσατε  έαυτοΤς  θησαυρδν  άνέκλειπτον  έν  bis  thesauros  indeficientes  in  CCelo,  Ut  Dominus 
τψ  ούρανψ,  καθώς  προστάσσει  δ Κύριος  * οί  τδν  jubet,  qui  futiles  divit;A8  Θ fcenoro  et  injustiti* 
έμπαίκτην  πλούτον  έκ  τόκου  καί  έξ  αδικίας  συλλέ-  colli. ;itis  Facite  VObtS  amiCOS  de  mammona , Ut 
ξάντες  · Ποιήσατε  έαυτοΤς  φίλους  έκ  τού  μαμωνά,  Dominus  imperat,  ut  cum  vos  derelinquerint9  re· 
καθώς  δ Δεσπότης  παρακελεύεται  * *'ΐνι  δτχν  έκλί-  cipiant  VOS  tn  CCtema  tabernacula  q. 
πητε,  δέςωνται  υμάς  είς  τάς  αιωνίους  σκηνάς. 

■ Luc.  χν.  42,  seqq.  “*  Psal.  vin,  4.  n Luc.  x,  49.  ° ibid.  p Luc.  xii,  48.  q Luc.  xvt,  9. 

VARLfi  LECTIONES 

45  έκ  τού  44  τδ  om,  A.  45  κακώς  811  ού  κακώς  δε  pr.  Α,  ού  καλώς  81  δε  corr.  46  διαμονών  ζ", 
γεγονώς  ΟΙΒ.  Β 48  τού  post  λόγου  Ο Π).  Α. 


47 


287  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  288 

Ex  oratione  in  terrx  motum  (22)  et  Lazarum,  a ’Εχ  χού  είς  χύν  σεισμόν.  καί  είς  49  χύν  Αάζχρον  *xt 
et  divitem . χύν  πλούσιον. 

Non  cesso  dicere,  etsi  non  audiar. Medicus  sum,  ού  παύομαι  λίγων  έγώ,  χΑν  μηδείς  6 50  Ακούων 

medicamentaappono,  praeceptor  sum, monere  jus-  ή.  ’ΐαχρό;  είμι,  χά  φάρμακα  έπιχίθημ  ι * διδάσκαλό; 
sus  sum. Et  nemo  se  emendat  ? Quid  hoc  rei  est?  είμι,  πχρχινεΤν  Ικελεύσθην.  ούδένχ  διορθούμχι  ; αχ  i 
sed  ego  nihilominus  roercedem  accipio,  et  boc  χί  τούτο  ; Αλλ*  έγώ  τον  μισθόν  Ιχω.  Καί  τούτο  καθ’ 
incredibiliter  dixi.Fieri  enim  non  potest  in  tanta  υπερβολήν  εΤπον  · Αμήχανον  5!  γαρ  έν  χοσούχψ  πλή- 
hominum  multitudine  ut  nemo  se  emendet.  θει  μη  διορθωθήνχι  τινσ. 

Audio,  inquit,  in  dies,  et  non  facio.  Audi,  etsi  ’ Ακούω,  φησί,  καθ’  ήμέοχν,  καί  ού  ποιώ,  ''λχουε, 
non  facias.  Ex  auditione  enim  factum  oritur,  etsi  χ£ν  μή  ποιή;  * kx  γαρ  τού  αχούειν  xxl  το  πράττει* 
non  facias, pudefles  ob  peccatum,  etsi  non  facias,  περιγίνεται.  Εδν  μή  ποιή;  5*,  χΐβχύνη  έπ!  τή  Αμαρ- 
mutas  sententiam,  etsi  non  facias,  condemnas  te  τίφ  § μη  «οιής,  μεταβάλλω  ·*  χήν  γνώμην  54. 
ipsum,  quod  non  facias.  Accusare  enim  se,  prin-  μη  ™ιή;,  καταδικάζει;  έαυχύν  δχι  ού  ποιείς.  Το 
cipium  est  emendationis.  Quando  dicis,  Hei  mihi  81  χχχηγορεΐν  έχυχού  άρχή  διορθώσεων.  ,fOxxv  εΤπ^ς 
audivi,  et  non  facio,  illud,  Hei  mihi,  initium  est  Οιμοι,  ήχου»*,  **1  ού  ποιώ,  χύ  οΤμοι  προοίμιό* 
mutationis  in  melius.  I™  τη*  i*i  το  ρίλχιον  μεταβολή;. 

Β2βα  In  illad  dictum  : « Mitte  Lazarum\  » etc.  B Πέμψον  55  Αάζχρον  καί  έξης  56. 

Et  nbi  nunc  sunt  pincernas  lui, tapetes, et  adula-  πού  νύν  ol  οΝοχόοι  σου,  ot  τάπητες,  ot  πχ- 

tores?  ubi  nunc  arrogantia,  et  phantasiae  ? Folia  ρά«χοι,  ol  κόλακες  ; πού  h τύφο;  ; πού  ή φαντασία  ; 
fuerunt,  et  hiems  abstulit,  omniaque  perierunt.  Φύλλχ  ήν,  καί  χειμών  κατέλαβε,  xxl  πάντα  Απώλε- 
Somnium  erat,  et  ortus  est  dier,  et  somnium  το  * &χρ  ήν,  καί  ήμερα  γεγονε,  xxl  χύ  δναρ  διαλέ- 
dissipatum.  λυχαι. 

Ideo  vero  non  Noe,  vel  Jacob,  vel  Isaac,  sed  Αια  τί  57  δε  ού  χύν  Νώε  ή χύν  ’ΐχκώβ  ή χύν 
Abraham  dives  videt. Quare? quia  Abrabam  beni-  Ίσχακ,  άλλα  τον  ’Αβρχαμ  4 πλούσιο;  ύρφ  ; [1565  R ] 
gnus  in  peregrinos  fuerat,  et  illius  inhumanitatis  Αια  τί ; Επειδή  φιλόξενο;  ήν  6 ’Αβρχαμ,  κχΐ  χής 
major  est  accusatio  hujus  hospitalitas.  Απχνθρωπίχ;  τούτου  μείζων  γίνεται  κατηγορία  ή 

έχείνου  φιλοξενία. 

Ex  homilia  : Non  adeo  vehementer  deflendos  Έχ  τού  56  Μή  ούτω  σφοδρώ;  θρήνε Τν  χούς 
esse  mortuos.  τελευτώντας. 

Mors, aerumnarum  solutio.  Nisi  mors  esset,  nos  Θάνατο;  μιριμνών  λύσι;.  Et  μή  θάνατο;  ήν,  έαυ- 
ipsos  ederemus  : nisi  puniremur,  nequaquam  a τού;  άν  κχχησθίομεν  · ε!  μή  χόλχσιν  έξεδεχόμεθχ, 
malis  cessaremus.  Vides  Domini  benignitatem  ?ΰούδχ;.·ώς  χών  χχχών  έπχυόμεθχ  59.  Είδες  Δεσπότου 
poenam  ex  praevaricationem  salutis  ansam  conver-  φιλανθρωπίαν  ; xb  έχ  πχρχβάσεω;  Ιπιχίμιον  Αφορ- 
iit.  Si  igitur  justus  est  qui  mortuus  est,  gaude,  μήν  σωτηρία;  άπειργάσαχο.  Et  μεν  ούν  δίκαιός  έσχιν 
quia  cum  fiducia  ad  Dominum  profectus  est.  Sin  4 Αποθανών,  χχτρε,  διότι  θχ^ών  προς  χύν  Δεσπό- 
peccator,  ne  doleas  : lucratus  est,  quod  accumu-  την  πορεύεται  * εΐ  δε  Αμχρτωλύς,  μή  λυπού  · έκέρ- 
latioae  peccatorum  privatus  sit.  δησεν  oT;  60  χήν  προσθήκην  χών  Αμαρτημάτων  αφή- 

ρητχι. 

In  epistola  ad  Cyriacum  episcopum, quam  seri-  ’*θχι  61  έν  χή  προ;  τύν  Ιπίσχοπον  Κυριχκύν  έπι- 
psit  post  secundum  exsilium, pungit  Arsacium, VO-  στολή,  ήν  Απο  τής  δεύτερα;  έξέπεμψει  ύξορίχς,  χχ- 
cans  illum  delirum, et  adulterum.  Laudatque  eos,  θάπτεται  μεν  τού  'Αρσακίου,  λήρον  αύτύν  καί  μοι- 
qui  illius  familiaritatem  aversantur, Ut  qui  propter  χύν  καλών,  έπαινε?  δε  τού;  άποστρεφυμένου;  την 
Deum, et  impietatem  in  archiepiscopum  suum  ab  αυτού  κοινωνίαν,  ώ;  δια  Θεύν  xxl  το  ιΐ;  τον  Αρ— 
illo  declinent.  Quamvis  in  aliis  videatur  hortari,  χιερέα  αυτών  Αδίκημα  τήν  αποστροφήν  αύχών  ποιου- 
ne  ab  Ecclesia  recedant.  Id  autem  postea,  Ut  ap-  μενού;.  [857  Η.]  Καίτοι  γε  έ;  άλλοι;  φαίνεται  πχ- 
paret,  voluit,  cum  ii,  qui  hunc  injuste  ejecerant  ραινών  μή  Αφίσχασθαι  Απύ  τή;  'Εκκλησία;.  Εί;  τούτο 
facto  non  acquieverint,  sed  moliti  etiam  fuerint  Ώ δε  ύστερον  (ώ;  εοικε)  μετέσχη,  έπειδή  και  ol  τούτον 
impetum, insidias,  et  exsilium  iis,  qui  ipsi  addicti  Αδίκως  έκβχλόντε;  1 1 ούχ  oT;  Ιπρχξαν  θΐ  άλλα  xxl 
essent.  καχιδρομΑί  xal  έπιβουλχ;  yxxa  των  αύχψ  64  προσ- 

ανακειμένων  καί  υπερορίας  έπχλαμήσχνχο  65*. 

Γ Lnc,  χνι,  24. 

VARIAS  LECTIONES. 

49  εις  ante  χύν  πλ.  omisi  cum  Β·  80  δ add.  A.  51  Αμήχανον  Α : Αδύνατον  ζ.  5*  ποιεί;  ζ*.  idque 
ter.  χΑν.  Μ μεταβάλλει  ζ".  Μ γνώμην  00).  Β.  55  Είς  χ6  πέμψον  56  χχΐ  χά  έξης  57  χ{  Α : τούτο 
58  είς  τύ  add.  Α.  59  έπαυσάμεθχ  ς.  60  έκέρδ.  έφ*  οΓς  ς".  61  δχι.  6S  έχβάλλοντες  ς.  6·  IntU*  Α. 

9*  αύτψ  COrr.  Α.  αυτών  ΡΓ.  «Ιτοΰς  ζ.  65  έπιλαρή.α.το  010,  Β. 

NOTiE. 

(23)  Integram  hanc  de  terraemotu  condonem  evolgaTit  P.  Fronto  Ducsens  societ.  Jeso,  Burdigalae, 
anno  1604. 


289 


290 


BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXVIlI. 

soh'  . A CCLXXVIlI. 

θιο^άχτοΰ  π*ρί  tHv  μ*τ»5*λλ({νχων  ti,-  χ?ό*ς.  Iheophrasti  Fragmentum  de  animalibus,  quee 

colorem  mutant . 

Άνεγνώσθη  έκ  τών  θεοφρίτ;ου  περί  των  ®θ  μετά-  Legi  ex  Thoophrasli  libro  de  animalibus  quaB 
βχλλονχων  τάς  χρόας.  colorem  mutant  (43). 

’Οτι  τάς  χρόας  μεταβαλλόμενοι  καί  έςομοιούμενοι  Quibus  vero  mutatur  color, et  plantis, locis, lapidi- 

φυτοτς  καί  τοποις  καί  λίθ οις,  οίς  άν  πλησ·.άιω7ΐ,  πο-  bus,  quibus  se  applicant, similis  redditur, polypus 
λύκους  έστι  και  χαμαιλέων  xai  xh  θηρίον  6 τάραν-1  sunt,et  chamadeon, ei  fera  tarander,quse  apud  Scy- 
δ*>ς,  8 έν  Σχύθαις  φασιν  ή Σαρμάταις  γίνεσθαι.  Mt-  thas  vel  Sarmatae  nasci  fertur. Mutatur  igitur  cha- 
ταβάλλει  δ’  b £χμ*ιλίων  ι\ς  πάντα  τα  χρώματα,  maeleon  in  omnes  colores, praeterquam  in  album, et 
acAriv  την  είς  τ$  λευκόν  xa  t xb  έρυθρον  ού  δέχεται  rubrum.etnon  solum  ad  subjectos  colores,sed  etiam 
μεταβολήν  · και  ού  πρύς  τα  παρακείμενα  μόνον  χρώ-  ipse  in  86, si  quis  solum  ipsum  tetigerit, 5256  colo· 
ματα  μεταβάλλει,  αλλά  xai  αύτύς  καθ’  έαυτδν,  έάν  rem  mulat.Tarander  quidem  magnitudine  bovis  eet, 
τις  μόνον  άψηται  αυτού,  xb  χρώμα  μεταβάλλει»  *o  similis  figura  cervo, nisi  quod  latior,  tanquam  e duo· 
ol  τκράνδος  xb  μεν  μέγεθος  έστί  κατά  βούν,  xb  rum  cervorum  figuris  compositus;  bifida  est  ei  un- 
πρότωπον  61  δμοιος  έλάφφ,  πλήν  πλατύτερος,  ώαανει  q gula,  et  cornu·  Habet  vero  hoc  ramos  ut  cervorum 
έκ  δύο  συγκείμενος  έλαφείων  προσώπων.  Δ (χηλόν  67  cornua,  et  omnino  pilosum  est.  Ossa  tegit  extensa 
δί  έ rei  και  κερασφόρο v.  'Έχει  δέ  το  χέρας  άποφυά-  cutis^unde  pili  exsistunt.  Pellis  digitum  densa  est, 

όχς  ώσπερ  xb  Ιλάφου,  καί  τριχωτόν  68  ίστι  δι#  δλου*  admodum  dura, ideo  et  eam  aptantes, pro  thorace 

παρι  γαρ  xb  όστοϋν  δέρματός  koti  περίτασις  69,  militari  utuntur.  Raro  hoc  animal  videtur : mira 
δΟεν  ή εκφύεις.  Tb  δέ  δέρμα  τφ  πάχει  δακτυλατόν  ejus  est  mutatio, et  pene  incredibilift.  Alia  quidem 

έστ  ν,  Ισχυρδν  δέ  σφόδρα*  δώ  και  τους  θώρακας  animalia  in  pelle  mutantur, mutato  interno  humore 

Ιςαυάζοντες  crjtb  ποιούνται  70.  Σπάνιον  δε  xb  ζώον  vel  sanguineo,  vel  alio,  ut  manifesta  sit  sympathia, 
xxt  όλιγάκις  φαίνόμενον.  θαυμαστή  δ’  ή μεταβολή  καί  hoc  CSt,  naturSB  Consensus.  Pilorum  vero  mutatio, 
έγγυς  άκιστίας.  ΤοΙς  μεν  γάρ  αλλοις  έν  τψ  δέρματι  cum  aridi  sini  ac  pendentes,  et  frequenter  mulari 
γίνεται  ή μεταβολή,  άλλοιουμένης  της  έντος  υγρό-  non  soleant, omnino  admiranda  et  incredibilis  est, 
τητος,  είτε  αιματώδους  η καί  τίνος  άλλης  τοιαύτης  maxime  cum  varie  illa  fiat. Chamaeleon  autem  vide- 
ούσης,  ώστε  φανεράν  είναι  τήν  συμπάθειαν  * b δέ  tur  anhelitu  coi  ores  mu» are;  est  enim  natura  flatuo» 
τριχών  μεταβολή,  ξηρών  τε  ούσών  7ΐ  καί  άπηρτη-  sus. Argumentum  veru  respirationis  pulmonis  ma- 
μίνων  καί  άθρόον  ού  πεφυκυιών  άλλοιούσθαι,  πα-  gnitudo  est : pene  enim  per  totum  corpus  diffun- 
ράδοςος  άληθως  καί  απίθανος,  μάλιστα  προς  πολλά  ditur. Simul  vero  et  elevatur  manifeste  et  inflatur, 
ποικιλλόμενη.  Ο δέ  χαμαιλέων  71  δοκεΤ  τφ  πνεύμα  τι  ποιεΤν  τάς  μεταβολές*  πνευματικδν  γάρ  φύσεί. 
ΣημεΤον  δέ  xb  τού  πνεύμονος  μέγεθος*  σχεδύν  γάρ  δι*  ολου  τού  σώματος  τέταται.  "Αμα  και  έξαιρόμενος 
αυτές  καί  φυσώμενος  78  δηλός  έστιν. 

[1566.]  Έχ  τού  περί  παραλύσεως  74  θεοφράστου.  c Ex  ejusdem  du  resolutione  nervorum. 

"θτι  6πδ  χαταψύξεως,  φησιν,  ώς  κοινφ  λόγφ  φά-  Dicit  resolutionem  nervorum  e frigiditate,  ut 
ναΐ|  την  παράλυσιν  γίνεσθαι  καί  ταύτην  ο!  μέν  Inb  omnes  sentiunt,  oriri  : et  alii  quidem  a spiritu, 
πνεύματος  (πνευματικόν  γάρ  xb  πάθος),  ol  δέ  έκλεί-  (est  enim  morbus  pulmonarius),  alii  defectu  et 
ψει  καί  στερήσει  τού  πνεύματος  * τούτο  γάρ  είναι  xb  privatione  spiritus»  Hunc  enim  6SS6,  qui  calo- 
την  θερμότητα  καί  τήν  κίνησιν  βλως  ποιούν  75.  rem  et  motum  omnino  faciat.  Cum  autem  motus 
*Λκινησίας  δέ  γινομένης  χατάψυξις  γίνεται  τού  non  68 1,  frigiditas  est  sanguinis,  vel,  ut  paucis 
αίματος,  ή άπλώς  είπεΐν  τής  Θγρότητος.  Διά  τούτο  perstringam,  humoris.  Ideo  in  pedibus  oritur 
γάρ  και  ή νάρκη  γίνεται  έν  76  τοΐς  ποσίν  ή καί  έν  torpedo,  vel  in  partibus  superioribus,  quando  a 
τοίς  άνω  μέρεσιν,  δταν  άποπιεσθώσιν  άπέ  καθέδρας  sede  expulsi  fuerint,  vel  alio  modo  : tunc  enim 
6 άλλου  τινάς  77  (858  Η.]  τρόπου. Τότε  γάρ  διαλαμβά-  diducit  compressione  spiritum,  et  motu  proprio 
νει  τη  πιέσει  xb  ιτνεύμα,  και  ού  δυναμένην  τήν  οίκείαν  privatur,  sistit  et  refrigerat  sanguinem, 
κίνησιν  κινείσθαι  ΐστησι  xat  άποψύχει  xb  αίμα. 

Έκ  τού  78  περί  λειποψυχίας.  Ejusdem  de  animi  deliquio. 

"Οτι  ή λειποψυχία  στίρησις  ή κατάψυξή  τού  θερ- ο Animi  deliquium  privatio  est  caloris,vel  frigidita- 
μού  περί  xbv  άναπνευστικόν  τόπον.  Τούτο  δέ  συμβαί-  tis  circa  pulmonem, id  etiam  contingit  ab  ipso  ca* 
νει  ή ύπο  τού  ψυχρού  79  ή και  ύπν  αυτού  τού  θερμού*  lore.  Major  enim  ignis  tollit  minorem,  id  expe- 
xb  γάρ  πλέον  πύρ  άεαιρετ  xb  Ιλαττον.  Μαρτυρεί  δέ  rientia  testatur.  Nam  ab  mstu  prafocante  et  alio 

VARIiE  LECTIONES. 

66  περί  τών  add.  A.  67  διχηλούν  A.  68  τριχώτατον  A.  69  περίτασις  A : έπίτασις  ζ".  76  ποιούνται, 

Ιώνται  ζ*.  71  ο^σών  — πεφυκυιών  Β : οντ6>ν  — πεφυκότων  ζ\  71  χαμαιλέον]  πολύπους  Β et  COrr.  A. 

73  ουσσώ|εενος  ζ*;  74  περί  παραλύσεως  θεοφράστου  Α : αυτού  περί  παραλύσεως  ζ".  75  ποιων  ζ".  76  έν 

OBI·  Β.  77  άλλω  τινί  τρόπψ  Schneiderus . qui  mox  xb  πνεύμα,  b ού  δυνάμενον.  78  έκ  τού  Α *.  τού  αύσού 
C.  79  ή ύπο  τού  ψυχρού  add.  Α. 

* NOTjE. 

(23)  Inter  opera  Theophrasti  nuper  editum  Francof.  apud  Wechelos. 


291  f>HOTII  PAtRIARCHiE  CP.  ' 292 

calore,  el  maxime  condensato,  cum  haec  nos  op-  Αχεί  η πέτρα.  Ύπδ  γάρ  πνίγους  ή άλλης  θέρμης,  καί 
primunt,  animo  deficimus  et  82βα  deliquium  μ&ισχ*  πολλής,  άθρο'ον  τούτων  προσπεσόντων  ήμτν 
patimur.  Exstinguitur  vero  quod  in  nobis  frigidi-  έκλυόμεθχ  καί  λειποθυμχύμεν  · κχτχμχραίνεχιι  γάρ 
talem  non  recipit.  Fortassis  vero  respirationem  το  έν  ήμτν  80  κχτάψυξιν  οό  λαμβάνον.  τάχα  δε  καί 
omnino  suffocatio  impedit,  unde  et  πνίγος  nomi*  τήν  άναπνοήν  δλως  τδ  πνίγος  κωλύει,  "θθεν  XXI 
natur  Suffocatur  enim,vel.SuffocatO  similis  est  is,  πνίγος  ώνομα'σθη  · πνίγεται  γάρ  ή καί  πνιγομένψ 
qui  respirare  non  potest.Testatur  id  defectus  ani-  δμοιος  έστιν  b μή  δυνάμενο;  άναπνειν.  Μαρτυρεί  δε 
mi  in  balneis, ac /otionibus.  Manifestam  enim  est  ή δια  τών  λουτρών  xat  των  πυριάσεων  ϊκλυσις  · 
deliquia  illa  calore,  et  propter  calorem  fieri, exs-  δήλον  γαρ  ώς  at  τοιαύται  έκλύτεις  τφ  θερμφ  καί 
tinguente  externo  calore  internum. Fit  vero  animi  διά  xb  θερμήν  γίνονται,  μαραίνοντας  τού  έξωθεν 
defectus,  deficientibus  his,  in  quibus  calor  nas-  θερμού  xb  έν  ήμΤν  σύμφυτον.  Γίνεται  δε  λειποψυχια 
citur,ut  sanguine, vel  simplicite^naturali  humore.  κ*1  τών  έν  οΓς  πέφυκεν  ή θερμότης  έκλιπόντων, 
Quemadmodum  in  sanguinis  fluxu, et  uterum  ges-  οΐον  αίματος  4 τής  φυσικής  άπλώς  δγρότητος, 
Cantibus  videmus  animi  defectiones  : sed  propter  ώσπερ  έν  ταΤς  αίμοββχγίαις  καί  έν  τκΤς  τής  γα- 
Ubores  etiam  fiunt  deliquia.  Nimium  etiam  affert  στρος  φορχΤς  δρώμεν  λειποψυχούντας.  Καί  διά  πο- 
animi  deliquium  : nam  et  minus  tabefacit, et  res- Βνου*  δέ  γίνονται  έκλύσεις.  *θτι  xb  w πλέον  θερμδν 
pirationem  impedit,  el  refrigerationi  aditum  in-  λειποψυχίαν  ποιεί  καί  ώς  μαραΤνον  το  έλαττον,  καί 
lercludit.Propterea  plerumque  qui  lavantur,  ani-  ώς  κωλύον  τήν  άναπνοήν,  καί  Ιτι  ώς  μή  πχρχχω- 
rni  deliquium  non  patiuntur,  frequentius  vero  ροϋν  τή  καταψύςει  είσοδον.  "Οχι  διά  τούτο  ώς  έπί 
quiescentes, quia  humorem  factum  a liquefactione  τδ  πολύ  λυόμενοι  με*  ού  λειποψυχούσι,  παυσσμενοι 
eorum  qui  lavantur,  animi  calidum  esse  contin-  δέ  μάλλον,  διότι  τήν  υγρότητα  την  γινομένην  άπδ  81 
git  : eorum  vero  qui  lavarunt,  frigidum. Frigidus  τής  συντήξεως  λουαμένων  μέν  θερμήν  είναι  συμβαί- 
vero  cum  sil  humor,  incidens  in  locos  principes,  vet,  λουσαμένων  δ!  ψύχεσθαι  · ψυχρά  δέ  ούσα  καί 
gignit  animi  deliquium, nisi  spiritus  remissio  ante  έμπίπτουσα  κυρίοις  τόποις  ποιεΤ  λειποψυχίαν.  Ει  μή 
dissolvat.  Ideo  continere  jubent  in  deliquiis  spi-  αρ*  κ*ί  ή «νεσις  αυτή  85  τού  πνεύματος  προεκλύει  84. 
ritum.  Prohibet  enim  continens  exire  calorem  : Διότι  καί  85  κατέχειν  κελεύουσιν  έν  ταΤς  λειποψυ- 

remissus  vero  ingerit.  Aspergens  aqua  animo  de-  τδ  πνεύμα  · κωλύει  γάρ  δ κατέχων  έξιεναι  το 

linquentes,  concludens  poros,  et  condensans  θερμδν,  δ δ’  άνιεις  ένδίδωσιν.  ""Οτι  δ βαίνων  δδατι 
meatus, et  cogens  intus  calorem  (resistit  enim)  τούς  λειποψυχούντας  , συμφράττων  καί  πυκνών 
adjuvat.  Gaudium  ac  moeror  etiam  anitni  deli-  τούς  πόρους,  καί  συναθροίζων  έντδς  τδ  θερμδν  (άν- 
quium  generant.  Per  iltrumque  enim  humorum  τιπιριίστχται  γάρ)  ωφελεί  86,  "Οτι  ήδοναί  καί  λύπαι 
copia  nascitur. Gaudium  quidem  liquefaciendo  ac  αποιούαι  λειποψυχίαν.  Καί  γάρ  άμφότεραι  πλήθος 
dilatando  : moeror  vero  coarctando.  Cum  autem  ύγρότηχος  έπάγουσιν,  ή μέν  ήδονή  τφ  συντήχειν  κα* 
ad  pulmonis  sedem  humor  pervenerit, hinc  animi  διαχεΤν,  ή λύπη  δέ  τφ  πηγνύειν.  "Οταν  ούν  ή ύγρότης 
deliquium  patimur.  βυή  πρδς  τδν  πνευματιχδν  τόπον,  ποιεΤ  λειποψΟχεΤν. 

Ejusdem  de  vertigine . Έκ  87  τού  περί  Ιλίγγων, 

Verliginessunt, quando  alienus  spiritus  in  caput  ’*θτι  ol  ίλιγγοι  γίνονται,  όταν  πνεύμα  άλλότριον 
venit,  vel  redundans  humor,  vel  ab  aliquo  nutri-  εις  τήν  κεφαλήν  έλθη  ή ύγρότης  περιττωματιχή,  ή 
mento, Ut  a vino, vel  ab  aliquo  alio  succo. Ad  haec,  άπό  τίνος  τροφής,  ώς  άπδ  τού  οίνου,  ή άπό  τίνος 
cum  quis  moverit  caput  in  orbem. Locus  enimeir-  άλλου  χυμού  * Iu  δέ  καί  δταν  τις  κινή  τήν  κεφαλήν 
cum  cerebrum  humidus  cum  sit,  si  susceperit  κύκλψ.  ’Ο  γάρ  τόπος  (859  Η ] δ περί  τδν  έγκέφαλον 
aliquid  alienum,plus  aequo  transeundo  vim  infert,  ύγρδς  ών,δταν  δέξηταί  τι  πλέον  88  άλλότριον9| i 569 R.J 
et  ad  venas  agitat  priorem  humorem  in  gyrum,  τδ  δέ  βιάζηται  89  διχδυόμενον  90  πρδς  τάς  φλέβχς,ώθετ 
Cum  autem  agitatio  sit  instar  turbinis,  et  huinor  κύκλφ  τδ  προύτάρχον  υγρόν,  Οϋσης  δέ  οΐον  δίνης 
52βί>  non  sit  admodum  densus,  sed  in  continuo  τής  φοράς,  καί  τού  δγρού  μή  συνεχούς,  άλλ’  έν  τή 
motu,  allero  accipiente,  altero  deficiente  ob  in-  κινήσει  τού  *!  μέν  προλαμβχνοντος  9i  τού  δέ  δστε- 
aequalitatem  ponderis,  similiter  vertiginem  parit,  ^ροΰντος  διά  τδ  μή  Ισοββοπετν  δμοίως,τδν  ίλιγγον  ποιεί 
et  8aepe  prosternit.  καί  καταβάλλει  πολλάκις  83 . 

Quare  cruda  ova  non  circumverti  possint. 

Ova  cruda  circumverti  ideo  non  possunt, Ut  cocta  ”0τι  τά  ωμά  ώά  διά  τούτο  ού  δινεΤται  W1 

partim  quia  ab  humore  inaequali,  et  non  ejusdem  ώσπερ  τά  έφθά  95,  διότι  τά  μέν  δπδ  τής  δγρό- 
ponderis  prosternuntur : partim  vero,  quia  non  τητος  άνωμχλου  καί  ούκ  Ισοτόπου  ούσης  σφάλλε- 
habent  substratum  quod  dejiciatur,  cum  unum  sit  ται,  τά  δ*  ού  96  f διά  τδ  μή  εχειν  τδ  σφάλλον  ύφι- 
et  continuum  intUS.Ex  hac  consideratione  solvi-  στάμενον  ένδς  δντο;  καί  συνεχούς  τού  έντός.  Έκ  δέ 
tur  hoc,  quare  in  circo  agitati  vertiginem  capitis  τής  αύτής  θεωρίας  έπιλύεται  κα;  τδ  διά  τί  κύκλφ 

VARLE  LECTIONES. 

80  έν  ήμΤν]  θερμδν  addit  Schneiderus.  81  τό  om.  A:  idem  add.  θερμδν  et  46,  χδ.  8!  άπδ]  έκ  A.  85  »&τη  ς\ 

προσεκλύει  ζ".  85  καί  add.  Α.  86  γάρ  ώφελεΐ  om.  Α.  87  έκ  Α : τού  αύτόύ  εκ  post  Ιλίγγων  cum  Β· 
misi  λο^ου.  88  πλέον^,  apud  Theophrastum  πνεύμα.  89  βιάξετχι  ζ.  90  διαο.  καί  πρδς  ζ\  9!  τού],  τδ  Α. 
99  προσλαμβάνοντος  93  post  πολ)άκις  cum  Β.  omisi  titulum  : Διά  τί  τά  ώμά  ώά  ού  περιδινεΤται.  w 
ριδινεΤται  ζ.  95  ώσπερ  τά  έφθά  et  5,  τής  add.  Α.  96  δ’  ού  Schneiderus  post  Furianum  ; δέ 


293  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXVIIl.  294 

περιπατούντες  Ιλιγγιώσι,  καί  δτι  μάλλον,  έάν  97  έν  A patiuntur,  el  magis  si  in  parvo  circo.  Et  adhuc  81 
έλάττονι  κύκλφ,  καί  Iu  έάν  θάτχον  θέωτι,  καί  8xt,  celeriter  currAnt,  ct  quod,  si  cura  aliis,  magis 
tl  μι  τα  πολλών,  μάλλον  ή μόνοι,  καί  διά  τί  Ιπ  quam  soli.Et  quare  in  sinistram  currentes,  potius 
xptxxepa  98  Οέονχες  μάλλον  η έπί  δεξιά  99.  πάντων  quam  in  dextram.  Omnium  enim  horum  et  simi- 
γαρ  τούτων  καί  τών  δμο(ων  προείρτ,τχι  ή ah(x.  El  lium  causa  dicta  est.  Si  enim  vertigo  fit,  si  quis 
γάρ  δ ίλιγγος  γίνχχχι,  έάν  τις  έν  τώ  αύχψ  στρέφε  eodem  verterit  caput, manifestum  est  quod  si  quis 
κεφαλή*,  δηλον  ώ;  εΤ  τις  έγγυς  τούτου  σχρέ-  juxta  hunc  similiter  vertatur,  celerrime  et  ma- 
φοιτο,  τάχιστα  καί  μάλιστα  τών  άλλων  Ιλιγγιφη.  xime  ante  alios  vertiginem  patiatur.  Proxime  ve- 
*Εγγυτάχω  δε  δ έν  άλάττονι  κύκλφ  στρέτων  την  ro  qui  in  minore  circulo  caput  vertit,  et  quo  ce- 
κεφχλην,  καί  δσον  &v  θαττον,  μάλλον.  Διδπερ  και  oi  lerius,  eo  magis.  Ideo  et  currentes  magis  quam 
Oiovxcc  τών  περιπαχού\των  μάλλον  Ιλιγγιώσι,  καί  ambulantes  vertiginem  patiuntur,  et  qui  celerius 
ο!  ταχέως  τών  βραδέως  * θέουσι  γάρ  έγκεκλικότες  magis  quam  qui  tardius  (CUITunt  enim  inclinantes 
πρί*  το  κέν.ρον  (μάλλον  * Ιλιγγιώσιν).  ot  δ*  In  ad  centrum). Qui  vero  in  sinistram  currunt, potius 
αριστερά  Οέονχες  τών  έπί  δεξιά  8 μάλλον,  διότι  όξυ-  quam  ii  qui  in  dextram, quod  acutiorem  angulum 
τέραν  γωνίαν  ποιούσι  πρδς  τον  κύκλον  * έμβριθέ-  faciant  ad  circulum. Graviora  enim  cum  sint  dex- 
στερα  γάρ  δνχα  τά  δεξιά  προσβιάζεχαι  μάλλον  έντδς  η tra, magis  ad  interiorem  partem  vi  tendunt, prop- 
διά  την  ασθένειαν  τών  αριστερών.  Καί  οί  μετά  πολ-  ter  imbecillitatem  partium  sinistrarum,  et  si  cum 
λών  θέουσι,  μάλλον  ή μόνοι,  διότι  πρδς  τή  κύκλφ  mullis  currunt,  magis  quam  qui  soli : propterea 
περιφορά  καί  ή όψις  προσβάλλουσχ  τοτς  θέουσι,  υή  quod  ad  circumferentiam  circuli  aspectus  acce- 
σ-ηεγη;  ούσα,  ποιεί  τινά  κίνησιν  έν  τψ  έγκεφάλφ  dens  currentibus  non  continuus,  facit  aliquem 
και  ταραχήν  · δώ  θ Ιλιγγιώσι  μάλλον,  διά  xb  διπλήν  motum  et  turbationem  in  cerebro.  Ideo  vertigi- 
xiv  εγκέφαλον  ύφίστασθαι  κίνησιν,  τήν  τε  άπο  της  nem  magis  patiuntur,  eo  quod  dupliciter  movea- 
περιδινήσεως,  κχί  ήν  ή δψις  παθούσχ  τψ  έγκεφάλφ  tur  cerebrum,  partim  agitatione  in  gyrum, partim 
πχρέπεμψεν.  ’Ότι  δε  διά  τήν  τής  δψεως  κίνησιν  aspectu  in  cerebrum  delato.  Quod  autem  propter 
Ιλιγγιώσι  πολλάκις,  φανερών  έκ  πολλών.  Οι  τε  γάρ  oculorum  motum  saepe  vertiginem  multi  patian- 
πλέοντε;  θάχχον  καί  μάλλον  έ ίλιγγιώσιν,  έπειδάν  tur,  ex  multis  patet.  Navigantes  enim  celerius  et 
χοίς  κύμασιν  έμβλέψωσιν,  καί  οί  τάς  αίώρας  καί  oi  inagis  vertiginem  patiuntur,  cum  fluctus  intuen- 
τους  5 τρογους  θεωρούνχες  ταχύ  σκοτουνται.  Ίλιγ-  tur,  et  agitationes  el  trochos  videntes,  Statim  te- 
γιώαι  δε  καί  οί  πρδς  τά  δψηλά  καί  μεγάλα  καί  άπά-  nebras  patiuntur.  Yertiginem  quoque  patiuntur 
τομα  σποβλέποντες,  διά  xb  συμβαίνειν  μακράν  τει-  ii,  qui  profunda  admodum  et  prorupta  aspiciunt, 
νομένην  σείεσθαι  καί  κραδαίνεσθαι  τήν  οψιν  * σειο-  c quod  contingat  oculos  longius  extensos  moveri  et 
μένη  δε  καί  κραδαινουένη  τχράχτει  καί  κινεί  τά  agitari : oculi  vero  moti  et  agitati  turbant  et  mo- 
έντός.  Τοίς  δ*  άνω  βλέπουσιν  ού  συμβαίνει  το  πά-  vent  interiora ; qui  vero  superna  aspiciunt,  hoc 
θο;,  διά  το  μή  άποτείνειν  μακράν  άλλ’  άποτέμνε-  non  contingit,  quia  non  longe  aspiciunt,  sed  lu- 
σθζι  6 τψ  φωτί.  Γίνονται  ίλιγγοι  καί  δταν  βλέπωσι  mine  impediuntur.  Fiunt  vertigines, quando  con- 
συνεχώς  καί  έν ατενίζωσιν.  "ο  καί  διαπορείται,  τί  δή  tinuo  rem  unam  827 α aspiciunt.  Illud  autem  du- 
ποτε  7 κύκλφ  κινούμενης  τής  δψεως  καί  ήρεμούσης  bium  est,  cur  interdum  oculo  in  orbem  agitato, et 
τά  αυτά  πάθος  συμβαίνει.  Τό  δ*  αίτιον  τής  μέν  κύκλφ  quiescente  idem  USU  Veniat? Causa  ΥβΓΟ  motus  il- 
φορας  [860  Η.)  ειρηται  · διά  τί  δέ  έν  τή  έπιστάσει  lius  in  circulo,  dicta  est.Cur  vero  in  attentione  et 
και  τψ  άντενισρφ  τό  abxb  συμβαίνει  πάθος  8 «διότι  in  continuo  aspectu  iste  dolor  COnlingat  Ϊ quod 
τά  έν  τή  κινήσει  σωζόμενα  ή στάσις  διίστησι.  Στάσης  quae  in  motu  salva  erant,  statio  ac  quies  agitat, 
ουν  τής  βψεως,  καί  τά  άλλα  συνεχή  τά  έν  τφ  έγκε-  Stantibus  igitur  oculis,6t  alia  continenter  in  C6- 
φάλψ  Τσταται.  ’ΐστάμενα  δέ,  συνδιίσταται  9 καί  ^ω·  rebro  stant. Stantia  vero  dividuntur, et  separantur 
ρίζεται  τά  βαρέα,  καί  καχαβαρύνει,  καί  ποιεί  τον  gravia,  et  gravantur  et  faciunt  vertiginem.  Et  cur- 
Τλιγγον.  Καί  ή κύκλφ  φορά  δέ  διίστησι  τά  βαρέα,  sus  in  gyrum  separat  gravia  a levibus.  Facit  vero 
και  τά  κουφά.  Ποιεί  δέ  καί  xb  κύπτειν  Ιλίγγους  · κα\  oculorum  demissio  etiam  vertigines.  Nam  demis- 
γάρ  έν  τφ  χύπεειν  χωρίζεται  τά  βαρέα  καί  τά  έλα-  sione  oculorum  separantur  gravia  a levibus.  Haec 
φρά,  τά  μέν  άνω,  τά  δέ  κάτω*  δετ  δέ  άμα  είνάι,  quidem  sursum,  illa  vero  deorsum  feruntur  Opor- 
[1872  R | καθάπερ  έλέχθη.  Ποιεί  δέ  xb  πάθος  καί  iet  vero  simul  esse,  ut  dictum  est.  Vertiginem 
πλησμονή  καί  Ενδεια,  ή μέν  Ενδεια  σύντηξιν,  ή δέ  quoque  affert  abundantia  et  indigenlia.Indigentia 
πλησμονή  περίττωσιν  ποιούσα,  ώστε  πλήρεις  γίνε-  consumptionem,  abundantia  superfluitatem  facit, 
σθαι  to  τ^υς  πόβους.  ’Αηουσα  γάρ  παρ’  αύτά  ti  ΧΧί  p|eni  sint  pori.  Haec  enim  ubi  ascendit,  mox 
καχαβαίνει,  καί  διίστησι  τάς  περιόδους  * δπερ  έστίν  descendit,  et  dividit  circuitus  : hinc  vertigo. 
Ιλιγγος.  ”θτι  καί  al  μέθαι  καί  αΐ  φαραακείαι  καί  Ebrietates  et  veneficium, et  alia  similia, vertigines 
τά  παραπλήσια  ποιουσιν  Ιλίγγους  * ή γάρ  ύγρότης  faciunt.  Humor  enim  aliunde  incidens,  turbatio- 

VARIiE  LECTIONES. 

97  έάν  ora.  B·  98  άριστερφ.  99  δεξιφ  1 μάλλον]  δώ  μάλλον  Β.  * έπί  τά  δεξιά  Α.  5 διότι  ζ"·  * μ^λον  καί 
θαττον  Β.  ol  ante  τους  tdd.  Α.  9 δποτέμνεσθαι  Β.  7 ποτέ  Α : που  8 πάθος  συμβαίνει  ζ\  9 συνίσταται  Α. 
ίο  γίνεσθαι  apud  Teopbrastum  est : hic  γένέσθαι  ς*.  tt  καί  post  «ύχά  om.  Α· 18  άλλοτρία  ap.  Teophrastum. 


295  MOTII  PATRIARCHA  CP.  296 

nes  creat.  Stantes  magia  quam  sedentes  vertigi-  A ή άλλοτρίως  49  έμπίπτουσα  ποιετ  την  ταραχήν  · 
nem  patiuntur.  Nam  quiescentium  humor  in  ea-  *θτι  άνιστάμενοι  μάλλον  ή έκαθίζοντες  Ιλιγγιώσι, 
pile  magis  consistit.  Quando  vero  iidem  moven-  διότι  ήρεμούντων  μεν  συνίσττται  το  υγρόν  έν  τη 
tur.humor  dissipatur, et  in  unam  pariem  incidens  κεφαλή  πλέον,  8ταν  81  κινώνται,  διίσταται,  καί  είς 
vertiginoai  facit.  εν  μόριον  έμπΤπχον  ποιεί  τάν  ίλιγγον. 

Ejusdem  de  lassitudine.  Του  αύτού  48  έκ  του  περί  κόπων. 

Descendentium,  loco  declivi,  femora  maxime  *'θτι  καταβαίνοντες  μεν  τόπον  κιτάντη  τους  μν 
lassantur,  ascendentium  contra  tibiae  : quia  in  ρους  μάλιστα  πονούσιν,  άναβαίνοντες  8έ  τάς  κνήμας, 
ascensu  labor  est  elevandi  corporis  onus.  Cui  διότι  κατά  μίν  την  άνάβχσιν  δ πόνος  του  αιοειν  φορ- 
igitur  onus  incumbit,  et  a quo  tollitur,  ejus  ma*  τίον  τά  σώμα  γίνεται  * ψ ούν  ΙπΙχιιτει  το  βάρος  καί 
limus  est  labor.  At  in  descendendo  labor  fit,  φ αίρεται,  τουτιρ  μάλιστα  6 πόνος.  *£ν  δέ  τψ  κατα- 
quia  corpus  decidit,  et  contra  naturam  portatur  βχίνειν  b πόνος  έν  τψ  έμπίπχειν  γίνεται  τά  σώμα 
Quapropter  in  quod  magis  incidit  pondus,  huic  και  παρωθεΤν  παρά  φύσιν  * ώστε  ούν  ψ μάλιστα  έμ- 
maximus  quoque  est  labor.  Verum  Ut  tibiae  des-  πίπτει  καί  σαλεύει,  τούτφ  μάλιστα  καί  τάν  πόνον 
cendendo  magis  laborant,  sic  femora  in  ascen-  Ιμποιετ.  Ός  ούν  ή κνήμη  μάλλον  έν  τψ  άνχβαίνει  18 
dendo.  Quod  autem  gravia  deorsum  ferantur,  B κσκοπαθεΤ,  ούτως  b μηράς  έν  τψ  χαταβαίνειν.  Διότι 
diflieilius  est  ascendere,  quam  descendere.  Mo-  81  τά  βάρη  κάτω  φέρεται,  χχλεπώτερον  τά  άνα 6α(- 
lestius  est  brachio  per  vacuum  jacere  lapidem,  νειν  του  καταβχίνειν  tsa  *οτι  κοπιαρώτερον  τψ  βρα- 
vel  aliud  quid  grave,  quia  magis  convellit.  Non  χίονι  διά  κενής  βίπτειν  ή λίθον  ή άλλο  τι  βάρος, 
enim  incumbit  alicui,  quemadmodum  qui  jacit,  διότι  σπασματωδέστερον.  Οά  γάρ  άπερείδεται,  καθά- 
ρο  n d eri  quod  io  manu  est.  περ  δ β άλλων,  προς  τον  έν  τή  χειρί  δγκον. 

Aquales  viae  magis  defatigant,quam  inaequales,  "Οτι  ol  δμαλοί  περίπατοι  τών  άνωμάλων  κόπια- 
quod  nimius  motus  faciat  lassitudinem  ; nimius  ρώτεροι,  διότι  ή πολλή  κίνησις  ποιεί  κόπον  * πολλή 
autem,  827b  continuus,  et  unus  : inaequales  δ*  ή συνεχής  καί  μία.  At  47  δ'  άνώμαέοι  κατά  τάς 
vero  propter  mutationes  quietem  afferunt  : in  μεταβολάς  ποιούσιν  άνάπαυσιν  * έν  δέ  τοίς  δμαλοΤς  48 
aequalibus  verO,similitudo  figurae  facit  continuum  ή όμοιότης  του  σχήματος  άπεργάζεται  συνεχή  την 
motum.  Defessi  semen  aegrius  continent,  quia  κίνησιν.  ''Οτι  έξονειρωτικοί  ol  κοπιώντες,  διότι  θερ- 
calida  et  humida  sunt  corpora  propter  consump-  μά  καί  κάθυγρα  τά  σώματα  γίνεται  διά  τήν  σύντη- 
tionem.  Tale  vero  quid  est  seminalis  vis.  Qui  su-  ξιν.  Ή δε  τοιαύτη  διάθεσις  σπερματική.  ’Ότι  και 
pini  jacent,  solutionis  virium  habent  causam,  iis  ύπτιοι  κατάκεινται  διά  τήν  Ικλυσιν.  Συνεργεί  δέ  τά 
cooperatur  situs  ille  ad  nocturnam  seminis  emis-g  σχήμα  τούτο  καί  πράς  τους  έξονειρωγμούς.  [861  Η.) 
sionem.  Corpora  humida  magis  laboriosa  sunt  'Ότι  τά  άγρα  σώματα  κοπιαρώτερα  τών  σκληρών, 
quam  dura,  quia  imbecilliora,  et  si  alio  modo  διότι  ασθενέστερα,  εί  καί  άίλλον  τρόπον  τά  σκληρά 
dura  sint,  audaciora.  εύθραυστότερα  49. 

Ejusdem  de  animantibus , guw  eum  copia  visun·  Τού  αάτου  88  έκ  του  περί  τών  άθρόως  φαινομένων 
tur.  ζώων. 

Animantium  (23*)quae  cum  copia  visuntur, non  ea-  "Οτι  τών  άθροον  94  φαινομένων  ζώων  οάχ  ή αάτή 

dem  est  omnium  causa:  sed  alia  horum  generantur  πάντων  αΙτία,  άλλά  τών  μέν  καί  ή γένεσις  εύθυς  φα- 
subito, ut  muscae,  quae  in  exercitibus  et  hominum  νερά,  ώσπερ  τών  μυΐών  β,  αΐ  kv  τοΤς  στρατοπέδοις 
frequentia,  et  hisce  finitis,  plures  praeterea  fiunt,  καί  έν  ταΤς  πανηγύρεσι  καί  μετά  τά  παρελθεΤν  αυτά 
Fimus  enim  et  aliarum  rerum  putredo, harum  or-  Ιτι  μάλλον  γίνονται  · τούτων  γάρ  ή τε  κόπρος  αΙτία 
tus  causa.  Alia  vero  prius  quidem  exsistunt,  sed  καί  ή τών  άλλων  σήψις.  νΑλλα  δέ  προϋπάρχει  μέν, 
apparent  post  pluvias,  Ut  cochleae,  et  parvae  ranae,  έκφαίνεται  98  δέ  διά  τους  δετούς,  ώσπερ  οΐ  τε  κοχλίαι 
Non  enim  pluvia  decidunt,ut  nonnulli  putant,  sed  καί  ol  μικροί  βάτραχοι*  οά  γάρ  ύονται,  ώς  τινες 
tunc  prodeunt,  cum  antea  in  terra  fuerint,  quod  φήθησαν,  άλλά  προφαίνονται  μόνον,  κατά  γης  δντα 
aqua  in  eorum  foraminainfluat.Est  et  aliud  rana-  D πρότερον,  διά  τά  είσρετν  τά  ύδωρ  είς  τάς  Θαλάμας 
rum  geous  praeter  eas  quae  in  lacubus  et  paludibus  αυτών.  ''Αλλο  δέ  γένος  έστί  τούτο  βατράχων  παρά 
SOnt.  Multitudinem  autem  harum  et  aliarum  (ani-  τά  Ιν  ταϊς  λίμναις  καί  τοΤς  τέλμα  σι.  τά  δέ  πλήθος 
mantiumjgignit  ipsarum  prosperitas.  Potius  post  fi·  και  τούτο  καί  τών  άλλων,  8τ*ν  εάθηνήσωσιν.  "Οτι 
nem  conventuum  et  exercituum  quam  duro  adhuc  μάλλον  44  μετά  τάς  διαλύσεις  καί  τών  πανηγύρεων 
durant,  muscae  oriuntur.  Contingit  enim, iis  prae-  καί  τών  σαραχοπέδων,  ή έτι  συνισταμένων,  αί  μυΤχι  44 
sentibus,  propter  quotidianos  USUS  et  motus,  γίνονται.  Συμβαίνει  γάρ  παρόντων  μέν  διά  τάς  καθ- 

VARIA  LECTIONES. 

4*  τού  αάτου  om.  Α.  48  άναβαίνειν.  45  χχχαβαίνειν  Β : καταδαίνειν  — άναβαίνειν  ζ\  4·  δμ  λεΤς  Β. 
47  αί]  malim  οί.  48  όμαλέσιν  Α.  49  εύθραυστότερα  Β,  εάθρασεστερ*  ζ\  A quid  habeat,  non  liquet.  *0 
Τού  αύτού  om.  A.  91  άθρόως  B.  99  μυών  A.  93  έκφ.  δέ  A ; καί  έκφ.  ζ\  98  8τι  μάλλον  — 5x8  b 37. 
αιτίας  om.  Β.  95  μύαι  Α. 

ΝΟΤΑ. 

(23*;  Vide  Luciani  de  musca  libellum,  et  Giraldum  de  Diis  gentium. 


297 


BIBLIOTHECA.  — OOD.  CGLXXVIII.  298 

ημερινά;  χρεία;  κχί  κινήσεις  [1573  R.]  φθιίρβσΟχι  λ corrumpi  generationes  earum, motu  semperetmu- 

τά;  γενεσεις  χυτών,  κινήσεω;  άεί  κχί  μεταβολής  talione  facta,  C|UO  modo  et  1Κ1  aliis  OCCldit,  SIC  et 
γινόμενη;,  ώ;  26  έν  το?;  άλλοι;,  και  έν  αυτό?;  το?;  Μ his  cum  SOrdibllS  ejectis.  Quando  νβΓΟ  Soluta 
χχθάρμχσιν  έκβχλλομίνοι;  χύτών  · δταν  δε  διαλυθώ-  fuerint  castra,  et  conventus,  quiete  facta,  statim 
ίΐν,  ^συ/(α;  γινόμενη;  τχχυ  συν-ελετται  δια  ιδ  μή  generantur,  quia  nemo  prohibet,  donec  in  ipsis 
ΰκ’  ούδενδ;  κωλύε σΟχι,  μέχρι;  27  οΰ  άν  ξηρανθή  τδ  sterquiliniis  hamor  exaruit,  muscae,  ut  diximus, 
έν  το?;  καΟάρμχην  υγρδν.  ’η  μ!ν  ουν  τών  μυιών  celeriter,  et  cum  copia  gignuntur  : bruci  vero  et 
γένεσι;  τχχε?χν  28  κβϊ  πολλήν,ώ;  είρητχι,  ττ,ν  γίνεσιν  lucustae  ubique  sunt,ut  sic  dicam.  Abundant  vero 
λαμβάνει  * ol  ol  Ιχτέλεβοι  κχί  a\  άκρίδε;  πχντχχου  quia  propria  loca  occupant,  et  eorum  ova  non 
μεν  d*ivt  ώ;  ε*πε?ν,  πλήθετιι  δε  τχΟτχ  τψ  τε  τύπου;  corrumpuntur.  Accidit  hocquianon  colitur  regio. 
Ηχείου;  λαμοά/ε.ν  κχι  τψ  μή  διχφθείρεσθχι  αυτών  Si  enim  ager  colatur, exstinguuntur,  inde  ex  deserta 
τχ  ώχ,  δ συμοχίνει  δ;χ  τήν  αργίαν  τή;  χώρχ;  · ϊ t etinculta  regione  feruntur  ad  frequenter  habitatam 
γάρ  τή  γεωργουμίνη  άκδλλυνται.  Διδ  καί  έκ  τη;  et  cultam.  528α  Durant  vero  diu,  vel  quia  locds 
έρημου  καί  άργουτή;  κχτχφέρονται  προ;  την  οίκου-  altis  montibus  cingitur,  et  bos  superare  non  va- 
μένην  κχι  έργάσιμον.  Έγ/ρονίζουσι  δε  η διά  το  π*-  lent,vel  propter  commoditatem  regionis : talis  est, 
ριίχεσΟχι  το  χωρίον  δρεσιν  υψηλό?;  και  δπβράραι  g mollis,  tranquilla,  et  liumida,  et  roscida. Molestae 
τχυτχ  μτ>  δύνασθχι,  ή διά  τδ  έπιτήδειον  τή;  χώρχ;·  porro  sunt  locuslaB,at  molestiores  bruci : et  horam 
τοιχύτη  δε  η τε  μχλχκη  κχί  υοτίδχ  εχουσχ  κχί  δρο-  maxime,  quos  vocant  baructos,  sed  eorum  ortos 
βοβάλος.  Χχλεπχί  μεν  ουν  καί  αί  άκριες,  χαλεπώ-  βΧ  sese  invicem  mutuus.  Aliqui  vero  putant,  non 
τεροι  δε  ai  άττελεβοι,  κχι  τούτων  μάλιστα  ού;  κχ-  evidenti  signo,  colore  similes  aliquos  eorum  eSSO 
λοΰαι  Ρρούκνυ;  **.  'b  δε  γένεσι;  χυτών  έξ  άλλήλων.  regionalibus,  sponte  sua  nasci : manifestum  enim 
Τινε;  δε  οΤοντχι  ού*  άκριδε?  σημείψ,  τψ  χρώματι  30  quod  tale  quid  a nutrimento, sed  non  a generatione 
πιρχπλήσιά  τινα;  αύτών  εχειν  το?;  έν  τη  χώρφ,  δτι  accipiant.  Corruptio  vero  horum  alia  quidem  na- 
xxl  χύτδμχτο;  · δ^λον  γάρ  δτι  τδ  τοιοϋτον  άπδ  τη;  turalis  est  et  pestilens : sub  canicula  enim  oestro 
τροφή;,  άλλ’  ούκ  άπδ  τή;  γενέοεω;  προσλχμδάνου-  agitatur, et  oritur  illi  vermiculus  in  capite,  et  cor- 
σιν.  Ή ol  φθορά  τούτων  δ μέν  έστιν  οίον  φυσική  τι;  rumpitur:  aliaveroex  motu  et  volatu.  Nam  sublati 
κχί  λοιμώδη;  (δπδ  κύνχ  γχρ  οίστρφ,  κχί  έγγίνετχί  [bruci]  a ventis  in  mare  feruntur  et  corrumpuntor, 
τι  σχωΑήκιον  έν  xf,  κεφαλή,  κχί  φθείρεται),  ή δε  έν  Corrumpuntur  vero  etiam  propter  biernem  et  frigus, 
τή  μετακινήσει  κχί  τή  πτύσει  * δταν  γάρ  άρθώσιν,  ipsi  et  OVa  eorum  : exstinguuntur  VOTO  6t  homi- 
υπδ  τών  άνεμων  κχτχφέροντχι  εί;  τ^ν  θάλασσαν  κχί  num  machinatione. Fossas  eoim  effodientes,hos  in 
φθείρονται.  [862  Η.]  Φθείρονται  δέ  καί  διά  χειμώνας  eas  dejiciunt,  et  terra  obruentes  interficiunt. Ser- 
xxt  ψύχος  και  αυτά  καί  ?ά  ώά  αυτών.  Φθείρονται  pentOS  duabus  de  causis  oriuntur:  Vel  0 COSlo  pluvio 
δε  καί  έκ  μηχανή;  άνθρώπων  * τάφου;  γάρ  ποιούν-  vel  in  bello , et  fusione  sanguinis,  unde  pene  alia 
τε;  σ^νελαύνουσιν  αυτά  tl;  αυτά;  3*,  καί  κχτχχων-  quoque  venenata  animalia  prodeunt.  Unde  quon- 
νύντε;  διαφθείρουσιν.  νθτι  τών  δφεων  δύο  τινά  τή;  dam  et  in  Thessalia  magnam  aiunt  natam  esse  co- 
γενέσεω;  αίτιά  άστιν  · f,  γάρ  άήρ  Ιπομδρο;,  ή πδλε-  piam  serpentum.Mures  in  arvis  plurimi  fiant,  et 
μοι  καί  χύσει;  αάμάτων,  δ σχεδδν  καί  τών  άλλων  magis  in  siccis  quam  in  humidie  : inimicte  enim 
θηρίων  τή;  γενεσεω;  αίτιον.  Έ;  ού  ποτέ  καί  περί  illis  sunt  aquB.Fecundum  autem  animal  esL  Ma- 
Θετταλί xv  πλήθος  δφεων  ίστοροΰσι  γενέσΟχι.  "Οτι  nifestus  eis  ex  aqua  interitus.  Illis  enim  et  foris 
καί  ol  μύε;  έν  τα?;  άρούραι;  άθρδον  γίνονται,  καί  έν  molesta,  et  in  eorum  cavernas  influit.  Occidunt 
το?;  αυχμο?;  μάλλον  ή έν  τα?;  έπομβρίαι;  * πολέμιον  etiam  illos  mustei®  agrestes.  Occiduntur  etiam 
γάρ  αύχο?;  χά  ύδατχ.  Πολύγονον  δέ  τό  ζώον.  Άπδλ-  occulto  et  frequente  pestilentiss  inalo.  Nascitur 
λυται  δε  τ^  μεν  έμφχνε?  καί  έξωθεν  φθορ?  διά  πλή-  enim  in  capite  ipsorum  vermis  quem  periti  obser* 
θο;  ύδάτων  * τούτο  γάρ  καί  έξω  χειμάζει  καί  εί;  τά;  vantes,  re  cognita  praesagiunt  IC  pronuntiant  in- 
μυωπία;  παρεισρε?.  Φθείρουσι  δ*  αώτου;  καί  al  teritum  eorumdem.  Dicuntur  mures  (24)  ferrum 
άγρεαι  γαλα?.  *Έστι  3S  δέ  τι;  αύτών  καί  «φαυή;  et  aurum  arrodere : ideo  auri  fabri  illis  dissectis 
καί  άθρδα  φθορά  καθάπερ  τι;  έπισυμβαίνουσα  λοι-  ° aurum  inde  tollunt.In  iEgypto  bipedes, et  magnos 
μώ£η;  · τίκτετχ t γάρ  καί  τούτοι;  33  έν  τή  κεφαλή  nasci  perhibent  mures.Qabent  enim  et  anteriores 
σκώληξ,  καί  φθείρονται.  vo  καί  ol  έμπειροι  έπισχο-  pedes,  iis  vero  non  incedunt, sed  utantur  pro  ma~ 
πούντες,  έπάν  ίδωσι,  την  φθοράν  αύτών  προνδουσι  nibus  : quando  Υ6Γ0  fugiunt  Saltant, 
κχί  προαγγέλλουσιν.  *'0τι  ol  μύε;  Ιστορούνται  κχί  σίδηρον  κατεσθίειν  καί  χρυσίον*  διδ  καί  άνατέμνύν- 
τις  αυτού;  οι  έν  το?;  χρυηίοι;  34  τδν  χρυχδν  άνιμώντχι.  νΟτι  έν  Αίγύπτψ  δίποδά;  φασι  μύχ;  γίνεσΟχι 

VARIiE  LECTIONES 

26  δκ]  ώς  καί  Α.  *7  ι^έχρι  C.  *8  ταχε?αν)  hac  voce  finitur  A.  βρούκου;  Sylburgius,  Borchartus, 
interpretes  Hesychii  V,  βρούκο;  : βαρούκτου;  ζ*.  50  χρώματι  παραπλήσια)  malim  χρώμα  παραπλήσιον. 

31  αύτά]  libri  αύτούς,  praestat  cum  Sylburgio  scribere  ταύτχ;.  32  Ιστι]  έτι  C.  33  τούτοι;  C : τούτσιν  ζ*. 
2*  χρυσεία;  C : χρυσίοι;  ζ". 

NOTiE. 

(24)  Vide  Q.  Curt.  de  Tyro  lib.  iv. 

Pateol.  Gr·  CIV.  10 


299  PHOTII  PATRIARCHAS  CP.  300 

καί . μεγάλους.  *Εχουσι  δε  αυτοί  καί  τους  έμπροσθίους  πόδας,  άλλ*  ού  βαδίλουσιν  ϊπ*  αυτοΤς,  χρώνιαι  δέ 
αδτοΤς  οΤα  χερσίν.  *’θταν  δ»  φεύγωσι,  πήδώσιν. 

De  animantibus , qua  invidia  laborare  dicuntur . a Τού  αύχού  U του  περί  των  35  λεγομένων  ζώων 

φθονεΤν. 

Stellio  (25),  Ut  aiunty  invidens  888 b hominis  *Οχι  δ γαλεώχης,  φασί,  φθόνων  της  ώφελείας  τοΤς 
Utilitati, deglutit OXOtam  pellem. Est  enim  auxilium  άνθρώποις  χαχαπίνε ι χδ  δέρμα,  δταν  έχδύηται  * εσχι 
habenti  comitialem  morbum. Cervus  (26)  dextrum  γάρ  βοήθημα  Ιπιλήπχφ.  Καί  δ Ιλαφος  χό  δεξιόν 
cornu  defodit, contra  bufonis  venena  aliaque  multa  χατορύχτει  χέρας,  πρός  τε  τά  τής  φρύνης  φάρμακα 
perutile.  Equa  devorat  hippomanes  ex  pullis  ad  χαί  προς  άλλα  πολλά  χρήσιμον.  Καί  ή Ιππος  άπεσ- 
quaedam  utile.  Phoca  jam  capienda  evomit  coagu-  θίει  των  πώλων  τδ  ίππομανές  * καί  γάρ  καί  τούτο 
lum  quod  etiam  comitiali  morbo  utile  est.  Terres-  [1576  R.j  προς  U*  χρήσιμον.  Καί  ή φώκη  δταν 
iris  echinus  pellem  urina  inquinat  et  corrumpit,  μέλλη  άλίσκεσθαι,  έξεμεΤ  τήν  πιτύαν,  χρ^σιμεύου- 
Lynx  defodit  urinam, que  ad  sigilla  et  alias  res  pro·  σαν  καί  ταύτην  χοτς  έπιλήπχοις.  Καί  δ χερσαίος  Ιχτ- 
dest.Gttterum  animalia  hoc  per  invidiam  non  fa-  νος  ένουρεΤ  τψ  δέρμαχι  χαί  διαφθείρει.  Καί  ή λυγξ 
cere,sed  homines  e propria  sua  opinione  hoc  eri*  χιχαχρύπχει  χδ  ούρον,  δχι  πρδς  χάς  σφραγίδας  χαί 
men  illis  affinxisse,  patet.  Unde  enim  brutis  ani-  πρδς  άλλας  χρείας  έπντήδειον.  'Αλλ*  δτι  μίν  ου  διά 
mantibus  tanta  scientia,  quam  homines  multo  la-  φθόνον  ταύτα  πο·ετ  χά  ζώα,  άλλ’  οι  άνθρωποι  έκ  τής 
bore  vil  discunt?  Phoca  quidem  timore  forsan  tur-  g Ιδίας  ύπολήψεως  ταύτην  αύχοΤς  περιήψαν  τήν  αιτίαν, 
bata, coagulum  emittit,  et  Stellio  pellem  deglutit  a πανχί  δήλον.  Πδθεν  γάρ  τοΊς  άλδγοις  ή τοσαύτη  σο- 
natura,  quemadmodum  cane8  et  sues, et  pene  oro-  φία,  ήν  χαί  ol  λογικοί  μετά  συχνής  μελέτης  μανθά- 
nia  quadrupedia.  Comedunt  enim  a partu  parius  νουσιν ; ’Αλλ’  ή μέν  φώκη  διά  τδν  φόβον  Ισως  ταρατ- 
involucra,seu  membranas.Echinns  timore, velalio  χομένη  έμεΤ  χήν  πιχύαν,  χαί  δ γαλεώχης  καταπίνει 
quodam  naturali  affectu  urinam  mittit,  sed  non  Ut  τδ  δέρμα  φυσιχδν  τι  ποιων  πάθος,  χαθάπερ  οί  36 
Corrumpat  pellem.  Multa  alia  fiunt  a brutis,  quo-  χύνες  χαί  al  δες  χαί  σχεδδν  37  τά  τετράποδα  πάντα  * 
rum  rationem  reddere  non  possumus  ; Ut  quam-  κατεσθίει  γάρ  χά  χόρια  μετά  τους  τόκους.  Καί  δ ίχΤ- 
obrem  gallina  cum  pepererit,  paleas  circumjicit,  νος  δ!  διά  φόβον  ή δι*  άλλο  χι  πάθος  [863  Η.]  φυσι- 
Quare  canes  elevato  crure  urinam  mittant?  Quare  χδν  ένουρεΤ,  άλλν  οδχ  ΐνα  φθείρη  τδ  δέρμα.  Πολλά  δα 
Capra,  cum  eryngium  comedit  stet,  et  alias  Stare  καί  άλλα  πράτχεται  χοϊς  άλδγοις,  ών  ούκ  Ιχομεν  λόγον 
faciat?  Quodque  de  lynce  et  cervo  narratum  est,  άποδούναι,  oTov  διά  τι  η δρνις  δταν  τέχη,  περιπίπτει 
eodem  modo  dijudicandum  (27).-  τά  χάρφη ; διά  χί  οί  χύνες  έπαίροντες  τά  σκέληί 

προσουρουσι  ; διά  τί  ή άίξ  δταν  λάβη  τδ  ήρύγγιον  εις  τδ  στόμα,  μένει  χαί  τάς  άλλας  Ιστασθαι  ποιεΤ  ; χα 
τδ  τής  λυγχδς  88  ούν  καί  χδ  τής  έλάφου  δ αύχδς  κατάλογος  περι^ξει. 

De  sudoribus . c Του  αυτού  περί  Ιδρώτων. 

Sudor  salsus  est,  quia  alienum  excernitor  ab  "Οχι  άλμυρδς  γίνεται  δ Ιδρώς,  διότι  τδ  άλλάτριον 
adherente  carne, exhausta  et  levitate  et  dulcedine.  Ιχχρίνεται,  χή  προσφύσει  τής  σαρχδς  έξανηλωμένου 
Tale  enim  excrementum  exsistens  circa  vesicam,  τού  γλυχυχάτου  χάί  χουφοχάτου.  τδ  γάρ  τοιουχον 
urina : in  carne  νβΓΟ  SUdor  VOCatur.  Excernitur  πσρίττωμα  έν  μεν  τή  χατά  τήν  χύστιν  δποστάσετ 
vero  sudor  per  motum, vel  laborem,  vel  per  calo-  °Sp°v,  Λ χή  σαρχί  Ιδρώς  χαλετται.  Έχχρίνεταε 
rb  et  spiritus  virtutem.Sudor,cum  sit  salsus,  ac-  **  δ ίδρως  διά  χίνησιν  ή πόνον  ή διά  τήν  τού  θερμού 
cipit  acrimoniam,  vel  acerbitatem,  vel  malum  vel  ^ πνεύματος  δύναμιν.  "Οτι  δ ίδρως  άλμυρδς 
bonum  odorem, propter  multas  et  varias  rationes.  &v  προσλαμβάνει  οξύτητα  ή πικρότητα  ή δυσωδίαν 
Juvenes  difficilius  sudant  quam  uri,  et  maxime  ί «ύωδίαν  διά  πολλάς  χαί  διαφόρους  αΐχίας.  *θχι  οί  39 
pueri, quanquam  natura  calidi  sint  et  humidi,unde  παΤδες  των  άνδρων  μήλλον  δυσίδρωτες,  χαί  μάλιστα 
oritur  sudor,  quia  densissima  est  puerorum  cutis,  τά  παιδία,  χαίτοι  τήν  φύσιν  δντα  θερμά  χαί  υγρά, 
et  tanquam  conclusa.  Adhec  vero  calor  superans  U ών  ή των  Ιδρώτων  γένεσις,  διότι  πυχνάτα- 
concoquit  dum  crescunt.  Si  quid  vero  sit  excre-  τοι  χών  παίδων  οί  χρωτες  καί  ώσπερ  συγκε- 
menti, hoc  egeritur  per  alvum. Ut  plurimum  enim  κλεισμένοι.  Ext  δί  ή θερμότης  δπικρατούσα  πέτχει 
puerorum  alvos  facilis  est  : senes  vero  rara  qui-D^*  τήν  «δξησιν.  Έάν  δέ  τι  χαί  γένηται  περίττωμα, 
dem  cutis, sed  sicce.  Oportet  vero  sudori  tanquam  τούτο  έκκρίνεται  χατά  κοιλίαν  * εύρους  γάρ  ως  έπί- 

VARLE  LECTIONES. 

as  t$v  — φθονεΐν]  horum  loco  lacuna  est  in  C.  16  oll  αί.  Schneiderus.  17  χαί  σχεδδν  Svlburgins  : 
σχεδδν  χαί  ζ\  88  λυγχδς  SylburgtUS  : λυγγδς  88  οί  add.  Β.  δ0  παίδων  Β.  δΙ  μονοχροες  Β. 

ΝΟΤΛ. 

(25)  Vide  jureconsultos  de  stellione,  ut  Alcia-  (27)  Plutarch.  lib.  vn  Sympos . qu.  ii,  et  lib. 
tum.  De  tarda  Dei  vindicta. 

(86)  Vide  Proverbia.  De  equa  vide  Pliitarcb. 


301 


BIBLIOTHECA.  — COD.  CCLXXVIII.  302 

kz*  η τών  πχιδίων  40.ol  δέ  γέροντες  μανόχροις  4ΐ  μέν,  Λ materiam  subesse  humidam,  prasertim  cum  per- 
«λλά  ξηροί  · δετ  δέ  τψ  Ιδρώτι  καθάπβρ  δλην  ύπάρ-  quod  halitus  facile  transit,  quodque  est  ratum, 
χ.ιν  τδ  υγρόν.  ''Αλλως  τε  δ!  καί  α!»τδ  τδ  βδκνουν  καί  sufficientem  849α  excretionem  faciat : et  qoia  flt 
μ*νδν  Ικιντ,ν  την  Ικκρισιν  ποιεί,  καί  τψ  συνεχώς  continenter,  et  multus  humor  non  inest.  Ideo 
γίνβαθαι  καί  τψ  μή  4i  πολλά  ένυπάρχειν  τα  δγρά.  quorum  ventres  humidi  sunt,  et  excrementum  flu- 
Ati  τούτο  και  ών  at  κοιλίαι  δγραί  καί  είς  κύστιν  ή xitin  vesicam, non  multum  sudant, eo  quod  omnem 
έαιρροη  ·°υ  περιττώματος,  ούκ  εύίδρωτες  γίνονται  45,  humorem  illuc  mittunt.Qul  ClboS  ΠΟΠ  COUCOquUDt 
4i&xi  «iv  τδ  δγρδν  ένταΟθα  ώρμηαεν.  νθτι  οΐ  μή  et  non  dormiunt, multum  sudaat, eo  quod  concoc- 
πέψανχες  τα  σιτία  καί  οι  άγρυπνήσανχες  ευ  ίδρωτες,  tio  distribuat  humorem, et  somnus  COncoquat.Qui 
Μχι  η πέψις  διαμερίζει  44  την  υγρότητα  καί  δ se  exercent,  et  bene  valent,  magis  sudant  quam 
»**·ς  πέττει.  "Οτι  ot  γυμναζόμενοι  καί  ευ  έχοντες  qui  ΠΟη  laborant.  Qui  COCtum  et  qui  Crudum  ha- 
ηίδρωτες  μάλλον  τών  άρμνάατων.  "Οχι  καί  ot  πε-  bent  cibum,  multum  sudant,  quod  quanquam  ab- 
χεμμένην  καί  tt  απεπτον  Ιχονχες  την  τροφήν  εδΐδρω-  surdum  videatur, non  tamen  est.Qui  enim  seexer* 
τες  * καίτοι  δόξει  άχοπον  είναι  · ουκ  Iret  δέ.  ot  μέν  cent  quod  soluta  habeant  corpora,  et  poros  exer- 
γέρ  γε  γυμνασμένοι  τψ  μανά  τά  σώματα  Ιχειν  καί  citatos,  et  quod  sint  sudoribus  assueti,  multum 
έ*εψγμένους  45  τού;  πόρους,  καί  τψ  συνήθεις  εΐναι  g sudant.  Aliorum  ΤβΓΟ  pori  clausi  SUUt,quia  ΠΟΠ  S6 
αρδς  τους  ίδρωτας,  εύίδρωτες  · τών  δέ  μεμύκασιν  exercent.  Qui  νβΓΟ  cibum  Crudum  edunt  ob  hu- 
ot  πόροι  διά  τδ  μη  χρήσθαι.  ot  δέ  μη  πεπεμμένην  morum  multitudinem,  sudant  plurimum  : qui 
Ιχονχες  την  τροφήν  χφ  πλήΟει  της  δγρότηχος  εύίδρω-  vero  cocto  vescuntur,  per  concoctionem  alterius 
τες  * οί  δΐ  πεπεμμένην  τψ  τήν  ύγρότητα  διακεκρί-  SUCCI,  facile  8udant. 

•θιι  τη  πέψει  τού  άλλου  χυλού  ^φδίαν  Ιχουσι  46  Non  laborantes,  sed  cum  jam  quiescunt,  magis 

έξόρμησιν.  |1577  R.]  "Oxi  ού  πονουντες,  άλλ*  δταν  sudant,  neque  intendentes,  neque  continentes 
καύωνται,  μάλλον  Ιδρουσιν,  ουδέ  συντείνοντας,  ουδέ  spiritum,  sed  quando  remittunt,  propterea  quod 
χατέχοντες  τδ  πνεύμα,  άλλ*  δχαν  άνώσι,  διότι  πο-  laborantium  a spiritu  Υβη®  inflat»  ,claudere  ρΟΓΟβ 
νουνχων  μίν  [864  Β.]  ύπδ  τοΰ  πνεύματος  αί  φλέβες  faciant.  Quare  per  latiores  poros  magis  prodit 
έμφυ?ώμεναι  συμμύειν  ποιοϋσι  τους  πόρους,  ώστε  humor  : spiritus  autem  retentio  Complet  Venas : 
**  εψυτέρω#  μάλλον  έξέρχεται  τδ  υγρόν.  Καί  δ καθ-  ut  prohibeatur  exire.Post  labores  et  cursus  qui  in 
έξις  δε  τοΰ  πνεύματος  πληροί  τάς  φλέβας,  ώστε  κω-  umbrasedent  magis  sudant  quam  qui  in  sole  sunt : 
λύειν  47  διιέναι.  "Οτι  μετά  τους  πόνους  καί  τούς  δρό-  quod  sol  exsiccet  et  condenset  meatUS.  Qoi  pedes  in 
μου;  ot  έν  σκτ^  μάλλον  καΟεζόμενοι  ίδρουσιν  ήπερ  aquam  immittunt, non  sudant,  quia  aqua  prohibet 
•ίΐνχψ  ήλίψ,  διότι  6 ήλιος  άναξηρχί^ει  καί  πυκνοτΟ liquefactionem.  Sudor  vero  liquefoctio  est  eorum 
εακ  πόρους.  "Οτι  τούς  πόδας  οί  τψ  ΰδατι  έμβάλλον-  qu»  male  carni  adhaerent,  quando  per  calorem 
τις  οδχ  ίδροΰσε,  διότι  τδ  ύδωρ  κωλύει  τήν  τήξιν.  excernitur.  Quia  exercitatio  continua  exsiccat 
*ο  Λ ίδρως  τηξίς  έστι  τών  κακώς  προσψκοδομημέ-  quemadmodum  sol,  ideo  minus  sudant.  Fronte 
>«ντατς  σαρξίν,  βταν  έκκρίνηται  διά  τδ  θερμόν.  "Οχι  primum  et  maxime  sudatur,  quio  subest  cerebro 
τδ  γυμνάσιου,  έάν  γίνοιτο  συνεχώς,  άναξηραίνει  quod  humidum  est : caput  quoque  maxime  sudat, 
αιθέπερ  δ ήλιος  · διδ  ηττον  ίδρούσιν.  "Οτι  τδ  μέτ-  quia  rarum  idque  maxime  crines  indicant,  quod- 
»oov  πρώτον  καί  ρώλ ιστα  ίδρουσι  διά  τδ  ύπδ  τδν  Ιγκέ-  que  spiritus  retentio  in  caput  redundat.Qui  animo 
ιρβλον  είναι  ύγρδν  δντα.  Καί  ή κεφαλή  δ!  μάλιστα  anxii  sunt,  889 b pedibus  sudant,  in  facie  nequa- 
ίβροτδιάτδ  μανδ#  (σημεΤον  δέ  αί  τρίχες),  κιί  48  quam  : quia  moeror  non  est  diminutio  caloris, sed 
διότι  τοΰ  πνεύματος  ή κάθεξις  διατείνεταί  πως  είς  incrementum,  quemadmodum  ira,  ideo  in  facie 
τήν  κεφαλήν.  "Οτι  οί  άγωνιώντες  49  τούς  πόδας  rubescunt,  quia  magis  incalescunt  (sicca  enim  su- 
ίδροΰσι,  τδ  δέ  πρόσωπον  ού,  διότι  ή αγωνία  ού  με-  pereminens  calor).  At  ille  in  pedibus  liquefacit, 
τάηασις  θερμότητος,  άλλ’  αύξησις,  καθάπερ  δ θυ-  quia  minor  est  quam  ut  possit  exsiccare  : major 
μός.  Δώ  τδ  50  μεν  πρόσωπον  άξέρυθροι  γίνονται  καί  vero,  quam  qui  ante  fuit;  et  insitus  est.  In  somnis 
ώχίδροΰσι  5i  διά  τδ  μάλλον  έκθερμαίνεσθαι  (ξηραί- ^ magis  quam  in  vigilia  sudores  excitantur,  prop- 
>ειγάρ  δ θερμότης  έπιπολάζουσα),  τδ  δ’  έν  τοτς  terea  quod  humores  et  calores  ob  contrariorum 
»σί  συντήκει  διά  τδ  Ιλαττον  5*  είναι  ώστε  ξηραναι,  pugnantiam  majores  sint,  ex  ambobus  autem  fit 
τλείω  δέ  της  έμφυτου  καί  προΰπαρχούσης.  "Oxi  iv  Sttdor. 

τοΤς  ύπνοις  μάλλον  οί  ίδρωτες  ή κατά  την  έργήγορσιν,  διότι  καί  τά  ύγρά  καί  τά  θερμά  μάλλον  διά  τήν  άντιπε- 
ρίστασιν*  έξ  άμφοΤν  δέ  τούτων  δ ίδρώς. 

Τού  αυτού  έκ  τοΰ  55  περί  μελίτων  54.  Ejusdem  de  (48)  Apibus. 

"Οχι  αί  τοΰ  μέλιτος  γενέσεις  τοιτταί  · ή άπδ  τών  Mei  tribus  modis  nascitur,  vel  e floribus,  6tex 

ΥΑΠΙΛ  LECTIONES. 

4*  τψ  μήΐ  τδ  μή  Β.  γίνονται  add.  Β.  4*  διαμερίζει  Β : μ*ρίζ«ι  C·  **  άνεψγμένους  Β : γεγυμνασμέ- 
ζ\  **Ιγιι  Β.  47  χωλύει  Β.  48  Κχ|  49  άγωνιώντες  Β : άγονιοδντες  ζ\  50  διότι  Β.  61  καί 

ada.  Β.  5*  έλάχτων  — πλείων  Stepbanus.  Μ έκ  τού  om.  Β.  θέμκλίτων  Β ιμελιττων  ζ“. 

ΝΟΤκΕ. 

(48)  In  Greeco  fort.  legendum  περί  μελιτος,  De  meile , 


303  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  304 

aliis,  quibas  inest  d alcedo,  vel  cx  aere,  quando  A άνθών  κ*ί  έν  ©Τς  άλλοι;  έστίν  ή γλυκύτης,  άλλη  Ιϊ 
humor  liquefactus  a sole,  et  concoctus  cadit  : έκ  του  άέρος,  οτιν  άνχχυθεν  υγρόν  δπδ  55  του  ήλίου 

idque  maxime  messis  tempore  accidit,  vel  ex  συνεψηθεν  πέσ$  (γίνετχι  δε  τούτο  μάλιστα  6 πύ  πυ- 

arundinibus  [calamis].  Cadit  autem  mei  ex  aere  ρσμητδν),  άλλη  δε  έν  τοΤς  κσλάμοις.  Πίπτει  δε  τδ  U 

in  terram,  et  in  Obvias  plantas,  et  maxime  in  fo-  τού  άερσς  txiXi  και  έπι  την  γην  κσΐ  έπι  τά  προστο- 
liis  quercus  et  in  tilia  invenitur,  quia  densitatem  χόντ*  τών  φυτών,  βρίσκεται  δε  μάλιστα  έπι  τοΤς  85 
illa  habent,  et  humida  sunt  (29).  Oportet  vero  φύλλοις  τής  ορυος  καί  έπι  τής  φιλύρας,  διάτι  πυ- 
nec  omnino  esse  arida,  ne  in  se  trahant,  nec  κνύτητ*  εχει  τσύτα  καί  ενικμά  έστι.  Δετ  δε  μήτε  τε- 
omnino  arida,  ne  perfluant.  Haec  vero  humida  λείω;  είναι  ξηρά,  μή  εις  αυτά  57  Ιλχγ*,  μήτε 
sunt  et  densa,  et  tilia  etiam  dulcedinem  habet.  μ*νά,  hx  μή  διίη  * ταύτα  δε  και  ενικμα  καί  πυκνό- 

Familiaritatem  autem  quodammodo  cum  quercu  τητα  εχει,  τδ  δε  τής  φιλύρα;  καί  γλυκύτητα.  "Εχει  δε 

habet  apis.  πως  ή μέλισσα  οίκείωσίν  τι  να  πρδς  την  δρύν. 

CCLXX1X.  ΣΟΘ'. 

HeUadii  Besantinoi  Chreslomathioe.  ’Ε*  τ*«  'E*Xa8itw  Βησαντινόου 

Λβ  πραγματείας  Χρηστομαθειών  α , ο γ , 0 . 

Legi  ex  HelladlO  Besantinoo  librum  Chresto-  ΆνεγνώσΟη  58  kx  τή;  'Ελλαδ'ου  Βησαντινύου  έπι- 
matbiae  primum,  secundum,  terliuro,  quarlum.  B γρϊφ0μίν,,ς  πραγματείας  Χρηστομαθειών  α',  β',  γ',  δ’. 

Nugatur  Mosen  άλφα  vocari,  quod  corpus  ha-  [865  Η.]  "Οτι  φλυαρεί  κα\  οΰτος  δ»  τόν  Μωσήν 
buerit  αλτιοις,  id  est  vitiligine  distinctum,  et  ad  άλφα  καλεΤαθαι  διότι  άλφοΐς  το  αώμα  κατάστικτος 
mendacium  Philonem  testem  adhibet.  Dionysius  . κ,;  Χ,χεϊ  το0  ψε^5ο„ς  τον  ΦΛωνα  μάρτυρα  «0. 
dicit  AttiCOS  non  dicere  (30)  ωνησάμην  emi,  sed  "Οτι  Διονύσιος  ,τ|«ι  μτ  λέγε ιν  81  τους  ’Αττικιστάς 
ejus  loco  Ιπριάμην,  etsi  ώνεΤσθαι,  et  ώνησατο  et  ώνησάμν,  άλλ’  άντ’  8J  αΰτοϋ  το  έπριάμην,  χαίτοι 
ωνούμενος  et  alia  id  genus  iu  usu  sint.  χαί  ώνεΤσθαι  β*  καί  ώνήσατο  καί  ωνούμενος  καε 

Καλός  et  άγαθός  Attici  dicunt,  sed Ιηοη  άγαθός  καί  ti  ^λα  λέγοντας.  Ότι  καλό;  καί  άγαθός  ot  Άτ- 
κάλός  : quanquam  άγαθη  τύχη  dicant,  et  τύχη  xlxoJ  λέγοντες,  άγαθός  καί  καλό;  ού  λέγουαι  * καί— 
άγαθή.  Dicunt  auctores  υπο  μάλης,  sub  maxilla  : τοι  λέγοντες  άγαθή  τύχη  λέγουαι  καί  τύχη  αγαθή, 

μάλτ,ν  vero  absolute  non  usurpant  : κιθάραν  di-  [J680  R]  "Οτι  ύπό  μάλη;  λέγουαι  συντιθέντες, 
CUnt  et  χιθαρισήν,  . sed  dicunt  λύραν,  non  item  αυτήν  δέ  καθ’  έαυτήν  μάλτ,ν  οΰ  λέγουαι.  Καί  χιθαί- 
λυριστήν.  Dicit,  lapidem,  qui  ferrum  trahat,  non  ρχν  λέγοντες  λέγουαι  και  καθαριστήν,  λύραν  δά 
μαγνήτιν,  magnetem,  sed  ήράκλειαν  λίθον  vocari  ; λέγοντες,  λυριατήν  οΰ  ^έγουαιν.  "Οτι  οΰτος  μέν 
multi  vero  alii  dicunt  et  μαγνήτιν  et  ήράκλειαν  VO-  φησιν  οΰχί  μαγνήτιν  άλλ’  ήράκλειαν  β*  καλεΤαθαι 
cari,  reddentes  vari®  appellationis  causas  850«  c τήν  λίθον  ήτις  έλκει  τα  σ,οήρια·  πολλοί  δε  άλλοι 
Dicit  Galenus  electram  ad  se  trahere  putamina  τήν  αΰτήν  καλεΤαθαι  καί  μαγνήτιν  καί  ήράκλειαν 
fabarum.  Mariti  fratrem  mulieres  δαερα  vocant  : λέγουσιν,  άποδιδόντες  καί  τάς  αίτιας  της  διάφοροι» 

Sororem  vero  non  itero  δάειρα<,  sed  γαλόν,  unde  ονομασίας.  Λέγει  δε  καί  ώς  4 Γαληνός  85  τήν  ήλε— 
βΐ  Homerus  ait  (31)  : ^ κτρόν  φηαιν  έλκειν  τά  κηρύβια.  "Οτι  τοΰ  μεν  άνδρός 

τό»  άδελφόν  αΐ  -γυναίκες  δαέρα  καλοΰαι.  ττ,ν  δε  άδελφή*  οΰκέτι  δάειραν,  άλλα  γάλον,  καθώς  καί  'Όμηρός  «η™. 

Είδομένη  γαλόψ  ’Αντηνορίδιο  δάμαρτι  Είδομένη  γαλόιρ  Άντηνορίδαο  δάμαρτι. 

et  θειον  vocant  patris  fratrem,  non  sic  vero  θείαν  Καί  θειον  μεν  όνομάζουσι  τόν  τού  πατρός  άδελφόν, 
sororem,  sed  τηθίδα.  Et  πάππον  dicunt  patrem  οΰχέτι  δε  θείαν  τό  θήλυ  άλλα  τηθίδα.  Καί  πάππον 
patris,  μάμμην  non  item  matris  matrem,  sed  μέν  φασι  τον  πατέρα  τού  πατρός,  μάμμην  δ*  οΰχέτι 
τιθην.  Antiqui  vero  matres  suas  μάμμας  vocare  τήν  τού  πατρός  μητέρα  άλλα  τιθήν,  Μάμμας  δλ  ot 
eolent.  Didymus  decem  libros  proverbiorum  com-  παλαιοί  τάς  αΰτών  μητέρας  καλεΤν  είώβεσαν.  ’Ότι 
posuit  et  proverbiorum  scriptoribus  h<BC  nuncu-  Δίδυμος  περί  παροιμιών  δεκατρία  βιβλία  συντέταχε, 
pavit.  Quae  nunc  vocantur  κουρίδες,  Attici  vocant  Ορός  ee  τούς  περί  παροιμιών  συνίεταχότας  Ιπι- 
κομμωτρίας,  quanquam  Menander  etiam  κουρίδα  ^γράψας  αΰτά.  ’Ότι  τάς  νΰν  λεγομένας  κουρίδαή  οί 
dixerit.  Versus  ille  proverbialis  : (32)  Αττικοί  κομμωτρίας  έκάλουν.  Εΰρηται  δέ  παρά 

Μενάνδρψ  καί  τό  κουρίδα  87,  Ότι  i στίχος  & καί 
παροιμιαζόμενος. 

Juramenta  mulierit  in  aqua  tcribo,  ” Ορκους  έγώ  Τυναικός  είς  ύδωρ  γράφω, 

variae  lectiones. 

85  ΰπό  Β : άπό  ς\  8β  έπί  τε  τοΤς  Β.  57  αΰτά  Β : αΰτό  ς\  58  Άνεγνώσβη  — 4 599,  8 R.  Ιγχωμιαστικοί 
λόγοι  om.  Β.  59  οδτος.  80  μάρτυρα  pro  his  in  lacuna  est  versuum  duorum,  et  Φησι  μή  λέγειν,  lacu- 
na in  C.  β^άvτ’om.C.  ·»  καί  ώνεΤαθαι]  lacuoa  in  C.  «*  ήράκλειαν  C : ήρακλείαν  ς*;  83  Γαληνός  de 
nat.  fac.  1.  ββ  πρός  C : καί  *ρός  ζ \ 87  vid.  Meinek.  Menandri  reliq.  p.  296. 

NOTiE. 

(29)  Vire.  Et  dura  quercus  tudabuut  roscida  mella , Iu  vento  ei  rapida  tcribere  oportet  aqua.  Ei  Tibullus: 

(30)  Vide  Phrymchum  in  ίωνησάμη»,  pag.  24.  Petyuriu  ridet  amantum  Jupiter,  et  ventos  irrita 

(31)  Iliad  Γ,  122.  ftrre  /«(et.Xenarchus  apud  Athenaeum  : Interibo 

(3!)  Catullus  : Mulier  cupido  quod  dicit  amant  vino  n qua  jurat  femina.  Proverb.  In  aqua  scribtrt. 


305  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXIX.  306 

Uxi  μεν  Σοφο/λέους,  τούτον  δε  παρψδήσας  δ Φι-  A est  Sophoclis,  quod  Philonides  per  parodiam 
λωνίδης  άφη  · exprimens  dixit : 

'Όρκους  δε  μοιχών  είς  τέφρ*ν  άγώ  γράφω.  Juramenta  moechorum  cineri  inscribo. 

Ol  δε  τάς  γυναίκας  σκώπτοντες  φασιν  * Qui  mulieres  irrident,  SIC  dicunt  : 

'Όρκους  έγώ  γυναικών  εις  οίκτον  68  γράφω.  Juramenta  mulierum  ejulatibus  inscribo. 

'Ότι  τών  είκοσι  τεσσάρων  στοιχείων  τδ  μύ  καί  Inter  viginti  quatuor  litteras  μύ,  νύ  et  ΰ duobus 
τδνυ  καί  το  ο εκτεταμένων  έχουσι  το  δίχρονον  και  temporibus  ®quivalentetcircumflectuntur:et  ali® 
τιρισκώνται,  και  τά  άλλα  δε  τα  είς  τ 69  μονοσύλλαβα  monosyllab»,  et  diphthongo  syllaba  teroiinautor 
ut  δίφθογγον  Ιχει  τήν  συλλαβήν  και  περισπάται,  et  circumflectuntur,  verbi  gratia  φεΤ,  χεΤ,  ψεΤ.  ώ 
οιοαΐ  φεΤ,  χεΤ  70,  ψετ.  τύ  δε  ώ δήλον  ?τι  περισπά-  aperte  circumflectitur:  inter  disyllabas  tero  qua- 
tit. Τών  δέ  δισυλλάβων  βσα  μίν  έχει  την  παραλή-  daro  habent  primam  longam,  qu®  natura  sua  cir- 
γονσαν  μακράν,  φύσει  περισπάται,  οΤον  βήτα,  θήτα,  cumflectitur,  Ut  βήτα,  δήτα  ήτα  : qu®  ΥβΓΟ  ΠΟΠ  cir- 
ίτα,  όσα  δε  μή,  παροξύνεται,  άλφα,  κάππα,  δέλτα,  cumflectuntur.in  penoltima  acuuntur, ^άλφα,κάπ- 
”θτι  άνομα  θερακαίνης  Οηλούσιον  ήν,  δι*  ή;  6 Μο-  π«,  δέλτα.  Ancilla  nomen  Pelusium  erat,  per  quam 
λοεσός  Πύβ^ο;  άνετλ»  φχρμάκψ  τήν  μητέρα.  Pyrrhus  Molossus  veneno  matrem  interfecit. 
|866  Η I 'Ότι  άνθρακεύς  δ έν  τή  συνηθείφ  καλούμενος  Β Άνθρακεύς  vocatur  qui  VUlgO  carbonarius  (33). 
καρβωνάριος. "Οτι  δνηλάτου  μεν  υίδς  Διονύσιος  ήν  δ τής  Dionysius  filius  fuit  agasonis,  qui  Sicili®  tnniS 
Σικελίας  αρξας  ετη  τεσσαράκοντα  δυοΤν  άποδέοντα,  duodequadraginta  pr® Alit. Agathocles(34)  figuli fl- 
Άγαθοκλής  δέ  κεραμέως,  και  αυτός  συχνδν  χρόνον  HuS  multOS  etia  m annos  Sicili®  prafuit.  Hermeas 
Σικελίας  αρξας.  Τής  δ*  Άταρνέως  (πόλις  δ*  αύτη  castratus  et  serfUS  CUm  6SS6t, At6rn®(qu®  Thraci® 
Θρφκίις)  Ικτομίας  ών  καί  δούλος  ήρξεν  ‘Ερμείας.  cifitas  est  iex  fuit. PorUS  Indorum  Γ6Χ  flllUS  ton- 
Πώρος  δ*  δ βασιλεύς  Ινδών  κουρέως  ήν  υιός.  Βρά-  soris.Bradillis  carbonarius  com  fuisset,  Illyricum 
δυλλις  δέ  τις  'Ιλλυριών  έστρατήγησεν  άνθρακεύς  duxit  exercitum.  Orthagoras  COquuS  Sicyoni®  do- 
γε;Όνως,  και  Όρθαγόρας  Σικύωνος  έτυράννησεν  δ minatus  est.  Verbum  μόγις,  vixt  aptissime  per  γ 
μάγειρος.  ''Οτι  τδ  μόγις  άναλογώτερον  διά  του  γ,  scribi  tit,  positum  pro  iis  qu®  fiunt  Cum  labore, 
φησί,  γράφεται,  Ιτά  τών  μέτά  πόνου  γινομένων  Iones  et  ASoles  8506  inepte  ρβΓ  λ Scribunt  μόλις, 
ταττόμενον  · oi  δε  "ίωνες  καί  Αίολε Τς  παρα >όγως  διά  et  pronuntiant.  Ώ τάν  (pro  ώ ΐτάν,λβΚΧ  bone  Vir), 
του  λ,  μόλις  λέγοντες,  έκφέρουσι  καί  γράφουσιν.  difisum  OSSO  dicit,  ώ quidem  Solum,  τάν  rejecto  έ. 
'Ότι  τδώ  τάν  δύο  71  μέρη  φησιν  είναι,  τδ  μεν  ώ καθ'  Integrum  6St  enim  έτσν,  et  COalitione  CUm  ώ fit 
αύτδ,  τό  δε  7i  τάν  κατά  άποβολήν  τού  ε * τδ  γάρ  Jj  τάν.  ”βτης  enim  amlcUS  ferus  6St  : nam  έτεόν 
πλήρες  71  έτάν  λστι,  καί  συναλιφέντος  τού  ώ γέγο·£  verum  significat. Νεκρός  dicitur  de  privatis  anima, 
*v  ώ τάν.  'Ετάν  γάρ  7*  6 άληθής  φίλος  * και  γάρ  quasi  νηκηρδς  et  per  syncopen  νεκρδς.  Aiunt  νε  et 
έηδν  τδ  αληθές.  "Οτι  Νεκρός  λέγεται  κατά  στέρη-  vn  privatitas  particulas.  Ineo  6t  νεβρδς  (hinnulus) 
™ τής  κηρός,  νήκηρό;  τις  ών  καλ  νέκηρος  ‘5,  καί  quicibum  alimentumque  accipere  nondum  potest, 
κατά  συγκοπήν  νεκρός.  Τδ  γάρ  νη  στερητικόν  καί  sed  solo  lacte  nutritur.  Νέκταρ  quod  mortales  edere 
νε  φασί  * διδ  καί  νεβρδς  76  δ μήπω  77  δυνάμενος  νο·  non  possunt,  κτεινόμενοι  enim  qui  OCCisi  SUQt. 
μής  και  βορά;  μετασχεΤν,  [1581  R ] γάλακτι  δε  μόνψ  autem  Χτάρ  verbale  a verbo  *τψ,  quad  signifi- 
τρεφόμενος.  Και  νέκταρ,  ού  μή  έστι  δσνατδν  τοΐς  ^t  xxtt‘vu>,  occido.  Qui  ώ articulum  fOCandi  pu- 
θνητοΐς  78,  τουτέστι  τοΤς  κτεινομένοις,  μετασχεΤν  |an^  falluntur.  Articuli  enim  fOCative  non  opus 
εστι  γάρ  κτάρ  βηματικδν  άνομα,  άπό  τού  βήματος  habent.  Etenim  articuli  absentium  relationem 
παρηγμένον  τού  κτώ  τού  δηλούντος  τδ  κτείνω.  Οτι  quamdam  signifieant.  Ό vero  ad  energiam  de- 
τδ  ώ ol  άθροον  κλητικδν  ύπειληφότες  πλανώντατ  * monstrationum  solum  vocatifo  adjungitur.Errare 
τά  γάρ  άρθρα  ού  χρήζουσι  κλητικής  · καί  γάρ  αύτά  autem  eos  ait,  qui  putant  illud  vocativum  esse,  et 
μέν  τών  μή  παρόντων  τήν  άναφοράν  δηλοτ,  τδ  δε  ώ tempus,  et  accentus,  et  spiritus  indicant.  Etenim 
κατ'  ένέργειαν  79  μόνον  της  δείςεως  τή  κλητική  προσ-  levigatur,  cum  omnes  articuli,  qui  Spiritum  reci- 
ήλθεν.  "Οτι  δΐ  άμαρτάνουσιν  oi  νομίζοντες  αύτδ  ^ piunt,  aspiratione  notentur,  et  illi  acuuntur,  hoc 
κλητικήν,  και  6 80  χρόνος  και  δ τόνος  δηλοτ  καί  τδ  circumflectitur,  illi  corripiuntur,  hoc  natura  lon- 
πνεύμα.  Και  γάρ  ψιλούται,  τών  άλλων  άρθρων,  3σα  gum  est.  Quod  ώ non  Sit  VOCatifUS  a recto  o,  hinc 
πνεύμα  δέχεται,  δασυνομένων  * κτί  τά  μέν  δξύνεται,  etiam  manifestum  est.  Vocativus  rectO  SUO  ®qui valet 

VARIAE  LECTIONES. 

68  γυναικδς  είς  οίνον  Scaliger.  βΧ  Athan&O.  69  T et  mox  εΤ  add.  C.  70  χεϊ  ψεΤ  C : χεΤ  71 

6io  add.  C et  ms.  Heursii  p.  (ap.  Gronov .)  985.  7*  τδ  δε.  73  πλή.  lacuna  in  C.  74  ώ ταν.  Ετάν  γάρ] 
lacuna  in  C.  ω τάν  Ιτπς  γάρ  ms.  Meursii  ώ τάν  γάρ  ζ“.  75  και  νέκηρος]  καί  νεβήρος  C : om.  ζ".  ^ 76  νε- 

δρδς)  libri  νεκρδς,  correxit  ScbottUS.  77  μήπω]  μ C.  78  θνητοΤς  — κτεινομένοις.  imo  κτεινομένοις  — 
θνητοΤς.  79  malim  ένάργειάν.  80  δ add.  C. 

NOTAS. 

(33)  Ex  bomili  qui  emerserint,  vjde  Valerium  (34)  Ausonius  : Fictilibus  fama  est  ctenasse 
Max.  lib.  m.  Agathoclea  regem , 


307  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  ' 308 

tempore, Vel  tempUS  minus  Suscipit, υΓΑγαμέμνων,  A xb  δέ  περιοπδχαι  · καί  χά  μεν  βρα/όνεται,  xb  δε 
et  u>  Λγάμεμνον.Ηΐο  vero  contrarium.  Non  est  igi-  μικρόν  taxi  φύαει.  Ou  δε  ο’.χ  εοχι  χήί  δ 6 'Λείας 
tur  articulus,  sed  adverbium  : conjungitur  tamen  χο  ώ χλτ,χι <bv,  χάνχεδβέν  έαχι  καταφανές  · ή χλτ,- 
cum  vocativo, cum  sit  adverbium.  Quemadmodum  χική  x(i  tSi<j  εΰβείφ  ίαοχρονεϊ  ή xbv  έλάχχω  «ναίέχε- 
elaliaadverbiacuragenitivojunguntur,ulapudPo-  x*«  χρόνον,  oTov  Αγαμέμνων  καί  ώ Άγάμεμνον 
etam  in  Odysseo  ω'. Et  cum  accusativo  νή  et  μά  jun-  ίνχαύθα  Si  τουναντίον.  οδχ  ϊσχιν  οδν  άρβρον  άλλ’ 
gitur.  Etenim  jurantes  accusativo  jungunt.  Κνίφας  Ιπί^μα.  Συνχάχχεχαι  δ*  δμως  xrj  κλητική,  έπίρ- 
alii  putant  esse  a κενειρ ας, estenim  κενόν  φίους  lumine  (5ημα  8ν,  ώσπερ  καί  άλλα  χών  έπι^Γ,μάχων  γενική 
vacuum : alii  vero  per  pleouasmum  χ.  νέφος  enim  ουνχάχχεχαι,  ώς  napi  χψ  ποιητή  lv  x^  a χή; 
esse, et  νέφας  perfectum  per  νε  privativum,  priva·  Όδυσσείας,  καί  αΐτιατικ^  xb  νή  και  xb  μά  · xat 
ium/uce  significans. Quemadmodum  et  κχύπος  per  γ«Ρ  όμνύνχες  81  alxiaxixji  ουνάπτουαι  χά  άπι^- 
pleonasmum  χ,  χύπος  est  enim  κτύπος,  nomen  ?ήμ«Χ»  ταδχα.  Όχι  xb  κνέιρας  οΐ  μέν  φαχιν  άπο 
verbale  a verbo  χύπτω.  et  xaiwto  αϊνυχο  ov  per  χοδ  χενέφας  γενέσβαι  (xtvbv  γάρ  έαχι  φα’ους),  οί 
pleonasmum  habet  κ.  et  ναϋρος  αδρός,  enim  est  qui  it  χαχά  πλεονααμδν  χοδ  χ · νέφος  γάρ  είναχ  χαί 
mente  levis  est.  Husam  alii  derivant  a μχιούιάν  νέφας  xb  αδχοχελές,  διά  χοδ  νε  στερητικοδ  xb 
χινα  (34*)S31  β id  est,  investigalricem  : doctrina  b έ«*ρημένον  χοδ  φωτός  δποαημαΤνον.  ”α»περ  χαί 
enim  musarum  nihil  a mysteriis  discrepat.  Alii  a χχύχος  γέγονε  χαχά  πλεοναχμον  χοδ  χ · ούπος 
μαάααι  derivant.  Quaerere  enim  Dores  dicunt  μώ.  γόρ  έαχιν  δ χχύπος,  Ρηματικόν  [867  Η.]  όνομα 
Et  tertia  persona  μώχαι  exstat  apud  Epicharmum,  ««p*  vb  χύπχω.  Καί  xb  xatwxo,  alwxo  δν,  πε- 
μώνχαι  apud  Euphronionem  et  μώμεναι  partici-  p»e»bv  Εχει  xb  X.  Καί  xb  χαδρος  ε*  · αδρός  γάρ 
pium  apud  Sophoclem.  Aptius  igitur  est  Musam  taxiv,  oTov  b χαχα  νοδν  έλαφρός.  Όχι  χήν  Μοδααν  «5 
sic  dici,  tanquam  inventricem  omnium  disciplina-  ot  t1-1'  έχομολογοδχιν  Από  χοδ  μυοδχάν  χινα 
rum  existimatam.  Μαίεοβαι  Homerus  quoque  pro  ‘*vat  · ή Y«P  μοοοιχί»  παίδευχις  οδδεν  μυχτηρίων 
querere  dixit;  et  ματαν  illam  diciicus.quse  consu-  5‘*<P*P*‘.  Ot  δέ  παρά  xb  μαάααι  8».  xb  γάρ  ζηχεΐν  8$ 
Iit  medicum  de  abscondito.  Μάχαρ,  inquit, sola  VOX  ΑωΡ»Τ<  λέγουχι  μώ,  χαί  μώχαι  xb  xptxov  πρόαωπον 
hac  terminatione  invenitur,  et  in  feminis  δΐμαρ.  «*p’  Έπιχάρμψ,  καί  μώνχαι  παρ’  Εδφορίωνι  ββ,  καί 
Μάχαρ  per  apocopen  a μακάριος,  sicuti  ύμίν  pro  μώμ*Χ«»  87  ή μ*«χή  «*Ρ*  Σοφοκλεϊ.  Εδλογώχερον 
υμέναιε  per  apocopen.  Μαχκοφν  antiquum  est,  μη  οδν  ^ Mo,iaav  *Ιφήβθ*ι,  «*νχός  νομιζο- 

άχούειν,  vel  μη  χοεΐν,  quod  νόειν  significat  intelli-  μνήματος.  Μαίεοβαι  δέ  χα\  Όμηρος 

gere.  Callimachus  in  Hecuba  έκόηχε  pro  ένόηοε  οΐδ*  *4  μ*τ«ν  <ρ*μ·ν  ζηχοδοαν  iaxpbv 

dixit.  Μακάριο;  alii  derivant  ex  μηκήριος,  verbi  c xh  «Ρ^όμενον.  ’Όχι  ή μάχαρ,  <ρη<»ί,  μούρης  88 Ιχχί 
gratia  ex  μαχήριον,  quod  fato  non  subjacet,  im-  λέξις,  χαί  έν  χοΤ;  θηλυκοί;  xb  δάμαρ.  Tb  δε  μάχαρ 
mortalis,  vel  ex  άχήριος  pleonasmo  χοδ  littera  μ τοδ  μ**όριος  άποχέχοπχαι,  ώχπερ  καί  xb 
μακάριος.  Άλευρον  addito  μ invenitur  μάλευρον  γόγοναν  άποχοπίν  Ομέν.  ’Όχι  xb  μακχοφν 

fama,  et  μία  una  ex  ϊα  factum  addito  μ.  De  Philo-  4ρχ«<**<  xb  μη  άχούειν,  ή xb  μη  χίειν,  δπερ 
mela  h»c  narrat : Zeten  filium  Bore&  accepisse  ^ vo,Tv  ‘W0*·  Κ«λλ<μ*χος  {’  tv  Έχίβη  8»,  ΐχάηοε 
Philomelam  (35),  filiam  Dulichii  Pandarei,  illis  ά·-χί  χοδ  kvdnoxv.  Όχι  xb  μακάριος  χινες 

filium  natum  esse  nomine  Aetylum.  Philomela  ένυμολογοδοιν  1χ  χοδ  μηκήριος,οΐον  έχ  χοδ  μη  χηρ’·88 
autem  suspicata  virum  Nympham  quamdam  Ha-  xbv  άβάνκχον  ίΐ  έκ  χοδ  άχ^ριος  χαχά 

madryadem  adamare,  zelotypa  cum  filius  Actylus  «λεοναομον  χοδ  μ μακάριος.  ’Όχι  xb  ά>ε«ρον  χαχά 
illi  videretur  conscius  ac  adjutor  furtivi  concubi-  «λεοναομον  χοδ  μ toxiv  εύρετν  μάλευρον.  Και  xb 
tus,  a venatione  redeuntem  illum  interfecit.  Ve-  ix  «)eov*^iv  hu  ^ 

nus  autem  tantam  miserata  calamitatem,  in  volu-  μ·  0τι  π*Ρ’  τί'ί  4ηδόνος  μυβολογείχαι  ώς  Ζήχης  ό 
erem  lusciniam  matrem  mutavit.  Poenitcns  autem  BoP^ou  «*T<  91  'λαβεν  ’Αηδόνα  χοδ  Δουλιχιέως  Παν· 
que  antea  femina, nunc  vero  avis, luget  filium, non  δάΡ*ω  ^Y«‘P«.  ’Ά*τΛος  w Si  αδχοτς  Αος  γ{- 
reperto  mali  fine.  Τέχχα,  quod  apud  Homerum  estnvltai·  a οδν  ’Ατ'δών  *«ονοήοασα  xbv  δνδρα  νύμφης 
(35*),quod  dixit  Diomedes  ad  Stenelum,  scriptura  ^a8P““80'»  *P#»  τ,ν0<.  ζηλο«*<·αο*,  [1584  R ] 
vitium  est.  Quid  enim  significet  χέχχα  ignotum  ilrtl  έ&5χ“  4 ul4<  ’'ΑχΤ«λος  χήν  χλοπη'*  τή< 
hactenus  fuit:  sed  alii  quidem  vocem  honoris  esse  Ι^εως  ««νειδέναι  χε  χαί  ουνεργήοαι,  άνετλεν  άπο 
amici  ad  amienm  dicunt : nonnulli  vero,  garrule  έρχόμενον  xov  παΐδα.  ’Όκχειρε  δ’  αυχήν  ή 

VARIAE  LECTIONES. 

8>  όμνύνχες  C : δμνύονχες  ζ".  8>  χαδρος  C : ναϋρος  ζ".  83  μυοδοιν  OSSChellUS  : libri  μαιοδοαν.  8i  μαά- 
οαι ) μααοαν  C.  85  ζηχεΤν]  imo  ζη^ό).  cf.  Elym  Μ.  ρ.  589, 42,  nisi  mox  cum  Kustero  (ad  Suid.  v,  ριώοβαι) 
μώοβαι  malis  auam  μώ.  86  Ebooptovt  Scaliger : libri  εδβυφορίωνι.  87  μωμένου  Reisig.  comment.  in  CEd· 
Colon,  p.  CXVIII.  88  μονήρες  C.  80  *Εκάλη  Scaliger.*  libri  έκάβ^·  00  μή  κηρι  mg.,  μηκήριον  C?  μακά- 
ριον ζ”.  ot  π«τς]  lacuna  ic  C.  02  ’ Ακχυλο;]  '(τύλος  Scaliger,  Άήτυλος  Eustathio  auctore  Mearsius. 

NOTiE. 

(34)  Aliter  Plato  in  Cratylo.  (35*)  Iliada  a. 

(35)  VideOvid.in  Metamorph. et  sapra  Photium. 


309  BIBLIOTHECA.  - COD  CCLXXIX.  310 

Αφροδίτη  τού  πάθους,  xerfcU  Spvcov  μ*τΙ6αλ·  χήν  A heus  tu,  vel  o bone  vir,  significare  aiunt : alii  rur- 
Ιηδύνχ.  Μιταγνοΰχχ  SI  ή πάλαι  μίν  γυνή,  νϋν  δ*  8ρ-  sum,  te  appello  : plures  vero  grammatici  junioris 
v«  ·ρην*τ  xbv  πατδα,  λΰαιν  ούχ  οδρίβχουαα  xoO  χολ-  esse  vocem  ad  seniorem  dicunt, quanquam  osten- 
ρήματος  W.  Όχι  tb  xtrt«,  8 mp’  Όμήρψ  χ*τχαι  dere  nequeant,  Diomedem  Sthenelo  juniorem 
ιίρημένοι  ώς  iitb  τού  Λιομήδοος  npbc  £8ΐν*λον,  fuisse.  Neque  etiam  usquam  alibi  Homerus  hac 
γ?ζ·<χτι<  έντι  πλάνης.  τί  ποχ*  γάρ  δηλοτ  to  χίτχα,  voce  usus,  ut  ex  sensu  aliunde  noto,  65  Ib  am- 
μΐχρ  «jv  ούπω  βυνομολογατχαι  * άλλ’  ol  μίν  «mi*  biguitas  verbi  lo  li  posset:  quod  in  lXXov,quod  hin- 
<v  «btb  ψωντ,ν  *Tvai  φίλου  «pbc  ΙταΤρύν  «pxoiv,  ol  nulum  significat,  fecit  (36).  Ibi  enim  dicit,iroS*etv 
μ,  χώχι/λχ  ώ οοτος,  άλλοι  St  «άλιν,  ai  λέγω,  ol  ΪΧΧον  ttXe  ποιχίλον  nim, canit  pedibus  variegatam 
xXilout  SI  τών  γραμματικών  νιωχΙρού  «paelv  tTvai  hinnulum  omprf/iefkiif,  obscuritatem  verbi  dete- 
«ρον^ώνηχιν  tl«  Ttpto6iktpov  · χαίχοι  γε  obS*  Ιχουσι  gitquod  subnectitur, mortuum  binnuhim.Similiter 
Siii<i  Διομήδη»  Σβενέλοκ  νιώχκρον.  ob  μήν  4XX’  obSI  et  λα!  ex  etymologia  apertam  voeem  ostendit, cum 
«χίνοτζι  ''Ομηροί  άλλαχού  χρησάμτνος  χή  φωνή,  W άλαος  sit.flOfl  Vident  /ttCOM.  Vel  quia  λάιιν  idem  est 
ix  χή«  άλλαχύβι  φχνιρά;  Sisvoiac  xal  xb  kvxagftx  ac  (rui, quod  vebemeotiorem  ostendit  affectionem. 
τή<  Χϊ'ΐω;  άνχχχθχρβιΐη  Αμφίβολον,  iScittp  ΙπΙ  xob  Et  alia  mulla  sunt  apud  Homerum  peregrina,  qua 
ίλλον  έχοίην*  * xsl  γάρ  tlnSiv  ixct  npSxtpov,  πύ-  b Homeri  posteris  usu  facta  sunt  perspicua, et  dubia 
Steiv  [86S  II.)  IXXbv  tTXt  ποιχίλον  ·*  χύων,  xb  omnia  submota  sunt.  Non  eadem  tamen  ratio  in 
άδηλον  χήί  Xi;cu(  8κ«άφηο(ν  bxoxxxioiv,  vt6pov  85  χέχχχ.  Neque  enim  χΐχχχ  scribendum  est,  sed 
xbv  lXXc«  Ανομάϊΐί.  'u«abxu.*  xS  λάι  kx  χήί  Ιχυμο-  xixtXa,  ultima  syllaba  ablata,  a xcxtXsxt.  Etenim 
λο γίΐί  5ΐ«ή  χχρί»χη»ι  χήν  φω-ήν,  luti  άλαύς  iexiv  invenire  est  xtxtXa,  multos  dixisse,  ut  Aratum, 
b μή  βλίτων  xb  «ώς  * ή Sxi  xb  λοίαιν  M xb  ixo-  ubi  ait,  έν  χαρίχων  κρώτη  χίταλα.  Ideo  et  nonnulli 
λχυντιχΰς  ^ritv  Ivxlv,  Sn*p  Scixvuotv  Ιμφχχιχωχέ-  versum  Homeri  non  per  xrtxc,  sed  per  χίχ*λα 
ρχν  97  Siibtciv.  Ksi  άλλα  S*  l«tt  ξινίζονχα  kv  xotf  protulerunt,  legentes  et  significantes,  errorem 
'Ομήρου,  μιβ’  'Όμηρον  SI  χοΤί  vtwxtpoti  »αφή  xf,  accidisse,  quod  aliqui  secundum  x pro  X accipiant, 
χ?ή»«  γ*γονάχ*  x«l  χήν  λΰαιν  χήί  άπορίχς  Ιπιδτξά-  dante  illis  breviore  in  linea  X imaginationem  lit- 
μινχ.  Tb  SI  χίτχα  obSIv  χοιοόχον  χήί  Αγνωαίαί  xxl  tero  x,  cujus  uni  apici  recto  alter  incumbit  trans- 
χοΰ  98  μή  βιημαρχή«6αι  Ιξαίλοτο.  ob  xotvov  χίτχα  versus.  Mater  regis  Corinthi  uxor  Amphionis,  al- 
Sit  γράφιιν.  άλλα  χίχλα  99,  χήί  Ιπλ  χίλους  «\>λλ«-  tero  Iseso  pede  claudicans,  Labda  vocata  est.  Re- 
βής  ϊχοχοχίίοη;  χοΰ  χέχλαθι  *.  κ>1  γάρ  Ζοχιν  tb-  ctius  χροιά  diciturr  sed  per  ellipsin  χρά,βΐ  herba, 
pitv  xb  χάχλα  λιγάμινον  παρά  διΐφάροΐί,  ώ;  χαΐ  potius  itol»  quam  ποά  dicta  OSt.  “Axxa  ait  levi  spi- 
"Kftxii  ·ηαιν  Iv  χαρίχαιν  πρώχ^  χάχλα.  Aib  χα»  c ritu  scribi ; alii  secundum  significata  accuratius 
xbv  παρ’  Όμήρψ  βχίχον  χινίί  ob  χέχχα,  άλλά  χΖχλα  distinguentes,  spiritus  etiam  variare  volunt. 
προήν«νχον  ά ναγι  voWxovtt  ί , χχΐ  ΐπι«ημηνάμ*νοι  ’Ελιώνω  ftuor  irregulare  est : ante  finem  enim 
ώί  b άπάχη  γχγονχν  έχ  χοΰ  χινά;  xb  Stbxcpov  χ άνχΐ  verbum  consonantem  habens,  et  in  penultlma 
xw  X λβδιτν,  χήί  βραχυχΐραί  γραμμήί  χοΰ  λ habens  syllabam  in  αο  terminatam, nunquam  gra- 
yxvxaciov  obxoTt  χήί  δρΟήί  xcpxixi  χοΰ  x παρα-  vatur.Duorum  enim  alteram  est, vel  puram  Bary- 
«ομίνηί,  χή<  SI  μιίζονοχ  χήί  Ιπιχκμάνηί  έγχαρ-  tonum,  vel  consonantem  babens,  circumflectitur, 
•ίβί.  'Ότι,  φηαΐ  9,  χοϋ  βχσιλΰοί  Κορίνβοο  ή μήχηρ,  ut  φαύο·  unde  ΐφΐιχιι·  alterius  exemplum  άμαυρώ, 
Τ*”)  ϋ ’Αμφίονο;,  χολοδωχέρφ  «χάζοοαα  χψ  Ιχέρφ  et  similia.  Χαύνο»  non  bene  gravatur.  Formant 
«oSi,  Λάδδχ  kxiXeTxo.  ''όχι  άνχλογώχχρον  ή χροιά,  autem  nonnulli  IXabvo»  ab  Ιλώ.  Nonnulli  vero  ut  a 
«ii  πάθος  SI  IXXcinxixbv  ή χρόα  * xal  ή βοχάνη  6ώ  fit  βαίνω,  sic  aiunt  etiam  ab  Ιλώ,  kXaivo»  factum, 
Τ<χά  μάλλον  ή πύα  λιγομένη.  Όχι  xb  άχχα  φηοΐ  et  transmutatione  diphthongi  Ιλάυνω.  Sed  solum 
ψιλοΟίθαι  * ol  SI  άλλοι  άχριδίστιρον  di  χά  αημαι-  est  IXabvo»,  et  ideo  nec  regularem  conjugationem 
νύμίνα  Stotpobvxci,  olxtiSxtpov  xal  πιρϊ  χών  πν*ο-  habet,  heteroclitum  namque  est  perfectum,  ab 
μίτων  SwiXovxo.  'Όχι  xb  Ιλαύνω  παράλογον  ini,  ΙΧάζω  enim  Ιλήλαχχ  formator.  Conjunctio  xi  ttSfia 
φηοί  · προ  xiAouc  γάρ  ύήμα  αύμφοινον  Ζχον  xal  D sola  est  enclitica,  for le  quia  voce  eadem  cum  ex- 
χαραλήγουααν  χήν  οι»  obii  ποχ*  βαρύντχαι.  Auotv  pletivis  utuntur.  ^Eoles  vero.si  quidem  Ut  copula- 
γάρ  Wxipov,  ή χαθαριΰον  βαρύχονύν  kmv,  ή αύμ-  tivam  assumpserint,  similiter  ut  nos  xl  efferant, 
«uvov  Ζχον  π*ρισχάχαι.  VoO  μίν  ψαύιο  *,  φζύω,  έξ  Si  vero  expletive,  in  o vertunt  syllabam,  et  xb 
■m  xal  xb  Ζφαοα*  ’ xob  Scuxlpoo  SI  άμαυρώ  xal  χά  dicunt  pro  xl.  f ΧωααοχομιΤον  (96*)  proprie  est  VSS, 

, ομοια.  Tb  SI  χαύνο»  πάραλύγως  βαρύνιχαι.  τνχνο-  quod  linguas  tibiarum  recipit : hodie  vero  abu- 
Χογοΰα*.  SI  xb  Ιλαύνο»  ol  μίν  4xb  τού  Ιλώ  Ιλαύνο»  * tentes  ad  receptacula  aliarum  rerum  accommo- 

VaRIjE  lectiones. 

IS  τολμήματος  C : χιλήματοί  ζ~.  94  ποιχίλον  C ποικίλων  ζ".  95  νιδρον  Meursius  I libri  vtxpbv. 
•I  ).ι»Τν  ζ~.  97  Ιμφατιχωτίραν  C : Ιμφαχιχώτϊρον  ζ 98  χχΐ  τού  C : xob  χαί  ζ*.  99  χίχνα.  I χιτλαθι 

Staliger  : libri  χέττλα·χτχίλαθι.  1 φη«ι]  an  Κυψίλου  ? 8 ψαύο»  add.  C. 

NOTiE. 

)36*)  Vide  Phrynichum  pag.  17. 


(36)  Κύ*ον  Ιχι  ποιχίλον  Ζλλον.  OdytS.  Τ. 


311 


312 


PHOTII  PATRIARCHA  CP. 

dant,  et  hoc  quidem  tolerabile:  alii  vero  invertunt  A χινές  51  ώσπερ  άπδ  τού  βώ  βχίνω,  ούχω  φασί  καί 
et  sonum  et  tempu9.  Oportet  enim  penullimam  άπδ  τού  έλώ  γέγονεν  έλαίνω,  καί  μεταθέσει  τού  δι- 
longam  circumflecti,  illi  corripiunt,  et  acutum  in  χρόνου  έλαύνω.  ΙΙλήν  μονήρες  έστι  το  έλαύνω,  καί 
antepenultima  ponunt.  Speciem  mazae  antiqui  διά  τούτο  ουδέ  κλίσιν  βεοαίαν  εχει.  'Ετερόκλιτος  ούν 
θριδακίνην  vocant  : herbam  vero  θρίδακα.  Medici  έστιν  ό παρακείμενος  * άπδ  γάρ  του  έλάζω  γίνεται  τδ 
0 ρίδακα  lactucam , sive  olus  hortense  θριδακίνην  ve-  έλήλακα.  'Ότι  6 te  συμπλεκτικός  έγκλίνεται  μόνος, 
ro  silvestre  vocant.  Quemadmodum  dicimus  τά  ϊσως  διότι  τοΤς  παραπληρωματικοΤς  κατά  φωνήν 
νΰ,  et  τα  μυ,  cqm  litteras  in  plurali  efferre  volu-  συνεμπίπτει.  Οί  5s  ΑίολεΤς  [1585  R.]  άν  μέν  ώς 
mus  : sic  ei  τα  σίγμα  dicendum  est, non  τά  σίγμα-  συμπλεκτικόν  αύτδν  4 παραλάβωσιν,  δμοίως  ήμΤν 
τα.  Etenim  non  declinantur  nomina  litterarum,  έκφωνούσι  τδν  τε  · δν  δε  παραπληρωματικών,  είς  6 
ideoque  quod  a Xenophonte  in  'ελληνικούς  dictum  τρέπουσι  την  συλλαβήν,  καί  το  λέγευσιν  αντί  του  τε. 
est  τα  σίγματα  τών  ασπίδων,  ΠΟΠ  COnjunctim  le-  "Οτι  τδ  γλωσσοκομεΤον  κυρίως  μέν  έσχι  τδ  άγγεΤον 
gendum  est,  sed  duabus  syllabis  τά  σίγμα,  et  ab  Ο τάς  αύλητικάς  υποδέχεται  γλώσσας  · οΐ  δε  νυν 
alio  principio  τά  τών  ασπίδων  divisim.  Aiunt  °Α ρ-  καταχρωμενοι  και  έπί  τών  Ετερά  τινα  δεψομένων  τι- 
χέτυπον  a nullo  antiquo  scriptore,  nec  oratore»  B δέασι  την  λέξιν.  Καί  τούτο  μέν  άνεκτδν,  οί  δε  προσ- 
nec  poeta  dictum  esse,  Ut  scribit  Dionysius  Hali-  διαστρέφουσι  καί  τδν  [869  Η.]  τόνον  και  τδν  χρόνον 
carnasseus  (37-38*.  Κρήγιον  verum  significare  dici-  δέον  γαρ  προπερισπφν  την  παραλήγουσαν  μακράν, 
tur,  quasi  κορέγγυον.  Qui  euim  vere  aliquid  facturi  ούτοι  καί  συστέλλουσι  καί  προπαροξύνουσιν.  'Ότι 
sunt,  illud  promittunt  capite  annuenles.Alii  vero  μάζης  μέν  είδος  ot  παλαιοί  θριδακίνην  καλοϋσι,  τήν 
κρήγιον,  non  Verum,  sed  bonum  significare  aiunt,  δέ  βοτάνην  θρίδακα.  Ot  δε  Ιατροί  θρίδακα  μίν  τδ 
quasi  καρήγιον  derivantes,  Ut  demulceos  cor,  id  ίμερον  λάχανον,  Οριδακίνην  δε  τδ  άγριον  καλουσίν. 
eslanimum:  bonum  enim  demulcere  animum  80-  '#Οτι  ώσπερ  τά  νύ  φαμέν  καί  τά  μύ,  πληΟυντικώς 
let.  Irati  est  eadem  smpe  dicere  : infecundus  est  έκφωνεΤν  έθελοντες  τά  στοιχεία,  ούτω  καί  τά  σΤγμα 
enim  1Γ8Β  affectus. Ideo  et  Agamemnon  iratus  Cal-  δετ  λέγειν,  άλλ*  ούχί  τά  σίγματα  * καί  γάρ  άκλιτα 
chanli,  iisdem  saepe  verbis  COnviciatur.Vates  di-  τών  στοιχείων  τά  ονόματα.  Διδ  καί  τδ  παρά  τφ  Εε- 
cens  improbe,  Mala  soles  semper  pr&dlcere.  Et,  νοφώντι  έν  τοΤς  ΈλληνικοΤς  είρημένον  ούχ  δφ*  εν 
nihil  unquam  boni  praedixisti.* Κκιταξ  apud  Calli-  τά  σίγματα  τών  άσπίδων  άναγνωστέον,  άλλα  δι- 
machum  et  Aratum,  a futuro  fit,  rejecta  syllaba  συλλάβως  μεν  τά  σίγμα  καί  Απ’  άλλης  άρχής  τά  τών 
longa  finali,  quemadmodum  et  χωρίς  a χορίσω,  et  άσπίδων  κατά  διάστασιν.  ”θτι  τδ  Αρχέτυπον,  φα- 
πελας  a πελάσω,  μι;  a μίξω,  unde  6t  έπιμίξ,  apud  C σιν,  ούδενί  τών  άρχαιων  συγγραφέων  ουδέ  βητόρων 
Homerum,  et  δάξ  a futuro  δάξω.  Iones  enim  a ουδέ  τών  μούσαις  κατόχων  ειρηταί,  ώς  Διονύσιος  δ 
δάκνω  5396  δάξω  formant,  ex  δάξ  venit  ύδάξ,  *Αλικαρνασευς  Ιστορεί.  "Οτι  κρήγυον  τδ  άληΟές 
a πτύξω  πτύξ,  et  rejecto  etiam  τ πυξ.  Sic  et  ab  εϊρηται,  καρέγγυυν  τι  ον  · ot  γάρ  άληΟώ;  τι  πράτ- 
ούδίσω  ούδίς,  et  άμφουδις,  άμύξω  άμύξ  apud  Ni-  τειν  μέλλοντες  έγγυώνταί  τούτο  τή  κεφαλή  κατα- 
candrum,  et  a πλήξω  πλήξ  et  άμφιπλής  * ab  άγ-  νεύοντες.  ΟΙ  δέ  κρήγυον  ού  τδ  άληθές,  άλλα  τδ  άγα- 
κασω  άγκάς,  τύψω  τδψ  et  προτυψ.  Similiter  et  ab  θδν  σημαίνειν  φασί,  καρήγυον  έτυμολογούντες,  οΤον 
δκλασω  άκλάς,  et  άκλάξ,  πρίσω  πρίξ  πρίς  et  άπρίξ.  ήδύνον  τδ  κήρ,  τουτέστι  την  ψυχήν  · ήδύνειν  γάρ  πέ- 
Sic  ergo  et  ex  έπιταξω,  έπιτάξ  quod  imperio  et  φυκε  τήν  ψυχήν  τδ  άγαθόν.  "Οτι  όργιζομένου  έστί 
jussione  fit.  Κύρβεις  Attici  in  masculino  efferunt,  τδ  τά  αυτά  πολλάκις  λέγειν  · καί  γάρ  τδ  της  δργής 
Callimachus  in  neutro,  et  idem  praeter  rationem  πάθος  άγονον  5.  Διδ  καί  δ e 'Αγαμέμνων  όργιζόμενος 
φοιταζειν  pro  φοιτίζειν  dixit,  CUm,  inquit,  profecto  τφ  Κάλχαντι  έν  τοΤς  αύτοΤς  ρήμασι  τήν  βλασφημίαν 
boni  saepe  sint  juveniliter  affecti,  detergere  vero  περιφέρει,  Μάντι,  λέγων,  κακών,  καί  αεί  σοι  φίλον 
significat  Superbit  autem  et  gloriatur  est  βρεν-  τά  κακά  μαντεύεσθαι  * καί  * ’Εσθλδν  ουδέ  πώποτε 
θύεται.  Fit  νβΓΟ  a βρένθιον,  quod  unguentum  est.  είπες·  ’Ότι  τδ  έπιτάξ  παρά  Καλλιμάχψ  και  ’Αράτψ 
Jactabundi  enim  et  superbi,  unguento  Uli  solent.  D κείμενον  άπδ  τού  δριστικού  μέλλοντος  γέγονε  κατά 
αποβολήν  τής  έπί  τελεί  μακράς  συλλαβής,  ώσπερ  καί  τδ  χωρίς  τού  χωρίσω  καί  τδ  πΐλας  τού  πελάσω 
καί  τδ  μίξ  άπδ  τού  μίξω,  δθεν  καί  τδ  έπιμίξ  παρ'  'Ομήρψ,  *«ί  τδ  δάξ  άπδ  του  δαξω*  καί  γάρ  οί 
*ίωνες  άπδ  τού  δάκνω  τδ  δάξω  έκφέρουσιν*  έκ  δέ  τού  δάξ  τδ  όδάξ.  Καί  άπδ  τού  πτυξω  δέ  πτυξ,  καί 
άποβολή  τού  τ πυξ.  Ούτως  ούν  καί  άπδ  τού  ούδίσω  ούδίς  καί  άμφουδις*  άμύξω  άμύξ  παρά  Χικάνδρψ, 
καί  πλήξω  πλήξ  καί  άμφιπλήξ,  καί  άγκάσω  άγκάς,  καί  τύψω  τύψ  καί  προτύψ,  Ωσαύτως  καί 
όκλάσω  δκλάς  καί  όκ^άξ,  πρίσω  πρίξ  καί  άπρίξ.  Ούτως  ούν  καί  εκ  τού  έπτάξω  έπιτάξ,  ο 
κατ’  έπίταγμα  καί  κέλευσιν  πράττεται.  "Οτι  τδ  κύρβεις  οί  μέν  'Αττικοί  αφ^ενικώ;  έχφωνούσι,  Καλ- 
λίμαχος δέ  ούδετέρως·  Καί  τδ  φοιταζειν  5έ  Καλλίμαχος  παραλόγως  7 είπε  φοιτίζειν  8?  φάμενο;  άγαθοί 

VARIiE  LECTIONES. 

4 αύτδν]  libri  αύτδ.  5 άλογον  Wassenberghiis  ad  Homer.  Schol.  ρ.  162,  inepte,  fl  6 add.  A.  ? 
παραλόγως.  8 Αλαζονεύεται]  lacuna  in  C versus  \ \ /2. 

NQTiE. 

(37*38)  Ter  tamen  usum  video  in  Rhetoricis . 


313  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXIX.  814 

πολλάκις  η ί δε  οι.  *Ρύψαι  9 84  σημαίνει.  Βρενθύεται  81  [870  Η.)  τό  αλαζονεύεται  Γέγονε  81  άπό  τοΰ 
Ρρένβιον,  δ έστι  μύρον*  οί  γάρ  άλχζονευόμενοι  καί  βρενθυόμενοι  μύρφ  χρήσθχι  ειώθεισχν. 

Ότι  μύρων  είδη,  φησί,  βχχκάριος  *®,  ναρκίτα-Α  Unguentornm  species  sunt  Bacarius,  Narcisla- 
νος  στάχτη,  πλαγγόνιον,  8περ  εδρβ  γυνή  Ηλεία  nus.  Stacte,  Plangonion,  quod  invenit  mulier  Elea 
καλούμενη  Πλάγγων  μβταλεΐον  *®,  δπερ  εΰρε  Μέ-  nomine,  Plangon,  Mataleum,  quod  Melalus  Syra- 
τ«λο;  Συρχχούσιος.  [1588  R.  Ότι  παρά  Εύφο-  cusius  reperit. Apud  Euphorionem  origine  Chalci- 
ρίωνι  τψ  φύσει  μεν  Χαλχιδετ,  θέσει  84  ’Αθηναίφ,  densem,  incolam  vero  Atheniensem,  non  imitan- 
χαχοζήλοος  Ιστιν  εΰρεΤν  λέξεις.  Καί  γάρ  τον  Μασονα  das  YOCes  licet  ΓβρβΠΓβ.  Nam  Jasonem  ναυαγόν 
ναυαγόν  εΤιτεν,  δπερ  ου  νεναυαγηχύτα  μάλλον,  τον  dixit,  quod  non  tam  significat  naufragum,  quam 
84  νουν  άγοντα  δηλοτ  * καί  τόν  τά  χρυσά  μήλα  τών  navem  regentem, et  serpentem  aurea  malaHespe- 
Έσπερίδων  φρουρούντα  48  8φιν  κηπουρόν  ώνόμασβ.  ridum  ferentem,  Κηπουρόν  nominavit.  Male  aotem 
Παρεζήλωσε  δε  τόν  πρώτον  Διονύσιον  τόν  Σικελίας  aemulatus  est  primum  Dionysium  Siciliae  tyran- 
τύρβννον,  8ς  όπο  τής  έξουσίας  χαι  τών  κολάκων  και  num,  qui  licentia  adulatorum,  et  deliciis  corry- 
τής  τρυφής  διαφθειρόμενος  έπεχείρησε  καί  τραγ-  ptus,  coepit  tragOfcdias  scribere  f 39), in  quibus  has 
φδίας  γράφειν,  έν  αΤς  χαι  τοιαΰτα  συνεφόρησε  βή-  VOCeS  congessit,  άκοντιον  vocans  βχλάντιον,  κάδον 
ματα,  τό  μ4ν  άκόντιον  καλών  βαλάντιον,  τόν  84  νβΓΟ  έλκύδριον  σκέπαρνον  εριον,  χλαΐναν  έοιόλην, 
κάδον  έλκύδριον,  σκέπαρνον  84  τό  έριον,  τήν  ut  quae  fuerit  pernicies  lanarum,  et  talia  multa 
84  χλαΤναν  έριώλην  otov  δλεθρον  ούσαν  τών  έρίων,  g ridicula.  Mortarii  pistillum  (40),  δοτδυξ  ab  Allicis 
καί  πολλά  τοικυτα  καταγέλαστα,  Ότι  8 τής  θυίας  VOCatur,  ά)ετρίβανος  vero  communiter  et  Attice 
τριδευς  δοτδυξ  μεν  παρά  τοΤς  ’ΑττικοΤς  ονομάζεται,  dicitur.  Dionysius  vero  tyrannus,  de  quo  ante 
άλιτρίβανος  84  παρά  τή  συνηθείφ,  καί  ούδεν  ήττον  dictum  6St,  δοίδυκα  YOCat  Ουέστην.  Merito  igitur 
παρά  ’Αθηναίοις  * Διονύσιος  84  8 προειρημένος  τύ·  maluit  ad  latumias  damnari  Philoxenus,  quam 
ραννος  θυέστην  τόν  δοίδυκα  k/.άλει,  Είκδτως  άρχ  talia  audire  (41). Comici  plerumque  servis  nomina 
τής  τών  τοιούτων  άκροάσεως  τά;  λατομίας  μάλλον  a natali  solo  indunt, ut  Syrum,  Carionem,  Midam, 
ήρεΐτο  Φιλόξενος.  Ότι  ot  κωμικοί  τους  οΐκέτα;  τό  Getam,  et  similia  : partim  ex  adjunctis,  ut  a co- 
μ4ν  πλέον  άπό  τοΰ  γένους  έκα'λουν,  οΤ·ν  Σύρον  lore  quidem  Pyrrian  et  Xanlhian  : a moribus 
K χρέωνα  Μίδαν  Γέχαν  καί  τά  18  δμοια,  έκάλουν  Parmenonem,  Pistum,  Dromonem  : item  a die, 
84  καί  τά  έξ  επιθέτων,  ώς  άπό  τοΰ  χρώματος  μ4ν  quo  emptus  est  servus : unde  et  535a  Nuraenias 
Πυρδίαν  καί  2α*θίαν,  άπό  τοΰ  τρόπου  84  Παρμέ-  vocant.  Tres  dicuntur  phthiriasi,  id  est  morbo 
νωνα  καί  Πιστόν  και  Δρόμωνα.  Έκάλουν  84  και  άπό  pediculari  mortui  esse  : perpaucorum  enim  hic 
τής  ήμέρας  έν  ή ώνήσαντο  τόν  οΐκέτην.  έξ  οΰ  και  morbus.  Fit  autem  cum  totum  corpus  in  pedicu- 
τους  Νουμηνίας  ώνόμσζον.  Ότι  τρεις  Ητοροΰνται  los  resolvitur,  Sed  βΧ  heroibllS,  qui  hoc  morbo 
φθειριάσει  τεθνάνχι  · Ιση  84  τό  νόσημα  μ4ν  τών  ^ exstincti  sunt,est  Acastus  Peliae  filius  : secundus 
σπανίων,  γίνεται  84  8τχν  είς  φθείρας  άναλυθή  άπαν  Pherecides  Syrus,  qui  Genealogiam  conscripsit, 
τό  σώμα.  'Αλλά  τών  έκ  τής  νόσου  ταύτης  τεθνεώ-  quem  et  aiunt  ab  ortu  hoc  malum  habuisse. Ter- 
των  τών  μεν  ηρώων  ’Ακαστός  έστιν  ό Πελίου,  δεύ-  tius  Romanorum  saepe  consul  Sylla  jam  senex,  ut 
τερος  ο Σύρος  80  Φερεκύδης,  ό τήν  γενεαλογίαν  συγ-  etiam  Felix  propter  fortunam  dictus  sit  (42).  Ές 
γράψας,  ον  και  λέγου?ι  γενικώς  *ι  τήν  συμφοράν  melius  secundum  analogiam  quam  praepositio  είς 
ένεγκεΐν  · τρίτος  ό 'Ρωμαίων  πολλάκις  ΰπατεύσας  dicitur,  βΐ  4κ  quam  έξ.  Omnis  enim  praepositio 
Σύλλας,  ήδη  σφόδρα  γί,ραιός  ών,  8;  2*  καί  Έπαφρό-  ultima  brevi  est  .Sed  alia  contra  ratio  έκ  peregri- 
διτος  διά  τήν  τύχην  έπωνομάζετο.  Ότι  άναλογώτερον  nationis  accusat. Nulla  enim  VOX  apud  Atticos  in  κ 
άντ!  μ4ν  τής  είς  προθεσεως  τό  4ς  λέγειν,  ά/τι  84  desinit. Κ^νθνώλης  CdlainilOSUS  ρβΓ  λ scribunt, sed 
της  έξ  τό  έκ  · πάσα  γάρ  πρόθεσις  βραχυκαταληκτεΐν  non  per  δ.  Apud  ArgOS  enim  regio  Cythnion  V0- 
6eA£t,  *Αλλ’  έτερος  πάλιν  λόγος  τήν  έκ  ξενίας  διώκει  · cata,  cujus  viros  olim  Amphytrion  interfecit,  ex- 
ουδεμία  γάρ  παρά  ’Αττικοΐς  λεξις  ε’.ς  κ καταλήγει,  ceptis  admodum  paucis.  Mercenarius  ab  aliis  θής 

YARIiE  LECTIONES. 

9 φοιτίζβιν  bis  ponendum  esse  liquet  ex  Etym.  M.  p.  63,  31,  addunt  Hcesch.  et  Genev.  δτι... 

νιδή καί  τά...,  Roth.  νβΓΟ,  quae  οτι  νή  8i*  ante  άγαθοί  pon  t,  καί  τά  έξής.  18  ρύψαι.  11  βρενθ.  δε] 

8τι  χλίδη  μεν  ή τρυφή,  και  βρενθ.  δε  σημαίνει  μ4ν  ms.  MeurS.  **  χρίεσθαι  Etym.  Μ.  ρ.  2|2,  51.  βακ- 
καρος  C βακάριος  ζ”,  44  ναρκίσσίνον  Meursius.  Πλάγγων]  πλάνων  C.  μεταλεΤον  — Μέταλος]  apud 

plures  scriptores  Μεγαλε?ον  — Μεγάλος.  θέσει]  cf.  Meinek,  de  Euphorionis  vite  et  scriptis  p.  5. 
1®  φρουροΰντα  C : φοροΰντα  ζ".  τά  add.  C.  <0  Σύρος.  81  γενικώς]  imo  Σύρως  — γενναίω.  δς 

C : ώ;  ς*. 

NOTiE. 

(39)  Cicero  Tuseulan.  poetam  nominat  Diony-  ait ; Fhiloxenum  nadem  de  causa  ad  latomias  da- 
sium  majorem. Alhenarus  lib.ix.  Δειπνοσοφ.νβΓβυβ  mnntum  ; atque  Evchyli  Tragici  tibellas  coemere 
ejus  exponit  ex  Adonide.  Plutarchus  quoque  de  soliium  jocatur  Lucianus. 

Alexandri  virtute  hunc  ex  tragoedia  Dionysii  ver-  (40)  Vide  Glossarium. 

sura  memorat : Ή γάρ  τυρχννίς  άδικίχς  μήτηρ  £φυ.  . f4t)  Da  hoc  Dionysii  carcere  Cicero  7 Veri*,  et 
Qui  et  Antiphonte  oiatorem.ut  quidam  referunt,  M interpres. 

quod  tragoedias  ejus  reprehenderet,  interfectum  (4t)  Plutarchus  in  Sylla,  et  Cssaubon.  m Laert. 


315  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  316 

VOtalur,  Ve  1 a βεΐναι,  quod  significat  manibus  A vOtt  xb  Κυθνώλης  διά  χού  λ γράφσυσιν,  άλλ’  ού 
operari  et  facere.  Antiquis  enim  dicendi  formula  διά  του  δ.  'Άργους  γάρ  ήν  [871  Η ] χωρίον  τι  κα- 
erat  έθηκεν  pro  Xt  δραν  aliquid  agere.  Ut  Ot  labo-  λούμενον  Κύθνιον,  ου  τους  άνδρας  ποτέ  Άμφιχρύων 
riosissimus  heros  ideo  rocatus  est  θησευς,  The-  άνείλε  πάντας,  πλήν  δλίγων  πάνυ.  "Οτι  δ παρ’  άλ- 
seos,  vel  mutatione  τ in  0,  penuria  enim  vitae  et  λοις  μισθού  δυυλεύων  θής  καλείται,  11  παρά  xb  θεΤ- 
indigentia  multos  ad  opera  servilia  cogit.  Multa  ναι,  δ δηλοτ  xb  χερσίν  έργάζεσθαι  καί  ποιετν  (καί 
contra  analogiam  committuntur  errata,  ut  pro  γάρ  χοΤς  παλαιοτς  λέγειν  10ος  xb  έθηκεν  έπί  τού  χι 
σίκυος  dicunt  errant 08,  σίκυς  CVCUmis,  et  pro  άν-  δρφν,  καί  ώς  25  δραστικότατος  ήρως  διά  τούτο  κέκλη- 
δραχλη  ρβΓ  λ (sic  enim  dicunt  Attici)  dicunt  άν-  χαι  θησευς),  ή κατά  μετάθεσιν  τού  τ βΐς  xb  0*  xb  γάρ 
δραχνη.  Εισω  rectius  08 1 quam  έσω.  6t  ώμιλλαν  πένεσθαι  και  τηχάσθαι  βίου,  **  οΤον  15  σχέρεσθαι,άναγ- 
proferunt  vulgus  vero  per  α.  Euphorion,  inquit,  κάζει  πολλούς  χά  δούλων  πράχχειν.  'Όχι  παρά  γράμ- 
refert  quaedam  somnia  alicubi  non  videri.  Mu-  μα,  φησ'ι,  μυρία  έσχίν  Ημαρτημένα,  ώσπερ  άντί  τού  δ 
lam,  qua  ferimur,  cum  jugum  non  ferat,  Attici  σίκυος  άμαρτάνοντες  λέγσυσιν  δ σίκυς  χαι  αντί  του 
άστραβην  vocant  : inde  dicitur  et  άστραβηγατης.  άνδράχλη  *6  διά  του  λ (ούτω  γάρ  φασιν  οΐ  Αττικοί) 
Dicitur  etiam  άστραβη  pro  cellar  equestri  Ut  Demos-  λέγουσιν  άνδράχνη.  Καί  xb  εισω  δε  άναλογώτερον  τού 
thenes  in  oratione  adversus  Midiam:  'Επ’  άστράβης  B έσω.  Καί  τον  ώλε....  προφέρουσιν  · η δέ  συνήθεια  διά 
όχούμενος  άργυράς  : Argenteo  insidens  ephippio . τοΰα.  'Οτι  δ Εύφορίων,  φησιν,  Ιστορεί  τινα  *7  ένύπνια 
Άρτος,  inquit,  dicitur  ex  αίρειν,  quod  significat  μηδέποτε  *®  έωρακέναί.  *'θτι  την  ήμίο^ον,  έφ'  ής 
admovere  vel  capere.Etenim  singulis  hunc  diebus  όχούμεθα,  φησίν,  a·  άζύγου  ούσης,  Άθηνατοι  καλούσιν 
capimus.  Et  αρμα, nutrimentum,  ab  Hippocrate  et  άχτράβην  · ένθεν  λέγεται  xal  δ άστραβηλάτης. 
aliis  dici  tur.Tapiyo^n/samentumJn  neutro  genere  [1589  R.]  Λέγεται  μένχοι  άστράβη  καί  το  κατασκεύα- 
plerumque  dicunt  Athenienses : minus  vero  fre-  χμα,  ώς  Δημοσθένης  iv  xb  κατά  Μειδίου  λόγψ  έπ’ 
quenter  in  masculino.  Grammatici  vero  in  vocibus  άστράβης  δχούμενος  άργυρας.  "Οτι  άρτος  έκ  τού 
occupati,  dicunt  in  masculino  magis  analogias  re-  αίρειν  ειρηχαι,  φησίν,  δ δηλοτ  τδ  προσφέρεσθαι  · 
spondere  5585.  Ά ριχτός  proprie  de  iis,  qui  in  καί  γάρ  χαθ’  έκάστην  τούτον  προσφερόμεθα.  Καί 
bello  aliquid  praeclare  gesserunt.  Ideo  et  άριστέας  άρμα  δέ  Η τροφή  παρά  Ίπποχράτει  καί  πολλοΤς 
60S  Vocamus,  et  άρ/,ν,  Martem , rei  bellicas  epho-  ά)λοις.  °Oxi  xb  χάριχος  ώς  έπί  xb  πολύ  μέν 
rum  putant,  abusive  vero  etiam  pro  qoavis  in  re  λέγουσιν  ούδεττρως  ot  Αττικοί,  έπ’  ελαττον  δέ  καί 
excellentibus  dicitur.  Μάχτραν  vocant  vas  in  quo  άρσενικώς  * ot  δέ  γραμματικοί  χεχνολογούντες  άνα- 
polenta  aut  massa  sibigitur.  Atticum  est,  et  non,  λογώτερόν  φασι  xbv  χάριχον  λέγεχθαι.  'Ότι  xb  άρι- 
Ut  nonnulli  dicunt  tritum.Paipi;  acus  est  antiquius  q στος  κυρίως  μέν  έπί  χών  κατά  πόλεμον  εύδοκι- 
quam  Βελόνη,  et  ξύστρα  strigilis,  quam  στλεγγίς,  μουντών  αν  βηθείη,  διότι  χαι  άριστέας  τούτους  κα- 
ύδρο^όη  alveolus , quam  ίχετον,  et  άλέτων  mola,  λούμεν  καί  χάν  Άρην  έφορον  των  πολεμικών  έργων 
quam  μύλος.  Lapidem  enim  superiorem  molas  sic  νομιζουχιν  * έν  χαχαχρήσει  δέ  καί  έπί  των  άλλο  χι 
vocant,  όνον  vero  molam  inferiorem.  Et  μαγίς  pro  χατορθούνχων  λέγεται.  ''Οτι  xb  μάχτραν  χαλειν,  έν 
mensa^M gyptium  videtur, et  omnino  illegitimum,  αΤς  χας  μάζας  μαχτουσιν,  Αττικόν,  χαί  ούχ,  ώς 
Epicharmus  vero  Doricus,  et  Cercidas  poeta  hoc  Ινιοι  δοκούσιν,  Ιδιωτικόν.  Αλλά  καί  τής  βελόνης  ή 
sensu  usi  sunt  eadem  voce, ut  etiam  Sophocles.qui  βχφίς  παλάιόχερον,  χαί  ή ξύστρα  τής  σχλεγ- 
Atticus  est.  Aristoteles  peripateticas  princeps  γίδος,  χαί  τού  οχετού  ή ύδορρόη.  Καί  δ 
scholas, a Platone  pullus  nominatus  est,  quod  pras-  άλέτων  δέ  τού  μύλου  * xbv  γάρ  άνω  τού  μύλου 
ceptori  contradiceret.  Equo  enim  volupe  est  etiam  λίθον  ούτως  έπονομάζομεν,  όνον  δέ  την  κάτω 
patrem  mordere.  Proverbium  esse  dicit,  dextrum  μύλην.  Καί  ή μαγίς  δέ  αντί  τής  τραπέζης  Αί· 
calceare  pedem,  et  sinistrum  lavare.  Dicit  enim  γύπτιον  δόξιι  χαί  παντελώς  Ιχθεσμον  * Έπίχαρ- 
Polemo, teste  Didyrao, dextrum  in  calceum,  sini S-  μος  δέ  δ Λωριεύς  καί  Κερκίδας  δ μελοποιδς 
trum  ili  polubrum.  Ait  vocari  δήμιον  carnificem,  έπί  τής  αύτής  διινοίας  έχρήσαντο  τή  λέξει,  καί 
qui  eos  occidit  qui  ad  mortem  condemnati  sunt,  D μην  καί  δ Αττικός  Σοφοκλής.  Ότι,  φησιν  ουτος, 
δημόκοινον  vero  tor/orcm.  ΊππεΤς  et  νομεΤς  in  nomi-  Αριστοτέλης  δ τού  περιπάτου  προστάτης  ύπδ  Πλά- 
nativo  plurali  dicendum  et  scribendum,  non  vero  τωνος  ΐππος  έπωνομάζετο,  έναντιούσθαι  δοκών  τφ 
in  accusativo,  sed  Ιππέας  equites , νομέα;  paslores , δ.δασκάλφ  * καί  γάρ  δ 'ίππος  τόν  έαυτού  φιλεΤ  πατέρα 
tametsi  Xenophon  dixerit, χού;  νομέ τς, ne  mireris  si  δάχνειν.  [872  Η.)  Όχι  παροιμίαν  εΤναί  φηει  xbv  δεξών 
homo  bellis  assuetus,  nec  urbanus (43-44), aliquam  ύποδεΤσθαι  ποδα,  τόν  o'  άριστερδν  νίζειν*  φησί  γάρ  b 
e patriis  vocibus  adulterat:  ideo  nou  est  quod  quis  Πολέμων,  ώς  μαρτυρεί  Δίδυμος,  δεξιόν  είς  δπόδημα, 
illum  Atticas  linguas  judicem  sumat.  Primo  quidem  άριστερόν  είς  ποδάνιπτρα  ·°.  Ότι  δήμιον  μέν  φησι 

VARIiE  LECTIONES. 

«3  καί  ώς  C : χαί  ώς  ζ*  βίου  C : χού  βίου  ζ*.  S5  olovj  malim  ύ έστι,  26  σιν  άνδράχνη  καί  τό  εισω 
δέ]  et  mox  τόν  ώ)ε...  προφί]  lacunas  in  C.  pro  τόν  ώλε.  Roth.  τη*  ώμιλλαν.  27  it  τινά]  lacuna  in  C.  28 
μηδέποτε  μηδέπω  C,  μηδέπο υ ζ" . *8  φησιν]  lacuna  in  C.  ποδάνιπτρα  C.  ποδάνιπτα  ζ". 

ΝΟΤΛ. 

(43-44)  Dictum  tamen  de  illo,  Xenophontis  ore  Musas  locutas  videri.  Cic. 


317  BIBLIOTHECA.  — COD.  CCLXXIX.  318 

xiAtiodit  τον  των  έπί  θανάτφ  καταδικααθίντων  φο- A instituta  fuerunt  P&D3lh6DSB8  ! deinde  EUlSUlie 
νάχ,  δημέκοινον  81  τδν  βασανιστήν.  "Οτι  'ίππετς  μέν  mortuo  Pe  i®  certamina Thessali  instituerunt:  post 
xai  νομεΤζ  δετ  γράφειν  χαΐ  λέγιιν  την  εύθεΐαν  τών  Isthmia  in  honorem  Melicert» : inde  ab  Hercule 
πληθυντικών,  ούχετι  Se  καί  τας  «Ιτιατικάς,  άλλ*  Olympia : de  hinc  Neouea,  mortuo  Archemo:  pos- 
ίππεχς  καί  νομέας.  Et  δέ  xxl  Ξενοφών  ειρηχε  τους  tremo  post  casum  Cirrhae»  Pythia  instituta  sunt. 
νομβΤς,  ούδέν  Θαυμαστόν,  άνήρ  έν  στατεία ις  σχολά-  ΠοτνιάσΘαι  proprie  de  femina  dicitur, quando  ali- 
ζων  xsi  ξένων  συνουσ(χις  tt  ttvx  παρχχάπτβι  της  quod  malum  patitur,  et  supplicat  de»  Si  quis  de 
πατρίου  φωνή;  · διό  νομοθέτην  χυτόν  ούκ  αν  τις  ’Ατ-  νίΓΟ  ποτνιάσθχι  dicat,  peccat, 
τικισμοΰ  πχραλάβοι.  "Οτι  πρώτα  μέν  τά  ΠχναΘήναια  Μένος  S6€undum  grammaticos  ΠΟΠ  comparatur, 
συνέστη  · είτχ  τα  *Ελευσίνια  έπί  Πελίφ  5*  τεθνηκότι  ideo  μονώτατος  SolOBcismum  putant,  etsi  AristO- 
προυθηχχν  άθλα  Θεττχλοί  * είτχ  τα  ’ίσθμιχ  έπί  Με-  phanes  utatur  (45)  Templum  Veneris  in  Thessalia 
λιχέρτη  · έπειτα  δ τών  ’ολυ»π(ων  Αγών  άρχήν  )χμ-  άνοσίχς  vocatur,  quia  Laidem  meretricem  1194(8 
βίνει  υφ’  ^Ηρχχλέος,  εΤτα  τά  Νέτεά  99  έπ*  *Αρχεμέρφ  illuc  venientem  mulieres  supra  modum  zelotypia 
τεθέντα,  εΤτα  μετά  τό  την  Κί$αν  πεσεΤν  τά  Πύθια,  prosecui»  Sunt,  et  ligneis  scabellis  eam  OCClde· 
7θτι  τδ  ποτνιασθαι  χυριώτερον  έπί  γυναίκας  τάττε-  runtMos  fuit  Atheniensibus  duos  habere  expiato· 
ται,  φησιν  »,  δτχν  κακόν  τι  πάσχη  καί  θήλειαν  !χε-  Bres;  unum  pro  viris,  alterum  pro  femiois;  qui  ad 
τεύη  θεόν  · ποτνιώμενον  δε  ίνίρα  αν  τις  ε?πη,  expiationem  ducmntur.Viroriim  expiator  nigrae 
Αμαρτάνει. w Οτι  το  μένος  Ιπίτασίν  φασι  μή  λχμβά-  caricas  circum  collum  habuit,  alter  vero  albas.  Et 
νειν  ol  γραμματικοί*  διό  τδ  μονώτατος  σέλοικον  σεμβακχοι  nominati  SUnt*H»CYero  expiatio  flebat  ad 
Ηγούνται , 'Αριστοφάνης  34  δέ  έμως  χέχρηται  τη  φω-  pestilentes  morbos  depellendos  * et  ab  Androgeo 
vfi.  ·θτι  το  kv  θεττχλίφ  Ιερόν  Αφροδίτης  ένομάζε-  Creensi  initium  sumpsit  : quo  inique  Athenis 
ται  άνοσίχς,  διότι  τήν  έταίρχν  τήν  Ακίδα  παρχγενο-  interfecto,  Athenienses  peste  laborarunt:  et  invaluit 
μένην  αύτέθι  έζηλοτύπησχν  έχτέπω;  α\  γυναίκες,  hic  ritus  lustratid i urbem  perpetuo  expiationibus, 
xxl  ξυλίναις  αυτήν  άπώλεσαν  χελώναις.  "Οτι  έθος  99  Όργάς  quidem  communiter  omnis  dicitur  terra  qu» 
ην  έν  ’Αθήναις  φαρμαχους  άγειν  δύο,  τδν  μέν  όπερ  est  apta  ad  fructus  procreandos  l έργάδχ  autem 
άνδρών,  τδν  δέ  90  υπέρ  γυναικών,  προς  τδν  καθαρμόν  proprie  Athenienses  vocant  terram,  qu»  est  inter 
άγομένους.  [1591  R.]  Καί  b μέν  τών  άνδρών  μελχίνχς  Atticam  et  Megaridem  duabus  sacratam  deabus. 
Ισχάδας  περί  τον  τράχηλον  είχε,  λεύκάς  δ*  άτερος.  Quemadmodum  et  Idam  commuuiter  quidem 
Συέάχχοι  & bl9  φησίν,  ώνομάζοντο.  τδ  δέ  καθάρσιον  unumquemque  montem, unde  inferiora  cernuntur, 
τούτο  λοιμικών  νόσων  άποτροπιασμδς  ήν,  λχβδν  την  proprie  ΥβΓΟ  Cretae  et  Troj»  montes.  Et  ρίον 
αρχήν  άπδ  Άνδρέγεω  του  Κρητδς,  οδ  τεθνηκότοςΟ  omnem  montis  verticem  dicimus,  proprie  vero 
kv  τχΤς  'Αθήνα·;  παρανέμως  τήν  λοιμικήν  ένέσησαν  Molycrion  Istmum  etiam  communiter,  omne 
oi  Αθηναίοι  νόσον,  καί  έχράτει  τδ  έθος  άει  χχθχίρειν  quod  duplici  utrinque  mari  clauditur, proprie  vero 
την  πέλιν  τοΤς  φαρμακοΤς ,"θτι  οργάς  μέν  κοινώς,  φησϊ  locum  quem  Isthma  Corinthii  VOCant.  Simi- 
πάσα  η γη,  δση  έπιτηδεία  πρδς  καρπών  γονάς  * έργάδχ  liter  et  Chersonesus  communiter  omne  quod 
δέ  Ιδίως  έκάλουν  οί  Αθηναίοι  τήν  ταΤν  θεχΐν  άνειμένην  maxima  parte  mare  clauditur,  et  ab  una  parte 
της  Αττικής  μεταςυ  καί  τής  Μεγχρίδος,  ώσπερ  καί  Continens  est,  proprie  ΥβΓΟ  l0CUS  Thraci».  Et  At- 
Ίδην  μεν  κοινώς  έκαστον  όρος,  έξ  ού  ^φδιέν  έστιν  ίδεΤν  γιάλον  quidem  et  ακτήν  communiter  omnia  littora 
τά  κάτω,  Ιδίως  δέ  Κρήτης  τε  καί  Τροίας  όρη  Καί  VOCaiDUS,  proprie  vero  Atticam  άκτήν  nominant, 
^(ov  μέν,  φησί,  λέγομεν  άπαν  όρους  άκρωτήριον.  Similiter  et  Αίγίάλον  simpliciter  dicunt  locum  circa 
Ιδίως  δέ  τά  Μολυκρικέν  38 # Καί  Ισθμός  μέν  κοινώς  Helicen  maritimum, cum  sit  Achaiae,  unde Ach»os 
άπαν  τδ  όπδ  δυοΐν  πελτγών  περιεχέμενον,  Ιδίως  δέ  Αίγιαλους  quidam  appellaro  solent.  Ηπειρος  om- 
το  χωρίον  δπεο  Ισθμά  Κορίνθιοι  [873  Η.]  λέγουσιν.  nis  terra,  Epirus  vero  proprie  et  Thesprotias, 
'ασαύτως  καί  χε^ένησος  κοινώς  μέν  πάν  τά  ύπό  θα-  Anticyram,  ubi  album  helleborum  nascitur, nullo 
λάσσης  έπί  πλεΐσεον  περιεχέμενον,  καθ’  Εν  δέ  μέρος  alibi  crescente  deteriorem  urbem  Phocensem  esse 
τη  γη  συναπτέμενον  · καί  Γδιον  δέ  όνομα  θρφκίου  d dicit.  Iu  sequentibus  quarti  libri,  apophthegmata 
τόπου.  Καί  αίγιαλόν  μέν  καί  άκτήν  άπλώς  τά  πα->  nonnulla  refert,  et  argumenta  qu»dam  Aihenien- 
ραθαλάττια  πάντα  λέγομεν,  Ιδιχώτερον  δε  τήν  Άτ-  sium  humanitatis,  misericordi»,  prudenti»,  et 
τικήν  άκτήν  λέγουσιν.  Ωσαύτως  καί  Αίγιαλόν  έξ-  decori  cur»,aliusque  sanctitatis : unde  etiam  h»c 
ηρημένως  φασί  το  περί  τήν  'κλίκην  παράλιον  μέρος  * sunt.  Fugiens  accipitrem  struthio  in  Areopago, 
εσ τι  δέ  της  ’Αχαίας,  άφ’  ου  καί  τους  'Αχαιούς  Αίγια·  uni  Areopagit»  in  sinum  decidit  ; ille  perfugam 
λε?ς  99  Χινές  είώθασι  καλετν.  Καί  μήχ  καί  ήπειρος  9546,  cum  servare  debuisset,  interfecit.  Senatus 

VARI^:  LECTIONES 

9*  πελίφ  C : πελεία  ζ\  3*  νέμαια  ζ*.  33 Cf.  Ruhnken.  ad  Tim.  p.  221.  34  ’Αριστοφ.]  Plut.  35  έθος  — 
δύ>]  nola  trimetrum  (cf.  ρ·  3ώ  p.  42).  similiter  infra  περί— άτερος,  et  άπ*  Άνδρογεω  et  την  λοιμικήν,  et 
άει  — φαρμακοΤς,  et  τήν  — Αττικής,  et  Ιβίος  δέ  [τά]  — δρη,  et  Ιέρακα  — πάγψ.  άγειν.  3β  τόν  δέ]  lacuna 
in  C.  37  συβάκχοι  C : ^ψδάκχοι  ς".  38  μολυκρικόν  C : Μολύκριον  ζ~.  38  ιίγιαλοϋς  libri, 

NOTiE. 

(45)  Utitpr  illo  et  Theocritos,  et  LXX  interpretes. 


319  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  320 

indicavit  hunc  ut  qui  impie  fecerit.  Dedit  igitur  Λ μέν  πασα  ή γη  · Ήπειρος  δέ  Ιδίως  χαΐ  ή θεσπρωτιάς. 
poenas  non  struthionis  gratia,  sed  ob  crudelitatem·  *Οτι  την  ’Αντίκυραν,  έν  η φασι  γίνεσθαι  τδν  λευχδν  Ιλ- 
Humanltatis (46-47)item  et  commiserationis  exem-  λέβορον  ούδενδς  χείρω  των  άλλαχάθι  γινομένων,  Φω· 
pluil)  Demosthenem  inducit,  accusatum  ob  pecu*  χιχην  είναι  πολιν  λέγει .'Οτι  έν  τοΐς  έφεξής  του  τετάρ- 
niam  quam  ab  Harpalo  acceperat, quem  jam  fugam  του  λόγου  άποφθέγματά  τινα  λέγει  καί  σύμβολα  της 
adornantem,  Athenienses  retinuerunt, et  trepidan-  ‘Αθηναίων  φιλανθρωπίας  τε  και  συμπάθειας  και  της 
tem  circumsteterunt.  Unusquisque  aliquid  sub  προνοίχς  καί  Ιπιμελείας  τού  πρέποντος  καί  της  άλλης 
axilla  tenens  illi  pro  viatico  dedit, llic  aurum, ille  δειότητος·  ών  έστί  καί  τχύτχ  * Ίεράκα  φεύγων  στρου- 
argentum, et  clementer  illum  dimiserunltbonoque  θδς  έν  ’Αρείω  πάγψ  των  'Αρεοπαγιτών  ένδς  κατέπε- 
esse  animo  jusserunt, et  calamitatem  fortiter  ferre·  σεν  είς  τόν  κόλπον  * δ δε  τδν  πρόσφυγα,  δέον  σώζειν. 
Ille  SUSpiransiQuomodo, inquit, ferre  potero  talem  άνείλε  * τδ  δε  συνέδριον  άπεκήρυξεν  ώς  ούχ  8σια  δρά- 
deserens  urbem,  in  qua  multi  tales  sunt  hostes,  σαντα  τούτον.  'Εδωκε  τοίνυν  ούχί  στρουθού  χάριν 
quales  alibi  amicos  quis  non  reperiat.Hocapoph-  δίκην,  της  δ*  Ιτ αμάχητος  τών  τράπων.  Φιλανθρωπίας 
thegma  Aschinem  dixisse  quidam  ferunt,  quando  δε  40  χαι  συμπχθείχς  παράδειγμα  * τδν  Δηυιοσθένην, 
fugientem  arripiens  Demosthenes,  et  amicum  se  B φησιν,  έπί  τοΤς  'Αρπαλείοις  χρήμασιν  αΐιίαν  λα* 
ostendens,  hortatus  est  ad  calamitatem  fortiter  βόντα  και  φεύγειν  μέλλοντα  συνέσχον  μεν  ol  ’Αθη- 
ferendam.  Et  Calliclem  in  eadem  causa  pecunia-  νιΤοι  και  περιστάντες  εΤχον  4*  ο^^ωδούντα,  έκαστος 
rura  Harpali  suspectum,  cum  adduci  juberent  δ*  υπό  μάλης  Εχων  τι  εις  έφόδιον  έπε3ίδ ου,  6 μέν  άρ- 
Α reo  pagi  Ice  , ad  donum  accedentes  qui  missi  γύριον,  δ δέ  χρυσίον,  καί  προύπεμπον  αύτδν  εύμενώς, 
fuerant,  ubi  vestibulum  coronatum  viderunt,  et  και  θχ^ε?ν  έκέλευον  καί  φέρειν  την  συμφοράν  γεν- 
cognito  nuptias  illum  jam  celebrare,  desinentes  ναίως  * δ δε  άναστενάξις,  Πώς,  Εφη,  φέρειν  δυ#ήσο- 
quaerere  abierunt.  Non  enim  aequum  esseduxerunt  μαι,  τοιαύτην  άπολιμπζνων  πάλιν,  εν  ή τοιοϋ- 
ad  mulierem  ingredi  quae  nupsisset.  Cum  contra  τοι  τυγχάνουσιν  έχθροί,  «ηους  ούκ  αν  τις  άλλα- 
Philippum  Athenienses  bellum  gererent, et  multas  χόθι  φίλους  εδράσει;  ol  δέ  τούτο  τδ  άπόφθε- 
epistolas  ejus  ad  varios  intercepissent,  alias  qui-  γμα  Αί σχίνην  λέγουσιν  εΙπεΤν,  ήνίκα  φεύγοντα 
dem  in  conventu  legerunt,  cum  vero  quaedam  sic  κατα λαβών  Δημοσθένης  χαι  φιλοφρονησάμινσς, 
inscripta  esset  : Philippus  Olympiadi,  populus  παρηγγύα  42  φέρειν  τδ  συμβεβηκδς  γενναίως. 
simul  acclamavit,  ne  aperirent  neque  legerent,  Καί  κχλλιχλέχ  δέ  έπί  τη  αυτή  τών  'Αρπα- 
quod  putarent  secreta  viri  cum  uxore  communi-  q λείων  χρημάτων  αίτίφ  δπάνοιαν  παρασχάντα  έπεί- 
canda  non  esse  lil  vulgus,  etsi  profuisset  illis  scire,  περ  άγ»εν  έκέλευσαν  ol  ’ΑρεοπχγΊται,  τήν  οίχίζν 
Ade#  Athenienses  Utile  honesto  non  anteponebant,  χχταλζβάντες  ol  απεσταλμένοι  και  45  τά  πρόθυρα 
Magnae  vero  pietatis  signum, quod  tumultu, et  sedi-  Ιδόντες  έστεφανωμένα  καί  γνάντες  ώς  ειη  τεθυκως 
tioni  Argi  concitata, quam  scytaliemum  (47*)  voca-  νυνί  γάμους  44,  άφέντες  τήν  ζήτησιν  άνεχώρησαν  · σύ 
runt,  quod  se  invicem  ferientes  mille  quingentos  γάρ  φήθησαν  ε δ εχειν  έπεισελθεΤν  γυναιχί  νεογάμφ. 
interfecerint,  hoc  Athenis  nuntiatum  est,  qua  re  [1593  R.]  Και  του  πρδς  Φίλιππον  δέ  τοΤςΆθηναί- 
80lum  audita, et  peregrino  facinore  perculsi, decre-  οις  Ετι  συνεστώτος  πολέμου,  έπεί  γράμματα  αυτού 
verunt  civitatem  slatim  universam  expiandam.  Et  προς  διαφόρους  συνελήφθησχν,  τα  μέν  άλλα  έν  τή 
Praxiteles  quidam  nomine  arietem  vivum  excoriavit  έκκλησή  άνεγινώσκετο,  έπιγραφήν  δέ  τίνος  γραμ- 
et  hoc  factum  exsecrantes,illum(48)tt55a  fustibus  ματείου  Εχοντος  'Ολυμπιάδι  Φίλιππος  δ δήμος 
Cffidentes  punierunt, non  arietis  vindictam  capere  άμα  45  έβάησε  44  μήτε  λύειν  μήτε  άναγινώσκειν  * πρδς 
V0iente8,sed  virum  exosi,quod  tyrannicam  mentem  γάρ  γαμέτην  γυναίκα  τήν  διά  γραμμάτων  δμιλίαν 
haberet, etnovam  rationem  cruciatus  excogitasset.  C άπό^δητον  άν5ρδς  ο ύκ  ένόμισαν  δημοσιεύειν  ευπρε- 
πές εΐναι.  Καίτοι  συνέφερεν  αύτοΤς  47  μηδέν  λανθάνει*/  άλλ’  ώς  'Αθηναίοι  τδ  πρδς  [874  Η.]  εύκλειαν 
φέρον  του  λυσιτελοΰντος  ουχ  Εθε^το  δεύτερον.  Τής  δέ  πολλής  εύλχβείας  τεχμήριον,  δτι  στάσεως  έν  *Άρ* 
γει  γενομένης  σφοδράς,  ήν  48  σχυταλισμδν  έχάλεσχν,  διότι  παίοντες  άλλήλους  άνεΤΛον  χιλίους  πεν- 
τακοσίους,  τούτο  άπαγγελθέν  είς  49  τάς  'Αθήνας  Ενεκα  τής  άκοής  μόνης  έψηφίσχντο,  χαταπλαγέντες 
τδ  ξένον,  8λην  καθάρχι  τήν  πόλιν  παραυτίχα  80,  Καί  Πραξιτέλης  δέ  τις  άνομα  χριδν  έξέδειρε  ζώντα*  αλλά 

VARIA  LECTIONES. 

40  δέ  C : τε  ζ*.  4!  είχον]  εΤ  C.  41  libri  παρεγγυφ.  45  καί  add.  C.  41  γάμοις  libri.  45  άμα]  mali  άπας. 
46  post  έβάησε  in  C lacuna  est  septem  aut  octo  litterarum  capax*  47  αύτοτς  μηδέν]  his  transponendis 
metrum  restitues  : καίτοι  συνέφερε  μηδέν  «ύτοΤς  λανθάνειν*  άλλ'  ώς  'Αθηναίοι  τδ  προ;  εύκλειαν  φέρον  τού 
λυσιτελοΰντος  ούκ  εθεντο  δεύτερό#.  48  ήν]  ήν  καί  C.  4®  είς.  60  παραυτίχα.  hi  qUO  qU6  trimetri  tres  et 
mox  p.  535  τιμωρίαν,  et  τυραννικόν,  et  καί  τήν,  et  βόρβορον  et  ol  δ’  αδτδν,  et  ώού,  μχρτυρείν  δέ,  τούνομα, 
et  διότιπερ,  et  δοράν,  et  το  δέ,  et  κυρ'ως,  et  Εξω  (ita  enim  legendum),  et  ψόφον. 

ΝΟΤΑ. 

(46-47)  Humanitatis  in  Demosthenem. Plutarch.  cap.  9. 
in  Demosthene, et  in  X Graeciae  oratoribus  Nos  in  (48)  Vide  simile  in  controversia  ultima  Sene* 
Vitis  parallelis  ad  olympiadem  113,  an.  2 et  3.  ese,  et  apud  Quintilianum  de  puero  cornicum 
(47v)  Vide  Σκυθχλόν  in  Ihetauro . Agellius  xvii,  oculos  configente.  Vide  Adagium. 


321  BIBLIOTHECA.  — COD.  CCLXXIX.  322 

καί  τούτον  δρ^σθέντες  άπετυμπάνισαν,  ούχί  τού  προβάτου  τιμωρίαν  XxSstv  έθ&λοντές,  άλλα  καί  τδν 
άνδρα  μισήσιντες  ώς  τυραννικόν  έχοντα  φρόνημα  καί  καινόν  τρόπον  ουτω  παρανόμων  έπιναούντα  κο- 


λάσεων. 

'Οτι  τδ  μη  λέγειν  δύσφήμα  πασι  τοΤς  πχλαιοΐς  μεν 
φροντίς  ήν,  μάλιστα  δέ  τοΤς  'Αθηναίοις.  Διδ  καί  τδ 
δεσμωτήριον  οίκημα  έκάλουν,  και  τδν  δήμιον  κοι- 
νόν, τάς  δέ  ’Εριννύχς  Ευμενίδας  ή σεμνάς  θεάς, 
το  οέ  μύσος  άγος,  τδ  δε  δξος  μέλι  και  τήν  χολήν 
γλυκεία ν,  τδν  δε  βόρβορον  οχετόν.  Οί  δέ  γραμμα- 
τικοί τά  τοιαύτα  κατά  άντίφρασιν  όνομάζουσιν.  Οΐδα 
δε  τινας,  φησί  **,  των  φιλολόγων  καί  τδν  πίθηκον 
όνοαάζοντας  Καλλίχν.  'Οτι  τδ  νυξ  μεν  άπδ  του 
νύξω  γεγονε,  χατά  άπο κοπήν  * νυττόμεθκ  γάρ  έν 
τψ  σκότει  προσπταίοντες  καί  ούχ  όρώντες,  έξ  ών 
νυγαοί  τε  και  πληγαί.  Πέντε  δέ  είσι  μονοσύλλαβα 
είς  υξ  λήγοντα  θηλυκά,  τρυξ,  σιυξ,  νυξ,  πτυξ 
και  πνύξ.  Τούτων  διά  μέν  τού  γ κλίνεται,  τδ  τρυξ 
καί  τδ  στύξ  · διά  δέ  τού  χ τδ  πτυξ  καί  τδ  νύξ.  Πτυξ 
γάρ  πτυχδς  καί  νυξ  νυχδς,  Ις  ου  καί  πάννυχος  8* 
καί  παννυχίς  καί  παννύχιον,  και  κατά  άντιστοι- 
χίαν  νυκδς,  και  άπενθέσει  τού  τ νυκτός  · φιλεΤ  γάρ 
π/εονάζειν  έν  ταΤς  γενικαΤς  τδ  τ,  ώσπερ  έπι  τού 
άνακτος  καί  γάλακτος·  Τδ  δέ  πνυξ  μ/>νον  διά  τού  κ 
κλίνεται. 

‘'Οτι  έν  ταΐς  ’Αθήναις  καί  ούτος  τέσσαρα  δικαστή- 
ρια φονικά  εΤναι  λέγει  · α ' τδ  έν  'Αρείψ  πάγψ,  δ 
δικάζει  τους  έκ  προνοίας  τδν  φόνον  δεδρακΟτας·  β' 
τδ  έπι  Παλλαδίψ*  δπερ  έτάζει  τους  άκουσίως  * γ'  [0ε| 
το  έπι  Δελφινίφ,  δ συνίσταται  έπι  των  λεγό*των 
δικαίως  τήν  άναίρεσιν  πεποιηκέναι  · καί  τέταρτον 
τδ  έν  Φρεατοι,  δ δικάζει  τδν  χρόνον  μεν  τι  να  φεύγοντα 
βητδν,  αΙτίαν  δε  85  πρότερον  84  έχοντα  φόνου·  Βς  καί  ( 
κρινόμενος  έπι  νηδς  έξωθεν  τού  Πειραιώς  άπολογού- 
μενος  άγκυραν  καθίει,  διότι  δ νόμος  αύτδν  ούκ  έδίδου 
τής  γης  έπιβήναι.  ΆρεοπαγΤται  μέν  ούν  έκαλούντο 
οί  τδν  έκούσιον  φόνον  κρίνοντας,  οί  δέ  έν  τοΤς  άλλοις 
δικαστηρίοις  κοινώς  έφέται,  "Οτι  μυθολογεί  άνδρα 
τινά  ώνομασμένον  *Ωην  τής  ’Ερϋθρας  θαλάσσης  άνελ- 
θεΤν,  τφλλα  μέν  των  μελών  Ιχθύος  έχοντα,  κεφαλήν 
δέ  καί  πόδας  καί  χεΤρας  άνδρδς,  καί  χατχδετξαι  την 
τε  άστρο νομίαν  καί  τά  γράμματα.  Οί  δέ  αΰτδν  έκ 
τού  πρωτογόνου  πεφηνένχι  λέγουσιν  ’Ωού,  καί  μαρ- 
τυρεΤν  τουνομα  · άνθρωπον  δέ  δν:α  τά  πάντα  Ιχθύν 
δόξάι,  διότιπερ  ήμφίεστο  κητώδη  δοράν.  [1596  R. 
875  Η ] ''Οτι  τδ  μέν  αύτις  'Ιωνικόν,  τδ  δε  αΰθις 
'Αττικόν.  'Ωσαύτως  δε  καί  τδ  μέχρι  καί  άχρι  χωρίς 
μέν  τού  ς 'Αττικδν,  μετά  δέ  τού  ς 'Ιωνικόν.  "Οτι  οί 
'Αττικοί  κατά  τι  πάτριον  έθος  ού  χρώνται  τή  εί 
διφθόγγφ  έν  τψ  λέγειν  ές  κόρακας  ή ες  μακαρίαν, 
άλλ*  άνευ  τού  διχρόνου  έκφωνούσι  τήν  πρόθεσιν  * 
έπι  δέ  των  άλλων  άπάντων  καί  μετά  τού  διχρόνου 


Antiqui  solliciti  fuerunt, ne  male  ominosa  dice- 
rent, muiime  vero  Athenienses,  ideo  et  δεσμωτή- 
rion, cerrer^m, οίκημα  tocabanl,  et  δήμον  carnificem 
κοινόν  appellabant,  έριννύας  Eumenides,  vel  vene- 
randas deas,  μύσος  sceleratum  vocabant  άγος  ; 
ό'ξος  vinum  acescetis  μέλι  nominabant : χολήν, 
γλυχεΤαν  : βόρβορον,  lutum  όχετόν,  sed  gramma- 
tici illa  per  antiphrasim  nominant.  Novi  etiam 
quosdam  philosophos,  qui  simiam  Calliam  voca- 
runt.Νύξ, nox,  a νύξω,  id  est  stimulo, factum  est  per 
apocopen.Stimulanturenim  in  tenebris  offend  entes 
et  non  videntes : unde  et  vulnera  et  lasur&.Quin- 
que  sunt  monosyllaba  in  υξ  desinentia  feminina : 
τρυξ,  fax , στυξ,  palus  inferoium,  νύξ  nox,  πτυξ 
1 plicatura,  et  πνυξ  concio  Athenis  seu  tribunal.Per 
γ declinantur  χρύξ,  et  στύξ,  per  χ.  πτυξ,  et  νυξ : 
πτύξ  πτυχές,  et  νυξ  νυχδς,  unde  et  πάννυχος  6t 
παννυχίς  et  παννύχιον,  e!  per  litterarum  mutatio- 
nem νυκος,'  et  additione  τ in  medio  νυκτδς : κ 
enim  in  essu  genitivo  abundare  solet, ut  in  άνακτος 
et  γάλακτος : πνύξ,  vero  solum  per  κ deelinatur. 

Athenis  quatuor  judicia  (49)  de  caede  esse  dicit: 
Primum  in  Areopago,  quod  judicat  eos, qui  delibe- 
rato animo  caedem  fecerunt·  Secundum  in  Palla- 
dio, quod  in  illos  inquirit,  qui  inviti  caedem 
patrarunt.  Tertium  in  Delphinio  in  eos  qui  se 
jure  occidisseassererent(50).  Quartum  Phreaticum 
quod  judicat  vadimonia  deserentem,  prius  caedis 
accusatum.  Qui  in  navi  judicatus  extra  Pyraum 
defensus,  anchoram  demittit,  quod  lex  illi  non 
permittat  in  terram  descendere.  Areopagitae  igitur 
vocabantur  qui  voluntariam  eadem  jndicabant:  qui 
autem  in  aliis  judiciis  communiter  έφέται  dicti. 
Narrat  virum  quemdam  nomine  Oen  in  Rubro  mari 
visum,  habentem  caetera  membra  piscis,  caput  et 
pedes  et  manus  hominis,  et  ostendisse  astrono- 
miam et  litteras.  Quidam  dicunt  illum  natum  esse 
e primo  parente  Ώού,  et  testari  nomen,  hominem 
autem  omnino  esse,  piscem  vero  videri,  quod 
piscis  pelle  indueretur.  Αύτις  Ionicum  est,  αύθις 
vero  Atticum  : sic  etiam  55 μέχρι  et  άχρι  sine 
σ Attica  sunt,  cuma  Ionica.  Attici  more  aliquo 
patrio  non  utuntur  diphthongo  ει, dicentes  έξ  κόρα- 
κας ad  corvos,  vel  έξ  μακαρίαν  in  beatorum  sedem: 
sed  sine  diphthongo  propositionem  έξ  pronuntiant; 
in  aliis  vero  omnibus  et  cum  diphthongo  et  sine 
diphtongo  praepositionem  είς  usurpant.Attici  boni 
ominis  gratia  κλέπτην  /ΜΓ£ΐηφιλητήν  dicunt, quasi- 


VARIAS  LECTIONES. 


M ®χσί  C.  8*  πάννυχος  καί  παννυχίς]  πάννυχες  καί  παννυχί  C.  Μ δέ  C : γ*  ζ\ 
tasse  ετέρου. 

ΜΤΜ. 


πρότερον]  ΓοΓ- 


(49)  Vide  card.  Sigoninm  De  rep · Athenien - (50)  Ut  Orestes  Clytemnestram  matrem.  Cicero 

sium,  lib.  io,  cap.  1,  2,  3.  in  Miloniana  et  alibi  in  Rhetoricis. 


323 


FHOtll  PATRIARCHA  CP.  324 

eX08um,vel  φιλητή?/ΜΓ,ςθϊβ  accipere  amat  aliena.  A καί  χωρί?  τού  5ιχρ(5νου  την  πράθεσιν  λέγοοσιν.  “Οτι 
Αισόμνήχη?  dicitur,  qui  Colit  officium  (etenim  κατ’  εύφημισμδν  ot  Αττικοί  τδν  κλέπτην  φιλητην 
officium  βιοβν  appellant  antiqui),  aut  qui  manet  l»  λέγουσιν,  οίονεί  μισητάν  · ή καί  φιλετη;,  δ κλέπτη?, 
τή  «ίο?,  hoc  est  in  officio.Hoc  autem  nomen  ver-  διάτι  φ»λεί  λαμβάνειν  τά  άλλάχρια.  Ότι  τδ  αίσυ- 
bale  irregulariter  barytonum  eat  . Quidam  vero  non  μνήτη;  fi  δ τδ  καθήκον  ύμνών  καί  «έδων  (καί  γάρ^  τδ 
άπδ  τού  μένειν  , sed  Λ νέμειν  αίσομνήτην  fieri  καθήκον  αΐσάν  φασιν)  ή ,(1  μένων  έν  τη  55^αίβ?, 
dicunt.”Eapuer,  ab  eoap  ductum ealyucundisaima  τοοτέστι  τψ  καβήκοντι  * τούτο  δε  βηματικδν  8ν  πα- 
enim  eat  veri*  temperies.  Μέλιττα  opis,  vel  a ρβλδγωί  βαρύνεται.  Τινέ;  δέ  ούκ  άπδ  τού  μένειν 
μέλειν  dicitur : est  enim  rei  familiaria  studiosa,  έν  τή  αϊσ?,  άλλ’  άπδ  τού  νέμειν  τδν  «ίοομνή- 
vel  quasi  μηλίζα,  dicitur,  lanquam  insidens  fruc-  την  ?κβί  γεγονέναι.  Όχι  τδ  Ιαρ  παρά  τδ  εοαρ  είναι 
tibus.  Μήλον  enim  malum  pro  omnibus  fructibus  εΤρηται·  ήδίστηββγάρ  τάχε  ή ν«ΰ  άέρο;  κράσι;  βτ.Όχι 
pooitur.  Apum  vero  examen  proprie  έμο;  dicitur,  ή μέλιττα  ή τού  μέλειν  εϊρηται  (οικονομικόν 

quod  simul  eant,  ei  non  separentur.  Ideo  et  recte  γ«ρ  ζ«*ον),  ή μήλιζκν  αΰχήν  λεκτεον  ώ?  Ιγζί- 
poeU  [Homerus]  άδήνας  eas  vocat,  quod  άβην  νοοσαν  πασι  τοί;  καρποί?  · τδ  γάρ  μήλον  κατά  πάν- 
dense  et  confertim  volitent.  Est  enim  animal  boc  »<*>v  ληπτέον  τών  καρπίμων.  Τδ  Si  τών  μελισσών 
congregabile.  Όνειρον  somnium  derivant  tanquam  β ·μίν0«  έ«μδ<  *¥ω<  λίϊοιτο,  παΡ*  Λ ίβιν  4ΙΧ0° 

& εϊριι,  hoc  esi, id  quod  dicit.Quare  pro  veris  «οιείσβαι  καί  μη  διεστώσα;  άπ'  άλλήλων.  Αιδ  καλώ; 
somniis  hsc  vox  ponenda  est:  in  falsis  vero  et  aliis  δ ποιητή?  άδινά?  58  αύτά;  έφη,  άδην  καί  άβράω? 
potius  ivwivia,inSOmnia.Ideo, inquit, apud  comicos  πετομένας  · άγελαστικον  γάρ  έστι  τδ  γένο?.  Όχι 
exeuntes  pulsant  fores  (51), quia  non,  ut  apud  nos  τδν  δνειρον  έτομολογούσι,  φη»ί,  διάτι  τδ  δν  είρει, 
nunc  ostia  olim  aperiebantur  interius,  sed  adverso  τοοτέοτι  λέγει*  ώστε  έπί  τών  άληθών  δνείρων  τα- 
modo’.  Foras  enim  trudentes  exibant,  manu  pul-  κτέον  τήν  φωνήν  · τά  γάρ  αλλω?  Ιχονχα  μάλλον  έν- 
aantes  prius, ut  audirent,  si  qui  ad  fores  essent, et  ίπνια.  Ότι,  φησί,  τούχοο  χάριν  κάπτουσι  παρά  τοί; 
caverent,  ne  inscii  Imderentur,  foribus  repente  in  κωμικοί;  ol  έξιάντε?  τά?  θόρα?,  διάτι  ούχ,  &ς  παρ| 
viam  protrusis.Loxiam[ApoMt«em]enim  adorabant  ήμίν  vovi,  τδ  παλαιδν  άνεψγνυντο  αί  θόραι,  ά)λ’ 
quem  pro  foribus  singuli  ponebant.Prseterea  aram  έναντίψ  τράπψ.  'Έξωθεν  γάρ  αύτά?  άοατρέποντ»? 
sibirotudamcollocabantetmyrleis  coronabant, cui  ϊνδοθεν  έξήεσαν.  Πράτερον  δέ  τή  χειρί  ψάφον  έποίοον 
pretereuntesastabant.aram  autem  illam  άγνιάνλο-  κροάοντε?,  Ιπί  τψ  γνώναι  τού?  έπί  τών  βορών,  καί 
ξίαν,βίαι»  obliquam,  vocarunt,  hoc  dei  nomen  arae  φυλάξασθαι  μή  πληγείς  έστω?  λάθη  τών  βορών  ώθοο- 
tribuentes.  At  κνισφν  άγοιά?,  apud  Hesiodum  si-  μένων  άφνω.  Τδν  Λοξίαν  γάρ  προβεκύνοον,  δν  προ 
gnificat  diis  sacrificare.  Scriptor  qui  haec  collegit,  C «»»  βορών  Ικαοτο?  Ιδρύοντο,  καί  πάλιν  βωμδν  παρ’ 
natione  Agyptius  fuit  civitate  Antinoi, vel  ut  de  se  «««μ  «τρογγόλον  ποιοόντε?,  καί  μι$ίναι;  «τέφον- 
ipsescribit.Besantinoi, iambico  autem  carmine  haec  τε;  "βταντο  ot  π«ριάντε?.  Τδν  δέ  βωμδν  έκεΤνον 
conscripsit  ttS6a.Vllil  temporibus  Licinii  et  Ma-  άγοιάν  59  Λοξίαν  έκάλοον,  την  τού  παρ’  αύτοΐ;  θεού 
ximiani, ethnicus, quantum  e scriptis  colligas, reli-  προ«ηγορ(«ν  νέμοντε;  τψ  βωμψ.  Τδ  δέ  κνισ|ν 
gione.Eodem  carminis  genere  scripsit  et  alios  li-  άγοιά?  παρά  'Ησιάδψ  τοί;  θεοί;  θόειν  λέγει.  Ότι 
bros:quorum  unus  inscribitur  At henoe·, aHwASgyp-  οδτο;  δ συγγραφεύ?,  δ ταότα  σονταξάμενο;,  γένο?  μέν 
fius,  itom  Adhortarius, item  Fama, alius  Victoria,  Αίγόπχιο?  ijv,  πόλεω?  δέ  τη?  Άντινάοο  ή,  ώ;  αδτδ; 
item  Civitas  Antinoi ; unde  constat  titulis  cujus-  έπιγράφει,  Βηααντινάοο,  Ιαμβικψ  δέ  μέτρψ  διεξηλθε 
que  argumentum  operis  indicari.  τά  προκείμενα.  Γέγονε  δέ  κατά  τού?  χράνοο;  Αικιννίοο 

καί  Μαξιμιανού,  βΕλλην,  έξ  ών  γράφει  την  θρησκείαν.  'Έγραψε  δέ  τψ  αύτφ  μέτρψ  καί  έτέροος  λάγοο?,  ών 
δ μέν  έπιγράφεται  'Αθηναι,  δ δέ  Νείλο;  80,  δ δέ  [876  Η.]  Αίγύπτιος,  δ δέ  Προτρεπτικέ;  δ δέ  ’Ρώμη.  δ δέΦήμη, 
δ δέ  Νίκη,  δ δέ  Πάλι;  ’Αντινάοο*  δηλον  δέ  δτι  έκαστη  έπιγραφη  δπδθεσί;  έστι  τού  έπιγραφομένου  λδγοο. 

In  eodem  codice  simili  carminis  genere  contine-  D Έν  δέ  χψ  αδτψ  τεύχει  τψ  αδτφ  περιείχετο  μέτρψ 
banlur  patriae  Hermis  Hermopolitani, et  alia  non-  καί  Έρμείοο  Έρμοπολίτου  πάτριά  τε  τη;  Έρμοοπά- 
nulla.  Sereni  quoque  grammatici  varia  dramata  λεω;  καί  έτερά  τινα,  καί  μήν  καί  Σερήνοο  γρ*μμ«- 
vario  carminis  genere, et  Andronici  Hermopolita-  τικοό  έν  διαφάροις  μέτροι?  δράματα  διάφορα,  καί 
ni  ad  comitem  Phoebammonem  communem  urbis  ’Ανδρονίκοο  πολιτεοομένοο  καί  αύτοδ  Έρμοπο- 
conditorem.  Et  hic  dramatam  auctor  variis  versi-  λίτοο,  πρδ;  τδν  κάμητα  Φοιδάμμωνα  τδν  κοινοπό- 
bus  libros  composuit.  Ad  h»C  vero  Horapollinis(52)  λιστήνβΐ·  καί  οότο;  δε  δραμάτων  έστι  ποιητή;,  δια- 
grammatlcidepatriisrebusAlexandrinorum.com-  φάροι;  μέτροι;  τού;  λάγοο;  έντείνων  (1597  R.] 

VARIA  LECTIONES. 

85  τήΐ  τψ  C.  55  ήδίστη  γάρ  τάτε  η C.  ή ήδίστη  γάρ  τάτε  ζ.  57  άέρο;,  libri  ϊαρο;.  58  άδινά;]  libri 
άδήνα;.  89  άγωάν]  imo  άγοιά.  80  δ δέ  Νείλο;  et  ΙΠΟΧ  δ δέ  'Ρώμη  add.  C.  61  κυνοπολίτην  Meursius, 
κοινοπολίτην  Reinesius  Var.  Lect.  3,  ρ·  436. 

ΝΟΤΑ. 

(51)  Plutarch.  in  Poplicola,  et  M.  Ani.  Muretus  (52)  Herapolla  grammaticus,  cujus  exstant  Hic· 
Ub.  n Forfar.  cap.  17.  Hinc  fores  dictae.  roglyphica.  Meminit  et  Suidas. 


325  BIBLIOTHECA.  - G0D.  CCLXXX.  236 

ΓΕτι  δε  καί  ’ϋραπάλλωνος  γραμματικού  περί  τών  πα-  Λ posuit  et  ille  dramata  simili  stylo.  Sed  et  Cyri  (52*) 
τριών  Αλεξάνδρειάς*  συντίθηαι  δέ  καί  αύτδς  δράματα  Antipolitani  in  Mauricium  ducem,  et  imperato- 
τώ  δμοίψ  τύπφ.  Αλλά  καί  κύρου  Άντιοπολ(του  rem9  qui  recitatioai  interfuit.  Iambis  etille  labo- 

et;  Μαυρίκιον  δούκα  καί  χδν  ήγεμόνα  παρόντα  τή  rem  snum  comprehendit.  Sunt  ejus  varia  epis- 

Ακροάσει*  έν  Ιαμβικφ  δε  μέτρφ  καί  ουτος  τδν  αύτοΟ  tol»  ad  varios  pigmentis  adumbratae,  et  aliae 

συντίθησι  πόνον.  EUI  δέ  αυτού  καί  6*  ίπιοτολαί  διά-  nonnullae  orationes  laudatorii  generis. 

©οροί  πρδς  διαφόρους,  γραφαΐς  ποικιλλόμενοι  διά· 
ωόροις,  καί  έτεροί  tive;  έγκο>μι  αστικοί  λόγοι. 

ΣΠ'.  CCLXXX. 

Εύλογίου  αρχιεπισκόπου  ’ Αλεξανδρείας  σύνταγμα  κατά  Eulogius  archiepiscopus  AlexatldriQ  COntra 
Ναυατιανών.  NovatianOS . 

Άνβγνώσθη  τού  kv  63  άγίοις  Εύλογίου,  άρχιεπι-  Legi  e beato  Eulogio  archiepiscopo  Alexandriae 
•κόπου  'Αλέξανδρέ ία;,  βιβλίου  τού  κατά  Ναυατιανών  librum  contra  Novatianos,  quinque  libris  distin- 
διά  πέντε  λόγων  άπαρτιζομένου,  δσα  et;  έρμηνείαν  ctum,  quae  ad  sacrae  ScripturaB  interpretationes 
Γραφικών  βητών  ήχοι  64,  pertinent. 

*Εκ  τού  a'  λόγου  65.  B £x  ftfr.  /. 

**θτι  ματαιως,  φησίν,  ot  Ναυατιανοί,  tl  καί  καθαροί  Frustra,  inquit,  Novatiani,  etiamsi  mundi  sint, 
ησαν  καί  έξηρημένοι  νδν  βίον,  δπερ  ούκ  είτί,  τδ  μετά  vitaque  absoluti,quod  non  suut,cum  aliis  conveni- 
τών  άλλων  συνάγεσθαι  καί  τάς  ευχάς  καί  ψαλμφδίας  re, et  preces  psalmodiasque  facere  detrectant.  Abel 
«οιετσθαι  παραιτούται.  ’Αβέλ  γάρ  τψ  Keftv  «λεΤστον  enim  cum  Caino,  plurimum  in  omnibus  superans, 
kv  πάσι  διενηνοχώς  συνε θυσίαζε,  καί  νου  μέν  δ θεό;  sacrificavit,  et  illiu8  sacrificium  Deoe  accepit, 
ττ»ν  θυσίαν  έδεχετο,  τού  δέ  άπεπέμπετα,  καί  ούδέν  hujus  vero  respuit.  Neque  impedivit  impius, quo- 
γεγονεν  Ιμποδών  l βέβηλος  τφ  θεοσεβετ  είς  τδ  μη  minus  justi  dona  Deo  grata  essent.  Noe,  inquit, 
προσδε^θηναι  αυτού  τά  δώρα.  Καί  Νώε,  φησί,  τά  omnia  animalia  munda  et  immunda  simul  in  ar- 
καθαρά  των  ζώων  και  τά  66  Ακάθαρτα  άμα  προσετάτ-  eam  recipere  JUSSUS  fuit.  Et  Phirisaum  cum  Pu- 
τετο  iv  τη  κιβωτφ  παραδέχεσθαι.  Καί  τδν  Φαρί-  blicano  orantem  ostendit  Dominica  parabola  ; et 
σαΤον  τφ  τελώνη  άμα  προσεύχεσται  ή Δεσποτική  πα-  tt566  corvus  immundtim  animal  cibum  propheta 
ραβολή  δεικνύει.  Καί  τφ  προφήτη  ’Βλίφ  κόραξ  Elia  tulit.  Et  hoc  amplius,  non  impediverunt  illum 
την  τροφήν  67  τδ  άκάθαρτον  διηκάνει  ζώον.  Καί  τδ  sacerdotes  damonum  in  sacrificiis  quibus  inter- 
(γ*/ύτερονν  ου  γεγάνααιν  έμπόδιον  ol  τών  δαιμόνων  erant : neque  ipse  pollutus  est  astans  illis  sacrifi- 
ίερετς  παρόντες  αυτού  τη  θυσίφ,  ούδ*  αύτδς  έμολύ-  ^ cantibus,  quando  ille  et  pinguem  ovem  illis  sacri- 
νετο  έφεστηκώς  αύτοΤς  θυομένοις,  8τε  καί  τδν  πίονα  ficare  etiam  prius  permisit.  Lot  Sodomitis  Cobsbi· 
βουν  έκείνοις  θύειν,  καί  πρότερον,  ανήκε.  Καί  Αώτ  tlDS,  cum  iisdem  non  est  exstinctus,  quia,  etsi 
δέ  Σοδομίταις  συνοίκων  ούκ  άπήλαυσεν  αυτών  τού  simul  in  eadem  urbe  habitaret,  operi  bos  tamen 
ολέθρου,  δτι,  κάν  τήν  πάλιν  συνφκει,  τοίς  έργοις  longe  ab  illis  dissidebat.  Servavit  vero  ipse  urbem 
διεστήκει  68*  σώζει  δέ  μάλλον  δι’  αυτού  Μ καί  την  Segor,  in  quam  se  receperat,  unam  ex  his  qua 
Σηγώρ  πάλιν,  iv  αύτη  καταφυγών,  μίαν  τών  περί  circum  Sodoma  erant.  Novit  enim  justus  servare 
Σάδομα  ουσαν.  οίδε  γάρ  δ δίκαιος  αώζειν  τους  άσε-  impiositautcum  itlis  minime  pereat.  Et  Apostolus 
βετ>,  ούκ  έκείνοις  συναπόλλυσθαι.  Καί  δ Άπάστο-  dicit : Unanimes  omnes  orare , et  uno  ore  honori - 
λάς  φησιν.  'Ομοθυμαδδν  έπεύχεσθαι  πάντας  καί  ficare  Deumi,  et  id  genus  alia.  Quare  impii  sunt 
iv  70  Ιπί  στάματι  δοξάζειν  τδν  θεάν.  Καί  πολλά  Novatiani,  qui  cum  aliis  convenire  nolunt . Etiam 
άλλα.  *αστε  δυσσεβουσιν  ot  Ναυατιανοί  7if  φησιν,  ούκ  ea  qua  in  Domini  parabola  de  homine  Jericho 
άνεχάμενοι  τοΐς  άλλοις  συνεύχεσθαι  72  άνθρώπόις.  "Οτι  descendente1  vulnerato  leguntur  apponit,  ei  simi- 
καί  αυτός  τά  έπί  της  Αεσποτικης  παραβολής  είρη-  liter  Ut  Chrysostomus  explicat : hospitium  Eccle- 
μένα,  ήτις  τι  τδν  άωά  'Ιεριχώ  κατιάντα  κα(  τραυ-  siam  esse  dicens,  duo  tero  denaria  Antiquum  No- 
ματισθέντα  υποβάλλει,  δμοίως  74  τφ  Χρυσοστάμφ  vumque  Testamentum,  hospitem  vero  Ecclesiae 
(877  Η.]  αναπτύσσει,  πανδοχεΤον  μεν  τήν  Εκκλησίαν  D praesides : eum  vero  i|ui  in  latrones  inciderit,  pec- 
έκλαμβάνων,  δύο  δέ  δηνάρια  τήν  Παλαιάν  καί  Καινήν  catorem.  De  his : Beati  quorum  remissae  sunt  ini - 
Διαθήκην,  πανδοχέα  δέ  τδν  της  Εκκλησίας  προε-  quitates  ·,  etc.,  remisscesunt,  inquit,  de  baptismo, 
* Rom.  XV,  6.  1 Luc.  x,  30.  11  Psal.  xxxi,  4. 

VARLE  LECTIONES. 

66  καί  add·  C.  6S  του  iv.  6S  ήχοι  C : εύλογίου  άλεζανδρείας  σύνταγμα*  βητών  δέ  γραφικών  διάνοιαν 
Αναπτύσσει*  οΤς  συναπαρτίζεσθαί  σοι,  φίλαντε  άδελφών,  2σθι  καί  τήν  ποθουμινην  Ιξαίτησιν  R.  ea  in  8Um· 
mario  ponit  A,  additis  post  σύνταγμα  his  : Ιχου  λογ  άπαρτίζομενον  ζ*.  65  έκ  του  πρώτου  λέρυ  om.  Β. 

66  τά  post  καί  001·  Β.  61  τήν  τροφήν  ante  τφ  προφήτη  ponit  ζ\  68  διεστέκει  Β : διείστήκει  60  αυ- 
τού Β : εαυτού  70  iv  add.  Β.  74  οί  ναυατιανοί  οησίν  Β *.  φησι  ναυατιανοί  ζ".  ^ συνεύχεσθαι  Β.  συνέ- 

χεσθαι  ζ“.  w ήτις  add.  Β.  w δμοίως  Α *.  καί  δμοίως  ζ". 

NOTAS. 

(bT)  An  hic  Cyrus  prodromus  cujus  quadam  a Stobao  afferuntur,  quadam  cum  Nicephori  Callisti 
▼ arsibua  edita. 


327  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  328 

tecta  vero  peccata,  de  Poenitentia  dicitur.  Et  alibi  : A σχώχα,  έμπεπχωχόχα  SI  είς  τούς  λίστας  τδυ  ήμαρ- 
Beatus vir tCU\non  imputabit  Dominus  peccatum  T,  τηκότα.  'Ori  έπί  τού,  Μακάριοι  ών  Αφείθησαν  75  αί 
explicationem  esse  ait  verbi  tecta  sunt, Recta  enim  Ανομίαι,  καί  έςής  76  xb  μεν  Αφείθησαν,  φησίν, 
poenitentia  tegit  peccata, et  Deus  haec  non  amplius  έπί  τού  βαπτίσματος.  xo  Μ ’εκεχαλύφθησαν  έπί 
reputat.  Divus  Paulus  ait,  Jesus  Christus  venti  in  τής  με<ανοίας  τάττεται  77.  Καί  xb,  Μακάριος  Ανήρ 
munio  peccatores  salvare  *,  propterea  non  dixit,  ψ ού  μη  λογίσηται  κύριο;  Αμαρτίαν,  έπεξήγησιν 
quorum  primus  fuiegOtsed  sum  ego, ne  putes  illum  τού  έπιπαλύφθησαν,  φησίν.  'B  γάρ  δρθή  μετάνοια 
de  vita  ante  vocationem,  sed  post  vocationem  έπικαλύπτει  τάς  άμιρχίζς  xol  ού  λογίζεται  χαύτας 
agere, quo  tempore  h®c  diciljhoc  vero, inquit, di-  δ Κύριος,  "θτι  δ μακάριος  Παύλος  λέγων  ’ίησού; 
xit  Apostolus,  tum  se  ipsum  humilians,  tum  Ut  Χρίστο;  ήλθεν  είς  τόν  κδσμον  αμαρτωλούς  σώσαι, 
humilis  animi  exemplar  nobis  relinqueret.  In  δ·.ά  τούτο  ούκ  εΤπεν  78,  ών  πρώτος  έγενόαην  έγώ  Αλλ’, 
Evangelio  Publicanus  cum  Pharisseo  orans  in  tem-  είμί  έγώ,  "να  μη  νομίσης  χαύχα  λέγειν  αύτδν  περί  τών 
pio  Ι,κίβυ  percussit  pectus, quia, inquit, receptacu-  πρδ  χής  κλήσεως,  άλλα  περί  χού  μετά  την  κλήσιν  βίου 
Ium  id  peccatorum  est  Εχ  corde  enim  veniunt, Ut  καί  έν  ψ τούτα  έλεγε.  Τούτο  δε  ελεγε,  φησίν,  άμα 
ait  Chrislus.cogitaliones  malae  *,  et  caetera.  Unde  μεν  ταπεινών  έαυεδν,  άμα  81  ύπογραμμον  ήμΤν  του 
percutit  fontem  557α  malorum,  conscientia  vic-  Β**πεινού  φρονήματος  είσηγούμενος  (t600  R.|  οτι  6 72 
tus,  Ut  fluenta  peccatorum  exsiccet.DiaboluS,  in-  έν  τψ  Εύαγγελίψ  σύν  νψ  Φαρισαίφ  προσευχόμενος  έν 
quit,  ex  διαβάλλειν  eo  quod  Creatorem  creaturis  τψ  ίερψ  τελώνης  διά  τούτο  Ετυπτε  xb  στήθος,  διότι 
criminatus  est·  DlClt  enim  ad  illos  : Scit  enim  δο^εΤον  τούτο  τών  Αμαρτημάτων  έκέκτητο,  φησίν*  έκ 
Deus  quod  oculi  vestri  aperientur,  et  eritis  sicut  γάρ  τής  καρδίχς  έξέργονται,  φησίν  δ Σωχήρ,  διαλο- 
dii;  ideo  prohibuit,  ne  de  ligno  comederetis  ·.  In  γισμοί  πονηροί,  καί  έςής.  ΌΘεν  τύπτει  χήν  πηγήν 
boc  Apostoli  dicto  : Deus  sceculi  hujus  b,  ille  quo-  τών  κακών,  τή  συνειδήσει  80  πληχτόμενος,  ινα  ξηράνη 
que  ad  diabolum  refert  : Omne  peccatum  et  bla - τών  Αμαρτημάτων  τά  γεύματα.  β/Οτι  διάβολος,  φη- 
sphemia  remittetur  hominibus  C,etc.  Simplicius  σίν,  kx  τού  διαβάλλειν  τον  πλάστην  χοίς  πλάσμα· 
ille  accipit,  et  secundum  litteram.  Ait  enim  alia  σιν  ειρηχαι.  ’Έφη  γάρ  πρδς  αυτούς,  ώς  Είδώς  δ θεδς 
quidem  peccata  peccatoribus  resipiscentibus  re-  δτι  διανοιχθήσονται  υμών  οί  όφθαλμοί,  καί  εσε- 
mitti  : qui  vero  in  Deitatem  contumelia  utantur,  σθε  81  ώς  θεοί,  διά  τούτο  τής  τού  ξύλου  έ<ώλυσε 
iis  neque  in  hoc  saeculo,  neque  in  futuro  remitti,  βρώσεως.  'Ότι  έν  τψ  Αποστολικψ  βητψ  τώ  δ Θεδς 
ac  ne  a Christo  quidem  ipso  Deo  nostro,  quan-  τού  αίώνος  τούτου,  και  ούτος  τον  διάβολον  έκλαμ- 
quam  aperte  ab  his  diversum  sentiat  (Cornelium  βάνει*  δτι  xb  83  Πάσα  Αμαρτία  και  βλασφημία 
enim  propugnans  defendit, a quo  Novatus  avulsus  0άφεθήσεται  τοΤς  Ανθρώποις,  καί  χά  έξης,  Απλού-, 
est),  quia  negantes  Christum,  in  quo  videlicet  di-  σχερον  ούτος  έκλχμβάνεται  καί  κατά  xb  γράμμα* 
vinitas  injuria  affecta  est,  poenitentes  suscepit·  φησ(  γάρ  τά  μεν  άλλα  τών  Αμαρτημάτων  μετά- 
Tamen  boc  dictum,  fortassis  contra  Novatum  pu-  νοούνχων  τών  ήμαρτηκάτων  Αφίεσθαι,  τοΤς  δέ  είς 
gnans,  sic  accepit.  χήν  θεότητα  έξυβρικάσιν  ούτε  έν  τψ  νύν  αΐώνι  ούτε 

έν  τψ  μέλλονχι  Αγίεσθαι,  ουδέ  τψ  παρ’  αυτού  Χριστού  τού  θεού  ήμών.  Καίτοι  τούτων  εναντία  φχνερώς 
φρονεΤ.  Κορνηλίου  γάρ  δπεραγωνίζεχαι,  ού  Ναυάχος  Απε^ωγεν,  δτι  τούς  άρνησαμένους  τδν  Χρίστον,  έν 
ψ δηλονότι  ή θεότης  συνεξύβριστο,  μετχνοούντχς  έδέξατο.  "Ομως  ούν  ουτω  xb  ρητόν,  τάχα  πρδς  Ναυά- 
τον  Αγωνιζόμενος  έδέξατο. 

Ex  lib . //.  Έκ  τού  β'  λόγου  84. 

Ideo,inquit,necJoanni,  nec  alteri  cuiquam  disci-  'Ότι  διά  τούτο,  φησίν,  ούτε  πρδς  ’ΐωάννην  ούτε 
pulo  dixit  Salvator  : Tibi  dabo  elavet  regni  coelo - πρός  έτερόν  τινα  τών  μαθητών  Ιφη  δ Σωτήρ  τδ,  Καί 
rum  d,  etc.,  sed  soli  Petro,  qui  Deum  negaturus  δώσω  σοι  τάς  χλεΐς  τής  βασιλείας  τών  ουρανών, 
erat9et  peccatum  lacrymis  et  poenitentia  expiatu-  χκί  τά  έξής,  αλλ’  ή πρδς  Πέτρον,  ός  έμελλε  τψ  τής 
rus,  Ut  SUO  ipsius  exemplo  erga  peccatores  huma-  °Αρνήσεως  περιπίπχειν  όλισθήμαχι  χαΐ  διά  δακρύων 
nior  esset, alii  enim  non  tentati  forsan  severius  cum  καί  μετχνοίας  άπο·Λ*νειν  τδ  Αμάρτημα,  ΐνα  τψ  καθ’ 
peccatoribue  egissent. Hoc, ait  Eulogius,  verisimi-  έαυτδν  ύποδείγματι  πρδς  τούς  έξαμαρτάνοντας  φιλ- 
lius  magis  quam  verius, etsi  enim  Petro  dictum  est,  ανθρωπότερον  διατίθοιτο*  [878  H.]  ol  γάρ  άλλοι 
verumtamen  in  persona  coryphai  et  caeleris  aposlo-  Απείραστοι  μεμενηκότες  τάχα  Αν  Αποτομώτερον 
lis  talis  potestas  data  est.  Quandoquidem  et  se-  αύτοΐς  διεκέχρηντο.  Τούτο  κάν  φησιν  δ Εύλογιος, 
quentibus  illos  sacerdotibus,  eamdem  datam  esse  πιθανώτερον  μάλλον  ή Αληθέστερον  λέγων.  Εί  γάρ 
solvendi  ligandique  potestatem  credimus.  Ac-  xod  *(*δς  Πέτρον  εΐρητο  85,  άλλ’  ούν  έν  προσώπψ 

f Psal.  χχχι,  2.  * I Tim.  i,  15.  r Luc.  χνιιι,  13.  1 Matlh.  χν,  10.  · Gen.  ni,  5.  b II  Cor. 
iv,  5.  c Mattb.  xii,  31.  d Matlh.  xxxvi,  19. 

VARIA  LECTIONES. 

75  Αφείθησαν  B : Αφέθησαν  ζ*.  76  εξής  B : τά  έξής  ζ\  77  τάσσεται  Β.  78  ταύτα  et  mox  priorem  περί 
add.  Β.  79  δ ante  ταλώνης  ponit  Β.  80  συνειδήσει  Β : συνόήσει  81  έσεσθε  Β I Ισεσθαι  ζ\  88  τψ]  τδ  Β. 
w ότι  τδ.  84  titulum  om.  C.  85  είρητο  C : είρηται 


330 


329  UiBLIOTHECA.  - COD.  CCLXX&. 

ιού  χορ-οφχίου  xxt  τοτ<  λοιποΤς  «ών  καθητών  a cepta  Petrus  potestate  ligandi  solvendique,interro· 

τοιχύτη  Ες ουσία  Εδέδοτο,  8που  γε  και  τοΐς  άπ’  gat  quoties  debeat  dimittere  : Quoties  9 inquit  ·,  ii 
hui muv  τό  αρχιερατικόν  κατά  διαδοχήν  περιβεβλη-  peccarU  in  me  frater  meus,  dimittam  illi  ? usque 
μένοις  άξίωμα  την  α ύτήν  προσεϊναι  τού  δεσμεϊν  καί  srpt££s?dicit,Cainicondemnationera  solvere  volens 
λύειν  Εξ ουσίαν  πιστεύομεν.  ΕΤτα,  ώς  ούν  λαβών,  dimittendo  toties  peccantibus.  Salvator  vero  non 
<ρη?1ν,  δ Πέτρος  την  έξουσ ίαν  τοϋ  δεσμεχν  και  λύειν,  hanc  solum  solvens,  sed  etiam  Lamech  illatam, 
Ιρωτφ  xxl  τό  μέχρον  της  άφέαεως,  Πονάκις,  λέγων,  respondet:  Non  dico  tibi  septies ysed  septuagies  se· 
liv  άμάρτη  βΐς  εμΙ  6 άδελφός  μου,  άφήσω  αύτψ  ; pties. Narrationem  porro  557  δ de  Lamech  sic  ex- 
Ιως  Επτάκις  ; τό  Εως  έπτάκις  86  είπών,  την  έπί  του  ponit  : Septimus  erat  a Cain,  et  ultimus  Stirpis. 
Κάϊν  κατάκριοιν  λύσαι  σπουδάζων  iv  τφ  άφιέναι  Huic  enim  diluvium  antevertens, delevit  Caini  ge- 
τοτχυχάχις  τοΐς  άμαρτάνουοιν.  *o  δέ  Σωτηρ  ol  nus  : et  tantum  superavit  Lamechum,  ut  multo 
τχύτην  μόνον  λύων,  άλλα  καί  την  έπί  τοϋ  Αάμεχ  έξβ-  plura  fuerint  peccata  quam  Cain,  secundum  illud, 
νηνεγμένην,  Επήνεγκεν  · Ου  λέγω  σοι  Εως  έπτάκις,  septuagies  septies  f.  Quemadmodum  ipse  Lamech 
άλλ’  Εως  έοόομηκοντάχις  έπτά.  Τό  δέ  διήγημα  τό  uxoribus  peccata  annuntians  ostendit,  interitum 
περί  τοϋ  Αάμεχ  τοιοϋτόν  φηοιν  · 'Εβδομος  ήν  άπδ  stirpis  totius  narrans.  In  tantum  enim  virorum 
Κάϊν,  καί  τελευταίος  τών  άπογόνων  · τούτον  γάρ  b Β creverunt  peccata,  quibuscum  floruit  etiam  La- 
κατακλυσμός  φθασας  έξήλειψε  τό  τού  Κάϊν  γένος.  mech,  Ut  Deum  ad  univereum  ipsorum  genus  di- 
Καί  τοοοϋτον  Υπερέβαλε  τό  τού  Αάμεχ,  φησίν,  ώ;  luvio  perdendum  excitapint. Et  carnem  tunc  voca- 
είναι  τών  τοϋ  κάϊν  αμαρτημάτων  πολλαπλάσια  vlt  Deus  generationem  hominum  : Non  maneat  y 
κατά  τό  Ιβδομηκοντάκις  έπτά,  ώς  καί  αυτός  Αά-  Inquii, Spiritus  meus  in  ilU$,quia  caro  sunir, quia 
μεχ  ταϊς  γυναιξίν  άπαγγέλλών  τά  Ημαρτημένα  έδή-  toti  cami  et  pravis  Cogitationibus, et  aliis  peCCatie 
λωαεν,  αύτανδρον  όλεδρον  κατά  της  γενεάς  αύτοϋ  dediti,  vere  quem  acceperant  spiritum  ad  simili- 
διηγούμενος.  Έπί  τοοοϋτον  γάρ  τών  τότε  άνδρών  tudinem  Dei,  tunc  in  carnem  convertebant.  Sic 
ηύξηθη  τά  άμαρτήματα,  οΤς  καί  ό Αάμεχ  συνήκμα-  quidem,  Ut  dicit  EulogiuS  archiepiscopus,  La- 
σεν,  ώς  είς  πανωλεθρίαν  αυτών  την  φιλανθρωπίαν  mech  damnatus  fuerit,  plures  vero  Patres  per 
τοϋ  θεού  παροςύναι,  κατακλυαμφ  τήν  δίκην  αύτοΤς  promissionem  et  poenitentiam,  veniam  peccati 
Επιτιθεΐσαν.  [1601  R·]  Καί  σάρκα  δε  την  τότε  γενεάν  illum  aiunt  reperisse. 

E/ άλεσε ν ό θεός,  Ου  μη  μείνη  τό  Πνεύμά  μου  έν  αύτοΤς,  λέγων,  διά  τό  είναι  αύτους  87  σάρκα,  έπει 
δλοι  της  σαρκός  καί  τών  Εμπαθών  λογισμών  γεγονότες  καί  πάσης  άλλης  άμαρτίας  δντως,  δπερ  έδέξαντο 
πνεύμα  κατ*  εικόνα  καί  88  καθ’  όμοίωσιν  Θεού,  είς  σάρκα  μετέβαλον  89.  Οΰτω  μέν,  έξ  ών  φησιν  ό αρχιε- 
ρείς Εύλόγιος,  τον  Αάμεχ  άπολωλέναι  φησίν·  οί  δέ  πλεΤστοι  τών  Πατέρων  διά  τη}  Επαγγελίας  κα\  μετανοίας 
συγγνώμην  εύρεΤν  τού  άμαρτηθέντος  αύτόν  άπαγγέλλουσιν  90. 

Οτι  φησίν  · Έπειδάν  Πέτρου  τοϋ  κορυφαίου  τήν  C Cum  Petri  principis  apostolorum  negationem  et  - 
άρνησιν  καί  μετάνοιαν  είς  Ελεγχον  της  Ναυατιανης  poenitentiam, ad  redarguendam  insaniam  Novatia- 
άπονοίας  προβχλλώμεθα  9l}  άνταποχρίνεσθαι  πει-  norum  proferimus, respondere  conantur, quod  Pe· 
ρώνται  ότι  ό Πέτρος  τό  άτελές  τότε  βάπτισμα  ήν  trus  non  perfecte  baptizatus  fuerit,  baptismate 
βεβχπτισμένος  · τό  γάρ  9«  Ίωάννου  μόνον  Εβεβάπτι-  videlicet  Joannis  (53):  Spiritum  vero  sanctum  non- 
στο,  τό  δΕ  άγιον  Πνεύμα  οϋπω  ήν  δεδεγμένος  · μετά  dum  acceperit.  Nam  hunc  post  resurrectionem 
γάρ  την  άνάστασιν  τούτο,  πεντήκοντα  Ημερών  δια-  quinquaginta  elapsis  diebus  accepit.  Sed  contra 
γεγονυιών  93,  Εδέξατο.  ’Αλλ’  Εστιν  είπεϊν  πρός  αύτοός  illos  asserere  oportet,  Joannis  etiam  tunc  perfe- 
οτι  καί  τό  Ίωάννου  τότε  τέλειον  Πν>  ύστερον  δ’  ctum  fuisse  baptisma,  at  postea  utentibus  imper- 
άπέβη  τοΐς  χρωμένοις  άτελές,  μεθ’  S τόν  τρόπον  τοϋ  factum  fuisse,  postquam  Salvator  modum  bapti- 
βαπτίσματος  6 Σωτηρ  τοΐς  μαθηταϊς  παραδιδούς  94  zandi  suis  tradens  discipulis  dilit : Euntes  docete 
Ελεγε-  Πορευθέντες  μαθητεύσατε  πάντα  τά  Εθνη,  omnes  gentes  .baptizantes  eos  innomine  Patris  9et 
βαπτίζοντες  αυτούς  είς  τό  όνομα  τού  Πατρός  καί  Fl7l»,et5ptri7ussendih.Quomodoigiturmysticum 
τοϋ  Πού  καί  τοϋ  άγίου  Πνεύματος.  [879  Η.]  "Οτε  hoc  baptisma  traditum  fuil,tunc  Joannis  baptisma 
ούν  τό  μυστικόν  τούτο  βάπτισμα  παρεδόθη,  τότε  τό  COSSavit,  Ut  qui  SIC  postea  baptizarunt,  imperfecte 
Ίωάννου  βάπτισμα  Ηργησε,  καί  ο!  βαπτίζοντες  αυτό  £> baptizarunt,  Domini  traditionem  contemnentes, 
λοιπόν  άτελώς  έβάπτιζον,  τήν  δεσποτικήν  παρορών-  Prius  vero  perfectum  fuit,  idque  ostenditur, quia 
τες  παράδοσιν  * πριν  δέ  τέλειον  Ην·  "Οτι  δε  τέλειον  illos,quos  Joannes  baptizavit,  Β58α  iterum  bap- 
Hv,  δηλον,  φησί  93,  καί  Εξ  ών  ούδχμοϋ  φαίνεται  τούς  tizatos  fuisse  nullibi  legitur.  Jesus  enim,  inquit, 

• Mattb.  XVIII,  *2.  e Gen.  iv,  24.  * Gen.  vi,  3.  h Matlh.  xxvm,  29. 

VARIiE  LECTIONES. 

86  τό  Εως  έπτάκις  add.  C:  87  αύτους]  αύτοΤς  C.  88  >»ατ’  εικόνα  καί  add.  C.  89  μετέβαλλον  ζ*. 

90  άπχγγέλ) ουσιν  om.  Β.  91  προβαλλωμεθα  Β 1 προβαλλώμεθα  ζ".  9ί  γάρ  add.  Β.  95  διαγεγονυιών  Β. 
CURI  Suicero  Ι,  ρ.  627  : διαγεγονότών  ζ\  94  παραδ.  τοΤς  μαθ.  ζ^.  95  φηνί  A : φασί  ζ“. 

ΝΟΤΛ. 

(53)  Yide  Ρ.  Maldonatum  aiiosque  theologos. 

Patrol  Gr.  CIV. 


11 


331  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  332 

neminem  baptizavit, sed  ejus  discipuli  ‘.Underur-  A μαθήτάς  τό  **ρά  Ίωάννου  δεδεγμένου;  βάπτισμα 
sum  apparet  perfectum  fuisse.  Dehinc  quia  Salva-  άνχβχπτίσας.  ’ίησούς  γάρ,  φη*ίν,  ούοένχ  έβάπτιζεν, 
tor  eo  baptismo  baptizari  non  est  dedignatus  J,  άλλ*  ol  μχθητχί  αύτού  9β.  "Εξ  ών  πάλιν  δήλον  δτι 
ostendit  perfectum  fuisse  Joannis  baptisma,  ipse,  τέλειον  υπήρχε.  Και  δ Σωτήρ  Ιέ  ούκ  άπαζιώσας 
ut  constat,  purificatione  non  indigens,  sed  factus  αύτό  βαπτισθήναι  97,  Βτι  τέλειον  ήν  ϊδειξεν,  ούκ 
purificatio  aquarum  et  sanctificatio, et  perfectio  iis  αυτός,  ώς  δήλον  98,  χαθάρσεως  δεόμενος,  άλλα  κα- 
qui  tunc  baptizabantur.Accessum  vero  ad  Christi  θάρσιον  τών  ύδάτων  γενόμενος  99  και  χοΤς  τότε  βχπτι- 
notitiam  illi  qui  tunc  baptizati  erant  baptisma  ac-  ζομένοις  * άγιασμός  καί  τελείωσις.  Είσοδον  δε  τής 
ceperunt.  Cum  enim  baptizarentur  in  nomine  ejus  είς  Χριστό*  γνώσεως  ol  βαπτιζόμενοι  9 τό  βάπτισμα 
qui  venit, quaesierunt  deinceps,  quis  esset  ille, qui  παρεδέχοντο,  Έπεί  γάρ  τούτο  είς  τον  έρχόμενον 
venit,  et  quaerentes  invenerunt,  et  instituti  sunt,  έβαπτίζοντο,  έζήτουν  λοιπόν  τίς  6 έρχόμενος,  καί 
et  accedentes  ad  Christum, non  aliud  baptisma  ac-  ζητούντες  εύρισκόν  τ·  καί  έμχθητεύοντο,  καί  προσ- 
ceperunt,  sed  solum  praecepta  receperunt;  quandiu  ιόντες  τφ  Σωτηρι  ουχ  Ετερον  βάπτισμα  προσελάμ- 
vero Christus  per  crucem  nondum  glorificatus  fuit,  βανον,  μόνον  δε  τάς  έντολάς  προσεδέχοντο.  "Εως 
perfectum  erat  Joannis  baptisma,  postea  non  am-  μέν  οΰν  ούδέπω  διά  τού  σταυρού  έδοξάσθη  3 δ *ΐη- 
plius.  Ideo  et  Apollo  baptizatum  a Joanne,  cum  B *ούς,  τέλειον  ήν  τό  ’ΐωάννου  βάπτισμα  * μετά  τιύτα 
baptismus  ejus  adhuc  valeret, nemo  rebaptizavit : δ’  ούκέτι.  Διό  καί  τον  ’Απολλώ  βαπχισθέντα  ύπό 

sed  Priscilla  et  Aquila, cum  adesset  Ephesi  ex  pa-  'ΐωχννου  κατά  τόν  άρμόζοντα  καιρόν  ούδείς  άνεέά- 
tria  Aiexandria,  assumpserunt  quidem  eum,  et  πτισεν,  άλλά  Πρίσκιλλχ  καί  ’Ακύλχς  κατά  την 
Christi  doctrinam  accuratius  docuerunt,  sed  bap-  "Εφεσον  παρχγεγονότα  έξ  'Αλεξάνδρειάς  της  πατρί- 
tizare  non  ausi  sunt.  Ab  illo  autem  baptizatos,  quia  δος  προσε)άβοντο  μέν  αυτόν,  καί  άκριοέστερον 
post  Domini  ascensum  in  coelos  Joannis  baptisma-  άνεδίδαξαν  4 τα  περί  του  Κυρίου  Ιησού  Χριστού, 
te  baptizati  erant:  non  enim  amplius  erat  venturus  βαπτίσχι  δε  ουκ  έτόλμησχν.  Τούς  μέντοι  γε  ύπ'  αύ- 
Christus,sed  jam  venerat,  et  omnem  dispensatio-  τού  βαπτισθέντας,  έπεί  μετά  την  τού  Κυρίου  είς 
nem  impleverat,  et  proprium  baptisma  dederat  : ουρανούς  άνοδον  τό  ’ΐωάννου  βάπτισμα  3 έβαπτίσθη- 

merito  hos  inveniens  Paulus, et  quia  neque  an  Spi-  σαν,  δτεβ  ούκέτι  ήν  έρχόμενος  b Χριστός  έλλ’  έλη- 
ritus  sanctus  esset  sciverant, Dominico  baptismate  λυθώ;  ήδη  και  πάσαν  πεπληρωκω;  οίκονομίαν  καί 
rebaptizari  curavit.  Ex  multis  autem,  inquit,  licet  βάπτισμα  παραδεδωκώς  7 οίκεΐον,  είκότως  τούτους 
Colligere,  Joannis  baptisma  perfectum  fuisse,  an-  εύρων  b Παύλος  καί  άτι  ουδέ  εΐ  Πνεύμα  άγιόν  έστιν 
tequam  Dominus  suum  traderet.Nam  Christus  Pe-  ήδεισαν,  τφ  δεσποτικφ  βαπτίσματι  παρεσκεύασεν 
trum,  inquit,  et  alios  discipulos  Joannis  baptis-Q  άναάαπτισθηνχι.  Πολλχχόθεν  δέ,  φησί,  καί  άλλαχό- 
ΙΏΟ  baptizatos, tempore  passionis  tremendis  sacra-  Οεν  8 Ιστι  λαβεΤν  ώς  τέλειον  ήν  το  ’Ιωάννου  βάπτισμα 
mentis  dignatus  est,  non  communicaturus  illis  πρό  της  παραδόσεώς  τού  δεσποτικού.  Καί  γάρ,  φη- 
immaculatum  corpus  et  sanguinem,  nisi  perfec-  σίν,  b Σωτήρ  τφ  ’Ιωάννου  βαπτίσματι  Πέτρον  καί 
tum  Joannis  baptisma  largitus  fuisset. Sed  et  cum  τού;  άλλους  μαθητά;  βεβχπτισμένους  [1604  R.J 
Pelrus  recusavit  lavari  pedes,  audit  Salvatorem  κατά  τόν  καιρόν  τού  πάθους  τών  φριχτών  μυστηρίων 
dicentem  : Qui  lotus  est , non  indiget  Ut  iterum  ήξίωσεν9,  ουχ  α*  μετχδούς  τού  άχράντου  σώματος 
lavetur tSed  et  mundus  tOtUS}et  COS  mundi  estis  k.  αυτοΤς  καί  τού  αίματος,  εΐ  μη  τό  *0  τέλειον  αύτοΤς 
Unde,  858 b qui  Joannis  baptismate  suo  tempore  τό  ’Ιωάννου  έκεχάριστο  βάπτισμα.  'Αλλά  καί  8τε  Πέ- 
baptizatUS  erat,  secundo  baptismate  non  indi-  τρος  νίψασθαι  τούς  πόδσς  παρητεΤτο  H,  άκούει  παρά 
guisse  ostenditur  : et  facultatem  habuisse  illo  τού  Σωτηρος  * 'θ  λελουμένος  ού  χρείαν  εχει  πάλιν 
baptizatos  reddere  mundos.El  vero  sic  Eulogius,  λούσασθαι,  άλλ’  Ιστι  καθαρός  όλος  * καί  ύμεΤς 
cum  plurimi  Patres  ostendant  Joannis  baptisma  καθαροί  έστε.  Δι'  ών  **  καί  ότι  ού  οεΤται  δευτέρου 
omnino  fuisse  imperfectum.  βχπτίσματος  ό τό  ’Ιωάννου  έν  καιρφ  βαπτισθείς  t3 

βάπτισμα  έπιδείκνυται,  καί  δτι  δίνχαιν  είχε  καθαρούς  άποφαίνειν  τούς  βεοαπτισμένους  14  αύτό.  ’Αλλ’  οδτω 
μέν  ό Εύλόγιος.  τών  πλείστων  Πατέρων  άτελές  δι*  ?\ου  τό  ’ίωάννου  βάπτισμα  δεικνύντων. 

Quod  dictum  est  in  Actis1  de  iis  qui  baptismum  "Οτι  τό  έν  ταΤς  Πράξεσιν  είρημένον  περί  τών 
Joannis  accepissent:  His  auditis, baptizati  sunt  in  έχόντων  τό  Ίωάννου  βάπτισμα,  [880  Η.]  δτι  Άκού- 

1 Joan  IV,  1.  i Malth.  ni,  13.  k Joan.  xiii,  10.  1 Act.  xix,  5. 

VARIAS  LECTIONES. 

96  αυτού  add.  B.  97  ούκ  άπαξιώσας  αύτό  βαπτισθήναι  B : βαπτισθήναι  αύτό  ούκ  άπάξιώσας  ζ".  98  δήλον  Β : 
δηλόν  έστι  ζ\  99  γενόμενος  Β : γινόμενο;  ζ".  1 τοΤς  τότε  βαπτιζομένοις  vulgo  post  τελείωσις  ponunt.  9 τής 
είς  Χριστόν  γνώσεως  ol  βαπτιζόμενοι  Β : οί  τότε  βαπτιζόμενοι  τής  είς  Χριστόν  γνώσεως  ζ\  3 διά  τού  σταυ- 
ρού έδοξάσθη  Β : έδοξάσδη  διά  τού  σταύρού  ζ*.  4 άνεδίδαξαν  Β:  έδίδαςαν  ζ*.  6 τό  — βαπτισμα  Β : τφ 

— βαπτίσματι  ζ^.  8 8χι  7 παραδεόωκώς  Β ϊ δεδωχώς  8 καί  άλλαχόθεν  add.  Β.  9 χών  φριχτών  μυ- 
στήριον ήξίωσε  Β : ήξίωσε  τών  φριχτών  μυστηρίων  ζ“.  10  τ'0  unie  τέλειον  add.  Β.  **  νίψασθαι  τούς  πο- 

δας  παρητεΤτο  Β I παρητεΤτο  τούς  πόδας  νίφασθαι  ζ“.  ών]  δ videtur  esse  in  Β.  δτι  ού  δείται  δευτέ- 
ρου Β.  ό τό  Ίωάννου  έκ  καιρφ  β.  β.]  ού  οεΤται  δευτέρου  β.  δς  τό  Ίωάννου  έν  καιρφ  β.  β.  Β:  δτι  ό τού  Ίωάν- 
νου  εν  καιρφ  β.  β.  ού  δεΤται  δευτέρου  β.  ζ“  tt  καθαρούς  άποφαίνειν  τούς  ζ.  αύτό  Β : τού;  β.  αύτό  άποφαίνειν 
καθαρούς  £”· 


333  SlBLIOTflECA.  — COD.  CCLXXX.  334 

σβντες  δέ  έβα πτίσθησαν  et<  τύ  όνομα  τον»  Κυρίου  A nomine  Domini  Jesu,  hoc  est,  inquit,  quia  bap- 
Ίησού,  τοιούτόν  έστι,  φησίν,  δτι  έβαπτίσθησαν  κατά  tizati  Sunt  juxta  traditionem,  doctrinamque  Do- 
την  παράδοσιν  καί  διδασκαλίαν  τού  Κυρίου  'ιησού,  mini  Jesu.  Quare  et  alibi  cum  dicit : In  Christo 
ώστε  καί  αλλαχού,  δταν  λέγη,  δτι  είς  Χρίστον  ή vel  in  tnorle  Christi  bup tizati  SUllt  eumdem 
είς  θάναιον  του  Χριστού  έβαπτίσθησαν,  την  sensum  debemus  inlelligere  significari  : hoc  est, 
αύτην  Iwoiav  όφείλομεν  IwoeTv  δηλούσΟαι,  τουτ-  in  nomine  Patris  et  Filti  et  Spirilus  sancti 
έστιν  δτι  είς  τύ  όνομα  τού  Πατρύς  κα'ι  τού  Πού  και  baptizat  i SUnt.  Sic  enim  docuit  et  tradidit  JeSUS 
τού  Αγίου  Πνεύματος  έβαπτίσθησαν.  Ουτω  γάρ  ChrislUS  DominU8  ΠΟβΙβΓ,  Ut  baptisma  fieret, 
έδίόαξε  καί  παρέδωκε  βαπείζειν  6 Κύριος  ήμών 
'Ιησούς  Χριστός. 

"Οτι  φησίν,  *ο  'Απόστολος  πλέον  τι  της  συμπα-  Apostolus, inquit,  majorem  quamdam  commise- 
Θείας  Ινδειχνύμενος  περί  τούς  μήπω  45  πεπιστευ·  rationem  ostendens  erga Israelilas, qui  ndndum  ere- 
κότας  Ίσραηλίτας  φησίν,  Ηύχόμην  γάρ  αύτος  έγώ  diderunt,  ait : Optabam  enim  ego  ipse  anathema 
ανάθεμα  είναι,  καί  4ξής  16,  Αντί  τού,  ηθελον,  φησίν,  esse  n,etc.,hoc  est, Cupivi, inquit, ego  condemnari, 
έγώ  iv  κατακρίσει  γενέσθαι,  μόνον  tva  έπέστρεψαν  solum  ut  converterentur  filii  Israel  ad  Dominum, 
ol  υιοί  #ΐσραηλ  έπί  τύν  κύριον.  "Οτι  Παύλος,  τρη-σι,  β Paulus,  inquit,  timens  Galatarum  casum,  siiiTimeo, 
δεδοικώς  τήν  Γαλατών  Ικπτωσιν,  Φοβούμαι  μή  πως  ne  forte  sine  causa  laboraverim  in  vobis  ·.  Deinde 
είκή  κεκοπίακα  είς  υμάς,  φησίν*  είτα  έπάγει  * subdit  : Estote  SlCUt  ego,  et  e§0  sicut  VOS.  0 SUm- 
Γίνεσθε  ώς  έγώ,  δτι  χάγώ  ώς  ύμεΤς.  "α  συμπά-  mamApostoli  commiserationem,  quffi  tantum  se 
θεία  Αποστόλου,  τοσούτον  συγχαταβαίνουσα  δσον  ol  demittit, quantum  peccatores  ceciderant, ut  demis- 
Αμαρτήσαντε;  87  καταπεπτώκάσιν,  ΐνα  τη  συγκατι-  sione  lapSOS  ad  proprium  8tatum  reduceret!  Filioli, 
βάσει  τού;  πεσόντας  είς  τύ  olxitov  μέτρον  έπαν-  inquit,  Apostolus  lapsos  VOCat,  QUOS  se  iterum  pa- 
αγάγη.  "Οτι  τεκνία,  φησίν,  6 'Απόστολος  τούς  παρα-  Γ6Γ6  dicit, donec  formetur  in  illis  ChrtStUS  P.TaleS 
πεσόντας  λέγει,  ούς  καί  ώδίνειν  πάλιν  φησίν,  et  Joannes  filiolos  VOCat:  Scrtbo  VoAis, inquit, /!/t0- 
ά/ρις  ού  μοροωθη  Χριστός  έν  αύτοΐς.  Τούς  τοιού-  1%, quoniam  remittuntur  vobis  peccata  propter  ttO- 
τους  καί  ό 'Ιωάννης  τεκνίχ  καλεΐ  48,  Γράφω  ύμΤν,  men  ejus  8. Postquam  ?ero  conversione  [virtutibus] 
λέγων  19,  τεκνία,  ότι  άφέωνται  6μΤν  αΐ  άμαρτίαι  perfecti  essent,  non  amplius  eos  filiolos  vocat,  sed 
διά  τύ  όνομα  αυτού.  "Οταν  δέ  λοιπύν  διά  της  patres  et  fratres. Addit  enim  : Sortio  vobis, patres, 
Επιστροφής  τελειωθώσιν,  ούκέτι  τούτους  καλεΤ  τεκνία,  quia  cognovistis  eum,qui  ab  initio  est, SCribo  vobis, 
άλλα  πατέρας  καί  αδελφούς  * έπ·  φέρει  γάρ  "Εγραψα  udolesce  η te  s,quia  vicistis  malignum  '.Proferunt, 
ύμΤν,  πατέρες,  δτι  έγνώκατε  τον  άπ*  Αρχής  * Ιγρα- ^ inquit, Novatiani  dictum  Apostoli  hoc  \ Eosqui  se - 
ψα  ύμτν,  νεανίσκοι,  δτε  νενικ/,κατε  τον  πονηρόν,  me I sunt  illuminati,  gustaverunt  etiam  tt59o  do- 
"Οτι  προφέρουσι,  φησίν,  ol  άπο  Ναυάτου  τύ  άποστο-  num  coeleste, et  participes  facti  sunt  Spiritus  san- 
λικόν  βητύν  τύ  φάσκο»  20,  Αδύνατον  τούς  cti,  gustaverunt  nihilominus  bonum  Dei  verbum, 
άπαξ  φωτισΟεντας,  γευσαμένους  τε  *2  τής  δω-  et  prolapsi  $unttr ur$US  renovari  ad  pCBnitetltiam*, 
ρεάς  τής  έπουρανίου  καί  μετόχους  γεγονότας  et  quod  ad  Hebrteos  scribit  credentes,  patet  ex  )p- 
Πνεύματος  άγίου  χαί  χαλύν  γευσαμένους  βήμα  28  SIS  verbis  Epistolae:  ifliO  νβΓΟ  plurimi  exJudseis  fi- 
θεού  χαί  παραπεσόντας  πάλιν  Ανακαινίζει  είς  delibue,  et  ad  Christum  accesserunt,  et  legem  Ju- 
μίτάνοιαν,  καί  έξής  85,  Τούτο  δέ,  φησίν,  δτι  μιν  daicam  servarunt, ideoque  diversis  usi  sunt  baptis- 
πρδς  'Εβραίους  γράφει  πεπιστευχότας  δήλον  έξ  αύ-  matis.  Ad  illos  igitur  se  convertens  PaulliS, et  a Cffi- 
των  των  τής  επιστολής  βητών  * πλήν  οϊ  γε  πλεΤστοι  teris,  excepto  uno  baptismo,  60S  dehortatus,  hoc 
των  τότε  πεπιστευκότων  'Ιουδαίων  καί  τψ  Χριστφ  dixit.  Nequaquam  vero  poenitentiam,  quod  absit ! 
προσεήσαν  καί  τάς  νομιχάς  χαί  'Ιουδαϊκά;  παρατη-  quam  sspe  alias  prodicavit,ut  auferret. Quod  ergo 
ρήσεις  τά<  πλείστας  έφύλαττον,  διύ  χαί  διάφοροι;  jam  dixit,  tale  est : Impossibile  esi  eos  qui  illuini— 
ΐχρώντο  βαπτίσμασι.  Πρύς  γούν  Ικείνους  άποτεινό-  nati  sunt,  iterum  secundum  baptisma  exspectare, 
μένος,  φησίν,  6 θεσπέσιος  Παύλος,  χαί  τών  άλλων  Semel  enim  Christus  in  consummatione  sneculo- 
παρά  τύ  Iv  βάπτισμα  τούτους  άπάγων,  Ιφησε  τύ  urum  passus  est, unde  et  in  morte  ejus  baptizamur: 
βηχύν,  ούχί  δέ  (μή  γένοιτο)  τήν  μετάνοιαν,  6 πολλά-  Consepulti  enim  sumus  illi  in  baptismo , et  simul 
χού  ταύτην  καί  πολλάκις  κηρύξας.  "ο  γούν  λέγει  διά  resurreximus ι. Qui  enim  quaerit  servare  baptisma- 
τού  βητού,  τοιούτον  έστιν  * Αδύνατον,  φησί,  τούς  ia  legis,  iterum  Filium  Dei  crucifigit,  et  ostentui 
άπαξ  φωτισθέντας  [1605  R.]  πάλιν  δεύτερον  βά-  habet  semel  crucifixum. Si  vero  essent  pluresbap- 
πτισμα  προσδοκάν.  "Απαξ  γάρ  6 Χριστός  έπί  συν-  tismi,oportuissetChristum etiam  SffipIuS  pati:  nunc 
τελείφ  τών  αΙώνων  Ιπαθεν.  "οθεν  καί  είς  τύν  θάνατον  vero  semel  passus,  non  manu  factum  sanctuarium 

“Rom.vijS.  nRom.ix,  5.  *Gal.  iv,  11.  p ibid.  19.  «IJoan.  n,  12.  ribid.l3.  · Hebr. 
vi,  4.  ‘Rora,  vi,  4. 

VARI/E  LECTIONES. 

16  μήπω  B : μηδεπω  ζ\  86  |ξής,  ut  Solet,  B : τά  έξής  ζ“.  Π άμαρτήσαντες  Β : ήμαρτηκότες  28 
γράφω.  2·  λένων)  libri  γράφων  — λέγω.  20  Αδύνατον  add.  Β.  τε  Β : δέ  ζ'.  22  καλόν  — βήμα 

Β : καλών  — ρημάτων  ζ*.  25  έξής.  Τούτο  δέ,  φησίν  add·  Β# 


335  ΡίΙΟΤίί  ΡΑΪΚΙΑΙΙΟΗΛ  CP.  336 

intravit, sed  in  ipsum  C<Blum,nunC  at  appareret  CO-  A αύχού  βαπτιζύμεθα  * Συνετάφημεν  ούν  αύτψ  τψ  ** 
ram  Deo  pro  nobis.  Impossibile  esi  igitur  eos,  qui  βχπτισμψ  καί  συνηγέρθημεν.  *o  γούν  ζητών  φυ- 
eemel  illuminati  eunt  in  morte  ejus,  secundo  vel  λάττειν  τα  νομικά  βχπτίσματα  [881  H.|  Ανασταυροί 
saepius  baptizari,  et  conari  iterum  crucifigere  Fi-  τύν  τίύν  τού  θεού  κα*  παραδειγματίζει  τύν  Απαξ 
lium  Dei. Accusat  igitur  Judaeos,  qui  hoc  audeant,  σταυρωθέντχ.  Et  δ’  ήν  πλείω  βχπτίσματα,  εδει  καί 
et  ad  legis  baptismata  revertuntur,  quae  animam  τύν  Χριστύν  πολλάκις  παθείν.  Νυνί  δέ  άπαξ  πεπον- 
mundare  non  valent, ideoque  dicit : Cum  deberetis  θώς  ούχ  εις  χειροποίητα  αγία  είσήλθεν,  άλλ’  είς  αύ- 
magistri  esse  propter  tempus,  rursum  indigetis  ut  τύν  τύν  ούρανύν,  νύν  Ιμφανισθήναι  τψ  προσώπφ  τού 
VOS  doceamini  quce  sint  elementa  exordii  sermo-  θεού  ύπερ  ήμών.  Αδύνατον  ούν  τούς  άπαξ  είς  τύν 
num  Dei  u,etc.  Elementa  aatem  exordii  sermonis  θάνατον  αύτού  φωτισθέντας  έκ  δευτέρου  ή *5  και 
Dei  est  Dei  cognitio:  Ut,  oportet  accedentes  ad  πλεονάχις  βαπτίζεσθχι  καί  Αν  ασταυρουν  πειράσθαι 
Christum  primum  peccatis renuntiare,quibuscon-  τύν  Τίύν  τού  Θεού.  ’Εγκχλετ  γούν  τοίς  'ίουδαίοις  τούτο 
Stringebantur, hoc  est  sejungi  ab  operibus  mortuis,  τολμώσι  καί  έπί  τά  νομικά  έπανιούσι  βχπτίσματα, 
Secundo  redemptionem  priorum  peccatorum  per  A ού  δύναται  ψυχήν  χαθχρίσαι.  Διο  καί  φησιν  · ’Οφεί- 
baptismum  accipere, et  hoc  in  fiderecipientesdoc-  λοντες  εΤναι  διδάσκαλοι  διά  τον  χρδνον,  πάλιν 
trinam  discere.Quid  nimirum  Judaicum  fuerit,quid  BXP^tav  έχετε  τού  διδάσ/ειν  υμάς  τίνα  τά  στοιχεία 
vero  salutare?  Deinde,  progressione  facta,  dignos  της  άρχης  των  λογίων  τού  Θεού,  καί  έξης  Στοι- 
reddi  adventu  sancti  Spiritus,  quid  per  impositio-  χεία  δέ  της  Αρχής  τών  λογίων  τού  Θεού,  ή είς 
nem  manuum  apostolorum  fiebat, docerique  ttSOt  αύτύν  έπίγνωσις.  OTov  τούς  προσιύντας  τψ  *β  Χριστψ 
mortuorum  resurrectionem, ac  futurum  judicium,  δεί  πρώτον  άποστήνχι  τών  Αμαρτημάτων  οίς  ένεί- 
Haec  igitur  doctrina  initium  disciplinaecredenlium  χοντο,  τουτέστιν  Αναχωρεϊν  τών  νεκρών  έργων,  δεύ- 
eSt.Quam  cum  a Judaeis  oriundi  receperint,  et  re-  τερον  την  Απολύτρωσιν  τών  προτέρων  Αμαρτημά- 
ceplam  alios  docere  debuerint,  et  illos  perfectos  των  διά  τού  βαπτίσματος  δέξασθαι,  καί  δεξαμένους 
reddere,  ipsi  contra  iterum  disciplina  indigent,  έν  πίστει  τούτο  βχπτισμών  διαφοράς  27  διδαχήν  μαν- 
Verumtamen, inquit, etsi  tales  estis, Ut  rursum  dis-  θάνειν,  τούτο  μεν  τίνα  ήν  τά  Ιουδαϊκά,  τ£  δε  τύ 
cere  debeatis  quaenam  sint  elementa  exordii  ser-  σωτήριον,  είτα  κατά  προκοπήν  ίύντας  Αξιούσθχι  τής 
monis  Dei, nos  non  rudimenta  fidei  iterum  vos  do·  τού  πχνα  (ίου  Πνεύματος  έπιφοιτήσεως,  ήτις  διά  της 
cebimus.Ait  enim:  Quapropter  intermittente*  in - έπιθέσεως  τών  χειρών  τών  Αποστδλων  έγίνετο  ·8,  δι- 
ehoattonis  Christi  sermonem, ad  perfectionem  f e-  δάσκεσθχί  τε  την  τών  νεκρών  Ανάστασιν  καί  τύ 
ramur  *.  Non  oportet  iterum  VOS  reducere  ad  ele-  μέλλον  κριτήριον.  Αύτη  τοίνυν  ή διδασκαλία  Απαρχή 
mentainitii,ne  videamuraliud  fundamentum  jace-  cx^  τ“*ν  πιστευάντων  μαθήσεως  γίνεται.  *Ήν  ο\  έξ 
re. Ait  enim:  Non  rursum  jacientes  fundamentum  'Ιουδαίων  δεξάμενοι,  καί  τψ  πολλψ  χρδνψ  διδάσκαλοι 
poenitentiae  ab  operibus  mortuis,  et  fidei  ad  Deum,  έτέρων  δφείλ οντες  είναι  καί  τελειούν  Αλλους,  αύτοι 
baptismatum  doctrinae , impositionis  quoque  ma-  μαθήσεως  πάλιν  δέονται.  Άλλ’  δμως.  φησιν,  εΐ  χαι 
nuumxesurrectionismortuot  umet  judicii  oeterntx . αύτοί  γεγδνατε  ώστε  πάλιν  δεΤσθχι  μαθεϊν  τίνα  τά 
Rocig\lurs\$n\(lC3iii]l\lA:Quaproplerintermitlen-  στοιχεΤα  τής  Αρχής  τών  λογίων  τού  Χριστού,  Αλλ* 
tes  incho altanis  Christi  sermonem,  elc.,  et  illud  : ήμεϊςούτην  Αρχήν  πάλιν  τής  πίστεως  ύμάς  έκδί- 

Et  hoc  faciemus^si  quidem  permiserit  Deus. Ejus-  δάξομεν  29.  Φησί  γάρ  · Διδ  Αφέντες  30  τύν  της  Αρχής 
dem  sensus  est,non  amplius  incipiendum  a doctri-  τού  Χριστού  λδγον,  έπί  την  τελειότητα  φερώμεθα. 
na  elementaii  vobis,  quam  initio  baptizati  didice-  Ού  χρή  γάρ  ήμάς  31  πάλιν  είς  τά  στοιχεία  τής  Αρχής 
runt,sed  ad  perfectionem  feramur.Etsi  eilim  lapsi  Ανάγειν  ύμάς,  Ινα  μή  δόξωμεν  πάλιν  Ετερον  θεμέ- 
estis,non  potestis  fundamentum  fidei  iterum  reci-  λιον  καταβάλλεσθαι  * καί  γάρ  φησι  ' Μή  πάλιν  θεμέ- 
pere, nec  baptisma  secundum, neque  manuum  im-  λιον  καταδαλλδμενοι  [μετανοίας  32]  άπύ  νεκρών 
positiones.Sic  igitur  omittit  elementalem  illam  do-  έργων  καί  πίστεως  έπί  Θεύν,  βαπτισμών  διδα- 
ctrinam  Paulus, et  ad  perfectionem  venii, Salvatoris  χής,  έπιθέσεώς  τε  χειρών,  Αναστάσεως  τε  νεκρών 
sacerdotium  narrans.  Et  hoc  si ngulatim  prosequi-  p καί  κρίματος  αΙωνίου»  Τούτο  τοιγαρούν  δηλοϊ  τύ, 
tur.et  quomodo  secundum  ordinem  Melchisedech  Διύ  Αφέντες  τύν  τής  Αρχής  τού  Θεού  λδγον,  και 
Dominus  sit  sacerdos.  Sententia  igitur  dicti  Apos-  έξής.  Τύ  δέ  * Καί  τούτο  ποιήσομεν,  Εάν  έπιτρέπη 
toli, llt  saepe  diximus  (etsi  illud  pro  se  adducant),  ύ Κύριος,  είς  τύν  αύτύν  συντρέχει  νούν,  τύ  μηκέτι 
pro  Novatianis  non  facit, sed  ostendit  eum,  qui  se-  φησιν,  Απάρχεσθαι  τής  στοιχειώδους  διδασκαλίας 
mei  illuminatus  sit,  non  indigere  secundo  baptis-  ύμίν,  ήνπερ  κατ'  Αρχάς  οί  τψ  βαπτίσματι  προσιόν- 
Π10, Qui eilim  lotus  est,utDowinaS!kil,nonindiget  τες  έδιδάσκοντο  * άλλ*  έπί  τήν  τελειότητα  άναγώμεθα. 
ttisi  Ut  pedes  lavet  hoc  est,  non  iterum  baptis-  Et  γάρ  καί  ώλισθήσατε,  Αλλ’  ούν  33  ού  δύναοθε  Θε- 
mate  indiget  postquam  peccavit,  sed  Ut  lacry-  μέλιον  πίστεως  πάλιν  δεχέσθαι  ούδε  βάπτισμα  δεύ. 

• Heb.  ν,  12.  ν Heb.  vi,  1.  * ibid.  3.  x Jan.  χιιι,  10. 

VARIiE  LECTIONES. 

*A  χψ  add.  B.  *3  ή B.  : εΐ  ζ".  20  τίρ  om.  B.  27  έαπτισμών  διαφοράς  add.  B.  28  έγίνετο  B : έγέ- 

νετο  ς·.  29  έδιδάξαμεν  Β.  30  Αφέντες  vnlgO  post  λάγον  ponunL  Μ ύμάς  B.  omisso  p&ulo  post  ύμάΓς. 

3*  μετανοίας  om.  B.  33  ούν  add.  B. 


337 


BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXX. 


338 


npov  o j 3ι  χειρών  Επιθέσεις.  Ούτως  ούν  άφίησι  A mis  pedes  laventur, hoc  est  carnis  gressus. Domini, 
ταύτην  την  34  στοιχειώδη  διδασκαλίαν  ό Παύλος,  καί  inquit, praeceptum  : In  quamcunque  civitatem  in - 
έπί  την  τελειότητα  έρχεται,  την  Ιερωσύνην  του  Σω-  tmveritis  *,  et  SUSCeperint  VOS,  manducate  qua 
τηρος  ^ηγούμενος,  xxi  ταύτην  χατα  μέρος  διέξεισι,  apponentur  vobis  [nihil  dijudicantes]  * , convenit 
κιί  όπως  χατα  την  τάξιν  [882  Η.)  Μελχισεδέκ  τυγ-  Cum  illo  ApoSloIt : Stquis  VOCat  VOS  tfl fidelium,  et 
χάνει  δ Κύριο;  άρχιερεύς.  Τδ  τοίνυν  ζούλημα  τού  vultis  ire, omne  quod  Vobis  apponitur, manducate, 
άπο  σχολικού  βητού,  ώς  πολλάκι;  ειρηται,  ούδεν  (καν  nihil  540α  interrogantes  b . 
αυτδ  προφέρωσι)  τοΤ;  ΝαυαχιανοΤς  συμφωνεί,  [1608  R.]  άλλα  θεσπίζει  τδν  άπας  φωτισθέντα  μη  περιεργάζε- 
σαι Ετερον  33  βάπτισμα.  '0  λελουμίνος  γάρ,  ώς  καί  δ Κύριό;  φησιν,  ούκ  ε/ει  χρείαν  λούσασΟαι,  άλλ* 
ή τούς  πόδας  νίψασθαι  3^,  τουτέστιν,  ού  πάλιν  βάπτισμα  χρείαν  Εχει  μετά  τδ  άμαρτήσαι  δέξασθαι, 
άλλ’  η διά  δακρύων  άποκαθαρθηναι  τού;  πόδας  ήτοι  τά  σαρκικά  διαβήματα.  ‘'Οτι,  φησιν,  ή Κυριακή  kv- 
τολή  ή λέγουσα'  Είς  ήν  δ*  αν  πόλιν  είσέρ^ησθε  καί  δέχωνται  ύμαν,  πάντα  τά  παρατιθέμενα  ύμΤν 
έσθίετε,  μηδέν  άνακρίνοντες,  αυτή  σύνδρομό;  έστι  τψ  άποστολιχψ  βητψ,  έν  ψ φησιν  Εί  δε  τις  χαλεΤ 
υμάς  τών  άπιστων  χαι  βούλεσθε  'πορεύεσθχι,  παν  τδ  παρατιθέμενον  ύμΤν  έσθίετε,  μηδέν  άνα- 
κρίνοντες· 

*0:ι  φησιν,  ’Αντιπίπτοντες  (Λ  άπδ  Ναυάτου  τή  B Novatiani explicationi  priusallatijdictirepugnan- 
αναπτύξει  τού  προειρημένου  βητοϋ  περί  τών  δεύτε-  les,de iisintelligiasserunt,quisecundum  baptisma 
ρον  έπιζητούντων  βάπτισμα,  φασίν  ου  περί  δευτέρου  requirunt, Qon  autem  de  secundo  baptismate. Im- 
βχπτίσματος  τούτο  εΐρήσθαι  · είς  μετάνοιαν  γάρ,  possibile  enim  esse  ait  per  poenitentiam  renovari 
φασιν  37 ? εφησεν  ά/αχαινίζεσθαι  τούς  άπαξ  φωτι·  eos, qui  semel  illuminati  sint,  ot  postea  lapsi,  non 
σθέντας  και  παραπεσόντας  αδύνατον  είναι,  ούχΐ  είς  autem  per  baptisma.  Baptismus  autem  a poenitentia 
βάπτισμα  · βάπτισμα  δε  καί  μετάνοια  πάντη  διέστη-  multum  differt.  Baptismus  enim  donum  et  gratia 
χε  * τδ  μεν  γάρ  δωρεά  χαι  χάρις  έστί  καί  άφεσις  est, et  felix  peccatorum  remissio  ; poenitentia  vero 
άταλαίπωρος  τών  Ημαρτημένων,  Η δε  μετάνοια  χα-  miseratione,  lacrymis,  et  labore  suum  opus  per- 
μάτφ  χαί  δάχρυσι  και  έλέψ  38  τδ  οΐχείον  Ιργον  πε-  agit . Sic  quidem  illi  dicunt,  et  nusquam  baptisma 
ραίνει,  ούτω  μέν  ΙκεΤνοι  φασι,  καί  8τι  ούδαμού  τδ  vocari  poenitentiam  inveniri : quod  vero  dicunt, 
βάπτισμα  χαλούμενον  εύρομεν  μετάνοιαν.  ’ο  δέ  φη-  lieet  mullum  inter  se  baptismus  et  poenitentia 
σιν  30  ώς  εί  καί  πολλή  διαφορά  μεταξύ  βαπτίσματος  differant,  ostenditur  tamen  ante  baptisma,  et  post 
καί  40  μετανοίας,  άλλ*  ούν  δείχνυται  δτι  καί  πρδ  baptisma  poenitentiae  nomen  usurpari  Si  quis  enim 
τού  4i  βαπτίσματος  καί  μετά  τδ  βάπτισμα  τδ  της  priori  vitae  rationi  non  renuntiat,  et  vitam  quaecre- 
μετανοίας  άνομα  παραλαμβάνεται.  El  γάρ  τις  μή  q denti  conveniat  ante  oculos  posuerit, sicque  ad  bap* 
άποτάξηται  43  τφ  προτέρψ  βίψ,  καί  πολιτείαν  άρ-  tisma  accesserit,  frustra  accedit,  de  prioribus  im- 
μοζουσαν  τψ  πιστφ  πρδ  όφθαλμών  θείη,  καί  ούτω  probe  factis  non  poenitendo, el  conversionis  vitae  in 
τφ  βαπτίσματι  προσέλθοι,  μάτην  προσέρχεται,  meliusnutlam  rationem  habendo. Sic  igitur, etsi  va- 
άμετανοήτως  εχω>  έπΐ  τοίς  πρώην  αύτψ  πεπονηρευ-  ria  est  poenitentia, tamen  ante  baptismum  babetlo- 
μένοις,  καί  πρδς  επιστροφήν  'άμείνονος  βίου  ούδένα  cum  considerationis,et  post  baptismum. Poenitenti- 
ποιούμενος  λόγον,  ούτως  ούν  tl  και  διάφορος  Η am  igitur, quae  baptisma  pracedit,impossibile  est, 
μετάνοια,  αλλ’  ούν  καί  πρδ  τού  βαπτίσματος  Εχει  inquil,ilerare,quia  baptisma  nemo  potest  secundo 
χώραν  έννοεΤσθαι  χαί  μετά  τδ  βάπτισμα.  Τήν  γούν  accipere.  Sic  et  Joannee  baptizans, quando  Christi 
μετάνοιαν  την  πρδ  τού  βαπτίσματος  Αδύνατον  έκ  discipulos  baptizat,  i\c\V.Eqo  quidem  VOS  baptizo 
δευτέρου  φησι  χατεργασθήναι  43,  8τι  μηδε  τδ  βά-  in  aquac  ad  poenitentiam;  el  iterum  : Facite  vobis 
πτισμα  δυνατόν  έστι  δεύτερόν  τινα  δέξασθαι.  Ούτω  fructus  dignos  pocnitentiCR  d,  videlicet  poenitentiae 
και  δ 44  Ιωάννης  βαπτίζων,  δτε  χαί  τούς  τού  Κυρίου  per  baptismum.  Et  Coryphaeus,  inquit,  Judaeis  lo- 
μαθητάς  έδάπτισε,  λέγει  · Έγώ  μεν  ύμδ;  βαπτίζω  quens  de  iis,  quae  in  Christum  contra  legem  admi- 
kv  υδατι  σίς  μετάνοιαν,  χαί  πάλιν  τοΤς  δχλοις  · sissenl:quandocompunctidoctrinadixerunt:Quirf, 
Ποιήσατε  ΗμΤν  καρπούς  άξίους  τής  μετανοίας, f aciemus,oiri  fratres*!  Panitentiam, inquit, 
δηλονότι  τής  κατ’  αύτδ,  φησί,  τδ  βάπτισμα  μετά-  ogile%  et  baptizetur  unusquisque  vestrum  in  nomi· 
νοίας.  Και  δ κορυφαίος,  φησί,  τοΤ;  Ιουδαίοι;  43  δια-  ne  Patrisset  Filii , el  Spiritus  sancti9,  eteaetera. 
λεγόμενος  περί  τών  εί;  Χριστδν  αύτοΐς  παράνομη-  Quare  poenitentiae  vox  nihil  eorum  quae  voluerunt, 
Οέντων,  δτε  κατανυγέντε;  τή  διδασκαλία  είπον  · τί  tribuil Novatianis. Quod  dictum  est  a Simone  Mago 
ποιήσομεν,  άνδρες  Αδελφοί ; εφη  αύτοτς,  Μετανοή-  coryphaeo  Petro:  Precamini  vospro me  apud  Deum 
σατε,  χαί  βαπτισθήτω  Εκαστος  υμών  έν  τψ  όνό-  ut  nihil  ventat  SUper  tiie  borum  qu(Z dixistis* , non 

* Mattb.  x,  11.  · Luc.  x,  6.  b I Cor,  x,  52.  · Malth.  hi,  II.  d Luc.  in,  8.  « Act.  ii,  28.  f 
Aci.  vili,  34. 

VARLE  LECTIONES. 

34  ταύτην  τήν  B : την  τοιαύτην  ζ*.  33  έτερον  B I δεύτερον  ζ".  36  νίψασθαι  add.  Β.  37  οασίν] 
libri  φησίν.  38  έλέψ  χαί  δάχρυσι  χαι  καματφ  ζ".  3Θ  φησιν  Β : φασιν  ζ".  40  χαί  post  βαπτ.  et  **  τού 
idd.  Β.  4*  άποτάξηται  Β : άποτάξεται  ζ*.  43  χατεργασθήναι  Β : κατεργάσασθαι  ζ".  44  δ add.  Β.  43 

'Ιουδαίοι;  Β : άποστόλοις  ζ". 


339  PHOTII  PATRIARCHjE  CP.  340 

erat, inquit, poenitentiae,  nec  ex  allectu. Nam  pre  · A μάτι  Ιησού  46  Χριστού,  καί  έξης.  [883  Η.]  K*i 
cati  essent, et  veniam  dedissent. Vidit  vero  magis  μυρία  Αλλα.  Ώστε  ή της  μετανοίας  λέξις  ουδέ*  ών 
Petrus, Spiritu  sancto  revelante, mentem  illiussub-  έβούλοντο  δίδωσι  τοΤς  Ναυχχια*οτς.  Όχι  χο  παρά  τού 
sannationem  esse  et  fraudem. tt40b. An  ignoratis  Σίμωνος  χοϋ  47  Μάγου  είρημένον  χψ  χορυφαίψ  Πέχρψ  * 
quia  quicunque  bcptizati sumus  in  Christo  JesU,  Αεήθητε  ούν  δμεΤς  ύπέρ  έμού,  8πως  μηδέν  έπελθ^ 
in  morte  ipsius  baptizati  sumustfln  Christo  Jesu  μοι  ών  είρήχχχε,  ούχ  ήν  μετανοίας,  φησίν,  ούδέ  έ* 
baptizari  significat,  secundum  praeceptum  et  tra-  διαθέσεως  · ή γάρ  Sv  καί  έδεήθησχν  χχί  συγγνώμη* 
ditionem  Jesu  Christi  baptizari:  hoc  est  in  Patre,  μεχέδωχαν.  Είδώς  δε  μάλλον  έξ  Αγίου  Πνεύματος  χά 
et  Filio,  et  Spiritu  sancto  ; illud  autem  : In  morte  τής  διανοίας  δ πέχρος,  ώς  χλεύης  Απάτης 
ipsius,*] ρο  demonstrantes  in  baptismate  mortem  χ«  έχείνου  παρέδρχμε  βήματα.  *θχι  χού  · "Η  Αγ- 
ejus.Quod  proferunt  Novatiani : Voluntarie  enim  νοέτχε  8χι,  8σοι  έβαπτίσθημεν  είς  Χρίστον  Ίη- 
peccuntihisnobis  post  acceptam  notitiam  veritatis,  σούν,  είς  xbv  θάνατον  αύχού  έβαπτίσθημεν  ; το 
jam  non  relinquitur  pro  peccatis  hostia,  terribilis  μέν  είς  Χριστόν  Ίησούν  βχπτισθήναι  σημαίνω  αν  το 
autem  quoedam  exspectatio  judicii^, etc  Hoc  igitur  χ*χά  τήν  έντολήν  χαί  παράδοσιν  τού  Χριστού 'ΐη- 
dictum  ad  tollendam  poenitentiam  prolatum  dissol-  σού  βχπτισθήνχι,  τουτέστίν  είς  Πατέρα  χαί  Πον 
vitur,cum  aitjhic  non  simpliciter  sacrificium  amo-  B [1609  R.]  **ί  Αγιον  Πνεύμα,  xb  δε  είς  τον  θάνατον 
vet,sed  legis  sacrifici um:et  non  siir  pliciter  inter-  αύτου,  τουτέστι  τυπούνχες  έν  τψ  βιπτίσμαχι  xbv  θά- 
dicit, sed  et  judicium  ultimum  iis  comminatur, qui  νχτον  αύτού  48.  "Οτι  προτεινόμενον  παρά  τοΤς  Ναυχ- 
post  agnitionem  veritatis, el  mystici  sacrificii  frui  χιανοΤς  χό  · 'Εχουσίως  γάρ  ήμών  Αμχρτανόντων 

tionem,  ad  illud  legate  per  vitulos  et  tauros  sacri  μετά  xb  λαβετν  τήν  έπίγνωσιν  τής  [μετανοίας 

ficium  revertuntur.  HaBc  dicendo  ait  Apostolum  χχί]  Αληθείας,  ούχέτι  περί  Αμαρτιών  6πο λείπε- 
avocare  conatum  Judaeos,  qui  jam  Christo  se  ad-  χ»  θυσία,  φοβερά  δέ  τις  έχδοχή  χρίσεως,  χαι  χά 
junxerant,  ab  observatione  legis  Quemadmodum  έξη?,  τούτο  ουν  το  βητ>ν  είς  Ανχίρεσιν  της  μετα- 
ergo  vetat  eos  baptismata  legis  exsequi, sic  et  νοίας  προβαλλόμενον  έπιλύεται,  χαί  φησιν  8τι  έν- 
cruenta  sacrificia. Etenim  Judaei  in  peccatum  lapsi,  χχύθχ  ούχ  Απλώς  θυσίαν  Αποτρέπει,  Αλλά  νομικήν 
primum  quidem  purificabantur, deinde  aqua  ablue-  θυσίαν,  χαί  ούχ  Απλώς  Απαγορεύει,  Αλλά  καί  χρίσιν 
bantur:  denique  offerebant  victimas  pro  peccatis,  έσχάτην  Απειλεί  τοτς  μετά  την  έπίγνωσιν  τής  Αλη- 
a quibus  avocans  illos  Apostolus, terribiles  minas  Θείας  xal  της  μυστικής  θυσίας  τήν  Απόλαυσιν  είς 
affert.Etenim  oportebatvera  victima  semel  in  con-  έχείνην  τήν  νομικήν,  τήν  διά  μόσχων  xal  ταύρων  χε- 
summatione  smculorum  pro  peccatis  oblata, vide-  λουμένην,  έπανιούσι.  Τούτο  λίγειν  φησί  τον  Άπό- 
licet  Agno  Dei  tollente  peccatum  mundi  occiso, non  σχολον  Αφισχφν  σπεύδοντα  τους  'Ιουδαίους,  ήδη 
ampliusreliqua  esse, sed  omnino  cessare  multa  illa  c Χρισχψ  προσεληλυθύτας,  Απο  τής  νομικής  παραχη- 
6t  typica  sacrificia  pro  peccatorum  expiatione,  ρήσεως.  "Ωσπερ  ούν  τά  νομικά  βαπχίσματα  κωλύει 
Fieri  enim  non  potest, quemadmodum  idem  Apo-  τούτους  έπιχελεΐν,  ούχω  καί  χάς  ένάίμους  θυσίας, 
stolus  ait, Ut  iterum  sanguis  taurorum  et  hircorum  γάρ  xb  ‘Εβραίων  γένος  Αμαρτάνοντες  πρδτερον 
tollat  peccata,  cum  semel  Agnus  Dei  oblatus  sit.  μέν  ήγνίζοντο,  είχα  βαπχίσμχσιν  Απελούοντο,  xal 
Una  enim  oblatione,  inquit,  consummavit  in  om-  Aoixbv  ήδη  χάς  ύπέρ  τών  ήμαρτημένων  θυσίας  προσ- 
nem  perpetuitatem  eoe  qui  sanctificantur  : quem  έφερον.  ΤΩν  αυτούς  Απάγων  6 'Απόστολος  χαί  τήν 
igitur  ad  modum  impossibile  dixit, sanguinem  hir-  Απειλήν  φοβερά*  έπήνεγκε.  Καί  γάρ  εδει  τής  Αλη- 
corura  et  taurorum  auferre  peccata  mundi,  ad  θινής  θυσίας  Απαξ  έπί  συντελείς  τού  αΐώνος  υπέρ 
eumdem  modum  et  sequentia  dicit:  Voluntarie pet-  αμαρτιών  προσενεχθείσης,  ήχοι  τού  Αμνού  τού  Θεού 
cantibus  nobispostnotitiamveritatisyjamnon  re-  τού  αΐρονχος  τήν  Αμαρτίαν  χού  κόσμου  σφαγιασθέν- 
linquitur  pro  peccatis  h08lial}eic. Etenim  trem en-  χος,  μηχέχι  ύπολελεΤφθαι,  Αλλ’  8λως  πεπαύσθαι  χάς 
dum  sacrificium  corporis  Dei,quoda  nobis  perfici-  πολλάς  xal  χυπιχάς  θυσίας  ύπέρ  Αμαρτιών  προσφε- 
tur, non  varia  sacrificia  producit,  sed  54 Id  com-  ρομένας.  .'Αδύνατον  γάρ,  ώς  αύχύς  6 'Απόστολός 
memoratio  est  hostiae  semel  oblatffi  : floc, inquit,  0 φησι,  πάλιν  αίμα  ταύρων  κα\  τράγων  Αφαιρεΐν 
facite  in  meam  commemorationem  j,et : Quoties - Αμαρτίας,  Απαξ  τού  Αμνού  τού  Θεού  προσενεχθένχος  * 
cunque  enim  hoc  facimus  ,mortemD  omini  annun-  μι$  γάρ  προσφορά  τεχελείωχε,  φησιν,  είς  xb  διηνε- 
tiamus  k.  Haec  omnia  Euiogius  Alexandrinus,  ad  χες  τους  Αγιαζομένους.  K0v  ούν  τρόπον  εΤρηχεν  Αδύ- 
refellendum  Novatianorum  dogma  dixit.  ναχον  αίμα  ταύρων  καί  τράγων  ΑφαιρεΤν  Αμαρτίας, 

xbv  αύτύν  xal  xb  έπαγόμενον  εφη,  8τι  'Εχουσίω;  ήμών  Αμαρχανόντων  μετά  τήν  έπίγνωσιν  τή? 
Αληθείας  ούχέτι  περί  Αμαρτιών  υπολείπεται  θυσία,  κπι  τά  έξής.  Καί  γάρ  καί  ή παρ*  ημών  έπιτε- 
λουμένη  τού  σώματος  τού  49  Κυρίου  φριχτή  τελετή  ού  θυσιών  έστι  διάφορων  80  προσαγωγή,  881  Η.| 

* Rom.  νι,  3.  k Hebr.  χ,  24.  1 ibid.  26.  J Luc.  χχιι,  19.  k I Cor.  xi,  26. 

VARliE  LECTIONES. 

46  'Ιησού  B : τού  Κυρίου  ’ΐτ,σού  47  τού  et  infra  τουτέστι  add.  B.  48  αύτού]  hac  enus  B.  49  τού 
ante  χνρίου  om.  C.  80  διαφόρων  C : και  διαφόρων  ζ". 


341  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXX.  342 

αλλά  τής  άπιξ  προσενηνεγμένης  θυσίοίς  άνάμνησις*  Τούτο  γάρ,  φησί,  ποιείτε  είς  την  έμήν  άνάμνησιν,  καί 
Οσάκις  γάρ  τούτο  πυιούμεν,  τδν  θάνατον  τού  Κυρίου  καταγγε'λλομεν.  Γχυτχ  5*  μέν  6 έξ  *Λλεξανδρείας  Εύλόγιος 
έπ*  ανατροπή  χης  Νχυχτιχνής  δοςης  άντεφησεν· 

*Εκ  τού  γ*  λόγου  58.  A E UbTO  111. 

Ότι  απαγορεύει,  φη»ιν#  δ κύριος  έν  τφ  πβρόντι  Ve  tat*  inquit , Dominus  in  hac  vita  separari  pecca- 
διαχωρίζεαθαι  τους  άμχρτωλους  άπδ  τών  δι-  tores  a justis, el  hoc  patet  ex  parabola, qu®  dicit:  Sir 
χχίώΊ  · καί  τούτο  δηλον,  <ρησίν}  έκ  τής  παραβολής  mile  est  regnum  calorum  homini  seminanti  bonum 
i«;  λέγει  · 'ομοιώθη  ή β**ιλεί*  τών  ουρανών  se  me  η,  ei  reliqua,  usque  ad  illa:  Vis  eamus,  et  colli- 
χνΟρώκψ  σ πείρο  v τι  καλδν  σπέρμα,  καί  τά  έξης,  gamus  iUa?  El  sil:  Non  ,ne  forte  colligentes  zixania, 
Ι»ς  τοϋ  · Θέλεις  ουν  δδ  άπελθόντες  συλλέξωμεν  era  I icetis  cumeissimul  et  triticumisinite  utraque 
αυτά;  ό δέ  φη<πν  · σύ,  μή  ποτέ  συλλέγοντες  τά  erescereusque  ad  messem  l,etc.H«c  igitur  parabo* 
ζιζάνια  έκριζώ?η*<  άμ*  αύτοΤς  τον  σίτον.  'Άφετε  la, inquit, retat  ante  consummationem  saeculi  sepa- 
συναυξάνεσθαι  αυτά  έως  του  θερισμού,  καί  τά  έξής.  rari  peccatoresa  justis, etsi  Novati  morbo  affecti  hoc 
A^xn  ουν  ή παραβολή,  φη»ίν,  άπαγορεύει  πρό  τής  dicant,  seipsos  tanquam  puros  aliis  meliores  judi· 
χοΰ  χίώνος  συντέλειας  διαχωρίζειν  τους  άμαρτωλοΰς  ctnteS.Huc  etiam  pertinet,  quod  Baptista  dixit:  Ctl- 
έπδ  τών  δικαίων,  κάν  ot  τά  Ναυάτου  νοσοΰντες  jus  ventilabrum  in  manu  sua9 et  per mundabit  are· 
χτύχο  λέγωσιν,  ώς  καθαρούς  έαυχούς  κρίνοντες  τών  amsuam^,  elc.Facite  vobis  amicos  de  mammona 
άλλων  άνθρώπων.  Είς  τδ  αύτδ  δέ  άφορφ  καί  τδ  iniquitatis  “, significat, Facite  vobis  amicos,  qui  in 
καρά  τού  βαπτιστυΰ  είρημένον  · Ού  τδ  πτύον  έν  τή  Β mundo  egent,  et  apud  Deum  divites  sunt,  Sdd  Πΐβ- 
χεφΐ  «ΰτσΰ,  καί  διακαθαριετ  τήν  άλωνα  αυτού,  lius  est  illos  comparare  amicos  de  propriis  labori- 
καί  τα  έξης,  καί  μυρία  άλλα.  *Οτι  τδ,  Ποιήσατε  bus:  Honora  enim  Deum  <le  tua  substantia  et  ju-r 
έ χυτοί;  φίλους  έκ  τού  μαμωνά  τής  άδικίας,  atis  laboribuS.Si  ΤβΓΟ  nihil  supersit  6Χ  justis  labo- 
χοιούτόν  Ιτχι  · Φίλους,  φη»ί  51,  ποιήσατε  τους  έν  τφ  ribus,  tunc  quae  ex  iniquitate  collegimus,  iis  eoe 
χάφψ  χούτψ  πενομένους,  πλουσίους  δέ  κατά  Θεόν,  amicos  faciamus  : Mammona  enim  iniquitatis  ha· 
[1612  R.J  ’Αλλ’  άμεινον  μέν  αύτους  κτάσθαι  φίλους  bendi  cupiditatem  vocat.  Tales  aotem  opes  per 
έξ  Ιδίων  κόπων,  τίμα  γάρ  τόν  κύριον  άπδ  σών  δι-  pauperes  accipit  Deus,  si  modo  caveamus  ne  in 
χχίων  πόνων*  εΐ  δε  μή  πρόσεσχι  τά  έκ  δικαίων  posterum  peccemus.  Pulchrum  enim,  etsi  per  ava- 
πόνων,  κάν  γουν  & έξ  άδικίας  συνελέξαμεν,  δι*  δκεί-  ritiae  pecuniam,  amicos  possidere,  ul  cum  vitam 
νων  αύτους  φίλους  55  ποιησώμεθα.  Μαμωνάν  γάρ  reliquerimus,  non  aliam  habentes  vit®  justitiam 
αδικίας  την  πλεονεξίαν  καλεΤ.  Δέχεται  δέ  καί  ταύτα  propter  beneficia  a nobis  in  illos  collata,  in  sua 
άά  τών  πενομένων  δ Θεδς,  άν  μόνον  τού  λοιπού  τδ  nos  tabernacula  eleemosynis  affecti  suscipiant. Si 
αμαρτάνειν  διαφυλαξαίμεθα.  Καλδν  γάρ  κάν  διά  τών  vero  non  ex  mammona  iniquitatis, id  est,avariti®, 
τής  πλεονεξία;  χρημάτων  φίλους  κτάσθαι,  ΐνα  δταν  benefacere  voluerimus,  quomodo  quis  credat,  si 
έχλίπωμεν,  μηδέν  έτερον  εχοντες  ζωτικδν  δικαίωμα,  c accessissent  e propriis  laboribus  nobis  pecuni®, 
δι*  ών  αύτους  εύ  έποιήσαμεν,  είς  τάς  έαυτών  ήμάς  fore  ut  illis  indigentes  commiserando  sublevare- 
εχηώς  ο!  ήλεημένοι  δποδέςωνται.  El  δέ  μηδν  έκ  τού  mus?  Si  enim  his  quaB  sine  molestia  laboreque 
μαμωνά  τής  άδικίας  ήχοι  τής  πλεονεξίας  εύ  ποιεΐν  justo  facile, et  avara  manu  nobis  accesserunt,adeo 
ίΟιλήαομεν,  πώς  άν  πιστευθείημεν  8χι  εΐ  προσήκαν  facile  paratis,  et  alienis  revera,  nulli  pauperi  be- 
t;  ol/είων  κόπων  ήμΤν  χρήματα,  τούτοις  άν  τούς  έν-  nigne  facimus, quomodo, de  iisqu®  et  propria  vi- 
άι7ς  ήλεήσαμεν  . El  γάρ  ά χωρίς  μόχθου  τινδς  καί  dentur  esse,  ei  laborum  fructus  sunt,  841  b alicui 
πόνων  δικαίων,  έκ  τού  ^στου  δέ  καί  πλεονεκτικής  pauperum  communicare  quid  credemur  ? 
χειρδς  ήμΤν  προσεγένεχο,  τούτων  ούτω  ^φδίως  κτηθέντων  καί  άλλοχρίων  δνχων  κυρίως  ούδενί  τών  ένδεών 
μετχδιδόαμεν,  ά καί  οΙκεΤα  δοκεΤ  είναι  καί  πόνων  καρποί,  πώς  άν  χινι  τούτων  μεταδούναι  πιστευθείημεν  ; 

*θτι  δ προφήτης,  φη®ί,  λέγων  · *0ν  τρόπον  Dicii  propheta : Quomodo  si  eruat  pastor  de  ore 

b ποιμήν  έκσπάσει  έκ  τού  στόματος  τού  λέονχος  leonis  duo  crura9  aut  extremum  auriculae  f : his 
πχέλος  ή λοβδν  ώτίου,  αΐνίτχεχαι  διά  τούτων  ώς  innuitur, nonoportere  prorsus  illum  despicere, qui 
ώ χρή  παντελώς  ύπερορφν  ούδέ  χδν  έμπεσόντα  είς  in  diaboli  os  inciderit,sed  sigillum  quod  homo  in 
ιύτδ  τδ  στόμα  τού  διαβόλου,  άλλά  την  σφραγίδα,  baptismate  acceperit,  eripiendum  diabolo,  ne  ob 
v δ άνθρωπος  έν  τφ  βχπτίσματι  έδέξατο,  [885  Η ] extremum  ovis  ratiotieprasditae interitum  puniamur 
ίασπ|^  προσήκει  άπδ  τού  διαβόλου  * ίνα  μή  τήν  παν-  Qu®datn  enim  bruta  animalia  in  aure,  quaedam  in 
•ελή  άπώλειαν  τ ΰ λογικού  προβάτου  ζημ«·>θώμεν.  q crure  ignantur.PfOpiOfeanoCesSOesl  pastorem  vel 
Τών  γάρ  άλόγων  Ινια  μέν  έπί  τού  ώτδς,  άλλα  δέ  aurem,*  clerus  in  numerando  prabere,  et  exhibere 
ίπί  τού  σκέλσυς  σφραγίζονται  * διδ  άνάγκην  έχει  δ domino.  Pastor  vero  ratione  praeditarum  ovium, 
ποιμήν  ή τδ  ούς  ή τδ  σκέλος  έν  τ^  άπαριθμήσει  quandoquidem  oves,  quarum  est  pastor,  signum 

1 Matth.  XIII,  24  seqq.  B Matth.  m,  12.  “ Luc.  xvi,  8.  ° Prov.  iu,  9.  p Amos  m,  12. 

VARIAS  LECTIONES. 

M ταύτα  C ! τούτο  ζ *.  58  titulum  om.  C.  55  ούν  om.  C.  54  φ*σί  C·  55  φίλους  om.  C. 


343  PHOTII  PATRIARCHIS  CP.  344 

per  baptismum,  et  confessionem  fidei  in  animo  A παρασχετν  xxl  παραστήσάι  τψ  δεσπότη.  ’ο  & τών 
acceperunt,  et  ibi  Domini  signum  gestant, merito  λογικών  προβάτων  ποιμήν,  ΙπεΙ  τά  πρόβατα,  ών  έστι 
illud  eripere  diabolo, omni  ratione  conari  debet, ut  ποιμήν,  την  σφραγίδα  διά  του  βαπτίσματος  και  της 
si  aliis  actionibus  ovis  esca  fiat  daemonis,  saltem  δμσλογίας  της  πίστεως  έπι  τής  ψυχής  έδέξατο, 
sigillum  fidei, quod  in  animo  per  bapli9inum  ins-  κάκεΤ  τό  σημεΤον  τό  δεσποτιχόν  φέρει,  εΙκότως  τχύ- 
eulptum  habemus,  possit  illinc  ereptum  tempore  την  αποσπάν  τού  διαβόλου  πολλήν  σπουδήν  οφείλε ι 
visitationis  exhibere  Deo  : magnum  argumentum  ποιετσθχι,  "vx,  et  καί  τχΐς  αλλχις  πράξτσι  κχτά- 
praeferens,  non  sua  negligentia,  et  interitu  oves  βρωμά  γένητχι  xb  πρόβατον  του  πονηρού,  άλΓ  ούν 
amissas  esse.  κΑν  86  γούν  την  σφραγίδα  τής  πίστεως,  ήν  ένεση- 

μάνθημεν  διά  του  βαπτίσματος  τη  ψυχή,  δυνηθή  Ιχεΐθεν  Αποσπάσας  έν  κχιρψ  έπισχοπής  έπιδε'ξαΐ 
τψ  Δεοπότη,  μέγα  συμβολον  έφιφέρων  τού  μη  έχ  τής  Ιδίας  βφθυμίας  καί  Απώλειας  πχρχπολωλένχι  τά 
πρόβατα. 

Interrogans  Dominus  Petrhm : Stmon  Jona, diligis  "Οτι  έρωτών  δ Κύριος  τόν  Πέτρον,  Σίμων  ’ΐωνά, 
me  plus  his  Θ?  ipse  qui  novit  omnia, non  interroga·  άγαπάς  με  πλεΐον  τούτων;  οδχ  χδτός  ο πάντα 
vit  ad  cognoscendum, 8ed  cum  pastorem  illum  con-  είδώ;  Θέλων  μαΘεΤν  έπηρώτχ  · Αλλ*  έπεί  Ιμελλεν 
8tituruS  esset,  Ut  ostenderet  quantam  curam  ovilis  αδτψ  xb  ποίμνιον  χαταπιστεύειν,  ΐνα  δείξη  οαην 
gerat, hoc  fecit  .Idem  enim  qui  se  Dominum  ingen- B έχει  πρόνοιαν  t>0  ποιαν  ίου,  τούτο  ποιέτ.  'ο  γάρ  τόν 
ti  amore  prosecutum,  in  pastorem  coaptavit,  ma-  φίλτρψ  πολλψ  πρός  τόν  Δεσπότην  άναπτόμενον  έφι- 
gnam  sinedubio  erga  oves  amorem  praebuit:  ideo  στών  τψ  ποιμνίψ,  τήν  δσην  περί  τά  πρόβατα  διάθε- 
(34)  et  tertio  interrogavit,  magnam  erga  ratione  σιν  παρίστησιν  Αναμφιβόλως.  Διά  τήν  αυτήν  αΙτίαν 
praeditas  oves  curam  ostendens  Deinde  et  gradum  xal  τρίτον  έρωτφ,  τήν  πολλήν  περί  τά  λογιχάπρό- 
quemdaro  ovium  facit, primo  jubens  agnos  pasrerc,  βατα  Ιπιμέλειχν  ένδειχνύμενος.  "Αμα  δέ  xxl  βαθμόν 
deinde  oviculas:  quae  enim  oves  fuerunt  per  aliqua  τινχ  τών  ποιμχινομένων  διέξεισιν,  άρνία  πρότερον 
peccata  imminutae  a virtutis  perfectione, ad  ovicu-  ποιμαίνειν  έγχελευόμενος,  εΤτα  προβάτια,  & πρό- 
las  reverterunt  : et  demum  tertio  perfectas  oves  βατα  δντα,  διά  τινχ  πτχίσμχτχ  χατασμικρυνθέ*τα 
producit.  Agnis  ergo  assimilantur,  qui  adhuc  lacte  τής  άρετής  xxl  τής  τελειότητος,  είς  προβάτια  ΑνΘυπ- 
et  elementis  doctrinae  indigent : oviculis  vero, qui  εστρεψε  · χαι  λοιπόν  τδ  τρίτον  τά  τέλεια  έπιφέρει 
per  aliqua  peccata  a perfectione  deficiunt:  ovibus  πρόβατα.  Άρνίοις  γούν  εικάζονται  ot  Ιτι  γάλακτος 
vero, qui  ad  culmen  usque  fidei  et  operum  perve-  xal  στοιχειώδους  διδασκαλίας  δεόμενοι,  προβατίοις 
nerunt. Et  attende  quomodo  praeponat  imperfecta  δέ  ot  διά  τινα  παραπτώμιτχ  κατασμικρυνθέντες  τής 
perfectis.  Propositus  enim  Domino  842α  scopus  τελειότητος,  [4613  R.]  προβάτοις  δέ  ot  είς  χό  τέλειον 
peccatorum  8alus  : Non  enim  reni, inquit, rorare  άναβεβηχότες  xat  τής  πίστεως  xxl  τών  πράξεως. 
jesios,  sed  peccatores  ad  poenitentiam  r.  Kal  σχόπει  δπως  προτάττει  τά  άτελή  τών  τελείων  y 

προηγούμενος  γάρ  τψ  Δεσπότη  σκοπός  ή τών  Αμαρτωλών  σωτηρία·  06  γάρ  ήλθον,  φησί,  καλέσαι  δικαίους* 
Αλλά  Αμαρτωλούς  είς  μετάνοιαν. 

Ex  libro  IV.  'Ex  τού  δ*  λόγου  5Τ# 

Magnum  quid,  inquit,  est  homo, quod  imago  Dei  "Οτι  μέγα  μεν,  φησίν,  άνθρωπος,  καθ'  β βίκων 
sit, 6t  manibus  Dei  conditus  : Ut  misericors  hono-  θεού  xxl  χβρσι  θείαις  έπλάσθη  * τίμιον  δε  Αντ.ρ  έλεή- 
randussit  praeceptis  Dei,  honorem  Sibi  operibus  μων  διά  τών  δεσποτιχών  Ιντολών  γίνεται,  την  τιμήν 
euis  comparans. DivusPaulus  ait:  Ego  me  non arbi·  έχυτψ  δι’  ών  πράττει  χατχσχευχζόμενος.  "Οχι  δ 
tror  comprehendisse.  Unum  autem  :quoe  quidem  μακάριος,  φησί,  Παύλος  λέγων  · Έγώ  ο6  λογίζομαι 
retro  sunt  obliviscens,  ad  ea  vero  qua  sunt  priora  έμαυτόν  κατειληφέναι  * Sv  δε,  τών  μεν  όπίσω  Ιπί- 
cxtendensmeipsum^Elieindesii.Verumtamenad  λχνθχνόμενος,  τοτς  δΐ  έμπροσθεν  έπεχχεινόμενος 
quod  pervenimus , in  eadem  permanere  regula  *.  καί  χά  έξής,  είχα  έπάγων  · Πλήν  είς  δ έφθάσχμεν, 
Regulam  intelligit  cursus  secundum  Deum,  quae  τψ  58  αυτώ  κανόνι  στοιχεΤν,  κανόνα  λέγει  τού  κατά 
ante  tradita  est.  Quae  illa  est?  Oblivisci  priorum  Θεόν  δρόμου  τόν  προαποδεδομένον.  ΠοΤον  τούτον  ; τδ 
benefactorum,  florere  vero  et  extendi  usque  in  ® λήθην  μεν  ποιεΐσθχι  τών  προχατωρθωμένων,  ένακμά- 
priora,  Ut  quasi  modo  bona  inchoantes  opera,  ζιιν  δε  xxl  [886  Η.]  έπεκτείνεσθχι  τοΤς  Ιμπροσθεν, 
quotidie  intelligentes  illud  Hodie,  et  licentes  sibi  ό>;  άρτι  τών  Αγαθών  πράξεων  Απχρξχμένους  πάντοτε 
ad  extremum  usque  vitae  Spiritum.  Oportet  enim  τδ  σήμερον  59  κ*1  έννοοϋντας  και  λέγοντας  ΙχυτοΤς, 
ad  id  usque  tempus  currere  cursum  Dei,  et  cum  άχρις  ού  τδ  τέλος  τής  ζωής  ήμίν  έπιστή.  ΔεΤ  γάρ 
adversariis  pugnare.  Apostolus  ait:  ilelius  est  nu-  μέχρι  τότε  τόν  κατά  θεόν  τρέχειν  ήμά;  δρόμον  καΐ 

« Jan,  XXI,  45.  * Metth.  ν,  13.  * PLilipp.  ni,  13.  1 ibid.  16. 

VARIiE  LECTIONES. 

56  xftv]  xjvov  G.  W titulum  Om.  G.  w Ttjj  C 1 έν  τψ  ζ*.  09  .^|icpov  G · t4[xipo^  ζ*. 

NOTi£. 

(54)  Alia  redditur  ratio  a Greg.  Nas.  Orat,  in  Epitaphia. 


345  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXX.  346 

πρδς  τδν  Αντίπαλον  άνταγωνίζεσθχι.  ‘'Οτι  είπών,  φη-  Α for*  quam  uri β, dicens  ardorem, qui  ad  libidinem 
oh,  δ 'Απόστολος,  ΚρεΤσσον  γαμησαι  $ πυρούσθαι,  ducit.  Melius  enim  esse  legitimo  matrimonio  na- 
πύρωσιν  την  είς  άσέλγειαν  άγουσαν  εΤπε,  βέλτιον  turae  infirmitatem  juvare, quam  ardore  inflammari 
λέγων  Ιννόμψ  γ^μψ  τδ  άσθενβς  ψυχαγωγήσαι  τής  ad  libidinem,  et  matrimonium  fugere.  Nemo  cum 
φύυβως,  ή τούτον  fexxXCvovt*  διά  της  πυρώσεως  άνα-  tentatur  dicat yquod  a Deotentetur  T,  etc.  Proprie 
φλβγηνχι  πρδς  Ασέλγειαν.  "θτ\  xb,  Μηδείς  πειρχζό-  ille  accipit  de  tentatione  libidinosa.  Unusquisque 
μένος  λεγέτω  8τι  Άπδ  Θεού  πειράζομαι,  και  τα  enim,  inquit,  visu  concupiscentiam  accipiens ,sibi 
έξης,  Ιδίως  ούτος  έπΐ  τού  κατά  την  πορνείαν  έχλαμ-  ίρβι  tentationem  parit,non  modo  extrinsecus  ha* 
βίνει  πειρασμού.  "Εχαστος  γάρ,  φήσί,  διά  τής  θέας  bens  adversus  se  luctantem, sed  et  intrinsecus  per 
τν  Επιθυμίαν  δεξάμενος  έυτψ  τδν  πειρασμόν  προ-  se  incensum  .Incumbente  enim  concupiscentia  ob 
ξινετ,  ούχ  Εξωθεν  μόνον  Ιχων  προσπαλαίοντα,  άλλα  aspectum  ejus  quam  vidit,  et  se  in  animo  effor- 
xol  Ενδοθεν  ύφ*  Εαυτού  άναπτόμενον.  Έγκειμένης  mante,  tentatio  crescit  et  augetur,  quam  oculis 
γάρ  τής  Επιθυμίας  πρδς  τήν  δψιν  τής  θεαθείσης  καί  ipsi  contemplando  incendimus.  Tandem  hunc  fe- 
είδωλοποιούσης  αύτήν  έν  τή  ψυχή  δ πειρασμός  αύξει  tura  imperfectum  turpium  cegitationum  tempore 
καί  αίρεται,  δν  αυτοί  ΙαυχοΤς  διά  τής  θέας  άνήψαμεν.  nutriens, et  formans, cor  suscipiens,  gerit  tanquam 
Λοιπύν  δή  τούτο  τδ  Εμορυον  τών  χαΐ  έμπαθών  λογι-  β in  utero, et  parit  peccatum, cujus  effectos  est  mors, 
σμών  τψ  χρόνψ  τρέφουσα  χα\  διαπλάττουσα  ή δε-  Illud:  Sioculus dexter  scandalizet  te  *,  etc.,expli- 
ξαμένη  χαρδί*  κυοφορεί  τε  καί  άπογεννφ  τήν  άμχρ-  cans,ait  Salvatorem  oculo  intelligere  cordis  cogi- 
τίχν,  ής  έστιν  δ θάνατος  άποτέλεσμχ.  "Οτι  τδ,  tationes, quem  exscindi  jubet, quando  ad  peccatum 
El  δ δφθαλμός  σου  δ δεξιδς  σκανδαλίζει  σε,  trahit.  Exscindi  vero  per  cogitationem  repressum 
χαι  τά  Εξής,  άναπτύσσων,  δφαλμούς  φησιν  Ενταύθα  et  animo  ejectum  : manus  vero  actionem  signi- 
τον  Εωτήρι  τούς  τής  χαρδίας  αΐνίττεσθαι  λογισμούς  * fleat : quae  postquam  ad  peccandum  convertitur, 
ον  Ιχχδπτεσθαι  κελεύει,  δταν  είς  άμαρτίαν  άπάγη,  abscindere  eam  statim  oportet, 5496  virtutis  acuta 
έχχάπεεσθαι  δΐ  διά  τού  έπιλογισμού  χαταστελλδμενον  et  celeri  inductione.  Et  pes  gressuum  in  vita,  et 
χαι  άποββιπτούμενον  τής  ψυχής.  ΧεΤρα  δε  τήν  πρά-  conversationis  motum  significat,  quem  eicut  et 
ξιν  δηλούν,  ήν,  έπειδάν  είς  άμαρτίαν  τρέπηται,  έκ-  manum  et  oculum  exscindere  par  est,  motu  bono 
χάπτειν  αύτίχα  χρή  τή  τής  άρετής  όξείφ  καί  ταχείφ  malum  amputando.  Sic  quidem  ille  praeter  alios 
Ιπιγωγή.  Καί  δ πούς  δΐ  τών  έν  τφ  βίψ  διαβημάτων  explicans  intellexit  supra  dictum, fortasse  condu- 
xit τής  πολιτείας  την  χίνησιν  ύποδηλοτ  * ήν,  ώσπερ  cente  tali  explicatione  ad  pugnam  contra  Novatia- 
A2t  τήν  χεΤρα  χαί  τδν  δφθαλμδν,  έχχάπτειν  προσήχει,  nos,  qui  facile  a se,  et  ab  Ecclesia  resecant  eos, 
άγαθή  κινήσει  τήν  πονήράν  διακύπτοντα.  Ουτω  μεν  c qui  vel  minimam  peccarunt. Igitur  oportet,  inquit, 
ούτος  παρά  τούς  άλλους  άναπτύσσειν  Εγνω  τδ  βητδν,  resecto  oculo  contraria  cernente,  et  actione  ac 
Ισως  συντελούσες  αύτψ  τής  τοιαύτης  άναπτύξεως  motu  in  malum  divisis,  singulariter  videre, ac  fa- 
είς  τήν  κατά  τών  Ναυατιανών  μάχην,  οΊ  βφδίως  άφ’  cero  bonum,  θΐ  ad  ipsum  solum  moveri,  et  tan- 
έαυτών  τούς  καί  μικρόν  τι  πα^ασφχλέντας  καί  άπδ  quam  manCOS,  Unipedes,  et  unoculos  1Π  regni 
τής  Εκκλησίας  έχχόπτεσθαι  βούλόνται.  ΛεΤ  ούν, φησιν,  coelorum  introitum  properare, 
άφελομενους  τδν  τά  έναντία  βλέποντα  δφθαλμδν  καί  τήν  μεριζομένην  πράςιν  χαι  χίνησιν  είς  το  πονηρδν, 
μονοτρόπως  δρώντας  καί  πράττοντας  τδ  άγαθδν  καί  πρδς  αύτδ  κινούμενους  μόνον,  οιον  μονόχειράς  τε  καί 
μονόποδας  καί  μονοφθάλμους  είς  τήν  τών  ουρανών  έκείγεσθχι  είσελθεΐν  βασιλείαν. 

[1616  R.]  "ο τι  τδ  παρά  τψ  Ίώο  είρημέ^ον,  Μυρ-  Quod  apud  Job  dictum  est : Tigris  periit,  eo 
μηχολέων  ώλετο  παρά  τδ  μή  Εχειν  βοράν,  τδν  διά-  quod  non  haberet  prcedam  r,  diabolum  intelligit, 
βολόν  φησιν  αΐνιγματίζειν.  *Ως  λέων  μεν  προέρχεται  qui  tanquam  leo  Circuit  quoerens  quem  devoret  *. 
ωρυόμενος  xal  τίνα  χαταπίη  ζητών  · ήττηθείς  δέ,  ού-  Superatus  vero  non  amplius  ut  leo,  sed  ut  formi- 
χέτι  ώς  λέων,  άλλ’  είς  μύρμηχα  συσταλείς,  χατησχυμ.  ca  pudore  motus  decidit,  et  periit,  praedam  in 
μένος  άφίσταται  xal  διόλλυται,  βοράν  έν  άνθρώποις  hominibus  non  inveniens.  PraBda  vero  et  fortitu- 
μή  εύρ ίσκιον.  Βορά  δΐ  καί  Ισχύς  τού  διαβόλου  ή lv  do  diaboli  est  peccatum,  quod  in  homine  ubi  non 
άνθρώποις  εύρισκομένη  αμαρτία  · ής  άπούσης  έκεϊνος  est,  ille  perit, 
δλλυται. 

]887  Η.]  "Οτι  φησίν,  αύτδς  δ διάβολος  τδν  άνθρω- ^ Diabolus  ipse, inquit, hominem  et  ad  peccandum 
πον  καί  έπί  τά  αμαρτήματα  προκαλετται,  καί  πάλιν  provocat,  et  iterum  ipse  contra  eumqui  sibi  obe- 
αύτδς  κατά  τού  πεισθέντος  αύτψ  Εκδικος  γίνεται  τού  dit, ultor  CSt  : Dei  et  inimicus  et  vindex  in  Scrip* 
θεού,  έχθρος  60  καί  έκδικητής  παρά  τής  Γραφής  όνο-  tura  vocatus. Inimicus  quidem, quia  adversas  leges 
μαζόμενος  9 έχθρδς  μέν,  καθότι  ταΐς  θείαις  έντολαΐς  divinae  legi  opponens, persuadet  hominibus  ut  pe- 
άντινομοθετών  πείθει  τούς  ανθρώπους  άντι  τών  κρειτ-  jora  pro  melioribus  eligant : ultor  vero,  quia  co- 

• I Cor.  vii,  9.  T Jac.  i,  13.  * Matth.  v,  29.  y Job  rv,  11.  1 I Petr.  v,  8. 


VARLE  LECTIONES 

ante  έχθρδς  et  infra  ante  άναγκάζεται  omisi  χχί  cum  C. 


347  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  348 

gitur  ipse  peccatores  rursum  punire.  7Vadife*niifi,  A τόνων  χά  χείρόνα  αίρεΐσθαι,  έκδικηχής  ft.  καθότι 


inquit,  hujusmodi  Satanas  in  interitum  camis,  ut 
spiritus  salvus  sit  in  die  Domini  *.Vide  igitor  cha- 
ritatem  Dei, et  malitiam  diaboli. Deus  quidem  pec- 
catorem mundare  volens,  tradit,  ut  Apostolus  ait, 
tortori  diabolo.  Ille  vero  stat, ut  leo,cupiens  devo- 
rare, quem  ipse  ad  peccatum  traxit.  Et  non  novit 
quod  corpus  sibi  traditum  sit  non  in  perditionem, 
sed  castigationem ,ut  spiritus  servetur:  in  animam 
enim  nullam  sortitur  potestatem,  quod  et  in  forti 
Job  ostenditur  b.Etenim  in  illo  aliarum  rerum  po- 
testatem nactus,  prohibetur  tangere  animam, hoc 
est,mentem  non  eripere. Et  nota, 545a  in  justo  Job, 
et  in  peccatore  Gorinthio,non  accepisse  daemonem 
in  animam  potestatem,  sed  ab  illa  potius  expelli. 
Traditus  enim  illi  Corinthius  est,ul  spiritus  salvus 
sii. Incidens  enim  peccator  tentatione  in  interitum 
carnis, et  corporis  doloribus  pressus,  cum  cognos- 
cit e qua  radice  hujusmodi  dolores  exsistant, cogi- 
tur  etiam  nolens  odisse  peccatum,  et  converti,  et 
cum  corpore  etiam  animam  servare.Quomodo  au- 
tem Satanas  potestatem  accepit  in  peccatorem? re- 
secto illo  ab  omnibus,  et  ab  Ecclesia,  sacramento- 
rumque communione.  Idcirco  scribit,  ut  pro  me- 
rito punitas, et  plagisaffectus, et  conversus, jam  ite- 
rum in  gratiam  recipiatur,  a qua  antea  arcebatur, 
quod  consecutus,  non  amplias  in  potestate  est  Sa- 
tana,quam  in  ejus  corpus  habebat.  Qui  sponte  ad 
p<Bnitentiamconvertuntur,eosDominusamplect3ns 
suscipit:  qui  vero  non  sponte  poenitentiam  agunt, 
castigans  revocat,  et  hunc  sensum  Apostolus  ex-, 
plicans  dicit : Quod  si  nosmetipsos  judicaremus, 
non  utique  judicaremur.  Dum  judicamur  aut  em, a 
Deo  corripimur,utnon  cum  hoc  mundo  damnemur c. 
Illud  autem, ut  non  cum  hoc  mundo,  non  creatura 
dicit:  pulchrum  enim  est  Dei  onus.  Sed  mundum 
hic intelligit, improbitatem  mundi, et  scandala  dia- 
boli. Ideo  et  Dominus  dicit : Fa?  mundo  assanda- 
lis  ejus  d!  Hoc:  Contemplantes  ne  quis  desit  gratim 
Dei, ne  qua  raiixamarituiinis  sursum  germinans 
impediat  e,etc.,  de  cogitationibus  ait  ab  Apostolo 
dici, hoc  est, ne  qua  sit  in  nobis  cogitatio  adharens 
adhuc  diabolo,  qua  nosDei  gratia  privet.  Quando 
enim  aliqua  cogitatio  tanquam  radix  quadam  ma- 
litia in  nobis  pullulat, etsi  plures  per  conversio- 
nem eradicavimus,  tamen  illa  occulte  relicta,  ex 
parte  crescens  et  prodiens,  invalescit, et  inquinat 
alias  cogitationes  ad  bonum  inclinantes.  Exscin- 
dere igitur  hortatur  omnis  peccati  radicem,  ut 
omnino  homo  Dei  pracepla  sine  molestia  cum 
fructu  exsequatur.  Fer  canes,  inquit,  parabola 
crudeliorem  illum  divitem  coarguit, cujus  ante  fo- 
res Lazarus  jacebat.  Canes  enim  commiseratione 
8456  magna  illius  calamitatis,  quantum  facere 


πάλιν  αύχδς  άναγκάζεται  τδν  άμαρχήσανχα  κολάζειν  * 
Παράδοχε  γάρ,  φησί,  χδν  χοιοΰχον  χφ  Σ*ταν$  είς 
δλεθρον  χής  σαρχδς,  ΐνα  zb  πνεύμα  σωθή  έν 
τή  ήμέρφ  τού  Κυρίου.  Καί  8ρα  λοιπδν  φιλανθρωπίαν 
θεού  καί  κακίαν  χου  διαβόλου.  'θ  μέν  θεδς  χδν  άμαρ- 
χήσανχα  θέλων  καθάραι  παραδίδωσι  διά  χής  άποσχο- 
λικής  φωνής  ώς  δημίφ  χφ  διαβόλφ  * δ 8έ  έστηχε 
βουλόμενος  ώς  λέων  καχαπιείν  δν  αύχδς  Ιπεισεν 
έξαμαρχειν,  χαί  ούκ  έγνω  8τι  χδ  σώμα  παρεδόθη 
αύχφ,  ούγί  είς  πανωλεθρίαν,  άλλ*  είς  σωφρονισμόν, 
?να  χδ  πνεύμα  σωθή.  Της  γάρ  ψυχής  ούδεμίαν 
Ιγχειρίζεχαι  έξουσίαν,  ώς  δέδειχχαι  χαί  έπί  χου 
γενναίου  *1ώβ  · χαί  γάρ  χαί  έπ*  έκείνου  λαβών  χών 
άλλων  χήν  έξουσίαν,  έπιχάχχεται  μ ή χολμήσαι  άψα- 
σθαι  χής  ψυχής,  χουχέσχι  φρένων  έκσχασιν  μή  έπ- 
ενεγκεΤν.  Καί  σημείωσαι  8χι  χαί  έπί  χου  δικαίου  *1ώβ 
χαί  έπί  τού  ήμαρτηκόχος  kv  Κορίνθφ  ού  δέχεχαι  χήν 
χής  ψυχής  έξουσίαν  δ πονηρδς,  μάλλον  μέν  ουν  ύπερ- 
ορίζεχαι  αύχής  Παραδίδοχαι  γάρ  αύχφ  χαί  δ έν 
Κορίνθφ  · *Ινα,  φησί,  χδ  πνεύμα  σωθή.  ’Εμπεσών  γάρ 
δ ήμαρχηχώς  χφ  πειρασμφ  είς  δλεθρον  χής  σαρχδς, 
χαί  χαΤς  άλγήδόσι  χου  σώματος  χΐτατρυχόμενος, 
έπιγνούς  χε  έχ  ποία<·  £ίζης  αύχφ  βλασχάνει  χά  άλ- 
%εινά,  άναγκάζεται  χαί  μή  θέλων  μισήσαι  χήν  άμαρ· 
χίαν  χαί  πρδς  χήν  έπισχροφήν  δραμεΐν  συνδιασώσα- 
σθαί  χε  χφ  σώμαχι  χήν  ψυχήν.  Πώς  δέ  ελαβεν  δ 
Σατανάς  χήν  έξουσίαν  χαχά  του  ήμαρτηκόχος  ; άφο- 
ρισθένχος  αυτού  άπδ  πάντων,  άπό  χε  χής  'Εκκλησίας 
χαί  χής  χών  φριχτών  μυστηρίων  κοινωνίας.  Διδ 
άξίως  έπιχιμηθένχι  χαί  πληγένχι  χαί  έπισχραφένχι 
πάλιν  χαρισθήναι  αυτφ,  ών  έκεχώλυτο,  γράφει.  Qv 
άξιωθένχος  ούκέχι  ουδέ  χήν  έξουσίαν  εΤχεν  δ Σατανάς, 
ήνπερ  ε*λήφει  κατά  χου  σώματος  αύτού.  *Οτι  φησί, 
Τους  μέν  άφ*  έαυχών  έπισχρέφονχας  είς  μετάνοιαν 
έναγκαλιζόμενος  δ Κύριος  άποδέχεχαι  61,  τους  δέ  μή 
οΐκοθεν  μετανοούντας  σωφρονίζουν  άναχαλεΐται.  Καί 
χαύχην  δέ  άναπτύσσων  χήν  έννοιαν  0 'Απόστολος  λέ- 
γει * Εί  γάρ  έαυτούς  έκρίνομεν  61,  ούκ  άν  έχρινά- 
μεθα  * κρινδμενοι  δέ  ύπδ  χου  63  Κυρίου  παιδευο- 
μεθα,  Τνα  μή  συν  χφ  χόσμφ  χαχακριθώμεν.  Τδ 
δέ,  *1να  μή  συν  χφ  χόσμφ,  οΟχί  τψ  ποιήμαχι  λέγει 
(καλδν  γάρ  χδ  τού  θεού  ποίημα),  Αλλά  κόσμον  νυνί 
χήν  kv  χφ  χόσμφ  λέγει  πονηριάν,  χά  σκάνδαλα  χου 
πονηρού.  Αιδ  χαί  δ Κύριός  φησιν  * ΟυαΙ  χφ  χάσμφ  άπδ 
χών  σκανδάλων  αυτού.  "Οχι  χδ,  ’Επισκοπούνχες 
μή  τις  ύστερων  τής  64  χάριχος  χοΟ  θεού,  μή  τις 
[888  Η.]  £ίζα  κακίας  ένοχλή,  καί  χά  έξής  περί  χών 
λογισμών  εΐρήσθαι  χφ  ’Αποστόλψ  φησί,  χουχέσχι  μή 
τις  ή λογισμδς  έν  ύμΤν  63  [1617  R.]  προσκείμενος 
έχι  χώ  διαβόλφ  καί  υστερούμενος  χής  χάριχος  τού 
θεού.  “Οταν  γάρ  τις  λογισμδς  ώσπερ  τις  £ίζ α πο- 
νηριάς έγκεχωσμένος  έν  ήμΤν  ή,  καν  τούς  πλείους 
δι*  έπισχροφής  έξε^ιζώσαμεν,  άλλ*  ουν  έχεΤνος  δ 


* 1 Cor.  ν,  i.  b Job  i,  12.  e I Cor.  xi,  31 . d Matlh.  xvm,  7.  c Hebr.  xii,  15. 

VARIA  LECTIONES. 

6*  άποδέχεχαι  C l έπιδένεχαι  C.  61  έκρίνομεν  C : διεκρίνομεν  6·  τού  ΟΙΏ.  C.  64  χής  Q : άπδ  τής 
ς·.  65  ύμΤν  c : ήμΤν  ς-. 


349  BIBLIOTHECA.  - COD.  CCLXXX.  350 

δπολειφθείς  θβ  Koxqt  μέρος  αυξανόμενος  καί  είς  έπι·  A potuerunt  praestiterunt,  lambentes  ulcera  linguis 
φάνειαν  προελθών  Επικρατέστερος  γίνεται,  και  μαί-  suis.llle  ΥβΓΟ  canibus  erga  fratrem  SUUtVI  trnculen- 
vti  τούς  άλλους  τους  τδ  άγαθδν  μετιόντας  λογισμούς,  tior,  etiam  per  ipsos  canes  reprehensus  est.  Ideo 
Έκχύπτιιν  ούν  παραινεί  πάσης  άμαρτίας  ρίζαν,  ΐ*α  illum  ignis  sine  misericordia  ambit. Parabolam  de 
διά  πάντων  δ άνθρωπος  τάς  έντολας  Κυρίου  άνενο-  iis,  qui  ad  nuptias  vocant, et  vocali  sunt,  et  venire 
χλήτως  καρποφορώ.  "Οτι  καί  διά  τών  χυνών,  φησίν,  noluerunt, aliaque  id  genus, sic  explicat : nuptias 
ή παραβολή  άπηνέστερον  έλεγχε ι τδν  πλούσιον  Ε/ετ-  quidem  regnum  Dei,  vocantes  vero  prophetas, vo- 
vov,  ου  πρδ  τού  πυλώνος  δ Λάζαρος  Ι^ιπτο.  ot  catos  autem, primum  Judeos,qui  venire  noluerunt, 
μεν  γάρ  χύνες  οΐχτείροντες  αυτού  την  πολλή ν τα-  unde  mittens  rex  exercitum  suam,  videlicet  Roma- 
λάιπωρίαν,  8περ  ήδύναντο  ποιεΤν,  Ιπραττον,  περί-  norum  imperatorem, omnes,qui  non  obedi  erunt  ad 
λκίχοντες  xal  olov  άποσμήχοντες  αυτού  τδ  Ελκος  ταΤς  credendum  Christo  praedicato,  et  Salvatori  nostro, 
γλώσσαις  * δ δέ  xal  τών  χυνών  περί  τδ  δμύφυλον  occidit, et  urbem  Hierosolymam  incendit.Postremo 
άπηνέστερος  καί  δι'  αυτών  ήλέγχετ ο τών  χυνών.  Λιά  misit  alios  servos,  scilicet  apostolos,  et  exeuntes 
τούτο  κάχεΐνον  τδ  πύρ  άδυσωπήτως  Επέρχεται.  "Οτι  in  vias,  et  sepes, hoc  est,  viles  et  Dei  civitate  in- 
τήν  παραβολήν  τήν  περί  τδν  γάμον  καί  τούς  χαλούν-  dignos,videlicet  qui  projecti, et  variis  erroribus  a 
τις  xal  τού;  χαλουμένους  xal  μή  ύπακούοντας  xal  3 Deo  separati  sunt,  illos  vocant,  et  domestici  aut 
τά  άλλα  τα  περί  αυτήν  ούτως  άναπτύσσει,  γάμον  qui  videntur  domestici, vocationem  audierunt.  Et 
μέν  τήν  βασιλείαν  τού  Θεού,  καλουντας  δέ  τέως  τούς  docuerunt  apostoli  malos  et  bonos.In  COneumma- 
προφήτας,  χαλουμένους  δέ  πρώτον  τούς  έξ  ’ Ισραήλ,  tione  autem,  tunc  enim  nupti»  implet»  sunt  dis- 
ot  ουδέ  ήθέλησαν  εΙσελΘεΤν.  "οθεν  άποσχείλας  6 βα-  cumbentibus, tumque  vocatos  rex  amice  suscipit, 
σιλεύς  τά  στρατεύματα  αυτού,  ήτοι  τήν  'ρωμαϊκήν  et  neminem  ejicit, nisi  qui  vestem  nuptialem  non 
άρχήν,  πάντας  τούς  μή  ύπαχούσάντας  έπΐ  τδ  πι-  haberent,  scilicet  qui  incorruptionis  vestem  non 
στεύσαι  τφ  κηρυττομένψ  Χριστψ  καί  Σοηήρι  ήμών  induerunt  per  baptismum,  et  nec  habuerunt  ves- 
άπέσφαξε,  χαΐ  τήν  πάλιν  ήτοι  τά  'Ιεροσόλυμα  ένεπύ-  tem,vel  puram  illam  induerunt, vel  impuram  poe- 
ρισε  πυρί.  Και  λοιπδν  πέμπει  δούλους  έτέρους  ήτοι  nitentia  et  eleemosynis  abluerunt,  et  ad  nuptias 
τούς  αποστόλους,  και  έξελθόντες  είς  τάς  δδούς  καί  introduxit,  et  amoris  sponsi  participes  ostendit, 
φραγμούς...  τουτέστι  τούς  εύτελεϊς  χαΐ  τής  πύλεως  τού  θεού  αναξίους,  ήτοι  τούς  Ετι  διεββιμένους  τε 

καί  ποικίλη  πλάνη  θεού  διαπεφραγμένουσ,  τούτους  καλούσι.  Καί ή οί  δοχούντες  οΙκεΤοι  τή  κλήσει 

δπαχούουσι.  Καί  μαθητεύουσιν  άπύστολύι  πονηρούς  τε  xal  άγαθούς.  Έν  δέ  τή  συντελείς*  τότε  γάρ  δ γά- 
μος πληρούτ&ι  τώ/  άνακειμένων,  τότε  και  τούς  χεχλημένους  δ βασιλεύς  φώοινεΤ,  καί  ουδέ  να  έξωΟεΤ 
πλήν  τούς  ούκ  ένδεδυμένους  Ενδυμα  γάμου,  ήτοι  δσοι  τδ  τής  άφθαρσίας  Ενδυμα  ούχ  ένεδύσανχο  διά  του 
βαπτίσματος*  καί  ούδέ  εΤχον  Ενδυμα*  xal  ή καθαρδν  αύτδ  άμφιέννυντό,  ή και  βυπώσαντες  Ελεημοσύνης 
κ«1  τής  μετάνοιας  άπεπλύναντο*  καί  είς  τδν  νυμφώνα  εΙσάγει,  φιλοφροσύνης  τού  νυμφίου  μετόχους 
άκοφαίνει. 

'Εκ  του  ε'  λόγου.  C E libro  V. 

'Οχι  ''Αλαλα  γενηθήτω  τά  χείλη  τά  δόλια,  τά  Muta  fiant  labia dolosa, qum  loquuntur  adversus 

λαλούντα  κατά  τού  δικαίου,  φ?ε<  δ Δαυίδ*  [ταύτδν]  justum,  ut  canit  David  f.  Hoc  facere  ait  Novatianos 
πράττειν  φησι  καί  τούς  έν  τή  ’Αλεξανδρείφ  Ναυα-  Alexandri»,  contra  martyres  Christi  blaterantes, 
τιανούς,  κατά  τών  μαρτύρων  τού  Χριστού  κενολο-  Comparituri  autem,  inquit,  in  ultimo  judicii  die, 
γούντας  παριστών  · φησίν  δτι  κατά  τήν  [889  Η.]  non  habebunt  sui  defensionem,  nec  aperire  os, nec 
μέλλουσαν  ήμέραν  ούκ  άν  Εξουσιν  άπολογίαν,  ουδέ  movere  labra  poterunt,  qui  hoc  tempore  contra 
διαραι  στόμα  καί  κινήσαι  χείλη  δυνήσονται,  3τι  έν  Christi  martyres  linguam  exacuerunt.Quod  dictum 
τφπαρόντι  κατά  τών  Χριστού  μαρτύρων  τήν  γλώσ*  est  ab  Apostolo  de  Alexandro  »rario  fabro:  Alexun- 
•σν  ήκόνησαν.  *Ότι  τδ  περί  'Αλεξάνδρου  τού  χαλ-  der  oerarius  multa  mala  mihi  ostendit:  reddet  illi 
χέω;  είρημίνον  παρά  τού  'Αποστόλου  * 'Αλέξανδρος  Dominus  in  illo  die  f ,alii  quidem  Patres  impreca- 
χαλχεύς  πολλά  μοι  κατά  ένεδείξατο  · απωδώσει  tionem  esse  negant,  sed  tantum  denuntiationem 
ιύτφ  κύριος  έν  Εκείνη  τή  ήμερα,  ο!  μέν  άλλοι  τών  eorum  qu»5A4o  passurus  esset  a Deo  Alexander: 
Πιτέρων  ούχ  άράν  είναί  φασι  τδν  λόγον,  άλλα  μόνον  hicvero  Eulogius  plane  maledictionem  esse  illatam 
έπόφασιν  ών  Εμελλεν  [1620  R.]  'Αλέξανδρος  πείσε-  affirmat  Alexandro, qui  poenitentiam  non  egerit,  et 
σδαιύπδ  Κυρίου,  ούτος  δέ  άράν  άντικρυς  είναί  φησι,  [>ab  improbitate  Slia  non  conversus  fuerit.  David  de 
xsi  έπενηνεχθαι  Άλεξάνδρφ  διά  τδ  άμεταμέλητον  justificatis  tribulatione  loquens  ait  : Custodit  Do - 
Χίί  άνέπίστροφον  τής  αυτού  μοχθηρίας.  "θτι  δ Δα-  minUS  Omnia  08 SU eorum yUHUmeX  his  Ηθη  COnfl  ill- 
δίδ,  φησι,  περί  τών  διά  θλίψεως  δικαιωθέντων  λέγων,  getuv  h.  Ostendit  ossa  illa  vitam  dare  posse,  et 

f Psal.  xxx,  19.  » II  Tim.  iv,  44.  * Psal.  xxxm,  20. 

VARLE  lectiones. 

ύπολειφθείς j in  secunda  hujus  vocis  syllaba  desinit  C : cui  reliqua  adscripsit  nescio  quis  biblio- 
tbeearius  Parisiensis. 


351  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  352 

accedentibus  medicinam  praebere.  Haec  enim  ipsa  A Φυλά?*»  κύριάς  «άννα  τά  όστα  αυτών,  U Ιξ 
ossa,  quae  a Christo  nunc  conservantur,  sibi  invi-  αυτών  ου  συντριβήσιται,  δείκνυσιν  8τι  ζωτική.... 
cec0ttnitaanimaeconjungentur,etmercedeinsiraul  έχουσι,  καί  παρέχειν  έστίν  Ικανά  τοΤς  προσιούσιν 
certaminum  accipient.  Et  multa  alia  possem  SU-  Ιάαατα.  Διά  γάρ  τά  αυτά  τά  νυν  ύπύ  του  Κυρίου 
mere  ad  demonstrandam  inesse  virtutem  aliquam  φυλασσόμενα  οστά,  ένωθέντα  άλλήλοις,  άπολαμβα- 

ossibussanctorum.lodicatautem  mortuus  quidam,  vsi την  οίκείαν  ψυχήν,  κιί  κοινωνετ  των  έπάθλων, 

quem  in  hostium  irruptione  ferentes, cum  decenter  & έν  τοΤς  άθλοις καί  πολλά  μέν  έστι  καί  άλλα 

non  possent  propter  vim  urgentem  SUO  sepulcro  λαβεΤν  είς  άπόδειξιν,  ένεΤναι  δύναμίν  τι  να  τοΤς  τών 
condere,  ibi  eum  sepeliernnt,ubi  sancti  viri  ossa  άγιων  όστέοις,  δηλοΤ  δι  καί  & νεκρός  ον  ο!  κομίζοντες 
jacebant.  Nam  cum  mortuus  sancti  viri  reliquiis  κατά  τινα  εχθρών  Επιδρομήν,  μή  δυνηθέντες  τψ  ευ- 
adraoveretur,  dicto  citius  e sepulcro  assurexit,  et  τρεπισθέντι  τάφψ  παραδούνχι,  της  περιστάσεως  αυ- 
cum  domum  se  contulisset,  deprehensum  postea  τους  έμβιαζομένη*,  τψ  τάφψ  ένθα  τά  όστά  του  άν- 
est  capsam  illam  sancti  viri  corpus  continere. Di-  θρώπου  έτέθαπτο....  θεού  συγκατεθαψχν.  Και  γάρ  6 
mitti  ait  peccata  aliis  per  baptismum,  eos  in  C®-  νεκρύς  πελάσας  τοΐς  του  προφήτου  λειψάνοις  θάττον 
teris  beatos  praedicans:  quibusdam  vero  superesse  λόγου  του  τάφου  άνίσταται,  καί  δρόμψ  τον  οίκον 
Ut  per  confessionem  et  poenitentiam  dimittantur.  b κατχλχβών  Εξετάζεται  έμψυχος  στήλη  κ*ι  άπόδειξις 
Sunt  vero  alii  Patres, qui  aliter  hoc  dictum  expli-  τοΤς  των  άγίων  προτεθειμένος.  Καί  πολλά  άλλα.  "θτι 
eant.  Non  videtur  mihi  recte  dicere,  quod  Apo-  τύ  μεν  άφεθη^«ί  φασι  τάς  άμαρτίας  διά  του  βαπτί- 
stolus  ponat  tres  ordines  hominum. Unum  quidem  σματος  [των  μεν  άλλων  μχκχρίζων  τούς  τοιούτους, 
martyrum, etjustorum, quos  aitnonjudicandos, sed  τοΤς  δε  67]  περιγίνεται  καί  άφεθήναι  68  δι*  έξομολο- 
judicesfore,  his  verbis  : An  nescitis  quod  sancti  γήσεω;  καί  μετχνοίχς.  Είσί  δ*  άλλοι  των  Πατέρων, 
de  mundo  judicabunt 1 ? Secundus  autem  ordo  οΐ  άλλως  τήν  τού  £ητού  ποιούνται  άνάπτυξιν.  **θτι 
eorum  qui  non  judicabuntur,  Ul  impiorum,  et  qui  φη*1ν,  Ού  μοι  δοκώ  άχριβως  λέγειν,  δτι  τρία  τάγματα 
nonservierunt  Deo. Resurgent  enim  illi, nec  ad  ju-  των  άνθρώπων  6 ’Απόστολος  μηνύει,  Εν  μίν  τών 
dicium  deducentur.  Ait  enim  David:  Ideo  non  re-  μαρτύρων  καί  δικαίων,  ούς  ού  [κρίνεσθαι]  δεομένους, 
turgent  impii  in  judicio  i cum  judicandis.Tertius  αλλά  κριτάς  αύτούς  άποφχίνει  69  κχτάτύ  είρημένον 
ordo  est  eorum, qui  Deum  quidem  coluerunt,  pec-  φη»ίν  · ούκ  οΓδατε  δτι  ol  άγιοι  τύν  κόσμον  κρ(« 
catis  autem  multis  obnoxii  fuerunt,  pro  quibus  Ut  νουσι;  δεύτερον  δΐ  μη  κρι[νομένων]  των  άσεβών 
respondeant  judicio  sistentur,  quorum  invicem  τυγχάνει,  τών  μή  λελαιρευκύτων  θεψ  · άναστήσον- 
participes  fuimus. Sic  quidem  Eulogius. Sed  neque  ται  μεν  γάρ  xxl  ούτοι,  εις  κρίσιν  δέ  ούκ  άχθήσονται, 
exacte  oratio  convincit,  judices  constitutos  cum  q άλλ’  είς  [κατάκρισιν]  · καί  γάρ  φη<ην  6 Δαβίδ  70. 
Christo  esse;  neque,non  omnes  ante  tribunal  com-  Διά  τούτο  ούκ  άναστήσονται  άσεβεΤς  έν  κρίσει 
parituros.  Sem per  enim  impii  seipsos  condemnant,  μετά  κρινομένων.  Τρίτον  δ*  71  είναι  τάγμα,  δ θεοσε- 
verumtamen  judicium  sustinebunt, ad  reddendam  βεΐν  ήρετίσχτο,  πταίσμασι  δέ  πολλοΤς  ένέχετχι,  ών 
rationem.  Apostolus  enim  544b  non  collocat  και  ή χρίσις  Εσται  πρύς  άπολογίαν  έκχαλουμένη,  ών 
sanctos  cum  Christo  judices,  sed  redargutionem  [έτεροι  έτεροις  έκοιν]ώσαμεν.  Ούτω  μεν  b Εύλόγιος, 
mundi,  et  condemnationem  eorum, qui  sanctorum  άλλ*  ούτε  το  κριτάς  συγκαθεσθήναι  τψ  Χριστψ  άκρι- 
more  non  vixerant,  ostendit  futuram,  quemad-  βώς  λόγος  δίδωσιν,  ούτε  τδ  μη  πάντος  πχραστηναι 
modum  dicitur  in  Evangeliis, Ninivitas  et  reginam  τψβήμχτι  · άεί  γάρ  καί  ol  ασεβείς  αύτοκατάκριτοι. 
Austri,  quae  tunc  fuit,  judicaturos  generationem,  ’Αλλ’  ούν  λόγον  άπαιτούμενοι  τήν  κρισιν,.,.ούσι. 
qum  Christo  non  credidit.  Και  τύ  άποστολικύν  δέ  £ητύν  ού  συγκαθίζει  Χριστψ 

κριτας  τούς  άγίου;,  άλλα  έλεγχον  τού  κόσμου  καί  κατάκρισιν  τών  δσοι  μώ  κατ’  έκείνους  [890  Η.]  έπολιτεύσαντο 
παρίστησιν  εσεσθαι,  ώσπερ  λέγει  καί  έν  τοΤς  εύαγγελίοις  Νινευίτας  καί  βασίλισσαν  νότου  τήν  τότε  κατακρίνειν 
άπίστως  έχουσαν  τψ  χριστψ  γενεάν. 

David  tres  nominat  ordines  his  verbis  : Ideo  "Οτι  δ Δαυίδ  τά  τρία  προσαγορεύει  τάγματα  δια 
non  resurgent  impii  injudicio.  Vide  ultimum  ordi-  τούτων  τών  βημάτων  · Διά  τούτο  ούκ  άναστήσον- 
nem.Nequepeccaloresin  conciliojustorum  k.Yide  ται  άσεβεΤς  εν  κρίσει  · Ιδού  τύ  έσχατον  τάγμα.  Ούδά 
eum  qui  sequitur. Quia  nooit  Dominus  viam  justo-  άμαρτωλοί  έν  βουλ^  δικαίων·  Ιδού  το  έχόμενον. 
rum  *.  Vide,  inquit,  optimum  ordinem,  et  horum  *θτι  γινώσκει  κύριος  όδον  δικαίων,  'ιδού,  φη®1, 
singulos  habere  proprium,  et  attributum  sibi  pro  καί  τύ  άριστον  τάγμα.  Καί  τούτων  έκαστον  Ιδίαν 
meritis  locum.  έχ«ν  έκνενεμημένην  αύτψ  δι*  ών  έπραξε  χώραν. 

1 1 Cor.  νι,  2.  i P*al.  η,  5.  * pSal.  i,  5.  1 ibid.  6. 

VARLE  LECTIONES. 

67  quae  hic  et  infra  inclusa  sunt,  ea  sola  habet  Rothomagensis.  68  καί  άφεθήναι  δι*  Roth.,  καμιρθη- 

ναι  δί  Gen.  et  Hoesch.  69  αύτύν  άποφαίνειν  GH.  70  κρινομένων  τρίτον  δ*  R ριμένων  GH.  71  ®έ  $ 

πολλοΤς...  έτεροις  ένέχεται  GH. 


354 


353  BIBLIOTHECA·  — COD.  CCLXXX. 

[1621  R.]  #Ex  τού  ς9  λόγ ου.  A E libro  VI. 

■Ότι  έν  τψ  2κτψ  λόγψ  έλέγχει  τό  φερόμεν ον  Ν*υά-  Libro  sexto  ostendit  Novati  falsura,  quod  cir- 

του  ψευδομαρτύριον,  δ καί  εϊς  Ναυάτον  μέν  [λέγει]  cum  fertur,  iParlyriam,  quod,  vel  contra  ipsum 
Ivx  άντα  τών  υπό  Μχκεδόνιον  έπίσχοπον  'ρώμης  Novatum, docet  unicum  dun  taxat,  ex  octo  presby- 
τιτχγμίνων  όκτώ  πρεσβυτέρων  μόνον  τό  μχρτύριον  Ieris  qui  sub  Macedonio  episcopo  ordinati  erant, 
της  εΐς  Χριστόν  ομολογίας  διενεγκετν,  του;  δέ  ίπχά  martyrium  confessionis  in  Christum  pertulisse  : 
αμα  Μχκεδονίψ  έπιθύσχι  τοτς  είδώλοις  · μεμχρτυρη*  septem  vero  unacumUacedonio  sacrificasse  idolis, 
κένχι  δέ  συν  αύτφ  μόνου;  έκ  πάντων  σχεδόν  των  της  At  CUVn  ipso  martyrium  subiisse  pene  Solos  eChri- 
δυσεως  Χριστιανών  Μάρκελλον  καί  'Αλέξανδρον  έπι-  stianis  Occidentis  Marcellum  et  Alexandrum,  epi- 
σχόπους  Άκυληΐας  και  ’Αγχμέμνονα  έπίσχοπον  Τι-  scopos  Aquileioe,et  Agamemnonem  Tiberidis  epi- 
βέρεως,  ούς  αίμα  Νχυάτψ  μετά  τό  μχρτύριον  Ιδίφ  SCOpum:  qui  CUM  Novato  post  martyrium  privatim 
σ^νοικοϋντας  καί  συνάγοντας  μη  άνέχεσθζι  τοΤς  έπι-  habitantes,  et  conversantes,  noluerint  una  cum 
τεθυκόσι  συνιεράσΟαι.  ΈπΌεΐναί  τε  τούτους  αύτφ  istis  sacrificatoribus  sacrificare. Imposuisse  autem 
τους  έπισχόπους  τάς  χεΤρας,  την  της  'ρώμης  άρχιε-  illi  manus  episcopos, ut  pontificatu  Rom®  perfun* 
ρατιχην  άξίαν  τελεσιουργούσας.  ΓενέσΟαι  δέ  τό  μζρ-  geretur.  Factum  est  hoc  martyrium  Decio  et  Ya- 
τύριον  Δεκίου  μέν  καί  Ούαλέρίου  'Ρωμαίων  βασι-  Β Ιθγϊο  imperatoribus  Romanis, Perennio  ducenario 
λεύοντος,  Περεννίου  δέ  δο^χηναρίου  την  κατά  τών  suppliciis  Christianos  afficere  jusso. Et  martyrium 
Χριστιανών  άπό^οιαν  καί  τιμωρίαν  λγχεχειρισμένου.  hoc  inscriptum  est ; nec  flagella,  nec  tormenta. 
Και  μχρτύριον  άχείνο  τό  γράμμα  τήν  έπιγραφτ,ν  έχει,  nec  equuleum  Novatum  tulisse  scribit. Quam  vis  Pe- 
ιΛτε  δε  μάστιγας  ούτε  ποινήν  ^ βάσανον  τόν  Ναυάτον  rennium  crudelissimum  in  Christianos  fuisse  scri- 
διενεγκεΐν  άναγράφει.  Καίτοι  τών  πώποτε  ώμότατον  bat,  ad  disputationes  de  martyrio  novas,  Novati 
κατά  Χριστιανών  γεγονότων  Παρέννιον  αναγραφών,  martyrium  adducens.Sic  illum  eximit  ex  htC  vita, 
εις  διαλέξεις  περί  μαρτυρίου  73  άλλοκότου;  Ναυάτου  Somniorum  floribus  coronatum.  Hoc  νβΓΟ  falso 
την  μαρτυρίαν  περικλείσας,  ούτως  αυτόν  άςάγεε  τού  confictum  paucarum  pagellarum  scriptum,  libro 
K$vJ,  Πείρων  άνΟεσιν  έστεφα νωμένον.  Τούτο  δη  τό  sexto  refutat. Dicit  autem  Novatum,  Cornelio  pon- 
καχόπλαστόν  τε  xxl  άδιάστατον  γραμματίδιον  έν  τφ  tificatum  Romanum  tenente,  primum  gradum  dia- 
Ικτψ  χύτου  διελέγχει  λόγψ.  Λέγει  δε  αυτός  τόν  Ναυά-  coni  aComelio  accepisse. Fuisse  verotUDC  instilu- 
τον  άρχιερατεύοντο;  Κορνηλίου  'ρώμης  τόν  πρώτον  tum  in  Ecclesia, archidiaconum, mortuo  episcopo, in 
βαθμόν  τών  διακόνων  έχειν  λαοόντα  παρά  Kopvn-  episcopatu  illi,  facta  manuum  impositione,  54tfa 
λίου,  είναι  δέ  τότε  θεσμόν  τ$  έκκλησή  'Ρωμαίων  s urro gari. Cornelium  vero  divina  inspiratione  cum 
τόν  άρχ  (διάκονον  τελευτώντος  του  όπισχόπου  είς  τόν^  eum  rideret  novis  rebus  studentem,  et  imperium 
της  όπισχοπης  άντιχειροτονεΤσθαι  θρόνον*  τόν  δέ  affectantem,  indignum  tali  dignitate,inter  presby- 
Κορνήλιον  θείφ  έμπνεύσει  τό  φίλαρχον  καί  Λιεωτε-  teros  ordinasse, et  viam  illi  ad  pontificatum  Romae 
ροποιόν  άνάξιον  τού  τηΑιχούτου  Αξιώματος  διορώντα,  omnino  praelusisse.  Novatus  vero  captans  occa- 
είς  πρεσ^υτέρους  χειροτονήσαντα  μετατάξαι,  την  sionero  instituti  exsequendi,  cum  videret  Cornelium 
πάροδον  αύτφ  την  είς  τόν  άρχιερατικόν  θρόνον  ’ρώ-  eos  qui  vere  poeniterent,cum  ob  alia  peccata,  tum 
pnc  παντελώσ  άποχλείσαντα.  Τόν  δέ  χαιροφυλαχή-  ob  idolorum  cultura, paternis  visceribus  condolen- 
σαντα  τ^ν  73  νομισθεΤσαν  [διατελεΤν].  Κορν ήλιος  άλλα  do  in  gratiam  recipere:  hac  illa  occasione  USUS, de- 
τε  τών  ήμαρτηχότων  είλιχρινώς  μετανοοΰντχς,  καί  scivit  ab  Ecclesia  resectus,  et  Cornelio  pertinaciter 
τους  δσοι  προσεκύνησαν  είδωλο ις,  σπλάγχνοις  πατρι-  restitit·  Puros  autem  nominavit  €0S,  qui  secum 
κοΐς  όδυρόμενος  προσεδέχετο.  Τούτο  έκεΤνος  [891  Η.]  agmen  contra  Ecclesiam  facerent : Cornelianos 
πρόφχσιν  θέμινος,  έρράγη  τε  της  Εκκλησίας  καί  vero,  qui  ejus  ambitionem  et  dementiam  contra 
Κορνηλίου  κατηυθαδίσατο,  καθαρούς  μέν  τευς  όσοι  poenitentes  detestarentur.  Postea  vero  Cornelium 
οώτφ  έπλήρουν  τό  κατά  της  'Εκκλησίας  όνομάσας  Romanum  episcopum  egregio  martyrio  vitam  finiis- 
σύνταγμα,  Κορνηλιανοός  δέ  τούς  την  αύτού  βδελυξα-  se  Alexandrinus  archiepiscopus  Eulogius  refert· 
μένους  φιλαρχίαν  καί  κατά  τών  μετανοούντων  άπό-  C Non  potest  autem  ille  nomeu  inter  eos  habere,  qui 
νοιαν.  Κορνήλιον  μέντοι  τόν  της  'Ρώμης  έπίσχοπον  eruditione  et  historia  excellunt,quod  interdum  so- 
μετά  τούτα  και  καλλινίχφ  μαρτυρίου  τέλει  τόν  βίον  loBcismos  et  barbarismos  adroitlat.In  sacra  Scrip- 
άναλύσαι  & άρχιερευς  Άλεξανδρείας  Εύλόγιος  άνα-  tura  sane  intelligentia  ne  optimis  quidem  passim 
γράφει.  *Εστι  δέ  την  φράσιν  ό άνηρ  ού  τών  έαΐ  παι-  cedit.Tali  autem  phrasis  genere  dicere  ad  persua* 
δείφ  δυναμένων  τ\  συγγραφή  άνομα  έχειν  * δς  γε  ούδ*  dendum  et  delectare  non  prorsus  non  potest, 
αύτο  τό  σόλοικα  καί  ύποβάρυχρα  γράφειν  ένίοτε  παραιτεΤται.  'Εν  μέντοι  τοΤς  γραφικοΤς  αοήμασι  πολ- 
λαχού  ουδέ  τών  άρίστων  άπολείπεται.  Τό  πιθανόν  δέ  καί  ^δύ,  ώς  τοιαύτ^  φράσει,  ούκ  άδύνατός  έστιν 
ένεργάσέσθαι. 

"Α  μέν  ούν  φιλολογουμένοις  ήμΐν  καθ’  έαυτοός  εις  ttb  Qu®  igitur  studiose  nobis  privatim  COm- 

άνάμνησιν  Ιλθεΐν  συνηνέχθη,  χωρίς  [1623  R.]  ών  ή mantantibus  memoria  suppeditavit,  prsBter  ea, 

VAlUifi  LECTIONES. 

73  περί  μαρτυρίας  R#  άμα p.·,.  GH.  73  Χ0,^ 


355  DAV1DIS  HCESCHELII  NOT A.  356 


quorum  studium  et  exercitatio  artes  et  scientias 
gignunt,  unde  notitia  quovis  modo  nobis  et  de 
libris  judicium  crevit,  hactenus  veluti  typo  bre- 
viter complexi  sumus.  Producitur  autem  hoc 
opus  ad  trecentos  et  quindecim  auctores  : prohi- 
biti tamen  sumus  ad  trecentos  pervenire.  Tu 
vero,  dilectissime  omnium  quibuscum  fetus  meos 
communico,  si  me  legationem  meditantem  hu- 
manae vitee  terminus  occuparit,  habes  quod  peti- 
visti ex  voto  amicitiae  juxta  ac  solalii  pignus,  et 
primitias  atque  finem,  ut  defungar  voluntati  tuae 
obsecutus  mentis  operatione.  Si  vero  exinde  nos 
Dei  optimi  maximi  voluntas  atque  benignitas  in- 
columes in  mutuum  conspectum  atque  comple- 
xum stiterit,  fortassis  aliarum  editionum  non  mi- 
norum haec  principium  fuerint,  quae  simili  forma 
tibi  emolumentum  afferent. 

Finis,  et  Deo  summe  misericordi  gloria  in  sacula 
sceculorum.  Arnen . 


σπουδή  κα*  μελέτη  τέχνάς  φιλεΤ  Jtai  in ι^τήμας  Ιργα- 
ζεσθαι,  άφ’  ου  πέρ  τις  αΐσθησις  ήμΤν  άμηγέπη  καί 
κρίσις  λόγων  άνεφύη  μέχρι  τής  παρούσης  των  άνεγνω- 
σμένων  ώ;  έν  τύπψ  συνεκδόσεως,  είς  τοσούτον,  οΤμσι, 
συνάγεται  πλήθος,  τριακοσιοστψ  και  πεντεκαιδεκάτφ 
μέρει  προελθεΤν  άχρι  των  τριακοσίων  κωλυάμενον. 
Συ  δ’  ώ των  έμοί  κεκοίνωνηκάτών  μητρικών  ωδίνω ν 
έρααμιώτατε,  εΐ  μεν  τιύτην  την  πρεσβείαν  δια- 
νοούνται 74  τδ  κοινόν  και  άνθρώπινον  καταλάβοι  τέ- 
λος, έχεις  τήν  αιτησιν  τής  έλπίδος  ού  διαμαρτούσαν, 
φιλίας  τε  άμα  και  παραμυθίας  δπυθεσιν  και  άνάμνη- 
σιν,  καί  δή  και  άπάρχήν  καί  τελευτήν  άφοσιουμένην 
των  σών  κατά  λογικήν  θεωρίαν  αΐτήσεων  τήν  έκπλή- 
ρωσιν.  ΕΙ  δ*  ίκεΐθεν  ήμας  άνασωσάμενον  τδ  θεΤόν  τε 
και  φιλάνθρωπον  νεύμα  είς  τήν  άλλήλων  θέαν  καί 
προτέραν  άπάλαυσιν  άποκαταστήσει,  τάχα  άν  έτέρων 
δκδοσεων  ούκ  Ιλαττά^ων  άρχή  ταϋτα  εΤη,  παριπλη- 
σίφ  τύπψ  παρεχόμενων  σοι  τήν  ώφέλειαν. 

Τέλος  καί  τψ  θεφ  τψ  πανοικτίρμονι  δόξα  είς 
αΙώνας  αίωνων.  'Αμήν. 


DAV1DIS  HCESCHELII  MONITUM 

IN  NOTAS  AD  BIBLIOTHECAM  PHOTII. 

Revocatur  lector  ad  paginas  editionis  Rothomagensis  qua  numeris  Arabicis  inter  uncos  inclusis  in 

textu  Graco  reprasentantur. 


Quinquennium  jam  est, et  quod  ex  currit, cum  viri  hic  Augusta  summi  auctoritate  de  Bibliotheca 
Photii  alicunde  certo  pretio  redimenda  laborare  coepi;quod  vel  e pauculis,qua  inde  impressa  exstarent, 
luce  illam  esse  dignissimam  facillime  conjici  posset.  Eodem  ferme  tempore, vir  clarissimus  Andreas 
Schottus  Antverpianus  suo  are,nulla  alia  de  causa,  idem  opus  Photianum  e codd  Gulielmi  card.  Sir- 
leti,  cujus  Bibliotheca  nunc  est  Ascanii  card. Columna, transcribendum, et  cum  Vaticano, qui  e Veneto 
card.  Bessarionis  fuit  manu  recenti  exscriptus,  conferendum  curavit.  Is  igitur  Schottus, visa  novi  cha- 
racteris Augustani  elegantia,  munus  illud  litterarium  et  vere  πολτΐμητον  sua  sponte,  pre  amore  innato 
reipublica  litteraria  juvanda,  nobis  obtulit,  ut  juris  tandem  publici  volumen  totum  fieret,  ac  iisdem 
Augustanis  typis  excuderetur,  nec  in  partes  discerptum  exiret.  De  quo,  ut  et  de  liberalitate  ejus,  qui 
sumptus  tjpographo  necessarios  suppeditaturus  esset, nobiliss.Joan.Georg.Hervartus,sereniss.Bavar. 
ducum  consiliarius, certior  factus,alterius  codicis  calamo  exarati  usum  e ducali  bibliotheca  mihista- 
tim,  qua  est  humanitate, irapelravit. Horum  exemplis  Max.Margunius  impulsus, suasu  etiam  (ut  intel- 
lexi) illustriss.Joan.Vincentii  Pinelli,suum  ipsius  autographum  misit. Denique  Paulus, Henrici  Stepha- 
ni  τού  μακαρίτου  filius, illud  myriobiblum,ut  aliquibus  appellare  placuit,  magnam  partem  manu  parentis 
scriptum,  ad  antiquius  notae  optimae  exemplar  itidem  comparatum,  lectissimi  affinis  sui  Isaaci  Ca- 
sauboni  hortatu  raecum  communicavit. Caeterum  quod  initio  nonnisi  duo  antigrapha  essent  ad  manum, 
quae  in  plerisque  sibi  responderent;  quanquam  in  Bavarico  vestigia  lectionis  interdum  aliunde  adnotatas 
animadverti:  ne  quidquam  ad  opus  hoc  maxime  ornandum  et  limandum  deesset,  quidquid  chartarum 
excudebatur,  illustr.et  eruditiss.viris  Josepho  Scaligeroet  Isaaco  Gasaubono  misi, ot  ingenii  acumine 
judicisque  solertia, quemadmodum  in  aliis  auctoribus, ita  hic  quoque  desperatis  locis  medicinam  affer- 
rent . In  quo  ulerque  voti  me  compotem  fecit.  Imprimis  autem  nobiliss.  et  ampliss. Marcus  Valserus, 
rei  publicae  Augustanae  duumvir,  βιδ>ιοθήκη  τις  ών  έμψυχος,  καί  περιπατούν  μουσετον,  quanquam  gravio- 
ribus occupatus  curis, tamen  de  quibuscunque  ipsum  consului,  scrupulum  mihi  omnem  nullo  negotio 
exemit,  neque  de  iis  conferre  mecum  gravatus  fuit.Quod  gratificandi  studium  et  in  Justo  Lipsio,sssculi 
nostri  phoenice,  snm  expertus.  Horum  subsidia,  quae  quibus  accepta  sint  referenda,  ut  lector  norit : 
A.  S.  Andre»  Sebotti,  C.  V.  Vaticanum,  G.  B.  Bavaricum,  Μ.  II.  Max.  Margunii,  fl.  S.  Henrici  Ste- 

VARLE  LECTIONES. 

74διανοουντα  R,  διανοούντο»  Gfl.  malim  διανύοντα. 


35? 


AD  BIBtlOtHECAii  PHOTll. 


358 


pbani  codicem, cui  adjecta  binarii  nota,  veterem  cum  quo  is  est  collatus, (significat : ut  et  littera  majus, 
cui®  solilari®  eorum  nomina,  quorum  modo  a me  facla  est  mentio.  Reliquum  est  ad  ipsas  notas  ut 
accedam.  In  bis  praestiti  non  quod  volni,  sed  quod  horae  subsecivae,  neque  hae  semper  liberae,  per 
hanc  hiemem  tulerunt : culpam  deprecans,  sicubi  cujuscunque  exspectationi  minus  satisfecero. 


Pag.  t vers.  1.  * Αναγραφή.  Opus  hoc  multipli- 
cis eruditionis  aliqui  Βιβλιοθήκην,  aliqui  splendi- 
dius Μυριέβιβλον,  ob  argumenti  varietatem,  inscri- 
pserunt : nos,  auctorem  secuti,  Excerpta  et  Ctnsuras 
librorum,  quos  Pkotius  legerit. 

Pag.  A vere.  14.  Διονυσίου*  του  Αρεοπαγίτου, 
έπισχοπου  Αθηνών.  Membranae  Maximi  martyris, 
id  Bibliotheca  Augustana,  vers.  26-30.  Αύξηθέντων 
παραδόσεων]  σολοιχοφανίς,  cujusmodi  infra  pag.  752, 
vers.  a fine,  τη  πόλει,  έν  ψ et  pag.  753,  vers.  3, 
περί  την  πόλιν,  έν  ψ,  cui  non  dissimile  illnd  Syne- 
sii  epistola  57,  ώς  έμοί  των  πληγών,  αίς  μετήλθε 
τις  Αμαρτίας  ήμών  6 Θεές,  Ανδρόνικός  έστι  μαχρφ 
πάντων  βαρύτερος.  Ibi  Scholiasies  m.  s.  Biblioih. 
AugUSt.  σημείωσαι,  inquit,  τήν  σύνταξιν.  Δέον  γΑρ 
οδτως  είπεϊν.  ώς  έμοί  τών  πληγών  Απασών,  ale  μετ- 
ήλθε τΑς  Αμαρτίας  ήμών  6 Θεές,  Ανδρόνικός  έστι 
μαχρφ  βαρύτερος  * 6 οΐ  πάντων  εΤπε,  πρός  πράγμα- 
τα. Εύρηται  οΐ  τούτο  χαί  παρ’  'Ομήρφ*  [Iliad.  Τ', 
vers.  320.] 

. . . ΑύτΑρ  έαόν  χήρ, 

Άκμητον  πόσιος  χαί  εδητύος  ένδον  έόντων, 

Ση  ποθή.  . . 

Φησι  δέ  χαί  6 Πλάτων  έν  θεαιτήτω  * [tomo  I,  pag. 
153  b]  ή S’  έν  τφ  ψυχή  έξις  οόχ  υπό  μαθήσεως  μεν 
χαί  μελέτης,  κινήσεων  δντων,  χταταί  τε  μαθήματα, 
χαί  σώζεται,  χαί  γίγνεται  βελθίων,  hactenus  m.  S. 
Scholion  ; a quo  non  alienum,  quod  in  eodem  Pla- 
tonis Tkeateto  legitur,  δυοϊν  δντοιν  Ιδέαιν  δό- 
ξης  [ita  enim  Aldus,  Basilienses  duae  editiones,  et 
cod.  August.  calamo  exaratus,  quod  mendi  suspe- 
ctum in  είδέοιν  mutarunt]  pagina  187,  c.  et  Αμοο- 
τέρα  τούτω  τώ  δόξα,  pag.  195,  b.  edit.  HeDriC. 
Stephan.  Sic  Attice  άμφω  τώ  πόλεε  * et  δ,  τι  δν 
Αμφοιν  τοΤν  πόλεοιν  δοχη,  dixit  Thucyd.  llb.  Υ,  et 
έχ  τών  [Mss.  August.  τοΤν]  δυοΤν  πόλεοιν,  idem 
1.  νιιι,  vers.  3,  a nn.  Άδριανού.  cod.  V.  N.  Marq. 
Freberi,  Άδριανού  είσαγωγη  είς  τΑς  Θείας  Γραφάς. 
Ejus  initium,  Τού  Εβραϊκού  χαρακτηρός  έστιν  ε*δη 
τρία  · ών  τό  μλν  έπί  της  διανοΐας  silpot  τις  άν  · τό 
δε  έπί  της  λέξεως,  τό  δέ  έπί  της  συνθέσεως.  Vers. 
ullim.  είσαγομένοις.  τοϊς  Αρχαρίοις,  Macar.  τοϊς 
άρτι  άρχομένοις  παιδεύεσθαι,  Philo,  τοϊς  άρτι  μα- 
θεσι  sacrarum  Litterar.  tironibus  fsidor.  Peius.  In- 
fra pagina  512,  vers.  35.  01  τών  μοναχών  είσαγό- 
μενοι.  Vide  et  pag.  600,  vers.  17. 

vers.  5.  ’Αμερίτας.  Procopius  lib.  i De 
beUo  Persic.  όμερίτας.  Scholion  c.  v,  γρ'.  Όμηρί- 
τας  * ol  γΑρ  έξ  άρχόμενοι  [άρχών  Μ. Μ.]  βασιλείς  δι’ 
όμήρων  έποιούντο  [έπιστούντο  Μ. Μ.]  τήν  τούτων 
ύποταγήν.  Vide  Infra  pag.  80,  vers.  44.  Vdrs.  18, 
άνάβρυσιν.  Pro  bac  dictione,  quamquam  alio  quam 
bic  significatu,  perperam  legitur  ανάρουσις  * apud 
Suidam,  et  Ανακρουσις  apud  doctiss.  illius  inter- 
pretem, in  Apoturia.  Lectio  marginis  άνάβρησις 
pro  άναγορεύσις,  id  est,  renuntiatio,  bic  locum  non 
habet,  quare  expungatur,  Vers.  20.  Χινδίνων  * 
γράφ.  χαί  Χινδήνων,  Henrlc.  Stephan.  2,  M.M. 
vers.  eod.  Μααδηνών.  Hi  apud  Proeopium  Latine 
redditum  Maddeni , ut  et  Αυξουμϊται  Auzomitce  di- 
cuntur, vitiose  utrumque.  Cujusmodi  passim  in  hoc 
historico  σφάλματα  occurrunt,  nec  pauciores  loci 
truncati.  Quod  tum  apparebit  maxime,  cum  lucem 
is  Grsce  tandem  aspexerit : idque  mea  forsan  ope- 
ra, σύν  θεψ  δ’  είπεϊν,  aliis  manum  Ipsi  admovere 
cunctantibus.  Vers.  27.  I.  έλεσβαας.  v»*rs.  28,  Αύ- 
ζουμις.  Vide  qu®  in  Computum  iEihiopicum  scri- 
psit illustris  ios.  Seal.  lib.  vii,  De  emend.  t emp . 
V.  29,  I.  άνατολιχωτέρα.  Vers.  37,  Άμβρψ  καί  Ίε- 
ζέδω.  Arabice  Omar  et  Jexid,  1.  S.  Vers.  38.  ΠΑ- 
Λαιστινών,  Παλαιστή νών,  Henrlc.  Stephan.  M.M. 


illud  usitatius,  quod  etiam  modo  Παλαιστίνη  dici- 
tur ή γή  τών  Φυλιστιείμ,  ή χαί  Ίουδαία  καλουμένη, 
Epiphan.  Vers.  41.  ’Αρβυλας.  Theocr.  eidyll.  ζ#. 
Vers.  26.  ’Αοβυλίδας  * ubi  Scbol.  άρβύλη,  είδος 
υποδήματος,  από  τού  άρμόζεσθαι.  Vers.  42,  φχσώ- 
λιν.  Ita  A.  S.  et  Henric.  Stephan.  φαοκέλιν,  Mss. 
φασχώλιον  [quod  significationem  marsupii  habet 
apud  Dion.  Chrys.]  C.  B.  cum  nota  mendi.  Suidas 
τό  φακιόλιον,  inter  alia,  idem  quod  φάκελος  seu 
φάχελλος  (nam  bifariam  scribunt)  id  est  fasciculus. 
Λύγων  ή φρυγάνων  φάκελον  dixit  Plut.  In  Vita  Fa- 
bii M . φαχελλον,  Ammon  in  lib  Arlstot.  περί 
Έρμήν.  Φρυγάνων  φακέλλους  et  φακιόλους,  Dionys. 
H licar.  1.  8 et  10.  Aot.  Roman.  ύλης  ξηρας  φάκε- 
λους FI.  iosepb.  (όξυτόνως)  lib.  Y,  Arcbaeoi.  vers. 
50,  δτε  τον  ταύρον,  videndus  Procopius,  I.  S. 

Pag.  8.  vrrs.  1.  Άδουλιν.  ’Αδούλην  C.  B.  M.M. 
Henric.  stephan.  Vers.  27,  θέρος  τε  χαί  [Θέρος  τέ 
έστι  χαί  * Henric.  Stephan.  2 Vers.  32.  Βραγυτά- 
τοις  τό  μέγεθος.  Hos  Graeci  pygmsos  et  nanos  Tndi- 
gitant : Lucian.  παπαί,  ώ Έρμότιμε,  ήλίχους  ή μας 
άποφαίνοις,  ούδέ  κατά  τούς  πυγμαίους  έχείνους 
[Illiad.  γ'.  Vers.  6.]  άλλα  χαμαί  παντάπασιν  έν  χρφ 
τής  γης  Procoptnaj.  4.  De  beUo  Gotth.  (quod  et 
ipsum  interpres  praeteriit)  τήν  δέ  χουρσικήν  o\  πάλαι 
άνθρωποι  κυρ ν ον  έχάλουν.  Ενταύθα,  ώσπερ  άνθρω- 
ποι, νάννοι  [γρ.  πιτζάδαι]  γίνονται  · ούτω  [F.  τού- 
το ις]  δή  τινων  Ιππίαν  άγέλαι  είσΐ,  τών  προβάτων 
όλίγφ  μείζονες.  Hinc  νανώδης  τήν  φύσιν,  et  νανώδες 
σώμα  apud  eundem  Lucian.  D.  Joan.  Chrysostomo 
Αμάρτημα  τής  φύσεως,  Comm.  in  Cpist.  ad  Tim. 
cap.  1.  Vide  infra  pag.  145  vera.  7,  a fln.  vers.  42, 
όστρείων.  γρ.  χαί  όστρέων.  Yers.  45,  άποόριπτου- 
μένων  M.M.  Hnric.  Stephan.  Vers.  45,  απέπτη- 
σαν.  δπέπτησσον  Henric.  Steph.  vers.  51,  άριστα 
(C.  V.  μάλιστα.  Vers.  54.  Μόψου  έστίας)  ai.  Mo- 
ψουεστίας.  Illud  Cedrenus9  Θεόδωρος,  τής  Μόψου 
εστίας,  πόλεως  έν  τή  Κιλικί?  λαχών  ; ubi  et  errores 
Theodori  perstringit. 

Pag.  9,  vers.  13,  έπελέγχει.  ’Απελέγχει,  A.  S. 
Mss.  Henric.  Stephan.  vers.  34  et  sequent.  I , μό- 
νων. Vers.  35,  in  G.  B.  M.M.  et  Henric.  Stephan. 
τό  μόνων  abest,  ut  et  versu  proximo  τό  γΑρ  in  tri- 
bus codd. 

Pag.  12,  Vers.  2,  legi  ύφίν,  πεντεκαιδεκάτου. 
Vers.  9,  έν  βιβλίοις  x'.  Non  nisi  X exstant.  Vers. 
12,  άπόδειξις.  ’Απόδοσις  M.M.  qnaB  lectio  fortassis 
ex  compendio  est  nata;  nam  in  duobus  M.M.  Αποδ. 
Vers.  zd,  ώς  παρά.  "Ωσπερ  τήν  G.  B.  M.M.  Vers. 
39.  Αντωνίου.  I.  ’Αντωνινου  cum  A.  S.  viro  cl. 
Vers.  3,  a fln.  legit  idem  A.  S.  συντεθειμένων. 

Pag.  13,  vers.  4 Δωρυλαίου.  Δόρυ  λα  ί ου,  M.M.  G.  B. 
Henric.  Stephan.,  voluti  etiam  nomen  urbis,  τό 
Δορύλαιον  per  ο μικρόν  scribitur.  Vers.  cod.  Θεό- 
δώριτος.  θεοδώρητος,  M.M.  et  A.  S.  eadem  Yarietas 
intra,  de  qua  οιπτογραφία  consule  notas  Fr.  Syl- 
burgii  τού  μακαρίτου  in  Theodoreti  Therapeutica. 

Pag.  13,  vers.  11,  έτρακταΐσθη.  Synopsi  Basii, 
lib.  28.  Tit.  4,  cap.  5,  έπί  παρανόμων  δΐ  γάμων  ού 
τρακταίζεται  άπαίτησις,  cujus  verbi  origo  ex  Lexi- 
cis  petatur.  Vers.  12,  |.  συγγράμματα  αύτού  · τΑ 
περί.  Vers.  19,  περιέχονται.  Συμπεριέχονται,  Hen- 
ric. Stephan.,  2,  A.  S.  Vers.  24.  Κύροσ.  Κύρος 
Henric.  Stephan.  2,  G.  A.  Vers.  8,  a fln.  in  marg. 
1.  de  Resurrectione  liber. 

Pag.  17,  vers.  3,  παράθεσις.  Παράδοσις  Henric. 
Stephan.  M.M.  C.  B.  Vers  3,  αύτοΐ.  Ούτοι  Henric. 
Stephan.  2.  Vers.  eodem,  Χαλχηδόνι.  C.  B.  et 
Mss.  Καρχηδόνι,  quae  permutatio  ot  infra.  Vers.  20, 
τψ  τής  Βασιλίδος  επισκόπφ  Ιωάννη·  Hunc  Joannem. 
archiepiscopum  Constantinopol.  et  τόν  Από  σχολά- 


363 


DAVIDIS  HOESCHELU  NOT/E 


364 


ηγορήσει,  ού  θάνατος  τής  κολάσεως  άπολύσει,  ού 
παράκλησις  συγγενών  μεσιτευσάντων  όνήσει.  Ού  γάρ 
ϊτι  δίκαιοι  όπ*  αυτών  όρώνται,  ούδέ  μνήμης  γίνον- 
ται άξιοι.  Μόνοι·  δέ  οΐ  δίκαιοι  δικαίων  μεμνήσονται 
ϊργ  ων,  δι*  ών  έπι  την  ουράνιον  βασιλείαν  κατήντη- 
σαν  · έν  ή ούχ  ύπνος,  ού  λύπη;  ου  φθορά,  ού  φροντίς, 
ουδέ  νύξ,  ούδέ  ήμερα  ^όνψ  μέτρου μένη,  ούχ  ήλιος 
άνάγκη  κύκλον  ούρανου  δρόμφ  έλαυνόμενος,  ωρών 
αέτραν  ή κέντρχ  προς  ευγνωστον  άνθρώπων  βίον 
οιαμετρούμενα  ώροθετούντος.  Ου  σελήνη  ©θίνουσα  ή 
αύξουσα,  ή τροπάς  καιρών  έπάγουσα  : οδχ  ύγραί- 
νουσα  γην  · ουδέ  ήλιος  έπικαίων,  ούκ  άρκτος  στρε- 
φομένη,  ούκ  Ήρίων  γεννώμενος,  ούκ  άστρων  πλάνη 
ένάριθμος,  ού  δύσβατος  γη,  ούδέ  δυσεύρετος  παρα- 
δείσου αύλή,  ούδέ  δεινόν  θαλάσσης  φρύαγμα  κωλύον 
έπιβάντα  πατεΐν,  εύβατος  δέ  καί  αύτη  τοΐς  δικαίοις 

Ϊενήσεται,  ούτε  τού  ύγρού  στερούμενη  · ούκ  ούρανός 
οίκητος  άνθρώποις,  ουδέ  τούτου  τής  άναβάσεως  ή 
όδός  άνεύρετος  * ού  γή  άνέργαστος,  ούδέ  άνθρώποις 
έπίπονος,  αύτομάτη  δε  φύουσα  καρπούς  προς  εύ- 
κοσμίαν  · ού  θηρίων  γενέσεις  πάλιν,  ούδέ  τών  λοιπών 
ζώων  έκβρασσομένη  ουσία  Ούδέ  γάρ  άνθρώποις  πά- 
λιν γεννφ  * άλλ*  ό τών  δικαίων  άριθμός  διαμένει  άν- 
έκλειπτος  άμα  δικαίοις  άγγέλοις  καί  πνεύμασι  τούτοις 
οι  πεισθέντες  τοΐς  λόγοις  άνθρωποι,  έσεσθε  καί  τών 
δικαίων  κοινωνοί,  καί  τών  μελλόντων  έντεύξεσθε 
άγαθών,  δ ούτε  ύοθαλμός  ειδεν  ούτε  ούς  ήκουσεν, 
ούτε  έπΙ  καρδίαν  άνθρώπου  άνέβη,  όσα  6 θεός  ήτοί- 
μασε  τοΐς  αγαπώσιν  αύτύν.  Αύτψ  ή δόξα  καί  τό  κρά- 
τος είς  τούς  αΙώνας  τών  αίώνων.  Αμήν. 

Pag.  36,  vers.  32,  κατεσκευάσεν.  Η.  St.  2,  παρ- 
εσκεύασεν.  Vers.  46,  εύρον  δέ  έν  παραγραφαΐς,  τό 
παραγραφή  eamdem  fere  hic  significa tiouem  habet, 
QU8m  apud  Lucian.  6 τά  νόθα  έπισημηνάμενος  τών 
επών,  έν  τή  παραγραφή  τών  όβελών,  quibus  verbis 
Aristarchus  notatur.  Vers.  6,  a fln.  1.  Είρηναίου. 

Pag.  7,  vers.  12,  Αλεξάνδρειάς.  A-  S.  et  H.  St. 
2,  Άλεξανδρέως.  Vers.  23,  I.  οιεμνημόνευσεν.  Vers. 
24,  Διαιτητής.  Ίωάννου  τού  Γραμματικού,  τού  Τρι- 
θείτου  λεγομένου,  Φιλοπόνου,  δ*  λόγος  Διαιτητής 
citatur  lib.  ms.  Reip.  Aug.  eo,  quod  Πατρικόν 
inscribitur.  Vers.  34,  λόγοι  δ*.  Sic  A.  S.  et  H.  St. 
2;  sed  cod.  B.  Μ.  M.  et  H.  St.  λόγος.νβΓβ.  44,  όρθο- 
δόξων.  H.  St.  2,  όρθοδοξούντων.  Vers.  8,  a fio.  έπι- 
σκόπων  κε\  A.  ο.  et  Η.  St.  2,  έπισκόπων  τόν 
άριθμόν  πέντε  καί  ε?κοσι.  Vers.  2,  a fln.  Βύζου. 
cod.  B.  H.  St.  Μ.  Μ.  Βίζου. 

Pag.  40,  vers.  8,  άπόκοπον.  Epipban.  καί  άπ- 
εβλήθησαν  τής  Εκκλησίας  · είσί  δέ  πάντες  άπόκοποι. 
Ver8  11,  συμπαραφυόμενοι.  cod.  V.  συγκαταφυόμε- 
νοι.  Vers.  21,  Λιτώϊος.  cod.  Β.  Μ.  Μ.  Λητόίος, 
Η.  St.  2,  Λητώϊος.  Vers.  29,  I.  Κωνσταντινουπό- 
λεως. Vers.  23,  θεόδοτος.  cod.  B.  et  Η.  St.  θεύδο- 
τος.  Vers.  34,  Βερινιανόν.  cod.  Β.  Μ.  Μ.  Η.  St. 
Βεριανόν.  Seq.  versu  ms.  consentiunt,  excepto  cod. 
B.  in  quo  Καριανψ  et  Καριανιανφ  legitur.  Vers.  41, 
θεοφιλές.  H.  St.  2,  θεοφιλεστάτου  καί  άγιωτάτου  έπι- 
σκόπου  Σισιννίου.  Vers.  50,  1.  συγκινδυνεύειν.  Vers. 
52,  Αντιόχειας.  Η.  St.  2,  Άντιοχέως,  Joannes  An- 
tiochenus, id  est  Cbrysostomus. 

Pag.  41,  vers.  11,  Όρμίζην.  Ita  H.  St.  2,  A.  St. 
Όρμίζην,  at  Μ.  M.  cod.  B.  H.  St.  Όρμίξην.  Vers. 
15,  1.  έν  'Ιεροσολύμοις,  μετά.  Vers.  1/,  κόρην  πρός 
έμέ  καλήν.  Η.  St.  2,  κόρην  καλήν  πρός  έαέ.  cod.  Β. 
et  Μ.  Μ.  κόρην  καλήν,  καί  δείξω.  Vers.  24,  άρξαμέ- 
νους,  Μ.  Μ.  Η.  St.  Vers.  31,  γεννημένου,  cod.  V. 
γενομένου.  Vers.  52,  τού  πρεσβυτέρ ου.  Η.  St.  2, 
τού  πρεσβυτερίου.  Vers.  38,  'Αλφειός.  A.  S.  Άλ- 
φιός.  Vers.  39,  'Ρινοκορούρων.  A.  S.  et  Η.  St.  2, 
Τινοκουρούρων,  quae  lectionis  varietas  est  etiam 
Isa.  xxvii,  12.  Editio  Romana  ibi  habet  ρινοκορού- 
ρων  * ms.  Bibi.  Aug.  p ινοκουρούρων.  Complut.  Aid. 
Plantin.  et  Aleman.  ’Ρινοχούρων,  coneise  : al.  de- 
nique 'Ρινοκολούρων.  Nam  Ct  pro  ’Ρινοκούρουρα 
(quo  utitur  seriptor  belli  Judaici,  lib.  i,  cap  11) 
apud  Strabonem  lib.  xvi,  p.  510  'Ρινοκόρουρα  legi- 
tur, nuper  Isaaci  Casauboni  vigiliis  ac  studio  re- 


censitum ; at  p.  522  ‘Ρινοκόλουρα  * άπό  τών  είσφ- 
κισμένων  [έκεΐ  τό  παλαών  άνθρώπων,]  τάς  ρίνάς- 
[ήκρωτηριασμένων,]  ούτω  καλουμένη.  Qui  loCUS  in 
editis  libris  mutilus  ex  έθνικών  auctore  sic  restitui 
debet.  Vers.  45,  ’ Αλεξανδρείας.  H.  St.  2,  Άλεξαν- 
δρέως.  Vers.  52.  Κελεστίου.  cod.  B.  2.  H.  St.  et 
Μ.  Μ.  Κελεσίου.  V^rs.  53.  Φαύστου.  ΦΑ.  αύστού 
legendum  conjicit  I.  S.  id  rst,  Αύγούστου.  Vers.  56, 
καί  Δοτιανός.  H.  St.  2,  διά  τίνος  πτεντεσίου  τού 
πρωτοθρόνου  Βυζακινής. 

Pag.  44,  vers.  16,  parentbeseos  verba  non  nisi 
A.  S.  et  Μ.  M.  habet,  et  hic  quidem  in  margino 
tanquam  Scbolion.  Vers.  17,  l.  Μελαίνης,  I.  S. 
Μ.  M.  Vers.  18,  19.  Μ.  W.  έπιθέμενος.  Vers.  21,  i. 
πρέσβυς.  Vers.  39,  πεπραγμένων  έν  τοΐς.  A.  S.  έν 
οΐς  et  ad  marg.  *σως  ο*  ς\  Vers.  44,  1.  τή  Κελε- 
στιανή.  Vers.  2 et  1,  a fln.  όμοίως.  H.  St.  2 et 
A.  S. 

Peg.  45,  vers.  14,  άφρων.  λιβύων.  Vers.  18,  1. 
μωρά,  καί.  Vers.  ult.  1.  έξειλήφασι,  συμφώνως. 
Vers.  25,  1.  Άβρίλιον.  Vers.  cod.  Καρταγένης.Μ.  Μ. 
Χαρταγένης,  utpag.  praeced.  vers.  31,  H.  St.  2 et 

A.  S.  Vers.  12,  a fin.  1.  άνεθεματίσθη. 

Pag.  48,  vers.  6,  1.  πάντων  περί  έτίμα  I.  S.  πάν- 
των ύπερετίμα  Η.  St.  2,  lectio  autem  marginis  ha- 
betur in  cod.  B.  H.  St.  M.  M.,Vers.  7,  πράγματα 
πράττων.  H.  St.  2,  πλάττων.  Vers.  10,  άποθρα- 
συνεται  cod.  Β.  Μ.  Μ.  Η.  St.  vers.  14.  Αίνεάτης. 
Lectio  marginis  in  solo  cod.  B.  vers.  19  et  20,  κατά 
τών  αίρέσεων,  λόγοι  δ’,  ών  ή έπιγραφή  Αίρετικής 
κακομυθ ίας  έπιτομή,  impress.  Romae,  ann.  1547. 
Vers.  22,  προβαλλομένην,  προβαλλόμενος,  I.  S-  πρ ο- 
βαλλομένων.  cod.  Β.  Η.  St.  Μ.  Μ.  Vers.  26,  έν  δέ 
τψ  πέμπτψ.  HiC  liber  quintus  θείων  δογμάτων  έπι- 
τομή inscribitur.  Vers.  cod.  1.  λόγψ  · τοσούτοι  δέ 
δντες  [τό  βιβλίον  τυγχάνουσι  · τών.  Vers.  22.  τήν 
δ’  έπιτομήν  · legitur  in  cod.  Β.  Η.  St.  Μ.  Μ.  έπι- 
στολήν  in  A.  S.  codd.  illun  rectius, sed  omisso  δέ. 
Vers.  24,  άσύγχυτον.  H.  St.  cod.  B.  Μ.  Μ.  άσύγκρι- 
τον,  H.  St.  2,  A.  S.  vers.  33,  "Αγκου  Όστιλίου. 
Mendosum  : lege  Τύλλου  Όστιλίου.  Notom  cx  Li- 
vio, Dionys.  Halicar.,  Zonara,  Cedreno.  Vers.eod. 

’Άγκου  έτέρου  τού  καί  Μαρκίου.  τήν  άγκύλην  πε- 
πήρωτο,  8θεν  καί  ΜΑγκος  έπώνυμον  εαχηκεν,  Zona- 
ras.  Vers.  34,  Ταρκυνίου.  πρισκου.  Vers.  eod. 
Έρουίου.  Η.  St.  cod.  Β.  Μ.  Μ.  Σερουΐου  A.  S.  quod 
serva  eum  peporisset,  Dionys.  Halic.  lib.  iv,  vers. 
38,  1.  έσφάγη.  Vers.  39,  βεβασιλευκώς  εύ,  εΐ  μή  καί 
putat  I.C.  legendum.  Vers.  40,  ζήσας.  Deest  anno- 
rum numerus ; vixisse  supra  80  annos,  scribit 
Dion.  Hal.  lib.  it,  extremo.  Vers.  41,  t.  τέταρτος. 

Pag.  49,  vers.  6.  λυδική.  Solus  A.  S Λιβυκη,  in 
editis  additur  ή Χαρχηδονική.  V*rs.  12,  πόλεμοι. 
H.  St.  2,  πολέμιοι.  Vers.  16,  I.  έμφυλίων  πρώτος. 
Η.  St.  2,  πρώτη,  et  δευτέρα.  Vers.  21,  Σύλλαν.  Σύ- 
λαν  Η.  St.  Μ.  Μ.  cod.%  Β.  Vers.  27,  ’Αντωνΐνον  καί 
ότι  κατά  ΜΑβιον.  Monstrum  hoc  in  trib.  codd. lectio 
marginis  ex  A.  S.  quam  et  H.  St  2,  habet;  sed  hic 
Όκταούϊον  pro  Όκταύΐον.  Vers.  9,  συνέπεσον. 

B.  St.  2,  συνέπεσε.  Vers.  13.  λόγων  όντι.  H.  St.  2, 
λόγψ  όντι.  Vers.  45,  ήκμασε.  ήκμαζε.  Η.  St.  2. 
Vers.  11.  σταδίων  γ\  Η.  St  2 et  A.  S.  σταδίων  υ# 
Vers.  5,  a fin.  ύπό  'Ρουτούλων.  cod.  B.  M.  M.  H.  St. 
'Γπόρου  τούλον  aeque  monstrose,  atque  illud  supe- 
rius, θνήσκει  κατα  πόλεμον.  *Ρότολοι  τε  γάρ  έκ  τών 
πόλεων  στρατεύουσιν  δπαντες  πρός  αύτόν,  καί  σύν 
αύτοΐς  βασιλεύς  τυάρηνών  Μεσεντιος,  etc.  Dionys. 
Hal.  lib.  I.  Vers.  1,  a fin.  1.  έγεννήθη.  Εύρυλέων. 
Dionys.  Η.  Εύρυλέων  παρέλαβε  τήν  Λατίνων  ήγε— 
jxoviov,  6 μετονομασθεϊς  Άσκάνιος.  Μ.  Μ.  Άρυ- 

Pag.  52,  vers.  4, 1.  οΓκισιν.  Vers.  6,  1.  Σιλούΐος, 
et  sic  seq.  άπό  τής  βλπς  sic  appellatus,  ώσπερ  δν 
e?  τις  *Ελλάδι  γλώσσρ  λέξειεν  ύλαΐον,  idem  Dionys. 
Η.  Vers.  7;  locus  videtur  mutilus,  et  post  Λατίνον 
Σιλούΐον  (si  quidem  Dionysium  H.  velimus  sequO 
addendum,  τού  δέ  "Λλβαν  * τού  δέ  Κάκετον,  του  & 


365 


AD  BIBLIOTHECAM  PHOTII. 


366 


Καπυν  * Κάπυος  δλ  Κάλπετον  γενέσθαι.  Καλπετου  δέ 
Τιβερίνόν,  etc.  Vers.  iO,  'Ρωμύλον.  Sic  et  Livi  Os. 
1 Αλλά  δη  v.  Dfonys.  A remulum,  Paul.  Orosius,  l:b.  i, 
cap.  20.  Vers.  t od.  in  marg.  1.  Άγρίπαν.  Vers.  11, 
*ΑοεντΤνον.  Dionys.  Άουεντίνον,  et  Vers.  14,  idem 
Νομίτωρ,  Plutarch.  Νομήτωρ.  Vers.  17,  "Εγεστον. 
Μ.  II·  Δγεστον,  Dionys.  Hal.  Δ?γεστον.  Vers.  18, 
Ιέρειαν.  Scii.  Εστίας.  Vers.  2.  a fin.  I.  cum  I.  S. 
oicot  Φερεχλέα  τον  δπδ  Άντίόχου  του  βασιλέως 
(θεόν  αυτόν  έπίκλην  ώνόμαζον)  σατράπην  αυτής  τής 
χώρας  καταστάντα. 

Pag.  53,  vers.  1,  άλλ*  οι  γε.  Sic  legitur  in  oronib. 
mss  , sed  pro  αυτής  fL  Sl.  2,  αύτώ  . Vers.  36,  I. 
Ταβάλων.  Vers.  3 a fio.  COd.  V.  αύτοπαρακλήτους. 

Pag,  56,  vers.  15,  I.  ιεόνος  πρός  μάνας,  cod.  B. 
H.  St.  2,  Μ.|  Μ.  μονοπρδσμονα.  Vers.  20,  1.  Σερα- 
πίωνα  cum  cod.  B.  H.  Sl.  Μ.  M.  Vers.  23,  τους 
κοινωνικούς  τής  οικουμένης.  Haud  scio,  sintne  10- 
tell^ndi  κοσμικοί,  Ur  Naz.  φιλόκοσμοι,  Chrys. 

SSiC  p.  seq.  vers.  47,  κοινωνικούς  τής  Εκκλησίας 
licit)  aD  1!  potius,  qU08  βακαντίβους  appellant  μη 
παραμένοντες  τώ  πράγματι  αύτου,  Suid.  Da  qubus 
Ptolemaidis  Cyrenaicae  episcopus  Synesius, epistola 
57,  ad  Theopbilum  : Περινοστούσι  τινες  βακάντι- 
6οι  παρ*  ήμίν  (άνέξη  νάρ  μου  μικρόν  ύποοαρβαρί- 
σαντος,  "να  0ta  συνηθεστέρας  τή  πολιτεία  φωνής 
την  Ινίων  κακίαν  έμφατικώτερον  παραστήσαιμι)  ου- 
τοι  καθέδραν  ρ£ν  άποδεδεινμένην  εχειν  ού  βούλον- 
ται, ο?  γε  την  ουσαν  άπολελοίπασιν,  ού  κατά  υμ- 
φοράν,  άλλ*  αύθαίρετοι  μετανάσται  γινόμενοι.  Eadem 
prope  suspicio  est  Margunii,  viri  vere  Maximi,  qui 
epistola  perquam  humaniter  ad  me  scripta  ζητείς 
παρ*  ήμών  (inquit)  τίνες  άν  εΤεν  ol  παρά  τψ  Φωτίω 
κοινωνικοί  τής  οίκουμένης  προσαγορευάμενοι  ; έγω 
21  ούκ  άν  τι  περί  τούτου  του  ζητήματος  διισχυρι- 
σαίμην.  Εκείνους  αέν  τοι  οδτω  καλεισθαι  ύπονοώ 
των  μοναχών,  ο*ί  μη  υιέσοντες  έπί  χώρας,  μη  δε  καθ’ 
άς  υπέσχοντο  επαγγελίας  έν  τη  τού  σχήματος  άνα- 
λήψει,  τψ  αοναστηρίψ  έμμένοντες,  ώδε  κακείσε  μετά 
καί  προσκόμματος  τού  πρός  πλησίον  περιπλανώνται. 
Vers.  23,  1.  έγκλεισθέντας  καί  τελευτήσ.  Id  est, 
καθειρχΟέντας  καί  άποθανόντας  έν  τψ  δεσμοτηρίψ. 
Vers.'  seq.  σκηνώματα,  id  est,  σώματα,  ut  II  Fetr. 
I.  13,  14,  τό  γεώδες  σκήνος,  cap.  9,  vers.  15,  quam 
έπίγειον  ήμών  οίκίαν  τού  σκήνους  dicit  Apostolus 
II  Cor.  ν#  1.  Vers.  29,  Βερένιον.  cod. B. reliqui  omnes 
Βενέριον.  Vers.  2,  απολύει.  άποκλείει  legitur  ad 
marg.  cod.  A.  S.  vers.  eod.  Κμβασιν.  διβασιν  Μ.  Μ. 
Vers.  39,  γρόνθον.  κολαφίζειν,  έστί  τό  διά  τών  χει- 

ξών  πλήττε ιν,  συνκαμπτομένων  τών  δακτύλων,  καί 
ίνα  άοελέστερον  ειπω)  διά  τού  γρόνθου  κονδυλίζειν, 
'beopnylact.  Vers.  45,  πάστιλον,  ex  sesamo,  et 
meile  confectum,  H.  St.  ad  marg.  Vers.  13,  a fio. 
1.  δτι  el  τούς.  Vers.  seq.  ms.  παοαστείλετε. 

Pag.  57,  vers.  2,  Μ.  Μ.  Άκυλλίνου.  Vers.  4,  καί 
κατά  τού  Xp.  H.  St.  2.  Vers.  6,  Σαραπίωνος.  A.  S. 
alii  Σεραπ.  Vers.  11,  παραδειχθέντος  A.  S.  solus. 
Vers.  18,  1.  Εόσέβων.  Vers.  17,  Άμμώνιον,  Ευθύ- 
μιον. Sozom.  lib.  vm,  cap.  12.  Vers.  10,  Μονοσι- 
τίαν  έπιτηδεύων.  Idem  Socr.  I.  6,  cap.  4.  Vers,  23, 
Ικτον  δτι.  H.  St.  2,  et  A.  S.  conjungunt  hunc  pa- 
ragraphum  cum  proximo,  leguntque  καί  δτι,  mu- 
tatis deinceps  numeris;  in  aliis  eoad,  contra:  unde 
postea  τό  δέκατον  iteratur.  Vers.  26,  έάν  πάλιν. 
Soerat.  Eccles·  kist.  lib.  6,  cap.  21,  Χιλιάκις  μετα- 
νοήσας,  είσέλθει.  Vide  Basii.  Μ.  περί  μετανοίας,  et 
Epipban.  contra  Novat.  Vers.  14.  a fin.  έπεσκέψατο. 
Vers.  43,  Ώριγενειστάς.  Ώριγενιαστής  γάρ  ό εύ- 
σεβέστατος  έκεΤνος  Πατήρ  εκαλείτο  καί  ένομίζετο, 
Zonar.  tom.  ΙΠ,  p.  34.  Vers.  6,  a fin.  i.  Ιγκλημα 
των. 

Paff.  60,  vers.  24,  τών  έννέα  μουσών.  Κατά  τό  · 
Ηρόδοτος  μούσας  ξεινισσατο  : τψ  δ’  άρ*  Ικάστη  άντί 
φιλοξενέης  βίβλον  ϊδωκε  μίαν.  Vers.  35,  I.  έτράφη 
τε.  Vers.  4ο,  Σικελ.  Διόδωρος  lib.  XI,  ρ.  261,  vers. 
12,  a fln.  'Ηρόδοτον.  Vers.  11,  a fin.  ως  ε£η  6 παις* 


Marcelli n.  "ί2  Όλωρε,  dpyq  ή φύσις  τού  υίού  σου 
πρός  τά  μαθήματα. 

Pag.  61,  vers.  3,  Κικίλιος.  Η.  Sl.  2,  Κικίλλιος, 
ibique  ad  marg.  'ίσ.  Καικίλιος,  quae  etiam  A.  Scbotti 
est  suspicio.  Caa<  ilii  autem  mentio  fit  in  vita  De- 
mosthenis a Plutarcho  scripta.  Vers.  cod.  ούκ 
έγκρίνει  δε  (negat  PliUarchu»  quoquo  τον  έπιγραφό- 
μενον  Δηλιακόν  Aeschinis  esse.  Vera.  3,  Αίσχίνην 
άλλον)  b.jus  vitam  Lartius  descripsit.  Vers.  11, 
8 κατά  Κτησιφώντος  εγραψη  Δημοσθένης.  Falsum 
p«*rspicut·,  ex  historia  facilis  ernendaiio,  I.  C.  hinc 
illud  St'ho!ion  ad  margin.  codd.  A.  S.  κακώς  ϊχει. 
Vers.  13,  !.  δείξη.  Vers  15,  πρός  μεν  Αλέξανδρον. 
Vide  etiam  A^chinis  apud  Plut.  Vers  22,  e!  ήκού- 
σατε  τού  θηρίου.  Plin.  I b.  11,  ep.  3,  ad  Nepoiem. 
Auctor  vitae  ejusdem  ASscbinis  incertus,  θηρίον  αυ- 
τόν Ικάλει  (inquit)  διά  τό  δεινόν  τών  τρόπων  καί 
άνελεήμον.  At  Plinius  alter,  historiarum  lib.  vii, 
cap.  30.  Mschines  Atheniensis , summus  orator , eum 
accusationem , aua  fuerat  tutis,  Rhodi  legisset,  legit 
et  defensionem  Demosthenis,  ob  quam  ta  tllud  depul- 
sus fuerat  exsilium.  Mtrantibusque  tum  magis  fuisse 
miraturos  dixit,  si  ipsum  audivissent , in  calamitate 
testis  ingens  factus  inimici . Vers.  27,  Άτρομήτου, 
νραμματ ιστού  Lucian.  Γλαυκοθέας,  τής  τελεστρίας 
Suid.  Vers.  29.  Φιλόχαριν.  Φιλ  χάρης  dicitur  De- 
mosth.  Vers.  29,  μεγαιλόοωνος,  quod  ei  vitium  De- 
mosthenes,Orat.de  falsa  Legatione,  exprobrat,  αλλά 
τηνάλλως  έπαρει  την  φωνήν,  καί  πεφωνασκηκώς 
εσται.  Vers.  eodem,  έγρααμάτευε,  γραμματεύς  ήν, 
Suid.  Vers.  15,  διακούσαι  « αυτόν  Πλάτωνος,  liegat 
Plutarch.  Vers.  33,  I.  Άνταλκίδα.  Vers.  34.  δεϊγμα 
τον  cod.  Β.  Μ.  Μ.  et  Η.  St.  δείγμα  διά  τον  ΑίσχΓνου 
λόγον. 

Pag.  63,  vers.  3,  1.  εϊς  τούς  άρίστους  εγκρίνει  * 
κανόνα  μετά  γε  τούς.  Ibid.  Φούνιχος,  infra,  pug  325· 
Vers.  1,  a fio  Vers.  12,  και  Σικελίας.  Hoc  videtur 
redundare,  cum  in  A.  S.  codice  solummodo  lega- 
tur, unde  glossema  etiam  illud  fr-  Ισπανίας.  Vers. 
21.  Μαξίμος.  AI.  Valerius  Herculius  Maximianus, 
vide  Emeb.  Vers.  22,  ώρμησε.  cod.  B.  M.  M.  et 
H.  St.  όρμήσαι.  Vers.  S9,  προσεχώρησε.  A.  S. 
προ εχώρησε.  Vers.  40.  Atxivtov.  II.  St.  et  Μ.  M. 
Λικίννιον.  Vers.  41,  έπυνθάνετο.  έπύθετο  cod.  V. 
Vers.  46,  μεταστησά μένος.  H.  St.  2,  μεταστησό- 
μενος.  Vers.  47,  1.  έπιστρατείαν.  Vers.  48,  |.  cum 
tribus  mss  τήν  ώμότητα,  φιλανθρωπίας  προσχήματΓ 
καί.  Vers.  6,  a fin.  κρατεραΤς.  Η.  St.  2,  καρτεραίς* 
Vers.  4,  a fin.  κατέλιπεν. 

Pag.  65,  vers.  4,  1.  Μαξιμίνον  I.  C.  Vers.  27, 
Βανδήλους.  Βανδίλους,  H.  St.  M.  M.  et  cod.  Biblio- 
thecae Bavar.  in  qua  et  Procopius  calamo  exaratus 
habetur.  Vers.  29,  συνών.  A.  S.  συν  ιών.  Vers.  39, 
Ούαρα ράνης.  Agatbias,  lib.  IV,  Soerat.  Eccles . hist. 
lib.  VII.  cap.  8,  Βαραράνης.  Sic  Οδηρος  el  Βήρος, 
Graecis  dicitur  Verus,  sed  mendosum  Βαραβάνης, 
cap.  18,  lib.  ejusdem  apud  Socratem. Vers.  45.Έφ- 
θαλίτας.  cod.  B.  A.  S.  H.  Sl.  Μ.  Μ.  Ευθαλίτας,  cod. 
V.  Ephtbalitaa  reperio  etiam  apud  Nicepborum 
Callist.  lib  xviii.  cap.  30.  At  Νεφθαλίτας  apud 
eumdem  lib.  xvi,  cap.  30.  Josepb.  lib.  v,  cap.  1, 
a tribu  Nepbthalim)  Arcbseol.  Agaihiam  lib.  iv  et 
Cedrenum,  pag.  292,  qui  et  ipse  λευκούς  θύννους 
appellat.  Vide  infra  p.  80,  vers.  33.  Vers.  11  a fin. 
όρ οθεσίων.  H.  St.  2,  6 ροθετών.  Vers.  eod.  Εύθαλί- 
τας.  Μ.  M.  sed  si  in  cod.  B.  H.  St.  et  A.  S.  lectio 
hic  Utraque.  Virs/.  9,  a fin.  Έφθαλιτών.  Εύθαλιτών 
H.  St.  Vers  6,  a fin.  έπιστρατεύειν,  έπιστρατεύ- 
σειν,  H.  Sl.  Vers.  3,  a fin.  διώρυξι.  H.  St,  2,  οιωρό- 
ξεσι,  ή διώρυξ,  τής  διώρυγος  et  διώρυχος,  Tbucyd., 
Diod.  Sic.  Philo,  Joseph. 

Pag.  68,  vers.  7.  1.  νεώτατος.  Ners.  3,  καί  άλλους 
τε.  Gregor.  Naz.  carm.  εϊς  τήν  νόσον,  vers.  330, 
άντί  δά  πάντων  μάργαρον  αίγλήεντα,  μέγαν  ληίσατο 
Χριστόν.  Inde  άχθος  ααργάρεον  apud  eumdem  et 
νύμφη  μαργαρίεσσα.  Vers.  8,  pro  δπως  δΐ  A.  S. 
legit  δπως  τε  itaque  Η.  St.  2.  Vers.  9,  1,  ένετέθη. 


367  DAVIDIS  HQESCHELII  ΝΟΊΜ  368 


Vers.  13,  Βλάσην.  H.  St.  2,  BXadtv.Vere.  Ιβ,άνεωγμ. 
ήνεψγμένην  H.  St.  2.  vers.  33.  στρατεύματος.  H.  St. 
2,  στράτευμα.  Vers.  3δ,  Όλυμβρίου*  Όλυβρίου  idem 
Vers,  40.  βασιλεύς,  βασιλεύσας,  idem.  Ners,  10,  a 
fin.  Κιλίκων.  Κίλικος  idem.  Vers.  1,  a fin.  I.  έξευ- 
ρεν,  ή. 

Pag.  69,  vers.  4.  θύννων  θύννων  S.  St.  MM. 
cod.  B.  Vers.  7 et  12,  ήθη.  0\  τύποι,  έν  οΤς  άνα- 
στοέπονται,  Stlid.  Vers.  23,  Δαορας  και  Άγχού.  Η. 
St.  2,  Δάρας  έχυράν,  [cod.  V.  όχυράν]  Περσών. 
Vers.  25,  έγγυτατω.  Η.  St.  2,  ίγχοτάτω  lego, 
άγχοτάτω.  Vers.  35.  1.  άλλά  γε.  Vers.  10,  8 fin. 
Γουργογένει.  cod.  V.  Γουργενεΐ.ΥθΓ^.  3,  a fin.  Σίλαν. 
Σίτταν  verius.  Vers.  2,  a fio.  Δαρας.  H.  St.  2.  Δά- 
ρας. 

Pag.  72,  vers.  4.  μηράνην.  Sic  infra  p.  80,  vers. 
44,  p.  81.  Vers.  1.  H.  St.  2,  μιβράνην  quod  est 
Suida  nomen  proprium.  Vers.  io,  έξηρτούντο.  Le- 
ctio hac  non  nisi  in  uno  cod.  Vers.  35,  τζάνοι. 
Agalh.  lib.  V,  Τζάννοι.  Vers.  eod.  Σαύνοι.  H.  St.  2. 
Σάνοι.  Μ.  M.  et  Interpres  Procopii  Σούνοι,  Eusthath. 
in  D«onys.  Σάννοι.  Alibi  legitur  o\  πάλαι  Ίσαυροϊ, 

1.  C.  Vers.  22,  μάχην  διενεγκειν.  'Αντί  τού  ύπομέ- 
νειν.  Syoes.  eptst.  132,  διαφέρειν  την  πολιορκίαν. 
'Ρωμαίοις.  cod.  Β.  Η.  St.  ες  'Ρωμαίοις,  sed  ille, 
apposita  vitii  nota.  A.  S.  έν  'Ρωμαίοις,  itidem  cum 
litura:  1.  cum  Μ.  Μ.  ές  'Ρωμαίους.  Vers.  31,  ot 
τηδε.  cod.  V.  et  H.  St.  2.  Vers.  36,  τοϊς  πλησιο- 
χώροις.  cod.  V.  et  H.  St.  2,  τούς  πλησιοχώρους, 
quod  non  displicet  : Plutarch.  τήν  Τένεδον  κατατρέ- 
χων.  Athenae.  Κατατρέχοντες  τον  αγρόν,  διαρπα- 
ζοντες  τ/,ν  οικίαν.  Zositn.  Παιονίαν  κατατρέχοντες, 
καί  άνωτέοω  Μυσίαν.  Quid  quod  otiam  Xipuilinus 
καταδραμων  αυτούς  πολλά  dixit,  ea  verbi  significa- 
tione qua  generius  fere  rasus  illi  subjicitur,  voluti 
apud  eumdem,  των  συνόντων  τοις  δυνάσταις  κατα- 
τρέχων.  Vers.  45,  1.  ος  ές  γόνυ.  Vers.  48,  ταύτης. 
Η.  St.  2.  ταύτη.  Vil·.  8,  a fin.  1.  σχηματιζόμενος. 
Vers.  eod.  cod.  V.  ’Έτεσι  μέν  πεντήκοντα.  Vers. 
11,  a fin.  τψ  οίκείψ.  cod.  V.  τού  οικείου  συνεπα- 
γομένου  λαού.  Vers.  9,  a fin.  ούτε.  Η.  St.  ούτι. 
Vers.  6,  1.  eum  Η.  St.  2 et  cod.  V.  έπεί  δέ  έμφα- 
νώς  έκάκιζον,  et  signa  parentbeseos  tolle  : ratio 
enim  interpungendi  satis  jam  liquet.  Vers.  ult.  a 
fin.  I.  Άζαρέθης.  Vers.  eod.  είς  καβάδην  H.  St.  2, 
πρός. 

Pag.  73,  vers.  6,  I.  φυλάξοντα.  Vers.  δ.  Βανδά- 
λους. AI.  Βανδάλους  et  Βανδίλους.  Vers.  17,  H.  St. 

2,  Λαζίκης  καί  Δάγαριν.  Vers.  19,  κεκοσμημένον. 
Cod.  V.  κεκοσμημένοι.  H.  St.  2,  κεκομισμένοι. 
Vers.  23,  Ζάμου  Η.  St  2,  Μ.  Μ.  Vers.  25,  Ζάμην 
A.  S.  Μ.  Μ.  Η.  St.  2.  Vers.  26,  τοΤς  μετασχούσι. 
Των  μετασχόντων,  cod.  V.  Η.  St.  2.  Vers.  28.  Χανα- 
ράγγου,  Χαναράγγης  est  rex  Aranges  : nam  Χαν  vel 
Χαμ  est  rex,  I.  C.  Vers.  eod.  lege  cum  H.  St.  2, 
Άδεργουδο .βάνδου  hyphen,  ut  apud  Procopii  inter- 
pretem. Vers.  41,  1.  Βοραίδης.  Vers  4,  παμφυλίας. 
Vers.  46,  cod.  V.  Καππαδοκών.  Vers.  11,  a fin.  1. 
Ιωάνναν,  έπίβουλον.  Vers.  8,  a fin.  άνελεώς.  H. 
St.  2,  ακλεώς.  Vers.  4,  a flo.  et  p.  76.  Vers.  3,  ό 
ΓΤττιγις.  Οόΐτιγις,  Μ.  Μ.  Η.  St.  2,  cod.  Β.  pro  quo 
et  Ουιττιγις,  geminato  ττ,  in  ms.  Procopio  non 
semel. 

Pag.  76,  vers.  5,  σύρον.  H.  St.  2,  σούρων  et  mox 
σουρηνας.  Vers.  38,  παρά.  H.  Mi.  2,  πρός  'Ρω- 
μαίων. Vers.  46,  I.  ηει.  Vers.  9,  a flo.  πόλιν.  cod, 
V.  πάλιν.  Vers.  8.  a fin.  1.  κετηνάρια.  Vers.  5,  a 
fin.  Δύγαρός  τε.  Euseb.  lib.  1,  Eccles.  hist.  c.  12  et 
13.  "Αγβαρος,  et  l>b.  U,  c.  1.  Alii  Abgarus. 

Pag.  77,  vers  3,  Δαρας.  cod.  V.  et  H St.  2.  Δά- 
ρας. Vers.  17,  I.  σχέδον  τι.  Vers.  19,  1.  άτε  δή  αύ- 
τών.  Vers.  20,  Γουβάζου  cod.  V.  et  Η.  St.  2.  Vers. 
31.  Μ.  Μ.  Νισσίβιδος.  Vers.  21,  Η.  St.  2,  τά  έκείνη^ 
quod  est  frequens  apud  Procopium.Vers^  44,  μετ* 
επέμπετο.  iD  cod*  V.  λείπε,  h.  1.  ascritUum*  est  et 
in  utroque  B.  St.  lacuna  relteiatVars..  5ya  Αο^ρχ*- 
ται  δν  6 πρώτος.  Β.  SU  2ι  Vers*  4,  a fi  Αν  ΊουστΤ^ 


νος.  Ιουστινιανός,  Η.  St.  2,  Vers.  1,  a fin.  άρχής 
αύτψ.  Η.  St.  2,  άρχης  αυτού. 

Pag.  80,  vers.  12,  Μασαγέται.  Μασσαγέται,  Dio- 
dor.  Sic.  Xiphii.  M.  Tyrius,  et  ή Νασσαγέτις,  Lu- 
cian.  Vers.  21,  άνήρ  Πέρσης.  Vide  infra  scholion  ad 
p.  93,  vers.  31.Vers.  23,  Σηρών.  De  quibus  Lucian. 
in  Macrobii* : de  ipsis  autem  vermibus  σήρες  dictis, 
Clemens  ALx.  lib.  n Poed.  Basii.  M.  homil.  8,  In 
Hexaem.  'Ινδικά  τινα  ζωύφια  D.  io.  Chrysost.  Unde 
σηρικά  Ιμάτια  apud  eumdem  NftZ.  σηρ.ών  άέρια 
υφάσματα  et  σηρών  καλά  νήματα.  Vers.  36,  έφθα- 
λιται.  Εόφθαλίται  Μω.  illud  verius,  cum  nominis 
origini  modo  significatae  respondeat. Vers.  48,  Σου- 
ρίν ου.  H.  St.  2,  Σουρήνα,  et  mox  Σουρήναν.  Vers. 
4,  a fin.  Γοργύνους.  Ita  cod.  B.  2,  caleri  omnes 
Γοργένους.  Vers.  3,  a fin.  Τιφλίς.  Τίφιλις  cod.  V. 

H.  St.  2,  Mm. 

Pag.  81,  vers  1,  5,  6.  Μηράνης.  Variant  et  hic 
cod.  V.  2,  Βαραμαάνης.  MM.  Βαραμάνης.  Vers.  6, 
πολεμήσας.  Vers.,  10,  St.  2,  Νισιέινών.  Vers.  16,  1. 
Θεόδωρον  θεοφύλακτου.  Σοφ ιστού  ψ επώνυμου  Σιμό- 
κάτης,  Suid.  in  marg.  1.  Smoeata.  Vers.  39,  1.  λό- 
γων · δ’ς.  Ver3.  47,  εκείνα.  H.  St.  2,  ταύτα 
εκείνφ  Vers.  1,  a fin.  Χαγάνον.  Apud  P.  Diaconum 
Hitt.,  lib.  xvii,  Gkaianum , et  Helpidium , mendose 
impressum  esse,  bine  manifesto  constat,  veluti 
etiam  ex  Zonara  et  Cedreno, 

Pag.  84  vers.  6,  άβαροι.  H.  St.  2,  βάρβαροι. 
Vers.  12,  Βοσκολόβρα.  Βοσκολοβρά,  cod.  V.  H.Si.2. 
Vers.  17,  έν  τώ  φόρψ.  In  foro,  Suid.  Isidor.ep.337, 
lib.  1,  vers.  23.  τήν  άποστολικήν  ρήσιν.  El  θέλεις 
μή  φοβεΤσθαι  τήν  έξουσίαν,  τό  αγαθόν  ποίει  (Rom. 
XIII,  3.)  Καί  τά  έξης.  Καί,  "Εκδικός  έστι  τψ  τό  κα- 
κόν πράσσοντι.  Ου  γάρ  είκή  τήν  μάχαιραν  φορεί. 
(ibid.  vers.  4.)  Ταυτα,  οΤμαι,  φησίν  άποστολικήν 
ρήσιν,  Scholion  ad  marg.  lib.  Μ.  M.  et  Η.  St.  2. 
Vers.  30,  I.  σεισμός  ό γενόμενος.  Η.  St.  2.  Vers.  24, 
Ιωάννης  6 πατριάρχης.  '0  νεστευτής,  Zonar.  Ca- 
dren.  Vers.  37,  άριστεία.  AI.  όριστεί?.  Vers.  43,  l. 
Ίζάλα,  montem  Izjiam  vocat  Ammian.  Marcell. 

I.  18.  Vers.  ult.  H.  St.  2.  Καρδαρηγάν,  ut  el  p.seq. 
Vers.  5,  13,  Καρδαρίχαν,  Cearen.  Vers.  46,  Μ.  M. 
Άρζαμόν.  Vers.  47,  τήν  έχειροποίητον  εΐ- 
κόνα.  Vide  P.  Diaconum  lib.  xvn,  miscella  histo- 
rica. Vers  9,  a fin.  Δάρας,  H.  St.  2.  Vers.  6,  a 
fin.  κατετέτρωτο,  H.  St.  2.  V eod.  κουαρτοπαρ- 
θών.  Μ,  Μ.  κουαρτοπαθών.  Vers.  3,  a fin.  H.  St'  2, 
'Ρωμαίων  κατά  τής  Άρζανηνής.  Vers.  1,  a fin, 
Καρδαρίγα.  Cardarigas  non  est  proprium  nomen» 
sed  dignitas  maxima  apud  Persas,  inquit  Paulus 
Diaconus  Itb.  eod. 

Pag.  85,  vers.  4,  τής  τών  Χλομάρων.  Clomanno* 
rum  castellum  obudet,  quod  P.  Diaconus  dixit,  id 
Cedrenus,  τό  χλόμαρον  φρούριον  παρακαθέζεται. 
Unde  suspicari  possis,  et  hic  τής  τών  χλομάρου 
[sc.  φρουρίου]  legendum  (cum  prasertim  vestigia 
lectionis  hujus  sint  in  cod.  V.  ex  quo  ad  A.  S. 
marginem  τού  χλομάζου  annotatum  est  :)  et  Cklo- 
mertimapod  Diaconum.  Vers.  10.  H.  St.  2,  άναδέ- 
χεται.  Vers.  17,  ό Κάστος.  Castus , P.  Diae.  Vers. 
25,  ζωγρίαν.  Id  est  ζώντα.  Num.xxi,  35,  Deuter.  u, 
34,  Hesych.  Sed  ζωγρίφ  έλεΐν  Zosim.  Vers.  36, 
Μυστάκωνα.  H.  St,  2 et  cod.  V.,  nec  non  P.  Dia- 
COIIUS.  Sic  autem  dictus  παρά  τον  μύστακα,  ut  ΘΧ 
Suida  conjicio,  forte  quod  nimium  illum  nutrierit : 

χ*  ώ μύσταξ  πολύς  ούτος  &ρ\  άναλέοι  δά  κικΐνοι, 

Tbeocrit· 

De  mystace,  locus  exstat  insignis  apud  Clemeia. 
Alex.  lib.  iu  Pm<L  cap  11  et  II  Rcg.  xix,  24.  Vers. 
44,  l.  άριστεί?  Σάπηρος.  Vers.  51,  ότι  Πρίσκος 
7εροσπελάςων  τψ  στρατο76έδψ^  ούκιάίτέβη  τού  ιπποΛ, 
κατά  παλαιόν  έ'θος.  P.  Diaconus,  At  Priscus  stt tus- 
dum  mor4m  uon  descendit  > ab  equo , nec  consuetis 
hiationibus  usus  est . De  hac  cpnsnetudtne,  litet 
aabUeere  qsaJ.  Lipsius*  avi  nostri  lu#naji, 
scripsit:  atque.iaiegrhm  adeo,  viri  summi  epistolam, 
humanitatis  plenissimam: 


369 


AD  BIBLIOTHECAM  PHOTII. 


Justus  Lipsius  Davidi  Hmschelio  S.  D. 

Or felio  nostro  mittente , litteras  tuas  accepi  : qui- 
bus auctorem  et  suasorem  fuisse  scribis  Segetum  iUuc 
transeuntem.  Non  fefellit  te . mi  Hmscheli,  ejus 
sponsio , qua  certe  libens  talibus  viris  et  amore  et 
scriptione  respondeo . Pholii  patriarcha  Constantino- 
potitant  Bibliothecam , Velseri  typis , tua  opera  excu- 
di, id  vero  gratum  nobis  est , publice  utile , vo6t« 
honestum  erit.  Sane  typos  illos  in  Horapotline  vidi , 
«4  muidiaro  im^uc  elegantes.  Pergite  uterque . gtiod 
jam  diu  facitis , bene  mereri  de  studiis , scribendo , 
excitando,  juvando.  Quod  ad  morem  veterem  de  ano 
queeris,  credo  equidem  non  f»tm««  veterem  esse , ssa  ab 
Inferiorum  principium  eevo.  Libera  re  publica  tale  ni- 
hil observatum  : tmo  contra  lego  aliquoties  in  equo 
perequitasse  ordines,  ipsos  imperatores . tl  adhorta- 
tos esse.  Etsi  in  proprie  dicta  Allocutione  solent  tri- 
bunal conscendere , et  in  pedibus  affari,  quod  non 
ig·  oras,  Sed  mori  huic  sua  ratio,  et  exemplum  ab 
&tima  antiquitate,  qua  et  Consules , nostra  conscen - 
Oentes  et  populum  allocuturi  fasces  ei  submittebant , 
fat entes  majesta' em  populi  sua  augustiorem  esse.  Si- 
mie in  hae  re  fuisse  arbitror,  et  submissionem  hanc 
duces  universo  exercitus  habuisse  Super  hac  re  non 
aliud  nunc  occurrit , si  quid  alibi  juvare  potero,  tua 
et  Velseri  nostri  causa  (quem  virum  unice  equidem 
cestimo  et  emo)  libans  sum  facturus.  Vale.  Lovanii  V 
Id  decembr.  1597. 

Ver*  55  έλιφρέφα.  cod.  V.  έλκρέδα,  H.  St.  2, 
έλιφρέοα,  vox  peregrina,  περί  εΐκόνος  χρυσής  acci- 
pienda ut  trium  codd.  margo  nosdocun,  haud  scio 
an  θεοειδούς,  quae  ei  P.  Diacono  est  άχειροποίη- 
τος.  Vide  p.  preced.  vers.  2 et  P.  Diaconum  lib. 
xvii,  xvm. 

Pjg.  88,  vers.  4.  Π.  St.  2,  μαρτυρούπολιν. 
Vers.  9.  H St.  2,  Γιληγερδών.  Vers.  18,  H St.  2, 
Ααγγιβάρδους.  V**rs.  26,  i.  πολύν.  Vers.  34,  H.  St. 
2,  Σαμβατίου.  Vers  37,  cod.  V.  Σαμβάτιον.  Vers. 
44,  cod.  V.  άποστάσεως.  Vers.  46.  H.  St.  2,  8 γάρ 
κουροπαλάτην.  Vers.  3,  a fin.  H.  Si.  2,  προσχώρη- 
σή. 

Pag.  89,  vers.  3.  ροπάλοις.  Pastibus,  P.  Diaco- 
nus Itb.  sape  jam  dicto  xvii,  qui  ex  hoc  autore 
nonnusquam  corrigi  potest; qu<nquam  brevi, cum 
interpretatione,  integrum  Graece  impressum  iri  spe- 
ramus. Vers.  31,  πρεσβεύουσιν,  id  est,  διά  τιμής 
δγουσιν.  Vers.  33,  H.  Si.  2,  Ζαδεσπρας.  Vers.  43, 
H.  St.  2,  Δάρας,  et  mox  Δολβζα,  at  cod.  V.  Δολυ- 
ζα.  Vers.  49,  1.  θησαυροί,  τά  τε.  Vers.  1,  a fin. 
Ίερέμ.  cod.  B.  Ίερέσμ,  H.  St.  2,  Σειοέμ,  M.  M. 
’Ερέμ,  A.  S.  Ίρεμ,  vers.  eod.  cod.  B.  et  Μ.  M. 
και  περί  τής  Θεομήτορος  έπί  τήν  τής  Εύρώπτ^ς.  Hic 
rursum  m cod.  B.  M.  et  M,  ad  marginem  περί  είκό- 
νος  χρυσής  exaratum  est. 

Pag.  72,  vers.  9,  H.  St.  2,  άπήντησεν  έκδημία 
τε  του  αύτοκρ.  Vers.  14,  Η.  St.  2,  Ζαλαυζάν,  COd  V. 
Ζαλαβζάν.  Vers.  41,  Cod.  V.  έν  δφάσματος.  Vers. 
48,  έγεννήθη.  Vers.  2Ι,άνήρητο.  Jussu  imperatoris, 
P.  Diacon.  Vers.  39,  H.  St.  2 et  cod.  V.  δριζίπερα. 
Vers.  40,  έπολιόρκησε.  H.  St.  2,  έπυρπόλησε,  cu- 
jus lectionis  vestigia  sunt  etiam  lo  cod.  V.  δπερπό- 
λησι.  Vers.  41,  H.  St.  2,  Τζουρούλων.  Vers.  46,  cod. 
V.  et  H.  St.  2,  Τατίμερ.  Vers.  10.  a fin.  locus  sup- 
pleatur ex  H.  St.  2,  άποχειροτονεΐται  τψ  δούναι  τφ 
χαγάνψ  άπό  τής  των  σκλαβήνων  λείας,  καί  Πέτρος 
άντι χειροτονείται  στρατηγός.  Vers.  4,  a fin.  σκλαοή- 
νων.  Sic  appellantor  a Proeopio.  8uida,  Zooara, 
ab  boc  et  m«6tx3c  Ιθνη  * Σθλαβίνοι  a Cedreno,  su- 
pra p.  88.  Vers.  10,  σκλάβοι.  Vers.  2,  a fin.  H.  St. 

2,  άσίμφ. 

P‘g·  ?3.  vers.  8,  A.  S.  χειρογράμματος.  Vers. 
12, 1.  ίσβεστο.  Vers.  16,  lectio  marginis  e cod.  V. 
et  B.  St.  2.  Vers.  18,  1.  *Αγα p.  cod.  V.  et  H.  St. 
2.  *Όγωρ.  Vers.  23,  H.  St.  2 et  Μ.  Μ.  Ταύγας. 
Vers.  eod.  lectio  marginis  in  solo  cod.  V.  Vers.  25, 
H.  St.  2,  χουνιτών.  Ver».  29,  των  σκωλήκων.  De 
quibus  supra  p.  80,  vers.  28.  Vers.  35,  μετάξης. 


370 

H.  Si.  2,  μετάξεως  : illud  rectius,  Procopius  lib.  iv 
(p.  433,  mss.  Bavar.  De  bello  Gotthorum ; υπό  τού- 
τον τόν  χρόνον  των  τινες  μοναχών  έξ  Ινδών  ήκοντες, 
γνόντες  τε,  ώς  Ίουστινιανψ  βασιλει  διά  σπουδής  ε?η, 
ΰηκέτι  πρός  Περσών  μέταξαν  ώνεΐσθαι  'Ρωμαίους, 
ές  βασιλέα  γενόμενοι,  οότψ  δέ  τά  άμφί  τή  μετάΙη 
διοικήσασθαι  ώαολόγουν,  ώς  μηκέτι  ‘'Ρωμαίοι  Ικ 
Περσών  τών  οφίσι  πολεμίων,  ή άλλου  του  έθνους,  τό 
έμπόλημα  τούτο  ποιήσωνται.  Χρόνου  γάρ  κατακρί- 
ψαι  μήκος  έν  χώρ?,  ήπερ  Ινδών  έθνη  τά  πολλά  εΐ- 
σιν,  ήπερ  ήοίνδα  όνομάζεται  · ταύτη  τε  ές  τό  άκρι- 
βές  έκμεααυηκέναι  όποίφ  τε  μηχανή  γίνεσθαι  τήν 
μέταξαν  έν  γή  τή  'Ρωμαίων  δυνατά  ε?η.  Ένδελεχέ- 
στατα  δε  διερευνώντι  τώ  βασιλει,  καί  άναπυνθανομέ- 
νψ,  el  6 λόγος  δγιής  ετη  ; εφασκον  ο\  μοναχοί,  σκώ- 
ληκάς  τινας  τής  μετάξης  δημιουργούς  είναι,  τής  φό- 
σεως  αύτοΤς  διδασκάλου  τε  ούσης  (καί)  διηνεκώς 
άναγκαζούσης  έργάζεσθαι.  'Αλλά  τους  μέν  σκώλη- 
κας  ένθάδε  ζώντας  διακομίζειν,  άμήχανα  εΤναι  · τήν 
δέ  αύτών  γονήν,  εύπο^όν  τε  καί  ρόδιον  δλως  · είναι 
δέ  τών  δε  τών  γονών  ωά  έκάστου  άνάριθμα  · ταΰτα 
δέ  τά  ώά  χοόνψ  πολλψ  τής  γονής  ύστερον  κόπρψ 
καλύψαντες  άνθρωποι,  ταύτ^  τε  διαρκώς  θεομήναν- 
τες  χοόνψ,  ζώα  ποιοΰσι.  Ταυτα  είπόντας,  ό βασιλείκ 
ιιεγάλοις  πρός  τους  άνδρας  άγαθοΤς  δωρήσασθαι  όμο- 
λογήσας,  τώ  δργψ  πείθει  Ιπιόρώσαι  τόν  λόγον.  01  δ% 
γενόαενοι  εν  Ίνδί?  αϋθις,  τά  τε  ώά  μετήνεγκαν  Ις 
Βυζάντιον,  ές  σκωληκάς  τε  αύτους  τρόπω  (ώσπερ 
έ{$ρήθτ})  με^απεβυκέναι  διαπραξάμενοι,'  τρέφουσί  τε 
συκάμινου  φύλλο  ις,  καί  άπ’  αύτου  γίνεσθαι  μέταξαν 
τό  λοιπόν  κατεστήσαντο  έν  'Ρωμαίων  τή  γή.  Τότε 
μέν  ούν  τά  τε  κατά  πόλεμον  πράγματα  ’Ρωμαίοις 
τε  καί  Περσαις,  καί  τά  άμφί  μετάξη,  ταύτη  πη  εσνον. 
Vers.  34,  χουβδάν.  Μ.  Μ.  Γουβδάν.  Vers  38, 
Η.  St.  2,  τής  Σιγγιδόvoc  cod.  V.  Σιγγιδώνος. 
Vers.  39,  I πόλιν.  Vers  46,  Η.  St.  2.  Ήρωδιανός 
τις  όνόματι,  Vers.  47,  forte  legendum  λιμού. 
Vers.  51,  άρώμασιν.  Δωρήμασιν,  I.  S.  V^rs.  6,  a 
fin  H.  St.  2 et  cod.  V.  Δριζίπερα.  Vers.  2,  a fin. 
cod.  V.  Δραζίπερα.  Vers.  eod.  νεών.  cod  V.  ναόν. 
Vers.  1.  a fin.  I.  θεία  δέ  δίκη  n eto  casu  : Lucianus, 
έγώ  τους  φονέας  του  πατρός  μετήλθον. 

Pag.  96.  Vers.  3,  1.  ένδημει.  Vers.  8,  A.  S.  et 
Μ.  Μ,  Άρμάτωνος.  Vers  I**  ^spi  τής  τού  Νείλου 
άναβάσεως.  Περί  τής  τού  Νείλου  άναπληρώσεως  δό- 
ξαι  διάφοροι  sunt  ab  Η.  St.  pridem  Graece  cum 
Arisioi·  lis  et  Theophrasti  opusculis  άνεπι γράφως 
editae.  Quae  autem  περί  τού  Νείλου  Mbeopbyladus 
hic  Simocates  lib.  vu.  extremo,  de  vita  Mauricii 
imp.  scripsit : eo  mecum  And  re  as  Schottus,  vir 
ad  litterarum  studia  provehenda  natus  communi- 
cavit. In  his.  Άναρχίδης  ό Κνίδιος  μόνος  τού  κρα- 
σπέδου τής  άληθείας  κεκρατηκέναι,  scribitur.  Vers. 
15,  Άναργίδου.  Lyctio  marginis,  ex  conjectura 
ejusdem  A.  S.  Vers.  30,  διά  Γεωργίου  άλύτους  τη- 
ρεΐν  σπονδάς,  Η.  St.  2.  V^rs.  47.  ΜΜ.  Σαβινων. 
Vers.  10,  a fln.  άπαίροντες  Η.  St.  2,  probe. 

Pag.  97,  vers.  3,  Μ.  Μ.  είσήρησε,  F.  είσεβρύη. 
Vers.  53.  όπως  τε  φεύγει  H.  St.  t.  Vers.  10,  A.  S. 
τής  δημιουργικής.  Cod.  B Μ.  Μ.  H.  St.  τοις  δημο- 
τικούς, quod  probat  I.  S.  Vers  27,  νεώ.  Vers.  29, 
H.  St.  2.  Άνδρέα.  Vers.  32,  Μ.  Μ.  Αάρδην.  Vers.39, 
cod.  B.  Μ.  Μ.  H St.  Έβδομίτης.  Vers.  6,  a flo. 
cod.  B.  H.  St.  Μ.  Μ.  Λυλίου.  Vers.  4,  a fin.  τό 
άνάγνωσις  in  H.  St.  2,  expungitur.  Vers.  3,  a fin. 
t.  ροθίφ.  Vers.  1,  a fin.  1·  κοινωνησάντων  τής. 

Pag.  100,  vers.  3,  lectio  marginis  est  melior. 
Vers.  12,  H.  St.  2,  κατά  τήν  Άλεξ.  Vers.  13,  προ- 
ηγόρευον.  Scholioo  ad  marg.  Μ.  Μ.  τάς  φήμοις 
σπως  γίνονται  πσρά  τών  δαιμόνων.  V Γ8.  24.  Η.  St. 
2.  Κωνσταντίναν.  Vers.  31,  I.  Φωκά  δι’.  Vers.  42, 
Ιστορικόν.  Ηοο  mihi  videre  non  contigit  : Chrouo- 
logia  vero  Nicepbori,  patriarch®  Constantinopoli- 
tani,  έν  συντόμφ  in  Bibliotheca  Augustana  Grsoe 
servatur.  Vers.  6,  a fin.  H.  St.  2.  tl  μή  τω  τώ  λίαν 
συντετμημένψ.  Vers.  13,  a fln.  idem  li.  St.  2, 


371 


DAVIDIS  HOESCHELII  ΝΟΤΛ 


372 


Άνεγνώσθη  μοι.  ΥβΓ8.  80d.  et  5,  p.  101,  I.  Μι- 
χαήλ. 

Pag.  101,  vers.  3,  τάς  τβ.  H.  St.  2,  καί  τάς. 
Vers.  10,  αύτοσχεδία.  Vere.  17  ei  11,  a fln.  cod.  B. 
H.  St.  Μ Μ.  Κεφαλίωνος.  Vers.  37,  H.  St.  2,  πρώ- 
τον αδτώ  της.  Vers.  12,  a fin.  H St.  2,  συγγραφέων 
δέλβ\  Vers.  41,  pro  κς’  habet  idem  H.  Si.  2.  κα’· 
Yers.  4,  a flo.  Ίλλούστοιος.  Non  dubium  quin  La- 
tine reddendum  illustris  non  illuitrius.  Ita  semper 
Graeci  nomina  Latina  in  IS  efferunt ; Φιδήλιος  (pro 
quo  Φιδέλιος  legitur  apud  Pj  ocop.  lib.  i,  De  Gotth .) 
Fidetii , Νωβίλιος,  Nobilis,  Λατερήνσιος  Laterensis, 
Αόγουστάλιος  Augustalis  (infra  p.  260,  vere.  8,) 
Πέτρος  Ίλλούστοιος  Petrus  IUustris  (infra  p.  505)  et 
similia.  1.  C.  Vers.  4,  a fin.  Σοφίας,  ms.  omnes 
Φιλοσοφίας.  Illud  Suidas.  Yers.  3,  a fln.  H.  St.  2, 

ra  του  Ιστορίας.  Vers.  2,  a fln.  Βήλου.  cod.  B. 

Μ.  H.  St.  Βήρου  * illud  A.  S.  et  H.  St.  2,  quod 
malo. 

Pag.  104,  vers.  9,  τμήματα.  Διαστήματα.  Suid. 
Vers.  21.  I.  ήρθη,  'Ολυμπιάδος  έβδόμης  καί  εβδο- 
μηκοστής, καί  διακοσ.  Vers.  27,  i.  Μάγνου  μόνου. 
Vers.  30,  Η.  St.  2.  Άνεγνώσθη  μοι.  Vers.  7,  a flo. 
I.  έθος  cum  Η.  St.  et  I.  G.  Vers.  1,  a fin  πολλυμα- 
θείας,  cod.  B.  Μ.  Μ.  H.  St. 

Pag.  105.  vere.  1,  Άγυρίου  est  genuina  lectio. 
Vers.  11,  1.  βιβλίοις.  Vers.  23,  6,  Άλμαπόλεως, 
H.  St.  2,  byphen.  Assentior  A.  S.  Άλβης  legenti. 
Vers.  25,  Έλαγάβαλον.  Μ.  Μ.  ’Ελαγάβαλλον  Hero- 
dian.  Έλαιαγάβαλον,  Eutropius  Ήλιογάβαλον. 
Yers.  33,  vox  quadrato  inclusa  redundat : pro  β' 
enim,  quae  est  nota  numeri,  scriba  imperitus  legit 
βιβλίον,  quod  sphalma  in  4 ms.  codd.  Yers.  37, 
verba  illa,  Μαρκίνος  αδτψ  τήν  άρχήν  ό αύτοκράτωρ 
έγχειρίζει,  Η.  St.  2,  parenthesi  includit.  Yers.  41, 
έκεί,  τό  λοιπόν  lege  cum  I.  S.  Yers.  45,  Άσκανία. 
Καθαρά  Μ.  Μ.  margo.  Yers.  11,  a fio.  H.  St.  2, 
παρατεταμέναι.  Vers.  2,  a fln.  Άνεγνώσθη.  Illa 
Ctesiae  excisa  sunt  e codd.  H.  St.  ms.arbitror,quod 
iis  sint  usi,  cum  seorsim  eadem  imprimerentur. 

Pag.  108,  vers  19,  Άστυϊγαν.  Μ.  Μ.  Άστυΐων. 
Yers.  31,  I.  καί  Άμυντιν  omisso  articulo.  Yers.  8, 
a fln.  Περσών  είδωλά.  Scholion  ms.  δ’ρο  τήν  τών  ει- 
δώλων έμφάνισιν. 

Pag.  109,  vers.  15,  Μ.  Μ.  Πετησακαν.  Yers.  18, 
Πετισάκα,  idem.  Yers.  8,  8 fln.  I.  τανουξάρκην. 
Yers.  eod.  1.  έπέστησε  in  marg. 

Pag.  112,  vers.  11,  Μ.  Μ.  Ίξαλβάτης.  Yers.  17, 
I.  βασιλεί.  κατά  προδ.  Yers.  22,  ζωγρίαν  λαβών. 
Yide  scholion  ad  p.  85,  vers.  19.  Vers.  27,  μάγος. 
AI.  μέγας.  Vers.  40,  Μ.  M.  έπεί  ουδέ  άνελειν  I με- 
λέτα. Vers.  7,  a fln.  1.  Βαγαπάτου  καί  Ίξαβάτου,  at 
COd.  V.  Ίζαβάτου. 

- 113,  vers.  6,  1.  Σφενδαδάτην.  Yers.  40,  του 

ίππου.  Herodot.  Thalia,  et  Tbemist.  orat.  12,  έπα- 
νήκεις  δέ  αύτοκράτωρ,  ούχ  Ίππου  χρεμετίσαντος, 
ώσπερ  Δαρείος  * ουδέ  κυνή  [sic  legendum  in  editis, 
Id  est,  περικεφαλαία  non  κυνί]  σπείσας,  ώσπερ 
Ψαμμίτιχος. 

Pag.  1Ί6,  vers.  1,  Μ.  Μ.  Σκυθάρχης,  et  in  marg. 
Σκυθάρβης.  Yers.  7,  a fln.  1.  δ. 

Pag.  117,  vers.  4,  κατεκόπη.  Vers.  6,  1.  δισμυ- 
ίων.  Yers.  10,  Μ.  Μ,  θάραξ.  Yers.  13  Ήγίαν. 

I.  Μ.  ’Ογίαν.  Yers.  20,  I.  μυριάδες.  Vers.  32,  Μ.  M. 
έαπίπρησι.  Vers.  35,  cod.  B et  Μ.  Μ.  στενότατον. 
Vers.  2,  a fln.  Μ.  Μ.  Άρτάβανος. 

Pag.  120,  vers.  5,  Δαριαίου  Μ.  M.  Yers.  15, 
Μ.  Μ.  Δαριαίω.  Yers.  24,  idem  Άμυστρις.  Vers.  29, 
).  Βακτρίων  Vers.  43,  Χαριτομίδου  Μ.  M.  Veri.  seq. 

1.  δς  των. 

Pag.  121,  vere.  23,  A.  S.  sic  lenit,  έπί  γ\  σταυ- 

^οις  πεντήκοντα  · τών  δ*  'Ελλήνων,  ίσους.  Ver 8.  eod. 
νεσταύρισε  Μ.  Μ. 

Pag.  124,  vers.  10  et  21,  Μ.  Μ.  Άμίστριος.  Vers. 
42.  δ,  τε  πατήρ.  Yers.  3,  a fln.  1.  ή έν  αύτή. 

Pag.  125,  vers.  6,  I.  ΊΓρχανίων.  Yers.  10,  Μ.  Μ. 
Φαρνακίαν  * Yers.  42,  1.  απόλλυται.  Βασιλεύει  οΰν 


St. 


Η.  St.  editio  variat  a ms.  auaa  sic  habet,  άπόλλυται, 
βασιλεύσας  μήνας  Ιξ,  ήμερος  πεντεκαίοεκα.  Βασι- 
λεύει ούν  μόνος  Ίϊχος  ό καί  Δαριαίος.  Ευνούχοι  δέ 
τρεις,  etc.  Vers.  8.  8 fln.  Πρυσάτιδος.ΥβΓβ.  5,  a fln. 
Όξένορας. 

Pag.  128,  vers.  15,  Μ.  Μ.  φαρνακίας.  Vers.  32,  I. 

καταμηνύετε 

Pag.  129,  νβΓ3.  1,  Μ.  Μ.  πολλά  τδν  πατέρα  καί 
την  μητέρα  Vers.  8,  βασιλεύει  δέ  καί  Άσάκης. 
Ver*.  Seq.  I.  ό Ούδιαστής.  Vers.  29,  Συέννεσις  cod. 
V.  Μ.  Μ.  Vers.  3.  a fln.  άνεσταυρίσθη  Μ.  Μ.  cod.  Β. 
Vers.  2,  Ο fin.  αύτη.  cod.  V.  ταύτη.. 

Pag.  133,  vers.  2,  ώς  τήν  δοκέοντα  βαλειν  κάρα 
Κύρον.  Μ.  Μ.  Vers.  6,  idem  Μιτραδάτην.  Vers.  24, 
1.  δεσμοτηρίω.  Yers.  21,  Ελυσε,  cod.  B.  et  Μ.  Μ. 
Ελαβε.  Yers.  43.  I.  έώρα  τό. 

Pag.  133,  vers.  18,  Βάκτρων.  A.  S.  Μ.  Μ.  μά- 
κτρων,  illud  cod.  B.  et  H.  St.  Vers.  9,  a flo.  καί 
μάλιστα  έν  τοίς  έπιγραφομένοις  Ινδικά.  Κτησίας  δ 
Κτησιόχου  [ή  Κτησιάρχου  Suid.]  ό Κν ίδιος  συνέγραψε 
περί  την  Ινδών  χώρας,  καί  τών  παρ’  αύτοϊς,  & μήτε 
αυτός  είδε,  μήτε  άλλου  είπόντος  ήκουσε.  Lucian. 
lib.  I,  Vera  historia , et  lib.  II,  μεγίστας  άπασών 
τιμωρίας  όπέμενον  ol  ψευσάμενοί  τε  παρά  τόν  βίον, 
καί  οι  μή  τάληθή  συγγεγραφότες  · έν  οις  καί  Κτη- 
σίας ό Κν  ίδιος  ήν,  κάι  Ήρόοοτος,  καί  άλλοι  πολλοί. 
Hos  conjungit  etiam  in  Philopteude.  Demetrius 
Phalereus  ae  eodem  Ctesia,  καί  δλως  δέ,  inquit, 
ό ποιητής  ούτος  (ποιητήν  γάρ  αυτόν  καλό ίη  τις  είκό- 
τως)  έναργείας  δημιουργός  έστιν  έν  τη  γραφή  συμ- 
πάση  V<*rs.  ult . Ιωνικής.  Μ.  Μ.  Ιδιωτικής. 

Pag.  143,  vers.  3,  Ινδικά.  In  alio  libro  ms.  Ba- 
varico  Διηγήματα  Κτησίου  Κνιδίου  περί  τών  τή  οίχου- 
μένη  θαυμάτων.  Yers.  seq.  έν  ένί  βιολίω.  cod.  Υ.  έν 
ριβλίψ.  Vers.  5.  1.  Ινδού. Vers.seq. πλατυτατον  cod.V. 
Η.  St  Vers.  12,  παντάρβας.Υι^Η  Philost.  1 1 b.  m,  De 
Apollonio  Καί  'Ηλιόδωρος  ουτω  φησί  περί  τής  παν- 
τάρβης  παράδοξα  Μ.  Μ.  Vers.  18,  Βιττάκου.  Haec 
ψιττάκη  est  Plinio,  qui  lib.  x,cap.42, docet  quae  aves 
imitari  possint  sermonem  humanum, ut  et  Suid.  in 
vocabulo  Psittacus  Naz.  Pr occepi,  ad  Virg.  v.  624. 

Καί  κόρακες  κλέπτουσιν  όμως  δπα  * ώς  δ’  έρατο- 

[χρως. 

Ψιττακός  άγκυλόχειλος  Εσω  πλεκτοιο  δόμοιο 
Άνδρόμενον  φώνησε  καί  ήπαφεν  άνδρός  άκουήν. 

Vide  infra  p.  193,  vers.  23.  Vers.  20,  πορφύρεον 
δέ.  B.  lib.  ύποπορφύρεον.  Causam  varietatis  colorum 
tam  in  psittacis,  quam  aliis  nonnullis  avibus,  af- 
fert Diodor. Siculus  lib.  ii.  Vers.  22  cod.  B.  A.  S.  ut 
H.  St.  κιννάβαρι.  Vers.  23,  Ινδιστί.  Ba varicus  liber, 
6X  eodem  Ctesia  excerptus. οίαν  γλώτταν  έκδιδαχθή. 
Vers.  28,  ή δέ  κρήνη.  Φιλόστρατος  έν  τψ  είς  τον 
Άπολλωνίου  [lib  ΙΙΚ,Ί  βίω  ψευδός  αύτό  φησι  Μ.  Μ. 
Yers.  39,  άνδρε.  cod.  B.  A.  S.  Μ.  Μ.  άνδρες.  Ibid. 
B.  lib.  μόλις  περιλάβοιεν.  Vers.  3,  a fln  περί  τού 
μαρτι^ώρα.  Καί  τούτο  ψεύδος  ό φιλόστρατος 

Aag.  144,  vers.  4,  μείζων  δπάρχουσα,  A.  S.  cod. 
B.  Μ.  Μ.  at  Η.  St.  μείζω  δπάρχουσα,  I.  Β.  μείζον 
πήχεως.  Vers.  15,  Β.  lib.  Μαρτιχόρας.  Vers.  29, 
<1.  άνεμοι  δέ  πολλοί,  καί  πρηστήρες  πολλοί.  Καί 
Yers.  11,  a fln.  μάλα  ήδύς.  Β.  liber  addit,  άλλά 
καί  τού  Φάσιδος  ποταμού  τό  ύδωρ,  έν  άγγείφ  δια- 
μειναν  νυχθ ήμερον,  οίνος  ήδιστος  γίνεται.  Yers.  8,  a 
fln.  φορυτώ  δε  σβέννυται.  In  Β.  lib.  sequitur, 
όμοίως  καί  έν  Αίτνη  καί  Προύση  διτηνεκώς  Ανάγεται 
πυρ.  Yers.  19,  Ελαιον.  ’Ος  τό  ήμέτερον,  Β.  lib. 
Yers.  eod.  καί  πλοιαρίοις.  Β.  lib.  καί  διά  πλοιαρίων 
τούτο  άπαρύονται,  καί  χρώνται.  Vers.  21,  Σισάμφ. 
COd.  Υ.  σισαμίνψ.  VerS.  24,  Β.  Ub.  αύτόθι  καί 
άργύριον  πολύ,  καί  μέταλλα  άργύρεα.  Vers.  28, 
άλλ*  δρη.  Β.  lib.  άλλ’  έν  μεγάλοις  όρεινοΐς  καί  τροι- 
χέσιν.  Εκεί  είσί  καί  ol  γρύπες.  Vers.  41,  μέλι.  Ός- 
το  καθ'  ήμας.  Β.  lib.  Vers.  43,  πηγή  έστι.  Καί 
έπειδάν.  Β.  lib.  πηγή  * ής  τό  ύδωρ  έν  άγγείω  βληθέν, 
πήγνυται  ώς.  Vers.  45,  τρεις  όβολούς.  Β.  lib.  τρεις. 


373 


AD  BIBLIOTHECAM  PHOTII. 


374 


κοτύλας.  Vers.  2,  a fin.  ή δέ  ζωή  αύτών,  in  Β.  libro, 
initium  harum  Narrationum  admirandarum  esi  hoc, 
λέγονται  o\  Σήρες,  καί  οί  άνω  Ινδοί  μέγιστοι  σφό- 
δρα  είναι  τά  σώματα,  ώς  εύρίσκεσθαι  ανορας  ιγ'  πη- 
χών τδ  μήκος  . βιούντες  δε  καί  ύπέρ  τά  σ'  έτη.  [Lu- 
CiaD.  Σήρας  μεν  ίστορούσι  * μέχρι  τριακοσίων  ζην 
έτών].  Είσί  δέ  καί  έν  μέρει  τινι  ποταμού,  λεγουμένου 
γαΐτου,  άνθρωποι  Θηριώδεις,  καί  τό  δέρμα  παραπλή- 
atov  Ιπποποτάμοις,  ως  μή  οιακόπτεσθαι  βέλεσιν.  Έν 
δέ  τη  αυτή  Ινδική,  είς  τόν  μυχόν  τής  πελαγίας  vrf- 
σου,  ©ασί  τους  Ενοικούντας  κάκεϊ  ουράς  ?χειν  μέγι- 
στος, οποίας  διαγράφουσι  των  σατύρων. 

Pag.  149,  vers.  24,  αυτή  ή ρίζα.  Μία  γάρ  έκ  των 
£(ζων  τούτου,  δσον  δάκτυλος  λαμοανομένη,  ού  άν,  et 
eodr  Β.  i.Vers.  28,  άρνας.  Καί  βόας,  καί  τά  λοιπά, Β. 
lib.  Vers.  41.  i.  άμυγδαλή.  Vers.  5,  a fin.  cod.  V. 
καί  μίγνυται.  ΥθΓ8.  p nuit.  Ι.ώρυγή.  Ήρυγή  Plutar- 
ebo  etiam  idem  quod  ύλακή  Luciano ; ut  ωρύομαι, 
idem  quod  όλακετω,  Luciano,  Xiphilino,  Theocr. 
Id yll.  ii  Vers.  ull.  άλαλοι.  Pliilo,  pag.  217. 

Pag  152,  vers.  2,  κυνοκέφαλοι.  Ψευδός  αύτδ  φη- 
σίν  · ο Φιλόστρατος.  Μ.  Μ.  ή ίσθησις  αύτών  κρέη 
ώμά,  Β.  lib.  Cynocephalos  inier  animalia  numerat 
B\od.  Sicul.  lib.  ni  culta  in  jEgypto,  Lucianus. 
Yers.  13,  τάς  φοινικίδας.  Τούς  φοίνικας  A.  St.  Μ. 
M.  cod.  Β.  Yers.  29,  in  margine,  ό'τψ  H.  St.  tolla- 
tur : proxima  enim  seq.  pag.  idem  repetitur.  Ibi- 
dem Jector  animadvertet,  numeros  paginarum  in- 
termedios librarii  culpa  esse  praetermissos. 

P.»g,  53,  vers.  2,  I.  μακροβιώτατοι.  Yers.  22,  μέ- 
γεθος. Τού  τοιούτου  κερατος  τό  ρίνισμα  δίδοται  έν 
ποτφ  · καί  6ττι  φυλακτηριον  θανασίμων  φαρμάκων, 
Β.  lib.  Vers.  23,  παλαιστάς.  Ό παλαιστής.  S.  Emp. 
LXX  interpretibus,  Philoni,  Laertio,  et  aliis  dici- 
tur τό  παλαιστιαιον  μέγεθος. 

Pag  156,  vers.  8,  άγρεύσαντες.  Οδτω  ©ησί  περί 
τούτου  καί  ό Φιλόστρατος,  Μ.  Μ.  Vers.  ΐ4,  έλαιον. 
*Ος  πυρ,  Β.  lib.  Vers.  22,  έλαίου.  Οδτω  φησί  περί 
τού  έλαίου  τούτου  καί  6 Φιλόστρατος,  γαμικόν  αύτό 
χρίσμα  καλών,  Μ.  Μ.  Vers.  36,  λούονται  προς  κάθ- 
•αρσιν,  καί  παντοίων  νοσημάτων  άποτρο©ήν,  Β 1 1 b . 

Pag.  157,  vers.  9,  θιννάνει.  Sequitur  io  libro  illo 
Bavarico.  "Εστι  δ*  έν  Αιθιοπίφ  ζώον  λεγόμενον  Κρο- 
κόπτας  [Diod.  Sicul.  lib.  Ηΐ]  κοινώς  δέ  κυνόλυκος  * 
ίστι  δέ  τη  δυνάαει  θαυμαστύν,  Τούτο  δέ  φασιν  άν- 
θρωπίνην  μιμεισθαι  φωνήν,  καί  διά  νυκτός  καλειν 
ές  όνόματος  τούς  άνθρώπους,  καί  προσιόντας  κατ- 
ισθίειν.  *Εχειν  δέ  τό  θηρίον  άλκήν  λέοντος,  ταχύτητα 
Ιππου,  ρώμην  ταύρου,  σιδήρψ  δ*  ού)ς  ύπεικον.  Έν 
Ευβοί?  δέ  τη  χαλκιδική  τά  πρόβατα  του  έκεισε  τόπου 
ούκ  Ιχειν  γολην  · άλλά  τά  κρέη  αύτών  πάνυ  είσί  πι- 
κρά, ως  ουδέ  κύνες  έσθίουσιν  αύτά.  Φασί  γάρ,  έπ- 
έκεινα  τών  Μαυρουσίων  πυλών  βεσθαι  μέν  τού  θέ- 
ρους ό έκεισε  τόπος,  χειμώνος  δέ  ©λέγεσθαι.  Έν  τή 
κυωνίων  χώρφ  κρήνην  είναι  φησιν  έλαίου,  ούχ  δδατος 
ρεύμα  Ιχουσαν  · καί  διά  τούτο  οι  Ιποικοι  τήν  χρείαν 
αναπληρούσιν  είς  τροφάς  παντοίας.  Έν  τή  λεγομένη 
Μετάδριδά  έστι  κρήνη  ούκ  όλίγον  διεστηκυΐα  τής 


αυτούς,  £λλ’  έφν  τά  πλεΐστα  καί  δζειν  έπί  τής  ξ· 
ρας.  Ταύτα  δέ  γράφων  ό Κτησίας,  etC.  Yers.  18, 
Ήλιοδώρου  Αίθιοπικά.  Ms.  Αίθιοπικόν  ; sed  illud 
editio  novissima  H.  Commelini,  et  Socrates  lib.  v 
Ecde».  Hift.  cap.  22,  pag.  250,  cujus  locum  in 
editis  libris  vitiosum  ita  corrige.  Ηλιόδωρος  τρίκης 
τής  έκει  γενόμενος.  05  λέγεται  πόνημα  τά  έρωτικα 
βιβλία,  & νέος  &ν  ίταξε,  καί  Αίθιοπικά  προσηγό- 
ρευσε.  Quanti  autem  fecerit  Heliodoros  hunc  in- 

Smil  lusum,  videre  est  in  Nicepbori.  lib.  xn,  c.34, 
Ιθιοπικής  διηγήσεως  meminit  Lucian.  lib.  De 
*k*tume.  Yers.  27,  1.  τό  προκείμενον  περίοδοι 
σύμμετροι,  καί  είς  τό  βραχύτερον  ΓοΤα  δή]  συστελλό- 
μ*ναι.  Yers.  14,  1.  Εκείνων.  Yers.  18, 


μένος  vel  ζωγρηθείς.  Sed  de  noc  supra.  Vers.  6, 
μ*νάι.  Vers.  14, 1.  Εκείνων?  Vers.  {8,  έπήρχε.  Μ.  M.  fin.  vers.  168,  στωϊκή.  Ipso  iosepho  teste,  in  Vli 
5κήρχε.  Yers.  23,  1.  Κνήμωνος  ; pro  quo  H.  St.  2,  sum  historia,  pag.  626.  Vers.  47,  ejusdem  pag.  * 
•t  cod.  Y.  Κνήμων  καί  Θεογενής.  ΥβΠ.  25,  Η.  S.  θρώπψ  τινί.  Βανψ  τούνομα,  iosepb.  Yers.  7, 


2,  έσφραγμένη  και  κειμένη.  Vers.  28,  1.  τη  αφανή. 
Yers.  28,  verba  lineae  istius  redundant.  Yers.  29, 
άπορία.  II.  St.  2,  άποπορεία.  Vers.  32,  idem  Καλα- 
σίριος,  recte  utrumque  : nam  id  genus  nomina  bi- 
fariam fl  *Clunt ; Πάρις,  Πάριδος  et  Πάριος,  apud 
Pind.  Quin  et  feminina,  μήνις,  μήνιδος  et  μήνιος 
apud  Apollinarium  : μάντις,  μάντιοος  et  μάντιος. 
Vers.  41,  I.  διά  Θίσβην.  Vers.  45,  H.  St.  2,  Καλα- 
σίρειος,  vitiose  pro  Καλασίριος.  Vers.  48,  I.  ιιαγγα- 
νείαις.  Vers.  2,  a fin.  1.  ήν  αύτόν  άφελών  ο νεώ- 
τερος. 

Pag.  161,  vers.  4,  al.  Πετοσίριος.  Yers.  eodem 
leg.  επιδιώκει  θύαμις.  Vers.  7,  δρόμου.  Vers.  12, 
Πετόσιρις,  II.  St.  Μ.  Μ.  cod.  Β.  Vi^rs.  15,  συστάν- 
τος.  Η.  St.  2,  συσταλέντος.  Vers.  16,  παρά  πατρό< 
idem.  Vers  18,  I.  Χαρικλείας.  Vers.  30,  παντάρβης. 
‘Απορώ,  πώς  ένταύθα  μέν  λίθον  τήν  πανταρβην 
φησίν  · όπισθεν  δέ  έν  τοΤς  τού  Κτησίου  ’Ινδ.χοΙς  [su- 
pra pag.  143,  vers.  12,1  σφραγίδα  ; Μέμνηται  τής 
λίθου  καί  Φιλόστρατος  [lib.  III,]  έν  τώ  είς  τόν  βίον 
Απόλλων  ίου,  Μ.  Μ. 

Pag.  164,  vers.  5,  Η.  St.  2,  ηύρισκε.  Vers.  12, 
καί  Θεαγένης  καί  Χαρικλεία  idem  Η.  St.  2.  Vers.  17, 
Άμινδηνός.  Cod.  Β.  et  Η.  St.  Άμινσηνός.  Μ.  Μ. 
Άμινσινός.  Η.  St.  2,  Έμεσηνός,  itaque  in  vita  ejus. 
Vers.  22,  θεμιστίου.  Τού  καί  Εύφράδους  έπικλη- 
θέντος.  Vars.  36,  είς  πάντα  τά  'Αριστοτελικά.  Εΐ- 
Stani  in  qnsdam  Aristotelis  scripta  παοαφράσεις, 
καί  λόγοι  ιδ\  Typis  Aldi  V-  net.  1534  et  Hf.  St. 1562. 
Vers.  45,  Λεσβώνακτος.  Hujus  uou  nisi  una  est  im- 
pressa oratio  politica.  Περί  τού  πολέμου  τών  Κο- 

?ινθίων,  et  altera  προτρεπτική.  Lesbonactem  Mity- 
eraeum  philosophum  (quom  alium  ab  oratore  puto) 
sub  Augus  o Suid.  vixisse,  Lucianus  άνδρα  καλόν 
καί  άγαθόν,  eique  Timocratem  praeceptorem  fuisse, 
scribunt.  Yers  10,  a fin.  Ίωάννου.  Vide  supra 
pag  16,  vers.  21.  Vers.  ult.  H.  St.  εύσεβείας. 

Pag  165,  vers.  5,  cod.  V.  et  H.  St.  2,  καταχέει. 
Vers.  12,  16,  19,  nota  syoonymiam  πατήρ,  ό φύς, 
et  ό γεννησάμενος,  pro  auctore,  de  quo  anlo  ad 
pag.  28,  vers.  15.  Vsrs.  30.  Φλαβίου.  Cod.  V. 
Φλαυίου.  Vers.  47,  H.  St.  2,  άοχιερατεύειν  νενόμι- 
στο,  άπό  Άαρώνος,  άρξάμενοι,  ‘ καί.  Vers.  49,  al. 
Ίακίμου.  Vers.  51,  verba  Hia,  o\  δέ  τών  Άσαμο>- 
ναιου  παίδων  ίγγονοι,  licet  in  A.  Schotti  codice  hic 
legantur,  sunt  tamen  ad  marginem  rejicienda,  ώς 
διάφορος  άνάγνωσις.  Habetur  eoim  illa  lectio  in 
H.  Si.  2.  pr » iis  qum  proxime  sequuntur,  ό δέ  τού 
Άσαμωναίου  Ιγγονος.  Vers.  2,  a fin.  τής  βασι- 
λείας. Τής  βασιλικής,  Η.  St.  2,  a tericus  cbalco- 
graphi  culpa  transpositus  est. 

Pag.  168,  vers.  3,  al.  ΊΓρκανού.  Vers.  ΙΙ,Σούσιος. 
H.  St.  2,  Σόσσιος,  FI.  Josepb.  lib.  xiv,  cap.  i7  Ar- 
cbaeolog.,  Σόσιος.  Vers.  34,  ϊμπροσθεν  ε^ρηται.  Su-  · 
rra  33,  vers.  42.  Yers.  36  καί  εκ  βασ.  H.  St.  2,  έκ 
βασιλείου  δέ  φυλής.  Vers.  37, 1.  παίδων,  ο*ί.  Vers.  40, 
Ματθίου.  Suid.  Ματθαίου,  mendose.  Vers.  45,  Φα- 
ρισαίοι. 01  Ερμηνευόμενοι  άφοριζόιιενοι,  Suid. 
VetS.  46,  ΣαδοουκαΤοι.  Άπό  δικαιοσύνης  τής  έπι- 
κλήσεως  όρμωαένης.  Σεδέκ  γάρ  Ερμηνεύεται  δι- 
καιοσύνη. νΗν  δε  καί  Σαδούκ  Γ Σαδώκ.  Clem.  Alexi 
Strom.  I τις  τούνομα  κατά  το  παλαιόν  τών  Ιερέων, 
Epipban.  Yers.  eodem  Έσσηναί.  Έσσαίοι,  Suid 
(διαλέκτω  * Ελληνική  παρώνυμο  t όσιότητος,  έπειδή 
κάν  τοΤς  μάλιστα  Θεού  θεραπευταί  γεγόνασι.  Philo  S) 
Ίεσσαιοι,  Epiphan.  pag.  57,  vers.  ult  Μ.  Μ.  προ- 
ύστη. 

Pag.  169,  vers.  2,  cod.  Y.  et  Η.  St.  ύπεξουσίως. 
Yers.  5,  H.  St.  ζωγρεία,  Μ.  Μ.  ζωγρίφ  quod  magis 
placet.  Nam  lib.  I Polybii,  ζωγρεί?  δ*  έκυρίευσαν 
πλειόνων  ή τ' : sphalma  graphicum,  aaque  ac  in 
lexicle  ό ζωγρεί ας  pro  ζωγρίας,  quod  cum  alibi, 
tum  II  Macbab . xn,  35,  legitur  άντί  τού  έζωγρη- 

5.  6,  a 

I» 
άν- 
τε 


375  DAVIDIS  HGESCHELII  NOTiE  376 


τότε.  AI.  τότε  τε.  Vere.  10,  Μ.  Μ.  'Ρωμαίοις. 
Vers.  23,  τού  χρυσού  Μόνος  άκιβδήλως  τό  χρυσούν 
τε  και  θεϊον  έκληρονόμησεν  δνομα,  Suid.  Vers.  24, 
άπελαθέντος.  Socrat.  Etcles.  Hist  Itb.  VI,  cap.  18. 
Vers.  28,  σαρδιανός  Suid.  Ό έκ  Φ p γίας  |5ήτωρ. 
Vers.  8,  a flo.  περ ιόδοις.  H.  St.  2,  μεθόδοις. 

Pag.  172,  v^rs.  24,  έν  τή.  H.  St.  2,  έπί.  Vers.  27, 
idem  Άρμάτιος.  Annotatur  tamen,  videri  fuisse 
"Αρματος.  Vers.  33,  πάλην.  H.  St.  2.  πάλιν  στάσιν  · 
-καί  τήν  κατά  Μαρκιανού  έπανάστασιν.  Vers.  35, 
τήν  τούτου.  II.  St.  2,  την  διά  τούτο  φυγαδείαν. 
Vers.  34,  pro  πενθερας  al-πενθής  habent, el  veis.36, 
πρότης.  Vers.  37,  Η.  St.  2,  έπιδάμνου.  Vers.  41, 
την  τότε  'Ρωμ.  Η.  St.  2,  τήν  τε  'Ρωμαϊκήν.  Vers.  9, 
a fln.  I.  συγγραφεύς.  Vers.  2,  a fln.  σοφιστής.  Βυ- 
ζάντιος, Suid  Vers.  4,  a fin  H.  St.  2.  έμφαντικόν. 
Vftrs.  3.  a fln.  idem,  παραβλέπονται,  ώσπερ  τό  · και 
τοιαύτ’  ένια.  Καί  όλος. 

Pag.  175,  vers.  15, 1.  θηλείας.  Vers.  19,  cod.  V.et 

H.  St,  2.  τούς  κατ’  αύτής  καινοτομούντας,  accu- 
sandi casu,  quod  Mibi  vn  reperba:  vide  p ig.  169, 
vers  4,  a fln.  Vors.  23,  I.  έκδιθυραμβ.  Veis.  33, 

I.  παίδων.  Vers.  iO,  lege  ήταιρίσατο.  Ibid.  H.  St.  2, 

Ταρασικοδίσσα.  Vers.  48,  έτ»>ρεύετο.  Αντί  τού  έμη- 
χανατο.  Passive  usuroat  Ba^il.  M epistola  (cujus 
initium,  Γράμματα  έδεξάμην)  &d  Melelium  episco- 
pum ; IUpi  δε  των  τυοευομίνων  Πη  editis  male  im- 
pressum πορευμένων]  1)  καί  ηδη  έσκευωρημένων 
καθ’  ημών  έν  Άντοιοχεί?. Theodorei.  Iib.  I.  cap. 14, 
EcrUs.  τά  δέ  ύπ’  έκείνου  τυρευθέντα,  et 

Philo,  pag.  374,  ζητείται  ή έπ’  Ικείνφ  τυρρυθεϊσα 
έπιβουλή.  Luciaous  acti νο  utitur,  κακόν  luo?  αέγα 
τυρεύων.  VerS.  4,  a fln.  Η.  St.  2,  Λέων  λαβών  ό 
βασ. 

Pag.  176,  vers.  16,  Αύγούστουλον.  Έπί  Ζήνωνος 
έν  Βυζαντίψ  βασιλεύοντος,  Αύγουστος  εύχε  τό  Ισπέ- 
ιον  κράτος,  8ν  καί  Αύγούστουλον  όποκοριζόμενοι 
κάλουν  Έωααϊοι,  ότι  δή  μειράκιον  ών  έτι  τήν  βχ- 
σιλείαν  παρέλαβεν,  ήν  ο\  Όρέστης  ό πατήρ  διψκεϊτο, 
ξυνετώτατος  ών.  Ρπκορ.  m.  s.  Iib.  l,  De  GoUhit. 
Vers.  20,  I.  Βηρίνα.  Vers.  24,  'Αραάτιος,  H.  St.  2. 
Vers.  32,  άπό  Καίσαρος.  II.  St.  2,  εκ  τού  Καίσαρος. 
Vers.  35,  al.  Ίλλους.  Vers.  38,  1.  γυναικί.  Vers.  41, 
παγγενεί.  Η.  St.  et  cod,  B.  παγγενή.  A.  S.  παγ- 

Ϊενή.  Illud  editum,  Μ.  M.  quod  et  apud  Gregorium 
fyssen.  in  vita  Mosis  legitur.  Sic  πάνδημε!  apud 
Diod.  Sicul.  πανοικει  apud  Philonem  (pro  quo  et 
πανοικί  apud  Joeephum  scriptum  repeno)  πανσυδεί 
et  πασσυδεί  apud  Thucyd.  Vers.  2,  a fln.  H.  St.  2, 
ώς  έξεδόθη  έπινίκ*ος  Ίλλψ. 

Pag.  177,  vers.  13,  I.  Ίσα υρίαν.  V«rs.  27,  Κων- 
σταντίου I.  ex  historia.  A.  S.  Vers.  38,  I.  άνείδεος 
καί.  Vers.  46,  έχρημάτιζεν.  Vers.  49,  cod.  V.  et 
H.  S.  2,  it**m  margo  Μ.  Μ.  καταστάς  έπίτροπος, 

2uod  et  1.  S.  conjecit  inserendum  esse.  Vers.  9,  a 
n.  Σερίναν.  H.  St.  Μ.  M.  cod.  B. 

Pag.  180,  vers.  17,  1.  ήταιρίσαντο.  Ut  supra 
pag·  173,  vers.  40,  idem  fere  quod  προσψκειώσαντο. 
Naz.  Car» t.  Nicobuli  ad  F.  v.  267  : 

Μή  σύ  γ*  έταιρίσσαιο  κακόν  καί  φαύλον  ΙταΤρον. 
Hinc  compos,  infra  pag.  105,  v.  12,  προσηταφίσατο. 
Aliud  esi  ήρετίσχτο  in  sacris  Liileris.V.  19,  H St.2, 
άλληλοσφαγία,  Philoni  άλληλοκτονία,  Pind>ro  άλλη- 
λοοονία,  sed  alteram  lectionem  huic  praetulerim. 
.Vers.  23,  Καισαρίνα.  cod.  V.  Καισέρινα  H.  St.  et 
Μ.  Μ.  και  Σαρίνα.  H.  St.  2,  et  I.  καί  Σερήνα. 
Vers.  27,  Βουκελλάριος.  Βουκελλάριοι,  οΐ  Έλληνο- 
γαλάται  όνομάζονται  ’ κ 1 ή των  Βουκελλαρίων 
χώρα,  Γαλογραικία.  Suid.  Sed  nominis  ratio 
versu  44  hujus  pag.  redditur.  Vers.  39,  al.  όπτι- 
μάτοι.  Vers.  42,  I.  προσηταίοισατο.  Lucian.  προσ- 
εταιρίσεται  τήν  άλήθ^ιαν  καθ’  ήμών.  Plui,  τό  φαυ- 
"λότατον  και  τό  νοσούν  μάλιστα  τού  δήμου  προσεται- 
ριζό μένος  έπ?  τούς  άρίστους. 

Pag.  181,  vers.  5.  Η.  St.  2,  των  Γαλλιών  όρίοις. 
Ters.  7,  idem  της  Γαλατίας.  Vers.  seq.  idem  Ιτα- 


λίας τε  καί  Γαλατίας.  Vers.  12,  a fln.  τής  Βρεττα- 
νίας.  Η.  St.  2,  I.  S.  et  I.  C.  τής  Βρεττίας.  Vers. 
ultim  al.  Κωνσταντίου  παιδός. 

Pag.  184,  ver<.  26,  H.  St.  2,  είς  δούλους  αύτού. 
Vers.  32,  1.  Γώαρ.  Vers  33,  I.  Βουργουντιόνων. 
Procop.  Βουργουνζιόνων.  Vers.  41.  Η St.  2,  Στρα- 
τιώτην. I.  C.  στρατιωτών,  nisi  mutata  distinctione 
jungas  cum  seqq.  quod  tamen  vix  potest.  Άσάρψ 
autem  mox  pro  Σάρφ  : ita  enim  saeptus  vocatur  hic 
dux.  Vers.  44,  H.  St.  2,  σόκκοΐς.  Vers.  45,  1.  Όνω- 
ρίου,  ότι.  Vere.  51,1.  αυτών,  τής. 

Pag.  185,  vers.  5,  cod.  V.  et  H.  St.  2,  Άπετέθη- 
σαν.  Vers.  9.  H.  St.  2.  Κωνσταντίου.  V^rs.  35, 

H.  St  2,  Κωνστάντιος  δισιγνατος.  Vers.  10,  a fln. 
είδος  άξιον  τυραννίδος  Ex  Euripide  Porphyrius  in 
Isagoge.  Vers.  ultimo,  H.  St  2,  'Ρωμαίαν. 

Pag.  188.  vers.  5,  Άτιμήτων.  Inaestimabilium. 
Sap.  cap.  Vll,  vers.  10,  Ουδέ  όμοιωσα  αυτή  λίθον 
άτιμη  τον.  Quo  significatu  accipiendum  Carm.  Naz. 
είς  έπισκόπους,  vers.  63  : 

Μισθόν  άτιμήτοιο  κακόν  καί  τυτθόν  Κχοντες. 

Vors.  8,  Η.  St.  2,  'Ρουστικιου.  Μ.  Μ.  'Ρουστακιου. 
Vers  15.  Η.  Si.  2,  2γραψ  αι  γάρ  και  έν  μι?  ήμερα 
τετέχθαι.  V *rs.  29,  Η.  St.  2.  Δούβιος,  et  Veig,  11, 
Δούέιον.  V-TS.  4,  a fln.  τελετής.  Al.  τελευτής.  Vt*rs. 
ultimo,  I.  Βαρβαρικφ. 

Pag.  189,  v *rs.  5,  H St  2,  τό  των  Γότθων  δθνος 
πδσαν.  V-rs  12,  I.  in  marg  τετελέσθαι.  Vers.  22, 
κατήγοντο  έπι  τό  δημόσιον  βαλανεΤον  Naz.  m Fila 
Basilii  M.  pag.  80,  et  Joan.  Gofopius,  Iib  Orig  iv. 
Vers.  29,  H.  St.  2,  Στα,  στα  ού  λούή.  Vers.  39, 
Άκρωμιτας.  Sic  mss.  omnes.  Tod^x  Goropii,  Άκω- 
μιτας,  pro  quo  ut  mt-ndoso  άκωνιτας  ille  substituit, 
quasi  παρά  τόν  άκωνον  πίλον  (quem  dicit  Joseph, 
lib.  III,  cap.  8 Archaofagia)  id  nominis  sortiti  es- 
sent diatribarum  p quod  longius  petitum 

videtur.  Άκρωμιται  He-ychio  et  Phavortno  ol  μει- 
ζονες  Vers.  45,  "Οτι  τα  κατά  τάς  Ισπανίας,  I C. 
Vers.  3,  a fln.  άποστέλλεται.  Η.  St.  2,  απολύεται. 
Vers.  ult.  κεκολλτμένων.  Cod.  V.  κεκολλωμένων. 
Η.  St.  2,  κεκωλωμενων. 

Pag.  192,  vers.  1,  Idem  H.  St.  2,  κώλου.  Vers.23, 

I.  ποιουμένων  αότοΤς.  Vers.  eodem  H.  St.  2.  ώρο- 
λογείων.  Vers.  25,  'Ηρόδοτος  Herodot.  Thalia . 
Vers.  30,  I.  in  marg.  προσπεπλασμένα.  Vrrs  5,  a 
fln.  H.  St.  2,  νωβελίσιμος.  Vers.  penult.  idem  άπο- 
δείκνυται.  Vers.  ult.  αυτού  μή  χειροτονούντος . I.  C. 

Pcg.  193,  vers.  4,  I.  'Ονωρίου.  Vers.  5.  τής  τού 
Κωνστ.  H.  St.  2.  Vers.  13,  I.  πλευριτική.  Vers.  20, 
περί  άστέρος  τινός.  Τόν  τοιούτον  γίνεσθαι  φημι  και 
αύτός  τοϊς  ναυτιλλομένοις  έν  καιρφ  κλύδωνος,  Μ.  Μ. 
ad  marg.  Vers.  21,  I.  παρά  τών  ναυτών  cum  cod. 
Β.  Μ.  Μ.  Η.  St.  et  I.  C.  Vers.  29,  H.  St.  2.  Σοήνην. 
Vers.  34,  cod.  V.  et  H St.  2,  διέχοντας.  Vers.  42, 
ή σμάραγδος.  Σμαράγδου  τής  Ίνδικτίς  et  μιλησιας 
fit  mentio  apud  Gl.  Alex.  Is  σμαραγδίτης  λίθος  di- 
citur Esi  herae  cap.  1,  vers.  7,  σμαράγδινος,  Apoc.lV. 
Hinc  σμαραγδίζειν  Basii.  M.  Diod.  Sic.  σμαράγδιον 
τεϊχος  Lucian. 

Pag.  196,  vers.  5,  I.  είς  χρήματα.  Vers.  16, 
H.  St.  2,  σπούδή  Σπαδούσης  και  Ελπιδίας.  Vers.  27, 
cod  Η.  Μ.  Μ.  et  Η.  Si.  Βονηφάτιος.  Vers.  34. 
Η.  St,  2,  προς  τήν  άνατολήν.  Vers.  38,  προβρήσεως 
προαχθέν,  Η.  St.  2. 

Pag.  197,  vers.  2,  COd.  B.  et  Μ.  Μ.  καί  τής  δι- 
καιοσύνης άπευχαρκττήσας,  Η.  St.  2,  καί  πολλά  τής 
δικαιοσύΑης  εύχαριστήσας,  Vers.  17,  καταδρομήν. 
Η.  St.  2,  έπιδρομήν.  Vers.  21,  Idem  κεντηνα ρίων. 
Vers.  22,  Άλυπίου.  Idem  Όλυμπίου.  Vers.  2i,  idem 
χρυσίου  pro  χρυσού.  Vers.  33,  I.  πραιτοόραν. 
Vers.  3i,  Η.  St.  2,  ήμέρας.  Vers.  47,  τό  τού  νωβέ- 
λισσίμου  αξίωμα  Zonaras,  tom.  Annal . III,  ο\  3* 
αύθις  μετ’  ού  πολύ  ψήφισμα  εθεντο,  τήν  τού  νωβελ- 
λισίμου  άξίαν  τψ  Ίουστινιανψ  έπιψηφιζόμενον,  κ*1 
τόν  βασιλέα  ήτουν  κυρώσαι  τό  ψηφισθέν.  Cedren. 
pbg.  619,  νωδελλίσιμον  τιμήσας,  είχε  μεθ*  έαυ- 


AD  BIBLIOTHECAM  PHOTII. 


377 

τού,  nobilissimi  honoro  decoravit,  ot  secum  ha- 
buii. 

Pag.  200*  vers.  13,  H.  Si.  2,  Ζαρά οης,  et  mox 
ζουρουάμ.  Ver#.  25,  idem  προαναφωνεϊ.  Vers.  43, 
'Αριδαΐον.  Piut.  ViU  AI*X.  Μ.  Άβριδαϊον,  at  Φιλίν- 
νης.  Vers.  3,  β fln.  I.  Εύμενής. 

Piag.  201,  vers.  14,  H.  St.  2,  παραμε ισάδων. 
Vers.  21,  H.  St.  2,  Στασάνων  6 Σόλιος.  Vers.  22,  I. 
ήν.  Vers.  24.  H.  St.  2,  Πευκέτη  et  δ 'Ρώσιος  pro 
’Ορώπιος.  Vers.  29,  1 βΤχ».  Vers.  40,  είκοσι.  Ad 
nostram  aetatem  nonnisi  XI.  pervenerunt. Vers.  12, 
a flo.  cod.  V.  ένεστώτος.  Vers.  nlt.  1.  άνακεχω- 
ρηκός. 

Pag.  204.  vers.  35,  al.  τον,  ώς  αν  ε*ποι  τις,  όπερ- 
αττικισμδν.  Vers.  39,  Η.  St.  2.  κατά  τής  των  μα- 
νιχαίων.  Vers.  43,  Μ.  Μ.  et  Η.  St.  Άδδου.  Vers. 45, 
1.  com  Η.  St.  2,  έπιγειρήμασι.  Vers.  10,  a fio. 
H.  St.  2,  διττά  ofexat  μεν  τδ  των  μανιχαίων  ζών  εύ- 
αγγέλιον  άνατρέπειν. 

Pag.  20δ,  vers.  30,  al  πρδς  'Ολυμπιάδα.  Exstant 
ma«.  in  Bibliotheca  Augustana.  Vers.  42,  cod.  B. 
Μ.  M.  et  H.  St.  έπιτροπήν  οίκείως.  Vers.  penull. 
Γελασίου  του  Κυζικηνού  σύνταγμα  των  κατά  τήν  έν 
Νίκα  ία  άγίαν  σύνοδον  πραχθέντων,  editum  Lutelie 
apud  Fed.  Moralium , a.  1600,  Rob.  Balforeo  Scoto 
Interprete.  Vers.  ult.  I.  τήν  Κουδρούβης. 

Pag.  203.  vers.  4,  I.  δς  τδ  πρεσβυτέρου,  vel  cum 
H.  St.  2,  δς  τύτε  πρεσβ.  Vers.  eodem,  είς  πρόσ- 
ωπον  τού.  Η.  St.  2,.  et  vers.  8,  έξετείνετο  ιτη. 
Vers.  19.  Η.  St.  2,  ώστε  παοαδεχθήναι.  Vers.  24, 
idem  τήν  τέλειον.  Vers.  26,  al.  έπαναγαγεΐν. 
Vers.  29,  iv  άφεδρώσι.  Epiph . pag.  308  et  314, 
έν  δυσώδει  (sic  enim  utrobitjue  legendum)  τόπψ. 
Tbeodoretus,  εϊτα  τής  γαστρδς  πρδς  ίκκρισιν  έπ- 
εχούσης  [forte  έπειγούσης,]  είς  τά  δημόσια  είσελή- 
λυθε  λάσανα,  lib.  ιν9  Epitomes  Contra  hvretieos,  et 
Eceks.  Biit.  lib  I,  cap.  13.  14,  et  Socrat.  Scho- 
lari. lib.  i,  cap.  38,  ubi  ΙτέρωνρΓο  Ιντέρων  per- 
peram est  impressum.  Vers.  38,  1.  στηλιτευσας. 
vers.  89,  Άθανασίψ.  Cuius  Tbeodoretus  testimonio 
«titur  lib  i,  cap.  14,  EtcUs . Hat.  ex  epist. 
S.  Aibanasii  *d  Serapionem  [non,  ut  vulgati  libri, 
ad  Appionem]  quem  editione  proxima  H. Comme- 
lini  1. 1.  pag.  522,  legitur;  et  alius  de  Ani  morte 
locus,  Disp.  I contra  Atium,  pag.  130.  d.  Vers.  11, 
a fln.  χυδαΤον.  H.  St.  σχεδαιον.  Ver.^  \ a fine 
H.  St.  2,  καί  έπισκόπων  Καισαρείας  τής  κατά  Πα- 
λαιστίνην βιβλίοις.  Vers.  ult.  in  cod.  B.  ad  marg. 
π6'  manu  recente  adseriptum  · forte  quod  is  nu- 
merus desideraretur,  unde  in  libro  H.  St.  etM.  M. 
Haec  paulo  post  leguntur,  Ιστέον  Βτι  πθ'  ού  κεΤται 
έν  τψ  βιβλίψ,  ούτε  έν  τψ  πίνακι,  ούτε  έν  τψ  ύφει. 

Pag.  209,  vera.  1,  Η.  St.  2,  άπάρχονται,  et 
vers.  8,  ταύτας  έφέλκεσθαι.  Vers.  8,  a fln.  H.  St.  2, 
έπέχειν,  άπελαύνει,  omisso  particip.  διαγινωσκ. 

Pag.  212,  Vers.  9,  ταΤς  έπιστολαϊς.  Epistolarum 
Libani!  volumen  ms.  e libris  A.  Scbotu  est  penes 
me,  aliud  in  Bibliotheca  viri  clarissimi  Petri  Pan- 
tini  Tlletani.  Vers.  10,  παντοδαπά  συγγράμματα. 
Codex  declamationum  in  membranis  habetur  An- 
gustae. Vers.  13,  Άρειανού  Graece,  cum  interpre- 
tatione B.  Vulcanii,  excod.  H.  St.  an.  1575 
Vers.  36,  I.  S.  πάθημα  τψ  ποτψ  legit,  omisso  τού 
articulo.  Vers.  ult.  όδάστην.  Cod.  V.  et  H.  St.  2. 
δδραώτην. 

Pag.  213,  V.  20,  Ινδική.  'Ακριανού  Ινδικά  In- 
scribuntur in  edn.  H.  St.  Vers.  22,  αΐτησάμενον 
είς  πυρ  είσελθεΐν.  Arian.  lib.  vu,  Plutarch.  in  vita 
Alex.  M.,  Athenaeus  lib.  x,  Eostatb.  ad  v ui  a' 
limi.  Vers.  praced.  Κάλανον.  H.  St.  2,  Καλανόν. 
Sphinx  el  nomen  fuit,  inquit  Plutarcbut,  sed  quod 
congressos  aecum  Indica  voce  Kale  (id  est,  salve) 
eempellasset : a Graecis  Calanus  est  dictus.  Jose- 
phis  lib.  I Contra  Appronant, et  Euseb.  lib,  I TEson· 
ori.  prmpar.  Philosophos  Indis  Colonos  dici,  ex 
Aristotele  probent,  cujus  verba  e Clearcbi  lib.  i 
περί  ύπνου  ipsa  afferunt.  De  Catano,apud  Philonem 


37£ 

locos  est  corruptus,  pag.  602,  et  pro  τίνος  Ινεκεν 
άξιόν  με  legendum  cum  ms.  Aug.  τίνος  Ινεκεν  άξων 
με  τοις  "Ελλησιν  έπιδείξαις,  'Αλέξανδρε.  Vers.  26, 
contusa  sunt  h».:  περί  γάμων,  I.  S.  Vers.  26,  Αρ- 
σινόη. Βαρσίνη.  Arrian.  ltb.  Vll.  Vers.  28,  'Ρωξάνη. 
Ή Όξυάρτου  τού  Βακτρίου  παϊς.  Vers.  30,  I.  ’Αμα- 
στρίνην,  vel  cum  editis  Άμαστρινήν.  Stquitur  apud 
Arrianum,  Περδίκκ^  δέ  τήν  Αποπάτου  τού  Μηδιας 
σατράπου  παιδα  εδωκε.  Vers.  32,  Η.  St.  2,  Άρτα- 
κάμαν,  sicque  liber  editus  : qui  idem  pro  Άρτώ- 
νην  habet  "Αρτωσ tv.  Vers.  eodem  Arriani  vulgate 
exemplaria,  Νεάργψ  δε  τήν  Σπιταμένους  τού  Βα- 
κτρίου παιδα.  Ωσαύτως  δέ  καί  τοίς  άλλοις,  rtc. 

Pag.  216,  vers  9.  Η.  St.  2,  τον  Ά^ριδαΐον  δε. 
Vers.  17,  Πίθων.  Μ.  Μ.  Πείθων.  Η.  St.  2,  Πύθων. 
Vers.  32,  I.  σατραπείας.  Vers·  41,  1.  Παφλαγονίας. 
Ibid.  Η.  St.  2,  σύνορα  Ισται  έπί  πόλιν  Ελλάδα  τρα- 
πεζ.  Vers.  50,  ές  τε.  ΑΙ.  ίσται  etiam  hoc  loco,  illud 
A.  S.  et  cod.  B.  2. 

Pag.  217,  vers.  19,  H.  St.  2,  δπως  έξ  'Αθηνών 
ot  άμφί.  A.  S.  όπως  ol  έξ  'Αθηνών  άμφί.  Vers.  21, 
Η.  St.  2,  Άριστόνεικος.  Vers.  22,  1.  Ίμεραιος. 
Vers.  36,  I.  Κορίνθιος.  Vers.  44,  Η.  St.,  κυδωνιάς 
τής  ές  (vel  έπί.)  Vers.  6,  a fln.  I.  in  marg.  Όφελλα. 
Vers.  4,  Κυρ  η να  ίων. 

Pag.  220,  vers.  13,  I.  δν  καί  Αλέξανδρος, Vers. 14, 
I.  ήν,  γυνή  δέ  Άμύντου  · Vers.  17,  ώς  είναι  'Αμύν- 
ταν.  Huc  cur  scribat,  vide  Suid.  in  dictione  Care- 
ntia. Vers.  24,  H.  St.  2,  έπί  μένα  κακού.  Vtrs.  25, 
Κρατερύν,  idem.  Vers.  37,  H.  Sl.  2,  είς  τδ  τήν 
Ιαυτου  γνώμην  ?ργψ  έ}ενεγκεϊν.  Vers.  42,  cod.  V. 
δημοσ.ευθέντος.  Vers.  44,  περαιούται  δή.  Vers.  pe- 
null.  COd.  V.  προχωρήσωσιν. 

Pag.  211.  vers.  30,  I.  τών  δέ  περί.  Vers.  32,  έπί 
τη  τού  Καρτερού  άναιρέσει,  τών  Μακεδ. 

Pag.  224,  vers.  6,  Η.  St.  2,  δύριον.  Vers.  7,  1. 
πρδς  δυομένου  ήλίου  cu  I S.  el  Η.  Sl.  3.  Vers. 14, 
Περδίκκ?.  Μ.  Μ.  Vers.  18,  Η.  Sl.  2,  Κασπίους. 
Vers.  24,  παραπαμισάδας.  Η.  St.  2,  ei  Cod.  V. 
παραμεισάδας.  Vera.  24,  lidem  παραμεισάδαις. 
Veis.  26,  παρά  τον  Ίνδδν,  Η.  St.  2,  λ).  Μ.  Vers.  38, 
cod.  V.  et  Η.  St.  2,  Έλλεσπόντψ.  Vers.  ultim. 
μυρίοι,  H Sl.  A.  S. 

Pag.  225  vers.  3,  καρτερώς,  H.  St.  2.  Vers.  10, 
I.  Σάρδεων.  Vers.  15,  H.  St.  2,  άπροσδόκητος  τοϊς 
ούχ  όπ'  αύτψ.  Vers.  26,  1.  ήσσαται.  Vers.  39,  I ώς 
ρφον.  Verg.  42,  ώς  περαιωσύμενος  έπί  Μακεδ. 
Η.  St.  2.  Vers.  48,  idem  et  cod.  V.  άστασίαστο. 
Vers.  9,  a fln.  I.  έπεραιώθησαν. 

Pag.  233,  vers.  11,  H.  St.  2,  βιθυνιακά.  Vers. 
penult.  H.  St.  2,  έν  αύτη  τη 

Pag.  236,  vers.  14,  H.  St.  2,  άρχεται  μεν  ούν 
(ώσπερ  είρηται)  άπδ  τών  ιχυθικών,  κάτεισι  δέ. 
Vers.  21,  Ίααβλίχου.  De  Jamblico,  ad  marg  codd. 
H.  St.  2 et  Μ.  M.  Haec  sunt  adnotata  : Ούτος  6 
ΊάμδλΐΥος  Σύρος  ήν  γένος  πατρύθεν  καί  μητρόθεν  · 
Σύρος  οε  ούχι  τών  έπψκηκότων  τήν  Συρίαν  Ελλή- 
νων, άλλά  τών  αύτοχοόνων.  Γλώσσαν  δε  Σύραν  ει- 
δώς,  καί  τοΐς  εκείνων  Ιθεσι  ζών,  εως  αύτδν  τροιρεύς 
(ώς  αύτός  ^ρησι)  Βαβυλώνιος  λαβών,  Βαβυλώνα  τε 
γλώσσαν  και  ήθη  καί  λόγους  μεταδιδάσκει.  "Qv  Ινα 
τών  λόγων  είναι  ιρησι,  καί  8ν  νύν  άναγράφει.  Αίχ- 
μαλιοτισθήναι  δΐ  τον  Βαβυλώνιον,  καθ'  δν  καιρόν 
Τραϊανός  είσέβαλεν  είς  Βαβυλώνα,  καί  πραθψαι 
[Μ.  Μ.  πορθηθήναι]  Σύρον  [Ρ.  Σύρφ]  δπδ  τών  λα- 
φυροπώλων. Είναι  δΐ  τούτον  σοφόν  τήν  βάρβαρον 
σοφίαν,  ώς  καί  τών  βασιλέως  γραμματέων  [εν]  τη 
παιτρίδι  διάγοντα  Ινα  γεγενήσθαι.  '0  μίν  ουν  'Ιάμ- 
βλιχος ούτος  Σύραν,  την  καί  πάτριον,  γλώσσαν  εί- 
δώς,  έπιααθών  καί  τήν  Βαβυλωνίαν,  μετά  ταύτα  καί 
τήν  Έλληνιδα  φησίν  άσκήσαι,  καί  χρήσιν  λαβειν, 
ώς  άγαθδς  ρήτωρ  γένοιτο  [Μ.  Μ.  καταγένοιτο]. 
Hactenus  ms.  scholion.  Vers.  23,  H.  St.  2,  έαπομ- 
πεύων.  Vers.  24,  ΦοΤνιξ  'Ηλιόδωρος.  Heliodorus, 
Phoenix  dicitur  etiam  supra  pag.  164,  vers.  17, 
Φοινίκης  γάρ  πόλις  Έμεσα,  ή καί  Έυισδς  καταλέ- 
γεται  έν  ταΤς  γεωγραφικαΤς  πίναξιν,  id  est,  Emeea 


279  DAVIDIS  HCKSCHELII  NOT Λ 380 


enim,  pitria  Heliodori,  urbs  est  Phoenici»,  quae 
in  tabulis  geographicis  etiam  Emisus  dicitur. 
Yers.  30,  ve  ba  quadrato  inclusa,  forte  sunt  scho- 
lion  e pag.  205  vera.  37,  neque  enim  nisi  uno  In 
cod.  leguntur.  Vera.  41,  H.  St.  2.  Σίνωσις,  nec  ali- 
ter po>tea.  Vers.  eodem  ’Ροδάνης.  Sui  dos,  qui 
Rhodinem  appellat,  hinc  e>t  emendandus,  ibique 
'Ροδάνος  pro  'Ροδΐνος  legendum. 

Pag.  237.  vers.  12,  περικάθηται.  H St.  2.  περι- 
καθίσταται.  Vers.  19,  τοΤς  του  άντρου  μυχοις.  Idem, 
Yers.  21,  πεφαρμακευ μένα  cod.  V.  II.  St.  et  Μ.  M. 
Vers.  eod.  κρουσασαι,  H.  St.  2.  Vers.  27,  καταρ- 
ρυέντες,  πίπτουσι  idem. 

Pag.  240,  Vers.  8,  φεύγουσι  πάλιν  έκειθεν,  καί 

H.  St.  2.  Vrrs.  38,  απερ  εΙ<ς  idem. Vers.  5,  a fio. cod. 
B.  H.  St.  et  A S.  και  κρίσις  έπ*  αυτούς  * Βόροχος  ή 
Βόγορος  6 κρίνων  ήν,  κριτών.  Ita  legendum  conjecit 
etiam  I.  C.,  sed  posteriore  ΙοοοΒορυχος,  propter 
cbalcographi  lapsum.  Μ.  Μ.  Βόροχος  6 κρίνων. Vers. 
4,  lectio  marginis  tollatur. 

Pag.  241,  vers.  22,  Εύρυκλέα.  Vide  Suid.  in  vo- 
cab.  Εγγαστρίμυθος.  Vers.  32,  pro  Ούκρον  lege  cum 

I.  C.  Ούήρον.  Verum  impp.  Vers.  35,  1.  τελευτήσοι. 
Vers.  8.  a fin.  H.  St.  2,  άλλήλων. 

Pag.  244,  vers.  10,  a fln.  cod.  V.  et  H.  St.  2. 
τάς  έκθέσμους.  Vers.  4,  a fin.  προ  τούτων,  cod.  V. 
6t  H.  St.  2.  ποός  τούτοις. 

Pag.  245,  vers.  27,  H.  St.  2,  έκώλυεν.  Vers.  43, 
Μεσοποταμία  τε  συνεγ.  H.  St.  Vers.  46,  lectio  mar- 
ginis ex  cod.  Vers.  penul.  !.  Ενθάδε. 

Pag.  248,  vers.  41.  H.  St.  2,  σώζει  τε  ταύτην. 
Vers.  6,  a fin.  όργήν  αντιπληρώσαι.  cod.V  et  H.  St. 
2,  δργήν  επ’  αυτής  πληρώσαι.  Vers.  4,  a fin.  iidem 
Codd  έν  τψ  των  δημίων  περιβόλψ.  Vers.  12,  άνα- 
σταυρούσθαι.  cod.  V.  άναστηναι.  Vers.  penult.  δέ 
και  Σόραχος  vel  Σόραιχος,  nam  illa  est  lectionis 
varietas  praeced.  etiam  pag. 

Pag,  249,  vers  11,  H.  St.  2,  έθίσας  ειβκυσεν  · et 
mox  στρατδν.  Vers.  28.  I.  Βαβυλωνίων,  Vers  35, 
έν  ο7ς  και  ς’  καί  t'  λδγος  auctore  Sui  da  έν  βιβλίοις 
λθ',  τοΤς  καλουμένοις  ΒαβυλωνικοΤς.  V.  rs.  7,  a fln. 

J.  Σκυθοπολίτης.  Vers.  3,  a fin.  δραματικόν.  Vide 
infra  p.  281,  vvrs.  17. 

Pag.  252*  vers.  24,  H.  St.  2,  διδασκάλου  · ακραν 
δέ  ταπεινοφροσύνην. 

Pag.  253.  vers.  1*  Βασιλείψ  συνήν  τώ  μεγάλψ.Μ. 
negant  viri  docti,  ut  nolis  ad  lib.  X Chrysosi.  περί 
Ιερωσύνης,  nuper  hic  Augustae  impressis,  a me  in- 
dicatum est.  Vers.  3,  a fln.  II.  St.  2,  είς  διδασκά- 
λου, ut  p.  praeced.  vers.  17. Vers.  42,  όπό  τού  σταυ- 
ρού. Τώ  σταυρώ.  Η.  St.  2,  vers.  9.  a fln.  τούς  περί 
άκαταλήπτου.  Ηι  cdamo  exarati  habentur  iu  mem- 
branis biblioth.  Aug.ist.  Veis.  26,  συνεισάκτους.  De 
Carmine  ad  Virg.  paraenetico,  versu  96,  et  gnomis 
distichi^,  carmin»  elegiaco,  vers.  113. 

Pag.  256,  vers.  3,  a fln.  H.  St.  2,  Σαραπίων  xal 
Σεβηριανψ. 

Pag.  257,  vers.  3.  θευδέρ iyov.  Vers.  51,  A.  St. 
legit  Αντωνίου  el  vers.  45,  Αντώνιος,  cum  vers. 
35,  id^m  nomen  ponatur.  Vers.  3,  a fio.  1.  τοΤς 
θρόνο ις  έγκατ. 

Pag.  2ο0,  vers.  27,  παραλόγους.  P.  Pantinus  legit 
πσοαλόγως.  Vers.  25,  H.  St.  2.  έποίησεν. 

Pag.  261,  vers.  36.  I.  έκείνου  ϊκρινε.  Pag.  264, 
vers.  14,  H.  St.  2.  μηδ’  έτερον  ϊτι  τόν.  cod.  V.  μηδ' 
Ιτεοον  ϊτι  αυτών  τόν.  Vers.  13,  των  άμοίβαίων  άλ- 
λή^οις  προφητειών.  Chrysostoroum  Epiphanio  mor- 
tem in  mari,et  hunc  vicissim  illi  episcopatus  amis- 
sionem prodixisse,  memorat  Sozom.  Bccle$.  Hitt . 
lib.  VI*I.  cap.  15.  Vers.  17,  κατά  γυναικών.  Τήν 
περιβόητον  έκείνην  όμιλίαν,  ής  ή άρχή,  Πάλιν  Ερω- 
διός μαίνεται,  quam  hic  Augusta  cum  aliis  eiusdem 
divi  Chrysostomi  bomiliis  excudit  Michael  Mauge- 
rus  anno  1586.  Vers.  23,  al.  έτοίμου.  Vers.  37,  διά 
τόν  άνδριάντα.  Socrat.  lib.  VI,  cap.  \S.Eccles.  Hist. 
et  Sozom.  lib.  vm,  cap.  20.  Vers.  41,  H.  St.  2,  έρ- 
μαίψ.  Vers.  11,  a fin.  cod.  V,  at  H.  St.  2,  συνόδου 


τόν  μ.  καθ.  έ.  τ.  έ.  έκδικήσαντα·  VeTS.  6,  a fin. 
H.  St.  2,  άπέφηναν. 

Pag.  265,  vers.  5,  τό  πυρ.  έκ  τού  θυσιαστηρίου 
έξελθόν  Cedren.  Vers.  14,  Βασιλίσκου.  Sozom.  lib. 
VIII,  cap.  ult.Vers.  18,  πολλαϊς.  H.  St.  3,  ποικίλαις. 
Ver*.  29,  cod.  V.  Ίννωκέντιος.  Vers.  34,  ’Λρσά- 
κιος.  Αττικός  6 πατριάρχης.  Zonar.  tom.  III. 
Vers.  8,  a fin.  1.  cum  I.  S.  ϊτυχέ  πώ  τίνος.  Vers. 
penul.  COd.  V.  et  H.  St  2 Έκατόμνως. 

Pag.  268,  vers.  3,  ii.  St.  2.  ’Ατυάνας  et  Άδρα- 
αυτίου.  Vers.  8,  Έκατόμνως  idem.  Veri  13,  πη- 
λίου,  idem.  Vers.  14,  Μουρήναν,  idem.  Vers.  30, 
H.  St.  2,  Τιγράνης.  Vera.  33,  συγκλυδούς.  Ita  ms. 
omnes, quod  alibi  non  facile  repertas;  sed  illa  mar- 
gine ascripta  apud  Ciem.  Alex,  et  dios. 

Pag.  269,  vers.  4,  a fln.  Ζωσίμου.  Groce  et  La- 
tine (ut  et  Herodianus,  de  quo  pag.  svq ) exstat. 
Vers.  17,  H.  Sl.  2,  άλλά  Σάρος. 

Pag.  272,  vers.  pen.  al.  Βρεττανούς.  Vers.  24, 
H.  Sl.  2,  Άλεξιανόν. 

Pag.  273,  vers.  31,  I.  καί  τό  γε  έπ*  αύτψ.  Vers. 
47,  II.  Sl.  2,  τήν  Καρχηδόνα  καταλαβών. 

Pag.  275,  vers.  10,  II.  Sl.  2,  άπλώς  Ιστορικών  έν 
πάσαις.  Vers.  43,  I.  πνεύματος  διάφορα.  Vers.  4.  a 
fin.  I.  θεωρητικήν.  Vers.  3,  a fln.  οι  μέν  Έσσηνοί, 
οι  δε  θερ.  Imo  sunt  iidem.  Quid  enim  hoc  est  aliud 
uam  si  dicerem,  ό μέν  Μεσσίας,  ό δέ  Χριστός, 
hilo.  Έσσαΐοι,  θεραπευταί  καί  θεραπευτρ  ίδες 
[ms.  θεραπευτίδες]  έτύμως  καλούνται.  Vide  quae 
supra  ad  pag.  168,  vers.  46.  annotavimus. 

Pag.  277,  vers.  22,  Γάίος.  cod.  Atlg.  Ιστορία  περί 
τών  κατά  τόν  Γάϊον,  καί  τής  αΙτίας  τής  πρός  δπαν 
τό  ΊουδαΤον  ϊθνος  άπεχθείας  αυτού. 

Pag.  277,  vers.  22.  Φλάκκος.  cod.  Aug.  τά  κατά 
τόν  Φλάκκον,  ήτοι  περί  προνοίας.  Hujus  principium 
est  hoc,  Δεύτερος  μετά  Σηϊανόν  Φλάκκος  Άουίλλος 

Sms.  Ιούλιος^)  διαδέχεται  τήν  κατά  τών  Ιουδαίων 
πιβουλήν,  συμπαν  μεν  άδικήσαι  τό  ϊθνος,  ώσπερ 
έκεινος,  [άντικρυς]  ου  δυνηθείς.  Vers.  eod.  in  marg. 
1.  Contra  Cotum  et  Flaccum.  Vers.  26,  ύπεντιθέ- 
μενος,  id  est,  παρεμβάλλων,  I.  S Vers.  39,  Πέτρφ 
τ.  κ.  ά.  έντυχεΐν.  Euseb.  lib.  II,  cap.  16,  Ledes. 
Hiit. 

Pag.  280,  vers.  42,  Π.  St.  2,  δεικνύων. 

Pag.  281,  vers.  5,  κατά  Ίωάννου  τού  Σκυθοπος 
λίτου.  De  quo  supra  249,  vers.  39,  Vers.  II,  a fin. 
I.  cum  I.  C.  αυτού  συντίθ. 

Pag.  284,  vers.  7,  ότι  a\.  H.  St.  2,  περί  τού,  al. 
Vers.  19,  δπως.  H.  Sl.  2,  πώς.  Vers.  34,  cod.  V.  et 
H.  Sl.  2,  διαλογικοις  αυτού.  Vers.  38,  τό  σαφές  δέ 
id*m. 

Pag.  285,  vers.  9,  άγνοϊτών.  άγνοητών.  Leontius 
De  tectis.  Vers.  16,  I.  εισπράττεται.  Τά  γάρ  τοι  τού 
θεμιστίου  έπιχειοήματα,  τέσσαρα  μέν. 

Pag.  288,  vers.  13,  λόγον  Ετερον.  Προτρεπτικόν 
πρός  Έλληνας,  libri  editi.  Vers.  29;  Η.  Sl.  2,  όπο- 
γοαφέντος.  Vers.  32,  ούν  τού  διε($ριιιμένως  idem. 
Vers.  44,  I.  γάρ,  τις  6 σωζόμενος  πλούσιος.  Ex  hoe 
libro  memorabilem  affert  historiam  de  adolescente 
htronum  duce,  Joanne  evangelista  in  viam  salutis 
reducto,  Euseb.  Itb.  in,  cap.  23.  Eccles.  HitL  quae 
etiam  legitur  in  Vita  ejusdem  divi  Joannis,  a Si- 
tu eo  ne  Metaphraste  scripta,  et  cum  Aretha  in  Ano- 
C8lvpsin  Veronae  a 1582,  edita.  Vers.  11*  a fio. 
Άλλ7  ουδέ  o\  παλαίτατοι.  Sic  inchoatur  lib.  vni 
Stromatum  impressus.  Vers.  8,  a fin.  έπαγγ&λλε- 
ται  δέ  καί  άλλα.  Γαμικόν  λόγον.  Περί  έγκρ ατείας, 
περί  άναστάσεως,  etc. 

rag.  289,  vers.  6,  Διαταγαΐ  τών  άΐτοστόλων  διά 
Κλήμεντος.  Venetus  excusae  anno  1563.  De  illis 
Zonaras,  ad  canonem  apostol.  lx.  Πολλά  βιβλία 
παρά  τών  άσεβών  ένοθεύθησαν  είς  βλάβην  τών 
άπλουστέρων,  ώσπερ  καί  α\  διά  τού  άγίου  Κλήμεν- 
τος γραφεϊσαι  τοΤς  έπισκόποις  άποστολικαί  διαταγαί, 
at  δια  τούτο  και  συνοδικώς  άπεβλήθησαν.  Yers.  23, 
Η.  St.  2,  συγνράψασθαι.  ΥθΓ8.  29.  1.  γεγενηαέναι. 
Yers.  35,  μυριων  άτοπη  μάτων.  Άλλ’  έπηνωροωκώς 


381 


AD  BIBLIOTHECAM  ΡΗΟΤΠ. 


382 


ταύτην  ό Μεταφραστής  πλούτον  καί  ταυτότητα  τη 
Θεού  Έκκλησή  απέθετο  Μ.  Μ.  ad  marg.  Vera.  43, 
!.  των  του  Πέτρου  πράξεων.  Vers.  8,  a DO.  Αποδο- 
χής ήξιώθη.  Euseb.  lib.  ili,  cap.  l6t  Eccles.  Hist. 
ΫΘΓ8.  25,  έπισκοπήσαι  'Ρώμης.  Ignat.  episl.  1, 
ej usque  interpres  consulatur : Euseb  lib.  v,  cap. 6. 

Pag.  292,  VtTS.  45,  τεσσαρεσκαιδεκατίτας.  De  bis 
Theodorei,  lib.  V,  Contra  hcsres Epipban.  pag. 
1S2 ; Sozora.  lib.  7,  cap.  18  Eccles.  Hist . Vers.  9, 
a fln.  coti.  V.  et  H.  St.  2,  σύντομος.  Vers.  4,  a fln. 
H.  St.  2,  εφαγεν  άπερ  Εφαγεν. 

Pag.  293,  ver*.  3,  ανακυκλουμένη  1.  S.  Vers.  4, 
βστις  πότε  έστιν  idem  Vers.  7.  ψηφοφορίαν,  idem. 

1 17  τι  O.  O A * 0*1  * 1 1 


Vers.  26,  cod.  V.  βΐ  H.  St.  2.  ύποθέσεως  πρότερον, 
βίβλ  Vers.  33,  τινές  τε  κοινοί  Ενιαυτοί  I.  S.  Vers. 
38,  cod.  V.  Σεληνιακής  μηνός  καί  ήλιακού  · μηνός 
τε.  At  Η.  St.  2,  σεληνιακής,  καί  ήλιακού. 

Pag.  296.  vors.  13,  προεαλωκέναι  Η.  St.  2,  Vers. 
23,  I.  φωράσαι.  Vers.  2ο,  I.  κεφάλαια  ιε'.  Vers.  34, 
σώματα  cod.  V.  Η.  St.  2.  Vers.  penult.  άνέλυσε. 
Migravit  [quamquam  Sap.  Ii,  i.  ό άναλύσας,  qui 
remigrant  : et  cap.  6,  vers,  14,  ούδΕ  άναλύει  ψυχή 
παράληφθεϊσα  (ut  ibi  legendum,  alibi  monui)  neque 
remigras:  eic. : interpretari  malim.]  Gregor.  Nys3. 
de  Meleiio  episcopo,  μακαριστός  μεν  6 Πατήρ  ήμών 
τής  τε  άποστολικής  συσκηνίας,  καί  τής  προς  Χρι- 
στόν άναλύσεως,  Pater  iUe  noster  est  beatus  et  con- 
tubernii cum  apostolis , et  migrationis  ad  Christum , 
momine.  Vide  pag.  300,  vers.  2,  et  Philipp.  1,  23. 
II  Tim.  iv,  6. 

Pag.  297,  V^rs.  5,  δραμόντι.  Τήν  κεφαλήν  Απο- 
τμηθέντι,  Euseb.  lib.  Vi,  cap.  1,  Eccles.  Hist . Vers. 
8,  τήν  δΕ  μητέρα.  Emeb.  1.  cod.  cap.  3.  Vers.  11, 
I.  Εωρακότων.  Vers.  15,  Ιως  Γάλλου.  Suid.  Vers. 
22.  Αδαμάντιον.  Epipban.  pag.  224.  Vers.  27,  cod. 
V.  Πανταίου.  Vers.  34,  I.  μέλλων  άπαίρειν. 

Pag.  300,  vers.  8,  I.  :δρύνθησαν.  Vers.  10,  θείαν. 
Vers.  27,  B.  et  H.  St.  2,  πλήν  6'τι  ουσίας.  Vers.  43, 
1.  ματαιολογεί,  ώς  ούδέν  ήσαν,  ώς  Ετέρα  τά  γεγεν- 
νημένα,  ουδέ,  etC. 

In  codice  B,  et  M.  M.  locus  intrger  sic  legitur. 


φέρειν  αυτά  σχήμα.  Καί  περί  τής  του  Ιακώβ  στή- 
λης. Έν  οΤς  τήν  μεν  ποίησιν  αύτών  όμολογεί,  οίκο- 
νομίας  δΕ  λέγψ  συγχωρηθήναι,  ματαιολογεί.  H.  St. 
2,  Περί  τε  των  ποιηθέντων  Χερουβίμ,  και  περί  τής 
του  Ιακώβ  στάλης.  Έν  οίς  την  μΕν  ποίησιν  αύτών 
όμολογεί,  οίκονοιείας  δΕ  λόγψ  συγχωρηθήναι,  μα- 
ταιολογεί * ώς  ούδέν  ίσον,  ώς  Ετερον  ήσαν,  ώς  έτε- 
ρον τά  νεγενημένα  * ουδέ  τύπον  άλλον  έφερε  μορφής, 
αλλά  μόνοι  πτερύγων  καινολογεί  φέρειν  αυτό  σχήμα. 
Ουτος  ό Πιέριος  πρεσβύτερος  ήν  τής  κατά  Αλεξάν- 
δρειαν Εκκλησίας,  θεανά  τηνικαύτα  ταύτης  Αρ- 
χιερατεύοντος,  ήνίκα  Κάρος  καί  Διοκλητιανός  τά 
'Ρωμαίων  σκήπτρα  Εοερον  Καί  έπί  τοσούτον  δ'  αύ- 
τόν  έλάσαι  λέγουσι  φΐλοπονίας  καί  ευφυΐας,  καί  τής 
έν  πλήθεσιν  ομιλίας  τέρΦιν  παρέχειν  συν  ώφελείφ, 
ώστε  καί  νέον  έπονομασθήναι  Ωριγένην.  Έίν  γάρ 
τότε  έν  τοίς  άξιολογοτάτοις  'Ωριγένης,  διαλεκτικήν 
δΕ  καί  ρητορικήν  αυτόν  φασιν  ασκηθήναι  · καί  έγ- 
κρατείας  οΕ  καί  Εκουσίου  πτωχείας  Εραστήν  γενέσθαι 
καί  οΐ  μΕν  αυτόν  καί  μαρτυρίφ  τόν  βίον  τελειώσαι, 
οΐ  δΕ  μετά  τόν  δίωγμόν,  τόν  όπόλοιπον  τού  ζην  χρόνον 
έν  'Ρώμη  διαγεΥονέναι.  A.  S.  Μ.  Μ.  Η.  St.  2.  Vers. 
10,  a fio.  1.  ριολίων  1.  S.  Irenaei  autem  Graeci  pars 
magna  solius  libri  i,  apud  Epiphan.  pag.  79,  etc. 

Pag.  301 , Vers.  3,  Τατιανού,  δ'ς  τά  πρώτα  μαθη- 
τής Ιουστίνου.  Epipban.  κατά  Τατιανών,  pag.  171. 
Vers.  δ,  cod.  V.  et  Η.  St.  2,  έξεκυλίσθη.  Vers.  9, 
cod.  V.  et  H.  St.  2,  περιέχει  τών  τοίς  αίρ.  άσεβ. 
δογματιζομένων.  Vers.  13,  έλέχθη,  COd.  Β.  Μ.  Μ. 
Η.  St.  Vers.  16,  τερθρείαις  Μ.  Μ.  quod  malim. 
Vera.  24,  διάδοχος  κατέστη.  Euseb.  lib.  V,  cap.  5, 
Vers.  25,  γράφε?]  Euseb.  lib.  v,  cap.  26.  Vers.  31, 
I.  Ιππολύτου.  Έπιδημήσαντος  έν  'Ρώμη  έπί  Ανί- 


κητου, Euseb.  Sbid.  Vers.  34,  Νοητού.  Σμύρνα  ίου 
τό  γένος,  Tbeodoret.  lib.  m,  Contra  hceres.  κατά 
Νοητιανών  Epiphan.  pag.  208.  Vers.  41.  1.  ούκ 
Εστι  τού.  Vere.  46,  έγκαστήσας  αύτώ.  Ταχογρά- 
φους αύτψ  παραστήσας  Επτά,  πλείους  δΕ  καλλιγρά- 
φους. Suidas  de  Ambrosio,  quem  a secta  Valentini 
et  Marcionis  Origenes  convertit. 

Pag.  305,  vers.  1,  Κρίσκην,  Suid.  Κρίσκεντα, 
Euseb.  Vers.  2.  συσκευαστείς.  Id  e^t,  κακουργηθείς, 
λόγψ  έπιβουλευθείς,  II.  Wolf.  Vrrs.  4,  H.  St.  2, 
διέθηκε.  Vers.  2,  ώς  παναληθεστάτψ.  Quod  in  du- 
bium vocat  Naz.  his  verbis,  el  δέ  τψ  πιστός  ό λόγος, 
καί  άλλος  έστί  τρόπος  γεννήσεως,  αυτό  τι  ύφ’  εαυ- 
τού δαπανώ  μεν  ον  καί  τικτόμενον.  Hom.  de  Spiritu 

sancto. ibi  phoenicem  esse  intelligendum, ex  ejusdem 
Naz.  Carm.  praeceptionum  ad  Virg.  constat.  Vers. 
eod.  τψ  κατά  τόν  φοίνικα  τό  βρνεον.  Phoenicem  au- 
tem, contra  quam  alii  (veluti  Euseb.  lib.  vr  Devtta 
Constantini  tmp.  extremo,  Suidas,  et  ii.  quorum 
testimonia  notis  ad  bieroglyphica  Horapollinis  in- 
serui) unigenam  Maximus  martyr  esse  negat.libro 
ad  Petrum  Illustrem  contra  Severi  dogmata,  hoc 
mens  argumento  ; Ei  γάρ  έδτιν  ό'ρνις  ό φοινιξ,  καί 
ζώον  πάντως  έστί  * εΐ  δέ  ζώον,  πρώτον  μΕν  ου  πάντη 
μοναδικόν,  καθό  ζώον,  ού  γάρ  μόνον  ζώον.  Έπειτα 
οΕ  είπερ  ζώον,  καί  σώμα  έμψυχον  αίσθητικόν  · εί 
δΕ  σώμα  Εμψυχον  αίσθητικόν  έστιν  ό φοινιξ,  καί  όπό 
γένεσιν  Ετι  δηλονότι  καί  φθοράν.  Αυτούς  έρωτήσω- 
αεν  τούς  σοφούς  τών  δντων  θεάμονας,  el  δυνατόν 
έστί,  τι  τών  όπό  γένεσιν  καί  φθοράν  έμψύχων  καί 
αίσθητικών  σωμάτων  μοναδικής  ύπάρχε tv  καθ’  όπ4- 
στασιν  φύσεως  · ών  ή Εξ  άλλήλων  κατ'  εΐδος  διαδοχή, 
Αρίδηλος  χαρακτήρ  τού  είναι  καί  ό'ρος  έστί.  Καθά- 
περ  καί  ή θεία  μαρτυρεί  Γραφή,  τό  βέβαιον  δι*  Εαυ- 
τής  τού  λόγου  παρεχομένη  τψ  οικαίψ  Νώε,  Εισελθε 
σύ  καί  πας.  etc  , καί  από  πάντων  τών  πετεινών,  etc. 
(Gen  VII.)  οΤς  εΕπερ  ώς  πτενόν  ζώον,  6 φοινίξ  έστιν 
εναρίθμιος  μοναδικής,  καθ'  όπόστασιν  φύσεως  ούκ 
Εστι,  κατά  τήν  θείαν  απόφασιν,  e cod.  ros.  AugUS- 
tano. 

Pag.  308,  vers.  11,  I.  έμφαίν.  Vers.  14,  έν  Νικο- 
μηδεΓφ.  Έπί  προάστειον  τής  Νικομηδέων  άφικνεΐται 
πολέως,  Euseb.  lib.  ιν,  De  Constantino  imp.  p.  155; 
Cabasilas  Vero,  et  ταύτα  μεν  ό τού  Παμφίλου  Ευ- 
σέβιος, inquit  : *Η  δε  Εκκλησία  τού  Χριστού,  μή 
πιστά  τά  αυτού  ήγουμένη,  ώς  έχθρού  καί  όπόπτου, 
πιστεύει  τη  Αληθείφ,  καί  φησιν  · *Ως  ύπό  Σιλβέστρου 
πάπα  'Ρώμης  καί  κεκατήχηται,  καί  βεβάπτισται  · 
καθώς  καί  έν  τοίς  πρακτικοίς  τής  ζ'  αγίας  καί  οΐ- 
κουμενικής  συνόδου  τυγχάνει  άνάγραπτα,  Μ.  Μ.  ad 
marg.  Vers.  21,  I.  ή όρθώς.  Vers.  43,  Ενδικον 
’Λρείου  καταστροφήν]  De  qua  supra  pag.  208,  vers. 
32,  38.  Vers.  43,  "Αρειον  I.  S.  Vers.  45,  H.  St.  2, 
πραχθέντων,  καί  περί  αυτήν,  Ιστορίαν.  Vers.  6,  a 
fi&.  έκευωρήθη,  idem. 

Pag.  309,  vers.  9,  cod.  V.  Μ.  Μ.  H.  St.  2,  διά- 
φοροι, καί  θεών  διάλογοι  · καί  Ετεροι  [περί  Η.  St. 
2.1  διαφόρων.  V.  seq.  cod.  V.  et  H.  Sl.  2,  τά  τών 
Ελλήνων. Vers.  10,  a fln.  Λούκιος,  H.  St.  2,  Λούκις. 

Pag.  312,  vers.  1,  λέγει.  H.  St.  2,  I.S.  et  Μ.  M. 
γέμει.  Vers.  10,  I.  συνύφαινε.  Vers.  10,  a fln.  Παλ- 
λαδίου. Μεθωναίου,  Suid. 

Pag.  313,  vers.  41  : '0  τού  Κρόνου  μύθος.  Κρό- 
νος μεν  γάρ,  έφ’  ού  τόν  εύδαίμονα  βίον  γεγονέναι 
λέγουσι,  τόν  πατέρα  ήνδροτόμησε,  καί  τά  τέκνα  κα- 
τέπιε,  S.  Emp.  Vers.  46.  Η.  St.  2,  όψΕ  τού  καιρού 
δηαοσιεύειν,  ούδΕ  τότε.  Vers.  9,  a fln.  Θεόδωρος. 
6 αντιοχεύς.  Vers.  8.  a fln.  άνωθεν,  supra  pag.  89. 

Pag.  316,  vers.  7,  περιτυγχάνων.  cod.  V.  et  H. 
St.  2,  περιτραχύνων.  Vers.  penult.  1.  παρατάξεως. 
Vers,  ult.  ώσπερ  Από  πηγής. 

Pag.  317.  vers.  9,  H.  St.  2,  άριστος  μΕν  Εν.  Vers. 
18,  όπάρχων,  ούδενός  Η.  Sl.  2,  I.  S.  Vers.  29,  Επι- 
στολαί.  τμη',  in  membranis  Bibliothecae  Augus- 
tana. Quas  io.  Jacobus  Beurerus,  Graecarum  litte· 
rarum  et  historiae  professor  Friburgi  Brisgoae, 
doctiss.  ex  August.  codd.  transcriptas,  cum  inter- 


883  DAVIDIS  HGESCHELII  ΝΟΤΛ  334 

pretatione,iam  edidisset, nisi  typograpbi  moraren-  αύτψ,  καί.  Vere.  35.  δθεν  al  καλουμέναι  σιβύλλαι. 
ΙβΓ.  Vers.  33,  εχ^,  έπιστολιμαίου  χαρακτήρος,  H.St.  Clemens  Alex  Stromat.  I.  Herum  χρησμοί  tlegan~ 
8,  et  I.  C.  Sed  bic  pro  άλλως  legit  άλλον.  Vers. 35,  tissimis  typis  recens  impressi  Parisiis,  A.  1599. 
I.  άσκητικά.  Vers.  10,  a fin.  'Ελλαδίου.  Hujus  flt  Quorum  Prommio,  vers.  14,  pro  όστήεσσι  malim 
mentio  in  fronte  Suid».  legere  όστειοισι,  quo  usos  est  Apollinarius  Psal. 

Pag.  328,  vers.  87,  I.  άποσημειώσασθαι.  Vers. 33,  XXX  VH,  6.  Vers.  10,  a fin.  H.  St.  8.  Δίλίου  Δίου 
Πολίωνος.  Spatium  in  H.  St.  8,  unius  dictionis,  περί  A λεξανδρείας.  Forsan  igitur  et  bic  legendum 
post  Πολίωνος,  cui  forte  inserendum  Άλεξανδρέως,  Διονυσίου  pro  Δίου,  ut  in  nupera  illa  geographico- 
vel  φιλοσόφ  ου.  Vid.  in  Diodoro  Valerio.  Vers.  48,  runa  opusculorum  editione,  in  vita  Scylacis,  obi 
ρητών  cod.  V.  et  H.  St.  8,  δικών.  eadem  in  ms.  menda. 

Pag·  381,  vers.  85,  H.  St.  8.  πλατύτερων  τε  καί  Pag.  341,  veis.  8.  περί  τε  φύσεως  καί  πόνου, 
άφθονέστερον.  Vers.  47,  cod.  V.  et  Η.  St.  8,  βίσ-  Hoc  opusculum  in  Lampria  (cujus  quippe  librorum 
- ενηνεγμένοις.  Plutarchi  catalogus  One  mutilus  est)  non  recense- 

Pag.  324,  vers.  6,  a fin.  H.  St.  8,  καί  φίλον.  tor,  sed  τδ  'περί  συνη θείας  * cui  ea  ipsa  est  vis, 

Pag.  325,  vers.  24,  άξιον.  1 S.  αίτιον.’ Vers.  31,  qucehic  τοϊς  πόνοις  ascribitur.  Ita  enim  BasiliusH. 

τδν  κριτικόν.  H.  Sl.  2,  et  cod,  κρητικόν.  Vers.  6.  Λς  φύσιν  ώς  τά  πολλά  τδ  2θος  μεθίστ αται.  Nax. 
τοΤς  συγγραβεύσι,  I.  S.  Vers.  5,  a fin.  είς  τούς  έρω-  χρόνψ  και  λόγψ  βεβακοθεν  άπαν  καλδν  φύσις  καθί- 
τικούς,  Η.  οΐ.  2,  Vers.  ult.  1.  θουκυδίδην.  σταται,  Arist.  τδ  είθισαένον  ώσπερ  πεΦυκδς  ήδη 

Pagi  32β,  vers.  1,  Κριτίαν.  cod.  Β.  Μ.  Μ.  Κρα-  γίνεται.  Vers.  4,  την  yuatv  ουκεύ  φερομένην  ώρθω- 

τίαν.Η.  St.  2,  Κριτίαν  τε  τδν  Καλλαίσχρου.  Vers.  σαν.  ΟΤον,  Στίλπων  ο Μαγαρεύς,  ©ιλοσοφος,  Cic. 
3,  Η.  St.  2,  των  ιχέν  τοι  κωμψδών  probe.  Vers.  5,  De  fato  : καί  δ Σοκράτης,  Cie.  ibia.  et  IV  Tuscul. 
1·  Γλυκύν.  Vers.  9,  ούδ’  αύτδς  ο μώμος.  'Απτό μένος  quod  nec  Zopyrus  conjectura  potuit  assequi,  Kai- 
ούτών  πολλών  μόνον,  άλλα  καί  άριστων,  Naz.pag.84,  περ  ών  όξυδέρκέστατος  φυσιογνώμων,  Μ»Χ.  Tyr. 
Β ούδεις  Sv,  άλλ*  ούδ’  δ μώμος  μωμήσασθαι  δύναιτο,  λόγψ  ιε\  Vers.  15,  έν  λόγοις.  Η.  St.  2.  λόγου  καί 
Luci  an.  Vers.  10,  Κωρυκαϊος.  Suid.  Vers.  24,  Φρύ-  ϊργα.  Vers.  16,  καί  δ όγδοος,  idem.  Vers.  22,  περί 
νιχος.  Phrynichi  Eclogam  Atticorum  nominum  et  ποταμών  καί  όρων,  exstat  quidem ; sed  alterius 
verborum,  quam  A.  S.  hic  nobis  reliquit,  nunquam  Plutarchi,  non  Illius  Cbaronensis,  volunt  esse, 
antea  nisi  έν  έπιτομη  Graece  editam,  nnnc  a P.  Jo.  propter  styli  dissimilitudinem.  Vers.  23,  τού  Κρά- 
Nunnesio  Valentlno  erutam,  et  Latine  conversam,  τητος  βίου,  Δαΐφάντου  τε  καί  Πινδάρου.  Horum 
notisque  eruditis  illustratam,  spes  est  bic  Augus'ae  Lampnas  in  sua  Tabula  meminit.  Vers.  34,  fl.  St. 
impressum  bri.  Vers.  31,  δ δεύτερος  πρδς  Νικοκλέα.  2,  Κεφαλλίωνος.  Vers.  49,  Έπαμεινώνδου.  Hujus 
Libri  editi  Νικοκλής.  Vers.  39,  τψ  ριβλίψ.  Mon-  vita  non  eistat.  Vers.  32.  άφθαρτοδοκητών.  Suid. 
Strnm  lectionis,  pro  fiicp.quo  et  legendum  conjeci  άφθαρτοδοκητής,  άπδ  αίρέσεως  τινός.  Ab  opinione 
modo,  et  emendatum  postea  reperfi  in  H.  St.  Vers.  immortalitatis.sive  quod  nullam  corruptionem  esse 
40,  δ πλαταϊκδ;  δέ,  συμβουλευτικός  έστι.  Δικανικδς,  sentiret,  Η.  Wolf.  Vers.  33,  I.  εύθύνας.  Vers.  43, 
Wolfium  Isocratis  interpretem.  Vers.  35,  Βουσίρι-  H.  St.  2,  Κυρίου,  ώσπερ  δ Ίουλιανδς  έτόλμ. 
δος.  Τού  Αίγυπτίου,  Lucian.,  de  quo  multe  Diod.  Pag.  345,  Vers.  6,  δι’  ής  έλέγχε ι αύτδν,  idem. 
Sicul.  Vers.  6,  a fin.  ένενήκ.  τέσσαρ.  έτών.  Cio.  Vers.  15,  έν  διάβλ.  F.  εύοιάβλητα  * [ut  hac  ipsa 
lib.  De  senect..  sed  annos  natos  96,  Panegyricum  pag.  vers.  24,  legitur]  sed  et  έν  διάβ.  rectum,  ut 
scripsit  Luciano  auctore.  Vers.  5,  a fin.  τριετίαν,  pag.  Vers.  22,  infra  : < ua  voce  Gregorius,  aliique 
Isocr.  τούτφ  jsc  τφ  νοσήματι]  διετέλουν  τριετή  μα-  (Num.  XXII,  22;  Psal.  CVllI,  28,  Tbeophylact. 
χόμενος,  ubi  H.  Wolf.  τρΓ  ετη  legit.  (Ecumen.  et  Lucian ) utuntur.  1.  C.Vers.  45,  φθορά 

Pag.  327,  vers.  1,  μέγιστος.  Inter  Dieanicas,  in-  μέν  τδ  γήρας  νεότητος.  Basii,  in  Psal.  cvi,  ubi  et 
ler  alias  δ παναθηναϊκός.  Vers.  eod.  ouxoc  αδτψ  argumentum  περί  τής  φθοράς  τού  κόσμου.  Theodo- 
Η.  St.  2.  Vers.  3,  και  σύμμικτος,  idem.  Vers.  4,  retas  λόγψ  a'  περί  προνοίας,  sacr»  etiam  Scripturas 
των  άλλων.  Potissimum  panegyrici,  et  Orationis  de  auctoritate  probat,  παθητήν  τε  καί  φθαρτήν  ούσίαν 
pace,  Vers.  7,  Αίγινητικός,  Η.  Wolf.  Vers.  9,  πρδς  ?γειν  τδν  ουρανόν.  Vers.  48,  φησίν  δ ^Απόστολος. 
Εύθύνουν  δπδρ  Νικίου.  H»C  oratio  vulgo  άμάρτυ-  II  Cor.  IT,  16,  Vers.  23.  H.  St.  2,  άπαθής  και  κατά, 
ρος  inscribitur.  Desideratur  hic  nomen  Orationis  Vers.  30,  και  δ φθαρτολάτρας,  idem.  Vers.  ult.  I. 
Vicesimae  primm,  quae  est  Πεο!  ζεύγους,  de  Bigis,  δέοι,  κα!  εύκρινείφ. 

in  libris  editis,  ut  vicissim  inter  epistolas  άνέκδο-  Pag.  352,  vers.  8,  Ίμερίου  σοφιστού  μελέτα  t.  Vi  de 
τος  est  illa  πρδς  Άρχίδαριον,  quam  ex  Italia  secum  infra  pag.  720. 

A.  S.,  solertissimns  antiquitatis  indagator,  attulit;  Pag.  356,  vers.  20,  τών  δπίρ  Θούλην  άπίστων. 
quam,  io  eloquentiae  Isocraticse  studiosorum  gra-  Synes.  epist.  148.  01  δέ  διάκεινται  τάς  γνώμας, 
tlam,  Pbotio  Inservimus.  Vers.  27,  περιττδν  αύτψ  ώσπερ  ήμεϊς,  όταν  δπέρ  τών  έπέκεινα  Θούλης  άκού- 
διεκπίπτ.  Η.  St.  2.  Vers.  31,  μέτεστιν  αύτώ  idSm  ωμεν,  ήτις  ποτέ  έστιν  η θούλη,  διδούσα  τοΤς  διαβά- 
et  cod.  V.  Vers.  37,  τήν  έν  λόγοις  αδτού  αρετήν,  σιν  αύτήν  άνεύθυνα  καί  άνέγκλητα  ψεύδεσθαι.  Vers. 
Gbrysost.  lib.  De  sacerdotio , Isocrati  λειότητα,  De-  38,  I.  Μηνίσκος,  cod.  Β.  Μυνίσκος.  Vers.  penult. 
mostbeci  όγκον,  Thucydidi  σεμνότητα,  Platoni  H.  St.  2.  Μιρτφ.  F.  Μύρτοι,  1.  S. 
δψος  attribuit.  Pag.  357,  Vers.  9.  H.  St.  2,  τήν  τε  προειρ.  Vers. 

Pag.  337,  vera.  7,  Καισαρέως  δή,  I.  S.  Vers.  13,  12,  άφίκοντο  Idem.  Vers.  15,  τδ  κατά  τούς  όοθαλ- 

τάς  γραφάς  συντάξας.  In  Augustana  bibliotheca  μούς  αύτού  Η.  St.  2.  Vers.  18,  ο’ι  δώρων  μεν  4»  νυ- 
exstant  εξηγητικά!  οχολαΐ  (de  quibus  infra  pag.528,  κτί.  Soeton.  in  Vita  Tiberii  : Fode  honesta , in  qua 
rers.  38.)  Προκοπίου,  Χριστιανού  σοφιστού,  Γα-  tamen  crebri  et  subtiles  (ms.  in  cmnobto  S.Uldarioi) 
ζαίου  in  Octateucbum,  libros  Regum  et  Paralip.  tumores,  cum  prcegrsndibusocuUs  et  qui, quod  mirum 
Ille  Caesariensis,  apod  Suidam.  etiam*^o0orcp^  esset . noctu  etiam  et  in  tenebris  viderent,  sed  ad  bre- 
appellatur.  Vers.  13,  τούτου  πολλοί.  Οδ  καλώς  Ιση-  ve  : et  cum  primum  a somno  patuissent , demum  rur· 
μειώσω  * ού  γάο  τού  Χορικίου,  άλλά  τού  διδασκάλου  sum  hebescebant.  Vers.  seq.  H.  St.  2,  δπδ  ή μέρα 
τούτου  Προκοπίου  τά  τοιαύτα  πονήματα.  Καί  δήλον  έκάστη.  Vers.  46,  ‘Ερυκι.  Η.  St.  8.  ’Ερυκή,  illua 
έκ  τών  δξής,  ώς  δ πατριάρχης  διασαφοί,  Μ.  Μ.  ad  rectius, vide  Strabonem, et  Schoiiasten  Tbeoc .Idt/U. 
marg.  te'.  Vers.  8,  ίδοι,  Μ.  Μ.  H.  St.  8.  Vers.  7t 

Pag.  337,  vers.  81,  cod.  V.  ευσεβή.  Vers,  34,  δ Ζαμόλξιδι  παρά  Γέτας  ήδη  θεφ  Herodot.  Melpomene . 

Απολλόδωρος.  De  quo  infra  p.  496.  Nax.  Carm.  ad  Nemeeium,  Vers.  874. 

Pag.  340,^  vers.  5,  H.  St.  8,  άπίθανα  μάλιστα  Καί  Γετικδς  Ζάμολξις  οίστεύων  δι’  δμίλο«. 

ϊνεστιν  εδρειν.  Vei*,  seq.  κωμωδών  διαφόρους  πρά-  Pag.  360,  Vera.  85,  Η.  St.  8,  τούτο  μόλις  των 

ξεις,  idem  et  A.  S.  Vers.  80,  *ρχΑ  διεγνώσθησαν.  μυριων  κακών  τέλος  ώράμβνον.  Vers.  peooll.  Β 

I.  S,  Αρχηγοί  έγνώσθησαν.  VeTS.  30, 1.  ^Ομηρος  δέ  συνεπεφέροντο  notator  In  OOd.  ▲.  St.  Ut  mendosam. 


385  AD  BIBLIOTHECAM  PHOTII.  386 


sed  absque  causa,  qoare  seholioD  marginis  utrum- 
que  tollatur. 

Pag.  S6t,  Vers.  36,  H.  St.  Έρασινύδην. 

Pag.  364,  Vers.  15.  Δερκυλλίς  Μνάσωνος  έβίω  Η. 
St.  2.  Vers.  19,  τοίχψ  idem.  Vers.  27,  είσβάλλει, 
H.  St.  2. 

Pag.  365,  vers.  Η,  έκλογάς.  H.  St.  Γσ.  γνώαας. 
Ver».  15,  στήλην  στείλείεν.  I.  S.  Αναγνωσμάτων 
ύλην.  "Εστι  καί  Η.  St.  2.  νήμην  στείλείεν.  Vers. 
16,  I.  Φυσικόν.  Vers.  eod.  τό  αήν  τι  κατ’  άρχάς  μέ- 

gac  λογικόν,  τό  δε  λοιπόν  και  πλεΐστον  ήθικόν.  Η. 

I.  2,  τό  πλεΐστον  et  csteri  codd  habent.  Hi  Eelo - 
§ arum  libri  duo.  Physicus  et  Ethicus , J.  Stob»i, 
Antuerpi»  sunt  impressi  Gulielmo  Caotero  inter- 
prete, a.  1575,  quorum  in  illo  au»  desiderantur, 
non  pauca,  V.  C.  A.  S.  ex  vet.  libro  Ant.  Augu- 
«Uni  arcbiep.  Tarrac.  exscripsit.  Cui  ulinam  va- 
casset  τά  έκδοτα  ήδη  cum  eoa.  illo  ms.  conferre, 
cum  ea,  exemplaris  vitio,  alicubi  mendis  scateat ; 
de  quibus  tollendis  baud  dubie  lectorem  monere 
potuiss  t,qo»  H.Wolflus  nonnulla  ex  ingenio  cor- 
rexit, verbi  causa,  pag.  1,  pro  τον  ούτως  H.  W. 
legit  τοιούτως  ; pag.  2,  ένδιατώσας  pro  ένδιηκούσας; 
pag.  5,  αρρήτου  pro  διαοήτου  ; pig.  i09,  δοξάζουσι 
και  τάς  δυνάμεις  είναι  πλείονας,  ώς  έν  τψ  ήγεμονικψ 
ένυπάρχουσαν  φαντασίαν  μετά  συγκαταθέσεως,  pro 
πεο ί,έν  δπάρχουσι,  συν  μεταθέσεως  ; pag.  124, 
άλΙλά  σου,  pro  ταυτού  ; pag.  128,  άπογενηθέν,  ρΓΟ 
άγενηθάν,  et  κενήγή,  ρΓΟ  κενής  * αιθέρος  είσπλους, 
pro  είς  αιθέρα  πλους  * καινοΤς  pro  κενοϊς  · θηρσί 
ρΓΟ  πυρσί ; pag.  132,  άνενέργητ οι  pro  άνήρνττοι  ; 
pag.  266,  φατιζόμενα,  είσιουσαις  pro  φωτιζόμενα 
οΤεις  ούσαι  * et  ούκ  εύήλατά  πως,  pro  ού  σκευή 
λατάπως  * et  συνεχει  pro  εύτυχει  · βΐ  έστώς  έν  pro 
εστιν  έν  * et  βραχείας  pro  βραχία  γής,  elc. 
u»  ideo  attuli,  cnm  hic  libri  nat  mentio,  et  in 
rmc»  lingu»  studiosorum  is  sit  manibus  ut  et 
alterum  ejusdem  Stobaei  opus  Apophthegmatum 
Giumarum.  quod  ipsum  quoque  nonnusquam  est 
eorruptum,  veluti  serm.  1,  in  Archyt»  loris,  pro 
άλόγως  έπιτρέπει  όριάδων,  cum  eodem  H.  Wolf. 
leg·^  6 λόγος  έπιτρέπει  όρίσδων  * et  μικκά  pro  μη- 
κακά  · et  οιά  παθών  άμετρίαν  pro  δι’  αγαθών  ού  με- 
τοίαν.  Serm.  120,  in  versu  Eurip.  άδη μονών,  pro 
άδαιμόνων.  βλέποντος,  pro  βλάπτειν  τούς  · Serm. 
122,  in  ASIiani  dicto,  Κοίτωνα,  pro  τών  κριτών. 

Pag.  372,  Vers.  27.  ^Αντιπάτρου  Ισταίου.  cod.  V. 
et  H.  St.  2,  άνστιαίου.  Vers.  28,  Αίγιμαίου,  Άντι- 
φάνους,  Απολλοδώρου,  Η.  St  Vers.  29,  Α*σαρος 
Αττικού  A.  St.  2,  Veri.  30.  Άρποκρατίωνος,  Μ.  Μ. 
L.  C.  Vers.  31,  Άριστομβρότου  Η.  St.  2,  Vers. 
33.  Γλαύτωνος,  Η.  St.  2,  Μ.  II.  Vers.  35.  Διοδώρου. 
Δημοκρίτου,  Διοτίμου,  Η.  St.  2,  Vers.  36,  Διδύμου, 
Δίωνος,  Δίου,  idem.  Vers.  40.  Εύρύσου,  Η.  St.  2, 
Ver».  45,  pro  θεαγένους  idem  θεανούς.  Vers.  7,  a 
flo.  H.  St.  2,  Λύγκου,  Αύκωνος.  Vers.  6,  a fln. 
Κεναίχαου.  Vers.  penult.  Νίκτου.  H.  St.  2,  Νικίου, 
et  Όκκέλλου.  Vers  ultimo.  Πανακείου. 

Pag.  373,  Vers.  9,  al.  Ύψέου.ΥβΓ*.  14,  Φιλοσό- 
φων, 1ξ  ών  τήν  συλλογήν  έποιήσαντο,  ούτοι.  ΐίοιηταί 
καί  δά  cod.  V.  et  Η.  St.  2,  Vers.  29,  θελέροφος, 
Η.  Si  2.  Vers.  eod.  I.  Ίο®ών  · Vers.  31,  Κλ^βί- 
νετος.  Cod.  V.  et  H St.  2,  κλέαινος,  pro  quo  antea 
videtur  fuisse  Κλεαίνετος.  Vers.  eod.  Κλειτίας.  H. 
St.  2,  Κριτίας.  Vers.  32.  Κερκίδάς,  cod.  V.  et  H. 
St.  2.  Vers.  40,  Πολυείδης,  accentu  in  penult.  H. 
St.  2.  Vers.  47,  Ύψέος,  et  Φιλήτας,  idem.  Vers. 
49,  Φωκυλίδης,  Μ.  M.  Vers.  50,  Φίλεος,  idem. 
Vers.  4,  a flo.  Ζώπυρος.  'Ηρόδοτο*,  Ήγησιάδης, 
cod.  V.  et  H.  St.  2.  Vers.  ult.  "Οβριμος.  H.  St.  2, 
Πολόαινος,  Πρόδικος,  Προταγόρας. 

Pag.  376,  Vers.  2.  Τρόφιλος,  'Γπερείδης,  H.  St. 
2.  Vers.  9,  cod.  B.  H.  St.  et  Μ.  Μ.  Σκίλλουρος.  Plu- 
tarcb.  Σκιλούρος.  Vers.  10,  Φάλλαρις,  cod.  B.A.S.et 
H.  St.  Vers.  eod.  Χαρίας  H.  St.  2.  Χαβοίας.  Vers.  11, 
i.  Άντιγενίδας.  Vers.  13,  Βράσων.  Cod.  V.et  H.St.2, 
Βρύσων.  Vert.  18,  Θεόκριτος,  θυμαρίδης  H.  St.  2. 


Vers.  21,  Μύσων,  cod.  B.  H.  St.  Μ.  M Vers.  seq. 
Πραύσίων,  H.  St.  2.  Vers.  29,  άνεγνωκόσιν  αύτα 
τά  συντάγματα  τών  άδρών,  πρός  Η.  St.  2.  Vers. 
33,  είς  κεφάλ.  Η.  St.  2,  εΐ  και  κεφαλ.  Vers.  penult. 
Ικατόνταρχον,  Η.  St.  Vers.  7,  a fin.  λόγοι,  ex  A.  St. 
Bibliotheca  impressi  ab  H.  Commeiino  : sed  non* 
nullas  cx  bis  homiliis  D.  Joan.  Chrysos  tomo  ascri- 
bunt. 

Pag.  377,  Vers.  4,  δεξιών  σου,  H.  St.  2.  Vers. 
19,  ώς  έλάχ  ιστόν,  idem.  Vers.  26,  έοικε  δΐ  οδτος 
μάλλον,  vide  qu»  ad  pag.  253.  Vers.  3,  supra  an- 
notavimus. Vers.  39,  μιγνύεται.  H.  St.  2,  αιγνύς 
τε  κοί.  Vers.  12,  μέτροις.  P.  Pantinus  v.  cl.  qu» 
καταλογάδην  hic  Basilius  de  B.  Thecla  scripsit, 
jamjam  editurus  est.  Vers.  44,  Μ.  M.  et  H.  St.  2, 

φέρονται. 

Pag.  380,  vers,  4,  H.  St.  2,  άντίγραφον  τά.  Vers. 
9,  έτεραι  idem  Vers.  4,  a fln.  καί  περί  τής  τού 
idem. 

Pag.  381,  vers.  5.  χυμευτικών,  Μ.  Μ.  Η.  St.  2. 
Vers.  8,  ένθα  τε  τό  Η.  St.  2,  έν  ώ τόπψ.  Vers.  33, 
λαβής  cod.  B.  Μ.  Μ.  Η.  St.  I.  S.  Vers.  8.  a fln.  Η. 
St.  2,  άνεχώρει.  Vers.  eod.  1.  παραίνεσθαι  mss. 
I.  C.  Vers.  ult.  H.  St.  2,  διήνυσεν. 

Pag.  384,  vers.  14,  πάσα  άνθρωπίνη  ψυχή.  Suld. 
at  ψυγαι  τών  βιοθανατούντων,  ού  κατά  τήν  τών  πολ- 
λών οόξαν  γίνονται  δαίμονες,  άλλά  τών  άμαρτανόν- 
των  · ού  τής  ούσίας  αυτών  μεταβαλλομένης,  άλλά 
τής  προαιρέσεως  τήν  έκείνων  μίμου μένης  κακίαν ,qu» 
veiba  sunt  ex  Orat.  2,  Cbrysost.  είς  τον  Λάζαρον 
desumpt  i,  ubi  pro  βιοθανατούντων  in  cod.  Aug. 
ms.  βιαίφ  θανάτψ  τελευτώντων  legitur,  sensu  60- 
dem;  et  τών  έν  άμορτήμασι  ζώντων,  pro  άμαρτα- 
νόντων.  Vers.  21,  Ιπιμελεϊσθαι,  Η.  St.  2,  Vers.  34, 
ήμέρας  γάρ  όκτώ  idem  61  Χριστός  pro  Δεσπότης. 
Vers.  50,  περιείχε  μίν  τό  Η.  St.  2. 

Pag.  385,  vers.  16,  όμιλίαι  είς  τήν  Γένεσιν.  Ex- 
stant Latine ; sed  Graece  io  membranis  llibl.  Aug. 
Vers.  penult.  είς  τάς  πράξεις  όμιλίαι.  Harum  codex 
vetustiss.  est  io  ead.  bibi.  Aug.  summa  exaratus 
diligentia.  Vers.  eod.  πεντήκοντα  πέντε  μεν  Η. 
St.  2. 

Pag.  389,  vers.  5,  cod.  B.  et  H.  St.  2,  πολλούς  81 
φοιτάν  καί  όνομα  καί  δόξαν  έχοντας.  Vers.  7, 
πάντα,  όσα  λόγου  καί  μνήμης,  Η.  St.  vers.  23,  δη 
καί  γυναικός  Η.  St.  2.  Vers.  40,  1.  καίτοι  αότήν 
ήμεις  Η.  St.  2,  I.  C.  Vers.  44,  Λύδήμωνα  idem. 
Vers.  9,  a fln.  Λυδίας  μίν  σατράπην,  ναύαρχον  δΐ 
Έκατόμνου  I.  C. ; sed  consulenda  bistoria.  Pro 
Ιξατράπην  legitur  etiam  In  H.  St.  2,  σατράπην. 

Pag.  392,  vers.  i,  1.  in  marg.  ΑΙγύπτου.  Vers. 
9,  ήμιάβρενος.  H.  St.  2,  εόνούχου,  qu»  lectionis 
diversitas  est  etiam  supra,  nisi  malis  pro  Scholio 
accipere.  Vers.  13.  "Ακορις  idem.  Vers.  20,  Μό- 
ψου  Ιστία,  H.  St.  Μ.  Μ.  Vers.  42,  1.  Ίσοκράτει  τε 
τψ  Άθηναίψ,  COd.  A.  Μ.  Μ.  Η.  St.  I.  C. 

Pag.  393,  vers.  3,  Η.  St.  2,  τών  καθ’  Ιαυτόν  ούδΐ 
τής  δευτέρας  τάΕεως  άξιουμένων.  Vers.  38,  mavult 
I.  C.  προγενομένων.  Vers.  34,  τό  έν  τη  πρός  Η. 
St.  2.  Vers.  11,  a fiQ.  '0  Μοψουεστίας  δέ  έστιν,  ώς 
άπό  τινων  έπιστολών  έμάθομεν.  H»C  verba  in 
mss.  omnibus  alieno  po&ita  loco,  versu  quinto  post 
Άντιοχέως  inserantur,  quod  ut  I.  S.  et  I.  C.  vide- 
runt. ita  margo  Μ.  M.  idem  docuit.  Vide  supra 
pag.  8,  vers.  5,  a fln. 

Pag.  397,  vers.  28,  H.  St.  2,  Αποδεκτόν.  Vers. 
43.  H.  Si.  2,  et  cod.  V.  μέν  φησιν  έμφανίζεσθαι. 

Pag.  400,  vers.  28,  άλλά  τψ  H.  St.  2.  Vers.  ult. 
H.  St.  2,  σκευασίας. 

Pag.  401,  vers.  14,  άλλά  καί  κατέτεμον,  idem. 
Vers.  42,  γενέσεως  τούτων,  ούκ  idem.  Vers.  45, 
Πεδάνων.  Ita  ms.  at  Πεδάκιον  libri  Imnressl,  et  Co- 
dex ms.  Dioscoridis  Aug.  Vers.  5,  a fln.  ίτερά  τινα 
κεφάλ.  H.  St.  2. 

Pag.  404,  vers.  6,  H.  St.  et  A.  S.  παίειν.  Vers. 
17,  καί  Τριάδα  δέ.  Διδάσκαλος  οΰτος  τών  τετραδιτών* 
ταύτα  γάρ  ούτοι  καί  φρονούσι  καί  τερατεύονται,  ώς 


887 


DAVIDIS  HGESCHELII  NOTiE  388 


ήκριβωσάμην  αδτοϊς  διομιληκώς  · πλήν  έν  ένίοις  καί 
διαφέρονται  των  έφεξής  δηλουμένων,  Μ.  Μ.  ad  marg. 
Vers.  4,  a fln.  οίνον  δέ  H.  St.  2. 

Pag.  405,  vers.  11,  οίκείαν.  H.  St.  2,  Ιδίαν. 
Vera.  12,  Άνδρέου,  πεποιθώς  δείκνυται  κάκειθεν 
Ιχων  τό  φρόνημα  idem.  Yers.  16,  άκρον  κακίας. 
"Εσχατον  κακίας,  idem.  Vers.  30,  δέ  καί  idem. 
Vers.  35,  δεινότητος.  δεινότατος  Η.  St.  2,  sed  6Χ 
eorrectione.  Vers.  7,  a fio.  περιέχεται  H.  St.  2. 
Vers.  3,  a flo.  κάν  τοΤς  idem. 

Pag.  408,  vers.  8,  pro  αύτόν  H.  Si.  2,  αύτψ  ex 
correct.  Vers.  H,  I.  ia υτόν,  ττς  αύτής  έστί  φίλος 
Ανωμαλίας,  περί  τε  τήν  λέξιν  και  τόν  νουν,  καί  την 
σύνταξω  των  γεγραμμένων  · είς.  Vers.  24,  μέν  γάρ 
τά  Η.  St.  2.  Vers.  31.  Δαμασκίου.  De  hoc  supra, 
pag.  312,  vers.  13.  Vers.  32.  τόν  Ισιδώρου  βίου  Ex 
lsidori  vita  excerpta  vide  infra,  pag.  1028.  Vers. 
41,  άνηγμένη  θεωρίαν  * αυτού  τε  Δαμασκίου  καί 
Ισιδώρου  τήν  Η.  St.  2.Vers.  9,  a fio.  I.  αΣίωσις,  καί 
άλλων  τινών  συναιτίων  γεγενημένων  τής  επιτροπής, 
αίτια.  Vers.  7,  a flo.  1.  έπιμαρτύρεται,  τής  σπου- 
δής. Ού  μέν  · Η.  St.  Μ.  Μ.  I.  S. 

Pag.  409,  vers.  2,  ταϊς  τε  των  Η.  St.  Vers.  4, 
έπικαθιστών  idem,  et  έφ’  έκάστψ.  Vers.  5,  θαυμαζο- 
μένων  ένδεέστερον  ίχων  1.  S.  Vers.  7,  έξηρμένους 
1.  S.  ab  έξαίρω  quod  praecessit  versu  1.  Vers.  10, 
έξήρε,  I.  S.  ab  eodem  illo  verbo.  Vers.  11,  a fio. 
Αναφαινόντων  H.  St.  2,  Vers.  5,  a fio.  εύτονον  et  τώ 
λόγψ  H.  St.  2. 

Pag.il2,  vers.  15.  Μαρίνον  τόν  διάδοχον  Πρόκλου. 
De  Marino  et  Proclo  consule  Suidam.  Vide  etiam 


infra  pag.  1036.  Vers.  35,  κατά  τε  Ναυατ.  H.  St. 
2.  Vers.  44,  Αρχιδιάκονον.  Πρεσβύτερον  Suid.  Vide 
vers.  3,  a fln.  Vers.  eod.  Ναυάτον.  Euseb.  Νοουά- 
tov,  Epiphao.  Ναβατον.  Vers.  11,  a fio.  Κορνήλιος 
φύσει,  καί  I.  S.  Vers.  ull.  καθαρούς.  EuStb.  I.  VI, 
oap.  43;  Epiphao.  pag.  214,  qui,  Donati  sectato- 
res idem  cum  Novatianis  sentire  scribit. 

Pag.  413,  vers.  33.  Τιβούρεως,  I.  S.  τοις  έπιτε- 
θυκόσι.  iis,  qui  in  persecutione  diis  immolassem, 
Suid.  et  Cedreo,  pag.  212,  τοΐς  έξησθενηκόσι  κατά 
τόν  τού  διωγμού  καιρόν,  Euseb. 

Pag.  416,  vers.  1,  δέ  τής  τέχνης.  Vers.  13,  I.  S. 
Δευτερίψ,  I.  C.  Δευτερίην  * et  pro  κάμέ  idem  et  Η. 
St.  κάμε.  Sunt  autem  duo  heroici : 

Δευτερίνην  καί  τήνδε  θεού  θέμιδος  κάμε  βίβλον. 
Εύδοκίη,  Βασίλεια  Λεοντιάς  ευπατέρεια. 

Vers.  14,  Λεοντιάς  θυγάτηρ  ΛεοντΙου  τίνος  φιλο- 
σόφου, Άθήνηθεν  όρμωμένου  · Άθηναίς  δ*  ώνομά- 
ζε^ο,  Zonarasqui  centones  etiam  Homericos, opus 
Patricii  cujusdam  imperfectum  et  indigestum, illam 
Eudociam  et  absolvisse  ei  digessisse,  auctor  est; 

Suos  cum  interpretatione  JEm.  Porti.viri  utriusque 
nguaB  peritissimi,  prelo  hic  destinabimus.  Vers. 
83,  τις  έραστής.  Greg.  Nazianienus  ipsum  Cypria- 
num Justio®  amore  captum,  et  magicis  usum  arti- 
bus, narrat ; cui  objectioni  respondet  1.  Billius  in 
Scbolils  e Niceta  excerptis.  Vers.  34,  άπαλλάξας, 
Άγλαίδας  δνομα,  προσέρχ.  Η.  St.  quod  in  aliis  c<  d. 
h.  i.  deest;  nam  nomen  juvenis  indicatur  scq.pag. 
Vers.  33,  'Αγλαίδας,  proquo  Άγλαίς  in  illo  Nicet® 
commentario  legitur.  Vers.  36,  δυσερώντι.  Malim 
δυσέρωτ t,  quo  Lucian  us  saepiuscule  utitur,  item 
Tbeocr.  Vers.  37,  al.  πάσας  τε  μεθόδους. 

Pag.  417.  vers.  7,  άλλο  σοφόν  H.  St.  2.  Vers.  17, 
δπήκοον,  idem.  Vers.  34,  τόν  τε  πλούτον  Η.  Si. 
Vers.  39,  Διοκλητιανού.  Δεκίου  βασιλεύοντος,  Nat. 
Cedren. ; sed  a Decio  ad  Diocletianum  misso·, scri- 
bitur, pag.  seq.  Vers.  49,  al.  ξύεται. 

Pag.  420,  Teri.  2,  1.  σύνεδρός  τε  H.  St.  2.  Vers. 
5,  θεούς,  σμικρύνειν,  omissa  copula,  idem.  Vers. 
7,  δαπάνη.  Vor·.  27,  H.  St.  2,  ’Δνεγνώσθη  Διονυσίου 
ΔΙγέως  · Δικτυακών  ϊφερε  τήν  έπιγραφήν,  ήν  δέ 
άρα  τό  βιβλιδάριον  κεφαλαίοις  άπαρτ  ιζό  μενον  p*f  et 
cmters,  qu®  habes  Infra,  pag.  540. 

Pag.  4fl,  Vers.  1.  διάστασις.  Infra  διάτασις. 

Pag,  424,  vm.  23,  H.  St.  2,  Βριγών.  Vere.  24, 


παρά  τό  βρέαιον,  idem.  Ver·.  25,  al.  ύφ*  δ.  Ver·. 
28,  χρυσός  ίγένετο  τά  είς  τροφήν.  Max.  Tyr.  λόγψ 
λα'.  Lucian.  In  Votis.  Phiiostrat.  lib.  i,  εΙκόνων. 
Vers.  31,  Βρίγων.  Herodot.  lib.  VII,  Βρύγων,  Strabo 
lib.  yii,  Cic.  Oratore . Vers.  36,  μακρά  ώτα.  Lucian. 
lib.  Περί  τού  μή  ρ^δίως  πκιτεύειν  διαβολή.  Vers. 
40,  ώς  παις  Α1·  δς  παΐς.  Μιλητψ,  ϊχων,  Η.  St.  2, 
Μιλητώ  ϊχουσα.  Suid.  Βύβλκ,  όνομα  κύριον  άδελ- 
φής  Καύνου  * άμφότεροι  δυστυχή σαντες.  Vide  apod 
eumdem  Καύνιος  ?ρως.  "Εχων  έξ  αύτής.  LOCOS 
eontaminatiss.  F.  εΓχεν  και  αυτή  αδελ.  Καυν.  1.  S. 
Vers.  42,  Η.  St.  2,  "Ιωνες  καί  οί  Απ\  Vers.  45,  I. 
{γείρεται  άμήχανος. 

Pag.  425,  vers.  15,  Η.  St.  2,  βασιλεύειν  μέν  Άλκ. 
ΥγΓ9.  20,  διά  ταύτα  μέν  ώς  συγγενών  idem.  Vers. 
49,  ood.  Β.  Ήονεύς  Η.  St.  et  Μ.  Μ-  ήονεύς. 

Pag.  428,  vers.  3,  τέττιξ  έπιπτας  τη  κιθάρ?. 
Strabo,  lib.  vi ; Clemens  Alex,  initio  Protreptici* 
quod  noster  Pbotius  ebganter  ad  amiciti®  viocu- 
lum  accommodavit  epistola  94,  qu»  hic  sequitur. 

Ιωάννη  πατρικίψ  καί  στρατηγψ  Ελλάδος. 

Εύνομος  δδων  έσεμνύνετο,  φασίν,  ό Αοκρός  * καί 
ήδε  γάρ  θέλγων  και  κελού μένος  τούς  Ακροατάς. 
Μιας  δέ  ποτέ  ραγείσης  αύτφ  χορδών,  τέττιξ  επί  τόν 
πήχυν  καθίσας  τόν  φθόγγον  άνεπλήρου  τής  βαγείσης 
χορδής,  καί  ήν  Εύνόμω  πάλιν,  ώς  τό  πρότερον,  έμ- 
μελώς.  Et  δέ  γε  ήμιν  αντί  τέττιγος  καί  ξένης  φδης, 
τής  σής  φιλίας,  οόκ  οΤδ’  δθεν  περι^ραγείσης,  άπο- 
καταστήσας  πάλιν  έντείνεις  τήν  νευραν  * ίσως  Sv 
είς  τήν  προτέραν  ήμών  όλοκληρίαν  ό £ίος  έπανελ- 
θών,  καί  συμφωνίαν  άρίστην  Αναλαβων,  φσεται  τι 
μέλος  ευδαιμονίας,  άντί  τής  νύν  τραγφδίας,  ήδύ  καί 
τερπνόν  · καί  τοίς  Ιπειτα  τών  άνθρώπων,  ούχί  Εύ- 
νομος κιθαρφδός  καί  τέττιξ  μουσουργός,  μύθου 
πλάσμα  παλαιού,  άλλ’  άρχιερεύς  θεού,  καί  φίλος 
ένθεος  καί  καλός,  είς  παράδειγμα  καί  παροιμίαν 
έξαρκέσει  άληθινήν. 

Vers.  17,  μαντειον  έχρατο.  ΑΙ.  Ιχρα  τό  μαντειον. 
Vers.  24, 1.  μέν  έτι  μάλλον.  I.  C.  Vers.  28,  θεορι- 
κψ  idem.  Vers.  32.  Θάμυριν.  Suid.  in  Philammon 
Vers.  33,  κιθαρωδίας.  Lucian.  in  άλιεύς,  et  Enco- 
mio  domos.  Vers.  34,  δΐ  καί  ταις  H.  St.  2.  Vers. 

37,  έξεκόπη  τούς  όφθαλμούς.  Iliod.  β*.  Diodor.  Si- 
cul.  lib.  tu.  Vers.  41.  H.  St.  23,  τρώ ου.  Vers.  43, 
H.  St.  2,  καί  ώς  όρμισαμ.  Vers.  6,  a fln.  Άττόσης. 
H.  St.  2,  Αίγόσσης  Herodot.  Άτόσσης. 

Pag.  429,  vers.  2,  πέρσαις.  Philo  pag,  532.Clem. 
Alex.  lib.  i,  Paiag.  cap.  7,  et  Strom . in ; Cbry- 
sost.  lib.  Περί  Παρθενίας.  Theodorei.  qo®st.  24  tn 
Levit.  Tatianus  lib.  Adversus  Grwcos,  Vers.  8, 
μητράσι.  Ad  oram  cod.  Μ.  M.  et  H.  St.  2,  adnota- 
tum,  ότι  ού  τάς  μητέρας  γαμούσιν,  άλλα  ταις  μη· 
τρυιαΐς  μίγνυνται  οί  Πέρσαι  2ως  τού  νύν,  άπέχουσι 
δε  τών  γεννησαμένων  * ως  λέγεται  παρά  τών  είδοτων 
τά  κατ'  αύτούς.  Vers.  9,  al.  διαθλών.  Vers.  43,  le- 
gend.  μετά  καί  άλλων  cum  Η.  St.  2. 

Pag.  432,  vers.  5,  τά  περί  φενεατών.  Vers.  20, 
καί  6ς  cod.  Β.  Μ.  Μ.  Η.  St.  1 S.  Vers.  24.  βτι  Δί- 
καιος, Η.  St.  2.  Vers.  10,  a fln.  τήν  δψιν  άνακομί- 
ζεται.  Isocr.  Encomio  Helen®. 

Pag.  433,  vers.  8,  παντός  παθούς  παρενθ^κη  Αί- 
νος. Καί  ΑΓλινος,  Athen®  lib.  xiv,  unde  ad  marg. 
COd.  H.  St.  Αιλινα  μοι  στοναχεΤτε,  νάπαι,  βΧ  Idyl- 
lio 8.  Bionis  ascriptum.  Vers.  7,  a fln.  τού  καί  Πά- 
ριδος,  I.  s.  Vers.  penuit.  H.  St.  2,  ώς  δέ  μυηθείς 
ο Κ. 

Pan.  436,  vers.  14,  έξωνειδιζε  idem.  Vers.  29» 
H.  St.  2,  άπηγόρευσαν  · Άμινιας  δέ.  Ver·.  12, 
Ιαυτού  γίνεται  άτοπος  έραστής.  Clem.  Alex.  XXXI, 
Pesdag.  ii  ; Nas.  Carm.  ad  VitoUhm , vers.  52,  et 
Cara ι.  κατά  γυναικών  καλλωπιζ,  vers.  155.  Vers. 

38,  Άμινιου  Mem.  Vers.  39,  H.  St.  2,  καί  έξ  έκει- 
νου  θεσπιεΤς  μάλλον  τιμάν  καί  γεραιρειν  τόν  έρωτα, 
καί  πρός.  Vers.  43,  έχύθη  Idem.  Ver$.  45,  Μινως  4 
Αιός  idem.  Vers.  49;  Η.  St.  2,  σικέων.  Μ.  Μ.  Σι- 
κεών.  Vers.  ood.  Αναιρείται.  Ad  AthenaM  lib.  I. 


3»  AD  BIBLIOTHECAM  PHOTII. 


390 


Vide  qu»  Is.  Casaubonus  ex  Zonobio  affert.  Vers. 
5,  a fin.  I.  βοττιαίων  et  vers.  ait. 

Pag.  437.  ver·.  1,  Βοττιαίοι.  Vers.  4.  Κάρνος, 
inde  Κάρνιος,  ό Απόλλων  apud  Suid.  ei  Κάρνια, 
'Απόλλωνος  έορτή  παρά  Λακεδαιμονίους.  Vers.  8, 
Κάδρον  φάντασμα.  Η.  5ΐ.  2.  φάσμα.  V.  18.  Melanthi 
F.  Lycurg.  Orat,  advenus  Leocratem,  et  Velleius 
Paterculus,  lib.  I.  Vers.  35,  al.  χτίζει  πάλιν  καλ. 

Pag.  440,  vers.  2,  τον  Τέννου  πελέκυν.  Paroemia, 
τενέδιος  πέλεκας,  Suid.  Vers.  5,  καί  συνεστράτευ- 
σαν  Άχαιοίς,  Η.  St.  2.  Vers.  35,  Πρόκνην.  Fabula 
ax  Thucydide,  Pausania,  Homeri  et  Aristophanis 
interpretibus,  nota.  Vers.  48,  αύτους  H.  St.  2. 
Vers.  9,  a [In.  τής  του  Φοίνικος  idem. 

Pag.  441,  vers.  6,  H.  St.  2,  αύτους  μίν  6 πατήρ. 
Vers.  9,  Σμικρόν  idem.  V*rs.  26,  cod.  B.  et  Μ.  M. 
Βρόγχον,  Βτι  ο ήλιος  αυτής  διά  του  βρόγχου.  Vers. 
50,  άναβαίνει  του  τείχους  Η.  St.  2. 

Pag.  444ν  vers.  11,  σπηλαίψ, όμως  ό μεν  Η.  St. 
2.  Vers.  13,  κατελθών  δέ  καί  τό  μέλι  idem.  Vers. 
21,  Η.  St.  2,  τον  έταΐρον,  sed  ex  correctione.  Vers. 
41,  H.  St.  al.  έδοαήσατο,  quod  Scholion.  Vers.  47, 
Άμυκλών  H.  St.  2.  Vers.  51 , τό  των  μηλιέων  γένος 
idem.  Vers.  7,  a fin.  άμα  των  περιοίκων  Κρητών 
idem,  et  cod.  V. 

Pag.  445,  vers.  11,  άνεισι  πρός  τάς  νυν  idem. 
VeTS.  17,  κράνος  γάρ  καί  άσπίς  ουπω  τοΤς  "Ελλησι 
Ιγνωστο  idem.  Vers.  30,  pro  άπήει  idem  άπαίρει. 
V.  40,  et  47,  Η.  St.  2,  παραθήκην.  Vers.  10,  a fin. 
τό  σόφισμα.  Όρα  τήν  έπίνοιαν  του  τραπεζίτου.  Καί 
ό τά  Σικελικά  ίστορών  γράφει  τοιουτον  τι  γενέσθαι 
Ιν  τη  άλώσει  των  περί  Σικελίαν  κάστρων,  δ’τε  έν  τψ 
καλάμφ  τά  ή βαλών  θλάσματα  τούτων  έν  τψ  πορτ. 
κατεσχέΟη,  καί  άφηρέθη  ταύτα  πολλά  όντα,  Μ.  Μ. 
ad  oram. 

Pag.  448,  vers.  19,  τψ  άπατουρίψ.  Vide  Suid.  in 
άπατούρια,  ubi  eadem  narratio,  et  in  Μέλανθος  et 
Εάντιος.  Vers.  21,  A.  S.  Ανδρομέδα,  H.  St.  'Av- 
δρομέγα  mendose. 

Pag.  449,  vers.  5*  είσψκίσατο.  H St.  2,  έσοικί- 
σατο,  Vers.  12,  in  marg.  I.  ol  δέ  μετά  Ίάσονος. 
Vers.  33,  ίππος,  φησί,  νεμόμενος.  AristOt.  lib.  II, 
Rhet.  contra  Phalaridem  a Stesichoro  hanc  ait  fa- 
bulam fuisse  recitatam.  Vers.  37,  H St.  2,  κυνα- 
γέτην,  quod  est  Pindaricum.  Vers.  46,  ίχοι,  idem. 
Vers.  7,  a flo.  Άναπίας  δέ  καί  Άμφίνομος.  Seneca, 
lib.  ni  De  benef.  c.  37 ; Silius  lib.  xiv. 

Pag.  452,  vers.  17,  H.  St.  2,  ύπο^άσθιον.  Vers. 
37,  λαθόμενον  των  περί  αυτής  έντολών.  Virgil.  Ιν 
Georg.  Vers.  41,  διασπασαμ.  In  elegia  Phanoclis, 
qua  et  Philetae  nomine  inscripta  reperitur  : 

Τάν  μέν  B ιστόν  ίδες  κακομήχανοι  άμφιχυθ εί- 
σαι "Εκτενον  · 

Οΰνεκα  πρώτος  Ιδειξεν  ένί  Θρήκεσσιν  έρω- 
τας, etc. 

Vers.  47,  Η.  St.  2,  εις  οίκημα  Ιν  συνερχ.  Vers.  49, 
είσιασι.  Vers.  4,  a fin.  την  κεφαλήν  τήν  Όρφέως. 
Lucian.  lib.  adversus  indoctum.  Vers.  eod.  Όρφέως, 
άν.  I.  S.  omissa  ήν. 

Pag.  453,  vers.  13,  in  marg.  1.  Mneas  Anchisa 
et  Veneris  F.  Vers.  36,  άμα  των  cod.  V.  et  H.  St. 
2,  et  pro  έπρεπε  idem  έπέτρεπεν.  Vers.  38,  al.  κα- 
θημάξευται,  recte  Utrumque.  Vers.  40,  Δελφός  όνομα 
καί  Πόλις.  De  his  supra,  pag.  444,  vers.  49.  Vers. 
feq.  pro  καί  έκάτ.  H.  St.  2,  έκάτεροι  ούν  παρεκάλ. 

Pag.  456,  vers.  4,  Μ.  S.  Ιήλυσαν.  Vers.  19,  πι- 
στών τά  τεχθέντα  διαφθειραι  Η.  St.  2,  sed  alia  id 
mano  additum.  Vers.  7,  a fin.  ώς  έν  Ανάφη,  etc. 
Απόλλωνος  αίγλήτου.  Strabo,  lib.  X. 

Pag.  457,  ^ vers.  3,  Άνάφην  άπό  τής  συντυχίας. 
Philo,  τήν  δέ  Λήλον  καί  Άναφην  ώνάμασαν  * δι'  άμ- 
φοτέρων  όνομάτων  π ιστού  μεν  οι  τό  λεγόμενον,  έπειδή 
ναφανείσα  δήλη  έγένετο,  άδηλουαένη  καί  άφβνής 

οδσα  τά  πάλαι.ΐηβΐηοΐβ  apud  eumaem  loeus  ex  Pin- 
daro, lib.  Περί  άφθαρσίας  κόσμου.  Vers.  18.  Πυθό- 
tav.  Hanc  locam  restitui  ex  Plutarchi  Erotico ; 


nam  H.  St.  2,  A.  S.  et  M.  M.  cod.  θόλαον.  At  cod. 
B.  H.  St.  θύλαον  habent.  Vers.  31,  νεώτατος  H. 
St.  2,  vers.  48,  βιβλιοθήκη.  Edita  Hornae,  a.  1565. 
Beued.  JSgio  Spoletino  interprete. 

Pag.  460,  vers.  1,  M.  S.  πείρημα.  Vers.  penult. 
H.  St.  2,  λόγον  ποιουμένοις.  Vers.  2,  Μ Μ.  πάλαι 

ίενεας.  Vers.  5,  H.  St.  2,  εις  έμέ  δ’  άθρών.  Vers. 

9,  Η.  St.  2,  παρά  μέρος.  Vers.  46,  μήν  καί  τοίς 
idem.  Vers.  V.  49,  αιτίους.  Vers.  51,  τή  περί  τούς 
idem. 

Pag.  461,  vers.  Ii,  I.  in  marg.  σπερματιστής. 
Vers.  16,  θεολογείται  τε.  Vers.  27,  ms.  μουσών,  B 
Ερατώ.  Veis,  sequente,  H.  St.  2,  άρμ ovi?  ώδύη, 
οίον  όπομονή  καί  τλημοσύνη.  Vers.  29,  πολυπιδάκο® 
idem. 

Pag.  464,  vers.  7,  Αχελώον,  νάστιν  H.  St.  2, 
mox  Κραταίδα,  idem.  Vers.  24,  Έριούνοις.  Idem 
qui  Luciano  ό κερδψος,  Plutarcho  ό έμπόλαιος  καί 
έμμισθος.  Έριούνιος(ςηο  etiam  modo  legendum 
arbitror  apud  Themist.  pro  έρωδιός,  Orat.  13). 
Suidae  μεναλωφελής,  Hesycb.  πολυωφελής  · alio 
nomine  ό εριούνης,  Horn.  μεγάλην  δνησιν  τοίς  άν- 
θρώποις  παρέχων,  ό κοινός  Ερμής.  Alius  est  ό λό- 
γιος, διάκτωρ  Hesiodo.  Vers.  eod.  Σώκος,  et  hoc 
Mercurii  epitheton,  Lucian.  In  Jove  Tragoedo,  et 
Phurnut.  V.  38,  H.  St.  2,  προσεχέστατον.  Vers.  50, 
άμβροτον  τε  αυτήν  ύψηλογ.  Η.  St.  2. 

Pag.  465,  vers.  2,  H.  St.  2,  άνδρογυνία.  Ver·. 
12,  σεπτάς.  Idem  etymon  apud  Philonem,  de  culta 
Sabbati.  Ver·.  17,  ώς  Κστι  πάντως  σεπτάς  Η.  St. 
2.  Vers.  20,  άκρέωτις  idem.  cod.  B.  Vers.  23, 
άμαλθίας  ms.  et  boc  loco  et  supra.  Vers.  23,  πολύς 
φύαρος,  eod.  V.  et  H.  St.  2.  Vers.  31,  μητέρα  τε 
και  H.  St.  2.  Vers.  39,  περιβρείται  H.  St.  Μ.  Μ. 
Vers.  43,  νυσηίδα,  Η.  St.  2,  et  Άγυέα.  Vers.  46, 
δεκάς.  Οίονεί  δεχάς  προσηγορεύθη,  παρά  τό  δέγεσθαι 
καί  συγκεχωρηκέν αι  πάντα  τά  γένη  τών  άρι&μών, 
etc.  Puilo.  vers.  3,  a fin.  τά  τοιαυτα  H.  St.  2. 

Pag.  468 ; vers^  9,  idem,  et  I.  C.  μακροστιχώτε- 
ρος  ό τε  τής  μονάδος.  Vers.  19,  pro  οό  μάτην,  lego 
ή,  μά  τήν  cum  Η.  St.  2,  sed  ή ex  correctione. 
Vers.  46,  pro  γάρ  H.  St.  2,  δέ.  Vers.  7,  a fin. 
σύστοιχόν.  Cod.  V.  et  H.  St.  2,  στοιχείον  πώς,  sed 
altera  lectio  confirmatur,  pag.  seq.  vers.  10.  Vers. 
eod.  παραδοξολογ.  H.  St.  2.  Vers.  47,  legendum  vi- 
detur γεωγραφίας  τής  οίκ  , non  recte  ‘fcnim  provin- 
ciarum Asiae  et  Europae  periegesin  γεωμετρίαν  ap- 
pellaverit Protagoras  I.  C. 

Pag.  469,  vers.  18,  μέν  είςταύτόν  ένίοις.  H.  St. 
2.  Vers.  21,  προσενέγραψε  I.  S.  Vers.  22,  φράσιν 
έστί  μέν  Η.  St.  2.  Vers.  25,  συστροφής  τίνος  καί 
Η.  St.  Vers.  31,  δ*  έστιν.  Vers.  34,  Non  πλακούν- 
των, sed  φοινικοβαλάνων  τι  είδος  Νικολαΐδας,  VOCS- 
tos  scribit  Atbenaeus.quod  rubri  essent  instar  vul- 
tus Nicolai  Damasceni.  Jos.  Seal.  Vers.  33,  φίλος 
αύτψ,  Εταίρος.  Alhen.  lib.  xiv.  Vers.  34,  έξισου- 
μένου.  Δεξιουμένου,  COd.  V.  et  H.  St.  2,  Vers.  36, 
πολυστίχψ  βιβλίψ.  Sic  passim  vocat  libros  prolixo· 
Photins.  Athenaeus  ibid.  τών  άπό  του  περιπάτου  B' 
ών  ό Νικόλαος,  καί  Ιστορίαν  συνέγραψε  πολ- 
λήν.  Vide  Petr.  Victorium  lib.  xxv  Fartor,  lectum. 
csp.  13.  Vers.  eod.  1.  cum  1.  S.  όσα  παλαιας  μνή- 
μης άναγνωσμάτων  έχάμενα.  Vers.  37,  έν  ταυ- 
τψ  δέ.  Eodem  manuscripto  codice  diveisoram  mo- 
nimenta  nonnunquam  comprehenduntur,  unda 
Photius  ut  alibi,  sic  hoc  etiam  loco  plurium  libro- 
rum. sub  uno  tmemate  sive  titulo  mentionem  fa- 
cit . Vers.  40,  Σκυθικών.  H.  St.  2,  μυθικών.  VeTS.  8, 
a fin.  τό  πλείστον.  Τό  πιστόν  idem  0t  cod.  V. 

Pag.  472,  vera.  14,  B σποράδην  τις.  Deesl  hie 
aliquid,  io  hanc  sententiam,  B σποράδην  κείμενα 
παρά  διαφόροις  Ιστορικοίς,  τις  τόν  τοΰ  εκ  τών  βι- 
βλίων άναλεγειν  πόνον  δεδεγμ.  I.  C.  Vers.  45.  Κω 
κυτός  τοι  μουνος  I.  S.  Vers.  47,  1.  "Αδωνιν. 

Pag.  473,  vers.  6,  ώς  παρά  Ποσειδώνος,  I.  C. 
Vara.  12,  Άρκαδί*  I.  C.  Vara.  18,  eod.  V.  at  Η· 
St.  2,  έν  ταίς  παρθ.  Ve Μ.  22,  τοάς  Νιόβης.  Vari. 


391 


DAVIDIS  HOESCHELII  NOTJ! 


392 


Si,  μνημόσυνα.  H.  St.  2 et  I.  C.  μνήμονι  Μίσχον. 
Vere.  28,  μνήμονα  γενέσθαι  Ικτορος.  Cogitandum 
de  hoc  loco  ; non  enim  menda  caret,  I.  C.  Vers.  36, 
δπδ  Άντικύρεως.  Steph.  De  Ufb . Vers.  49,  τής  του 
ήρωος  άλκής,  Η.  St.  2. 

Pag.  476.  vers.  6,  1.  Μύνδιος.  Vers.  21,  έν  Κρή- 
τη Lucian.  Dialogo  de  Jove  tragoedo,  de  sacrificii». 
In  Philopatr.  et  Philopseude.  Vers.  22,  cod.  V.  et 
H.  St.  2,  δσπερ  του  Κρόνου.  Vere.  31,  pro  και  πά- 
λιν Πρωτ.  Η.  St.  2,  καί  πολλάπερ  πρώτε  ου  · ισ. 
πεοί  Πρωτ.  Vers.  43,  Η.  St.  2,  αυτήν  εν  κατηφεύ* 
ούσαν  έπείρα  · quo  significatione  verbum  πειρών 
5©ρβ  occurrit  in  Luciani  dialogis,  αντί  τού  προσβα- 
λεϊν  γυναικί  περί  Αφροδίτης.  Vers.  46,  Η.  St.  2, 
πόσις.  Vers.  8,  a fln.  Η.  St.  2,  Πολυδάμαντος. 
Vers.  7,  a fin.  ^λωρηις  άηδών.  Homero,  Odyu.  τ. 
Simonidi  χλωραυχην. 

Pag.  477,  vers.  1,  ήν  δς  έν.  Η.  St.  2.  Vers.  14. 
διά  σταδίων  είκοσι.  Fuisse  qui  pervideret  43  millia 
paesuum,  scrip  um  tradidit  Cicero.  Plin.  lib.  zu, 
cap.  21.  Ver».  17,  βλέπ.  των  έλλ.  H.  St.  2.  Vers. 
27,  Λυκίαν,  H.  St.  2.  V*rs.  33,  συνεμπτώσεως, 

H.  St.  2, 1.  S.  Vers.  43,  magis  perspicue,  δς  και 
τάύρου  πιών  αΤμα  άπεβίω  1.  S.  Vers.  10,  Λ 00. 
Η.  St.  2,  Φίλιππος  Ετερος  παις.  Vers.  7,  a fln.  l. 
τδν  μάντιν.  Vers.  ult.  cod.  V.  et  H.  St.  2,  Τιτυού. 
Vert.  eod.  H.  St.  2,  Αλέξανδρον. 

Pag.  488,  vers.  43,  H.  St.  2,  δτι  6 έν  Λακεδ. 
Vers.  ult.  Τελεσινού,  idem. 

Pag.  48i,  vers.  4,  δπόθεσιν,  ήν  και  idem.  Vers. 
Vers.  8,  al.  τραύματι.  Vers.  17.  I.  άμυνόμενον. 
Vers.  18,  H.  St.  2,  ώς  Ελένη  έκουσα  άπήρε.  Πεοί 
της  πηρώσεως.  De  hoc  supra  pag.  452  et  Piato  in 
Phaedro,  Dio  Chrysost.  Orat.  X.  et  Suid.  Vers.  19, 
παρ’  Όμήρψ.  Odysi.  κ.  Vers.  23.  μώλος  δέ  ή jxa- 
χη.  Arcbilocus  apud  Plut.  in  Vita  Thesei ....  ευτ’ 
Sv  δή  μώλον  "Αρης  συνάγη.  Vers.  25,  και  των  μυρ- 
τίλλ.  Η.  St.  Vers  29,  τών  δελφών  idem.  Vers.  43, 
θάνατος  δέ  τοι.  Odyu.  λ.  Vers.  51,  1.  δ'τι  τδ,  Και 
Προκλέοος  I.  S.  1.  C. 

Pag.  484,  vers.  14,  Η.  St.  2,  παρατίθεται  δέ  ίστο- 
ρούντα.  Vers.  16,  ’Ιλος,  φησιν,  idem.  Vers.  18.  Βά- 
λιος.  Vers.  21.  θύλας.  I.  S.  μύλας  I.  C.  στήλας. 
Vers.  25,  al.  Νεμιαίου.  Vers.  2*,  Η.  St.  2,  προκλή- 
σεις. Vers.  31,  Η.  St.  2,  Νυσία  Vers.  34.  al.  αίσθά- 
νεσθαι.  Vers.  eod.  H.  St.  2,  έξιόντα  δια  θυρών. 
Vers.  35,  Τουδούν,  idem.  Vers,  40.  άνασχόμενος 

I.  S Vers.  42,  Νυσίας  idem  et  cod.  V.  Vers.  47, 
»Επιπόλη.  Vers.  4,  a fin.  κιχρφ.  H.  St.  2,  χρφ. 

Pag.  485,  vers.  5,  l.  cum  I.  C.  τάς  δέ  κολυμβώ- 
σας  'Αλκμάν ας,  Harum  ei  Suidas  meminit  Vers.  6, 
Η.  St.  2,  Τυρόν ίχου.  Vers.  7,  τους  δέ  ύβριστοδίκας 
I.  S.  I.  C.  Pollux.  Vers.  23,  Forte  έπί  τού  τιτρ.  μ. 
vel,  τιτρ.  μ.  του  Μενελάου,  I.  C.  Vers.  25,  Μενέδημι 
ΙΙείς  άντί  του  idem.  Vers.  35,  Η.  St.  2,  Άεπραίω. 
Vers.  44.  Η.  St.  2,  άνδοία.  Vers.  47,  nro  άπαυ  quod 
mendum  in  mss.  omniDus,  lege  cum  1.  C.  άπ’  αυτού 
Ικάλεσε  τδ  άλφα  * boc  vero  putidum  esse  de  nomine 
litters  prime,  nemo  nescit.  Vide  Suid.  in  Abraam ., 
et  vers.  16,  de  Mosis  nominibus  annotata  ad  lib. 
Philonis  Περί  τών  μετονομαζομένων  Francofurtf 
apud  Joan.  Wechelium  anno  1587  impressum.Vers. 
Ult.  Έψιλόν.  intdligit  τδ  & non  τδ  E,  sic  συμφέρε- 
ται  supra  448,  vers.  41,  I.  S. 

Pag.  488,  vers.  6,  και  ή Κυψέλου  H.  St.  2.  Vers. 
17,  άτηδών  Τρα,  A.  S.  άηδονίρα.  H.  St.  Μ.  Μ.  et  cod. 
Β.  άηοών  ήρα  cod.  V.  et  Η.  St.  2,  Πηλεύς.  Vers.  6, 
Λύσωνος  · καί  Αιδς  καί  Λαμίας,  Άχιλλέα.  Vers.  9, 
Η.  St.  2,  Αφροδίτη  νεμήσασα,  [lege  νεμεσήσασα] 
έμβάλλει  Πανί,  in  cod.  cod.  ad  marg.  Bion,  ήρα 
Πάν  άχώ  τής  νείτονος,  etc.  Vers.  22,  θερμό πύλας. 
Idem.  Vers.  29,  διεδόθη.  ΊΓπερμενής  Μ.  Μ.  et 
Η.  St.  8,  Vers.  35,  cod.  V.  et  H.  St.  2,  Έρετριεύς. 
Vers.  43,  cod.  B H.  St.  2 et  Μ.  Μ.  εκ  τών  αυτού  * 
sed  cod.  V.  et  H.  St.  2,  et  1.  S.  fcv  τών.  Vers.  49, 
H.  St.  2,  ώς  Τίχιος.  Vers.  52,  coi.  V.  Ήρακλούς. 


Vers.  5,  8 fio.  δώρα.  H.  St.  2,  δώτορα.  VefS.  eod. 
cod.  V.  Άπόλλως. 

Pag.  492,  vers.  3,  Λεύκου.  H.  St.  2,  Vers.  10,  xcj> 
τού  idem.  Vers.  26,  H.  St.  2,  φησίν.  Vers.  30,  τετε- 
νιδαίας.  H.  St.  2,  est  in  cod.  B.  mendi  nota. 
Vers.  8,  δέ  και  ρόπην.  Μ.  Μ.  'Ρόπιν  cod.  Β.  ‘Ροδό- 
πην, cod.  V.  et  Η.  St.  2.  Vers.  48,  Χαρίνε,  codV.et 
Η.  St.  2,  sed  hic  ez  correctione. Vers.  penulLfoet- 
λησάμενος,  άλλα  καί  1.  S. 

Pag.  493.  vers.  21,  αυτού  τού  ήθους.  H St.  2. 
Vers.  31,  αύτδ  τό.  Vers.  37,  και  τψ  μή  τούς  τήν 
λύσιν  έπιτελούντας  Η.  St.  2 Vers.  44,  συνετόν  σου 
έπισκοπεΐν,  idem.  Vers.  48,  τδ  άφελές  idera.Vers.14. 
Μαξίμου  μοναχού.  Hujus  pleraque  omnia  calamo 
exarata,  cum  seholiis  alicubi,  opera  habentur  in 
membranis  biblioth.  August.  Vers.  23,  H.  St.  2,lv- 
θεωρούμενον,  ε?η.  Vers.  39,  παρασυαβληθείς  τοις 
κτήνεσι.  Psal.  ZLiZ,  13,  21.  Vers.  32,  έξέπιπτεν  · 
δ'σον  δ*  έκπίπτων  διέμεινε,  τοσούτο  τή  άπολαύσει 
τών  γνωσθέντων  αίσθητών  Η.  St.  2.  Vers.  45,  τοσού- 
τον  τής  έπιβλαβούς.  Vors.  10,  a fin.  γενέσεις  · 
οΤον  Η.  St.  2. 

Pag.  497,  vers.  5,  τή  κτίσει  λατρεύων  παρά  τδν 
κτίσ.  Rom.  1.  25.  Vers.  8,  τδ  ξύλ.  τής  παρακοής 
τδ  καλού.  Η.  St.  2.  Vers.  14,  έπειδή  λόγους,  idem. 
Vers.  39,  κτήσασθαι  Η.  St.  2.  Vers.  45,  περί  τού, 
πώς  ού  idem.  Vers.  8,  a fio.  κτίσμασι,  H.  St.  2, 
ποιήμασι,  itaque  Rom.  1,  28. 

Pag  500,  vers.  36,  H.  St.  2,  τή  μιφ  συνεζεύχθαι 
γυναικί.  Vers.  42,  λεγόμεθα  idem. 

Pag.  501,  vers  5,  δ’τι  ού  κατά  τδ  άνταπόδ.  idem. 
Vers.  14,  Η.  St.  2,  δ*,  ν',  τ',  η'.  Vers  40,  σχοινοτε- 
νής. Vide  Animadvere . m Athen.  lib.  z,  cap.  21, 
Is.  Casauboot. 

Pag.  504,  vers.  6,  a fin.  H.  St.  2,  Εύκρατάν. 
Vers.  6,  τών  άκεφάλων.  Suid.  Ακέφαλος,  αιρεσις 
τις,  ής  ήν  Σεβήρος  2ξαρχος.  Vide  infra  ezcerpta  ez 
Eugenii  papae,  lib.  pag.  756. 

Pag.  505,  vers.  40,  H.  St.  2,  πλήν  ώς  εσθ\ 
Vera.  9,  a fin.  άνεπτυγμ.  και  ποδς  idem. 

Pag.  50^,  vers.  13,  H.  St.  2.  μίαν  σύνθετον  φύ- 
σιν.  Vers.  29,  καί  περί  τής.  Vers.  2,  εύσεβώς  idem. 
Vers.  26,  φύσιν,  θ'  κεφάλαια,  #Οτι  κατά  πρόσλ. 
Η.  St.  2.  Vers.  27,  ή πρδς  τήν  σάρκα  i1em.Vers.29, 
άλλ*  ή μέν.  C.  αύτη  μέν.  Vers.  36,  ταύτα  καθ’  ύπό- 
στασιν.  Vers.  penult.  II.  Sl.  2,  διαφοράς  καί  ποσό- 
τητος. 

Pag.  509.  Vers.  22,  Ισχνόφωνον  έαυτδν  άποκαλών 
καί  βραδύγλωσσον.  Moysis  exemplo,  Exod.  IV,  23, 
αύτδν  καί  γράμμ.  Η.  St.  2.  Vers*  38,  τέταρτον,  είς 
τδ,  *Ως  μέν. 

Pag  512,  vors.  10,  I.  ένεργειών.  Καί  τά  πρόσωπα 

tvel  CUm  Η.  St.  2.  τά  ποόσωπα  δέ]  τού  διαλόγου, 
[.  καί  H.  Vers.  19,  έπιβαλών  τού  Κωνστ.  Η.  Sl.  2. 
Vers.  38,  ιβ'  είσαγωγικδς  δ’  δμοίως  δ ιγ\  Vers.  35, 
πεπόνθοι  Έλί  Η.  Sl.  2. 

Pag.  513,  vers.  11,  ό δέ  ς*  καί  μ*  πρδς  idem. 
Vers.  57,  ταΐς  τε  λέξεσι  Η.  St.  Vers.  39,  τδν  πρδς 
τούς  άλλους  <*υγγ.  idem.  Vers.  54,  I.  πρδς  τούς 
μετεβίνους  λόγος.  Ita  COd.  Β.  Η.  St.  A.  S Μ Μ. 
sed  cod.  V.  μετεβηνούς  · potest  scribi  πρδς  τούς 
έσ  κοινοβίφ  λόγος,  ez  pag.  prsced.  Vers.  14,  se- 
cundum Isaaci  Casauboni  conjecturam,  sed  illud 
μετεβίνους  hac  ipsa  pag.  legitur  etiam,  vers.  40. 

Pag.  5t6,  vers.  16,  κοινόβια  δέ  αυτά.  Exstat  in 
Bibliotheca  Augustana  ; ut  et  Diadochi,  Nili, 
Joannis  Carpathii  opuscula  (de  quibus  paulo  post) 
similiter  uqo  volumine  membranaceo  contenta. 
Vers.  eod.  μοναχικόν.  H.  St.  2,  μοναδικόν. 
Vers,  25,  μοναστικόν  idem.  Ver·.  32,  τής  εύαγγ. 
πολιτ.  έστίν  άναπτ.  τε  καί  έξαπλ.  έστί  δέ  Η.  Sl.  2 
Pag.  517,  vers.  1,  τδ  αέν  μή  παρενοχλείσθαι. 
Μνημονεύεται  καί  τών  παλαι  άναχωρήτων  τινδς 
λόγος,  δτι  καθάπερ  τά  ύπέρ  κεφαλής  πετάμενα  όρνί- 
θια  ούδείς  δύναιτ'  άν  κωλύσαι  τής  αετεώρου  φοράς, 
δύναιτο  μέν  τοι  μηδαμώς  έασαι  έφιζάνειν  εαυτφ 
καί  τάς  πειραττικάς  προσοολάς  ούδένα  μέν  οΐόν  τε 


m AD  BIBLIOTHECAM  PHOTIL 


394 


sTvou  ποιήσαι  μή  έφορμήσαι  αύτφ  · Ίνα  δέ  ^μή 
ληφθή  τις  μη  δ’  Ανατραφή  τη  έφόδφ,  τούτο  είναι 
ήδη  των  «ιστών  τούργον,  διά  τής  προσευχής  άαυνο- 
αένων  τους  πολεμικούς  βιασμούς,  και  τάς  θεοέχθρους 
επιθέσεις  Απελαυνόντουν,  καί  φώς  δεμένων  (ώσπερ 
λέγεται)  αύτοις  τε  καί  τοις  άλλοις.  Joacb.  C.  Vide 
ipir.  pag.  918,  9. 

Pag.  518,  vers.  19,  H.  St.  8,  Άνεγνωσθη  βίβλος 
Ανδρών  άγίων  πολιτείας,  καί  χατορθ.  Vers.  86, 
ώσπερ  καί  τό.  Vers.  10,  a fln.  περί  δΐ  ύπακ. 

Pag.  580,  vers.  3,  Απηρτίζετο  idem.  Vers.  83, 
παράδεισιν.  ad  marg.  cod.  Margunii  appellatur  πα- 
τερικδν.  Vers.  eod.  έπονομάζουσι,  idem.  Vers.  ult. 
τδ  φησί  et  τδ  τούτο  deest  io  H.  St.  8. 

Pag.  581,  Vera.  33,  cod.  B.  Αμύνασθαι.  Vers.  40, 
JL  St.  8.  άμοιβεια. 

Pag.  584,  vers.  3,  βιβλίον  τοις  έπομένοις.  SdBiel 
in  membranis,  et  in  cbarta  bis  Augusta  habentur. 
Vers.  10,  H.  St.  8,  τοις  ώς  έν.  Vers.  36,  τδν  τής 
προσευχής.  Exstat  Latine,  ut  et  eentum  illa  Diado- 
chi  capita.  Lapsus  interpretis  ex  AugusL  cod.  cor- 
rigi possunt. 

Pag.  585,  vers.  5,  ’Ανεγνώσθη.Τοηιπι  hoc  tmema 
in  cod.  B.  desideratur.  Vers.  17,  δεομένοις.  Maith. 
84.  Quid  quod  Marci  14,  vers.  38.  de  die  illo 
ac  hora  neque  ipsi  etiam  Filio  constare,  legitur  : 
"Αγνοιαν  tfc  τής  μελλούσης  ή μέρας  6 Χριστός  αναδέ- 
χεται,  τδ  μέτρον  ώσπερ  των  άλλων,  οΰτου  δή  καί  τής 
Ανθρουπίνης  γνώσεως  έξυβρίζειν  ούκ  Ανεχόμενος.  'Ως 
μέν  γάρ  Δημιουργός  Απάντων  καί  θεδς,  απαντα  τφ 
Πατρί  συνήοει  * ως  άνθρωπος  δέ,  ούδΐ  την  Ανθρώ- 
ποις  πρέπουσαν  άγνοιαν  ού  μέν  ούν  ούκ  ή θέτει, 
Pbotius  epistol.  ms.  829.  Vide  infra  pag.  884, 10. 
Vers.  eod.  μηδέ  τοΤς  μαθηταΤς.  "Οτι  αύτοις  ούκ  ήν 
τέως  συμφέρον  μαθειν,  Pbotius  ibidem.  VeT8.  23, 
Μ.  Μ.  et  Η.  St.  Απόβασις.  Vers.  4,  t fln.  1.  καί 
μηδέν.  Vers.  pen.  deest  in  H St.  2,  τδ  χώρε tv,  et 
τδ  ποιεΤν  Jbid.  pro  ή άλλως,  In  60d.  τινι  άλλφ  et 
mox  παρασύροντας. 

Pag.  588,  vers.  1,  Αλλά  γε.  Vers.  11,  θεσπεσίου. 
AJ.  μακαρίου.  Vers.  13,  είς  τά  άπορα.  Τής  θείας 
Γραφής  κατ’  έκλογήν.  libri  editi  Parisiis  anno  1558. 
Eorum,  pag.  195.  vers.  4 desideratur  quastio,  Διά 
τί  Αριταί  τδ  βιβλίον  ώνόμασται  * et  ad  calcem  θβ, 
qua  ex  cod.  ms.  Bararico  non  piguit  hnc  tran- 
scribere. 

Sch oliis  Theodorei i ΕΙΣ  ΤΟΓΣ  ΚΡΙΤΑΣ  adjicienda . 
11ώς  6 Σαμψών  έκδιαιτώμενος,  καί  παρόν  όμως 
ζών,  πνευματικής  Απέλαυσε  χάριτος  ; 

Καί  έντεύθεν  δηλον,  ώς  καί  ΑναξΤοις  δ Δεσπότης, 
Ιτέρας  χάριν  οΐχονομίας,  τής  θείας  αεταδίδωσι  δου- 

£εας·  τοοτο  καί  έν  τοΤς  ίεροις  Εύαγγελίοις  δεδήλωκε. 
[ολλοί  γάρ  έρούσί  μοι,  φησίν,  έν  εκείνη  τη  ήμέρφ  * 
Κύριε,  ούκ  έν  τφ  σώ  ονόματι  δυνάμεις  πολλάς 
έποιήσαμεν  * και  έρώ  αύτοις*  Αποχωρείτε  Απ’  έμού, 
πάντες  ο\  έργαζόμενοι  τήν  Ανομίαν,  ούκ  οίδα  ύμας, 
τίνες  έστέ.  Τούτο  και  ένταύθα  πεποίηκε  ύ Δεσπότης 
θεός.  Των  γάρ  Αλλοφύλων  έθελήσας  καταλύσαι  τδ 
κράτος  διά  της  πνευματικής  χάριτος,  ρώμην  αύτφ 
καί  δύναμιν  έδωρήσατο.  Διά  τοι  τούτο  καί  συνεχώρη- 
σεν,  Αλλόφυλον  α&τδν  γήμαι  γυναίκα.  Τούτο  δέ  καί 
Ιστορία  διδάσκει,  καί  ο πατήρ  αύτού  και  ή μήτηρ 
αύτού  ούκ  ϊγνωσαν,  ότι  παρά  Κυρίου  έστίν,  οτι  αντ- 
απόδομα  αύτδς  ζπτει  Απδ  των  Αλλοφύλων.  Τδ  δέ, 
παρά  Κυρίου  έστίν,  ού  τήν  ένέργειαύ  τήν  θείαν, 
Αλλά  τήν  συγχώρησιν  τήν  θείαν  δηλοΐ. 

Τί  δή  ποτέ  καί  ΝαζιραΤος  ών,  καί  ύπδ  τδν  νόμον 
τελών,  ίφαγε  τά  ίν  τφ  στ ό μάτι  τού  λέοντος  κα- 
τασκευασθέντα  κηρία  ; 

Δήλοι  καί  τούτο  των  τοιόύτουν  νόμων  οό  πασαν 
άναγκαίαν  τΑν  χάριν  · ούδείς  γάρ  των  τούς  τοιού- 
τους  παραβεοηκοτων  νόμους  εισεπράχθη  δίκας.  Εΐ 
δέ  τις  ο πείληφε  τούτο  π&πραγέναι  τούτον  Σαμψών 
ώς  ούκ  Ακριβή  τού  νόμου  φύλακα  γεγενημένον  * σκο- 
πησάτο  πάλιν,  ώς  διψήσαντι  να  μα  δέδωκεν  ύ θεδς, 
τδ  κοιλον  τής  «ού  βνου  σιαγώνος  Αναβλύσαι  κελύσαις. 
Αύτη  8έ  κατά  τδν  νόμον  τριπλής  μετέσχεν  Ακαθαρ- 

PlTROL  flR.  CIV. 


σίας.  Καί  γάρ  δ όνος  Ακάθαρτος,  καί  τδ  φονικόν 
γενόμενον  δργανον,  καί  τδ  νιλίους  κατακοντίσαι  τών 
αλλοφύλων,  άλλην  είχεν  ακαθαρσίαν.  Άλλ*  όμως 
ύ του  νόμου  νομοθέτης,  έντεύθεν  αύτφ,  Αλλ'  ούκ 
άλλοθεν  παρέσχε  τήν  τού  ΰδατος  χάριν.  'Αλλά  τούτον 
τδν  Αχείρωτον,  τδν  άήττητον,  δν  πολλαί  τών  Αλλοφύ- 
λων εφριξαν  μυριάδες,  έταιρικδν  έξηνδραπόδισε  γύ- 
ναιον.  Τοσοΰτον  χαλεπώτερος  τής  έν  πολέμοις  παρα- 
τάμε ως  τής  έπιθυμίας  ύ πόλεμος.  Τδν  γάρ  οΰτω  γεν- 
να  ί ως  ήριστευκότα,  καί  διά  τάς  ύπερφυεΤς  Ανδραγα- 
θίας πολυθρύλλητον  γεγενημένον,  δορυάλωτον  απ- 
έφηνεν  ή δον  ή * αυτή  και  τής  θείας  αυτόν  έγύμνωσε 
νάριτος  ’Εξηγέρθη  γάρ,  φησί,  Σαμψών  εκ  τού 
ύπνου  αύτού  καί  είπεν  * 'Εξελεύσομαι,  καί  ποιήσω 
καθώς  Αεί,  και  Αποτινάξομαι  * καί  αύτός  ούκ  Ιγνω, 
βτι  Απέστη  Κύριος  Απ'  αύτού.  Ού  παντελώς  δέ  αυτόν 
καταλέλοιπεν  ο φιλοικτίρμων  θεός  * Αλλ*  Ιδών  έπι- 
κερτομούμενον  φκτειρε,  καί  εύξαμένου  ύπήκουσε, 
και  τοσαύτην  ίσχύν  εχορήγησεν,  ως  κλονήσαι  μλν 
τούς  φέροντας  κίονας  τον  τών  είδώλων  σηκόν,  συγκατ- 
ενεγκειν  δέ  τούτο ις  τδν  όροφον  * καί  τρισχι- 
λίους  συνέχωσε,  καί  γυναικών  πολυπλάσιον  Αριθ- 
μόν. 

Τί  δή  πο~ε  ζήλφ  κινηθείς  δ 'Ισραήλ,  καί  τής 

συγγενείας  τήν  ευσέβειαν  προτιμήσας  ήτ- 
τήθη  ; 

"Οτι  ταις  δμοίαις  παρανομίαις  έκέχρηντο,  καί  τάς 
μλν  τών  άλλων  Ακολασίας  έώρων,  παρεώρων  δέ  τάς 
οίκείας.  Τούτο  καί  ό θείος  Απόστολος  Ιφη  * Έν 
φ γάρ,  φησί,  κρίνεις  τδν  έτερον,  σεαυτδν,  κατα- 
κρίνεις * τά  γάρ  αύτά  πράττεις  6 κρίνων.  Καί 
πάλιν  * Λογίζη  δέ  τούτο,  ώ άνθρωπε,  δ κρίνων 
τούς  τά  τοιαύτα  πράσσοντας  και  ποιών  αύτά.  οτι  σύ 
έκοεύξη  τδ  κρίμα  τού  Θεού  ; ή τού  πλούτου  της  χρη- 
στοτητος  αύτού,  καί  τής  άνοχής.  καί  τής  μακροθυ- 
μίας  καταφρονείς  ; άγνοών,  βτι  το  χρηστόν  τού  θεού 
είς  μετάνοιαν  σε  άγει.  Κατά  δέ  τήν  σκληρότητά  σου 
καί  Αμετανόητον  καρό  ί αν,  θησαυρίζεις  σεαυτφ  όργήν 
έν  ήμέρφ  ύργή<  χαΐ  Αποκαλύψεως  καί  δικαιοκρισίας 
τού  θεού,  ος  αποδώσεις  έκάστφ  κατά  τά  έργα  αύτού. 
Τούτο  καί  ούτοι  πεπόνθασι.  Δικαίως  γάρ  χρησάμε- 
νοι  κατά  τών  έν  Γαβαφ  παρανενομηκότων  θυμώ, 
τάς  τετρακοσίας  έξώπλισαν  χιλιάδας.  Παιδεύσαι  οέ 
αύτούς  ρουληθείς  ύ θεδς,  ώς  τά  όμοια  δρώντας,  καί 
έν  άλλοις  μέν  τδ  κακόν  θεωρούντας,  έν  έαυτοΤς  δέ 
τούτο  ποιεΤν  ούκ  έθέλονταις  * καί  άπαξ  καί  δίς  συν- 
εχώρησεν  ήττηθήναι.  Επειδή  δέ  εύδε  καί  τήν  παι- 
δείαν δεξα μένους,  και  τφ  θυμφ  κεχρη μένους,  καί 
όλοφυρομένους  καί  τούς  ποτνιωρώνους,  καί  πολλά 
προχέοντας  δάκρυα,  συνήργησε  τη  προθυμία  καί  τήν 
παράνομον  φυλήν  άρδην  Απώλεσε,  πλήν  ολίγων  άγαν 
εύαριθμήτων.  Καί  γάρ  καί  τών  Ακολάστων  χείρους 
οΐ  έκείνων  προκινδυνεύσαντες.  Έξαιτούντων  γάρ  τών 
δμοφύλων  τούς  τήν  παρανομίαν  τετολμηκότας,  ού 
μόνον  ούκ  έξέδοσαν,  αλλά  καί  προθύμους  αύτών 
υπερήσπισαν.  Ού  δή  χάριν  κοινόν  ύπεμβιναν  όλεθρον. 
ΟΤμαι  δΐ  τούτον  τδν  πόλεμον  πρδ  τών  άλλων  γεγενή- 
σθαι  πολέμων  ού  μετά  πολύν  χρόνον  τής  τελευτής 
'Ιησού. 

ΡΟΓΘ. 

Τί  δή  ποτέ  τδ  κατά  τήν  'Ρούθ  συνεγράφη  διήγη- 

Πρώτον  διά  τδν  δεσπότην  Χριστόν  · έί  αύτΑς  γάρ 
κατά  σάρκα  έβλάστησε.  Διό  δή  καί  ό θειότατος 
Ματθαίος  τήν  γενεαλογίαν  συγγράφω ν τάς  μέν  έπ* 
Αρετ^  πολυθρυλλήτους  γυναίκας  κατέλιπε,  τΑν 
Σάβραν,  καί  τήν  'Ρεβέκαν,  καί  τάς  άλλος,  τής  οέ 
θάμαρ  καί  τής  'Ραάβ  έ μνημόνευσε  καί  τής  'Ρούθ. 
Καί  μέν  τοι  καί  τήξ  τού  Ούρίου  · διδάσκω,  ώς  πάν- 
τουν  ανθρώπων  χάριν  ό τού  θεού  Μονογενής  ένηνθρώ- 
πησε.  kat  Ιουδαίων  καί  τών  άλλων  εθνών  * καί 
Αμαρτωλών  καί  δικαίων.  Ή μέν  θάμαρ  καί  ή 'Ραάβ 
καί  ή 'Ρούθ  Αλλόφυλοι.  ΧαναναΤαι  γάρ  ή θάμαρ  καί 
ή 'Ραάβ  * ή δέ  'Ρούθ,  Μωαβιτις  · ή οέ  γε  Βηρσαβεέ 
παρανόμους  συνήφθη  τφ  βασιλεΐ.  Πόρνη  καί  ή 'Ραάβ, 

36 


395  # DAVIDIS  HOESGHELII  NOTjE  396 


άλλά  διά  πίστεως  τής  σωτηρίας  τετύχηκε.  Και  ή 
Θάμαρ  δέ  ταύτη  λαμπρύνεται  * ού  γαρ  άκολασίας 
Ινεχα  τψ  κηδεστή  χεχοινώνηχεν,  άλλ'  δρώσα  μή 
βουλάμενον  αυτή  συνάψαι  τδν  παΐδα,  διέκλεψε  τήν 
γεωργία,  ΐνα  βλαστήση  τλν  εύλογίαν.  Αύτίκα  γούν 
μετά  τούτον  τον  σπάρον,  άλλον  ουκ  έδέξατο  σπάρον, 
αλλά  τήν  άγαμίαν  ήγάπησεν.  "Ιδοι  δ'  &ν  τις  καί  τήν 
*Ρούθ  διά  τλν  εδσέβειαν  τούς  γεγεννηκάτας  καταλι- 
πούσαν,  άκολουθήσασαν  δέ  τή  πενθερφ.  Είπε  γάρ 

ίφησί)  ή *Ρούθ,  Μή  μοι  γένοιτο  τού  καταλιπειν  σε, 
ϊ τού  άποστρέψαι  όπισθέν  σου  * δτι  ού  έάν  πορευθής 
συ,  αύλισθήσομαι,  δτι  δ λαάς  σου  λαάς  μου  * καί  ού 
έάν  ής,  άποθανούμαι  χαΐ  έχε!  ταφήσομαι,  καί  τά 
έξης.  "Εδει  μέν  ούν  καί  διά  τδν  Δεσπάτην  άνάγρ απτόν 
γένεσθαι  της  'Ρουθ  τδ  διήγημα  'Ικανή  δέ  όμως  χαί 
αδτη  καθ’  αύτήν  ή ιστορία  πάσαν  προσενεγκειν 
ώφέλειαν  τάς  τά  τοιαύτα  κερδαίνειν  έπισταμένοις. 
Διδάσκει  ήμάς  καί  τής  Νοεμμίν  τάς  χαλεψάς  συμ- 
φοράς, καί  τήν  έπαινετήν  καρτερίαν,  χαί  των  νυμ- 
φών τήν  σωφροσύνην,  χαί  τήν  περί  τΛν  πενθεράν 
φιλοστοργίαν,  χαί  διαφεράντως  τής  ’Ρούθ  · ή γεγη- 
ρακυΤαν  γυναίκα  καί  πενομένην  των  γεγεννηκάτων 
προύτίμησε,  διά  τε  τήν  τής  γνώμης  ευσέβειαν,  καί 
την  του  όμοζύγου  μνήμην.  Έδίδαξε  δέ  ή μας  καί 
τού  Βοδζ  τήν  άρετήν.  Ου  γάρ  μάνον  φιλοτίμως  τή 
*Ρούυ  τού  καρπού  μεταδέοωκεν,  άλλα  καί  λάγοις 
έψυ^αγώγησε.  Μή  πορευθής  γάρ,  £φη,  θύγστερ,  έν 
άγρψ  συλλέξαι  · ωδε  κολλήθητι  μετά  των  κορασίων 
μου.  Κελεύσας  δε  αύτή  συνεσθίειν  χαί  συμπίνειν  τοΐς 
θερίζουσιν,  έπήγαγε  · * Απαγγελία  άπηγγέλη  μοι 
δσα  πεποίηχας  μετά  τής  πένθεράς  σου,  μετά  τδ 
άποθανεΤν  τδν  άνδρα  σου,  χαί  πώς  κατέλιπες  τδν 
πατέρα  σου  καί  τήν  μητέρα  σου.  Άποτίσαι  σου  [Α1. 
τοι]  Κύριος  τήν  έργασίαν  σου,  καί  γένοιτο  δ μισθάς 
σου  πλήρης  παρά  Κυρίου  τού  Θεού  Ισραήλ,  πρδς  δν 
ήλθες  πεποιθέναι  δπδ  τάς  πτέρυγας  αυτού,  καί  τετύ- 
χηκε τέλους  ή εύλογία.  "Ελαβε  γάρ  πλήρη  τδν  μι- 
Λδν  παρά  Κυρίου,  πράγονος  γενομένη  τής  των 
έθνών  εύλογίας,  ού  μάνον  δέ  αύτή  τροφής  μετέδωκεν 
άλλά  καί  αύτουργδς  τής  θεραπείας  έγένετο,  ούκ 
άλλψ  διακονήσαι  προστάξας,  άλλ*  αύτδς  κατασκευά- 
σας,  τά  άλφιτα  καί  τούς  άρτους  μάλα  φιλοτίμως 
προσενεγκών.  ΚορεσθεΤσα  γάρ  άπήνεγκε  τδ  περισ- 
σεύσαν  τή  πενθερφ.  Εύγνωμονωςδέ  καί  ή κηδέστρια 
τδν  άπαντα  εύεργέτην  ταΤς  ευλογίαις  άμείψατο  * εφη 

Ϊάρ  . ΕΓη  δ έπιγνούς  σε  εύλογη  μένος,  δτι  έχάρτασε 
υχήν  κενήν,  καθώς  καί  έποίησεν.  Ού  γάρ  είς  τήν 
σήν  πενίαν  άπέβλεψεν,  άλλ*  είς  τδν  νομοθέτην,  δς 
διηγάρευσε  πάσαν  ποιεισθαι  των  χηρών  έπιμέλειαν. 

Yers.  7,  Ιπιφανέστερα  ταύτα.  Quae  ? illa  deside- 
rantor. Unde  in  H.  St.  2,  vetere  et  cod.  B.  reli- 
ctum est  onios  pagln®  spatium.  Vers.  15,  είς  τά 
τών  βασιλειών  καί  ε:ς  τά  παραλειπάμενα.  Illa  D0C- 
dum  vidi  : sed  in  Augustana  biblioibccn  servatur 
qfusdem  Theodoreti  Enarratio  Psalmorum , tum  in 
membranis,  tum  in  charta.  Vers.  21,  I.  άπορούμε- 
vov.  Vers.  32,  Προκοπίου.  De  hoc  superius  est  di- 
ctum, exstare  calamo  exaratum  hic  Augusta. 
Vers.  37,  έξαγωνίους.  Id  est,  £ξω  τού  άγώνος.  Lu- 
cianus.  άνάσχεσθε  δΐ  μου  τά  περί  τούτων  φιλοσο- 
φοΰντος  · καί  μή  άπειράκαλον,  μηδ*  έξαγώνιον, 
μηδ*  άλλάτριον  ή άκαιρον  ήγήσησόε  τδν  περί  τών 
τοιούτων  λογον,  idem.  De  gymnas,  ήν  μέν  τοι  μή 
έξαγώνια,  μηδέ  πάβρω  τού  σκοπού  τά  λεγάμενα  η. 
cod.  A.  S.  et  Μ.  Μ.  έξαγωνίους,  quod  hic  locum  non 
habet.  Vers.  39,  H.  St.  2.  ά ναγράφει.  Vers.  9,  a 
fln.  είς  τδν  προφήτην  Ήσαΐαν.  Eaitus  Parisiis  cum 
interpretatione  Joannis  Curterii,  anno  1580.  Vere. 
6,  a flo.  H.  St.  2,  δήλον  ώς  καί. 

„Peg.  529,  vers.  H.  St.  2,  έγεγάνει  ταύτης,  τήν. 
Vers.  28,  Δίωνος.  Venetiis  excus.  a Frederico 
Turrisano.  In  quo  volumine  Orationum  lectu  dignis- 
simo spbalmata  ab  H.  Wolf.  animadversa  sic  cor- 
rige. Pag.  6,  Yers.  6.  I.  θεοΤς,  vers.  7 νενάμικε. 
Vers.  9 άγαπών  ; facie  ait.  vers.  16,  1.  συνήθεις. 
Pag.  7,  facie  ait.  vers.  2,  1.  τδ  πολεμ.  Vers.  3 
ούτως  ώς.  Vera.  U t.  ποιών.  Pag.  8,  vers.  4,  ταΐς 


άτυχιαις  ; δ παρά  τίνος.  Vers.  8 τδ  δποίους,  dele. 
Pag.  10,  vers.  2,  1.  ών  ήνίοχος,  vers.  8 ϊειπον, 
vers.  10,  τδν  δπέρ,  vers.  21  με  οδκ,  vers.  23  έν 
Αγύρτου.  Pag.  11,  vers.  9 τάνδε  τδν,  ver?.  15  θείας, 
vers.  21  έπιπνοίας.  Facie  ait.  Vers.  4 οί  δέ  Εδρυ- 
σθέα  pro  οδδ*  άρισθέα,  Τ0Γ8.  9,  I.  γής,  καί  τών. 
Pag.  12,  fac.  ait.  vers.  15  αδτφ  τε  τφ  καθ.,  vers.17 
συστροφήν  σκοτ.  Καί  άχλυώδης.  Pag.  14,  vers.  3 
δκλαζων  pro  άκμάζων,  vers.  5 τρυπήν,  νβΓβ.  10 
μεναλάφρων,  vers.  19  κροκωτών.  Fac.  ait.  Vers.  16 
ανήρε  i,  vers.  20  βλάψειε,  vers.  21  άνημέρου, 
vers.  24  βοηθάς.  Pag.  15,  vers.  penult.  διατρίβεις^ 
μάνψ  τών.  Pag.  17,  νβΓβ.  1,  πρδς  δέ,  vers.  21  κή- 
ρυττε ιν,  vers.  23  έποίει.  Fac.  ait.  vers.  6 άμφιπά- 
λεως,  άντί  τής,  ν«Γ8.  15,  τάν  τε  Διομήδη,  vers.  21 
αν  άλούσης.  Pag.  18,  vers.  13,  έν  οις.  Vers.  14 
τιμήσωσι  Διδς,  vers.  28  ϊτι,  Vers.  24  φιλάνθρωπον. 
Fac.  ait.  vers.  16,  1.  συμφωνήσαι.  Pag.  19,  vers.  11, 
μέγα  τι  καί  θαυμ.,  vers.  16  καλοί,  vers.  23  άναξίως, 
vers.  24  λαμπρότητα  της  φύσεως  καί,  vers.  25  επή- 
νεσεν.  Fac.  ait.  vers.  10,  σκύλοις.  Pag.  20,  facie 
ait.  vers.  5,  έτεροκλινούς,  vers.  8 πολυχρήμ.  καί 
πολύχρους,  vers.  9 τών  * Ασιανών,  νβΓβ.  12  προάδω, 
vers.  18  έπήσκηται,  vers.  19  δικλίδις,  οδκ.  Pag.  21, 
vers.  21 , γιγνομένην.  Pag.  23,  vers.  6,  τάχα  κέν  σε, 
vers.  12  διακλίναι.  Pag.  26,  Vers.  10,  χρυσωμάτων, 
vers.  penult.  μακάριον.  Facie  ait.  vers.  21,  ίθνη.Ρ. 
27,  vers.  16,  1.  φρονήσεως.  Facie  βΙι.νβΓβ.ΙΟ,άνθηρ., 
vers.  17  κολάκων  ol  φανβρώς,  vers.  19  ήδύ  et  άγα- 
πφ.  Pag.  28,  faele  ait.  vers.  8,  δεκάζει.  Pag.  29, 
vers.  15  φνε,  Vers.  17  πλεισθαι,  vers.  21,  άρών  · 
καί  διαστήσας.  Pag.  33,  vers.  22  περιπεσών. 
Pag.  35,  vere.  2 τράπον  τινά  λανθάνων,  vers.  14 
παρ ιπτάμενος.  Pag.  36,  vers.  9 αδτάς.  Pag.  41, 
vers.  9,  δάξης  έραστ/ς.  Pag.  12,  facie  ait.  vers.  10 
Γδης,  ώσπερ.  Pag.  44,  Yers.  24  άλαζάνι  σοφιστή  · 
κατατρίψει  περιάνων  έαυτάν.  Pag.  46,  vers.  12  άνο- 
μασθήση.  Pag.  48.  vers.  13  χράνον.  Fac.  ait.  vers.4 
άνείθη.  Pag.  51.  vers.  7 διδψ  τις.  Pag.  56,  vers.  5 
άπάγει.  Foc.  ait.  vers.  6 άπονευάντων.  Pag.  58, 
fac.  ait.  vers.  4 κατέζευξαν,  vers.  7 καταδιώςαντα, 
vers.  15  κατακαίνειν,  vers.  21  διαπεφευγέναι» 
Pag.  59,  fac.  ah.  vers.  21  ή νάθω  καθαρφ.  Pag.64, 
fac.  ait.  vers.  7 προερευνώντας.  Pag.  72,  vers.  25 
άλιγανδρίαν.  Fac.  ait.  vers.  2 έν  έρημίφ.  Pag.  73, 
vers.  2 oiWrai,  pro  οΤάν  τε.  Pag.  75,  vers.  19δεινάν 
μοι  pro  δεινούμενοι,  vers.  21  είμί  δέ.  Fac.  ait. 
vers.  1 γυμνοί,  vers.  10  άνέλαβον,  Vers.  11  περιβαλ» 
Pag.  76,  vers.  6 δπερασπίσας,  vers.  22  δύναμαι. 
Pag.  79,  vers.  3 οδδ*  άλα  δοίης.  Fae.  ait.  vers.  10 
τά  τών,  vers.  21  περί  καί  προαιρ.  Pag.  81,  vers.  13 
άνερωτφν  Pag.  91,  vers.  8 δακοΰσι  μέν  ίφη.  Pag.92, 
vere,  antepenult.  άθλητών.  pro  αθέτων.  Pag.  93, 
Vers.  5 πωλειν,  vers  20  καταλαβών.  Pag.  94. 
vers.  19  τδ  λοιδορ.  κύνα  αδτάν.  Pag.  105,  vers.  Ιο 
πενίας  τε  καί  άπορ.  Pag.  111.  fac.  ait.  vers.  penult. 
προκρίναι.  Pag.  114,  vers.  18  ποοσηκάντων  αδτώ» 
Pag.  123,  vers.  4 ουδέ  νικώντας,  fag.  126,  fac.  ait. 
Vere.  16  πέτεσθαι.  Pag·  134,  vers.  21  τούτφ. 
Pag.  136,  vers.  20  γιγνομένη  κατά  φύσιν.  Fag.  144, 
vers.  5 έν  ένδεί?,  vers.  19  ol  βάφεις,  vers.  ull.a$  οδ 
τά.  Pag.  146,  fac.  ait.  vers.  9 έπιβάλλειν,  vers.  22' 
σαφή  τδ  £λεχχον,  vers.  25  διάντας.  ούτε,  τάν. 
Pag.  153,  vers.  11  ώς  οδ  δύναμ.  Pag.  157,  fac  ait. 
vera.  16  έφείμενα  πράττ.  Pag.  160,  vers.  18  κακηγο— 
ρί ας.  Pag.  165,  Vers.  14  κηλούμενοι.  Pag.  173, 
Vers.  4 τραγικού  πατήματος  καί  άξιώμ.  Pag.  176, 
vers.  13  δήλοι  είσι,  vers.  47  φδήν  τινα  |σαντα. 
Fac.  ait.  vers.  3 είμί  δέ,  vers.  6 £$ει  pro  ήδη. 
Pag.  189,  fac.  ait.  vers.  6 έσπουδάκασιν  ol  μέν 
Ιππ.  Pag.  192.  vers.  6.  forte  συνκλυδας.  Pag.  198, 
vers.  5 άρχω.  Pag.  199,  vers.  14  άλυπ.,  vers.  19 
ούτως  pro  δμως  Pag.  210,  vers.  14  στερηθέντας, 
vers.  19  καταδεεστέρων.  Pag.  212,vers.  12  ανδριάντα. 
Pag.  216,  vers.  28  τεύξονται  τών.  Pag.  218, vers.  14 
εδχαρίστως.  Pag.  221.  vers.  antepen.  ούτ’  sf  tt 
δανείσειεν,  vers.  ult.  βεβαιάτερα.  Pag.  229,  fiC.  alt^ 


307 


AD  BIBLIOTHECAM  PHOTII. 


398 


WS.  pen.  συνηνέχθη.  Pag.  234,  fers.  14  ποιείν,  4- 
τιούν.  Pag.  237,  fers.  ult.  γραφείς.  Pag.  247,  vers.5 
ούχ  faatv,  ol  41  ού  θέλουσι.  Pag.  247,  fac,  alt.vers.4 
έχ  δαιμονίου,  fers.  7 άνοιαν.  Paa.  248,  fers.  8,  I. 
πειθούς,  vers.  1β  Απόλλυσι  · τύ  δέ,  vers.  18  των  τό 
δστερον.  Pag.  249,  fers.  1 ίδείν.  Fac.  ait.  fers.  4 
χαί  γης  el  λεγοιμι.ΥβΓδ.  IlU.  ήνίας  Αφελούς.  Pag. 252, 
fers.  13  εδμηλον,  pro  άλληλον.  Pag.  261,  fac.  ait. 
fers.  14  εΓπεσκεν  ιδών  ές.  Pag.  284,  vers.  14  γ' 
έρούσι  pro  χαίρουσι.  Pag.  292,  vers.  8 γάλακτος  · ύ 
tt,  vers.  18  ξυνίασι.  Pag.  298,  fac.  ait.  vers.  3, 
(ύυπαν  τό.  Pag.  300,  vers%15  εύκοσμίαν  της  διοι- 
κήσεως.  Pag.  301,  fers.  7 σμαλλευτούς  pro  Αμαλό- 
πτους.  Πηξαμενοι.  Pag.  302,  vers.  1 ϊλεων,  vers.  10 
μέγιστοι,  vers.  15  Αγωγήν,  vers.  16  γιγνομένην, 
vers.  19  ύπύ  των  Ανθρώπων  ύράσθαι,  ν . 25  άτοπος 
fers.  Oli.  παίδων  είσφέρων.  Fac.  ait.  fers.  1 τον 
πρώτον  vers.  14  Θείν  δρόμους.  Pag.  304,  vers.  1 
άπαιρών.Ρββ·  429,  fac.  ait.  vers.  5 φιλίαν  όπισχνού- 
μένους.  Pag.  430,  Vers.  2,  fac.  ait.  vers  5 icpot- 
στασθαι.  Pag  447,  fers.  2 καί  τους  Σύρων,  vers.  18 
των  όρών  τά  πάνυ  παλαιά,  fers.  20  των  πάνυ  ταλά- 
νων  τε  καί.  Fac.  ait.  vers.  17  εύδαίμονες,  vers.  21 
Αλλά  τής  άνοίας,  vers.  peDIllt.  έτέροις.  Pag.  448, 
ven.  aniepenuit.  οίκήσωσι.  Fac.  8ΐι.νβΓ8.22,αύτούς, 
έννοών,  vers.  24  έν  οίκέταις  έλεύθ.,  vers.  25  ύπέρ 
ου.  Pag.  449,  fers.  2 ούδείς,  vers.  3 ξύμπαντες, 
vers.  16  ήμύνοντο,  fers.  17  διεβρηγμένης.  Fac.  ait. 
fers,  ί δ?δας  ίασι,  vers.  4 καί  έκλέλοιπε,  vers.  9 
των  Σόλωνος  εθεντο  νόμων.  Pag.  450,  fers.  10 
λεπτή,  vers.  14  σπουδή.  Fac.  ali.  fers.  19  πάντας. 
Pag.  451,  vers.  2 δεσμών,  Ινα  δ*  ούν  άξιον  είναι  μή 
παρείναι  τδν  ένδοξ.  Reliqua  (oam  singula  persequi, 
Bon  est  hujus  loci)  poterunt  alibi  commodius  adno- 
tari.  — Vers.  33,  H.  St.  2,  μ&ν  ούν  ήν,  vers.  38 
βάδισμα  καί  τάλλα  τών,  idem.  Υ0Γ8.  peu.  τους  δίαρ. 
καί  δγκ.  ένεργαζο μένους  idem. 

Pag  532,  vers.  45,  μή  ούχί  άντί,  idem. Vers.  25, 
Η.  St.  διαγγέλοι.  Vers.  seq.  οίκετών  * παραινεί, 
Η.  St.  2.  αυτού  μέν  ξκαστον  πολλ.  Idem,  omisso 
αύτοΰ  vers.  seq.  Vers.  4,  a flo.  H.  St.  2,  τούτων  Sk 
Spa,  Vers.  ult.  τήν  τιμήν. 

Pag.  533,  vers.  I.  άνάσκευαστ.  Αττικής  Ισχύος  ή 
Αρετή  διαφ.  idem.  Vers.  7,  ai.  καί  αυτών  ανδρα- 
πόδων. Vers.  19,  αύτύς.  Cod.  V.  αυτόν.  Η.  St.  2, 
αύτών.  Vers.  31,  Η.  St.  2,  περί  τε  τού.  Vers.  42, 
καί  οδτος,  idem.  Veis.  8,  a fln.  της  πρύς  τούς. 

Pag.  536,  vers.  5,  Η.  St.  2,  καί  πυρί  τήν  οίκίαν, 
Vers.  22,  δί  καί  ύπερ  ών,  idem.  Vers.  33.  Η.  St.  2, 
Ιπαινος  Sk  τοίς  τού.  Yers.  38,  al.  μεταχεφίσεως. 
Vers.  10,  a fio.  Νέτος  ή Δηϊάνειρα,  Η.  St.  2. 
Yers.  7,  a fio.  καί  ή Χρυσηίς,  idem. 

537,  vers.  1,  Η.  St.  2,  διέξεισι.  Yers.  2, 
ϊττιν  6 γ*  καί  ν’,  6 δΐ  νδ\  Η.  St  2.  Vers.  4,  φιλο- 
σόφων 6 κατεσχη ματισμένος  ήδη  τδν  βίον  φιλόσοφός 
έστιν,  idem.  Vers.  40,  Η.  St.  2,  άλλων  συμφορών 
ύλίγον,  sed  ei  correctione.  Yers.  50,  συμμετεσκέυά- 
vov  idem. 

Pag.  540,  vers.  5,  Καισαρίου  βίβλος.  Exstat  La- 
tine : pars  Grece  ms.  in  Bibi.  Aug.  Yers.  6, 
H.  St.  2,  κεφαλαίοις  . περιείχετο  Sk  έκκλ.  Yers.  9, 
μάθησιν  τής  τε,  idem.  Yers.  10,  έλα νίστων,  idem. 
Vers.  16,  φέρεται,  καί.  Yers.  17,  Η.  St.  2,  δποβο- 
λής.  Yers.  21,  Διονυσίου  Αίγαίου.  Non  injuria  Isa. 
Cas.  miratur,  quare  bac  sint  hic  posita,  qua  tot- 
idem propemodum  verbis  jam  ante  dicta  pag.  420, 
sed  ita  regeritor  in  ms.  Yers.  25,  H.  St.  2,  απαρτι- 
ζόμ.  ο*  ών,  sed  supra  p\  Yers.  31,  έξωράϊσται, 
idem.  Yers.  41,  Απύ  μόνον  τών  διδύμ. 

Pag.  544,  vers.  10,  H.  St.  2,  Τουβέρ  ωνι.  Vers.  25» 
Η.  St.  2,  τούτων  ή ούκ  (φικτά  Yers.’  eodem,  ούκ 
«τε  εφικτά.  Yers.  10,  a fln.  pro  ούδέ  μαχομ. 
Η.  St.  2 et  cod.  V.  oi  Sk  μαχόμενοι.  Yers.  4,  a fln. 
H.  St.  2,  ft  μλν  γάρ  Αγνοείται. 

Pag.  545,  vers.  10,  I.  έν  κεφαλαίψ  είρημένα. 
Yers.  20,  Η.  St.  2,  ούδ*  δλος  είναι  φησι.  Yers.  31, 


ετι  δΐ  προηγούμ.  Η.  St.  2.  Yers.  57,  al.  καί  αυτούς. 
Vers.  42,  έπιχειρών  είναι,  I.  C. 

Pag.  548,  vers.  2,  ύ τού  Αέμβρ.  Negat  I.  C.  se 
intelligere,  nisi  6 Λέμβος  'Hp.  scribatur  : de  quo 
Laertius,  altique.  Yers.  5,  τά  κατ'  Ασίαν.  Lucian. 
in  Macribiu , citat  librum  nonum  De  rebus  Asiati- 
cis. Vers.  7,  άλλά  καί  ε’  Βιβλία  τήν  έρυθράν.  Ex- 
cerpta hinc  vide  infra  717.  Vers.  ti,  δτι  τά  τής 
ήλικίας  άποκλίνοι.  Vide  infra  pag.  1249,  vers.  2. 
Vers.  37,  H.  St.  2,  διασπείρει.  Vers.  penul.  βιβλίον 
Ίεροκλέους.  Hoc  opusculum,  seu  partem  potius 
illius  Latine  Parisiis  edidit  Fed.  Morelles,  anno 
1593. 


Pag.  549,  vers.  36,  Έπικουρείους. 

Pag.  552,  yers.  33,  προβιωτή.  *H  προβκυτή,  le- 
gitur alibi  etiam,  άντί  τού,  βεβιωκέναι,  πριν  ή μετ- 
ενσωματούσθαι.  Aliud  est  ή προβιότης  apud  Clem.. 
Alex,  nimirum  6 πρότερος  βίος,  vita  ante  acta  : τά 
προβεβιωμένα  τινί.  Synes.  epist.  110.  Vers.  eo- 
dem, μετενσωμάτωσις.  Haec  et  μετεμψύχωσή,  et 
μεταγγισμός  ab  Epiphanio,  μετένδεσις  etiam  τής 
ψυχής,  a Clem.  Alex,  dicitur.  Vefs.  43,  H.  St.  2, 
νομιζομένας  αύτφ.  Vers.  45,  1.  6 δ'  έπί  νουν. 

Pag.  553,  vers.  36,  cod.  V.  et  H.  St.  2,  καθηγη- 
τήν αύτού  τών  τοιούτων  Αναγράφει  δογμ.  Vers.  7, 
& fln.  διοπετή.  Herodian.  lib.  I.  Sic  Μένπττος 
Luciano  διοπετής  παρέστιν  έξ  ουρανού. 

Pag.  556,  vers.  16,  al.  rectius  έκκειμένων. 
Vers.  36,  εδτρεπέστεραν,  I.  C.  Vers.  9,  a fin.  έν 
λόγοις...  Deest  numerus  in  ms. 

Pag.  557,  vers.  43,  τώ  τε  σαφώς,  H.  St.  2. 
Vers  47,  διά  τής  τών  άλλων,  idem.  Vers.  49,  άν 
τήν  πραγμ. 

Pag.  360,  vers.  16.  αύτών  τών  γυμνασ.  ΥθΠ.  27, 
άκόπων.  LuciaD.  μάλιστα  δ’  εύδοκίμουν  παρ'  αύτώ 
at  κυτμίδες,  άκόπου  τι  δνομα  πεπλασμένον,  έκ  λί- 
πους άρκείου  συντεθειμένον.  Vers.  31,  τάς  έμπλά- 
στρους.  Τύ  έμπλαστδν,  Κμπλαστρον,  el  εμπλαστρος. 
Ignat.  epist.  8,  ού  παν  τραύμα  τή  αυτή  έμπλάστρφ 
θεραπεύεται.  Vers.  37,  οσα  τε  ταίς.  Vers.  39,  κο- 
μιδής  παιδίου.  Alias,  κομιδή  παιδίον,  admodum 
puer.  Ut  κομιδή  νήπιον  dixit  Pbilo,  κομιδή  νέος, 
Synes.  κομιδή  μειράκιον,  Lucian.  Vers.  41,  I. 
ποιείται  γυμνάσια  Vers.  8,  a fin.  Η.  St.  2,  παρα- 
τρεπούσης. 

Pag.  561,  vers.  13,  I.  παρωνυχιών.  Vers.  21, 
δοθιήνων,  l.  S.  Vers.  39,  I.  S.  ποος  έκχύματα.  I.  C. 
πρύς  έλκώματα.  Vers.  41,  προς  έφήλείς,  iidem, 
cujus  emendationis  vestigia  etiam  in  H St.  2. 

Pag.  564,  vars.  46,  et  hic  in  ms.  2 H.  St.  spa- 
tium est  relictum. 

Pag.  565,  vers.  18,  έκκαίδεκα.  Octo  priores  sunt 
Yenetiis  anno  1534,  Graece  impressi.  Vers.  51; 
H.  St.  2,  έκλογής  τε  καί.  Vers.  8,  a fin.  pro  olvo- 
μέλιτος,  idem,  οίνογάρου. 

Pag.  568,  vers.  13,  σιμών,  1.  S.  Vers.  33,  πεύ- 
σεις.  H.  St.  2,  el  I.  C.  πέψεις.  Vers.  47,  H.  St.  2, 
βσα  άλλα  πρός. 

Pag.  569,  vers.  8,  idem,  et  I.  S.  Αποθεραπείας, 
quin  el  cod.  B.  et  Μ.  M.  Vers.  ultim.  Α3ρυτίδωτον. 
Μή  ?χον  ρυτίδας,  ή τοι  ζαρώματα,  at  είσι  γραμμαί 
γήρως  σημαντικαί,  Lexic.  ms.  August.  huic  con- 
trarium έβρυτιδωμένος,  quod  homilia  Gregor.  Nys. 
in  vii  psalmum,  ad  locum  in  ms.  t vitiatum  adno- 
tatam  illum,  παλαιός  τις  καί  ίβρυτ ιών  έγενόμην. 
Interea,  εύρωτιών,  legendum, ex  Luciano  didici, qui 
eadem  illa  copulat  in  Necyomantia , τούς  μίν  πα- 
λαιούς τινας  καί  εύρωτιώντας,  καί  (ώς  φησιν  "Ομη- 
ρος] Αμενηνούς  * τούς  δΐ  νεαλείς  καί  συνεστηκότας. 

Fig.  572,  vers.  8,  pro  συμπεραίν.  Η.  St.  2, 
συμπαραλαμβάνεται.  Vers.  44,  τοιούτον  ϊτερον 
έπόθη,  Η.  St.  2. 

Pag.  576,  ν.  8,  Η.  St.  2,  άομόζουσι.  V.  28,  μελι- 
κηρίδων.  Quam  hic  significationem  habeat,  satis 
notum  est,  a lexicographis  etiam  adnotatam  : sed 
alia  utitur  Apollinarius,  Psal.  xviu,  21 ; et  Psal. 
CXIII,  192,  ubi  μελικηρίς,  idem,  quod  Siracid» 


399 


DAVIDIS  HCESCHELII  ΝΟΤΛ 


400 


eap.  xuv,  v.  21,  κηρίον  μέλιτος,  Scholiastae  Theo- 
criti, κηρόμελι.  Ver»,  ult.  al  σμίγματα. 

Pag.  577,  vere.  4,  al.  Όριβασίου. 

Pag.  580,  veta.  16,  βοών  τε  καί  δνων.  Justinus 
martyr,  Gregorius  Nax.  et  Theodoretus  similiter 
bovem,  populi  Judaici,  asinum  gentium  typum 
frisse,  docent.  Vers.  21,  1.  Άββακούμ.  Apud  hune 
enim  repentur  locus  cap.  m,  v.  23,  τήν  σα- 
γήνη v.  Matih.  Xill,  47.  V**rs.  31,  στατήρα.  Matth. 
XVII,  27.  Vers.  35,  λόγια  γάρ  Κυρίου.  Pial.  II,  7. 
Vers.  44,  έπί  δνον.  Matth.  xxi,  7.  Vers.  46,  Av- 
θρακιας  όπτόαενον.  Joan.  XXI,  9.  Vers.  50,  των 

Ϊλωσσ.  τήν  χαριν.  Act.  II,  3.  Vers.  6,  a flo.  φωνήν 
οώσαν.  Isa  XL,  3.  Vers.  ult.  έξαποστελει  τόν  λο- 
γον.  Psal.  CXLVn,  17. 

Pag.  581,  vers.  13,  St'  Που.  Joan.  I,  3.  Vers.  18, 
έξ  αύτοΰ.  Rom.  ii,  36  Vers.  37,  δεξιό  του  Πατρός 
6 Γίός,  καί  βραχίων.  Psal.  XUiI,  δ.  Vers.  38,  λό- 
γος. Joan.  1, 1 ; Psal.  XXXIl.  6,  τφ  λόγφ  Κυρίου  ol 
ουρανοί  έστερεώθησαν.  Vers.  eodem,  σοφία  και  δύ- 
ναμις.  I Cor.  ι,  24,  δύναμις  autem  intelligatur,  ούκ 
Ανυπόστατος,  άλλ’  ένυπόστατος,  καί  παντοδύναμος, 
καί  ύποστάσεων  δημιουργός,  καί  Ισοσθενής  έκεινου, 
οδ  δύναμίς  έστιν,  Isidor.  Peius,  lib.  Π,  epist.  143. 

Pag.  584,  vers.  8,  H.  St.  2,  των  τε  τούς.  Vers.10, 
κρίνει  ούδένα.  Joan.  V,  22,  Vers.  saq.  6 Πατήρ 
Αγ απ?.  Joan.  Ηι,  35.  Vers.  14,  ύπογραμμόν.  I Pet. 
II,  21.  Vers.  19,  ών  ήρξατο.  Act.  I,  31,  ούδείς  γάρ 
Από  ρύπου  καθαρός.  Job.  XIV,  4.  Vers.  33,  θριαμ- 
βεύσαί  τε  καί  παραδειγματίσαι.  Coloss.  Π,  15,  ubi 
simplex  verbum  in  vulgatis  editionibus.  Vers.  38, 
Αβρέθη.  MaPh.  V,  21,  22.  Vers.  42,  ό Αρχάγγελος. 
Judffi,  1,  9.  Vers.  43,  διαφερόμενος.  Διακρινό  μένος, 
libri  editi.  Vers.  50,  ΜωσεΤ  μεν.  Exod.  xiv,  21. 
Vers.  eodem.  Ήλί?  καί  'Ελισσαίψ.  IV  Reg.  Π, 
8,  14.  Vers.  51,  cod  B.  et  H.  St.  2,  καί  τότε  το 
έν.  Is.  Cas.  άτε  τόγε  έν.  Vers.  6,  a fin.  Δεσποτικφ 
SI  ποδί.  Matth.  xiv,  25. 

Pag.  585,  vers  19,  H St.  2,  ϊννοιαι  καί  τό. 
Vers.  21,  Αρνήσασθαι.  II  Tim.  II,  13.  Vers.  24,  μηδέ 
τροπήν  ύποστήναι.  Jacob  1,  17;  Malach.  IU,  6. 
Vers.  26,  A φαμεν  μή  δύνασθαι  τό  θειον.  Isidor.  Ρβ- 
lus  lib.  Π,  epist.  117. 

Pag.  588,  vers.  12,  τό  β*.  In  trib.  ros.  quod  vel 
nota  est  numeri  δευτέρου,  vel  compendium  τού  βι- 
βλίου, ut  supra,  sed  tum  pro  κεφαλαίου  legerim 
κεφΑλαια  : nam  decimi  sexti  capitis  mentio  fit, 
pag.  593,  vers.  11.  Vers.  18,  Ινα  γνωρισθη. 
Ephes.  ili,  10.  Vers.  27,  Ούτω  γάρ.  Joan.  m,  16. 
Vers.  3,  fl.  St.  2,  Αναλαβειν  δούλου.  Vers.  43,  άλλ* 
δπερ  έπ\  idem.  Vers.  47,  χρηαατίσας,  είκότος  οδν 
καί,  idem.  Vers.  3,  a fin.  μεθόδου  προκαταβληθεί- 
σης,  Η.  St.  2. 

Pag.  589,  V'TS.  10,  1.  έπ’  έσχάτων  των  ήμερων. 
Hebr.  I,  16,  Ανθυποφοράς.  Δια  τι  αή  Απ’  Αρχής  ό 
άνθρωπος  καλός  τε  καί  Αγαθός  προηχθη,  ad  marg. 
Η.  St.  2 et  Μ.  Μ.  Vers.  33,  δειν,  Η.  St.  2.  Vers.  22, 
εί  καί  Αγγελος.  Galat.  I,  7.  Vers.  9,  a fin.  Αρχάγγε- 
λος. Supra  301,  vers.  10  ; Judffi  I,  9.  Vers.  4 a fio. 
I πάνω  οφεων.  Luc.  X,  19. 

Pag.  592,  vers.  1,  θεοί.  Peal.  lxxxi,  6.  Isidor. 
Pelos.  lib.  m,  epist.  31.  Vers.  eodem,  υΙοί  Ύψ- 
ίστου.  Ibid.  et  Matth.  V,  9 Vers.  2,  έωσφόρος.  Nax. 
pag.  171,  ου  γάρ  ήνεγκε  θειος  ών  μή  καί  θεός  νο- 
μισθήναι.  Paff.  230,  σκότος  δια  τήν  Ιίπαρσιν  καί  γε- 
νόμενος,  καί  λεγόμενος.  Vers.  4,  Η.  8t.  2,  ύπερ- 
Άνω  θειναι.  Vers.  7,  γίνεσθαι,  idem.  Vers..  δ,  pro 
τόν  αΙώνα,  idem,  των  αίώνων  : pro  quo  S1  αΙωνίων 
legas,  jungendo  eum  καλών,  locus  erit  perspicuus. 
Vers.  10,  εί  ύπομέν.  II  Tim.  ii,  12.  Vers.  12,  δμοιοι 
αύτφ.  Joan.  III,  2.  Vers.  16,  Ανιστάμεθα.  Μυρίας 
γάρ.  H.  St-  2.  Vers.  19,  συγγενείας  ; καί  Η.  St.  2. 
Vers.  23,  δυνατοί  γάρ.  Sap.  iv,  7.Vers.30,  Η.  St.  2. 
Απαραίτητος.  Vere.  32,  Αγγέλους  κρινούμεν.  I Cor. 
vi,  3.  Vers.  33,  pro  oTov,  H.  St.  2,  ol  Vers.  42, 
ζόφφ.  Σειραις  ζόφου.  II  Pet.  ii,  4. 

Pag.  593,  vers.  27,  Γρηγορίου.  Homil.  in  Netal, 


Christi.  Vers.  9,  a fin.  έλάλησεν.  Hebr.  i,  vers.  eo- 
dem sic  interpunge,  υίψ  καί  7να  γνωρισθη,  ete. 
Ephes.  m,  10.  Vers.  7,  a fin.  αύτού  γάρ.  Ephes.  b, 
10.  Vers.  4,  a fin.  γνωρίσας  ήαίν.  Ephes.  1,  9. 
Vers.  penult.  έν  αύτφ.  ΕΙς  οικονομίαν  τού  πλη- 
ρώματος των  καιρών,  Ανακεφαλαιωσασθαι,  libfi 
editi. 

Pag.  596y  vers.  11,  τώ  λόγφ  Κυρίου.  Psal.  IXXU, 

16,  πρώτον  ivvoel.  Naz.  Eomil.  tn  Natali  Christi . 
Vers.  22,  ώς  προκαταρκτικόν.  Basii.  M.  lib.  De 
Atotrtt.  SQMet . Cap.  16,  έν  δέ  τή  τούτων  κτίσει  έν- 
νόησόν  μοι  τήν  προκαταρκτικήν  αίτίαν  τών  γενομέ- 
νων,  τόν  Πατέρα  δημιουργικήν,  τόν  Τΐόν  · τήν  τε- 
λεωτικήν,  τό  Πνεύμα,  ldim  scribit  Gregor.  Nyss. 
Hom.  in  S.  Baptisma . Vers.  30,  ένεφύσησεν.  Geo.  ii, 
7,  πνοήν  ζωής.  Vers.  37,  1.  τούς  άρτους  τούς  έν  τφ 
κανφ.  Ezod.  XXIX,  32  God.  Β.  A.  S.  Μ.  Μ.  καινφ. 
Vers.  49,  Λουκάς.  XxU,  17.  Vers.  6,  a fin.  τό  κο- 
τήριον.  I Cor.  X,  16.  Vere.  4,  a fin.  06  δύνασθε  * 
I Cor.  x,  21.  Vers.  ultimo,  τη  νυκτί.  I Cor.  Si, 
28. 

Pag.  597,  vers.  11,  τφ  Ίώβ.  x,  9.  Vers.  21,  τ^ς 
τών  Αγγέλων  έστί  σύμβολον.  Naz.  pag.  157,  Αγγελι- 
κόν ή λαμπροφορία  καί  ή φαιδρότης,  όταν  τυπώνται 
σωματικώς,  σύμβολον  οίμαι.  Vers.  38,  ό ουρανός 
χαλκούς.  Dent,  xxvui,  23.  Vers.  penult.  Η.  St.  2, 
εκ  τών  φαιν. 

Pag.  600,  vers.  5,  Αγγέλου;  δέ  μηδαμώς.  Act. 
xxni,  8.  Vers.  12,  Εδφρίνθητε.  Deui,  xxxii,  43. 
Vers.  14,  in  marg.  1.  τε  ήμών,  καί  πρός.  Vers.  21, 
είσί.  Η.  St.  2,  έστί.  Vers.  46,  τή  παιδίσκη.  Gen.iXI, 

17.  Vers.  10,  a fin.  δημιουργούντων.  H.  St.  2,  6 π>- 
ηρετούντων.  Vers,  8,  a fin.  λειτουργικά.  Hebr.  I,  14. 

601,  vers.  24,  H.  Si.  2,  καί  νομοθετών  δε. 
Vers.  36,  προέκοψαν,  idem.  Vers.  8,  a fin.  H.  St.  2, 
βσοις. 


Pag.  604,  vers.  41,  έκ  μέρους.  I Cor.  xm.  9. 

Pag.  605,  vers.  5.  1.  έξετάζβι.  Vers.  17,  τε  πλέον. 
H.  St.  2,  τό  πλέον.  Vers.  50,  Η.  St.  2,  καί  αυτήν 
τήν  άγιος. 

Pag.  608,  vers.  9,  παν  αρσεν.  Luc.  II,23.Vert.  Ii, 
τέξη  υΙόν.  Judic.  XIII,  5.  Vers.  19,  τήν  λαβίδα, 
Isa.  vi,  6,  vide  Isidori  Pelusiota,  lib,  i.  epist.  42. 
Vers.  30,  πύρ  καταναλίσκ.  Deut.  IV,  24.  Vers.  30, 
τό  λόγια.  Psal.  xxvn,  33. 

Pag.  609,  vers.  3,  Αγγελοι  προσελθ.  Matth.  IV,  11. 
Vers.  36,  Πρόκλψ.  Cedreo us,  pag.  281.  Vers.  15. 
ή μέρα.  Psal.  xvin,  2.  Vers.  48,  έν  κεφαλίδι.  Hebr. 
x,  7;  et  Psal.  xxxix,  11.  Suida  idem  quo  ef- 
λημα,  quod  in  cylindri  morem  antiquitus  libros 
complicarim. 

Pag.  612,  vers.  6,  Απολείπεται  Σαββατ.  Hebr.  IV, 
9.  Vers.  12,  τό  τέλειον.  I Cor.  xui,  10.  Vers.  19, 
μονάδος  μέν  κινηθείσης.  Naz.  orat.  2,  de  pace, 
pag.  121,  quem  locum  sanctus  Maximus  explican- 
dum inter  alios  sibi  delegit,  ut  videre  est  in  cod. 
Aug.  calamo  exarato,  pag.  76.  Vers.  23,  στενή  μέ- 
vot.  H.  St.  vitiose,  στενομένοι,  libri  editi,  στενή 
μένη  ή θεότης.  Al.  είδωλολατρείας.  Vers.  49,  άπο 
προσώπου  Κυρίου  έσαλεύθη  ή γη.  Psal.  Cxn,  7. 
Vers.  50,  έπαγει  γάρ  a ΤΑ  είδωλα.  Psal.  sod.  V.  12. 
Vers.  52,  Ένέγκατε.  Psal.  xcv,  7.  Vers.  6.  a flo. 
σαλευθήτω.  Ibid.  9.  Vers.  4,  a fio.  ό Κύρ.  έβάσ. 
Psal.  xcVi,  1.  Vers.  2,  a fin.  εφαναν.  Ibid.  4. 

Pag.  613,  vers.  1,  8ταν  Αναστή.  Isa.  II,  19,  21. 
Vers.  2,  Παύλος.  Hebr.  ΧΠ,  26.  Vers.  4,  ’Λγγαίου, 
cap.  21,  vers.  7.  Vers.  6,  H.  St.  2,  τό  αδτΑ.  Vers. 
7,  Γρηγόριον.  Nax.  Orat,  de  Spirit.  s . pag.  224. 
Vers.  37,  H.  St.  2,  φύντος.  Vers.  7,  a fin.  rtdc 
μου.  Psal.  II,  7. 

Pag.  616,  vers.  8,  δεξιό  Κυρίου.  Psal.  GXVU.  16. 
Vers.  seq.  τφ  λόγφ.  Psal.  χιιιι,  6.  Vers.  14,  τφ 
πνεύματι.  Ibia.  Vers.  32,  ήκηδίασε  Psal.  CiLU,  4. 
Vers.  4,  a fin.  H.  St.  2,  τούδε  τού  Ανθρ.  Vers.  ult. 
δάκτυλος.  Luc.  U,  20. 

Pag.  620,  vera.  6,  κρημνοις  έξώσαι.  Κατακρη- 
μνίσαι.  Luc.  IV,  29.  Vers.  7,  λαβειν.  Al.  βαλεΤν^ 


ίφ  BIBLIOTHECAM  PfiOTII. 


402 


fers.  22,  έπέστη.  m$.  Vers.  24,  al.  Ιδδντες.νβΓ$.32, 
verba  quadrato  inclusa  ex  cod.  V.  et  I).  M.Vrrs.  6, 
a flp.  H.  St.  2»  δέ  τ αυτήν.  Ver 8.  5,  a flo.  εδδδκει, 
idem.  Yers.  3,  a fln.  τά  ρήματα.  Joan.  xtv,  10. 

Pag.  621.  vara.  H,  τί  έστίν.  Malth  ix,  1!,  35, 
γάρ  καί  δ θεοφ.  Ιγνάτιος.  epist.  5.  Vers.  29,  εί 
ίγνωσαν.  I.  Cor.  11,  6. 

Pag.  624,  ve.rs.  2,  τδν  άβραβώνα.  II  Cor.  ι,  22. 
Yers.  7,  πολλαχού  F.  legend.  άλλ^/ου.  Yers.  8, 
κληρονομιάς.  EpheS  1,  14.  Yers.  20,  έν  γάρ  τή. 
Malth.  XXII,  30.  Yers.  31,  πνεύμα  ή θεάς.  Joan.  IV, 
24.  Yers.  34.  τφ  δε  βλασφημούντι.  Mare.  IU,  29, 
Yers.  46,  έν  εσδπτρφ.  I Cor.  ΧΙ)Ι,  12. 

Pag.  625,  vers.  6,  F.  legend.  πνεύμα  (θεδληπτον 
μύησιν  δ*  ϊσχεν)  ένίοτε  του  Πατρος  προταττει. 
Yers.  7,  διαιρέσεις.  i Cor.  XII,  4.  Vers.  ΙΙ,πρδς 
Γαλάτας,  I,  18,  Η.  St.  2,  μέν  ούν  ό.  Vers.  28,  cod. 
Υ.  et  11.,  καί  τά  άότά  τά  ρήματα,  omi8>a  prspos. 
πρός.  Vers.  31.  διπλήν  καί  τήν  χρείαν.  Basii.  Μ. 
έπί  του  νδμου  ήν  μέν  καί  τδ  αίσθητδν,  άλλα  τύπον 
iitoUt  του  νοητού.  Naz.  Μωσής  δέ  καί  άνεισι,  καί 
της  νεφέλης  εισω  χωρεΐ,  καί  νομοθετείται,  καί  δέ- 
χεται πλάκας,  σοΤς  μεν  πολλοις  τάς  τού  γράμματος, 
τοϊς  δέ  δπέρ  τούς  πολλούς,  τάς  τού  Πνεύματος. 
Similia  Epiphanius  contra  Ptolemaitas,  pag.  99, 

8ii  vers.  23,  άφεκτέων,  pro  άφθέκτων  legandum. 

emens  Alex.  Stromf  ui.  Philo  lib.  Περί  αποικίας. 
Yers.  45,  χρυσίτιδι  γή.  Theodorei,  lib.  iv  De  Pro - 
vi fatiia 

Pag.  628,  Vers.  25,  1.  συγκαλύπτεσαι.  Veis.  44, 
Γάλα.  I Cor.  ni,  2.  Yers.  6,  a fln.  τά  άγια.  Malth. 
VU,  6. 

Pag.  629,  vers.  8,  Τδ  πδνψ  κτηθέν.  Τήν  έν  ταΐς 
ΡραιραΤς  άσάφειαν  έπ*  ώφελείφ  (al.  ώφέλειανί  τού 
νο y ο θεάς  έπετήδευσε,  διεγείρων  αύτου  τήν  ενέρ- 
γειαν · πρώτον  μέν,  7 να  τούτο ις  ένασχολού μένος, 
των  χειρονων  άφέλ>κηται.  Έπειτα  δ*,  δτι  τά  πόνφ 
χτηθεντα,  μάλλον  πως  άπαπαται  · καί  τά  διά  μακρού 
προσγενδμενα,  μονιμώτερον  παραμένει  · ών  δέ  ρα- 
δ/α  ή κτησις,  ου  περισπούδαστος  η άπύλαυσις.  Ευ- 
καταφρόνητος γάρ  ή των  προχείρων  παρουσία,  καί 
ούδεμιας  ©υλακής  άζιουμένη  τοϊς  ?χουσι,  Theodo- 
retus  : cujos  verba  ad  marginem  codd.Sfortiani  et 
Marguninni  leguntur.  Isidor.  lib.  ii,  epist.  136:  Ί2 

γαρ  ol  π(5νοι  παραγένωνται,  έπακολουθούσιν  ύστερον 
και  αί  θυμηδίαι.  Idem  lib.  ΙΙΙ.  epist.  322,  Το  μετά 
πόνων  Ιδρώτων  κτηθέν,  κδν  μικρδν  τυγχάνρ, 
ποθεινότερόν  έστι  * τδ  δ'  αυτομάτως  προσπεσον  ευ- 
καταφρόνιητον,  κδν  δπάρχη  μέγα.  Yers.  22,  έν 
Ιδρύει.  Gen.  iu,  19.  Vers.  33,  ή τά.  Η.  St.  2,  είτε. 
Yers.  36,  κατά  τήν  γνώσιν,  idem.  Yers.  44,  παρα- 
δλαβεί».  cod.  Β.  Μ.  Μ.  et  1.  C.  Vere.  45,  δ μή  ζη- 
τουσι.  ή.  S.  2,  δ άν  ζητούσι.  Plutarch.  ex  So- 

pjyy.lfl  : 

πδν  τδ  ζιντούμενον, 

άλωτόν  * έκφεύγει  οέ  ταμελούμενον. 


Pag.  632,  vers.  1,  Η.  St.  2,  των  γρίφων  μέ- 
νει. Vers.  40,  Η.  St.  2,  άνθυποφορά,  ώσπερ  οδ- 
δέν,  etc.  : ibi  scholion  ad  marginem,  quod  in  cod. 
Μ.  M.  quoque,  οΤμαι  ταύτα  ή τα  δμοια  τούτοις  κατά 
τήν  ίννοιαν  είναι  τά  λείποντα,  έπί  (al.  περί)  τού 
Πατρος,  ούτως  ήγουν  άλλά  έλλείπειν  τό  περ,  ινα  τδ 
ώς  αντί  τού  δτι  λαμβάνοιτο.  Vers.  6,  a fln.  φαίη  δ’ 
& τις.  Τού  Φωτίου  αύτη  ή λύσις,  Μ.  Μ.  et  Η.  St.  2. 

Pag.  633,  vers.  15,  Η.  St.  2,  περινοίας  αύτύθεν 
παραληρειν.  Yers.  17,  idem  πληθύεσθαι.  Ver·.  6>  a 
Ito.  ήμετερος  εΤ.  jpsoe,  V,  13. 

Pag.  636,  vers.  11,  κατά  μέν  ούν  τδ,  Η.  St.  2. 
VfiTs.  19,  συνήψεν  έαυτώ,  idem.  Yers.  30,  είς  δ έπι- 
•δμούσιν.  I Petl^  I,  12  Yers.  35,  ώς  άγγέλους. 
LUC.  XX,  86.  Yers.  4»  a fln.  τδν  μέν  πρεσβοτερ ον. 
f.  victo  Bonit.  Chi  vadat,  etc  τδν  άσωτον. 
637^ver?,  ΪΙ,  χαφειν.  Lgc  χν,  10.  Ver?.^ 


δ τών  μαθ.  κορυφαίος.  Si  D.  Petrus  intelligii.  est 
μνημονικδν  άμαρτημα ; c-x stat  enim  locus  Epist.  ad 
hom.  XIV,  9.  Vers.  35,  τοις  έν  φυλακή,  i Petr.  DI, 
19.  Yers.  39,  διχοτομηθέντες  τού  πνεύματος.  Luc. 
ΧΠ,  46  ; viittb.  xxtv,  51.  Sanctum  Maximum  et 
Nicetam  eodem  accipere  sensu  loca  illa  evangeli- 
starum,  alibi  a me  indicatum  est.Vers.  46,  I.  κατα- 
χθονίων τάγμα.  Ούτω.  Yers.  ultimo,  Παύλος. 
I Cor.  m. 

Pag.  640,  vers.  5,  H.  St.  2,  καήσεται. 

Pag.  641,  vers.  8,  a fln.  H.  St  2,  άρίστους,  λο- 
γάδας. 

Pag.  644,  vers.  7,  H.  St.  2,  τουτέστιν,  άπαν  τδ 
άνθρ.  Vers.  eodem,  άμαρτωλούς.  Matth.  IX,  13. 

Pag.  646,  vers.  32,  al.  καταδύονται. 

Pag.  648,  vers.  ΕΙρήνην  τήν  έμήν.  JoaO.  XIV, 
27.  Vers.  11,  φησί.  Philipjp.  iv,  7.  Vers.  13.  δικαιω- 
•θέντες.  Rom.  V,  l.^Vers.  23,  ούκ  ήλθον.  Matth.  X, 
34.  Vers.  25,  εσεσθε  μισούμενοι.  Mare.  xiu. 
Yers.  45,  Ώσηέ,  n,  19.  Yers.  38,  χούς.  Psal.  Giu, 

14.  Yers.  7,  a fln.  Job.  x,  9. 

Pag.  649,  vers.  1,  μέσον  θανάτου  καί  άθανασίας. 
Naz.  tn  Natal.  Christi , μέσον  μεγέθους  καί  ταπει- 
νύτητος.  Vide  Thenph.  lib.  11  Contra  Autolycum. 
Yers.  5,  Δαβίδ.  Psal.  CII  20.  Veis.  37.  ΟΤδα  γάρ 
δτι  οδκ.  Rom.  vn,  18.  V^rs.  3,  a fln.  βασανιστήν. 
MaUh.  vili,  29.  Vers.  ult.  φρίσσουσι.  Jacob.  Π,  19. 

Pag.  652,  vers.  1,  τδν  αέν  Χριστ.  οϊδα.  Act.  XIX, 

15.  Vers.  8,  ένεκαίνισεν.  H*  br.  x 20. 

Pag.  656,  vers.  52,  H.  St.  2,  ναί  δή  και  κάθ- 
θαρσιν. 

Pag.  661,  vers.  4,  Η.  St.  2,  Διοδώρου.  Vers.  32, 
Διύδωρος.  Imo  Θεύδωρος  1.  C.  nisi  etiam  ante  Διο- 
δώρου  verior  sit  lectio.  Vers.  40,  Περί  ειμαρμένης, 
Ό τών  ούρανίων,  φασίν,  έπεσκεμμένος  τήν  κινκσιν, 
τδν  τε  ζωοφδρον  κύκλον,  καί  τά  εν  αύτψ  ουοκαίδεκα 
τμήματα,^  τη  περιγραοή  τών  ένθεωρουμένων  ζω- 
δίων δ*  ίσου  άπ^  αλληλων  διεστηκδτα  * έκάστου  τε 
τών  άστρων  τήν 
έαυτών  έκαστον 
οδος  αυτών  έκ  · 


ιράσι 

εργάζεται  ; τής  κατά  δύναμιν  έκάστου  αύτών  Ιδιδτη- 
τοί  \ε  τψ  ποοσεγγισμφ  πρδς  έτέραν,  καί 

άποκριθείσης  διά  τής  αποστασεως.  Τι  τε  πάλιν  ή τού 
κατωτέρου  όπδβασις  έργάζεται  ; καί  τί  ή τού  δπερ- 
κειμένου  κατά  τήν  πάροδον  εκλειψις,  καί  πάλιν 
άποκατάστασις  ; δ τε  ποικίλος  συν  ιόντων  τε  καί  άφ- 
ι στα  μένω  ν σχηματισμδς,  έν  τριγώνοις  ή σκαληνοις 
καταγραοό μένος  σχήμασιν  · ή καί  άλλο  τι  τών  κατά 
γεωμετρίαν  θεωρουμένων  σχημάτων  άποτελών.  *0 
ταύτα,  φασί,  καί  τά  τοιαύτα  κατανοήσας,  etWcat 
τής  ειμαρμένης  τδ  σημαινδμενον,  δτι  τδ  είρμψ  τινι 
άπαραοάτψ  κατά  τήν  ποιάν  συμπλοκήν  τών  αστέρων 
άναγκαίως  άποτελουμενον,  τφ  δνδματι  τής  είμαρ- 

βένης  διερμηνεύεται.  Gregor.  Nyssen.  E marg.  cod. 
ax.  Marg.  Vers.  42,  al.  άγένντιτον. 

Pag.  664,  Vers.  18.  φθοράν,  al.  φοράν. 

..  P»g  665.  vers.  1,  H.  Sl.  2,  οίκους  άλλους  άλλοις. 
Vers.  ul:.  H St.  2,  τοδχειν. 

Pag.  669,  vers.  10,  a fln.  al.'  άλληλοις  χαίροντα 
τών  ζωδ. 

Pag.  681,  vers  8,  καταπίπτουσα  παρ’  ήλικιών.1.8. 
At  solus  Η St.  codex  hic  a rictetis  discrepat,  io  quo 
sic  legitur  : Καταπίπτουσα  γάρ,  ήλικιών  μιφίας  δια- 
φοράς μυρίαις  γενέσεσι  διοικουμένας  άναιρει,  φθορφ. 
Yers.  13,  al.  πάλιν  ή τής.  vers.  22.  συζυγιών.  Supr. 
γεγαμηκδτων.  Vers.  84,  μάγνης.  Μαγνήτις,  et  μά- 
ννησσα  Naz.  Carm.  et  δ μαγνίτης,  Dioscor.Yers.37, 
δίκταμος.  Η.  St.  δίκταμνος,  itaque  Eplphan.  qui 

Sartum  illa  Juvari  scribit  initio  disputationis  contra 
Doctos  Vers.  45,  ε!ς  πολλά  χρώματα.  ’Δπάση 
χοοιφ  πλήν  τού  λουκού  συναφομοιουται,  Plut·  Y©W· 
48,  κάν  άλλο  τι  τοιούτον,  ΒΓ.  St.  2.  vers.  60ι  Se- 
λευκ  ίς.  Basii.  Μ.  hom.  8.  ίρ  Hexaem.  et  pag.  158, 
In  Asceu  Σελευκιάς.  Zosimo  lib.  i,  vers.  '9,n  fln. 
άλλοις.  OTov  ταΤς  ννκτερίσι.  Yers.  7,  a fln.  H.  St.  ή 
έτέρφ  θανάσιμος. 


403  DAVIDIS  HOESCHELII  NOTJ!  404 


Pag.  584,  vers.  15,  που  έπτά  ol  1.  S.Vers.  49,  Η. 
St.  ουκ  αδτδ  τούτο  πάλιν. 

Pag.  685,  vers.  87,  το ις  πτεροις  φδειν  -^όν  κύκ- 
νον. Dio  Chrysost.  orat.  33,  Pisides  in  Cosmurgia, 
vers.  1170,  Nazianseni  loca,  eadem  de  re,  notis  ad 
hieroglyph.  Horapollmis  inserui.  Vers.  39,  al.ipa. 
Vers.  3,  a fiu.  ϊσ.  πρώτο ις  ίούλοις,  prima  lanugine, 
I.  S.  Vers.  penult.  xv  είς  πέντε  καί  ξ'.  idem. 

Pag.  688,  vers.  3,  a fine  Ίσ.  δρόμ ος  καί  προς 
άπαράβατον  τής  Ανάγκης  1.  S.  ibid.  Η.  St.  άνάγκη 
et  άπαράβατον  cum  nota  mendi. 

Pag.  689,  vers.  6,  προάγουσα,  cod.  V.  H.  St.  I.S. 
vers.  9,  a fln.  locus  in  cod.  H.  Slephani  sic  distin- 
guitur, έκαστος  γάρ  τούτων  ίδίαις  ένεργείαις  τά 
ταύτης  άνακόπτων  ές  ών  φασιν  έπιδείκνυται  Αποτε- 
λέσματα. Scholion,  δ'ρα  δπως  άπδ  τής  των  Ιουδαίων 
διαγωγής  έλεγχε ι τήν  είμαρμένην. 

Pag.  692.  Vers.  12,  το  δέ  γε  ήμέτερον.  Σημείωσαι 
προ  πόσων  έτών  ταύτα  συνεγράφησαν.  Vers.  17,  I. 
S.  legit,  ειί  δέ  τδ  τής  εδσ.  μετερύθμισε  βίον  οό  τ. 
π.  μεθιστάμενον,  α.  τ.  ω.  καί  πρ.  οίκούν  τά  καί 
vers.  26,  Πέρσαι.  Προ  Μακεδόνων,  τά  Περσών  Ιν 
εδτυχίαι  ήν,  etC.  Pbilo.  lib.  wOct  άτρεπτον  τδ  θειον 
extremo,  et  lib.  Περί  Ιωσήφ,  vers.  eod.  προς  Μα- 
κεδ.  Η.  St.  ώς.  Vers.  37,  καί  ώς  τά.  Η.  St.  vers.  6, 
a fin.  Ουαλεντινιανους  I.  S.  Vers.  5,  a fln,et  p.  seq. 

, vers.  7,  έν  ήμιν.  In  nostra  potestate  est,  Epicteto 
h>’  ήαΤν,  que  etiam  modo  hic  legit  I.  S.  vers.  26, 
θεός  άγνοηθή  I.  S. 

Pag.  693,  vers.  42,  καταψεύδεσθε  idem.  Vers.  44, 
κατ’  αότής  H.  St.  et  I.  S.  Vers.  49,  ai.  κατ’  αυτούς. 
I.  S.  κατ’  έαυτής.  Vers.  9,  a fln.  άπδ  γενέσεως  αδ- 
τοΤς.  Aut  τδ  αύτοις  abundat,  aut  deesl  τά  συμβησό- 
μενα,  aut  simile,  sed  notius^  videtur  abundare  τδ 
αδτοΤς  I.  S.  Vers.  8,  8 fin.  άπδ  ταύτης  άπειλούμ.  Μ. 
Μ.  al.  άπδ  ταύτης  αδτής  άπειλούμ. 

Pag.  696,  vers.  9,  St  πράττει  (ούτε  γάρ  τ.  α.  ε.  μ. 
ου.  τ.  κ.  π.  ε*σπραξις)  ώ πώς  I.  S.  Vers.  11,  Η.  St. 
δ πώς  ούκ  &ν  είη  βλως  ήμών  συγχέον  καί  άνατρέ- 
πον  τδν  βίον.  Vers.  13,  όξυνόντων  αναιδέστερος  I.  S. 
Vers.  6,  a fin.  τδ  παρακελεύει  in  cod.  Η.  St.  nota- 
tur ut  suspectum. 

Pag.  697,  Vers.  29,  άλλ*  οδκ  Αναγκαστικόν.  Philo, 
τοις  κατ’  ούρανδν  έκγόνοις  δ θεδς  ουνάμεις  μίν  2δω- 
κεν,  οδ  μήν  αδτοκρατεΤς*  Vers.  37,  πρδς  δέ.  Η.  St. 
ώς  δέ.  Vers.  44,  τδν  Βϊ  ώς  μίν  τήν  idem.  Vers.  45, 
ώς  τδν. 

Pag.  700,  vers.  35,  κατισχύουσι  Η.  St.  I.  S. 

Pag.  701,  vers.  14,  είς  σημεία.  Gen.  ι,  14.  Vers. 
16,  τα  έπι  'Ιησού  του  Ναύή.  Josuae  X,  13.  Vers.  17, 
τά  έπί  Έζεκίου.  IV  Reg.  XX,  9.  Vers.  18.  τά  έπί 
του  Δεσποτικού  πάθους.  Matlb.  XXVII,  45.  ΥΘΓ8.  20, 
1.  τους  άπδ  Βαρδισάνους.  Idem  puto  luisse  mendum 
superius,  estque  in  cod.  V.  et  B.  Βαρδισάνης  δέ  τις 
Σύρος  διαλεκτικώτατος  καί  σοφός  ήν,  ώστε  θαυμά- 
ζεσθαι  αδτού  πρδς  του  Άντωνίνου  τδν  κατά  ειμαρ- 
μένης λόγον,  Cedrenus  qui  alterius,  in  Phrygia 
haeretici,  Bardisanis,  ibidem  meminit.  Theodore- 
tU8,  lib.  11,  De  Hotret.  Βαρδησάνους  κατά  ειμαρμέ- 
νης λόγους,  et  alia  ejus  scripta,  quae  ex  Syrorum 
lingua  in  Graeam  fuerint  conversa,  se  legisse 
scribit.  Vers.  25,  Ήσαίαν.  cap.  47,  vers.  9,  12. 

* Vers.  28,  Ιερεμίαν),  can.  10,  2.  Vers.  43,  lectio 
marginis  I.  S.  magis  placet.  Vers.  penult.  πρδς  ε8- 
ρεσιν  θησαυρού,  διά  τδν  θησαυρόν.  I.  S. 

Pag.  704,  vers.  17,  μή  Ινα  των  πολλών.  Idem 
scribunt  Basii.  M.et  Greg.  Nyssen.  homiliis  in  Nat. 
Christi.  Vers.  18,  Μέμνονος.  Editum  seorsim  ab  fi. 
St.  ann.  1557.  Recusum  anno  1594  partim  cum 
ejusdem  H.  St.  partim  cum  Laur.  Rhodomani  in- 
terpretatione. 

. Pag.  705,  vers.  42.  έδηλήσατο.  Notatur  in  cod. 
A.  S.  tanquam  vitiosum,  aut  fortassis  ideo,  quod 
ποιητικώτερον  videatur  .Utitur  illo  ssepiuscule  Theo- 
critus, itemque  Apollinarius  Psalm.  xx,  10,  vers. 
^enult.  χρόνον  οδ  «ολύν  τελευτή  I.  S.  vel  έτελεότησ» 
SU 


Pag.  708,  vers.  3,  τδ  δπηρετούμενον.  Id  est,  ol 
δπηρεται,  ut  ληστήριον,  ol  λησταί,  θεραπεία,  οί  θε- 
ράποντες Lucian.  Vers.  50,  θυμελικούς.  θυμελικοί, 
οί  έν  δπο^φίσει  τήν  τέχνην  έπιδεικνύμενοι,  Suid. 

Pag.  709,  vers.  17,  τών  βλων  έπιστατούντες,  I. 
S.  Vers.  32,  τδ  έαυτόν  videiur  I.  S.  redundare. 
Vers.  28,  Όξάθρου.  Strabo  Όξυάθρου.  Arrian.  et 
Diod.  S.  Όξυάρτου,  Vers.  6,  a fln,  καί  τδ  τυράννου 
άπαξιώσας  I.  S.  Vers.  ult.  διαπειρόμενος  H.  St.  2. 

Pag.  712,  vers.  30,  πόλη#  "Αμαστριν.  Strabo  lib. 
XII.  Vers.  32,  cod.  B.  H.  St.  et  I.  S.  κατά  Γετών. 
ibid.  cod.  B.  Μ.  Μ.  H.  St.  Λυσιμάχψ  στρατευόμ. 
I.  S.  συστρατευό μένος.  Vers.  46,  δια  γε  την  συνά- 
φειαν I.  S.  διά  την  συνάφ.  Η.  St. 

Pag.  713,  vers.  28.  Ηράκλειτον.  Eum  Ήρακλεί- 
δην  vocat  pag.  seq.  S.  Vers.  37,  τδν  Κεραυ- 
νόν. Plutarcbus  unum  ex  Clearcbi  filiis  Ceraunum 
a patre  nuncupatum  scribit  : Κλέαρχος  Έρακλείας 
τύραννος  γενόμενος,  σκήπτρον  έοόρει  καί  τών  υΙών 
Ινα  Κεραυνόν  ώνόμασε.  Vers.  ο4,  αύτψ.  Η.  St. 
αδτού. 

Pag.  716,  vers.  26,  1.  'Ηρακλής  κάβρων  Η.  St. 
I.  S.  Eadem  dictio  fuit  in  vita  Pyrrhi  apud  Plutar- 
chum  etiam  corrupta,  Αί  μίν  (inquit  ibi  Lacon. έσσί 
τύ  γε  θεδς,  οδδέν  μή  πάθωμεν,  ου  γάρ  άδικεύμεν  · 
αί  Βϊ  άνθρωπος,  Ισσεται  καί  σεύ  κάβρων  άλλος,  ρΓΟ 

?[uo  in  libris  ante  hac  editis  legebatur  πευκαρπών. 
ta  idem  Plut.  in  ApophthegmaX.  Laconicis , El  μέν 
θέος  έστιν,  ού  Φοβούμενα  τούτον,  ούδέν  γάρ  άδικού- 
μεν  * εΐ  δέ  άνθρωπος,  ούχ  ήμών  γε  κρείσων.  NotUS 
est  et  ille  versiculus  apud  eumdem  Plutarch.  tri- 
bus in  locis.  "Αμμες  δέ  ν'  έσσόμεθα  πολλψ  κάβ- 
ρονες.  Hesychius  τψ  καβρος  etiam  significationem 
τού  Ισχυρού  inter  alias  tribuit  (unde  1 Esdr.  v,  47, 
βρώματα  καί  ποτά  καβρά  pro  Aldino  κάβρα  legerem, 
nisi'  editio  Romana  ibi  καί  χάβρα  haberet)  inde 
χαββόθεν  apud  Damascium  in  vita  Isidor i,  idem 
quod  άπδ  τού  κρείττονος  Suida  interprete.Vers.seq. 
Ισχυρότερος.  Κάβρων  δωριστί  δ κρείττων,  Suld. 
Vers.  3ο,  εί  μηδένα  ών  I.  S.  Vers.  ult.  αύτδν  είς 
τήν  Αίγυπτον. 

Pag.  717,  vers.  2,  έβελτίουν  cod.  V.  et  Η.  St. 
quam  lectionem  I.  S.  probat.  Vers.  15,  δκτήρης 
vers.  18,  H.  St.  έκατόνστοιχον.  I.  S.  έκατόνστοιχοι. 
vel  Ικατονστοιχεί. 

Pag.  720,  vers.  34.  cod.  V.  et  H.  St.  άπρακτος 
quod  I.  S.  magis  probatur.  Vers.  ult.  H.  St.  2,  et 
cod.  B.  Λέων  νώριος  cod.  V.  et  Μ.  Μ.  Λεωνώριος. 
Strabo  lib.  X,  Λεονόριος. 

Pau.  721 , vers.  15.  τοωγμούς.  Strabo,  lib.  IV  et 
xii.  Appianus  Syriaca  historia  edit,  et  ms.  Aug.  et 
Stephaous,  De  Urb.  τρόκμους  : hic  etiam  τροκμη- 
νους  appellatos  scribit.  Vers.  16,  τολοστοοογίους. 
Strabo,  lib.  IV.  Τολιστοβογίους,  lib.  XII.  Τολιστοβώ- 
γους.  et  Τολιστοβωγίους,  Appianus  Τολιστοβίους, 
Ibid.  vers.  eod.  Τεκτόσαγες.  Strabo  lib.  ΧΠ,Τεκτοσά- 
γες  (ut  mss.  omnes  Photii  quibus  sumus  nos  usi) 
et  Τεκτόσαγες  eadem  pag.  Appianus  Τεκτοσάγαι, 
Stephanus  utrumque  de  quibus  populis  eorumque 
varia  nomenclatione  ut  nobilissim.  Marcus  Velse- 
rus  haec  observavit,  sic  εύστόχως  isti  unde  nomen 
sortiti  sint  docet  ea  historia,  quam  doctissimi  qui- 
que reipub.  litterariae  diutius  deberi  nolint,  Vers. 
32,  σπαρτών,  τών  κατά  τάς  Θήβας  άναδοθέντων  £χ 
τών  δρακόντειων  ήδόντων,  ών  καί  Εύριπίδης  μέμνη- 
ται.  Scholiast.  Pind.  ad  oden  7.  Isthm.  De  iisdem 
Dio  Cbrysostom.  orat.  23.  Pbilo,  lib.  Περί  Αφθαρ- 
σίας κόσμου,  Lucian.  PhUopseude  et  lib.  Περί 
όρχήσεως,  Photius  deniqui  supra.  Vers.  32,  Kd- 
λαντον.  Lectio  marginis  ex  cod.  H.  St.  Vers.6,a  fin .. 
Τόμεως.  Ejus  rectus  casus  est  Τόμις,  quae  et  το- 
μευς  dicitur,  a conditore  Tomo,  cujus  nummus 
aereus  Byzantio  allatus  exstat  apud  eumdem  M· 
Velserum.  parte  adversa  ipsius  Tomi  imagine  at 
inscriptione  TOMOC  KTICTHC,  aversa  Hercule 
stante  et  litteris  TOMEITQN  insignis.  Quod  in  Ovi- 
diani etiam  exsilii  memoriam  visum  annotare. 


405 


AD  BIBLIOTHECAM  PHOTII. 


406 


Steph.  Deurb.  6 πολίτης,  Τομίτης  * καί  Το  μ (τις, 
τό  θηλυκόν  * ώφειλε  δέ,  ώς  άταρνείτης,  διά  διφθόγ- 
γου γράφεσθαι,  scii.  Τομείτης.  Vers.  ultimo,  καί 
Απρακτος  I.  S.  Vers.  29,  cod.  V,  et  Μ.  Μ.  έτάζε- 
τάι. 

Pag.  724,  vers.  8.  πρός  τώ  nas.  et  St  Vers.  15, 
▼οχ  θάρρους  abundat.  I.  S.  Vers.  24,  τήν  Ήρά- 
κλειαν.  Η.  St.  2,  Γαλάτειαν.  Vers.  31,  cod.  Β.  Η. 
St  et  Μ.  Μ.Άριοβαρζάνην.  Vers.  49,  Άρτάβας.  Άρ- 
τάβη,  μέτρον  μηδικόν  σίτου,  'Αττικός  μέδιμνος,  Ηβ-1 
sycb.  Isa . ν,  10 ; Dan.  χιν,  3.  Vers.  8,  a nn.  H.  St. 
2,  έμβολήν  et  γένος. 

Peg.  725,  Ters.  12,  H.  St.  2,  Σκηπίων i,  per  η, 
quo  modo  in  Appiani  cod.  ms.  August.  apud  Suid. 
et  alios.  Pag.  15,  1.  Ίονίου  ; ?ers.  19,  κατ’  αύτού  I. 
S.  Vers.  20,  vox  πρός  abundat  I.  S.  Vers.  28,  φι- 
λοφρόνου  μέν  H.  St.  2.  φιλοφρονούμενοι  quod  in  φι- 
λοβρονουμένης  mutari  posse,  H.  St.  existimavit. 
Vers.  29,  Αίμυλίου  H.  St.  Vers.  43  et  47,  Σκηπίων 
cod.  Y.  et  B. 

Pag.728.vers.  9,  τψ  πολέμψ.  Articulus  τψ  abun- 
dat l.  S.  Vers.  44  πιλιγρούς  cod.  Y.  H.  St.  πιλι- 
γνούςοού.  B.  A.  S.  Μ.  Μ.  H.  St.  2,  πελιγνούς, Strabo 
lib.  v,  45,  Μαρουκίνους.  Sic  ex  Strabone  correxi, 
mss.  omnes  Μαογουκίνους.  Ptolem.  Μαρουκηνους. 
Yers.  eod.  έθνη  δε.  Attende  hominis  Graeculi  άγεω- 
γραφησίαν,  1.  S.  Vers.  46,  al.  δυσί  τετρήρεσι.  Vers. 
4,  a fio.  Άριαράτψ  H.  St. 

Pag.  729,  vers.  13,  τής  γάρ  έν  τη  'Ρώμη  συγκλή- 
του τον  Ικ  Νικομήδους  Νύσην  I.  S. 

Pag.  732,  vers.  4.  Άμφίπολιν.  Έστιν  ή Χρυσόπο- 
λις,  η κατά  τήν  'Ρεντίνην  διακειμένη,  Scbolion  ad 
marg.  cod.  H.  St.  et  Μ.  M.  Yers.  10,  H.  St.  Λουκίν- 
σιον.  I.  S.  Αούκιον.  Vers.  18  πυρά  Πυρά  Η.  St.  et 

I.  S.  Vers.  34,  έν  τη  πατρίδι.  Praepositio  videtur 
abundare  I.  S.  Yers.  38,  al.  φρονούντα.  Yers.  eod. 
τη  συγκλήτψ.  Hec  abundant  I.  S.  Yers.  39,  τήν 
πρός  αυτόν.  Articulus  τήν  abundat.  I.  S.  notatur  et 
in  cod.  H.  St. 

Pag.  733,  vers.  15,  δβριν  άποτίση  I.  S.  Yers.  24, 
xal  Βιθυνών  δί.  Copula  καί  abundat ; I.  S.  Yers.  48, 
al.  Μουρίνας.  Yers.  ultimo,  είς  δκνον  ή μάχη.  Illa  η 
μάχη  abundat  I.  S. 

Pag.  736,  vers.  11,  τψ  Μιθάρου,  aut  Μιθάρεω  1. 
S.  Vers.  44,  al.  Χαλκηδόνα.ΥβΓβ.  16,  1.  δύοχιλιάδος 
(nam  et  in  tribus  mss.  β.)  έπί  τοις  μυρίοις  Γ.  S.  vel 
οισχιλίους  cum  Η.  St. 

Pag.  737,  vers.  5,  μυριάδοςΟΟά.  B.  2,  7σ.  μυοιά- 
δας.  Vers.  10,  Ιρμαιον.  'Απροσδόκητον  κέρδος, 
Suid.  Plato  Phaedone,  Ιρμαιον  δν  ήν  τοΤς  κακοις 
άποθανουσι.  Philo,  τούτοις  Ιρμαιον  ήν  ή φυγή.  Vers. 

II,  cod.  V.  δπέβαλεν.  Vers.  47,  αυτή  δΐ  Κίε- 
οος.  Vide  supra  727.  vers.  37,  et  infra  745,vers.ll. 
Vers.  6,  a fin.  άποκλίνοντα.  Hinc  suspicatur  H.  St. 
pag.  hujus  vers.  11,  legi  posse  πρόσκλισιν.  Yers. 
penult.  idem  H.  St.  legit  γέγονε. 

Pag.  740,  vera.  35,  αδτόν  Ισ.  αύτού  H.  St.  Vers. 
47,  L cum  H.  St.  καί  έν  ταύτη  vel  κάν  ταύτη.  Vers. 
19, ante  πολύτροποι  particulam  έπεί  ponendam  idem 
H.  St.  existimat. 

P.  741,  vers.  48,  καβήρων.  Plut.  in  Vtia  Luculli , 
όλίγων  δ’  ήμερων  όδός  είς  'Αρμενίαν  έκ  καβείρων, 
pag.  165,  Aldinae  edit,  per  ει,  neque  aliter  Strabo 
Iib.  xn,quem  vide. Yera.  eod.  αύτάς.  "ΐσ.  αύτφ,  etc., 
δρμή  γέγονε,  καί  ήλω.  YerS.  4,  a fin.  αότός  δΐ  έπι 
Καβ.  Τσ.  αότός  δέ  εύθύ  Καβ.  Η.  St. 

Pag.  745,  vera.  11.  Χελώνη.  Diod.  Sicul.  iib.  u, 
πετροβόλο  i γάρ,  ή χελώνα ι.  Καί  inserit  Sold.  χω- 
στρίδες,  ή κριοί  πρός  άνατροπήν  μεμηχανημίνοι 
τειχών,  ete.  Vera.  15,  ό κριός.  Κριού  descriptio  apud 
Proeopium  Iib.  i Y De  bello  Gottk.e st  hec, : Κριόν  γάρ 
αύτοσχεδιάζουσιν  ol  σάβειροι  ούτοι,  ούχ  ώσπερ  ειώ- 
θει,  Αλλά  καινουργήσαντες  Ιτέρψ  τφ  τροπφ  * ού  γάρ 
δοκοός  εις  τήν  μηχανήν  ταύτην,οόκ  όρυά^,οόκ  έγκαρ- 
νία^.  έμβέβληνται,  Αλλά  όάοδους  παχέιας  τινας  ες 
άλλήλας  ξυνδέοντες,  καί  αυτάς  Αντί  των  δοκών  παν· 
«αχοθι  έναρμοσάμενοι  · βύρσαις  τε  τήν  μηχανήν  κα- 


λύψαντες  δλην,  τό  του  κριού  διεσώσαντο  σχήμα  μίαν 
δοκόν  μόνην,  ήπερ  ε?θ ισται  κατά  μέσην  τήν  μηχα- 


_ , εμελλε  συχνά  κατα  του  περιβο 
έμβάλλεσθαι*  ουτω  δέ  κουφήν  τήν  μηχανήν  άπειργά- 
σαντο,  ώστε  ούκ  ετι  αύτήν  πρός  Ανδρών  τών  ενοον 
δντων  έφέλκεσθαι  ή διωθεισθαι  άναγκαΤον  έγίνετο  \ 
άλλ*  Ανδρες  μ',  ο7  καί  τήν  δοκόν  άνασύρειν  τε  κ»ί 
κατά  του  περιβόλου  έμβάλλεσθαι  Ιμελλον,  Ινδόν  της 
μηχανής  δντες,  καί  δπό  τών  βυρσών  καλυπτόμενοι, 
Ιφερον  τόν  κριόν  έπί  τών  ώμων  οόδενί  πόνψ.  ΘΧ 
cod.  ms.  Bavar.  Vers.  30,  έμπρακτος.  in  cod.  H. 
St.  nota  lectionis  suspectae  apponitur.  "Απρακτος 
έπανήλθεν.  rebus  infectis  rediit,  Herodian.  Yers.  39, 
cod.  B.  et  Μ.  Μ.  άθύμως  quod  non  potest  habere 
locum,  nisi  addatur  verbum  εχειν.  Yera.  41,  cod. 
B.  2,  7σ·  κατά  τάχος. 

Pag.  748,  vers.  8,  vel  ώστε  legendum,  vel  ώς 

^pt  όγδοήκ.  H.  St.  Vers.  20,  άνταλλάξασθαι, 

. Vers.  35,  κάκείνψ  I.  S.  Vere.  44,  έσκηνικεύετο 
per  iota.  Nam  σκηνικοί  et  δποκριταί  idem  I.  S. 

Pag.  749,  vers.  12, 1.  άφηρημένον  I.  S.  vel  Αφη- 
ρημένοι.  Vers.  3,  διηρπασμένον.  Notetur  genus  80Γ- 
monis,  participium  masc.  substantivo  neutrius  ge- 
neris subjectum,  quo  resDicitur  ad  sexum  qui  sub- 
intelligitur,  ut  supra  589.  Vers.  48.  τό  ήμέτερον 
γένος,  πίπτοντες.  δαιμόνιον  γένος,  αυτός  [8C.  6 δαί- 
μων] Ρ.  649,  vers.  24.  Tale  est  illud  poetae,  Κλαΰθι, 
τέκος  λεύσσουσα.  Vers.  21,  Τϊον.  Τήϊον  Straboni 
lib.  xi  I.  Yers.  22,  αυτόν  τάς  πόλεις  Η.  St.  I.  S. 
Vers.  29,  τήν  έπι  της  I.  S.  Vers.  10,  a fin.  τά 
τενάγη.  Τά  νεκρά  πελάγη  φησί.  Schol.  ad  marg.  Η. 
St.  et  Μ.  Μ. 

Pag.  752,  vers.  37,  Λαζούς.  De  bis  populis  Pro- 
copius,  lib.  iv  De  Gottk.  cum  alia,  tum  haec ^scribit, 
Τών  Λαζών  o\  πλείστοι  άνήκεστα  πρός  τών  *Ρ«υ- 
μαίων  στρατιωτών  δεινά  πάσχοντες,  καί  διαωερόντως 
τοις  Αρχουσι  τού  στρατού  αχθόμενοι,  έαήδιζον  έκ 
τού  έπίτΛε  ιστόν  · ού  τά  Περσών  άσπαζόμενοι,  άλλ* 
αύτοός  άπαλλαξείοντες  της  'Ρωμαίων  άρχής,  καί  τών 
δυσχερών,  τά  τέως  ιιή  παρόντα  αίρούμενοι.  ΥθΓβ.  6, 
a fin.  al.  Άριοβαρζάνην. 

Pag.  753,  vers  40.  αύτφ,  ώς  καί  μάλλον  ά.  εί.  τ. 
π.  ό.  π.  δυναμένφ  I.  S.  ΥβΓ5.  41,  al.  Φραάτην. 

Pag.  760,  vers.  6,  έν  τφ  τόμφ  Αέοντος.  Nomelt 
epistola,  qua  exstat  Grace  et  Latine,  vide  infra, 
p.  773,  vers.  33,  885.  Yers.  1,  et  Leontii  lib.  De 
aeffis.  Yers.  7,  a fin.  τον  άπό  Ναζαρέθ.  Τόν  Ναζω- 
ραίον Act.  ii,  32.  Nota  sententiam  hic  exprimi, non 
ipsa  verba  D.  Petri  afferri.  Yers.  3,  a nn.  παραν- 
γελλει.  Act.  xvn,  31.  Vers.  ult.  φησίν.  Hebr.  v,  7. 

Pag.  761,  vers.  7.  οδτωγε  τηςΗ.  St.  ΥβΓ8.  32, 
Αλικαρνασσού  H.  St.  Yers.  penultimo,  'Ακέφαλοι 
έλέγοντο,  διότι  τφ  πατριάρχη  αυτών  μή  άκολουθή- 
σαντες,  καθ'  Ιαυτους  έκοινώνουν,  Leontius,  De 
teetie. 

Pag.  764,  Vers.  7,  τών  συκοφαντουμένων  πρώτον 

Ϊυλάττει  γάρ  Η.  8t.  ΥβΓ8.  25,  ένενόησε  ταύτά  ποτέ 
I.  81.  Yers.  28, 1.  ?χη  Η.  St.  I.  S.  Vers.  33,  I.  ή 
φησιν  · έν  δσψ  τά  Η.  St.  COd.  Β.  Μ.  Μ.  ΥθΓ8.  47, 
Ικατέρα  μορφή  Η-  St. 

Pag.  765,  vers.  13,  έν  τοΤς  παρ'  ήμών.  Praposi- 
tlO  παρά  abundat ; sic  vers.  363  έν  τοις  Ιαυτού,  καί 
^ος  έν  τοΤς  ήμών.  I.  S. 

Pag.  768,  vers.  5,  a fin.  βάλλεται  H.  St. 

Pan.  769,  vers.  13  διεπράξατο,  H.  St.  Vers.  47, 
cod.  Y.  et  H.  St.  πρός  όλίγον.ΥβΓ8.  9,  a fin.  αύτοις  ή 
Ινωσις  C.  B.  H.  St.  Μ.  M.  Yers.  7,  a fin.  H.  St, 
έμεθόδευσε.  Yers.  6,  a fin.  καί  ώς  κατά  μηδεμίαν. 
Mire  impeditus  ordo  verborum,  qui  ita  expe- 
diendus, ac  Sl  dixisset,  καί  είς  τήν  συμπεφυρμένην 
Ασέβειαν  ποιείται  τόν  Ιλεγχδν,  ώς  κατά  μηδεμίαν 
τών  τριών  προήλθον  αύτοΤς  αΐ  τών  Ακηράτων  αυτοίς 
δυσσεέημάτων  σπονδαί.  I.  S. 

P.g.  772.  vers.  2.  olxovou(«c«  i ip$6t  I.  S. 
van.  80,  Μ τφ  8ιην»χί<,  I.  S.  Ver*.  18,  (Mjmj, 


403  DAVIDIS  HOESCHBLII  NOTJ! 


404 


Pag.  584,  vers.  15,  που  έπτά  ol  I.  S.  Vers.  49,  H. 
St.  ουκ  αδτδ  τούτο  πάλιν.  ν t 

Pag.  685,  vers.  87,  τοις  πτεροΐς  φδειν  τ,δν  κύκ- 
νον. βίο  Chrysost.  oral.  33,  Pisides  in  Cosmurgia , 
vers.  1170,  Naxianxeni  loca,  eadem  de  re,  notis  ad 
hieroglyph.  Horapollmis  inserui.  Vers.  39,  al.apa. 
Vers.  3,  a fin.  ΐσ.  πρώτοις  ίούλοις,  prima  lanugine, 
I.  s.  Vers.  penuh.  ίσ  είς  πέντε  και  ξ'.  idem. 

Pag.  688,  vers.  3,  a fine  Ίσ.  δρόμος  και  προς 
άπαράβατον  της  άνάγκης  1.  S.  ibid.  Η.  St.  άνάγκη 
et  άπαράβατον  cum  nota  mendi. 

Pag.  689,  Vers.  6,  προάγουσα,  cod.  V.  H.  St.  I.S. 
vers.  9,  a fin.  locus  in  cod.  B.Stephani  slcdistin· 
guttur,  έκαστος  γάρ  τούτων  Ιδίαις  ένεργείαις  τα 
ταύτης  άνακόπτων  Ιξ  ών  φασιν  έπιδείκνυται  άποτε- 
λέσματα.  Scholion,  δ'ρα  δπως  άπδ  τής  των  Ιουδαίων 
διαγωγής  έλέγχει  την  είμαρμένην. 

Pag.  692.  Vers.  12,  το  δέ  γε  ήμέτερον.  Σημείωσαι 
ιτρό  πόσων  έτών  ταύτα  συνεγράφησαν.  Vers.  17,  I. 
Si  legit,  εΙΙ  δέ  τδ  τής  εδσ.  μετερύθμισε  βίον  οό  τ. 
π.  μεθιστάμενον,  α.  τ.  ω.  καί  πρ.  οίκούν  τα  καί 
vers.  26,  Πέρσαι.  Προ  Μακεδόνων,  τα  Περσών  Ιν 
ευτυχία  ήν,  etc.  Philo,  lib.  ’Ότι  άτρεπτον  τδ  θεΤον 
extremo,  et  lib.  Περί  Ιωσήφ,  vers.  eod.  προς  Μα- 
κεδ.  Η.  St.  ώς.  Vers.  37,  καί  ώς  τά.  Η.  Sl.  vers.  6, 
a fin.  Ουαλεντινιανους  I.  S.  Vers.  5,  a fin, et  p.  seq. 
vers.  7,  έν  ήμιν.  In  nostra  potestate  est,  Epicteto 
έφ’  ήμΐν,  que  etiam  modo  hic  legit  I.  S.  vers.  26, 
θεός  άγνοηθή  I.  S.  ^ 

Pag.  693,  vers.  42,  καταψευδεσθε  idem.  Vers.  44, 
κατ’  αδτής  H.  St.  et  I.  S.  Vers.  49,  ai.  κατ’  αυτούς. 
I.  S.  κατ’  Ιαυτής.  Vers.  9,  a fin.  άπδ  γενέσεως  αύ- 
τοΤς.  Aut  τδ  αύτοΤς  abundat,  aut  deesl  τά  συμβησό- 
μενα,  aut  simile,  sed  notius  videtur  abundare  τδ 
αδτοις  I.  S.  Vers.  8,  8 fin.  άπδ  ταύτης  άπειλούμ.  Μ. 
Μ.  al.  άπδ  ταύτης  αδτής  άπειλούμ. 

Pag.  696,  vers.  9,  S πράττει  (ούτε  γάρ  τ.  α.  ε.  μ. 
ου.  τ.  κ.  π.  εΓσπραξις)  ώ πώς  1.  S.  Vers.  11»  Η.  St. 
δ πώς  οδκ  δν  εΓη  6λως  ήμών  συγχέον  καί  άνατρέ- 
itov  τδν  βίον.  Vers.  13,  όξυνόντων  άναιδέστερος  1.  S. 
Vers.  6,  a fin.  τδ  παρακελεύει  in  cod  Η.  St.  nota- 
tur  ut  suspectum.  , , _usi 

Pag.  697,  vers.  29,  άλλ'  οδκ  άνανκαστικόν.  Philo, 
χοϊς  κατ’  οδρανδν  Ικγόνοις  ό θεδς  δυνάμεις  μέν  2δω- 
χεν,  οδ  μήν  αδτοκρατείς·  Vers.  37,  πρδς  δέ.  Η.  St. 
ώς  δέ.  Vers.  44,  τδν  δΐ  ώς  μίν  τήν  idem.  Vers.  45, 
ώς  τδν.  _ 

Pag.  700,  vers.  35,  κατισχύουσι  Η.  St.  I.  S. 

Pag.  701,  vers.  14,  είς  σημεία.  Gen.  i,  14.  Vers. 
16,  τα  έπί  'Ιησού  του  Ναϋή.  Josuae  X,  13.  Vers.  17, 
τά  έπί  Έζεκίου.  IV  Reg.  XX,  9.  Vers.  18.  τά  ϊπ\ 
του  Δεσποτικού  πάθους.  Matth.  XXVII,  45.  Vers.  20, 
1.  τους  άπδ  Βαρδισάνους.  Idem  puto  fuisse  mendum 
SUperiUS,  estque  in  cod.  V.  et  B.  Βαρδισάνης  δέ  τις 
Σύρος  διαλεκτικώτατος  καί  σοφός  ήν,  ώστε  θαυμά- 
ζεσθαι  αδτού  πρδς  του  Άντωνίν ου  τδν  κατά  είμαρ- 

εένης  λόγον,  Cedrenus  qui  alterius,  in  Phrygia 
aeretici,  Bardisanis,  ibidem  meminit.  Theodore- 
tU8,  lib.  11,  De  HiBret.  Βαρδησάνους  κατά  ειμαρμέ- 
νης λόγους,  et  alia  ejus  scripta,  quae  ex  Syrorum 
lingua  in  Graecam  fuerint  conversa,  se  legisse 
scribit.  Vers.  25.  Έσαίαν.  cap.  47,  vers.  9,  12. 
* Vers.  28,  Ιερεμίαν),  cap.  10,  2.  Vers.  43,  lectio 
marginis  I.  S.  magis  placet.  Vers.  ρβηοΒ.πρδς  εδ- 
ρεσιν  θησαυρού,  διά  τδν  θησαυρόν.  I.  S. 

Pag.  704,  vers.  17,  μή  ενα  τών  πολλών.  Idem 
scribunt  Basii.  M.et  Greg.  Nyssen.  homiliisin  Nat. 
Christi.  Vers.  18,  Μ&μνονος.  Editum  seorsim  ab  H. 
St.  ann.  1557.  Recusum  anno  1594  partim  cum 
ejusdem  H.  St.  partim  cum  Laur.  Rhodomani  in- 
terpretatione. 

Pag.  705,  vers.  42.  Ιδηλήσατο.  Notatur  in  cod. 
A.  S.  tanquam  vitiosum,  aut  fortassis  ideo,  quod 
ποιητικώτερον  videatur  .Utitur  illo  sapiuscule  Theo- 
critus, itemque  Apoltinarius  Psalm.  xx,  10,  vers. 
penult.  χρόνον  οδ  πολύν  τελευτή  I.  S.  vel  έτελευτησε 
H,  St. 


Pag.  708,  vers.  3,  τδ  δπηρετούμενον.  Id  est,  ol 
δπηρεται,  Ut  ληστήριον,  ol  λησταί,  θεραπεία,  ol  θε- 
ράποντες Lucian.  Vers.  50,  θυμελικούς.  θυμελικοί, 
ol  έν  δπο^φίσει  τήν  τέχνην  έπιδεικνύμενοι,  Suid. 

Pag.  709,  vers.  17,  τών  όλων  έπιστατούντες,  I. 
S.  Vers.  32,  τδ  έαυτόν  videiur  I.  S.  redundare. 
Vers.  28,  Όξάθρου.  Strabo  Όξυάθρου.  Arrian.  et 
Diod.  S.  Όξυάρτου,  Vers.  6.  a fin,  καί  τδ  τυράννου 
άπαξιώσας  I.  S.  Vers.  ult.  διαπειρόμενος  H.  St.  2. 

Pag.  712,  vers.  30,  πόλιν  "Αμαστριν.  Strabo  lib. 
XU.  vers.  32,  cod.  B.  H.  Sl.  et  I.  S.  κατά  Γετών. 
ibid.  COd.  B.  Μ.  Μ.  H.  St.  Λυσιμάχψ  στρατευόμ. 
I.  S.  συστρατευό  μένος . Vers.  46,  δια  γε  τήν  συνά- 
φειαν I.  S.  διά  την  συνάφ.  Η.  St. 

Pag.  713,  vers.  28.  Ηράκλειτον.  Eum  Ήρακλεί-. 
δην  vocat  pag.  seq.  S.  Vers.  37,  τδν  Κεραυ- 
νόν. Plutarcbus  unum  ex  Clearcbi  filiis  Ceraunum 
a patre  nuncupatum  scribit  : Κλέαρχος  Έρακλείας 
τύραννος  γενόμενος,  σκήπτρον  έφόρει  καί  τών  υΙών 
Ινα  Κεραυνόν  ώνόμασε.  Vers.  ο4,  αύτψ.  Η.  St. 
αδτού. 

Pag.  716,  Vers.  26,  1.  Ηρακλής  κάβρων  Η.  St. 
I.  S.  Eadem  dictio  fuit  in  vita  Pyrrhi  apud  Plutar- 
chum  etiam  corrupta,  Al  μέν  (inquit  ibi  Lacon. έσσί 
τύ  γε  θεδς,  οδδέν  μή  πάθωμεν,  ου  γάρ  άδικεύμεν  · 
αΐ  δέ  άνθρωπος,  Ισσεται  και  σεΰ  κάβρων  άλλος,  pro 
quo  in  libris  ante  hac  editis  legebatur  πευκαρπών. 
Ita  idem  Plut.  in  ApophthegmaX.  Laconicis,  El  μέν 
θέος  έστιν,  ού  φοβούμενα  τούτον,  ούδεν  γάρ  άδικού- 
μεν  * εΐ  δέ  άνσρωπος,  ούχ  ήμών  γε  κρεισων.  NotUS 
est  et  ille  versiculus  apud  eumdem  Plutarch.  tri- 
bus in  locis.  νΑμμες  δέ  ν'  έσσόμεθα  πολλψ  κάβ- 
βονες.  Hesychius  τψ  καββος  etiam  significationem 
τού  Ισχυρού  inter  alias  tribuit  (unde  1 Esdr.  v,  47, 
βρώματα  καί  ποτά  καβρά  pro  Aldino  κάβρα  legerem, 
nisi  editio  Romana  ibi  καί  χάβρα  haberet)  inde 
χαβρόθεν  apud  Dama  scium  in  Ptis  Isidorit  idem 
quod  άπδ  τού  κρείττονος  Suiria  interprete.Vers.seq. 
Ισχυρότερος.  Κάββων  δωριστί  δ κρείττων,  Suid. 
Vers.  38,  εΐ  μηδένα  ών  I.  S.  Vers.  Ult.  αυτόν  είς 
τήν  Afγυπτov. 

Pag.  717,  vers.  2,  έβελτίουν  cod.  V.  et  Η.  St. 
quam  lectionem  I.  S.  probat.  Vers.  15,  όκτήρης 
vers.  18,  H.  St.  έκατόνστοιχον.  I.  S.  έκατόνστοιχοι. 
vel  έκατονστοιχεί. 

Pag.  720,  vers,  34.  cod.  V.  et  H.  St.  άπρακτοι, 
quod  I.  S.  magis  probatur.  Vers.  ult.  H.  St.  2,  et 
cod.  B.  Λέων  νώριος  cod.  V.  el  Μ.  Μ.  Αεωνώριος. 
Strabo  lib.  X,  Λεονόριος. 

Pag.  721 , vers.  15.  τρωγμούς.  Strabo,  lib.  IV  et 
xii.  Appianus  Syriaca  historia  edit,  et  ms.  Aug.  et 
StephaQUS,  De  Urb . τρόκμους  : hic  etiam  τροκμη- 
νούς  appellatos  scribit.  Vers.  16,  τολοστοβογίους. 
Strabo,  lib.  IV.  Τολιστοβογίους,  lib.  XII.  Τολιστοβώ- 
γους.  et  Τολιστοβωγίους,  Appianus  Τολιστοβίους, 
Ibid.  vers.  eod.  Τεκτόσαγες.  Strabo  lib.  ΧΠ,Τεκτοσά- 
γες  (ut  mss.  omnes  Photii  quibus  sumus  nos  usi) 
6t  Τεκτόσαγες  eadem  pag.  Appianus  Τεκτοσάγαι, 
Stephanus  utrumque  de  quibus  populis  eorumque 
varia  nomendatioae  ut  nobilissim.  Marcus  Velse- 
rus  haec  observavit,  sic  εύστόχως  isti  unde  nomen 
sortiti  sint  docet  ea  historia,  quam  doctissimi  qui- 
que reipub.  litteraria  diutius  deberi  nolint,  Vers. 
$2,  σπαρτών,  τών  κατά  τάς  Θήβας  άναδοθέντων  έκ 
τών  δρακοντείων  ήδόντων,  ών  καί  Εύρπτίδης  μέμνη- 
ται.  Scholiast.  Pind.  ad  oden  7.  Isthm.  De  iisdem 
Dio  Cbrysostom.  orat.  23.  Philo,  lib.  Περί  άφθαρ- 
σίας  κόσμου,  Lucian.  PhUopseuae  el  lib.  Πεοί 
όρχήσεως,  Photius  deniqui  supra.  Vers.  32,  K 4- 
λαντον.  Lectio  marginis  ex  cod.  H.  St.  Vers.6,a  fin. 
Τόαεως.  Ejus  rectus  casus  est  Τόμις,  qua  et  το- 
μευς  dicitur,  a conditore  Tomo,  cujus  nummus 
areus  Byzantio  allatus  exstat  apud  eumdem  M. 
Velserum.  parte  adversa  ipsius  Tomi  imagine  et 
Inscriptione  TOMOG  KTICTHC,  aversa  Hercule 
stante  et  litteris  TOMEITQN  insignis.  Quod  in  Ovi- 
diani etiam  exsilii  memoriam  visum  annotare. 


405 


AD  BIBLIOTHECAM  PHOTII. 


406 


Stepb.  De  urb.  6 πολίτης,  Τομίτιης  · καί  Τομίτις, 
τό  θηλυκήν  · ώφειλε  δέ,  ώς  άταρνείτης,  διά  διφθόγ- 
γου γράφεσθαι,  Scii.  Τομείτης.  ΥβΓ8.  ultimo,  καί 
«ποακτος  I.  S.  Vers.  «9,  cod.  V.  et  Μ.  Μ.  έτάζε- 
τάι. 

Pag.  724,  ?βΓ3.  8.  πρός  τω  ms.  et  St  ΥβΓβ.  15, 
νοχ  θάραους  abundat.  I.  S.  Yers.  24,  τήν  *Ηρά- 
κλειαν.  Η.  St.  2,  Γαλάτειαν.  Vers.  31,  cod.  Β.  Η. 
St  et  Μ.  Μ.Άριοβαρζάνην.  Vers.  49,  Άρτάβας.  Άρ- 
τάβη,  μέτρον  μηδικόν  σίτου,  Αττικός  μέδιμνος,  Ηθ-1 
sych.  Isa.  ν,  10;  Dan.  χιν,  3.  Vers.  8,  a fln.  H.  St. 
2,  έμβολήν  et  γένος. 

Pag.  725,  vers.  12,  H.  St.  2,  Σκηπίωνι,  per  η, 
quo  modo  in  Appiani  cod.  ms.  Aogust.apud  Suid. 
61  alios.  Pag.  15,  1.  Ίον  ίου  ; vers.  19,  κατ’  αύτου  I. 
S.  Yers.  20,  vox  πρός  abundat  I.  S.  Yers.  28,  <pi- 
λοφρόνου  μέν  H.  St.  2.  φιλοφρονούμενοι  quod  in  φι- 
λοφρονουμένης  mutari  posse,  H.  St.  existimavit. 
Vers.  29,  Αίμ>λίου  H.  St.  Vers.  43  et  47,  Σκηπίων 
cod.  V.  et  B. 

Pag. 728, vers.  9,  τψ  πολέμψ.  Articulus  τψ  abun- 
dat 1.  S.  Vers.  44  πιλιγρούς  cod.  V.  H.  St.  πιλι- 
γνούςεοά.  B.  A.  S.  Μ.  Μ.  H.  St.  2,  πελιγνούς, Strabo 
lib.  v,  45,  Μαρουκίνους.  Sic  ex  Strabone  correxi, 
mss.  omnes  Μαογουκίνους.  Ptolem.  Μαρουκιπνους. 
Yers.  eod.  έθνη  δε.  Attende  hominis  Graculi  αγεω- 
γραφτσίαν,  I.  8.  Vers.  46,  al.  δυσί  τετρήρεσι.  Vers. 

4,  a ΠΟ.  Άριαράτψ  H.  St. 

Pa£.  729,  vers.  13,  τής  γάρ  έν  τη  'Ρώμη  συγκλή- 
του τον  έκ  Νικομήδους  Νύσην  I.  S. 

Ρβ£.  732,  vers.  4.  Άμφίπολιν.  "Εστιν  ή Χρυσόπο- 
λις,  η κατά  την  'Ρεντίνην  διακειμένη,  Scboiion  ad 
marg.  cod.  H.  St.  ei  Μ.  II.  Yers.  10,  H.  St.  Λουκίν- 
σιον.  I.  S.  Αούκιον.  Vers.  18  πυρά  Πυρά  H.  St.  et 

I.  S.  Vers.  34,  έν  τη  πατρίδι.  Praepositio  videtur 
abundare  1.  S.  Yers.  38,  al.  φρονοΰντα.  Vers.  eod. 
τη  συγκλήτψ.  Hac  abundant  I.  S.  Vers.  39,  τήν 
προς  αύτάν.  Articulus  τήν  abundat,  I.  S.  notatur  et 
in  cod.  H.  St. 

P-g·  733,  vers.  15,  δβριν  άποτίση  I.  S.  Vers.  24, 
καί  Βιθυνών  δε.  Copula  καί  abundat  ; 1.  S.  Yers.  48. 
al.  Μουρίνας.  Yers.  ultimo,  εις  δκνον  ή μάχη.  Illa  η 
μάχη  abundat  I.  S. 

Pag.  736,  vers.  11,  τψ  Μιθάρου,  aut  Μιθάρεω  1. 

5.  Yers.  44,  al.  Χαλκηδόνα.ΥβΓβ.  16,  1.  δύοχιλιάδος 
(nam  et  in  tribus  mss.  β.)  έπί  τοις  μυρίοις  1.  s.  vel 
οισχιλίους  cum  H.  St. 

Pag.  737,  vers.  5,  μυριάδος  cod.  B.  2,  Ίσ.  μυοιά- 
δας.  Yers.  10,  Ιρμαιον.  'Απροσδόκητον  κέρδος, 
Suid.  Plato  Phaedone,  Ιρμαιον  8v  ήν  τοΤς  κακοΐς 
άποθανούσι.  Philo,  τούτοις  Ιρμαιον  ήν  ή φυγή.  Vers. 

II,  cod.  V.  δπέβαλεν.  Yers.  47,  αυτή  oi  Κίε- 
ρος.  Yide  supra  727.  vers.  37,  et  infra  745,vers.U. 
Vers.  6,  a fln.  άποκλίνοντα.  Hinc  suspicatur  H.  St. 
pag.  hujus  vers.  11,  legi  posse  πρόσκλισιν.  Yers. 
penult.  idem  H.  St.  legit  γέγονε. 

Pag.  740,  vers.  35,  αδτόν·  1σ.  αυτού  H.  St.  Yers. 
47,  1.  cum  H.  St.  καί  έν  ταύτη  vel  κάν  ταύτη.  Yers. 
19, ante  πολύτροποι  particulam  έπεί  ponendam  idem 
H.  St.  existimat. 

P.  741,  vers.  48,  καβήρων.  Plut.  in  VUa  Luculli , 
όλίγων  δ’  ήμερων  όδός  είς  'Αρμενίαν  έκ  καβείρων, 
pag.  165,  Aldinae  edit,  per  ει,  neque  aliter  Strabo 
lib.  xn,quem  vide. Yers.  eod.  αότός.  Ίσ.  αύτψ,  etc., 
δρμή  γέγονε,  καί  ήλω.  ΥθΓ8.  4,  a fln.  αύτός  δέ  έπί 
Καβ.  ίσ.  αύτός  δέ  εύθύ  Καβ.  Η.  St. 

Pag.  745,  vers.  11,  Χελώνη.  Diod.  Sicul.  lib.  u, 
πετροβόλο  i γάρ,  ή χελώνα ι.  Καί  inserit  Suid.  χω- 
στρίδες,  ή κριοί  πρός  άνατροπήν  μεμηχανημενοι 
τειχών,  etC.  ΥΘΓ8.  15,  6 κριός.  Κριού  descriptio  apud 
Procopium  lib.  IY  De  bello  Gotlh.e st  haac  : Κριόν  γάρ 
αύτοσχεδ ιάζουσιν  ol  σάβειροι  ούτοι,  ούχ  ώσπερ  ειώ- 
θει,  άλλά  καινουργήσαντες  Ιτέρψ  τψ  τροπψ  * ού  γάρ 
δοκούς  είς  τήν  μηχανήν  ταύτην,ούκ  όροάς,ούκ  έγκαρ- 
σ(ας,  έμβέβληνται,  άλλά  ράοδους  παχειας  τίνος  ες 
άλλήλας.  ξυνδέοντες,  καί  αυτάς  Αντί  των  δοκών  παν· 
ναχοθι  έναρμοσάμενοι  * βύρσαις  τε  τήν  μηχανήν  κα· 


λύψαντες  δλην,  τό  του  κριού  διεσώσαντο  σχήμα  μίαν 
δοκόν  μόνην,  ήπερ  εΓΘισται  κατά  μέσην  τήν  μηχα- 
νήν άλύσεσιν  άναρτήσαντες  χαλαραις  τισιν,  ήπερ  τό 
άκρον  όξύ  γεγενημένον,  και  σιοήρω  περίκαλυφθέν 
ώσπερ  βέλους  ακις,  εμελλε  συχνά  κατα  τού  περιβόλου 
έμβάλλεσθαι*  ούτω  δέ  κούφην  τήν  μηχανήν  άπειργά- 
σαντο,  ώστε  ούκ  Ιτι  αύτήν  πρός  Ανδρών  τών  ενοον 
δντων  έφέλκεσθαι  ή δκυθεισθαι  άναγκαίον  έγίνετο  \ 
άλλ'  άνδρες  μ’,  ο7  καί  τήν  δοκόν  άνασύρειν  τε  κ*ί 
κατά  του  περιβόλου  έμβάλλεσθαι  Ιμελλον,  Ινδόν  της 
μηχανής  δντες,  καί  δπό  τών  βυρσών  καλυπτόμενοι, 
εφερον  τον  κριόν  έπί  τών  ωμων  οόδενί  πόνψ.  6Χ 
cod.  ms.  Bavar.  Yers.  30,  Ιμπρακτος.  in  eoa.  H. 
St.  nota  lectionis  suspectae  apponitur.  "Απρακτος 
έπανήλθεν.  rebus  infectis  rediit,  Herodian.  Yers.  39, 
cod.  B.  et  Μ.  Μ.  άθύμως  quod  non  potest  habere 
locum,  nisi  addatur  verbum  εχειν.  Vers.  41,  cod. 
B.  2, 1σ·  κατά  τάχος. 

Pag.  748,  vers.  8,  vel  ώστε  legendum,  vel  ώς 
μέχρι  όγδοήκ.  H.  St.  Vers.  20,  άνταλλάξασθαι, 
I.  S.  Yers.  35,  κάκείνψ  I.  S.  Vers.  44,  έσκηνικεόετο 
per  iota.  Nam  σκηνικοί  et  δποκριταί  idem  I.  S. 

Pag.  749,  vers.  12, 1.  άφηρημένον  I.  S.  vel  άφη- 
ρημένοι.  Vers.  3,  διηρπασμένον.  Notetur  genus  ser- 
monis,  participium  masc.  substantivo  neutrius  ge- 
neris subjectum,  quo  resjpicitur  ad  sexum  qui  sub- 
intelligitur,  ut  supra  589.  Yers.  48.  τό  ήμέτερον 
γένος,  πίπτοντες.  δαιμόνιον  γένος,  αύτός  [sc.  ό δαί- 
μων] Ρ.  649,  vers.  24.  Tale  est  illud  poetae,  Κλαύθι, 
τέκος  λεύσσουσα.  Vers.  21,  Τιον.  Τήϊον  Straboni 
lib.  XI  1.  Yers.  22,  αύτόν  τάς  πόλεις  H.  St.  I.  S. 
Yers.  29,  τήν  έπί  τής  I.  S.  Vers.  10,  a fln.  τά 
τενάγη.  Τά  νεκρά  πελάγη  φησί.  Schol.  ad  marg.  Η. 
St.  et  Μ.  Μ. 

Pag.  752,  vers.  37,  Λάζους.  De  his  populis  Pro- 
copius,  lib.  iv  De  Gotth.  cum  alia,  tum  baec  scribit, 
Τών  Λάζων  ot  πλείστοι  άνήκεστα  πρός  τών  'Ρω- 
μαίων στρατιωτών  δεινά  πάσχοντες,  καί  διαΦερόντως 
τοΐς  άρχουσι  τού  στρατού  αχθόμενοι,  έαήοιζον  έκ 
τού  έπιπλε  ιστόν  · ού  τά  Περσών  άσπαζόμενοι,  άλλ* 
αύτούς  άπαλλαξείοντες  τής  'Ρωμαίων  άρχής,  καί  τών 
δυσχερών,  τά  τέως  αή  παρόντα  αίρούμενοι.  ΥθΓ8.  6, 
a fin.  al.  Άριοβαρζανην. 

Pag.  753,  vers  40.  αότψ,  ώς  καί  μάλλον  ά.  εί.  τ. 
π.  ό.  π.  δυναμένψ  I.  S.  Vers.  41,  al.  Φραάτην. 

Pag.  760,  vers.  6,  έν  τψ  τόμψ  Λέοντος.  Nomett 
epistolae,  quae  exstat  Graece  et  Latine,  vide  infra, 
p.  773,  vers.  33,  885.  Yers.  1,  et  Leontii  lib.  De 
seclis . Yers.  7,  a fln.  τον  άπό  Ναζαρέθ.  Τον  Ναζω- 
ραίον Act.  ii,  32.  Nota  sententiam  hic  exprimi, non 
ipsa  verba  D.  Petri  afferri.  Vers.  3,  a nn.  παραγ- 
γελλει.  Act.  xvn,  31.  Vers.  ult.  Φησίν.  Hebr.  v,  7. 

Pag.  761,  vers.  7.  οδτωγε  τής  H.  St.  Vers.  32, 
Αλικαρνασσού  H.  St.  Yers.  penultimo,  'Ακέφαλοι 
έλέγοντο,  διότι  τψ  πατριάρχη  αυτών  μή  άκολουθή- 
σαντες,  καθ'  Ιαυτούς  έκοινώνουν,  Leontius,  De 
seclis. 

Ρ?β·  764,  Vers.  7,  τών  συκοφαντουμένων  πρώτον 

2υλάττει  γάρ  Η.  St.  Vers.  25,  ένενόησε  ταύτά  ποτέ 
ί.  St.  Yers.  28, 1.  Ιχη  Η.  St.  I.  S.  Vers.  33,  1.  ή 
φησιν  · έν  δσψ  τά  Η.  St.  COd.  Β.  Μ.  Μ.  ΥβΓ8.  47, 
εκατέρα  μορφή  Η.  St. 

Pag.  765,  vers.  13,  έν  τοις  παρ'  ήμών.  Praeposi- 
tio παρά  abundat ; sic  vers.  363  έν  τοις  έαυτού,  καί 
δλος  έν  τοΤς  ήμών.  I.  S. 

Pag.  768,  vers.  5,  a fin.  βάλλεται  H.  St. 

Pan.  769,  vers.  13  διεπράξατο,  H.  St.  Yers.  47, 
cod.  V.  et  H.  St.  πρός  όλίγον.ΥβΓ8.  9,  a fin.  αύτοις  ή 
Ινακτις  C.  B.  H.  St.  M.  H.  Yers.  7,  a fin.  H.  St, 
έμεθόδευσε.  Vers.  6,  a fln.  καί  ώς  κατά  μηδεμίαν. 
Mire  impeditos  ordo  verborum,  qui  ita  expe- 
diendos, ac  Si  dixisset,  καί  εις  τήν  συμπεφυρμένην 
Ασέβειαν  ποιείται  τόν  Ιλεγχόν,  ώς  κατά  μηδεμίαν 
τών  το  ιών  προήλθον  αύτοΤς  α\  τών  άκηράτων  αυτοΤς 
δυσσεοημάτων  σπονδαί.  I.  S. 

Pag.  772.  vers.  2.  τής  οικονομίας  6 όρθός  I.  S. 
vers.  30,  4πί  τψ  διηνεκές,  I.  S.  Vers.  18,  βύμη. 


40? 


QAVIQM  SGKSCgftLil  NOT/B 


nat  μέγ£  t‘  Bt  S4  ν«|Γ».  80,  συγκαταβαί«ι  τβώτα. 
6-  τους  H.  St.  Vejfs.  60,  xlv  JJaAwerivM  εδσίδιαν 

Pag.  773,  vurs.  17,  κρμης.  Suifi.  Χ<5μη«*  δ ταυ 
£ρχων,  Coques,  pppuli  princeps.  Epiphao.  60, 
64  καί  παρ’  αυτού  ταυ  ρασιλέως.  άξιώματος  κομήτων 
!«*Xjb.  Synes.  epist.  144,  περί  του  κόμητος  εγγρά- 
φεις &t’  Ούσικίνου  * λέγω  δε  του.  τυχόντος  άρχής  των 
«ι,τη  πατρίδι  στρατιωτών.  El>eni$t.  146,  τδν  εκ  Πεντ 
ταπολεως  κόμητα,  item  que  a|ilsepi?iolis  ; ubi  mb- 
rou*  interpretem  Upqupip  munen  proprium  acce- 
pisso.  et  cometam  vprtisse.  Ver?·  30»,  Έμίσης. 
φήμισα,  πόλις  Φοινίκης  Αιοανουσίας,  Slepb.  D$urb. 
IpU  dicitur  Έμεσα  in  Viif  Galactionit ; cujus  initio 
1\&C  leguntur  : Τής  πρδς  τψ  Λιδάνψ  δρει  Φοινίκης 
πολλαί  μίν  πόλεις  καί  ετεραι  νοτιώτεραι  καί  προσάρ- 
κτιοι·  ταύτης  δέ  καί  ή των  άλλων  πασών  διαφερουσα, 
καί  τοις  άρκτώοις  κειμένη  μέρεσιν  'Έμεσα.  COu;  0p8, 
Allg.  Vers.  39.  τούς  μέν.  Σημείωσαι  ταύτ$,  ού  γάρ 
παραδέχεται  τά  νμν,  εΐ  καί  ποτέ  (ώς  δ άγιος  ουτός 
φησι.  Παρεθεωρούντο  λεγόμενα,  ochol.  ad  marg. 
cod.  Μ.  M.  Vers.  33,  έν  τη  έπιστολή.  Viduscholion 
adj>.  760,  veri.  4. 

Fag.  776,  vers.  3,  al;  υμνολογίαν.  Vers.  9,  ούκ 
εχω  νυν.  πώς  σοι  τούτο  εΑρηται,  άγιώτατε  ; ή γάρ  έν 
τψ  Τρούλλψ  σύνοδος  άποοάλλεται  τον  τδ  δ σταυρω- 
θείς προστιθέντα,  έν  κεφαλαίφ  α&τής  πα*,  Sctfol. 
adimsrg.  codd.  Μ.  et  Η.  St. 

Pag.  777,  vers.  13,  vel  post  Ιπινοειν  tollandperit 
distinctio,  vel  cum  L G.  legendum  ούδαμώς  υΙων 
δυάδα  δίδωςιν  Ιπινοειν  * ούμενούν  ούδ  υποτίθεται. 
Vurs.  39,  Ίσ,  ού  προς  χρόνον  δήλωσιν,  I.  S.  Vers.5,. 
a flp.  διαμαρτυρίας,  Η.  St.  1.  S,  Vers.  3,  a,  fin,  aj. 
στέλλει  καί  τήν. 

' Pag.  780,  vers.  14,  εί  είς  μίαν  H.  St.  3.  Vers.  16, 
άπεδείχθησαν  1.  S 

Pag.  781,  vgfs·  8,  δεχθέντα  τα  τών  βδελυκτών 
Ιί  S.  Ver?,  44*  cod,  B.  el  Η.  St.  ένανθρωπήσαντα 
(gna lectio  pag.  pra^ced.  versi  34.  in  tribus  codd.) 
iftBasil.  tiag>  Rpmi|,  in  xf.v  psolmupi. alibi  tamen 
annd  eumdem,  Greg*  N?z.  Epiphau.  Qbrysosi.  et 
allOS,  ένανθρωπήσαγτοι  ; i|em  ipfra  813,  vers.  1, 
831,  39,  31.  Atque  inde  ή έναγθρώπησις  a pqd  eos- 
dem, Ignit.  em?t.  5 ; Gr erar*  Nesseo,  et  Gyrillum 
infra,  pag.  789,  vers.  35,  801,  Jafln.  808.  14,  quae 
et  ή σάρκωσις  (infra.  821.  30)  eidem  Cyrlllo,  et 
ένσάρκωσις  Athenas^),  el  ή ενσαρκος  οίκονομία,  (ή 
παρουσία)  Epinhamo  dicitur.  Vers.  43,  Θεοτόκον. 
Naz.  epist;  1,  aa  Cladaniutp  presbyterum, el  orat.  1 
de  Filio  ; Epiphan.  p.501,  Gregor.  Nyss<  lib.  Περί 
παρθενίας.  Nonn.  Paraphras . Evang.  Joan.  cag.  it, 
et  XIX,  θεητόκος. 

Pag.  7^4,  vers.  13,  cod.  B.  et  H.  St.  Βεροίας. 

l(ag.  785,  vers.  8,  ή τομ  Σ*ευήρου,  Τήν  των  άμφο- 
τ|ρων  (τού  τε  Σευήρου  καί  τού  Βαρδησανου)  πλάνην 

%αίμ  δ Σύρος  δ πανεύφημος  γενναίως.  διήλεγξε. 

3dor  lib.  l Contra  nceret,  ν.  44,  φύσιν,  εΐ.καί 
ναετν  Η.  St^ 

Pag.  789,  vers.  47,  της  τε  τού  Η.  St.  Veri,  pegr 
ιψ.  λαλει  cod,  Β.  Μ.  AL  a!  Ι|Λ  St. 

^ag.  79β,  vers.  16,  κατά  'Δπολλιναρίομ.  Coptra 
hunc  Apolinarium  exstat  epistola  GregpfiiJNysieni 
ad  Theopbilum  Alexandri»  episcopum,  cupi  aliis 
dpsdem  Greg.  opusculis  edita  typis  Francisd  Ba- 
pnelengii,  anno  1593.  In  i|la,  pagj.  16t  v^rs.  11 
leg.  δυνάμεθα  έαυτούς  abou^/Pag.  169,  vgrs.  15.  I. 
άπαιτηθησεται ; pag.  17Q,  vers.  16,1.  την  σην  έν 
Χριστφ  τελειότητα.  Quae  QjQe^jqip  sphajlmata,  tqpi 
injstic  quatn  alibi  a ipe  editis,  me»  sive  negligeu- 
ti$  sive  imperitiae  asoribi' nolim, qui  nubi^qpld^. 
pisens  impetrare  posspm  a lypoiheiist  ut  ea  fida 
dngjjla  eMflmant,  q^ua  illis  a,mp  pr»scyibufttur« 
*p!tp,  7 5t.  ίανταυθα  γάρ  φύαμι,^το  την 


m 

^ος,  cod,  B,  H,  St.  Ven.  3. 


π^σ?ε.  cod.  \ el  Mr  M. 

Pag.  793,  vers.  18,  ο ήν  άπ’  αργής.  L Jpaiu  u 
36.  COd.  V,  ei  |L  ^.γνωρίζει  Γ 

δΙ  πνευματικόν  δλφ  γρόμ|$ργ%  αα{;ίν  ^fp^g,  »ιαί. 


9.  St,  Vers.  43,  θεομάχο 
a„ftn,  έν  σαρκί,  Η.  Sl. 

Pag.  796,  vers.  4,  τίς  έστιν.  Isa  LXiU,  1.  Manyrr 
pag.  48 ; Nax.  Hom . in  Pascha,  Ver?.  7,  Εβραίοι  δί; 
το  Βοσδρ  σάρκινον  λέγουσιν.  NugS  longe  differ UQt. 
193  et  iva  U S. Ver?.  9,  ώς  ά«έ  πατητού  ληνου.Ιιη· 
ibid.  id  est.  U|  Naz.  pag.  359,  τού  άναίμου  καί  άσω- 
μάτου,  ώς  ληνοβάτου.  ΥϋΓ|.  9,  a fip.  άγενεαλόγητος. 
Hebv*  vn,  3.  Veip.  7,  a flo.  την  γενεάν  τίς.  lea. 
uu.  8. 

Pag.  797,  vers.  36»  φοβήθητε.  Maitb.  x,  38.  39. 
νοερά  τάγματα.  Recte,  non  ut  in  margine  Ιερά,  Ita. 
eniiq  veteres  ecclesiastici  vocant  angelos, ut  Arabes 
quoque  Christiani», I.  S.  νοεράς  δυνάμεις,  S.  Maxi- 
mus. 

Pag.  800,  vers.  penohimo,  έν  εΙρωνείας  σχήματι. 
είρωνικώς.  Theodorei,  quaesi.  40  in  Gen. 

'Pag.  801*  vers.  3ty·  1.  έκεΐνον  καθειλε.  Vers.  38, 
si  μοφτυρίας  legamus,  generiu?  casus  Άθαναοίου, 
etc.  ferri  potest.  Vers.  44,  malim  μάρτυρας.  Vers. 
6,  | fln.  forte  hjc  etiam  ένανθρωπήαεως  λόγου  legen- 
dupa,  ut  vers.  praec.  Vers.  ultimo.  Μ.  Μ.  H.  St.  1. 
ς.  κατάγει,  recte,  sic  infra  436,  39,  447,  33  Chry- 
so». γέλωτα  κάτάχέουσα  τών  πεοί  τούτα  έσπου  δου- 
κάτων. qupiaU·  γέλως  πολύς  έζεχυθη  έπί  τούτο ις. 

Pag,  804.  VflTS.  1,  Η.  St,  αυτή  γε  εί  κοινή  ?ννοια; 
καί  ηΓ Παύλου.  Roip.  X,  15.  Προσκυνούντας.  Joan. 
ιν,  34.  Vers.  37,  δπηλθε.  Hactenus,  codex  Η.  St. ; 
nara.qu»  in  hoc  tmemate  sequuntur^bi  desideran- 
tur. Vers.  46,  παιδίον,  Isa.  IX,  6-  Vers.  6,  a fin. 
έσκήνωσεν  έν  ήμΤν.  JOCU.  I,  14.  Vers.  3,  a fin.  Αώτ 
έσκηνωσεν  έν  πόλει.  Vulgat»  editiones  κατφκησε. 
Vers.  epd.  έσκήνωσεν  έν  Σοδόμοις.  Genes.  13. 

Pag.  805,  vers.  39, 1.  ΐστωσαν  δτι.  Aliter  aut  ver^ 
bum  Τστωσαν  * redundaret,  aut  illa  ούκ  αίσθάνον- 
ται  l.  S. 

Pag.  808,  vera.  4,  Σύ  el.  Matth*  xvf,  16.  Vers. 
39,  eodem  modo  supra  801 , vers.  43,  50,  el  ba^ 
ipsa  pag.  vers.  49,  έκ  τών  Θησαυρών  dixit  I sed  il- 
lufti  εν  τοις  Θησαυροίς,  fiabe?  infra  pag.  809,  35 et 
3,  s fin.  pag<  817.  Vers.  53  . 830,  34,  834,  48, 
quod  hie  etjam  malim.  Vers.  31,  εκ  του  κατηχητι- 
κού. exstat  ms.  in  bibi.  Aug. 

Pagt  609,  vers,  14,  εί  γάρ.  Rogi.  V,  Vers.  3, 
afln.  ταράττεσθαμ.  Joai^.  XR,  37;  XIII,  3l.  VefS. 
penult.  έξουσίαν . εχειν.  Joan.  X,  18. 

Pag.  813,  vers.  ol,  προάγον  I.  S.  Vers,  53,  φανε- 
ροί 1.  8- 

Pap.  813,  vers.  11,  vel  cwUjqpd-V'  legendgm  eb, 
γάρ  τλν,  vel  seq.  vers.  cum  i.  S.  3^ax$iu8vav.Vers% 
38,  xqti  έσται.  Iss.  II,  10.  Ve rs.  37,  τδ  δε,  τδ  πράσ-. 
ωπογ  I.  S.  Vers.  34,  εί  γάρ  μλ  ΙαυτοΤς..  Vers,  44, 
cod.  B.  e?,M.  Μ.  λέγει  γάρ  ‘ αλλά  καί,  ubi 
illius  epistol»  desiqera^ur.  Ver?,  4%  1.  δτι  ol/ 
άσύγχυτοι  L S. 

Pag.  8l6,  vers.  10L  ε!ς  διαβολήν  αύτών  scilicet 
φύσεω?  I.  S.  VefS.  13;  άπροσώπως  αύτάς*  id  est, 
φύσεις  I.  S.  Vefii  17,  καί  4 κατ’.  Καί  ώς  κα^*  I.  S. 
καί  κατ’  omi  se  articulo,  cod.  A.  S.  Vers.  30,  προ^ 
κριτάς.  Melius  δποκριτάς.  I.  G.  Nec  aliter  m#.  qoo(V 
mvfim  qpMrAepser^.  n^ra^d||ino,quum  idem 
abht  boc  in  ou$fe  fident.  V^ers»  57,  προς  τδν, 

fi  Ιον  τρβπομένοις.  και  τάς  Εύρίπου.  Red,  longft  0 b&r 
IUS,  προς  τήν  Βίαν  τρεπομένοις.  Et  in,fra  cqnmna* 
tu ^ Vtrs.  30.  η γάρ  βία  τής, γνώμης  έ^ράτησεν  Ι·ί 
Vers.  39‘,  cod.  A.  S,  συγγνώμη  ?d  margt  ^ 
γνώμη,  Vers.  pen.  τούς  δε  θέλοντας,  H?ec  tf dutytare 
a4  36  lijqpm  neriinent,  ita.  epatinoand?,  σνναφθής* 
νομ;φρονηματι,ν  τούς,  δε  θέλοντας  ε.  ές^Ι.  fi . έ-  η Hc 
αΐ.  αΐ;  α^ταδέσθαι  τής  πλάνης.  0ee$l  verbUQ^S^ 
pnliOflUyu, 

WmA- χ,ΓσυνΚίΑ», 

OToeivwov,  Ι..Τ.Λ  x«fc 


409  AD  BIBLIOTHECAM  ΡΗΟΊΊΙ.  410 


φύσεων,  I.  S.  Vers.  5,  a fln.  άειπαρθένψ.  Epiphail. 
Aag.  224,  άεί  μεθέπουσα  κορέον.  Nodd.  Parapkr. 
Etang.  Jom.  cap.  u. 

Pag.  821,  vers  9,  a fln.  δύο  λαμβάνεται  όρνίθια. 
4*evit.  v,  7.  Macarius  hom.  47.  Vera.  7,  ό στατήρ. 
Matth.  xvu,  27. 

Pag.  824,  vera.  5,  ούν  θεψ  I.  S.  Vers.  41,  clarius 
dixiseet.  Χριστόν  είς  άνθρωπον  ίδικώς  1.  S.  Vers. 
46,  άγνοιαν.  Naz.  pag.  217,  γινώσκει  μέν,  ώς  θεός· 
άγνοεΐν  δέ  φησιν,  ώς  άνθρωπος.  D.  AmbfOs.  Ego 
▼ero  nibil  ignorasse  Filium  dico  : sed  nostrum  a$- 
sumpsit  affectum, ut  nostra  ignoratione  ignorare  se 
diceret.  Vers.  48,  τό  μη  είδέναι  τά  μέλλοντα.  Idem 
ex  Damasceno  affert  Elias  Cretensis  Commentario 
in  2 orat.  Naz  de  Filio.  Vide  et  Epiphan.  pag.  327. 
Vers.  2,  a fln.  έγκαλεΐ  γάρ  τήν  έπιστολήν  αυτού  τό- 
μον καλέσαντι,  I.  S· 

825,  vers.  2,  τόνους.  Μ.  Μ.  sed  cod.  V.  et 
JL  itemque  I.  S.  et  I.  C.  τόμους.  Vide  supra  Scho- 
lion  ad  pag.  760.  Vers.  29,  χρήσεων  ut  in  cod.  V. 
Vei  potius  ρήσεων,  I.  S.  Vers.  36,  αίχμαλωτίζ. 
Π Cor.  X,  5.  Vers.  50,  1.  παρεχώρει  μεν  γάρ  τό 
σώμα,  lectio  marginis,  et  verbum  quadrato  inclu- 
sum ez  cod.  V. 

Pag.  829,  vers.  2,  Μ.  Μ.  πρός  λαβόν.  cod.  V.  et 
B.  πρός  λαβήν.  Vers.  7,  τίνος  τούτων  ούδαμώς  ήδυ- 
νήθη  · ου  μένουν  άπηναισχύντησεν,  I.  S.  Veis.  24, 
ancis  inclusa  in  cod.  A.  S.  redundant.  Virs.  2», 
δειται  κατασκευής  I.  S. 

Pag.  832,  vers.  11,  τού  τήν  έν  κίονι  στάσιν 
άθλήσαντος,  id  est,  τού  στηλίτου,  τού  πρώτου  κατα- 
δείξαντ ος  τήν  τοιαύτην  άσκησιν.  Cedren.  Vide  in- 
fra, pag.  880,  vers.  4.  Vers.  15,  Βασιλέα,  όω*  έκα- 
τέρου  τούτων  ίδίφ  I.  S.  Vers.  20,  πρεσβευουσαι, 
I.  S.Vers.  30,λόγοις  Αόγος  apud  Gracos  non  oratio- 
nem tantum  significat,  sed  in  genere  quamvis  com- 
mentationem et  scriptum.  Vers.  31 , ώς  έδέξατο  I. 
S.  Vers.  39,  μηδ’  <*>c  Εύτύχης,  I.  S.  Vers.  40,  ότι  ή 
ΕΝ  ΔΥΟ  φωνή.  Unus  Christus  est  δύο,  nimirum 
θεάνθρωπος.  Vox  φωνή,  quod  dialecticis  eomple- 
xum.  Duo  enim  vrtba  unum  ρητόν  I.  S.  Vers.  ult, 
et  bic  qroque  legandum  ΕΝ  ΔΓΟ,  I S. 

Pag.  833,  vers.  9,  cod.  A.  S.  υΙοποιηθεΤσα  men- 
dose. Vers.  6,  a fln  δόγματα,  μυστικά,  Greg.  Nyss. 
μυστικώτερα,  Ignat.  epistol.  t.  τροφή  τελεία,  Na- 
slan.  βρώμα  D.  Paulo,  I Cor.  m,  2. 

Pag.*  833,  vers.  10,  τήν  άγνοιαν.  Elias  Cret.Com* 
ment.  in  orat.  Naz.  de  Filio. 

Pag.  840,  vers.  11,  άντλήσατε.  Isa.  xu,  3.  Vers. 
31,  cod.  V.  et  B.  θεοσεβεστάτου.  Vers.  51,  εΤς  γάρ 
Κύριος,  Ephes.  4,  5. 

Pag.  841,  vers.  9.  γυναικός.  Galat.  iv,  4. 

Pag.  845,  vers.  36,  τόν  θαυματουργόν.  Idem  qui 
paulo  ante  ό Νεοκαισαρείας  * quod  annoto,  cum 
sciam  nonnullos  id  ignorare.  Is  a Suida  Theodo- 
rus etiam  dicitur.  Ejus  Melaphrasis  in  Ecclesias- 
tem (ei  namque  tam  D.  Hieronymus,  quam  Suidas, 
ascribunt)  exstat  inter  opera  Gregor.  Nazianzeni ; 
ejusdem  Vita,  Greg.  Nyss.  auctore,  bis  habetur  in 
biblioth.  August.  ms.  Vers.  38,  I.  κατάφωρον, 
guaot  mendam  etiam  in  superioribus  observavi- 
mus. I.  C. 

Pag.  848,  vers.  16,  Κύριλλος  μίαν  δοξάζει  φύσιν 
I.  8.  vers.  45,  I.  διευκρινών  I.  C,  Μ.  Μ. 

Pag.  849,  vers.  12,  Γρηγόριος.  Nezianz.  orat,  i 
de  Filio.  Vers.  35,  Πολέμων.  Secutus  est  (D.  Hie- 
ronymo auctore)  Polemonem  dicendi  charactere 
Gregonus  Nazianz.  vivoque  se,  episcopum  in  loco 
soo  ordinans  ruri  vitaqa  monachi  exercuiL 
Pag.  852,  vers.  19,  cod.  B.  A.  S.  Μ.  Μ.  μενόν- 
«ων  (de  quo  vide  scholion  ad  pagio  1,  ex  Synesii 
ms.  cod.)  μενουσών,  cod.  V.  Vers.  42,  άνεχόμενα, 

I·  S. 

Pag.  853,  vera.  3 Ίησ.  Xp.  χθές.  Heb.  xin,  8. 
Vers.  6.  καί  πάλιν  ό αότός.  1 Tim.  n,  5.  Vers.  19, 
DcAv  έπί  πάντων.  Hom*  IX*  5.  Vers.  22,  κατά  σάρκα, 
ftid.  et  Roo.  i,  3.  Vers.  5«  a fln,  τό  άσύνετον.  ||.  M . 


I.  S.  Vers.  54,  τόν  πνευματομάχον  Μακεδόνιον.  Naz. 
passim. 

Pag  861  , vers.  5,  a fio.  ώς  έφ’  ήμών  ίνιαι  των 
Ιδιωμάτων,  1.  S V»ts.  3,  a fio.  idem  mallet  κα- 
θεστήκασι.  Vers.  ult.  αί  Ιδιότητες  άκίνητοι.  Elias 
Cret.  antistes  Comment.  in  Orat.  Naz.  de  Spiritu 
sancto . 

Pag.  864,  vers.  Ii,  ούδέ  κυρίως  όν.  Vide  notas 
ad  Philonis  opuscula,  ex  August. biblioth.  Franco- 
furti  a J.  Wechelo  impressa,  ann.  1587.  Vers.  19, 
ή τελειοποιός  σοφία.  Periphrasis  Filii.  Vers.  20,  ή 
άγιαστική  δύναμις.  Τό  άγιον  Πνεύμα. 

Pag.  865,  vers.  26,  ένότητα  διατέμνοντας.  Ut 
Arius,  είς  μοναδικήν  πενίαν  συγκλείοντας.  Ut  Sa- 
bel lius·  Naz.  orat.  3,  de  pace,  et  alibi.  Basii.  Mag. 
Episl.  ad  Neocaasar.  Vers.  44,  έν  τρισίν  ύπάρχειν 
Ιδιότησι.  Naz.  hom.  Περί  θεολογίας  (quffi  in  linro 
manu  exarato  etiam  Περί  δόγματος  καί  καταστά- 
σεως  έπισκόπων  inscribitur,  et  Περί  άγίου  τού  Πνεύ- 
ματος. 

Peg.  868,  vers.  27,  cod.  V.  Άνόμοιον.  Sic  Eu- 
nomium  appellarunt, quod  Filium  Patri  dissimilem, 
deque  nihilo  ortum  esse  traderet.  Άνόμοιον  τόν 
Γΐόν  τψ  Πάτοι  ύπάρχειν,  καί  ου  ταύτόν  εΐναι  τη 
θεότητι  πρός  τόν  Πατέρα,  Epiphan. 

Pag.  869,  vers.  4.  a fln  . |.  συμφθέγγομαι. 

Pag.  872,  vers.  32,  τψ  θεολόγψ.  ioao.  I,  14. 

Pag.  873,  vers.  6,  αυτή  δηλουσα,  I.  S.  Vers.  4,  a 
fln  πώς  δει  νοειν.  Ταύτα  γλαφυρά,  καί  άξιοζήτητα, 
Μ.  Μ,  ad  marg.  Vers.  3,  a fln.  επεισε.  II  Reg  xxiv 
1,  έπ έσεισε  ut  pauk)  inferius.  » 

Pag.  876,  vers.  1,  έν  οΤς  ό θεός  τού  αίώνος.  II 
Cor.  ιν,  4.  Vers.  3,  οό  δύνασθε.  Lucae  χνι,  13. Vers. 
4,  έν  τη  α'.  Παραλειπ.  I Paral.  XXi,  1.  Vers.  20, 
ήμεΐς  δε  ούκ  έξελεύσεσθε.  Exod.  XII,  22.  Vers.  32, 
έπιτρέψαι.  Num.  XXII,  20.  Vers.  33,  όργισθήναι. 
Num.  ΧΧΐι,  22.  Vers.  7,  a fln.  έν  ταΐς  καρδίαις. 
Epbes.  m,  17,  διά  τής  πίστεως.  Vers.  6,  a fln.  δσοι 
είς  Χριστόν.  Gelat,  tll,  27. 

Pag  877,  vers.  4,  έρριζωμένοι.  Coloss.  Ii , 7. 
Vers.  24,  ΐσ.  μερίδιον  ούκ  ασημον.βίο  Tertullianus. 
Domitianus  pouio  Neronis  ; et  xerophagia,  portio 
jejunii  I.  S Vers.  33,  Τιμόθεον.  De  hoc  Timotheo 
c<  nsule  Sectarum  Historiam  Leonlii  Byzantini. 
Vers.  ult.  cod.  B.  et  A.  S.  είς  χί  καί  χιλίους  συγκε- 
φαλαιωθέντος,  μηδενός. 

Pag.  880,  vers.  4,  Συμεών,  de  quo  supra,  pag. 
832,  11.  Vers.  10,  προβάλλεται  μέν  τήν  αυτήν  επι- 
γραφήν I.  S. 

Pag.  881,  vers.  11,  κατά  Άγνοητών.  De  his  idem 
Leon t ilis,  pag.  475.  Vers.  38,  άμαρτίαν  αυτόν  καί 
κατάραν.  Naz._  orat.  2,  de  Filis.  Vers.  45,  άν- 
θρωπίνης  φωνής.  Ita  ms.  1.  άνθρωπίνης  φύσεως. 
Scriptum  videtur  (inquit  1.  S.)  φώς  ής  * ex  quo 
conflatum  φωνής.  Vers.  9,  a fln.  πού  et.  Gen.  m,  9. 
Vers.  8,  a no.  πού  Ιίστιν  Άβελ.  Genes,  ιν,  9.  Vers. 
OOd.  καί  κραυγή  Σοδόμων.  Gen.  XVIII,  20.  Vers.  8, 

8 fio.  λεγεών.  Marc.v,  9 Vers.  ρβη.τί  θέλετε.  Matth. 
XX,  35.  Vers.  Ult.  1.  άλλά  γε  μην.  I.  S. 

Pag.  884,  vers.  11,  κατ’  οίκονομίαν.  8 apra  vide 
scholion  ad  pag.  52,  vers.  16.  Vers.  16,  σί>  έγνως 
τήν  άφροσύνην  μου,  Psal.LXVIU,  7.VtT8  17, θεέ  μου. 
Libri  editi  ό θεός  μου.  Psal.  xxi.  1.  Vers.  5,  a fln. 
ώς  έμέ.  Deut.  xvin,  15  Isidor.  Peius,  fib.  m, 
epist.  94. 

Pag.  885,  vers.  3,  ρΓοσπεύδων  in  cod  B.etM.M. 
legitur  αότάς.  Vers.  35.  συ  δέ  άπελεύση.  Genes.  XV, 
15.  Lectio  marginis  ex  libris  impressis.  Vers.  4 5, 
libri  vulgati  έκλείπων  et  γήρ?.  Gen.  xxv,  8.  Vers. 
51.  συνήχθησαν.  Gen.  XXXVII,  34.  Vers.  9,  a fln. 
φησίν.  Gen.  XUX.29.  Καί  δψει  αυτήν.  Vulg.  edit,  καί 
δε.  Deut.  XXXII,  51 . 

Pag.  888,  vers.  2,  έγώ  είμι.  Exod.  m,  6.  Matth. 
XXII,  32. 

Pag.  889,  vers,  15.  φωτικής.  Φωκικής.  I.  S. 
illud  supr.  tmemate  201,  pag.  270,  neque  aliter 


411  DAYIDIS  HOESCHELII  NOT M 412 


codd.  Diadochi  calamo  exarati.Vers.  19,  Διονύσιος. 
'0  Αρεοπαγίτης,  de  guo  supra  pag.  1. 

Pag.  892,  νβΓ8.  ο,  Άνεγνώσθη  βιβλίον  Στεφά- 
νου. Hactenus  in  cod.  A.  S.  tomus  I.  Duorum  au- 
tem meminit  in  Bibliothecae  Gesneriana,  epitome  1. 
Simlerus  quoque.  Vers.  38.  Ής  6 βαπτισθείς 
Ιωάννης  ’οκτοβρίφ  μην!  συνελήφθη.  De  bujus  con- 
cepliouis  tempore  agit  D.Cbrysost.  Hom  tn  Natal. 
Christi , quae  brevi  emendatior  et  auctior,  quam 
antea,  recudetur  cum  eruditissimi  viri  P.  Pantini 
interpretatione.  Yers.  41,  ή Θεοτόκος.  Gbrysost. 
ibid.  Vers.  38,  Άπριλλίφ,  δν  ol  Εβραίοι  Νισάν. 
Josepb.  lib.  IU  Arckicol.  cod.  9,  10,  μην!  Ξανθικφ 
κατά  Μακεδόνας,  Νισάν  $1  κατά  Εβραίους,  ος  καί 
τού  2τους  έστιν  Αρχή.  Macar.  homil.  5,  έστι  μήν 
πρώτος  Εανθικδς,  οκαλούαενος  Άπρίλλιος.  Vers.  41, 
Ίανουαρίφ  ε'.  Epipban.  lio.  11  Contra  Anoetosf  pag. 
196.  Vers.  45.  προ  όκτώ  Καλανδών.  Nicephorus 
lib.  i Eccle i.  Hist.  cod.  12,  et  alii  tam  Graeci  quam 
Latini. 

Pag.  893,  vers.  1,  άνθρωπό μορφον.  Adversus  An- 
tbropomorphitas  disputat  sanctus  Athan.  dialogo  1, 
contra  AnomoBum  Arianistam.  Theodoret.  q.  20 
in  Gen.  Vers.  16,  ol  δερμάτινοι  χιτώνες.  De  bis, 
Naz.  in  Natal.  Christi.  Bpipb.  pag.  236,  255.Theo- 
phylact.  in  cap.  xu  Lucae,  Theodoret.  q.  39,  in 
Gen.  S.  Maximus  iis  verbis,  quae  dialogo  3 Caesa- 
ri i,  fratris  Greg.  Naz.  inserta  sunt  infra  et  909, 
vers.  5.  Vers.  30,  δ παράδεισος.  De  hoc  Basii. 
Magn.  paff.  643.  Yers.  51,  ούδείς  άπολύεται.  Da- 
ma scen.  Dialogo  contra  Manichceos 

Pag.  896,  vers.  24,  τών  θυρών  ε.σήλθε  κεκλει- 
σμένων.  Joan.  xx,  idem  Athaeasius  (nisi  dialogos 
illos  quinque,  sancto  Maximo,  τφ  'Ομολογητή, 
ascribendos  censeas,  cujus  in  operibus,  ut  alibi, 
sic  in  membranis  biblloth.  Aogust.  leguntur),  dia- 
loff.  4,  Epipban.  pag.27, 256, 338,431, 507.  Vers.  5, 
a flo.  δτι  πρά  της.  Vide  Bas.  Magn.  hom.  1 In 
Hexaem.,  Tbeodor.  quast.  3 in  Gen. 

Pag.  897,  vers.  3,  ταις  γυναιξιν  δμιλήσαντες.  Ex 
Hebraeae  linguae  imperitia  ortos  hic  error:  per  υΙούς 
enim  τού  Θεού,  Gen.  vi,  2,  quidam  intellexerunt 
Αγγέλους,  rectius  Suidas  (in  dictione  μιαιγαμίαι, 
Setbi,  Enochi  et  Enosi  filios  : qui  victi  libidine, ad 
filias  Calni  sint  ingressi, unde  Gigantes.  Vers. 8,  δτι 
at  ψυχαί  τών  άμαρτ.,  de  hOC  supra,  Vers.  16, 
σφαιρικός.  Vide  supra  scbolion  ad  pag.  24, 
vers.  4.  Vers.  27,  δτι  at  ψυχαί.  S.  Maximos  id, 
rationibus  e sacra  Scriptura  petitis,  negat  eod,  illo 
fragmento  Caesarianis  inserto,  et  Greg.  Nyss.  an- 
tistes lib.  D$  anima  et  resurrectione. 

Pag.  900,  vers.  39,  έγαλακτοτροφήθη.  LUC.  II,  27, 
Ignat.  epist.  5. 

Pag.  901,  vers.  a fln.  περί  Θεοφίλου.  Isidor.  Pe- 
ius, lib.  i,  epist.  52 ; Synes.  epist.  66.  Vers.  7.  a 
fln.  Ίω#  του  Χρυσοστόμου.  Isidor.  ejusdem  libri 
epist.  156.  Vers.  ultim.  Ιγνάτιος.  Erist.  ad  Tral- 
lianos Vers.  eod.  Κλήμης.  Strom.  n et  ni  cujus 
▼erba  citat  Euseb.  lib.  in  Eccl.  Hist . cap.  29.  Vers. 
eod.  θεοδώρητος.  lib.  m,  Contra  lueret. 

Pag.  904,  vers.  12,  Γρηγόριος  έν  έπιστολαις.  Gre- 

forii  Naz.  epistola  au  Theodorum  Tyanensem, 
‘hilocali®  Origenls  iibro  praefixa  in  cod.  ms. 
Aug.  legiior  haec  : 

θεοδώρφ  τφ  τά  Τύανα  έπισκοπούντι. 

Εορτή  καί  γράμματα  * καί  τδ  κρειττον,  βτι  προ- 
Φθάνεις  τον  καιρόν  τη  προθυμίφ,  τδ  προερτάίειν 
ημϊν  χαριζό μένος.  Τά  μάν  ούν  περί  τής  σής  εύλα- 
οείας  τοιαύτα.  'Ηιχεις  δέ  ών  Ιχομεν  τδ  μεΐζον,  Αντι- 
διδόαμεν  τάς  εύχας.  Ινα  δέ  τι  καί  δπόμνημα  παρ' 
ήμών  ϊχης,  τδ  δέ  αύτδ  καί  του  άγιου  Βασιλείου  · 
πυκτίον  απεστάλκαμεν  σοι  τής  ’Ωριγένους  φιλοσοφίας, 
έκλογάς  έχον  χρησίμους  τοις  φιλολόγοις.  Τούτο  και 
δέξασθαι  καταξΤωσον,  καί  Απόοειξιν  ήμΤν  δούναι  της 
ώφελείας  καί  σπουδή  καί  Πνεύματι  βοηθού  μένος. 
"Εόρωσο* 

Pag.  905,  vers.  10,  Απαρέγκλιτος  I.  8. 


Pag.  908,  vers.  8,  Ίερεαίου.  Thren.  m,  33; 
Epipb.  lib.  xxi  Contra  Adamantinos , pag.  245. 
Vers.  33,  ούδέ  Ωριγένης,  cod.  V.  H.  St.  Vers.  9, 
a fio.  τούτο  γάρ.  Vers.  6,  a fln.  I.  ή A.  S.  H.  St. 
Vers.  ultim.  σαρκών  έρασθέντες.  Πώς  ταύτα.ού  δέχο- 
μαι την  τοιαύτην  όμιλίαν  γενέσθαι,  SCholion  ad 
oram  Μ.  Μ.  Vide  quae  ad  pag.  897,  vers-  3,  adno- 
tavimus. 

Pag.  909,  vers.  44,  Ίνα  μή  Αθάνατον  μείνη  τδ 
κακόν.  *Ίνα  ή τής  Αμαρτίας  έγκοπή.  Theodoret. 
Vide  infra  pag.  916,  vers.  19. 

Pag.  912,  vers.  28.  Ht.  St.  αύτη  εις.  Vers.  35, 
δημιουργόν.  Τή  τού  καλού  φυγή,  Naz.  Hom.  in  Nat. 
Chr . Vers.  49,  τού  κακού  sive  (ut  Basii.  Magn.,) 
παντοίας  κακίας  έμοί  πρόξενος.  Vers.  51,  οΓδαμεν 
γάρ.  Rom.  νιι,  14.  Vers.  6,  a fln.  έγώ  δέ.  D.  Paul. 
ma. 

Pag.  913,  vers.  3,  cod.  V.  et  H.  St.  είσοικήσαν, 
A.  S.  είσοικίσθαι,  Μ.  Μ.  είσοικίσαν,  cod.  B.  είσοικέ- 
σθαι.  1.  S.  είσοικισθίν  έν  τή,  ut  pag.  seq.  Vers.  25, 
είσοικισθεισαν  είς.  Vers.  5,  Ού  γινώσκω.  Rom.  Vnf 
15,  Vera.  8,  ού  γάρ  έφ'  ήμιν.  Vide  scbolion  ad 
pag.  266,  33. 

Pag.  913,  vers.  26,  άπδ  τών.  Έκ  τών  κρυφίων 
Psal.  xviii,  13.  Vers.  31,  λογισμούς.  11  Cor.  x,  5. 
Vers.  43,  γίνεσθε,  καθώς.  1 Cor.  II,  1.  Vers.  6 a fln. 
Ανιδιτί  [quod  et  apud  Platonem,  παρά  τδ  Ιδίω  τδ 
Ιδρόω.Ί  cod.  V et  Η.  St.  al.  άν  Ιδρώτι,  et  in  marg. 
?σ.  Ανιορωτί.νβΓ8.  5,  a fln.  ad  marg.  fl.  St. ponitur 
ζτ',  quo  aliquid  deesse,  ostenditur.  Vers.  3,  a fln. 
πανοπλίαν.  Epbes.  VI,  13. 

Pag.  916,  vers.  3,  λογισμούς  τε.  Π Cor.  X,  5. 
Vers.  4,  δτι  μή.  Epbes.  vi,  12.  Vers.  7,  ού  γάρ, 
Rom.  vn,  15.  Vers.  19,  διδ  καί.  Vide  supra,  009, 
vers.  44.  Vers.  22,  ΟΤδα  γάρ.  Rom.  vn,  18.  Vers. 
26,  βλαστήματα  νέα.  Vers.  28,  έξ  έπιπνοίας  I.  S. 
Vers.  33,  τή  ulv  νομοθεσία.  Συνήδομαι  γάρ  τφ  νάμφ 
τού  θεού  κατα  τδν  έσω  άνθρωπον,  Rom.  VU,  ΐ2. 
Vers.  45,  άντιστρατεύεσθαι.  Hom.  VII,  23.  Vers.  47, 
σκφώσαντα.  Ita  ms.  omnes  (quod  in  cod.  H.  St. 
notatur  tanquam  suspectum)  id  est,  Αποσκληρώ- 
σαντα  [ ab  απόσκληρος,  quo  Basii.  Magn.  utitur 
hom.  in  xxxvu  psalmum] ; nam  et  Hesycbius  σκι- 
ρώσασθαι  per  Αποκληρούσθαι  (velut  ibi  legendum) 
explicat.  Unde  ή έσκιρωμένη  Φαντασία  apud  Justin. 
Martyrem.  Phavorinus  σκιρωθήναι  φαμέν,  έπΐ  τού 
ρύπου  τού  σφόδρα  έμμένοντος  καί  δυσεκπλύτου,  qum 
verbi  notio  imprimis  huc  quadrat  «Quare  illud  σκιΑ- 

{'ώσαντα  nihil  fuit  opus  adnotari.  Sed  apud  Pm- 
onem  lib.  Περί  φιλανθρωπίας,  pag.  483,  ΟΓΟ  στει- 
ρούνται,  malim  cum  ms.  August.  σκιβ|5ουνται  le- 

fere.  Vers.  3,  a fln.  εύχεται  ρυσθήναι  Rom.  vu,  24. 

ers.  oli.  προφήτης.  Psal.  xvni,  13.  Vers.  23, 
'Αγλαοφών,  cod.  V.  et  H.  St,  etiam  hoc  loco. 
Vers.  30,  διά  τδ  ένοικου.  Ita  et  vetus  interpres, 
Rom.  V1U,  11,  alii  διά  τού  ένοικούντος  αύτού  Πνεύ- 
ματος, Macarius  hom.  5 bis,  et  hom.  20. 

Pag.  920,  vers.  17,  H.  St.  χρώμενα,  Vers.  31, 
ΟΓδαμεν  γ\  II  Cor.  V,  1. 

Pag.  921,  vers.  1,  τώ  τδν  κόσμον  έν  τφ  πονηρήρ 
κεισθαι.  I Joan.  ν,  19.  Vers.  sequente  της  ώκυαόί- 
ρου.  Της  ταχυπότμου.  Pind.  Xiphilino  Ιδς  ώκύμο- 
ρος  * venenum,  mortem  accelerans.  Vers.  24,οΓχϊ*. 
σιν  Αναψυχήν  I.  S.  Vers.  7,  τδ  γάρ  οίκητήριον. 
Η Cor.  V,  2.  Vers.  11,  διά  πιστεως  γάρ.  II  Cor.V,7. 
Vers.  13,  καί  ού  σαφώς.  Negativa  οο  redundat  I.  S. 
Vers.  15,  δτι  σάρξ  καί  αίμα.  I Cor.  XV,  50, 1.  8. 
Vers.  43,  καθώς  έφορέσαμεν.  I Cor.  XV,  49. 
Vers.  45,  Γη  εΤ,  και  εις  γην  άπελεύση.  Gen.  1H,  19. 
Vers.  50,  legitur  etiam  ζήν.  Vers.  ult.  καταποθξ· 
11  Cor:  V,  4,  Ινα  καταποθή  τδ  θνητδν  6πδ  τής  ζωή<· 
Pag.  924,  vers.  4,  δτι  καί  ol  νεκροί.  I Thess.  nr, 
16.  Vers.  16,  Η.  St.  2,  πυράγν ος.  Η.  8t.  et  I.  C. 
πυρ,  Αγνός  φυτόν.  Hujus  plantae  fit  mentio 
Levit.  XXUI,  40 ; Job.  XL  17.  Vers.  33  Τωάννηξ 
Apoc.  xx,  13.Vers.  6 a fln.  Ανήρ  μέν  γάρ.Ι  Cor.  n,  A» 


413 


AD  BIBLIOTHECAM  ΡΗΟΤΠ. 


414 


Pag.  925,  vers.  4,  άνήρ  έπιθυμιών,  Dao.  IX,  23. 
Vers.  28,  ό Μωσής  δΐ  καί  'Ηλιος.  Matth.  XVII,  3. 
Vere  40,  του  είδους.  Scholion.  οδ  παρά  τούτο.  Καί 
γάρ  εΐ  καί  μή  έπί  του  είδους,  άλλ’  έπι  του  συνθέτου 
σώματος  τείνεται,  ούδέν  ήττον  τδ  αύτδ  ϊπεται  · ή ού 
τδ  αύτό.  Τδ  μέν  γάρ  ϊχει  λύσιν,  δτι  πάλιν  θνήξει, 
δπερ  οδκ  ϊστι  κυρίως  ον ά στάσις  * το  δΐ  ού  * ε?περ 
τδ  είδος  ού  θνήξει  πάλιν,  ότι  μηδόλως  θνήσκει.  Μ.  Μ. 
Vers.  41,  πρωτότοκος.  Coloss.  I,  18;  Αρο.  I,  5. 
Vers.  ult.  της  Σαραφθίνης.  111  Reg,  XVII,  22,  Vers. 
eod.  Σωμονίτιδος.  IV  Reg.  ΐν,  Naz.  Hon.  in  Pente- 
COilen  Σουμανίτιδος,  ΘΙ  ms.  Σουναμίτιδος,  quod  He- 
braeo esi  vicinius. 

Pag.  828,  vers.  33,  έπινοίφ . OTov,  τδ  ζώον  άπδ 
του  χρώματος.  Τδ  γάρ  λευκδν  ού  δύναται  [ένεργεί?] 
χωρισθηναι  του  κύκνου  . τδ  άβάσκανον  ούκ  ειωθε 
χωρίζεσθαι  τού  φιλοσόφου  * ούγάρ  έν  βάσκον  ία  δ φι- 
λόσοφός ποτέ.  Scholiast.  ad  Π.  lib.  Τορ.  Boethi  mss. 

Pag.  929,  vers.  1,  τδ  παρά  τού  προφήτου  'Ιεζε- 
κιήλ Ezech.  ΧΧΧνΠ.  Vers.  8,  Η.  Sl.  έξουσιαστικώ- 
τεροι.  Vers.  10,  idem  άλλων  ϊθνών.  V^rs.  20,  Ίώ- 
σηπος,  lib.  VH,  Debello  Judaico , cap.  18,  Vers.  26, 
ένέπρησαν.  Hinc  corrigendus  el  Josephus  ei  inter- 
pres ejus  apud  quem  έτήρησαν  legitur  id  est, 
itrxmrunl,  pro  incenderunt.  Vers.  46  Σαμουήλ. 
I R»*g.  XXVIU,  12,  schol.  δαιμόνιον  ήν  τδ  παρά  της 
έγγαστριμύθου  άναγθέν,  άλλ*  ούχ  δ Σαμουήλ  Μ.  Μ. 
vide  Jusi.  Mari.  Dialog.  προς  Τρύφωνα,  ρ.  260,  26, 
el  Reepone . ad  orthodox.  quasi.  52,  pag.  328,  edit. 
II.  ConimeJ.,  Tertullian.  lib.  De  anima , c.  57. 

Pag.  932,  vers.  7,  Ένα  Sv  άσώματον.  Vox  ΐνα. 
pro  qua  ην  habet  H.  St.  vilio  non  caret.  I.  S.  Vers. 
14,  έωρακε.  Τεθέαται,  1 Joan.  IV,  12,  H.  St.  1.  S. 
Vers.  22,  αύταί  φύσει  αί  ψυψαί  παντός  Η.  St.  Vers. 
25,  διά  τούτο.  Εις  τούτο  γαρ  Χριστός  καί  άπέθανε, 
Rom.  XIV,  9.  Vers.  27,  έπι  των  ψυχών  καί  έπί  των 
σωμάτων.  Isidor.  Peius,  lib.  i,  epist.  222.  Vers.  44, 
τού  ξενώνος,  non  legitur  in  cod.  H.  St.  Vers.  sea. 
idem,  et  cod.  B.  2 εκλααβάνοντος,  Μ.  Μ.  έκλαμβά- 
νοντες.  Locus  vitiosissimus.  1.  S.  Vers.  9,  a fin. 
διά  τδ  μή  δύνασθαι  αύτά  φέρειν.  Isidor.  Peius,  lib.  I, 
epist.  304.  Vers.  8,  a fln.  H.  St.  Vers.  ult.  1.  παρ- 
έβαλον  H.  St.  I.  S.  Vers.  eod.  μυστήρια.  Scholion  ; 
Ούχί  τά  τής  πίστεως  λέγει  μή  ραλεΐν  τούτοις, 
άπερ  δν  εΐεν  καί  μυστικά  * άλλα  τά  μυστικώτερα. 
ταύτα  γάρ  τοΐς  έν  τή  πίστει  τελείοις  άρμόζουσιν.  Οι 
δλ  μή  ούτως  οίκονομούντες  τδ  τού  κηρύγματος  σιτο- 
μέτριον,  εΐ  καί  πιστοί  τυγχάνοιεν  οικονόμοι,  άλλ’ 
οδχί  καί  φρόνιμοι  ^ηθεΐεν  δν  παρά  τφ  δικαίψ  κριτή. 
Λιο  καί  κατ’  οίκειον  νούν  ήρμήνευται  κατά  πρώτην 
Ικδοχήν  ή παραβολή.  "Εχει  οε  άριστά  καί  ή ιιετ’  αυ- 
τήν έπίσκεψις,  καί  άξίως  της  διανοίας  τού  γραψαντος. 

Pag.  933,  vers.  40.  1·  μαργαριτών,  fl.  St.  Vers. 
11,  pro  ή είς  πίστιν,  lege  ή είς  Χριστόν  πίστις  cum 
Η.  St.  Vers.  39  I.  ποιητής  έστιν. 

Pag.  936.  vers.  3.  έτερον  δντα  κόσμου,  Η.  St.  2. 
Vers.  20,  al.  άτελές  αν  καί.  Vers.  9.  a fio.  ώ πάλιν, 
eod.V.  et  Η.  St.  At  ώ βάλε  Μ.  Μ.ώ  βάλη  cod.V.  H.St. 
2,  id  est,  άπαγε,  aliis  αβάλε.0κ>ά  tamen  frequentius 
των  εδχομένων,  quam  τών  προβαλλομένων,  f.  S. 

Pag.  9o7,  vers.  2,  της  κατα κρίσεως  cod.  B.  Μ.  M, 
61  H.  St.  αετακρίσεως.  1.  S.  διακρίσεως.  Vers.  9, 
eod.  V.  2ρυθμον.  H.  St.  εύρυθμον.  Vers.  25,  τδ  μέν 
Ρρέτας.  Gaza  nomen  hoc  ait  άκλιτον,  eum  βρέκο# 
exstet  apud  Hesych.  βρέτη  apud  Clem.  Alex,  mul- 
titudinis numero.  Sic  a σκέπας,  σκέπαβ,  et  a κνέ- 
φας.  κνέφαί,  tertium  formavit  casum  Apollinarius, 
Psal.  xn,  18,  et  Psal.  xvn,  24.  Vers.  48  άν.  ut  h.  1. 
fiv  in  uno  codice,  in  altero  ϊσται ; ita  pag.  940, 
vers.  28,  pro  ϊσται  in  alio  cod.  δν  legitur,  et 
pag.  941,  vers.  14.  Vers.  50,  1.  έκκεκλικίναι  cum 
mss.  et  I.  C.  Vult  eoim  iste  diei  έκκλισίαν,  quasi 
έκκλησίαν,  a fuga  voluptatum.  Vers.  9,  a fin.  “'Οτι 
φησίν  δ άγιος.  Πώς  τούτο  φής,  άγιε  τού  θεού,  είπερ 
καί  σή  ή τοιαύτη  δόξα,  sehol.  Ε·  Μ.  Vers.  7,a  fin. I. 
μελλησμού  cod.  V.  Η.  St.  I.  S.  Vers.  ult.  κατ ακο- 
ομούσαν. A.  S.  μετακοσμούσαν· 


Pag.  940,  vers.  4,  Κύριος  ϊκτισέ  με.  Prov.  VIII, 
22,  Clem.  Alex.  Protrept.  Quem  Scriptura  locum 
de  Filii  aiernitate  accipit  Ignat.  epist.  4 ; Naz. 
Orat,  de  Filio;  Epiphan.  lib.  ii  Contra  Arianoe , 
pag.  320  ; Damascen.  lib.  rv,  cap. 95,  De  orthodoxa 
fide.  Philo,  lib.  Περί  μέθης,  paulo  aliter  citat,  '0 
θεός  έκτίσατό  I Aquila  έκτήσατο)  με  πρωτίστην  τών 
έαυτού  έργων.  ΥβΓ8.30,άπδ  τού  αιώνος,  Psal.  LXXXIX, 
2,  4.  Vers.  36,  έξακισχιλιοστόν.  Quamvis  multas 
hallucinationes  in  his  sunt.quarum  rationem, pro- 
pter absurditatem,  non  habuimus  : hanc  tamen 
jocularem  praeterire  non  potuimus.  cUnus  dies, in- 
quit, sunt  mille  anni  coram  Deo.  Sunt  autem  a 
creatione  ad  nos,  sex  millia  annorum.  Ergo  sex 
dies  a creatione  ad  nos  fluxerunt.  In  hebdomade, 
inquit,  id  est  in  septima  die,  sive  septimo  millena- 
rio deficiet  mundus.  Ergo,  inquit,  a creatione  ad 
συντέλειαν  κόσμου,  sunt  dies  tredecim.  > Atqui  de- 
bebat dicere,  sunt  dies  septem.  Nam  pro  septimo 
millenario  qui  debet  accedere  sex  prioribus  mille- 
nariis praeteritis, ipse  adjungit  septem  millenarios; 
quae  profecto  mira  est  hallucinalio.quaB  nata  est  ex 
verbo  έβδομάς,  quod,  ut  est,  pro  septem  capit,  et 
perperam  item  pro  septimo  die  usurpavit.  I.  S. 
Vers.  46,  "Αμμον  θαλασσών.  Siracid.  1.  Vers.  4,  a 
fin.  δ μϊ  γάρ  θεός  ούκ  ϊστι.  "Οτι  οδκ  ϊστιν  αΐτιος 
τών  κακών  ό θεός,  docet  Basii.  Mago.,  hom.  inte- 
gra; Chrysost.,  orat. Περί  προνοίας.  Philo  lib.  Περί 
φυγάδων. 

Pag.  941,  vers.  6,  a fin.  ad  marg.  codd.  M.  M.et 
H.  St.  2,  legitur,  έκ  γάρ  τούτων  καί  ότι  τών  σωμά- 
των ποιότης,  δείξεις*  ειπερ  ή τών  ποιοτήτων  σύνοδος 
τδ  σώμα  άποτελει. 

Pag.  914,  vers.,  εΐ  γάρ.  Η.  St.  142,  ή γάρ.  Vers. 
eod.  έξ  οδ  πόλεων  et  ές  ού  ναών  I.  S.  Vers.  36  τά 
κακά  πότερον  ούσίαι ; Ούτε  γάρ  ποτέ  κακόν  ήν, 
ούτε  ρίζα  γέγονε  κακίας,  ούτε  ένυπόστατον  κακόν 
ϊστι.  Epiphan.  Contra  Baeil . et  Manich.  Naz.  In 
Nat.  Chr .,  ejusque  paraphrastes ; Damasc.  lib.  H 
Orthod  fid.%  c.  46,  qui  eamdem  της  κακίας  ratio- 
nem ait  esse,  qua  sit  τού  σκότους  * de  quo  idem 
lib.  i,  cap.  22;  Theodoret.  quast.  7,  in  Gen.  Basii· 
Magn.  hom.  2 et  6 in  Hexaem.Vers.  50, 1.  in  marg. 
κάκεινος  κακός. 


Pag.  948,  vers.  5,  H.  St.  τά  μέγιστα  κατά  τούτο 
τδ  αερος.  Vers.  34,  scholion.  εΐ  κατά  τήν  ύλην, 
άλλα  μή  κατά  τών  ποιοτήτων  ή άντίθεσις  ήν  * Ισχυ- 
ροί ο\  λόγοι.  Μ.  Μ.  Vers.  36,  37,  39  et  pag.  949, 
Vers.  4,  7,  τδ  ϊσται  in  marginem  rejiciatur;  idenlm 
in  al.  codd.  pro  άρα,  ut  superius  pro  άν  legitur. 

Pag.  949,  vers.  7,  scholion  ad  marg.  Μ.  Μ.  χρή- 
σιμον τδ  έπιχείρημα  καί  πρδς  τδ  δεΤξαι  τδ  παν  γεννη- 
τδν,  τδ  καί  έκαστον  τών  αύτού  άτόμων  τοιούτον,είτά 
μλν  άτομα  τών  είδών  τδν  λόγον  δέχονται·  ούκ  άνάγκη 
οέ  τούτων  τά  ε?δη.  Vers.  45,  δς  καί.  Η.  St.  2.  1.  S. 
Vers.  5,  a fin.  άπό  τών  Γραφών.  Matth.  XIX,  11. 
1 Cor.  νιι,  28 ; Ignat.  epist.  6. 

Pag.  952,  vers.  1,  άτελεσφόρητα  άτέλεστα,  PrOV. 
ία  16.  Vers.  11,  τέκνα.  Jephiej  Judic.  n,  29.  Vers. 
21,  γυνή.  Παρά  τήν  γονην,  Isidor.  Peius,  lib.  1Π, 
epist.  242;  Symmachus  vero  άνδρίς,  quo  Hebrais- 
mus  magis  exprimitur.  Vers.  47,  λέγουσιν  δργανα 
καλούσαι.  I.  S.  Vers.  25,  Βαβυλών  γάρ,  τάραχος,  η 
σύγγυσις.  Gen.  II,  9,  οτι  Ικεΐ  συνέχεε  Κύριος  τά 
χείλη  πάσης  τής  γής.  Philo  Περί  συγχύσεως  διαλέ- 
κτων. Vers.  4,  a fin.  τήν  Ιτέαν.  Levit,  xxin,  40 ; 
Isa.  XUV,  vers.  pen.  εστ’  Sv  είς  άρδην  άποοτοε- 
ρώση.  Plin.  lib.  χνι,  cap.  26,  semen  salieis  mu- 
lieri sterilitatis  medicamentum  esse  constat.  Vera· 
ult.  ώλεσικάρπους.  Frugiperdas.  Plin.  ibid.  Ut  ώλσ- 
σίκαρπος  h·  1.  ftit  ή δλλύουσα  τήν  γονήν,  ήγουν  τδν 
καρπόν  τής  κοιλίας.  Naz.  Cam I.  κατά  γυναικών 
καλλωπιζομένων,  vers.  53,  metaphorice  utitur··· 
ή δέ  τεή  χάρις,  ώλεσίκαρπος.Υΐάβ  Homeri  interpre- 
tem Odpee.  Κ*  et  Theopnrast.  lib·  in  De  plantie . 

Pag.  953,  vers.  1,  μή  έπιλαθέσθαι  νύμφην  τδν  ufc 


DIVIDIS  HCE8GHELII  NOTJE 


σμόν  Jerem.  IL,  32.  Vers.  5,  οτήθη.  Τό  στήθος 
Philoni,  pag.  570,  ένδιαίτημα  του  θυμού.  Unde  illud 
Sophocleam  : 

'Ανδρών  γάρ  έσθλών  στέρνον  σό  μαλάσσεται. 

Sed  Φρένες  aliquando  idem,  quod  οιάφραγμα  (quia 
hoc  inflammatione  affecto  mens  laeditur)  veluti 
Pi&d.  Nem . ode  7. 

. . χολωθείς 

ό καρτεράς  Αΐας,  Ιπαξεν  διά  φρένων 
λευρον  ξίφος. 

Vers.  8,  Λάβε  μοι  δάμαλιν.  Gen.  XV,  9.  Vers.  9, 
I.  τριετίζουσαν,  καί  αίγα  τριετίζουσαν,  καί  κριόν, 
cod.  V.  A.  St.  Vers.  27.  καί  δμεΤς,  Lucae  XVII,  3β. 
Vers.  30,  άνακλινεί.  Ibid.  37.  Vers.  34,  τρείς  ήμών 


της  ήλικίας.  Totidem  mundi  hujus  saecula  quidam 
statuunt  : primum  ήγεμονικόν,  alterum  θυμικόν, 
tertium  έπιθυμητικόν.  Vide  Soldam  in  dictione 
ψυχή,  et  infra  569,  10.  Vers.  48,  τήν  όσφύν  άναζω- 
σαμένους.  I Petr.  I,  13.  Vers.  50,  σίκερα.  Σίκερα, 
παν  τό  δυνάμενον  μέθην  έμποιήσαι  πόμα  τοις 
Εβραίο ΐζ  όνομάζειν  συνηθες.  Basii.  Mago.  Vers.  8, 
a fln.  έγώ  είμι.  Joan.  XV,  5.  Vers.  5,  a fln.  Έκ  γάρ 
Αμπέλου.  Deut.  XXXII,  32. 

Pag.  956,  vers.  2,  πάντη.  H St.  ταύτη  Vers.  11, 
•Αφόρεσαν  cod.  B.  H.  St.  A.  S.  δικαιοσύνης  μάλλον. 
Hec  sunt  intricatissima  1.  S.  Vers.  19,  H.  St.  όρά- 
σεως,  γεύσεως,  όσφρήσεως,  quod  postremum  in 
caateris  mss.  desideratur.  Vers.  33, το  γάρ  ελαιον  τη 
δικαιοσύνη.  Τη  έλεημοσύνη,  τη  εδποιίφ,  Joan.  Cbry- 
SOSlom.  hom.  είς  τάς  ι'  παρθένους.  Vers.  34,  χρονι- 
σμόν . Mattb.  XXV,  5.  Vers.  42,  είς  τήν  άπάντησιν 
I Thessal.  ΐν,  17.  Vers.  50,  έκλεκτή  τή  Η.  St. 

Pag.  957,  vers.  4,  άφθόρψ.  Vers.  8,  I.  θύσας  δι* 


χρωμένους  αύτή  βιάζεσθαι,  Philo.  Vers.  26,  Πόξ 
j4^·  Psal.  u,  7.  Vers.  5,  a fln.  H.  St.  έτι  εΐ  τό  άνε- 

Pap.  961,  vers.  23,  I.  σκιά.  Hebr.  x,  24,  ε!  δέ. 
H.  St.  ή δέ  είκών,  το  Εύαγγέλιον,  αυτής.  Vers.  26, 
έν  τφ  Λευϊτικψ  XXU1,  42,  έν  σκηναις  κατοικήσετε 
Ιπτά  ή μέρας.  H»C  inde  ή των  σκηνών  έορτή  dicitur, 
II  Macn.  X;  alias  ή έορτή  τής  σκηνοπηγίας, Deut. XVI 
et  Χχχι.  10.  Vers.  31,  Judic.  ix,  8,  Suid.  in  Abime - 
Iccko.  Vers.  40,  1.  Ιως  τού  I.  S.  Vers.  7,  a fln. 
Λετάλοις.  Φύλλοις  συκής  Gen.  IU,  7.  Vers.  5,  a fln. 
ο?νψ  χλευασθέντα.  GeD.  Ix,  21.  Vers.  pen.  imper- 
Jacta  oratio.  Videtur  ita  explenda,  τή  έπί  τή 
σωτηρίφ  τού  κόσμου  τοις  άποστόλοις  δοθείση 
έζουσιφ. 

- Pag.  964,  Vers.  8,  έπί  τό  κρεΤττον  (M&tth.  XXIV, 
3»,  Vers.  9.  τήν  ίλαρότητα  τήν  έκ  τού  οίνου) 
PsaL  GUI,  15.  Vers.  13,  δια  τόν  καρπόν  τού  έλαίου 
τήν  εύσπλαγχνίαν.  Το  ελαιον  καί  τό  έλεος  παρώ- 
νυμα, id  est,  illud  hujus  typum,  facit  Clemens 
Alex,  quoqae,  lib.  u,  Pcsd.  cap.  8,  Vers.  17,£άμνος 
jtai  Αγνός.  Etymologus  idem  asserit,  apud  quem 
et  sequentia  leguntur  de  Jezabele,  bine  redinte- 


αύτήν  μόσχον  τόν  σιτευτόν.  LUC.  XV,  23,  βν  ή δαμά- 
λις  Μαρία  εγέννησεν,  Chrysost.  hom.  είς  τόν  Ασω- 
τον.  Vers.  35,  δφ^γήσασθαι,  I.  S.  Vers.  37,  ή τής 
πνευματικής  όγδοαδος,  De  hac,  Naz.  Hom.  in  no- 
tam Dominicam , et  in  Pentecoeten , Greg.  Nyss.  in 
Psal.  VI,  Basii.  Magn.  lib.  De  Spirit.  sancio , 
cap.  27. 

Pag.  960,  vers.  8,  H.  St.  ύπωρόφιον,  quo  poetae 
fere  utuntur,  Pind.,  Theocrit.,  Nonnus.  Vers.  eod. 
διαίτη  τή  των  άνθρώπων.  Συνανθρωπιστικόν,  BaSil. 
Mcgn.  συνανθρωπιζον.  Aristot,  Vers.  9.  ψαλμφ. 
XLIV,  11,  13.  Vers.  17,  cod.  B.  Παρά  θεία  παρ- 
θενία. Auctor  Etymologici , ότι  παρά  Θεού  έδόθη. 
Vers  eod.  cod.  V.  et  H.  St.  υπαλλαγήν.  Vers.  22, 
lectio  marginis  αίρετή,  est  glossema.  Vers.  eod. 
διά  το  αιρειν.  Άρετλ  μέν  γάρ  ού  μόνον  παρά  τήν  α?- 
ρεσιν  ώνομάσθη,  άλλα  και  παρά  τό  α*ρεσθαι  (παρά 


franda.  Vers.  20,  τή  παρθενίφ  ταύτη,  Η.  St.  Vers. 
2,  Αγνός  δέ  παρά  τό  διά  παντός  άγνεύειν.  Diosco- 
rldes  lib.  Ι,  Περί  ύλης  Ιατρικής,  eap.  136,  Galenus 
(tomo  Π,  lib.  Περί  της  των  άπλών  φαρμάκων  δυνά- 

Γ;ως  6)  : Έπέχει  δέ  καί  τάς  πρός  αφροδίσια  όρμάς 
τε  πεφρυγμένος  και  ό Αφρυκτος  καρπός  · και  τά 
φύλλα  καί  τά  Ανθη  τού  θάμνου  ταότό  τούτο  δύναται 
ορφν.  "Οστε  ού  μόνον  έσθιόμενα  καί  πινόμενα  πρός 
Αγνείαν  [Aid.  άγνοιαν  vitiose]  πεπίστευται  συντελειν, 
άλλά  και  ύποστρωννύμ*να.  [Διά]  ταύτα  Αρα  καί  τοβς 
βεσμοφορίοις  α\  γυναίκες  ’Αθήνησιν  ύποστρωννύου- 
σιν  εαυταΐς  θλον  τόν  θάμνον.  Εντεύθεν  δέ  καί  τούνο- 
μα  αύτφ.  Vide  Etymologum  in  "Αγνός  ίιι  Μόσχοισι 
λύγοισιν,  et  in  ράμνος.  Vers.  25,  ύπό  ράμνους. 
111  Beg.  χιχ,  4,  ibi  edit.  Plantim.  ραθάμ,  Chryso·*. 
Hom.  in  decoll.  Joan . Bapt.  όαμέθ,  cod.  Augusi. 
ms.  ut  quidam  impressi,  ραθμέν  ; alius  ms.August 
άρκευθή  |5αθμέν  · ubi  forie  ό^ρκευθον  legendam ; 
είδος  φυτού  ακανθώδους  Lexico  ms.  όνομα  δένδρου 
άκάρπου  Scholiast.  Theocriti.  Vers.  26,  ότι  των 
φευγόντων.  Haec  verba  tanquam  praecedentium 
αιτιολογία,  in  Etymologico  afferuntur.  Vers.  2&, 
ξύλον,  από  τού  άρχιπαρθένου  Χριστού  πεφυτευμένον 
τοις  τήν  Αγνείαν  ασπαζομένοις  Etymol.  Vers.  45, 
προσόζειν  ά.  και  ά.  έ,  τ.  τ.  ψ.  μώλωπας.  Psal. 
χχχνιι,  5. 

Pag.  965,  vers.  8,  I.  κοσμογενείας.  "Αρχειν  γάρ 
των  Ιχθύων.  Gen.  I,  27  Vers.  11,  παρά  τής  Γραφής. 
Dan.  X.  Vers.  13,  άρχομένους  (Απαγε)  δεικνύει. 
1.  S.  Veis.  22,  άνθρωπόμορφον.  "Οταν  τυπώνται 
σωματικως,  Ν^Χ.  είς  ^Ηρωνα. 

Pag.  968,  vers.  5,  εν  Ιξ  και  μ'  Ιτεσι.  Glossema 
Christianorum  : hoc  non  dicit  Josepbus.  1.  S.V.rs. 
18,  κραταιούς.  Joseph.  lib.  XV,  cap.  14,  κρατε- 
ρούς  * quibus  et  similibus  adnotandis  non  puto 
fieri  operae  pretium,  cum  auctor  exstet:  quare  tam 
hoc  loco, quam  alibi,  excerpta  quaecunque,  lectoris 
studio  cum  editis  relinquam  conferenda.  Vers.  32, 

I.  'Ηρώδη  ποούξένησε  I.  S.  Vers.  33,  άμα  τφ  idem. 
Vers.  6,  a nn.  έλκωσις  Ιντέρων.  lib.  XVII  Arctool. 
cap.  7.  Vers.  5,  a fln.  δρθιον  τε  Ασθμα. Πνεύματός  τε 
όρβία  εντασις  ibil.qUffl  lib  i,  Περί  άλώσεως  cap.  21, 
eidem  όρθόπνοια  καί  δύσπνοια.  Vers.  3,  a fln.  £τη 
σύμππαντα.  Έβδομή κοντά, quod  forsan  librarii  culpa 
est  omissum  : in  Vaticano  eti>m  cod.  spatium 
unios  dictionis  inter  σύμπαντα  et  βασιλεύσας  relin- 
quitur. Vers.  p*n.  έπτά  καί  λ'.  Lib.  xvil,  cap.  10. 

Pag.  969,  vi’rs.  4,  a fln.  οίνοχόον.  'Τκρανού 
lib.  xiv,  cap.  19. 

Pap.  972,  vers.  4,  Υμεναίου,  coi.  V.  Μένα  ίου 
libri  editi  Μενναίου.  Vers.  18,  I.  έγεγάμητο.  Συλ- 
λαμβανομένου,  καί  I.  S.  Vers.  8,  1.  ύπο  'Ιεροσολυμι- 
τών,  I.  S.  V’<r S.  20,  ό παΐς  λαμβάνει.  Lib.  XIV, 
cap.  23.  Vers.  21,  Βαρζαφάρνης,  Joseph us  ibi- 
dem. 


Pag.  973,  vers.  10,  άνείλεν  Ανδρα.  Joseph.  lib.  XV. 
cap.  9,  διεχειρίσατο  τδν  Ανδρα.  Τότε  δέ  πλείω  μέν  ή 
π'  γεγονώς  έτύγχαν^ν  έτη.  Vers.  31,  Βϊαινναν  οΐκειν 


τής  Γαλιλαίας,  πόλιν  τήν  Γαλατίας, Joseph.  lib.  XVII, 
cap.  1,  monuit  I.  S.  quoque,  τής  Γαλατίας  vel  τής 
Γαλλίας  legendum  esse.  Vers.  36,  Αδελφού  Ώρώ- 
δου.  Joseph.  lib.  xvm,  cap.  7,  Φιλίππου,  ex  Histo- 
ria evangelica,  1.  S.  Vers.  42,  Ίώσηπός  φησιν.  Ibi- 
dem. 

Pag.  976,  vers.  i,  πρός  Ίανόν.  Πρός  Σηίανον 
κατά  τής  Τιβερίου  Αρχής,  idem  Joseph.  lib.  eod. 
cap.  9.  Vers.  6,  είς  την  Λουγδούνων.  Nam  diceb&OS 
τά  Λούγδουνα,  ut  τά  ΒουρδΙγαλα  et  ita  SUpra  apud 
hunc  ipsum  auctorem.  I.  S.  Vers.  eod.  άϊδίφ  φυγή. 
Joseph  ibid.  αυτόν  τε  φυγή  άΐδίςι  έζημίωσεν,  άπο- 
δείξας  οίκητήριον  αύτού  Αουγδουνον  πόλιν  τής  Γαλ- 
λίας. Vers.  14,  τό  'Ιάκωβον  in  MS.  noQ  legitur. 
Vers.  18,  μετά  τού,  ύπερβολήν  I.  S.  ούκ  έπετίμησε. 


Ούκ  έπέπληξε  τούτο ις  ό βασιλεύς,  ούδέ  τήν  κολακείαν 
άσεβούσαι  άπετρίψατο  Joseph.  V·  rs.  29,  τού  βοο- 
€ώνος.  Idem  I io.  xu,  cap.  uh.  Vers.  38,  Δρουσίλα. 
Δρούσιλλα,  Joseph.  Vers.  46,  'Ρώμην  άπαίρει 


417 


AD  BIBLIOTHECAM  PHOTII 


418 


Έπί  *Ρώμης  ήν  έν  τψ  χρόνψ  τούτψ,  Idem.  Vers.  49, 
Φάδον.  Cuspium  Fadum,  ibid.  Vers.  53,  δωρείται 
Josepb.  lib.  xx,  cap.  5»  Vers.  7,  a fla.  Βατανα ίφ 
eod  V.  el  B.  Καταναίφ.  Vers.  6,  a fln.  Αυσα- 
vfou.  Ibidem  apud  interpretem  Lysia  legitur, culpa 
librarii,  pro  Lysani®.  Vers.  4,  a fio.  περιτμηθέντι. 
HepiTi|ws96at  θελήσαντι.  Vers.  pea.  Φήλικι.  Aci. 

PaV  977,  vers.  1,  Josepb.  el  Act.  xxv,  14,  Βερ- 
νίκη.  Vers.  6,  τάς  περί  αυτήν  δβχα  δούς  1.  S.  Vers. 
7*  έδημηγόρησεν.  Aci.  xxxi.  Vers.  18,  θρασύς  ήν. 
Τδν  τρόπον,  Josepb.  lib.  xx,  cap.  8.  Vers.  34,  τού 
Κυρίου.  Ιησού  τού  λεγομένου  Χριστού.  Josepb. 
Λά.  Vers.  38.  τον  Δαμνεον.  Ααμνέου,  Josepb. 
Ybrs.  30,  Ότι  Άαρών.  lib.  xx,  cap.  8.  idem.  Vers. 
36,  δγδοήκοντα  τρία  δτη.  Josepb.  τρείς  καί  όγδοή- 
κοντα  scii,  Αρχιερείς  πάντες  τδν  Αριθμόν.  Vers.  41, 
Αριστοκρατική,  ioem.  Vere.  51,  pro  *Δμαΐη  έκ  τού 
έρχιβρέακ  baud  dubie  legendum  Sua  Ίωσεδέκ  τού 
άρχιεοέως.  Sic  eQim  Josepbus  και  τον  άρχιερέα 
Ίωσαοάκην  αΙχμάλωτον  ελαβε.  Vers.  52,  τξς'· 
Bine  forte  corrigendus  Josepbus,  qui  υξς'  ha- 
bet, Vers.  6,  a fln.  εΤς  οδν  των.  Ιησούς  δ Ίωσεδέκ. 
idem.  Vers.  3,  a fln.  υιδ'.  τετρακόσια  δεκατέσσα- 
ρα.  Vers.  pen.  φ Μενέλαος  έπίκλην  idem.  Loquendi 
modus  apud  Josepb.  Vers.  ult.  καί  αντικαθιστώ- 
fw.  Καί  τδν  παίδα  της  διαδοχής  άπελάσαντες  καθι- 
•βάσιν  Ίάκιμον.  Josepb. 

Pag,  980,  vers.  4,  1.  δε ιμα μένους  τψ  θεψ  ναόν 
παραπλήσιου  τώ  Josepb.  Vers.  11,  Ίωάννην,  Ίωνά- 
θην  Josepb.  Vers.  33,  τον  ρίον.  'Αλεξάνδρα  τη 
Mem.  Vers.  34,  A.  S.  κατάκρας,  ut  Thucyd.  lib.  IV, 
Proco  pius,  alii  pro  κατά  κράτος,  quo  usus  est 
Joeepb.  Divisim,  cod.  B.  Μ.  M.  ut  Theocrit.  Idyll. 
XVI,  vers.  89. 

Δυσμενέων  βσα  χείοες  έλωβήσαντο  κατ'  Ακρας. 

Vide  Suid.  Vers.  ο9,  Βαρζαφάνης,  Josepb.  Vers. 
40,  τής  Παρθυηνής.  Idem  fortassis  rectius ; nam  et 
Philo  PartuOS  Παρθυηνούς  dicit,  alibi  παρθυαίους  * 
ei  ipsam  Parthiam,  Παρθύην.  Vers.  46,  ουκέτι  τούς 
έκ  τού  Josepb.  Vers.  51,  ού  καί  τη  Αδελφή  idem. 
Vera.  3,  a un.  Τίτος  έπυρπόλησεν,  Josepb. 

Pag.  981,  vers.  4,  χρηστομαθίας.  Ut  epitoma 
SiraboBis  est  χρηστό μαθία  εκ  τού  Στράβωνος, id  est, 
teci  laudabiles  ex  Strabonis  geographicis  collecti  : 
sicquatQor  hi  libri  Prodi  inscribuntur  Χρηστομα- 
91α  Γραμματικής  Πρόκλου,  boo  est  selecta  aurea  a 
Proclo  ex  grammaticis.  Nam  quod  grammaticorum 
fuerit  illa  disputatio  de  generibus  poematum,  unus 
Diomedes  testis  erit  Αξιόπιστος,  qui  tertium  librum 
snerum  Institutionum  yrammaticar.  magna  ex  parte 
in  eo  consumpsit.  His  accessit  opera  Photii,  qui  ex 
UUe  grammaticorum  selectis  a Proclo,  h®c  ipsa 
quoque  seposuit  Fuerat  autem  Procius  studiosis- 
simus των  Επιτομών,  ut  ejus  auditor,  et  in  pro- 
fessione Platonica  scbol®  successor,  Marinus  Nea- 

Stlitamuin  ejus  vita  observavit.  Nec  mirum  : di- 
ceret enim  a puero  studiosissime  mathematicas 
apud  Heronem,  qua  contenta  suo  pulvere  erudito 
τά  περιττά  repttdiaftl.Et  Hero  ipse,  ut  ex  eius  mo- 
numentis apparet,  brevitatis  fuit  amantissimus. 
Bine  illa  Procli  στοιχείωσις  [in  bibi.  AugJ  admi- 
rabilis theologia  Platonice,  qua  nil  brevius,  nil  in 
eo  genere  perfectius.  Simillima  huic  et  illa  ejus- 
dem, qua  vulgo  circumfertur,  et  a Themistio 
primo  De  JUNONI  videtur  citari  σύναψις  των  περί 
χινήσεως  είρημένων  Άριστοτέλει,  μαθηματικωτέρα 
taaneo;.qua  ntl  aptius  od  lib.  vl,  Physicorum  Ari* 
stoteHs,  et  aUaoejari9emdejmotu  theoremata  .plane 
percipiende»  et  memoriter  retinenda. rQnin  et  ad 
omnes  edentia  certe  ceg  o«cend*s,atflrmiier,me- 
meria  oenseramias  junl»  epitoma  ratio  accuratior 
nec  sensibus  Aristotelis  intimis  congruentior.  Sed 
banqepiylimtivflsnitpeotailis  ede  usu.  logica  P. 
Ι*ΜΗ*ϊπ*ηηΜΐΛβ.  ibiias  eipsdem  «flhianesii  notas, 
utfOt  Andac®  >8Αομΐ>δ«ιιγέρας  φροντίδας,  tabane 
Prodi  CkresUmatkiam  seorsim  exprimendas  cura- 


bimus. Vera.  5,  είς  δ*.  Nonnisi  ex  duobus  libris 
hoe  fragmentum  A.  S.  ait  concinnatum  esse. Vers. 
30,  A.  S.  I.  Φημονόη,  Pausaniam  In  Pbocicis  se- 
cutus. Clem.  Alex.  Stromat.  φασί  τδ  ήρψον  τδ 
έξάμετρον  Φανοθέατ  την  γυναίκα  Ίκαρίου  · οί  δέ 
θέμιν,  μίαν  τών  Τιτανίδων,  εδρείν.  Piutarch.  lib. 
Περί  τού  μή  χρφν  εμμετρα  νυν  την  Πυθίαν,  hune 
primum  ait  fuisse  audnum  versum  heroicum  : 
Συμφέρετε  πτερά  οιωνοί,  κηρόν  τε  μέλισσαι. 

Vers.  37.  Ό "Ομηρος  ποιητήν.  Ό ποιητής  "Ομηρος, 
μυρίων  δντων  ποιητών,  κατ’  έξοχήν  λέγεται  * καί 
τδ  μέλαν,  φ γράφομεν,  καίτοι  παντδς  [ms.  πάντως] 
β μή  λευκόν  έστι  μέλανος  βντος  · [μέλαν  δντως, 
ms.J  καί  α^χων  ’Δθήνησιν  δ έπώνυμος,  καί  τών  έννέα 
Αρχόντων  αρ ιστός,  άφ;  ού  οί  χρόνοι  καταριθμούνται, 
Philo  lib.  De  Abrahai s.  Είωθοτων  ούτως  τών  Ανθρώ- 
πων ένίοτε  τά  πρωτεύοντα  τών  έν  τψ  γένει,  τψ  τού 
γένους  προσαγορεύειν  όνόματι,  χαθάπερ,  δταν  ε?πω- 
σιν  6πδ  μέν  τού  ποιητού  Αελέχθαι  τόδε  τδ  ίπος,  δπδ. 
δέ  τής  ποιητρίας  τόδε,  πάντες*  γάρ  άκούομεν  Όμη- 
ρον μέν  λέγεσθαι  ποιητήν.  Σαπφώ  δέ  ποιήτριαν. 
Ουτω  δέ  καί  Θήρα  λέγουσιν  εξαιρετως  τδν  λέοντα,  καί 
Αλλα  τοιαύτα  κατ’  έξοχήν  όνομάζουσι,  Galenus  libro . 
*Ότι  τά  τής  ψυχής  ^θη  ταίς  τού  σώματος  κράσεσιν 
Ιπεται.  Vers.  43,  επικού  κύκλου.  De  hoc  consule 
Is.  Casaub.  Animadoers.  tu  Athen.  lib.  vit,  cap.  3. 
Vers.  ult.  Στασίνοι.  Is.  G^saub.  ibid. 

Pag.  984,  vers  13.  Καλλίνοον  vel  Καλλίνουν,  Te- 
reutiAnus  Maurus  I.  S.  Vers.  40,  προσψδιον.  Philo, 
lib.  De  vita  theorelica , extremo,  τότε  μήν  τά  ποοσ- 
όδια  [ms.  προσψδια]  τότε  δέ  στάσιμα,  στροφας  τε 
τάς  έν  χρείφ  καί  Αντιστρόφους  ποιούμενοι.  PIu- 
tarch.  Vita  JEmiUi  Pauli , μέλος  ού  προσόδων  καί 
πομπικδν,  άλλ*  οΓω  μαθό  μένους  έποτρύνουσιν  αυτούς 
'Ρωμαίοι  προσεγκελευόμενοι.  Quibus  ID  locis  rectius 
per  o scribi  existimo,ab  δδδς,quam  per  ω,  ab  ψδή- 
Gum  praesertim  etiam  grammatici  παρα  τδ  προσ. 
ιέ  ναι  deriveot.  Vers.  5(Γ,  Αποστολικά.  Is.  Casaub» 
Animad.  in  Athen.  lib.  xiv.  cap.  7.  Vera.  7,  a fln. 
δδεΐν.  I.  S. 

Pag.  988,vere.  3,  πυ(3ρ(χην.  Lucian.  unde  πυ^ι- 
χίζει  et  δ πυ(3ριχιστής  apud  eumdeKD. 

Pag.  989,  vers.  12,  τάς  μέν  κόμας  κάθε ι μένος, 
I.  S.  Ver«.  42,  μεστά  εύθαλών,  idem.  Vers.  45, 
Αρξαι  δέ  θησέα.  Plut.  in  Vita  Thesei . 

Pag.  992,  vers.  6,  έπιμελείας.  Subaudiendum 
έχει,  aut  aliud  hujusmodi  verbum,  Frider·  Sylbur- 

fitus  : cujus  tn  bsac  Procli  excepta  nolae  cum  Apol- 
cnii  Alexandrini  Syntaxi  sunt  Francofurti  apud 
Wechelos  edit®,  anno  1590. 

Pag.  993,  vers.  37,  γη  μέν  κέντρον.  Plut.  lib. 
Περί  φυγής.  Vers.  3,  a fin.  πνεύμα  γάρ  θεού  έπ- 
εφερετο  επάνω  τού  ύδατος.  Alii  Spiritum  S&nclum, 
alii  τού  Αέρος  τήν  χύσιν,  id  est,  elementum  aeria, 
intelliguut;  ut  videre  est  ex  bom.  2 Basilii  M.,  et 
Tbeodoreti  qu®st.  8 in  Gen. 

Pag.  996,  vers.  12,  σύν  ούρανψ.  Epipban.  lib.  u. 
Contra  Paul . Samosat.  Vide  August.  lib.  ii,  cod.  9, 
et  19.  Vers.  32,  Άπολλωνίου  βίος.  Dictum  jam  su- 
pra, typis  Aldinis  impressum  esse.  Vers.  48.  τψ 
τού  I.  S.  ibid . ad  oram  cod.  Μ.  M.  legitur,  Σημείω- 
σαι  τδ  σολοιφανές  * πολλά  δέ  τοιαύτα  εδρήσεκ  έν 
ταίς  τού  ΦιλοστρΑτου  γραφαίς.  Χαίρει  γάρ  τοίς 
τοιούτοις,  ε?περ  τις  έτερος  των  ςοφιστών. 

Pag.  997,  vers.  11,  Τψ  ΚαυκΑσψ.  Τούτο  τδ  δρος^ 
δ Καύκασος,  ές  τοσόνδε  ύψους  Ανέχει,  ώστε  δή  αυτού 
τδν  μέν  δπερβολών  ούτε  δ μέρους  ούτε  νιφετούς  έπί 
ψαύειν  ποτέ  * Τών  γάρ  νεφών  αύτάς  άπασών  καθ- 
υπερτέρας  ^υμβαίνει  είναι  * τά  δέ  μέσα,  μέχρι  τών 
έσχάτων  χιόνων  ίμπλεα  διηνεκώς  έστι.  Καί  απ’  αύ- 
του  οί  πρόποδες  υψηλοί  ές  Αγαν  τογχάνουσιν  δντκ» 
ούδέν  τι  καταδεέστερον  τών  έν  τοίς  δρεσι  γοίς  Αλλοις 
σκοπέλων.  Τών  δέτού  Καυκασί^υι  Αρους  προσόδων  οΐ 
μέν  πρός  τε  BoAjtAv  Ανεμον  καί  ήλιον  δύονηα  τετραα- 
μένοι,  ες  τε  Ίλλυριούς  καί  θραχμς  διήκρυσιν  * οί  ρ| 
προς  άνίσχοντα'  ήλων  καί  4ν«μρν  νότον  ές  τάς 
διεξόδους  εξικνούνται  αύτάς,  αί  τά  τηδε  ψκημένχ 


419 


DAVIDIS  HOESCHELII  ΝΟΤΛΕ 


420 


Οόννικά  Ιίθνη  ες  γην  τήν  των  Περσών  και  'Ρωμαίων 
Αγουσιν  · ώνπερ  άτέρα  μέν  Τζούρ  έπικέκληται  · ή 
δέ  δή  έτέρ?,  πόλη  έκ  παλαιού  Κασπία  έκλήθη,  Pro- 
COp.  lib.  IV,  De  Gotth  Vers.  39,  Νύσιος  γάρ.  Άπδ 
Νύσης  τής  'Αραβίας  Νυσαίον  τδν  Διόνυσον  ώνομάσθαι, 
auctor  est  Diod.  Stcul.  lib.  i,  et  lib.  ut,  άπδ  του 
πατρδς  καί  του  τόπου  Διόνυσον  προταγορευθήναι. 
Et  initio  libri  IV,  τυχεΐν  της  προσηγορίας  ταύτης 
άπδ  Διδς  καί  Νύσης.  Yers.  pen.  1.  ο\  περί  ’Α πολλώ- 
ν  ιον  1.  S. 

Pag.  1000,  vere.  15,  cod.  Β.  et  A.  S.  Πώρου.  Max. 
Tyr.  λόγψ  λη\  Yers.  Ult.  Απιόντι  τε  δμαρτήσει.  Sic 
certa  virtus  est  Eryngii.de  quo  Plularch.  τον  ήρυγ- 
γίτην,  sive  (ut  idem  in  Symposiacis  appellati  τδ 
ηρύγγιον  μιας  αιγδς  είς  τδ  στόμα  λαβούσης,  απαν 
έφίσταται  τδ  αίπόλιον,  άχρις  δν  έξέλή  προσελθών 
δ αίπόλος. 

Pag.  1001.  vere.  8,  Philostratus  lib.  ui,  cap.  1, 
lv  μυχοις  του  δρους,  καί  ό τι  αύτού  κοιλον.  ΥθΓ8. 
11,  Ιπιτίθεται  πιθήκω  λέων,  νοσών.  Horspollo,  lib. 
II,  Bieroglyph.  cap.  76. 

Pag.  1004,  vers.  4.  1.  πυρσή  τε  καί  πριονωτός, 
eri>ta  scilicet,  quam  λοφιάν  vocat.  I.  S.  Yers.  30, 
έπιβάλλων  τής  χειας,  1.  S.  Yers.  35,  άπαυγάζουσαι 
χρώματα,  Idem. 

Pag.  1005,  vers.  11,  a fln.  κύνειοι.  Ούτοί  είσίν,οδς 
λέγομεν  κουρτεσίους  καί  άκροβουζίνους,  margo  Μ.  Μ. 

Pag.  100έ,  vers.  10,  I.  ές  πηγάδας,  COd.  11.  Α. 
S.  I.  5.  Vers.  15,  διφθέρας  δέ  τούτους  I.  S.  ΥθΓ8. 
17,  Ιχθύων  όδωδέναι  iaem.  Yers.  11,  έπί  χεΤρας  I.S. 
Veis.  16,  κάλεισθαι  Σερ  (λα  τά  ταύτης  τής  νήσου 
τετραμμένα  πρδς  τδ  πέλαγος.  Έστι  μέν  idem. 
Yers.  30,  θάλατταν  αύτήν  Idem.  Vers.  ο4,  άλάβα- 
στρος.  '0  άλάβαστος,  Plut.  in  Pifa  Timoleontis , et 
epenthesi  litterae  p άλάβαστρος,  IV  Reg.  xxi,  13,  ή 
άλάβαστρος  ; Glem.  Alex.  lib.  n,  Pcedag.  cap.  2, 
τδ  άλάβαστρον  jTheocr.  Idyll.  XV,  vers.  114,  σκεύος 
μύρου  δεκτικόν ; Schol.  Vers.  6,  a fln.  Αβιννα.  Aliis 
δβυλα  dicitur  I.  S. 

Pag.  1009,  vers.  20,  Ανιησι  μέτρα,  idem.  Vers. 
26,  μακάρων  νήσους.  De  his  Plut.  In  Vita  Sertorii ; 
Diod.  Sicul.  lib.  m ; Plin.  lib.  vi,  cap.  32. 

Pag.  1012,  vers.  18,  1.  μεστδν  είναι,  καί  ώρών. 
Τής  \Αττικής  al  I.  S.  Vers.  penult.  1 ξύμμετρος 
πρδς  τήν  Ινδών  Αμφω  τοσαύται  συντεθείσαι  I.  S. 

Pag.  1016,  Vers.  8,  έφ'  Αμαδών  πεπολισμένοι, 
I.  S.  Yers.  11,  Νασσάμώνες.  Νασάμμωνες,  Dio 
Chrys.  orat.  72,  Νασαμμώνες  ; Diod.  S.  lib.  iii ; 
Strabo,  lib.  n et  xvil. 

Pag.  1017,  vers.  12,  &ρη.  'Αναγράφει,  cod.  V. 
Yers.  eod.  έκεινον  M.  M.  Vers.  33,  Καί  Πυθαγό- 
ρας. Haec  linea  cum  sequentibus  multum  tenebra- 
rum habet:  quare  ipse  Philostratus  consulatur  ini- 
tio lib.  I.  Yers.  35,  δπήχησαν,  obstrepuerunt,  I.  S. 
qui  multa  hic  non  bene  cohaerere,  mihi  testis  est. 
Vers.  39,  ίσ.  μετέγων  δέ  Tt  τού  περί  αύτήν  κύκλου. 
Καί  γάρ  τούς  προρρητικούς  idem.  Yers.  44,  τάς 
πτέρυγας  (ώσπερ  ειώθασιν)  Αραντες,  άθρόον  ήχη- 
σαν. νΗ  και  γένος  τι  πέφηνεν  ανθρώπων  ταις  ρισιν 
ευμουσον,  ώσπερ  τούς  κυκνους  φασί  τοίς  πτεροίς, 
Dio  Chrysost.  Vide  supra  355,  30,  et  infra  pag. 
605,  13.  Vers.  48,  έφέροντο.  Σκωπτόλαι.  Ne  mireris 
lector,  hasc  ita  confuse  impressa  esse:  neque  eoim 
aliter  ms.  neque  haec  nisi  fragmenta  fere,  id  est. 
elegantia  seu  flosculi  sunt  ex  tota  Oratione  de- 
cerpti. Yeluti  sequens  locus,  integer  apud  Pbilo- 
Stratum  sic  legitur:  Τρυφής  τε  γάρ  μάλλον  Απτονται 
σκωπτόλαι  et  qua  sequuntur. 

Pag.  1020,  vers.  51,  τάς  έχίδνας  τίκτεσθαι,  φθεί- 
ρούσας.  Herodot.  Thalia,  Basii.  Mago.  hom.  ί in 
Haxaem.  et  hom.  contra  foeneratores,  contraque 
invidiam.  Isld.  Peius,  lib.  i,  epist.  105.  Yers.  58, 
multa  bie  trunca,  qua  ex  Pbilostrato  sarcienda. 

* Pag.  1021,  vers.  14,  άλλα,  & Ιάσεως  I.  S.  Vers. 
15,  τούς  έν  Ίνδοις  γρύπας.  Idem  supra  1004. 
Yers.  46,  άσφάλιος  per  t in  penult.  Plut.  Vita  The- 


sei et  Oppianus  lib.  5 Αλιευτικών,  vers.  ult.  Yers* 
49,  έξυμβόλων  I.  S. 

Pag.  1024,  vers.  10,  a fln.  αύχμηρόν  I.  V.  Yers. 
Ult.  τήν  ψάμμον  είδέναι  φησίν  ο 'Απόλλων.  Basii. 
Magn.  Hom . contra  SabelUanos , δαιμόνων  Αλαζο- 
νείαι,  Tapud  Herodotum  lib.  i.] 

ΟΤδα  εγώ  ψάμμου  τ*  άριθμδν  καί  μέτρα  θαλάσσης, 
Pind.  Olymp.  ode  13  : 

4Πς  μάν  σαφές  ούκ  Αν  ε1δε(ην  λέγειν 
Πόντιόν  ψάφων  άριθμόν. 

Vers.  eod.  'Οπόσα  άριθμήσαι.  "Οπως  Αριθμήσαι 

l.  S. 

Pag.  1025,  vers.  36,  κυβιστ$ν  έπ’  όρθά  ξίφη. 
Κατά  ξιφών,  Chrysost.  epist.  18,  ad  Olympiadem  : 
είς  μαχαίρας  ; Aslian.  epist.  16 ; lsidor.  Polus,  lib; 

m,  epist.  65. 

Pag.  1028,  vers.  28,  Ισιδώρου  βίος.  Hanc  Isideri 
vitam  scripsisse  Damascium  partlm  liquet  ex  iis 
gua  supra  leguntur,  pag.  408,  vers.  32 ; partim  ex 
Suida,  partim  denique  ex  infra  positis,  pag.  1045, 
vers.  5,  a fln.  1072,  20.  Yers.  41,  έκ  τρίτων,  Αντί 
τού  τρίτον.  Hac  abundant:  oer linent  ad  p.  1033, 
vers.  17,  1.  S.  Videri  scholion,  ad  marg.  cod. 
H.  St.  adnotatum  est. 

Pag.  1029,  vers.  3,  7σ.  προφερομένου  I.  S. 

Pag.  1032,  vers.  8,  τήν  κακίαν  ρποκρίζεσθαι.  Ba- 
si). > ago.  Hom . in  Psai.  LXf,  Πολλοί  είσιν,  οι  τάς 
πονηράς  πράξεις  Αποδεχόμενοι,  καί  χαρίεντα  μέν  τδν 
εύτραπελον  λέγοντες,  τδν  δέ  αίσχρολογον,  πολιτικόν 
τδν  πικρδν  καί  δργίλον,  Ακαταφρονητον  όνομάζουσι  * 
τδν  φειδωλδν  καί  άκοινώνητον,  ώς  οικονομικόν  έπαι- 
νούσι  · τδν  άσωτον,  ώς  έλευθέριον  . τδν  πόρνον  καί 
άσελγή,  Απολαυστικόν  τινα  καί  Ανειμένον  · καί  Απαξ- 
απλώς  πάσαν  κακίαν  έν  τής  παρανειμένης  Αρετής 
δποκρίζονται.  Vers.  10,  lege  [δοκεί  μοι  ταύτα  Αξιο-, 
μομφα  καθεστάναι.]  Scholion  ad  marg.  Η.  St.  έν 
τψ  μετώπφ  ήν  τής  πρωτοτύπου  βίβλου,  ό δέ  μετα- 
γράφεις και  τούτο  έντδς  τέθεικεν.  Id  est,  verba  hso 
(uncis  inclusa)  fuerunt  in  fronte  paginae  in  libro 
vetero ; at  scriba  in  contextum  reposuit.  Yers.  27, 
lege  καί  τήν  μέν  προίέναι  μάλιστα  κατά  λόγον  ήν 
Αν  τις.  Yers.  41 , post  ποιηταί  qua  desiderantur, 
suppleri  ex  Suida  possunt ; τήνδε  κατά  θυμόν,  etc. 
in  dictione  ψυχή,  ubi  locus  hic  Αμα ρτύρως  affertur, 
quanquam  et  infra,  pag.  1064, vers.  25,  Yers.  31,  o 
δέ  πρός  τή  Αφελείς.  Et  baec  leguntur  in  vocabulo 
Αφέλεια  apud  Suidam.  Yers.  38,  διαθέτης.  Id  est, 
διοικητής,  έπιμελητής  idem  in  loci  hujus  mentione. 
Yers.  49,  προλαβώ.  Παραλαβών  vel  προσλαβών,  I. 
S.  Yers.  7,  a fln.  1.  φαινομένην  Απιστίας,  idem. 
Vers.  6,  a fln.  Ού  δοκεΐν  δέ.  Verba iEschyli  De  Am~ 
phiarao . 

Pag.  1033,  vers.  1,  £νθ’  Αρετή  διαείδεται  Ανδρών, 
Η.  St.  I.  S Yers.  16,  έκ  δέ  αύ  τρίτων.  Hac  plane 
sunt,  qua  pag.  1018.  loco  alieno  leguntur,  έκ  τών, 
et  glossema  Αντί  τού  τρίτον,  id  est  στοιχείον,  I.  S. 
Yers.  12,  άγχίνουν  et  vers.  29,  ΑγχίνοιανΤνΗΐββοΜ. 
Yers.  26,  al.  Αποκαθαίρ.  Yers.  10,  a fln.  ώς  Ιφη 
Πίνδαρος.  Pind.  Pyth.  ode  8. 

Pag.  1036,  vers.  31,  θεών  Αγχισπόρου.  Lucian. 
in  Demos th.  τών  ψυχών  δσαι  Ζηνος  έγγύς,  καί  θεών 
Αγχίσποροι,  φησίν  ο Τραγικός  FEuripia.j  Vide  SUpre 
1052.  Yers.  29,  35,  ΜαρΤνσς.  Supra  412.  Yers.  43, 
Ικανά  είναι  τά  τού  διδασκάλου,  Υπομνήματα  είς 
τόν  διάλογον,  Suid.  in  Martino;  qua  verba  glossema 
esse  arbitror.  Yers.  47,  H.  St.  δρωμένρ,  et  alteram 
lectionem  in  margine  : sed  1.  S.  τή  Αληθείς  κατά 
αίαν  δδόν  μή  δρωμένην  πορεύεσθαι  συνελαυν  ο μένους. 
Vers.  49,  τυφλού  τήν  δρθήν  άγομένου  idem·  Vers. 
8,  a fln.  al.  προσταττόμενα.  Yers.  7,  a fln.  λόγον  6 
είδώς,  ού  λέγω  ώς  μηδέ  Η.  St.  Yers.  ult.  βεβουλευ-. 
σθαι,  idem  Yers.  penul.  ούδείς  ούτως  ήν.  Suid.  iir 
άτεράμων. 

Pag·  1037,  vers.  Ii,  τήν  ιεαλαιάν  παροιμίαν, 
Aristot.  lib.  i Rhet.  cap.  De  voluptate , ήλι}  ήλικα 
τέρπει.  Aristaanet.  ήλικα  γάρ  δει,  καί  4 παλαιός  λό- 


421 


ID  BIBLIOTHECAM  PHOTII. 


422 


2ος,  τέρπει  τδν  ήλικα.  Vers.  13,  εΓποις  δ*  άν.  Vi- 
etur scholion,  neque  ad  δτι  φυλακεια.  Vers.  18, 
Η.  St.  et  Suid.  φυλάκια.  Vers.  24,  σεπτού.  H.  St· 
Ατρέπτου.  ΥθΓ8.  4ο,  τδν  Εδραίων  θεάν,  idem.  ΥθΓ8. 
olt.  Η.  St.  Απαλλάττεσθαι  πρότερ ον  εύμενώς. 

Pag.  1040,  vers.  3,  καθειμένην  1.  S.  ita  etiam 
Soid.  et  H.  St.  Yers.  24,  H.  St.  Άντίλλας.  A.  S.  et 
H.  St.  2,  Άτήλλας.  Μ.  Μ.  Άτίλλας.  Vers.  25,  έβ- 
ρύη  H.  St.  ΥβΓ8.  29,  τδ  δέ  παραλογώτατον,  δτι,  φασίν, 
επειδή.  Yers.  38,  Η.  St.  δτι  ταύτα  τά  μέν  άλλα. 
Yers.  40,  ούκ  ΙπΙ  μακρδν,  idem.  ΥθΓ3.  48,  ουδέ 
ώρισμένας  Η.  St.  ΥθΓ8.  penult.  κατήνυσται  I.  S. 

Pag.  1041,  ΥΘΓ8.  2,  άλλα  καί  των  περί.  I.  S.  ΥθΓ8. 
COd.  ^Αττίλαν  Η.  St.  Vers.  4,  Βαλίμερις.  Solos  Μ. 
Μ.  bic  Βαλέμερις.  Vers.  25,  Αλλά  τδ  θεωρεΐν  Η. 
Sl.  Yers.  44,  νΟτι  τήν  διά  των  νεφών,  1.  S.  Η.  St. 
Scholion  ibi  in  COd.  Μ.  Μ.  Περί  τής  δνά  των  νεφών 
μαντικής,  δ'τι  διά  γυναικδς  'Ανθούσης  καλούμενης 
εύρέθη,  καί  δπως,  και  ότι  έπΐ  τών  ήμερων  του  βασι- 
λέως  Λέοντος  του  Μακελ. 

Pag.  1044,  vers.  3,  δ'τι  τήν  Σώθι’ν.ΗοΓβροΙΙο  lib.  I, 
cap.  3 ; Plutarcb.  lib.  De  Iside.  Yers.  8,  ΤινΙς 
Ιλαθον.  Novus  paragraphus.  Yers.  9,  Ιέρωμα.  Ανά- 
θημα ή άγαλμα,  ώς  Θουκυδίδης  λέγει.  Schol.  in 
eoa.  Η.  St.  et  Μ.  M.  Yers.  15,  Ανακύπτει.  Η.  St. 
Ανακαλύπτει.  Ibid.  Αέτωμα.  ν0  καλού  μεν  μύσκιν, 
διά  τδ  σχήμα  πτερών  εχειν,  ώς  δ Άλικαονασσεύς 
Διονύσιός  φησι,  Scholion  Η.  St.  et  Μ.  Μ.  Vers.  18, 
ούτος  έπιεικής.  Vide  Suid.  in  Έρμείας.  ΥβΓβ.  δ,  a 
fln.  Ανεκάλει.  αύ  έκάλει.  Η.  St.  Yers.  4,  a fln.  idem 
ύποκορισμδν  τορδν  διηρθρωαένην  τήν  et  Η.  St.  2, 
δποκορισμδν,  καί  διηρθρωμενην  τορδν  τήν. 

_ Pag.  >45,  vers.  18,  πλήρες  φιλοσόφου  Η.  St. 
Yers.  25.  de  Superiano  et  Lachare,  Suidam  con- 
sule. Vers.  40,  "Οτι  φησίν  δ συγγραφ.  α.  τ.  Α,  ?δοι 
Η.  St.  Vers.  49,  ές  τήν  Κυρίνου.  Η.  St.  Ααρίνου  et 
Αωρίνου,  s-id  illud  Κυρίνου  in  2 Cod.  Yers.  ult. 
Ίφικρατίδας.  Yide  supra  p.  993.  Yers.  eod.  H.  St. 
σανδάλια  ; H.  St.  2,  σανδαλα. 

Pag.  1048,  vers.  3,  εύλόφφ.  Suid.  Vers.  β,  Γιζέ- 
ριχος,  H.  St.  Vers.  48,  έν  τοις  Ιερογλυφικούς.  Hora- 
polio  lib.  i,  cap.  56.  quem  etiam  consule  de  cro- 
codilo, ©loro,  etc. 

Pag.  1049,  vers.  8.  ν0τι  8 ένήν  H.  St.  Vers.  15, 
’Οσειριάδας  έπΐ  τψ  σώματι,  idem.;  sed  in  marg.  ali. 
lectionem.  Yers.  19,  ήν  δέ  αύτού  καί  ή Η.  St.  vers. 
80,  τδν  'Ρώμης  βασιλέα  έλληνόφρονα  Η.  St.  ΥβΓ8. 
82,  προσανακειμένου  idem.  ΥβΓ8.  41,  τέχνην  γραμ- 
ματικός δ Παμπρέπιος.  Suid  Vers.  βοα.  ούκ  είμι. 
novus  et  bic  paragraphus.  Yers.  45,  τδν  Εδδοέα,  φ 
μέγιστον  δσον  της  Η.  St. 

Pag.  1052,  vers.  1,  ούκ  έν  τψ  διαμετρούντι  I. 
S.  et  mss.  Yers.  6,  Η.  St.  Ιατρού,  6ς  Εγγύς  μέν  τδ 
γένος  ’Δλεξ.  Yers.  12,  άλλοι  πολλά  παράδοξα.  Η.  St. 
vers.  24,  Ασεδέε.  Η.  Sl.  άδιοι.  Vers.  39,  Η.  St.  μα- 
λάνης  έσθίειν.  Μαλάγην  Η.  St.  2. 

Pag.  1053,  vers.  30,  δ Άττης.  δ *Αττης,  ου  : et 
Άττίς,  ίδος,  Lucian.  Diod.  S Vers.  47,  Η.  St.  Απεβ- 
ράγη  πρδς  τδ  βάθος  ήδη  πολύ  τών  δδάτων  ’ καί. 

Pag.  1056,  vers.  4,  μιλινόχρουν  Ανεζωσμ&νην, 
πυρφυροις  idem.  Yers.  8,  ούτδν  Αλλά  πρδς  την  Η. 
St.  Yers.  24,  πρός  δρει  κατφκισμένης  τψ  Άργαρίζφ 
χαλουμένψ.  Appellat  Argarixum,  vel  potius  Harga- 
rixum, montem  Garixin  In  Litteris  sacris  (Γαριζεΐν, 
Deut.  u,  29 ; Judic.  n,  7;  Γαριζίν,  Ii  Mach.  vi.  2) 
dictum.  Prima  sjllaba  vocula  est  Hebraica  in  quas 
montem  significal.lta  saepe  Groclduas  Hebrmorum 
dictiones  in  unam  conflant : ut  in  Euphrates , et 
aliis  mullis.  I.  C.  Vers.  31,  H.  St.  τής  Άδρ.  θρη- 
σκείας· Vers.  43,  . δ άρ ιστός  ήγεμών.  Tres  ist» 
line»  ut  certum  est  huc  aliunde  infultas  esse,  ita 
unde  luxata  sint,  haud  temere  dixerim.  I.  S.  vers. 
47,  καί  τήν  τού  σώματος.  Deest  principium  hujus 
Mistortw ; et  multa  talia  Ακέφαλα  καί  Ατελή  sunt  in 
Ilis  excernis  περί  Ισιδώρου.  Idem.  Yers.  3,  a fln. 
κατανωτίςεσθαι.  Lttcian.  Lexipkans,  Αλλήλους  κατ- 
ανωτισάμενοι. 


Pag.  1057,  vers.  16,  τούς  τήν  βουλήν.  Η.  St. 
Vers.  19,  διαδόχων  idem.  Vers.  33,  Άσκληπιόδο- 
τός.  *Ος  δ’  ήδη  έμνήστευεν  Επιμελούς  Ακρίδείας, 
Repete  έπ'  άκρον.  Deinde  πηγή  Αναδιδούσα  Sed 
amplius  deliberandum,  nam  hsc  omnia  valde  eu- 
specta,  1.  S.  Yers.  34,  πηγή  Αναδίδωσιν.  In  cod. 
B.  et  H.  St.  Est  bic  initium  nov®  periodi ; et  in 
cod.  A S.  δ Ισίδωρος  intra  duo  puncta.  Vers.  40, 
1.  ΊΓπατίας.  Ad  banc  lsidori  conjugem,  Theonis 
j£gyptii  filiam,  exstat  epistola  Synesii.  De  eius- 
dem fato,  SuidSS.  Yers.  41,  γεωμετρικής  τψ  οντι. 
I.  S.  H.  St.  Yers.  pen.  H.  St.  πολυμαθέστατος. 
Vers.  5,  a fln.  II.  St.  δεινδς  δέ  ών.  Yers.  4,  a fln. 
περί  αύτψ  καί  δι*  Απληστίαν  idem.  ΥβΓ8.  Ult.  περι- 
πόνηρος.  Manifestus  hiatus;  sed  ejusmodi  scopa 
dissolutae  in  tota  pagina  sparsae  sunt  I.  S. 

Pag.  1060,  vers.  38,  H.  St.  έπΐ  ταφής  δντι  τήν 
θυμιατρίδα.  Επιτάφιον  θυμιατρίδα  φερων.  Sed 
omnia  suspecta,  έλικτά  κ(  ούδέν  δγιΐς,  I.  S.  ΥβΓβ. 
42,  Η.  St.  τών  μέσων.  ΥθΓ8.  4,  S fin.  δηνείας.  Η.  St. 
Απηνίας,  sed  illud  in  allero.  Vers.  Ult.  έπιτετεί- 
χισμεν.  I.  S.  Vers.  eod.  H.  Sl.  βασιλέων.  Άκού- 
σας. 

Pag.  1061,  vers.  10,  συνηρεφέσιν,  idem.  Yers. 
H,  έπιφυομένοις  1.  S. 

Pag.  1064,  vers.  15,  H.  St.  Ανεδίδαξε.  Vers.  19, 
ήφίει  idem.  Vers.  23,  H.  St.  χρήμα.  Vers,  24, 
είναι  γάρ  τινα  δαίμονα.  Περί  τού  τοιουτου  δαιμόνιου 
ήκουσα  κάγώ  έν  Έλλάδι  παρά  τών  έγχωρίων  εν  τοις 
τού  παριασού  μέρεσιν  έμφαινομένου,  περί  ού  καί 
Ετερά  τινα  παραδοξότερα  έλεγον,  σιωπής  άξια  μάλ- 
λον ή Αφηγήσεως,  scholion  Μ.  Μ.  Yers.  27,  τδν  δά 
Βαίτυλον,  ταλλον  άλλψ.  Cod.  Β.  Μ.  Μ.  et  Η.  St.  2, 
τών  δέ  Βαιτύλων  άλλον.  Vers.  39,  Η.  St.  Αναστέλ- 
λειν.  Πλήν  δυσσεδών  άλλως,  κατά.  ΥθΓ8.  41, 1. δίκην. 
Ούτε  (al.  ου  τι)  ή τις  ών  τών  Η.  St.  Vers.  6,  a fin. 
H.  St.  Αλλά  τούτω  μΕν  τής  Ιδιώτιδος  άρα  δείγμα. 
Vers.  5,  a fin.  I.  προαιρέσεως.  'Ολίγα  est  enim 

faars  alterius  fragmenti.  quod  apud  Suidam  in  vita 
egilur  iEsckDiodoti  extrema,  ταύτα  Ανεγεγράφθω 
μοι,  χαρίσια  δλίγα  Αντί  πολλών  Αποδιδόντι.  Vers.  3, 
a fln.  1.  όνείρασι.  ^Κρήδεμνον,  Φ.  Ο.  'P.  Π.  Ε.  Η.} 
είς  uncis  inclusa,  in  vet.  cod.  majusculis  litteris. 
De  quibus  Μ.  M.  haec  ad  me  : E?  μοι  παρήν  ή πασα 
τού  βίου  τού  Ισιδώρου  περιοχή,  τάχ’  αν  ούκ  Απ- 
ετόξευσα  τού  σκοτού  επί  τή  τών  ών  γέγραφας  δνο- 
μάτων  σημασίφ.  πλήν  Αλλά  τάδε  γούν  παρ'  ήμών 
οέχοιο  δποΐα  ψ καί  ε?η  ίν  γε  τώ  μεταξύ.  Φωσώνιον 
οΤμαι  δηλοΰντο  Ιερδν  ίνδυαα,  8 ot  παρ'  ήμΐν  Ιε- 
ρουργούντες  Ιεροδιάκονο ι επιφέρονται,  δπερ  άλλως 
στιχιίριον  λέγεται.  Όράριον  οέ,  δπερ  τοϊς  αύτοίς 
έπικρεμαται  έφ’  έκΑτερα  τών  ώμων,  μέχρι  ποδών, 
καί  τούτο  στολή  Ιερά,  ο καί  οΰτιυς  δφείλει  γράφεσθαι. 
Τδ  δέ  ρώ  οΤμαι  ωραίου,  ή,  Ιερού  δειν  Αναγινώσκε- 
σθαι.  Yers.  ult.  Ήγίου.  Hegiae  tribuit  Suidas  illud 
comici.  Omnes  sibi  melius  malle  esse  quam  alteri. 
Έκάστψ  γάρ  είναι  τήν  Ιφεσιν  τού  Αγαθού  πρδς 
Ιαυτδν  μάλλον,  ή πρδς  Ετερον. 

Pag.  1065,  vers.  ult.  "Οτι  τριών  δντων.  Vide  pag. 
1032,  26,  et  ibi  scholion. 

Pag.  1068,  vers.  12,  δηνεί?.  Cod.  Y.  A.  S.  et 
Suid.  supra  1060,  vers.  4 a fio.  cod.  B.  A.  S.  Μ.  M. 
κυδείφ.  Vers.  6,  a fin.  αΐδοι  τε  άμα  καί  δείμψ  ίδειν 
Η.  St.  illud  αΐδοΐ  legitur  et  in  cod.  Μ.  M.  Yers. 
pen.  τόνον.  I.  C.  πινον.  Yide  Suidam  in  Salustio  et 
ΙΟ  πίνος. 

Pag.  1069,  vers.  2,  1.  λαμδάνεται  I.  S.  Vers.  6f 
H.  St.  2,  Μ.  M.  et  cod.  B.  όπερεφάνη.  Yers.  7, 
verba  illa  Αντί  τού  έμδλέπ.  Ακριβώς  επισκοπούν  (sic 
Η.  St.  Yers.  pro  διεσκοπ.)  uncis  includantur  I.  S. 
locum  integrum  ita  explicat : "Ovap  ulv  μυριάκις 
ποιρήν,  ώς  φάναι  τδ  ϊπος,  άπαξ  δέ  και  ύπαρ  έφάνη 
τδ  φάσμα  περιορώμενον  τδν  άνθριυπον  έν  αντί  ως  τής 
τών  πολλών  χρήσεως.  Ούδείς  έστιν  ούτω  τδ  θεΤον 
έκκεκωφη μένος,  etc.  Haec  sunt  verba  historici.  Ad 
illud  ΠΕΡΙΟΡΟΜΕΝΟΝ,  appositum  glossema,  Αντί 
τού  έμδλέιεον,  Ακριβώς  διασκοπούν.  Ad  illa,  ΕΝΑΝ- 


423 


DAVIDI8  HCESCHELII  ΝΟΤΛ 


42* 


ΧΙΟΣ  τ.  τ.  Π.  X.  appositum  glossema»  άκώλυ τον 
διέμενεν  6.  τ.  εΐ.  κ.  τ.  άν.  κ.»  ubi  DOU  solum  glos* 
spmala  io  textum  irrepserunt»  sed  etiam  depravata 
Sunt.  Sed  ne  sic  quidem  huic  loco  consultum  est. 
Nam  sequentia  sunt  άποσπασμάτια,  et»  ut  dtxi, 
laceri  corporis  disjecta  membra.  Vers.  9»  H.  St. 
**τά  τόν  άνθρωπον.  Vers.  15»  στστασιώται.  F.  συν* 
βιασώται,  sed  non  temere  mutaverim.I.  G.;  nam  et 
Uc  aliud  excerptum.  Vers.  19»  έξέδωκεν  Ικνουαένψ 
H.  St.  Vide  pag.  seq.  ters.  17.  Vers.  28,  I.  άπόρ* 

ίητος,  ούδ’  εις  άφροο.  παρακληθείς  άπαιδα  idem. 

ers.  24»  άπαιδα  piov.*Sutd.  in  Hilario.  Vers.  36, 
ms.  έπίτοκα,  Ut  SUp.  1956,  1.  Herodot.  θυγατέρα 
έπίτεκα  έούσαν.  Lucian.  Βαρύ  vexat  νάρ  ή άθλία 
νήν  γαστέρα,  καί  σχεδόν  ώς  έπίτεξ  έστίν.  Pbrynicb: 
Επίτοκος  γυνή  ειπεν  ’Λδοκίμως  Άντιφάνης  ό κωμι- 
κές, δέον  εΙπεΤν  έπιτεξ.  vers.  41,  άνακωχάζειν. 
Procop.  lib.  IV  : Τάς  ναύς  έκάτεροί  άνεκωχευον, 
καί  ξυναγαγόντες  αύτάς  ές  όλίγον,  παρα ίνεσιν  Ιζ 
τούς  σχρατ ιώτας  έποιοΰντο.  Utitur  hoc  Xiphii.  14 
TTajano  Vers.  42,  1.  όμμακοίου.  Aliud  enim  όμα- 
κοειον  Pythagora  arud  Clem.  Alex.  Strom . i.  Vers. 
49,  H.  Sl.  των  υπερουσίων  έν  φδου  ταις  Φίρμου» 
Firmus  κηπουρικά  scripsit  auctore  Plinio  Vers.  5, 
a fln.  τοίν  χεροΤν.  Cod.  B.  A.  S.  H.  St 
Pag.  1072,  vers.  1»  ώς.διέδειξεν.  06  H.  St.  Vers. 
2,  ήν  τό,  τε  σώμα,  cod.  Vi  H.  St.  Vers.  34,  H.  St. 
όρθοιντο.  1.  S.  ώθούντο.  Vers.  28,  άλλ’  έτέων  ούκ 
έπέβη  πισύρων.  Acroteleution  pentametri.  I.  S. 
Vfers.  25,  την  στρατηγίδα  άρ^ήν,  L C.  H.  St.  Vers. 
28,  άπετρέπετο.  Sebol.  ό'ρα  τάς  έπιβουλάς  των  βασι- 
λέων, καί  τάς  άποτυχιας.  Vers.  32,  στρατηλάτης. 
Ζήνων,  ad  marg.  cod.  R.  Μ.  Η.  Η.  St.  Vers.  58» 
'Ερμενερίχου.  cod.  V.  Έρμενωίκού.  Cod.  Β.  Άρ- 
μερίχου.  Μ.  Μ.  Άρμενερίχου.  Vera.  48,  ή γρημαία, 
Tfeemisl.  inde  δ γριμαιοπώλης  Lucian.  Vers.  49, 
■Όταν,  et  Vers.  8 a flo.  Πεφύκασι  sunt  fragmenta 
καλλιεπείας  quafb  dtcit,  id  estL  φρασιολογίας.  Vers. 
7,  a fin.  τή  μισοπράγμονι  ζωή  την  άρετήν  έπιφη- 
μίζ^ιν.  Scholion  Μ.  Μ.  Τούτο  άληθές  έστίν,  εΓ  ve 
καλώς  κατορθωθή.  ’Δλλ*  Ιστι  δυσκατόρθωτον,  ως 
Ιγώ  πεπείραμαι.  Καί  μάλλον  ?νθσ  ούχ  ή άρετή, 
άλλ*  ή κακία  έηαινεΐται  καί  έπιδίδωσιν.  Vers.  utt. 
•t  Ιν  γωνίφ.  Ού  πάντες,  άλλ’  ο\  πλβίους  διαβαλλόντων 
τήν  κακίαν  έ*1  των  ϊργων  άτρεπτον  τήν  άρετήν 
διασώζουσι,  Sebol.  in  eod.  cod.  H.  Μ. 

Pajg.  1073,  vers.  37,  και  παιάνα  καλέςασα.  Rase 
verba  in  cod!  fl.  St.  desunt  pro  quibus  I.  S.  kjrit 
καί  πύαις  άνακαλέσασα,  recreatum  herbis  et  medi- 
•albentis.  Έσμούνον  mfW  octo.  Vers.  37,  άποτέ- 
ttvei.  SohoL  εδ  γε  σοι  της  σωφροσύνής  ταύτη£  VefiV 
μυθικής.  Μ.  Μ.  Vers.  43,  Η.  St.  Σαδούκψ.  Vera. 
44,  άπεδείξατο  idem.  Vers.  8,  a fin.  χυδαίος.  H.  St. 
tUferne  Χαλδαίος. 

Pag.  1076,  vers.  15.  Ίμβρίου.  Exstant  sfarstffl 
401«  cum  R.  St.  ftotetiuncum,  quemWre  passlm 
tecuti  sumus.  Vers.  1?,  'Τπερείδου,  H.  St.  *Tiwpt- 
δου,  reliqui  cod.  et  Plutarcb. 

Pag.  1077*  Vers.  18,  στηλίτην  παρά  τψ  θεφ  γι- 
νόμενον υφορώμαι  Αίσχίνην.  Horum  glossentfc  Sutit 
ea,  qute  interjecta,  <mi  του  έν  στήλη  θρ ιαμβ.  ών 
έτόλμ.  I.  S.  Vers.  24,  άλλ’  όμως.  Qua  in  bis  lucu- 
lenti^ Eclogis  leguntur, distinguenda  et  a capite  in- 
cipienda erant  secundum  membra  sua  στηλίτην, 
est  principium  excerpti  : άκλ*  δμως,  aliud  excer- 
ptum : φθείρουσι  μίν  aliud.  Item  nova  initia  Rlia 
<4nda  erant. 'bec  est  singula  lineas  sftaB  incipere 
debebant.  Eodem  modo  faciendum  fait  in  superio- 
ribus de  Isidoro,  et  altis,  ubi  magna  illa  eonfdsio 
bis  distinctionibus  discuteretur.  Sic  infra,  versr41> 
κο^νολογείται  principipm ; et  ver».  44,  άνθρωπος, 
iHtid1 ; et  46,  δι’  οδς  ήρθη»  sttudretr49,  άλλά  τόρΑν 
θηβών,  aliud ; et  sic  in  omnibus  excerpito  fcsjtfe 

emerit  et  «Horum.  I;  8.  Vfers.  i6,  a:fln.  frwsss^d- 
t τούς  "Ελλ.  I.  S.  Vers.  8,*e  fin.  ofrao 
, cl  πονηρός  έξύλέγχετο.  Idblb. 

^ 1Θ90,  vbrs.  t,  ai*  λυ#ω  τούς  If^v 


άν.  1.  S.  Vers.  4,  ουδέ  τψ  Φωκέων  αύθέντη  κελεύον- 
τος  άλλου  σπένδοααι.  Idem  et  Η.  St.  Vers.  21,  τήν 
βώλον  καί  τόν  κυαθον  * γην  καί  ύδωρ,  Herodot.  I.S; 

Pag.  1081,  vers.  6,  ©θάνουσι  τάς  προσδοκίας, 
οθτω  Σάρδεις  εΤλεν.  Nam  το  ήγήσασθαι  abundat  I.  S. 
Vers.  34.  ής  ένυβρίζει,  Η.  St.  Vers.  35,  ό τψ  βασι- 
λεΤ.  Idem.  Vers.  41,  βραδέως  άντί  του  τόν  τρόπον; 
Idem.  Sed  cod.  Η.  St.  βραδέως  άρτι  τόν  τρόπον  τόν* 
Αίσχίνου  (καί)  ουλάττεσθε. 

Pag.  1085,  vers.  22,  ού  πάντα  I.  S.  Vers.  25,  οΑ 
δή  Η.  St.  et  I.  S.  Vers.  eod.  ταότας  γε  v.  έ.  τ.  δ* 
πρ οσιέσθάι  I.  Si 

^ Pag.  1088,  vers.  18,  πλούτψ  καί  χρήμασι  οόχ 
2στιν  αίρετή,  ρώμη  τε  σωμάτος  άρετή.  υπέρ.  I.  S. 
Vbrs.  29.  Αναξαγόρας.  Plut.  in  riia  Periclis . Vera* 
31,  Δημόκριτος.  Pnilo  lib.  Dt  vita  TheoM.  Iden 
de  utroque  memorat.  Vers.  eod.  έκών  δ*  ένόσκ 
σώμα.  Gellius  lib.  X»  cap.  18.  Vers.  41,  περιεργουν- 
τσς  έφόλκ.  I.  S* 

Pag.  1089,  vers.  3,  κολάζβιν  έθέλε ιν  I.  S.  Vara. 
24,  Ήδίκηται.  Hic  incipit  aliud  excerptum  ex  ar- 
gumento patris,  qui  interfecit  filium  deprehensum 
cum  matre  unquam  moechum,  quae  omnia  nifeit 
ad  prioris  exeerpti^ argumentum, quo  Epicurus  ioi- 
pietatis  postulabatur.  I.  S.  Vers.  27,  τψ  λαθείν  θε- 
ραπεύει. Idem.  Vers.  3,  a fin.  £ξεστι  μοι.  Haec  es 
margine  in  textum  irrepserunt.  Sunt  glossema  ho» 
rum,  ΕΕΕΣΤΙ  ΜΟΙ,  <ρησί.  I.  S.  Ver·.  Uit.  άνεύθυνον. 
Τό  ϊχειν  idem. 

Pag.  1092,  vers.  17,  ού  πέπρακται  ; Ευαγής  μοι- 
χεία διά  σοφισμάτων  τετόλμηται,  καί  παίς  δυστυχής 
κατά  μητρός  άθλίβος  έξ  έναγούς  κρατηρος  I.  8. 


του  ι 
νώσεως, 

Pag.  1104 i vers.  fitb.  Idem  Scaliger  άνδρες  γάμ 
Φασιν,  etc.  Est  enim  παροιμιώδες,  et  sane  ita  con- 
cepta fuit  parosmia  : 

"Ανδρες  γαρ  είσιν  al  πόλεις,  ούκ  οίκίαι.  (SenaTiUS). 

Pag.  1105,  vers.  21,  I.  δπλα  των  κινουνεΰόντων 
ού^προύβάλλετο.  Nam  manifesto  deerat  ttegttto. 

Pag.  1109,  vers.  3,  έπΐ  πάσο^  Ιόντα  γήν  I.  8. 
Vers.  6,  1.  άλλά  καί  ταύτα  σιγή  παρ  έλθω  μεν,  και 
της  εΙρήνης.  Omnino  κάν  pro  καί  b»  positum  tu- 
tam sententiam  obscurabat.  I.  & Vora.  10,  τό  μλν 

βρ  καί  τύχης  Ιργον  πολλάκις  * nempe  τρόπαιον. 
m.  Vers;  Uit.  σφίγξας. 

Pag.  1113,  vers.  4,  υπέρ  σου  παιδίου  1.  S,  V«VU. 
5,  κοσμήσας.  et  Ώέμπβι  ποιπνύοντας,  aut  Ia le  quid. 
Alioqui  mendosiss.  est  lectio.  Sane  qoH  pro  ittte 
σπεύδει  πολιτεύοντας  reponam,  DOH  succurrit  4.  S. 

Pag.  Ht6,  vere.  28,  δτι  δή  μόνος  τόν  Ποσβιδώ^ος 
πόθον  πεπίστβοται  I.  S. 

Pag.  1120,  vers.  87,  ή έξεζήτησ*.  **Β  έξι<σκησα. 
Est  varia  Jectio.quae  in  textum  irrepsit, qua  inepta 
est.  Notum  mufca  ejusmodi  in  textam  irrepsisse 
apud  auctores  uiriusque  Hngo»  I.S.Vers.ult.'AXd|- 
ανδρος.  AHud  CXeefptUffl.  Vers.  cod.  τό  τε  γαρ 
τής  μεσημβρίας.  AHud  excerptum,  ut  in  sequenti- 
bus quod  cola,  tot  Excerpta  I.  S. 

Pag,  1424,  vers.  16,  μουσαι  καί  σκάφη  ήδη  νολ- 
αώσι.  Nam  illud  φυγήν  irrepsit  et  sequentibn*. 
Meminisse  autem  debemus, fere  omdia  membra  eaaa 
diversa  excerpta,  ut  in  sdperiorlbus  auiginwa. 
Quare  frustra  cdnUnuulionem  arationis  Utc  i 
m.  Idem.  Vers.  49,-δφερον  άγάλμασι,Ι.  S. 

Pag.  litte,  vers.  6,  a πο.  πήχεις. μικρά  τινα  * 

Mpf  n*hrne  ol  Αΐγύπ^οι  Ααλουσι,  Lucian. 

Pag.  1132,  va|e.  8,  ^Αφροδίτη.  Qfue  inde  Κόηρες 
Tbeocr.  ΚυπρΙα  et  Χ&οπρογενής  PMUro,  Kunpa 
γένεια  Aristophani  dicitur. 


νάαενον^  L 

άν^ώνηας  ού  OtUmtvAMtA  »ολετικ&<,  Mfnas. 


425  AD  BIBLIOTHECAM  PHOTII.  426 

Pag.  1144,  vera.  8,  a flo.  "Οτι  πολλοί  μέν  xalAlegiiur,  apud  Lucian.  io  Maeroblis,  Μασσινισσας. 
άλλοι  Ιστύρησαν,  άπδ  σχήματος  γυναικείου.  De  mu-  Vers.  40,  υίύν  είχε  τετραετή,  ldetp  ΘΧ  PolvbiO  nar- 
taiione  sexus  narrantur  aliquot  exempla  cum  a rat  Plutarcbus  libro  El  πρεσβυτέρψ  πολιτευτέον. 
medicis,  tum  a Plinio,  Historiarum  lib.  yn,cap.  4 ; Vers.  eod.  υίύν.  “Ονομα  Σθεμβάν,  δν  μετά  ταύτα 
a Joanoe  Joviano  Pontano,  lib.  x De  rebus  cede-  Μικίψης  είσεποιήσατο.  Suid. 
stibns,  cap.  5.  Pag.  1164,  vers.  23,  ϊδωκε  χώραν.  Ad  marg.cod. 

Pag.  ti45,  vers.  23.  Notetur  verbum  in  Lexicis  H.  St.  adnotatur,  τίσιν.  Vers.  26,  δτι  μετή  τήν  Καρ- 
hactenus  desideratum,  προικίζειν,  id  est,  dotare,  χηδονίων  κατάλυσιν.  Hanc  belli  servilis  historiam, 
Laerl.  προίκα  έπιδιδύναι.  Philo,  pag.  539,  προικι-  Latine  a se  redditam,  ad  calcem  Diodori  Sicul. 
ζέτα>  τήν  παΐδα  ό φθορεύς  αλλψ,  ζη  μ ιού  μένος  χρή-  Η.  St.  impressit.  De  eodem  vide  Strabonem,  lib.  vi; 
μασιν.  Epjphan.  pag.  456,  μή  πεπροικισμέναι  δπύ  P.  Orosium,  lib.  V,  cap.  6. 
του  A6yrJm  Atque  inde  6 πρ οικισμός.  Ibid.  Horum  Pag.  1169,  vers.  43,  άμα  τεττάρων.  Notetur  xb 
proto^pum  est  ή προίξ,  dos;  bino  θεράπαιναι  άμα  cum  genitivo,  quod  cum  alibi  etiam  io  hoc 
προ'κΏιαι  apud  Philonem,  lib.  Περί  εδγενείας.  opere  occurrat  ne  dubita,  quin  et  supra,  p.  977  : 
"A  cpoixov  γήμαι,  άπάγειν,  λαβεΐν,  Lucian.,  Atben.,  vers.  11  a fin.  δμα,  Ίωσεδέκ  του  άρχιερέως  auctor 
Iaert.  Vers.  29,  τω  πυρετψ.  H.  St.  τών  πυρετών,  scripserit. 

>ed  illud  in  marg.  Vera.  34,  H.  St.  προπεσβΐν.Υβτβ.  Pag.  1172,  vera.  21,  H.  St.  2,  Τίττος.  Vers.  11 
44.  Ιρμαφρύδιτον.  Άβρενύθηλυν.  Nax.  άνδρύγυνον,  a fin.,  έβάλλετο  χάρακα.  I.  S. 

Lucian.  γύνανδρον,  Philo.  Vers.  3,  a fin.  τήν  άλή-  Pag.  1173,  vers.  16,  πέραν  θαλάττης  idem.  Vera, 
θειον  διασαφήσαι,  καί  θυμψ  τετολαηκύτι  τήν  καθ-  β 42,  άγκυλίων.  Ίσ.  άγ  κυρ  ίων  Η.  St.  Vers.  3 a fin., 
υποκρινομένην  xb  τής  φύσεως  άρρεν  έσθήτα  λύ-  DOta  parenthese09  tollatur  post  παρ άλυπων  collo— 
σασαν.  I.  8.  canda,  I.  S.  H.  St. 

Pag.  1148,  vers.  7,  ώειδεϊ.  H.  St.  όμοειδεΤ.  Sed  Pag.  1176.  vers.  46,  αύλομανούντα  Γυναικείαις 
illud  ad  marg.  Vers.  8,  σύντρησίς  τις.  Idem.  Vers.  θέαις  αύλούντα.  Modos  tibia  facientem  in  spectaculis 
12,  δύξαι  κεχρήσθαι.  Idem.  Vers.  16,  $i<fct.Vers.29,  thymelicorum  mulierum . Nam  profecto  αύλοαα- 
Καλώ.  Idem.  Vers.  32,  παρά  81  τδν  καλούμενον  συ-  νουντα  tam  ridiculum,  quam  qua  Latine  reddere 
ριγγωθέντα,  H.  St.  et  alteram  lectionem  in  marg.  conatus  est  H.  St.  Quis  sanus  dixerit  αύλομανώ 
παρα  δέ  τον  καλούμενον  κτένα,  τύπου  συριγγωθέντος,  θέαις  ; quis  hoc  iotelligitt  Hominem  de  faece  Vulgi 

I.  S.  Vers.  51,  H.  St.  άνεφυσε.  Vers.  7,  a fin.  idem  notat,  barfolum  ei  tibicinem  non  tragoedorum,  aut 
Κολλώ.  Vers.  ult.  H.  St.  τύπον.  H.  St.  2,  τύπον.  comoedorum,  sed  Thymelicarum  saltatricum  1.  S. 

Pag.  1149,  Vers.  16,  τοιούτου  γεγενημένου.  Scbol.  Vera.  eod,  βασιλεύσας,  τάς  μέν  πύλεις.  Η.  St.  Vers. 
in  COd.  H.  St.  2.  et  Μ.  Μ.  Τοιούτύν  τι  τέρας  έφάνη  pen.  Η.  St.  βοηθήσων. 

καν  τοις  καθ*  ήμας  ^ύνοις,δ  καί  πρύς  άμφω  τά  γένη  Pag.  1 177,  vers.  10,  έπί  προτηρήματος,  I.  S. 
έγνώσθη  μεθαρμοζόμενον,  πάσχον  τε  καί  πράττον  Pag.  1180,  vers.  3,  έπιθέμενος  τοΙς  περί  Άθη- 
τα  Φυσικά  * πλέον  δ’,  ώς  2λεγε,  κατεκράτει  τούτου  ό νίωνα,  δδοιπορούντας,  Η.  St. 
τού’ποιειν  2ρως.  Εί  δΐ  που  καί  επασχεν,  ού  κατά  xb  Pag.  1184,  vere.  31,  1.  'Ρωμαίων  έθών,  I.  S. 
έκούσιον,  άλλ’  άναγκαζύμενον.  Vers.  23,  τή  μίν  γάρ  Pag.  1185,  vers.  16,  1.  Λευκίου  Μαρτίου.  Cum 
θηλείφ.  Η.  St.  Vers.  45,  έξ  άπάσης  τής  Αίγύπτου  dicalbo$coosuleecreatosolympiadel71,ergoac- 
πεφυγαδευμενους.  Fabnlsm  de  Judaeis  propter  Ιβ-C  cidit  anno  U.  C.  655.  Atqui  Fasti  praeferunt  an- 
praro,  sive  tabem,  quae  corpora  foedaret,  /Egypto  nurn  662;  septem  annis  discrepator.  Deest  aliquid, 
pulsis  ut  veram  commemorat  quoque  Cornet.  Ta-  puta  Όλυμπιάς  δ’  ήχθη  ή β'  πρύς  ταις  έκατδν  έβδο- 
citus,  lib.  Historiarum . Vers.  ult.  συστήσας.  Ίσ.  μήκοντα,  I.  S. 

μισήσας.  Η.  St.  Pag.  1188,  vers.  24,  πολλούς  ένέχουσαν,  I.  S. 

Pag.  1146,  vera.  5,  καταββδναι  idem.  Vers.  8,  Vers.  23,  H.  St.  Κλέπτιος,  sed  alteram  lectionem 

astericus  ante  άναγκάσας  ponatur,  et  in  marg.  I.  in  margine. 

άναγκάσασθαι,  est  enim  ea  lectio  cod.  A.  S.  in  quo  Pag.  1189,  vers.  39,  H.  St.  2,  παύεται.  Vers.  41, 
coaluerunt,  ut  apparet,  duse  dictiones  In  unam  pro  H.  St.  fo.  τών  Καίσαρα  άνελύντων.  Vera.  7 a fio., 
άναγκάσας  vel  (ut  H.  St.  2)  άναγκάσαι  προσενέγκα-  "Οτι  xb  τών  Ιλλουστριών.  Illustrissimi  dignitas,  vel 
σθαι.  Cateroquin  άναμασάσ^ι  notae  significationis  illustrissimatus,  est  posteriorum  temporum.  Itaque 
verbum,  idem  quod  Clem.  Alex,  άναμηρυκασθαι.  ridiculum  putare  hoc  a Diodoro  unquam  proditum 
Vers.  15,  φύρους  τούς  ύφειλομ.  πρ αξάμενος.  Synes.  fuisse.  Itaque  sine  dubio  bffic,  et  qua  sequuntur, 
epist.  79,  Ζηνάς  6 πράξας  πέρυσι  τούς  διπλούς  <ρύ-  sunt  sequturis  et  posterioris  scriptoris.  I.  S. 
ρους.  Id  est,  είσπράξας  vel  είσπραξά μένος.  Vers.  Pag.  1192,  excerpta  e Vitis  Plutarchi  desideran- 

II,  a fin.  et  hic  astericus  est  chalcogrenhi  culpa  tor  in  cod.  H.  St.,  ut  et  Aristides  : quare  neque 

transpositus,  fl.  St.  φρονήσει  δλ  καί  άνδρεί?  πολύ  nos  his  immorabimur,  cum  auctores  illi  exstent 
διαφέρων.  Vers.  6 a fin.,  τιμώμενον,  θαυμαζύμενον  integre  editi,  unde  mutila  nullo  negotio  restitui, 
idem.  errata  corrigi  possunt. 

Pag.  1153,  vera.  4,  τού  σύμπαντος  έθνους.  Idem.  D Pag.  1196,  vers.  15,  έφ’  Ίππον.  Aid. 

Vera.  39,  γενομένας.  H.  St.  έγνωσμένας  ; sed  illud  Pag.  1197,  vera.  23.  in  marg.  I.  Βουκεφάλαν,  sic 

ad  marpinem,  ut  fere  alibi  alia.  Vers.  43,  H.  St.  Plutarch.  in  Vita  Alex.  Magn . et  lib.  Πύτερα  τών 

περί  των  παρ’  Ιουδαίοι*  έθών  τε.  Vers.  4,  a fin.  ζώων  φρονιμώτερα.  Max.  Tyr.  λύγφ  κς\ 

Κάτλον.  Plutarch.  In  VitaMarU.  Pag.  1201,  vers.  8,  τύ  ’Ηλύσιον  εΤναι  πεδίον.  De 

Pag.  1156,  vers.  6 a fin.  άπολυθήναι  τού  ζήν.Υϋο  quo  Lucian.  Περί  πένθους.  Nax.  io  Vita  BaeilU 
exsolvi·  Vers.  3 a fio.  κάρκαρον.  Τόν  νύν  λεγύμενον  Magni.  Λήρος  ό Μίνως  έκεΐνος  καί  b 'Ραδάμανθυς  * 
κάραβον.  Scbol.  Η.  St.  Μ.  Μ.  Vers.  penult.  H.  St.  ούς  άσφοδελών  λειμώνων  καί  Ήλυσίων  πεδίων  ήξίω- 
έννεακλίνου.  Μ.  Μ.  ad  oram  έννεακλίτου.  σαν  οί  'Έλληνες,  εν  φαντασίφ  τού  καθ’  ήμας  παρα- 

Pag.  1157,  vers.  12.  ϊβρ ιπτο  δ’  οδν.  Idem.  δείσου  γενύμενοι  έκ  τών  Μωσαϊκών,  οιμαι,  βιβλίων 

Pag.  1160,  vers.  ptal.  'Ρωμαίων  ο\  ταϊς  εύγε-  καί  ήμετέρων,  εί  καί  περί  τήν  κλήσίν  γε  διηνέχθη- 
ναίαες.  Τούτο  καί  νύν  γίνεται  * καί  Ιστορούσι  τάς  σαν,  εν  άλλοις  ύνύμασι  τούτο  παραδηλώσαντες. 

πράξεις  τών  βασιλέων  ο\  κατά  γένος  τούτες  προσ-  Pag.  1209,  vers.  29,  ώς  μελίττας  μλν  βύες.  Ideo 

ή κοντές,  είς  έπαινον  αύτών  καί  ζωήν  τών  όρώντων.  βούπαιδες  dicuntur.  Vers.  eodem,  σφήκας  δέ  Ίπποι. 

Scbol.  Μ.  Μ.  Herapo:lo,  lib.  u,  cap.  44.  Vers.  30,  κάνθαροι. 

Pag.  1161,  vers  27,  Μασανάσσης.  Masinissa  seri-  Plin.  lib. xi,  cap.  20. 

Pti  omnes,  et  H.  St.  editio,  Μανασσής,  quod  Ut  Pag.  1212.  vers.  1,  κύρακες  γάρ.  Γέγονε  καί 
suspectum  rejeci  in  mar^lnem.Illud  repones  apud  τοιούτύν  τι  έφ’  ήμών,  περδίκων  καταπεσύντων,  πε- 
Plutarch.  in  Vita  Ca/apMI.  majoris,  et  alibi  : pro  τωμενων  άγεληδδν,  δτε  καί  ot  ήμετεροι  σοφοί  (λε- 
quo  Ut  Polypii  excerptis*  ecloga  1ΐ8·  Μασανάσσης  γον,  έκ  τών  φιονών  κατακτυπεισθαι  τά  ώτα  τά  ζώα, 

Patiol  Qe,  CIV.  14 


42? 


bAVlDIS  HdiSCHELn  ΝΟΪϋ. 


428 


καί  ούτω  περιηγούμενα  πίπτειν  είς  γην.  Scholion  A Cod.  V.  Η.  St.  8ς  διά  τά  όπ*  αυτού  γινόμενα  θεία 


Μ.  Μ.  Vers.  16,  Άριστείδου  Παναθηναϊκός.  Hic 
partim  ab  Aldo,  partim  cum  aliis  Aristidis  Oratio- 
nibus est  impressus  Florentiae  typis  Philippi  Jun- 
tae,  anno  1517. 

Pag.  1313,  vers.  19,  Πυθαγόρου  βίος.  Vitam  Py- 
thagora?,  praeter  Laertium,  Jamblicbum,  et  Suidam 
editos,  scripsit  Malcbus  quidam,  cujus  πονημά- 
των illustris  Joan.  Vincentius  Pinellus  amplissimo 
Welsero  nostro  misit : ut  et  Theophrasti  Opuscula, 
quae  exstant,  et  librum  Aristoteli  ascriptum  De 
spiritu , innumeris  locis  singula  (excepto  Malchi  li- 
bello) a Daniels  Furiano  Cretense  emendata,  La- 
tine reddita,  et  commentario  illustrata,  lucem  (ut 
confidimus)  aliquando  visura.  Vers.  9,  τών  δέ  Πυ- 
θαγόρου. Haec  totidem  verbis  leguntur  in  schoiiis 
Graecis  ad  Idyllium  Theocriti  14.  Vers.  31,  έξωθεν 
ζηλωταί.δείΐοΐ^ΐβδ  Theocriti  έ'ξω  ζητηταί  iwt  ndose; 
illud  etiam  Suidas.  Vers.  9 a Γιο.  Ό δέκα,  σύν- 
θεσις  τών  τεσσάρων,  κατά  τδ  έξης  άριθ φούντων 
ήμών.  Δεκάς  γάρ  δυνάμει  έστίν  ή τετράς,  άπό  τής  g 


μόνάδος  είρμψ  κατά  πρόοδον  συντιθεμένη.  S.  Ma- 
ximus  lib.  mystaaogia  Lcclen . pag.  26,  edit.  Au- 
gUSt.  Vers.  5,  a nn.  τή  όμιλί^,  τή  ποός  τους  θεούς. 
Plutarch.  lib.  De  superstitione,  δ Πυθαγόρου  λόγος, 
ότι  βέλτιστοι  γινόμεθα  προς  τούς  θεούς  βαδίζοντες. 
Vers.  Seq.  ιωοσιόντα.  ΑΙ.  προσιόντας. 

Pag.  1315,  vers.  31,  ή δε  άκοή.  Haec,  Plutarcho 
auetore,  λογικωτέρα  μάλλον  ή παθητικωτέρα.  Di V. 
Cbrysost.  Emlogo  in  Acta  apostolorum , qui  in  ms. 
Augustano  aosideratur.ad  verbo  illa  : Έπεί  νωθροί 
γεγόνατε  ταις  άκοαΐς  · ’Έστι  γάρ  (inquit),  έστιν 
ασθένεια  καί  άκοής.  Καθάπερ  γάρ  στόμαχός  ούκ  αν 
δέξΔιτο  υγιεινά  σιτία  καί  δυσκατέργαστα  ασθενής 


πονήματα  Διάλογος  έκλήθη,  Cedrenus.  Vers.  32, 
κλειδς  καυρίν.  Cod.  Aug.  Dialog.  mss.  κλειός 
καυρή,  quod  » que  obscurum.  Ctivum  Scauri  esse 
intelligendum,  vidit  ocellus  patri»  meae,  Μ.  V. 
Vers.  39,  ήκε  τις.  Schoi.  ’Όρα  την  έλεημοσύνην. 
Vers.  2 a fln.,  ώς  έθος  πράττειν.  Schoi.  Τούτο  εί 
καί  έθος,  άλλά  καί  τότε  μέχρι  τινός  ίσως.  Νυν  δέ 
άπεπτη,  καί  ούδ’  ό'λως  ουδ*  έξ  όνόματος  έγνωσται, 
Μ.  Μ. 

Pag.  1409,  que  de  Paphnutio  et  Spiridone  me- 
morantur, eadem  leguntur  apud  Suidam,  et  in 
Ecclesiastica  Historia ; in  hanc  etiam,  quae  de  Con- 
stantino, D.  Athanasio,  elc.,  paulo  post  sequun- 
tur. 

Pag.  1420,  vers.  9,  1.  Κωνστάντιον  τ.  ’Ρ.  ά.  δι- 
εποντα,  ή τά  τής  ά.  ένε/ειρίζετο  σκ.  προδοσία  τ.  τ. 
αί.  πρ.  καί  συνδρομή.  I.  §. 

Pag*  1437,  vers.  38,  δέον  στεργε tv.  Idem. 

Pag.  1448,  vers.  39,  καταλήψεσθε.  I.  S. 

Pag.  1452,  περί  τών  δέκα  ρητόρων.  Consule 


ών  · ούτω  καί  ij/υγή  όγκωθεισα,  φλεγμαίνουσα,  άγο- 
νος γενομένη  και  έκλυτος,  ούκ  άν  δυνηθείη  δέξασθαι 
τον  πνευματικόν  λόγον.  "Ακούε  τών  ααθητών  λεγόν- 
των  · Σκληρός  έστιν  ό λόγος  ουτος,  τις  δύναται  αυτού 
άκούειν  ; άν  δέ  Ισχυρά  ή καί  υγιεινή,  πάντα  ρφστα, 
πάντα  εύκολα,  ex  cod.  ms.  Μ.  Μ.  Vers.  32,  ή δέ 
δσφοησις.  Γεύσεως  όσφρησις  προκαθημένη,  τά  πρός 
έδωοήν  καί  πόσιν  σχεδόν  άπαντα  προδικάζει  · άφ’  ου  G 
καί  προγευστρίδα  αυτήν  έκάλεσαν,  είς  τήν  ένέργειαν 
άπιδόντες,  εύυυβόλως  ενιοι.  Philo. 

Pag.  1317,  vers.  44.  Ούχ  ότι  έκ  τών  τεσσάρων 
στοιχείων,  I S. 

Pag.  1319,  vers.  23,  έξις  ποιητική  μετά  λόγου. 
Αληθούς,  Aristot.  Ethic  Nicomach.  lib  vi,  cap.  4. 
Vers.  6 a fin.,  "Ο  τι  Sv  καί  παρά  βαρβάρων  μά- 
θημα. Eadem  ascribitur  laus  Romanis  Athenaei, 
lib.  vi,  extremo. 

Pag.  1321,  vers.  26,  Άγαθαρχίδου.  Edita  haec 
excerpta  Graece  et  Latine  ab  II.  St.  anno  1557  et 
1584. 

Pag.  1352,  1356,  περί  τών  ριζοφάγων,  υλοφάγων, 
σπερμοφάγων,  στρουθοφάγων,  Λίθιόπων  τών  σι- 
μών, άκριδοιράγων,  elc.  Eadem  iere  habet  Diodor. 
Sicui.  lib.  iu. 

Pag.  1361,  vers.  49,  κα^ηλοπάρδαλις.  ΕΤδον  τό 
τοιούτον  ζώον  κάγώ,  παρά  τού  τυραννούντος  Ιν 
Αλέξανδρέ 4 σταλεν  τώ  βασιλεΤ  ήμων.  Ζοράφιν  δ* 
Ικάλει  τούτο  6 άγαγών  βάρβαρος.  Schoi.  Μ.  Μ. 

Pag.  1380,  vers.  31,  Ίεροκλέους  περί  προνοίας. 
Vide  supra  pag.  548,  vers.  2 a fio. 

Pag.  1388,  vers.  6,  ταΐς  παντοίαις  τούτων  μετα- 
βολαΐς.  SchOl.  αίσχυνέσθωσαν  έκ  τούτων  οί  άφηνιά- 
ζοντες  προς  τά  συμπίπτοντα  δυσχερή,  καί  μή  ταπει- 
νούμενοι,  Μ.  Μ. 

Pag.  1392,  vers.  26,  παΤδα  γάρ  εΤναι.  Schoi. 

Ση  μείωσα  ι τήν  αναγωγήν  τού  παιδεραστού.  Καί  ήρ- 
κει  τό  είπεΤν  έρωτικον  · τό  γάρ  τοιούτον  όνομα  καί 
έκ  μόνης  άκοής  έστιν  άηδές.  Καί  τέως  άποδείκνυσι 
τούς  παιδεροστάς  θεωρητικούς.  Εί  δέ  είσι  πρακτικοί 
παιδερασταί,  τί  λεγεις,  ώ Πλάτων  ; Μ.  Μ.  Vers.  8 
a fin.  "Οτι  νόμοι.  Σημείωσαι  τούτο  τό  κεφάλαιον. 
ώς  πάνυ  χρήσιμον  ό'λον. 

Pag.  1597,  vers.  26,  Γρηγορίου.  Τού·  Διαλόγου, 


Plutarchum.  qui  corumdem  Viias  descripsit,  ubi 
nonnulla  cum  Phctianis  eadem  cognosces;  velut  in 
hac  Antiphontis  Vtta , quod  Sopbili  F.  Thucydidis 
historici  auditor  fuerit,  et  id  genus  a'ia. 

^Pag.  1453,  vers.  3 a fln.,  δακρύσαντα.  "Ορα  ότι 
ούτος  μεν  ό σοφός  διδάσκων  έμαίσθως  έδάκρυσεν, 
ώς  πεπραμένος  · οί  δέ  νυνί  μωροί  κατ’  έμέ  έπί  μι- 
σθψ  τά  μισητά  τψ  θεψ  διαπραττόμενοι  γάννυνται, 
ώς  εύημερούντες  έξ  έντρεχείας  καί  φρονήσεως. 
Schoi. 

Pag.  1456*  vers.  17,  τήν  πραγματείαν.  "Πσπερ  δέ 
τούς  κσλούς  Ιχθύς  όλους  πωλουμεν,  ούτω  κάγώ  σοι, 
εί  βούλοιο  μαθητεύειν,  όλόκλ.  άποδώσ.  Plutarch. 

Pag.  1457,  vers.  32,  potuisset  hoc  etiam  modo 
exprimi  distichon  illud  : 

Τιμόθεος  φιλίας  τε  νάριν  σύνεσίν  τε  προτιμών, 
Ίσοκράτους  είκώ  τήνδ’  άνεθήκε  θεψ  * 

Κλεομάρους  έργον.  Pro  illis  stella  notatis  legitur 
•pud  Plutarch.  ξενίην  et  Λεωχάρους. 

Pag.  1472,  vers.  40,  είς  σπήλαιον  Quintii,  lib.x, 
cap.  3.  Vers.  8 a fln  , έπί  τό  Φαληρικόν.  Quintii, 
ibid.  et  Cicer.  De  finibus,  lib.  V. 

Pag.  1473,  vers.  28,  τ ί πρώτον.  Quintii,  lib.  xi, 
cap.  3 ; et  Cicer,  lib.  i De  orat. ; Valer.  Max. 
lib.  viii,  cap.  7. 

Pag.  1484,  vers.  41,  ταλάντων.  Apud  Plutar- 
chum, ubi  idem  recitatur,  pro  αύτός  ΙποιεΤτο  τήν 
διοίκησιν,  Η.  Wolf.  legit  αύτος  έποιεΐτο  είσήγησιν, 
initio  fere  Vita  Lycurgi  oratoris. 

Pag.  1485,  vers.  7,  I.  φιλοσόφψ  τάς  χειρας  έπι- 
βαλόντος  τελώνου,  καί  προς  το  μετοίκιον  αύτόν 
άγοντος  · συναντήσας. 

Pag.  1500,  vers.  16,  στολή  δ'  άν.  Schoi.  Έγώ  δ* 
δν  είποιμι  στολήν  πρώτην,  τήν  πα ρά  θεόν  παρρη- 
σία ν,  διά  τό  τού  συνειδότος  άκβτάγνωστον  * ήν  τό 
άγιον  βάπτισμα  καί  ή μετάνοια  τοΤς  τε  φωτιζομένοις 
καί  άληθώς  μετά  μελό  μενοις  χαρίζεται  τοις  πιστοΤς 
καί  Πατέρα  έπικαλου μενοις  τόν  Κύριον.  Μ.  Μ. 

Pag.  1509,  vers.  7,  τό  παρά  καιρόν  σιωπάν.  In- 
iter gnomas  είς  Σιωπήν  legitur  vulgo  Senarius : 

Ου  δεΤ  σιωπφν,  καί  λαλειν,  όπου  χρεών. 

Ubi  pro  negandi  particula  ού,  legendum  est  ού. 

Ού  δεΤ,  σιωπφν  · καί  λαλειν,  όπου  χρεών. 

Sic  Euripides  apud  Plutarch.  : 

Σιγάν  θ’,  όπου  δεΤ  · καί  λαλεΤν,  V άσφαλες. 

Pag.  1513,  vers.  7 a flo.,  πρός  ΓαΥναν.  Theodo- 
rei. Ecch  s.  Hist . lib.  v,  cap.  32. 

Pag.  1517,  vers.  47,  σκάμματα.  Τό  σκάμμα, 
locus  certaminis,  campus  athleticus.  Epiphan., 
pag.  218  : Ό άγων  ίτελεσθη,  καί  έκενώθη  τό 
σκάμμα,  καί  οί  στέφανοι  έδόθησαν,  καί  άγωνισάμε- 
νοι  άνεπάησαν  · καί  οί  μή  φθάσαντες  έξήκαν,  καί 
οί  αή  άγωνισάμενοι  ούκετι  εόπορούσι,  καί  οί  έν  τψ 
σκαμματι  ήττηθεντες  έξεβλήθησαν,  καί  τά  πάντα 
. σαφώς  τετελείωται  μετά  τήν  έντεύθεν  έκδημίαν, 


429  AD  BIBLIOTHECAM  PHOTII.  4 30 

1).  Ambros.  lib.  I De  offictii , cap.  16  : Quid  alibi  Αγνόν  ή μανδν  γενέσθαι  · ού  λειποψυχίαι  μόνον,  άλλα 
poscis,  quod  alibi  debetur?  quid  praepropere  coronam  και  θάνατοι  έπακολουθήσειεν  αν.  Μ.  Μ. 
exigis,  antequam  vincas  ? quid  detergere  pulverem , Pag.  1577,  vers.  6 a fln.  τον  Μωσήν  άλφα  καλει- 
quid  requiescere  cupis  ? quid  epulari  gestis , antequam  σθαι.  vide  supra,  pag.  485,  vers.  lia  fln.  Vers.  5 
Stadium  solvatur  7 Adhuc  populus  spectat , adhuc  a fio.,  καλεΤ  του  ψεύδους  τδν  Ψίλωνα  μάρτυρα.  Apud 
athletae  in  scammate  (al.  stemmate , perperam)  quem  neque  io  iribus  de  Mosis.  Vita  libris  neque 
sunt;  et  tu  jam  otium  petis t Sed  forte  dicas , cur  alibi  horum  quidquam  legitur. 
impii /astantur  ? (cur  epulantur  ?)  cur  luxuriantur  ? Pag.  1580,  v^rs.  29,  I.  "Ορκους  δΐ  μοιχών  είς 

cur  etiam  ipsi  non  mecum  laborant  ? Quoniam  qui  τέφραν  έγώ  γράφω.  Vers.  30,  "Ορκους  έγώ  γυναι- 

non  subscripserunt  [mss.  S.  Udalrici,  qui  non  scripti  κδς  είς  οίνον  γράφω,  ut  apud  Atheo,  sic  recte  me- 
erunt]  ad  coronam,  non  tenentur  ad  laborem  certa-  mini  I.  S. 

simi».  Pag.  1581,  vers.  36,  ιχαιούσαν.  I.  μυούσαν.  Diod. 

Pag.  1520,  vers.  11,  είς  τους  άγίους  τεσσαρά-  S.  lib.  ΙΠ.  μούσας  δ’  ωνομάσθαι,  inquit,  άπό  του 
κοντ*  μάρτυρας.  In  eosdem  exstant  homili»  Gre-  μυεΤν  τούς  Ανθρώπους,  etc.  Plutarchus  autem  Ιλού- 

forii  Nysseni  et  Basilii  Μ.,  τόπος  δΐ  τής  παρατά-  σ ς dici  nit.  quasi  δμού  οΰσας.  Vers.  37,  μαάσαν, 

εως  αύτοίς  (inquit  ille)  τδ  των  μιαιιρόνων  δικαστή-  Ita  ms.  *ίσ.  μώσαι.  Vers.  40,  παρ'  Εύφορίωνι  I.  S. 

ριον  *ήν,  ϊν  εκείνω  συστάντες  ήγωνίζοντο,  οΐ  μεν  Vers.  44,  ήτρον  idem.  Vers.  45.  'Όιιηρος.  Et  Pind. 
απειλαις  άκροβολιςόμενοι,  ol  δΐ  διά  τής  δπομονής  Hem.  ode  3.  Vers.  50,  Καλλίμαχος  ο'  έν  "Εκάλη.  I. 
άμυνόμενοι.  Ex  ms.  August.  S.  τδ  μακκοφν,  quo  Lucianus  in  Lexiphone  utitur ; 

Pag.  1552,  vers.  4,  προσευχή.  S.  Maxim,  προσευ-  possit  etiam  έκτου  αή  κοφν  formari .Simmias  Rhod. 
χή,  α*τησις  ών  θεός  πρεπόντως  έαυτψ  δωρεισθαι  Β τά  δ’  ώκυβοφ  κοφν.  Vere.  ult.  et  1,  ρ.  seq.  Ίτύλος, 
πεφυκεν  άνθρώποις.  Ευχή  δ’  υπόσχεσις,  ήγουν  έπαγ-  ...Absumpti  fata  gemens  Ityli . Catuli.  I.  S. 

γελία  ών  γνησίως  λατρεύοντες  θεψ  ποσκομίζουσιν  Pag.  1584,  vers.  2,  1.  συνεργήσαι.Εΐ  infra,  τέτλα 
ο\  άνθρωποι.  Μ.  S.  Augustan.  et  τέτλαθι  ; sed  nugatur  I.  S.  Vers.  34,  έν  χαρίτων 

Pag.  1560,  νβΓβ.  25.  I.  σοφόν  τι  και  μεγα  I.  S.  πρώτη.  τέτλα.  I.  S. 

Pag.  1565,  vers.  27,  βεοφράστου.  Edidit  Η.  St.  an*  Pag.  1585, vers.  5.  o\  γλωσσόκομοι,  loculi, glossae 
DO  1557.  v**rs.  32,  πολύπους,  χαμαιλεων,  τάρανδος,  τδ  γλωσσόκομον,  II  Paral.  XXIV,  Joseph  pag.  151; 
Philo  lib.  Περί  μέθης.  Naz.  141  γλωττοκόμιον.  Hesych.  Διεφθαρμένως  δί 

Par.  1568,  vers.  13.  Scholion  ; Ούχ  ούτως  ■ άλλ’  λέγεται  δπδ  των  πολλών  · έχρήν  γάρ  γλωττοκομειον 
Ιπεί  λειποψυχία  γίνεται,  τού  περικαρδίου  θερμού  λέγε ιν,  ώσπερ  άμέλει  καί  οί  αρχαίοι.  Pbavorin. 
πλέον  ή προσήκει  σκεδαννυ μενού.  Τούτο  δέ  τοΤς  μίν  Pag.  1S89.V(TS.  14,  τδν  "Αρην.  Παρά  γάρ  τδ  άρή- 
ήδομενοις,  ώς  πλε7ον  ή δει  διαχυθεΤσι,  γίνεται,  καί  γειν,  δ'περ  ΒοηθεΤν  έστι,  κατά  γλώτταν  ^Αρης  ώνο- 
ώς  5ν  ε?πή  τις  τού  έν  βάθει  θερμού  τή  τής  καρδίας  μάσθαι  μοι  οοκεΤ,  καθαιρετικός  πολέμων,  δημιουργδς 
άναχύσει  καί  έξαπλώσει  περί  τήν  ^ έπιφάνειαν  σκε-  είρήνης.  Phile. 

δασθεντος.  ΤοΤς  δ’  αύ  λυπουμένοις,  ώς  ααλλον  συστα-  Pag.  1592,  νβΓβ.  8 a fln.,  Αίσχίνην.  Vide  SUpra 
λβίσι  καί  πληθεΤσι  καί  οιονεί  συσφιγχθεισιν  * ώς  έν  pag.  1476,  Vers.  1. 

πνιγεύσι  συμβαίνει  · σβέννυσθαι  γάρ  καί  κατ’  άμφω  Pag.  1597,  vers.  i.  Ήραπόλλωνος.  Ούκ  άπέοικε  8k 
τό  πύρ  γινωσκομεν  · τούτου  §νεκα  γίνεσθαι  [Γίσ.  γίνε-  τών  τοιούτων  ούδε  δ Ώραπόλλων,  άνήρ  λόγιος  : ού  ή 
ται]  και  ούχί  τή  τών  υγρών  ροή  και  τψ  πλήθει.  Καί  σύνθεσις  εκ  τού  ’Ώρος  καί  Απόλλων,  & καί  άμοω 
γάρ  εί  άμέτρως  τούτο  συμβαίη  τψ  σώματι,  τδ  στε-  Ιπίθετά  είσι  Φοίβου.  Euslalh.  Odyss.  Δ. 

JOSEPHDS  SCAL1GER  DA  VIDI  HOESCHELIO  SALUTEM. 

Doleo  priores  litteras  meas  ab  hostium  equitatu  interceptas  ad  te  non  pervenisse.  Eaa  cum  litter 
meis  et  Merui»  ad  cl.  V.  M.  Welserum  missae  fuerant  Coloniam, qu»  via  maxime  infesta  ab  excursio· 
nibus  militum,  et  eorum  praetenturis. Quid  ad  te  scripserim, equidem  oon  facile  meminerim.  Sed, quod 
posterioribus  meis  tibi  significabam,  conjeceram  in  unum  indiculum  errores  editionis  PhotianaB,  et 
paucos  illos  quidem,  et  propiores  mendis  typographicis,quam  ut  ullum  locum  iustarum  animadversio- 
num obtinere  possint.  Itaque  neque  ili»  mend»  tanti  esse  videbantur,  ut  de  illis  te  monerem, qui  haec 
melius  perspicere  possis, quam  ego;  neque  lant»,ut  paulo  doctiorem  lectorem  remorari  possint.  Quo 
magis  inutiliter  collocari  operam  putabam,  nisi  veritus  essem  ne  tibi  b»c  denegare  esset  aut  laborem 
tua  gratia  declinare,  aut  amiciti»  nostrae  rationem  non  habere. Qu»  potui  igitur  meminisse,  retuli,  ut 
in  hoc  schedio  habes.  Qu»  bona,  pro  tuo  iudicio  seliges ; mala,  qu»  tua  est  aequanimitas,  aut  excusa- 
bis ant  p reter  i bis.  Non  enim  illa  morari  debent  seria  tua ; neque  profecto  opus  me  in  istis  memorari, 

2ui  in  melioribus  optarim  nomen  meum  sileri.  Vale,  mi  Hmscneli,  et  nos  ama.  Lugduni  Batavorum. 
λ\.  Augusti  1599. 


43ί 


t»HOTII  PATRIARCHAE  CP. 


432 

PHOTII 

PATRIARCHA  CONSTANTINOPOLITANI 

OPERUM  PARS  QUINTA 


CANONICA. 

MONITUM  EDITORUM 


Photius  tria  opera  canonica  praecipua  elaboravit.  Primum  collegit  canones  conciliorum  oecuroe- 
nicorum  in  unam  syllogen,  eoa  describendo  ordine  chronologico.  Eisdem  adjecit  canones  concilio- 
rum provincialium  qui  ob  praeclaram  doctrinam  et  sanam  jurisprudentiam  vim  legis  in  universa  Ec- 
clesia obtinebant,  et  epistolas  canonicas  sanctorum  Patrum,  quae  ad  disciplinam  generalem  Ecclesiae 
spectabant.  Hanc  syllogen , quam  Zonoras,  Balsamon  et  Aresteni  doctis  commentariis  ornarunt,  in 
suis  Pandectis  canonum  edidit  Beveregius,  nosque  edemus  inter  opera  scriptorum  qui  ad  finem  sae- 
culi xn  vel  initio  xm  floruerunt. 

Deinde  Photius  eosdem  canones  descripsit  ordine  materim,  conjungendo  canones  ejusdem  argu- 
menti, etsi  diversis  temporibus  editi  fuissent,  et  totam  materiam  juris  dividendo  in  quatuordecim 
titulos.  Hanc  collectionem,  sub  nomine  Syntagmalis  canonum,  primus  edidit  cardinalis  A.  Mai,  vir, 
ob  in  lucem  protracta  scripta  veterum  Patrum  vix  unquam  satis  laudandus,  Spicilegii  Romani  t.  ΥΙΙΛ 
eamque  nos  hic  edemus. 

Tandem  Photius  canones  Syntagmatis , omisso  textu,  juxta  ordinem  Syntagmatis  notavit,  et  in 
commentariis  adjunctis  descripsit  leges  praesertim  civiles  quse  eisdem  respondebant.  Hanc  collec- 
tionem Nomocanonem  inscripsit,  quia  legum  tam  ecclesiasticarum  quam  civilium  Catalogum  ac  ve- 
luti  harmoniam  exhibebat.  Post  alios  Yoellius  et  Justellus  eam  Graece  et  Latine  ediderunt  Parisiis, 
anno  4661,  in  sua  Bibliotheca  Juris,  t.  II,  p.  785  et  seq.  Hic  nobis  edenda  est. 

Photius  scripsit  epistolas  varias  de  rebus  canonicis,  quas  suo  loco  edidimus.  Caetcris  eminet  epis- 
tola ad  Leonem  archiepiscopum  Calabriae  quae  est  xvm  libri  I. 

Seriem  horum  operum  claudet  opusculum  Photii  quod  inscribitur  : Interrogationes  decem  eum 
totidem  responsionibus . Foetet  quidem  libellus  iste  odio  schismatico ; sed  non  ideo  praetermittendus 
fuit,  siquidem  indicet  cujus  spiritus  Photius  fuit. 


DE  PHOTII  SYNTAGMATE 

(Angelo  Mai  Spicileg.  Rom . tom.  ΥΠ,  praef.  pag.  vni.) 

Photii  Syntagma  canonum  (quod  ab  eruditis  cum  A χρηστή  δι δασκαλΐφ  πάντων  άνθρώπων  έκτεθεντας  θεο- 
ejusdem  Synagogecanonumconluuiisolei)  habere  πρεπεΤς  κανένας  είς  ταυτδν  συναγαγεΐν,  έκάστης  vo- 
me in  manibus, idque  typis  aliquando  fore  traditu-  νέδου  τη  προσηγορ^  τους  αυτής  έχομένως  υποτιθείς. 
rom, dixi  aliquot  abhinc  annis  in  prolegomenis  re-  Quotquot  a sanctis  decem  $ynodis,divef'sis  tempo - 
petitae  editionis  tomi  I Scriptorum  veterum , fibus,  ad  salutaris  doctrinm  confirmationem , 6o- 
p.xxvm;  quo  nunc  promisso  defungi  volens,  trinas  namque  omnium  hominum  institutionem  habitis , 
Photii  circa  jus  canonicum  curas  distinguere  atque  editi  sunt  sacri  canones , eos  ego  omnes  in  unum 
in  antecessum  exponere  necesse  est.  Primam  ita-  corpus  colligendos  suscepi,  ita  ut  uniuscujusque 
que  curam  suam  sic  narrat  Photius  ante  Nomoca - synodi  appellationi  ac  titulo  sui  proxime  canones 
nonum  in  Praefatione,  quam  ex  Oxoniensi  codice  subjecti  sint . Pergit  deinde  dicere  Photius,  se 
Justellus  edidit, Bibt.can.  t.U,  p.  789:  Έπεχείρησα  canones  quoque  apostolorum,  synodum  Cartha- 
τους  δπο  των  fev  χράνοις  διαφάροις  γεγένημένων  άγίων  giniensem  (sub  primate  Aurelio)  et  nonnullorum 
δέκα  συνέδων  έπί  βεβαιώσει  του  σωτηρίου  δέγματος  καί  sanctorum  Patrum  alios  canones  S6U  deCTOta 


433  SYNTAGMA  CANONUM 

eodem  opere  conclusisse : el  primo  quidem  μέχρι 

τής  πέμπτης  συνόδου  κανόνας  είς  εν  συναγαγεϊν  Οέμε- 

νος  σκοπόν,  scopo  sibi  proposito,  nt  canones  usque 
ad  synodum  quintam  in  unum  corpus  colligeret. 
Sed  mox,  ut  ibidem  subdit, ampliato  consilio, Ion* 
gius  processit,  ita  ut  synodos  quoque  se  patriarcha 
babitas  seque  excerpserit,  opusque  suum  anno  de* 
muni  DCCCLxxxm, paucis  ante  obitum  annis  absol- 
verit. Prima  igitur  cseterisque  amplior  Photii  cano- 
nica lucubratio  hac  fuit, quam  titulo  Συναγωγής,  id 
est  Collectionis , distinguere  ab  aliis  iuterest.  Hac 
salem  synagoge  ipsa, ut  reor, est, quam  cum  Zo na- 
ra et  Balsamonis  scholiis  tum  in  Parisiensi  editio· 
ne,  tum  in  Beveregii  praclaris  Pandectis  legimus. 
Quanquam  eadem  in  manu  scriptis  codicibus  non 
sine  plurima  varietate,  ac  modo  longior  modo  j 
contractior  jacet,  ut  mihi  legenti  comperturo  est. 

Mox  secanda  lucubrationis  naturam  sic  Photius 
describit  : Πάντων  δ&  των  συτε ιλεγμένων  τήν  δύναμιν 
ιΐς  τίτλους  δέκα  πρδς  τέτρασι  συνελών,  καί  τούτων  Εκασ- 
τον είς  διάφορα  κεφάλαια  διελών*  εΤτα  τους  προς  έκάστην 
ζήτησιν  άρμόζοντκς  δρους  δποθείς,  τάς  τβ  προσηγορίας 
των  αύτους  ευρόντων  δηλώσας,  καί  τύν  άριθμ&ν  διά  των 
Αριθμητικών  στοιχείων,  ε&σύνοπτον,ώς  οίμαι,κατά  δόνα- 
μιν  τδ  Σύνταγμα  πεποίημαι  * Horum  QUtetn  Otnnium 
Ua  collectorum  vim  titulos  quatuordecim  contra - 
cta,  ac  unoquoque  horum  titulorum  in  varia  ca- 
pita distributo ; deinde  unicuique  quaestioni  con- 
venientibus definitionibus  subjectis,  auctorumque 
ipsorum  nomine  declarato,  necnon  etiam  numero 
per  arithmetica  elementa  apposito , cognitu  facile , ( 
ul  opinor, pro  viribus  Syntagma  elaboravi. En  se- 
cunda, ut  dixi,  canonica  Photii  lucubratio,  Syn- 
tayma  scilicet,  id  est  ordinata  compositio  cano- 
num, atque  ad  peculiarem  finem  directa,  id  est 
ad  demonstrandos  confirmandosque  canonici  ju- 
ris delectos  titulos.  Aliud  est  igttur,  ut  jam  dixi, 
canonum  sive  ex  synodis  sive  etiam  ex  singulis 
Patribus  coacervalio,atque  in  uno  volumine  scri- 
ptio, quae  nihil  est  nisi  quadam  συναγωγή  ; aliud 
vero  iogeniosa  ipsorum  dispositio, atque  ad  certos 
scopos  collineatio,  quod  σύνταγμα  proprie  appel- 
lator ; quo  vocabulo  Photius  hoc  opus  suum  sem- 
per  indigitat,  ut  coipiam  librum  nostrum  legenti 
constabit.  Itaque  et  Joannes  Scholasticus,  qui 
Photium  in  Bysantioo  patriarchatu  ducentis  annis 
pracessit,  paris  omnino  structura  librum  ex  ca- 
nooibus  usque  ad  synodum  quartam  conficiens, 
Sic  in  titulo  habet  : Συντάττει  τούς  8λους  κανόνας 
είς  ν'  τίτλους  : Omnes  canones  sub  titulis  quin- 
quaginta simul  componit , seu  ad  Syntagma  redi- 
git; quo  nomine  Joannis  labor  constanter  desi- 
gnatur. Sic  ergo  exposita  Photiani  Syntagmatis  ve- 
ra notione, spero  blsam  illam,  ut  reor,  bibliogra- 
phorum  opinionem,  exstinctum  iri,  quod  nempe 
Photii  Syntagma  idem  sit  atque  Synagoge  (repo 
guaatibus  ipsis  inter  se  vocabulis) ; quanquam 
summi  quoque  viri, ignoratione  codicis  nostri  et  re 
parum  considerata,  isto  modo  locuti  sunt,  v eluti 


— A.  MAI  PRAEFATIO,  434 

Lambecius,  Bibi.  Vindob . ed.  Kollar.  lib.  viii, 
p.  909;  Fabricius,  Bibi.  Gr.  ed.  nov.  t.  XI,p.21, 
et  t.  XII,  p.  185 ; Assemanus,  Jur  Orient.  1. 1, 
p.  37,  qui  in  codice  Vat.  1185,  et  Palat.  408, ex- 
stare ait  Photii  Syntagma , in  quibus  reapse  nil 
praeter  Nomocanonem  ac  Synagogen  cum  Balsa- 
monis Scholiis  habetur.  Denique  et  Jacobus  Mo- 
rellius  in  Bibi.  S.  Uard,p.  97,  Photii  Syntagma 
appellat  nobisque  exponit,  id  quod  manifeste  nihil 
est  aliud  quam  Photii  prima  Synagoge,nondum  in 
titulos  distributa, neque  ad  Syntagmatis  rationem 
redacta.  Tenemus  jam  igitur  Photii  Syntagma  ex 
propria  Synagoge  & eodem  sumptum,  el  in  titu- 
los xiv  distributum,  in  quorum  singulis  continua 
integraque  dictione  eos  canones  scripsit,  qui  ad 
rem  propositam  confirmandam  prosunt.Quam  rem 
ita  se  habere, codex  Golu/nnensis,niinc  Vaticanus, 
de  quo  supra  in  Germano  dixi, demonstrat:  codex, 
inquam,  insignis,  membraneus,  antiquus,  saeculi 
nempe  saltem  xit,  calligrapha  diligentique  manu 
scriptus,  tantaeque  raritatis,  ut  hic  solus  Photii 
verum  Syntagma  continere  videatur  : nisi  forte 
aliud  exemplar  est  in  codice Dubliniensi  mss.Angl. 
et  Hibera,  t.  II,part.n,  p.  40, qui  sic  describitur : 
Photii  leges  (canones?)  per  capitula  digestce  ple- 
nius quam  in  Nomocanone . Certe  si  canones  pro 
leges  scribendum  fuit,  accurata  mihi  haec  vide- 
retur Photiani  Syntagmatis  definitio. 

Nunc  jam  sequitur  ut  de  tertiis  Photii  ad  jus  ca- 
nonicum curis  dicamus.  Homines  ita  natura  com- 
parati sum, ut  actus  suos  parlim  exemplo  duce,par- 
tim  proprio  ratiocinio  motuque depromanl.Utram- 
que  hancregulam  secutusPhotius  videtur:namque 
ut  non  solum  Syntagma  sed  Nomocanonem  etiam 
conderet  (id  enim  tertio  operi  est  nomen),  ducem 
habuit  anledictum  Joannem,  qui  Syntagmati  suo 
Nomocanonem  illum  subtexuit, quem  primus  Jus- 
tellus  edidit. Sed  enim  illud  multo  vehementius, 
ul  opinor,  Photium  impulit,  quia  Syntagma  suum 
repetitionibus  plurimis  laborare  videbat;propterea 
quod  eosdem  canones,  et  quidem  saepe  longiores, 
necnon  copiosa  Patrum  segmenta,  bis,  quater, ac 
fortasse  decies  aliquando  recurrere  necesse  erat, 
quia  diversis  titulis  et  capitulis  aeque  quadrabant. 
Ergo  etiamsi  Syntagma  utiliter  confectum  erat,  in 
quo  omnia  suis  locis  perscripta  exstabant,  molestae 
1 tamen  valde  exscribentibus, graves  item  ementibus 
accidebant  canonum  repetitiones  tot, quae  volumen 
propemodum  duplicabant.  Quid  igitur?  Brevissi- 
mum delineavit  Photius  compendium , in  quo  titulo- 
rum el  capitulorum  thematibus  nil  substerneret  ali- 
ud,quam  arithmeticas  notas  illorum  canonum, quos 
lata  oratione  scripserat  in  Synlagmale. Est  itaque 
Nomocunon  breviato  mera  Syntagmatis. Skc  enim 
etiam  in  calce  Nomocanoni*  legitur:  Τέλος  των  δέκα 

προ;  τοΤ;  τέσσαρσι  τίτλων  των  παρά  Φωτίου  συνοψισθέν- 

των·  expliciunt  quatuordecim  tituli  (quae  est  ipsa 
natura  et  constitutio  Syntagmatis)  a Photio  in 
compendium  redacti  (id  est  Nomocanon ).  Dicet 


436 


435  PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 


aliquis:  Si  Nomocanon  per  arithmeticas  notas  ca  A 
nonem  indicat,  isque  canon  in  Photii  Synagoge 
occurrit, cur  jam  Syntag mate  opus  sit?  Ergo,  in- 
quam, Joannis  quoque  Synlagma  post  ejus  Nomo - 
canonem, et  post  adunatos  toties  Ecclesiae  universae 
canones,  usu  caribit?  quod  nemo  cordatus  dicet. 
Cresconii  Africani  Breviarium  canonum  habemus 
quod  (demptis  civilibus  legibus)  Joannis  Photiique 
Nomocanonem  prorsus  exaequat.  Num  hoc  idcirco 
et  alia  Syntagmata9 quae  tot  exstant,  praesertim  in 
jure  novo, puta  Ansclmi  Lucensis, cardinalisDeus, 
dedit,  Gratiani,  pontificum  Gregorii  et  Bonifacii, 
utilitate  carent?  Nemo  id  sanus  arbitrabitur.  Quin 
adeo  si  rem  hanc  ad  veritatis  lancem  libremus, 
Syntagmatis  usus  occupatis  certe  hominibus  vel 
librorum  copia  non  abundantibus  longe  pronior  i 
erit  et  fructuosior.  Licet  enim  in  Nomocanone  nu- 
meralis nota  mihi  canonem  indicet.attamen  hunc 
nonnisi  moleste  et  morose  in  Synagoge s farragine 
quaeram.  (Qui  certe  ex  Cujacii  libris  jus  discere 
avet,  ipsum  potius  auctoris  textum,  quam  Alba- 
nensis  promptuariam  leget.)  Contra  si  in  singulis 
titulis, intra  unumquodque  capitulum,  prout  fit  in 
5t/ntapmetc,congruentescanonesipsisverbis  reci- 
tatos nanciscor, res  tota  mihi  incurrit  in  oculos, ne- 
que longius  quidquam  requiro. At  injucundae  repe- 
titiones sunt.  Sane  ; bsque  ob  delicatos  lectores 
ansam  Nomocanoni , quasi  indici  ac  repertorio, 
3truendo  dederunt. Ego  quoque  hanc  eamdem  mo- 
lestiam inter  librum  imprimendum  expertus, coepi 
locos  repetitos  omittere;  ita  tamen, ut  eorum  ini- 
tiis scriptis, lectores  meos  per  παραπομπάς,  remis- 
siones (ut  fit  in  Damasceni  Parallelis)  ad  jam  ex- 
stantem in  libro  meo  canonem, intento  veluti digito 
amandarem  : neque  enim  quisquam  adeo  segnis 
erit, quem  pauca  revolvere  in  eodem  volumine  fo- 
lia pigeat,  ut  pagellam  inspiciat  quam  numerali 
signo  demonstro.  Sic  ergo  et  recitatos  a Photio 
canones, cunctos  conserva  vi, et  tamen  libri  molem 
dimidia  ferme  parte  diminui. Denique  aio:  Si  quis 
canonum  veterum  a Photio  collectorum  scienti» 
studet, eum  vel  universalem  Synagogen  sus  de- 
que  pervolutare  necesse  est,  vel  hoc  Synlagma 
multo  brevius  atque  ordinatius  et  rei  qu&sit» 
inveniendae  aptius  perlegere.  Etenim  Nomocano· 
nts,  ubi  nihil  praeter  numerorum  congeriem  est, 
nulla  per  se  jucunditas,  neque  utilitas  esse  vide- 
tur, nisi  quatenus  indiculi  vice  defungitur. 

Sed  contra  hanc  Photiani  operis  trinam  parti- 
tionem, tenebras  quasdam,  fateor,  offundit  prae- 
fatio illa.qua  Photius  Nomocanonem  suum  comi- 
tatus est.  Nam  post  recitata  superius  verba,  pro- 
sequitur narransquod  canones  idcirco  arithmeticis 
tantum  numeris  indicaverit, ne  frequentes  repeti- 
tiones fierent,  qiiae  legentibus  fastidium  crearent. 
Hunc, inquam, locum  qui  leget,  Nomocanonem  at- 
que Syntagma9  unum  quid  non  duo,esse  putabit. 
Neque  sane  nego,  nomen  Syntagmalis9  de  No - 
tnocanone  quoque  potuisse  a Photio  pronuntiari, 


ubi  item  *υντάχτοντχι  canones;  verum  in  priore 
Ι&ητώς  verbis  ipsis ,in  posteriore  per  indicem  sine 
re*Quare  aequius  est  ut  αύντχγμχ  vocabulum,  de- 
signando secundo  operi  a nobis  reservetur.Praete- 
rea  reputandum  est,  Pbotii  dietam  praefationem, 
quae  apud  Justellum  est,  non  ουνβγωγ^  collectioni 
universali , neque  Syntagmati9  sed  Nomocanoni 
fuisse  praepositam, utOxoniensiscodex  demonstrat 
Φωτίου  είς  τον  Νομο<?νονα  πρόλογος  * ideoque  Pho- 

tius  de  Nomocanonis  tantum  structura  tunc  solli- 
citus,in  hoc  uno  scilicet  commendando  verba  con- 
sumpsit.Yel  potius  dicendum  est, Praefationem  il- 
lam a Photio  tribus  aeque  suis  operibus  fuisse  prae- 
fixam, mutatis  tantum  prout  res  ferebat  partibus 
propriis.CerteLambeciussic  judicavit,loc.  cit.  p. 

, 909, ubi  ait: Memorataprw/alioadtiomocsnonem 
tanquam  opus  secundarium  sed  praecipue  ud  ip- 
sum Synlagma  canonum , tanquam  opus  primari- 
um pertinet. EtsiLambecius,ut  initio  dixi, Syntag- 
ma  id  putat  quod  est  Synagoge . Verum  enimvero 
quod  Synlagma  nunc  editum, opus  Photianum  sit, 
ipse  in  primis  Nomocanon  evidenter  comprobat: 
etenim  tituli,  et  capitula,  et  canonum  numeri, 
quotquot  in  Nomocanone  adumbrantur, ii  ad  Syn- 
tagma  nostrum  adamussim  cuncti  referuntur  et 
provocant, qoin  ne  hilum  quidem  aberrent.Neque 
hanc  veritatem  illud  infirmat,  quod  in  editione 
nostra  Syntagmatis9pAi  9 278, 406, non  autem  in 
Nomocanone9  laudatur  synodus  Constantinopoii- 
tana  περί  lv<tae<i>t,quam  anno  920, id  est  tricesimo 
• circiter  post  Photii  obitum,  sub  Constantino  et 
Romano  basileopatore  celebratam  scimus.  Nam 
primum  quidem  synodi  ejus  fragmentum  recenti 
manu  in  margine  codicis  fuisse  adjectum,  dixi 
p.480.Tum  scimus  nullam  ferme  esse  in  codici- 
bus canonicam  collectionem,  cui  subinde  aliquid 
per  temporis  lapsum  non  fuerit  additum  sive  in 
Graecis  sive  in  Latinis  sive  etiam  in  Orientalibus, 
ut  certe  de  Armeniacis  me  dicere  olim  memini 
Script . vel.  t.  X,  part.  n,  p.  316  : ipsique  adeo 
Photii  Nomocanoni  additamenta  neseio  quae  ac- 
cessisse, critici  homines  suspicati  sunt. 

Hactenus  deSyntagmate  canonum  diximus;dein- 
ceps  vero  de  adjectis  a Photio  civilium  legum  ex- 
cerptis haud  omninosilendum  es se  videtur,  quae 
prorsus  eadem  sunt  in  utroque  opere  tum  Syntag · 
) matis  tum  Nomocanonis;  q uia  etsi  in  Nomocanone 
Photius  breviare  Synlagma  potuit, quatenus  id  fuit 
canonicum;  quatenustamen  civile, compendio  non 
erat  locus,  quia  sententia  legum  proponi  arctius 
non  poterat,quam  in  Syntagmate  facium  fuerat. Sed 
euperest  indagandum,  utrum  hanc  legum  deflora- 
tionem ,quam  Syntagmati  attexuit , ex  u ni  verse  j ure 
sumpserit  auctor,  an  veru  sibi  antea  Synagogem 
legum  confecerii,  instar  ejus  quam  ex  synodorum 
Patrumque  tomis  ab  eo  coacervatam  retro  diximus. 
Mihi  enim  valde  persuasi,  Synagogem  illam  regia· 
rum  legum, res  ecclesiasticas  plerumque  spectan- 
tium,qua  in  codice  Vaticano  post  Syntagmu  le- 
gitur, a Photio  fuisse  collectam,  qui  postea  bino 


437  SYNTAGMA  CANONUM.  — A.  MAI  PRAEFATIO.  438 

sibi  excerpta  sumpserit  Syntaginali  el  mox  No - A associaverit, causam  narrat  ipsem et  Photius in  One 
mocanoni  substernenda.  Utique  haec  legum  coi-  prioris  prologi  : Εΐ  που  δε  χρειώδη  πρδς  τάς  τοιαύτας 
lectio,  non  sine  magna  tamen  varietate, apud  Jus-  κανονικάς  συγγραφάς  την  πολιτικήν  νομοθεσίαν  δπείλη- 
tellum  quoque  in  secundo  volumine  est.  Sed  Ut-  <p*,  ταύτης  βραχέα  τε  και  συντετμημένα  τοΤς  συγγενέσι 
cunque  ea  res  se  habet,  titulos  hujus  Vaticanae  κεφχλκίοις  προσάρμοσα  έν  Ιδιάζονχι  μέρει  τήσδε  τής  βι- 
Synagoges  recitare  placet.  βλουτώνείς  έκκλησιαστικτ ν άνηκύντων  ευταξίαν,  έν  τε 

’Εκ  τών  μετά  Κώδικα  θείων  Νεαρών  διατάξεων  τού  τής  τοΤ«  βασιλικό Τς  θεσπίσμχσιν,  έν  τε  ταΤς  των  σοφών  άρ· 
θείας  λήξεως  'Ιουστινιανού  διάφοροι  διατάξεις, συν^δουσχι  μονίχις,  σύντομον  έν  συναγωγή  ποιήσαμε  νος  έ/.θεσιν·  άμα 
έξαιρέτως  τοΤς  θείοις  και  ίεροΤς  κανάσι,και  έκ  περιουσίας  μέν  εις  άνάμνησιν,  άμα  δέ  προς  τελείαν  αυτών  τους  έν- 
τήνοΐκείαν  Ισχύν  νέμουσαι*  αΤς  τάξιν  τινά  και  άριθμδν  τυγχάνοντας  έρευναν  (δδηγήσαι·)  · Sicubi  VBTO  Utiles 
Ιπεθήκαμεν  πρδς  σύντομον  εδρεσιν  τού  Ιπιζητουμένου  ad  hujusmodi  canonica  scripta  civiles  leges  arbir 
κεφαλαίου*  διά  τά,  ώς  εΤρηται,  έκ  διαφδρων  διατάξεων  tratus  sum,  pauca  quadam  eaque  brevia  ex  iit  de - 
είν»  τά  συνταχθέντα,  ώς  δποτέτακται  · Ex  divalibus  sumpta  congruentibus  capitulis  odjunxiinpropria 
poti  Codicem  NovelHs  constitutumibus  Justiniani  libri  huj us  parte;  eorum  scilicet  quos  ad  Ecclesioe 
divina  sortitionis,  diversa  leges  qua  praecipue  rectum  ordinem  pertinent  cum  in  regiis  decretis , 
consonant  cum  sacris  canonibus, eisque  propriam  n tum  in  prudentium  interpretationibus , breviata 
ex  abundantia  vim  tribuunt ; quibus  nos  ordinem  quadam  collectione  omnino  complectens;  tum  me- 
quemdam  numerosque  apposuimus,  ut  expeditius  morioe  causa , tum  ut  ad  plenam  ipsarum  rerum 
reperiatur  quaesitum  quodque  capitulum;  propte-  indagationem  lectores  deducerem . Sed  non  placet 
rccquod  ex  diversis  constitutionibus  sint  eoa-  hoc  Leoni  Allatio  institutum,  qui  in  opere  Decon* 
cervata,  ut  infra  subjicitur.  Cod.  p.  663-697.  sensu, libi,cap.  15, p.221, rationem  hanc  Nomoca· 
διατάξεις  νδμων  πολιτικών  έκ  τών  Νεαρών  ’ίουστι·  nonum , id  est  imperaliura  legum  cum  episcopali- 
νιανου  διατάξεων  και  έτερων  βασιλέων,  συνηγορούσα»  bus  regulis  copulam, prava  erga  principes  assenta- 
xal  έπικυρούσχι  τους  τών  άγίων  Πατέρων  έκκλησιαστι··  tione  progenitam  judicat. Nimie  id  fortasse  dictum 
χούς  κανόνας : Statuta  legum  civilium  ex  novellis  severe:  etenim  civilis  juris  cum  canonico  compa- 
Justiniani  et  altorum  imperatorum  constitutio-  ratio,  sive  in  Syntagmate  nostro  sive  in  Nomoca- 
nibus,qua  favent  et  confirmationem  adjiciunt  none, et  multas  habet  utilitates, et  nullum  per  se  vi- 
eeclesiasticis  sanctorum  Patrum  canonibus  Haec  tium  redolere  videtur.  In  corpore  juris  antejusti- 
habent  notas  temporis,  et  subscriptiones  Latinas,  nianei  antiqua  exstat  Mosaicarum  et  Romanarum 
litteris  singularis  in  jure  formae  scriptas.  Cod.  legum  collatio.  Insuper  in  Francorum  regum  Capi- 
p.  697-765.  c tularibus,  et  in  Barbarorum  legibus  apud  Caneia- 

Συναγωγή  τών  είρημένων  έν  τψ  Κώδικι  καί  τοΤς  num,  quot  quantaque  hujusmodi  habemus!  Non 
Διγέστοις  καί  ταΤς  ΝεαραΤς  διατάξεσι,  περί  έπισκδ-  quod  saecularis  potestas  rem  religiosam  gubernare 
πων,  και  κληρικών,  καί  μοναχών,  καί  πραγμάτων  queat, vel  quidquam  contra  canones  imperare;  sed 
ευαγών,  έτι  δε  καί  'Ιουδαίων  καί  αίρετικών,  έκ  τού  quia  disciplinam  judiciie  episcopalibus  jam  COnS- 
πρώτου  βιβλίου  του  κώδικος  * Collectio  eorum  quos  titutam  boni  principes  regia  vi  roborandam  ejus- 
dicuntur  in  Codice,  Digestis,  et  novellis  Consti - que  praxim  imperandam  curabant. Cieterum  etiam 
tutiomibus , de  episcopis,  clericis, monachis,  rebus  Beveregius,  vir  Anglicanus,  sub  rege  scribens  qui 
sacris,  item  de  Judais  et  har elicis,  ex  primo  religiosum  primatum  et  auctoritatem  usurpaverat, 
Codicis  libro.  Cod.  p.  765  840.  fortiter  admodum  pro  Ecclesiae  libertate  et  omni- 

Συναγωγή  τών  σποράδην  έν  τοΤς  Διγέστοις  καί  moda  in  sacris  potestate  decertat  ad  Pandectas 
'Ινστιτούτο ις  κειμένων,  περί  Ιερών  τύπων  τε  καί  canonum  Prolegom.cap.2,  Occidentalium  episco- 
πραγμάταρν  καί  τών  έν  αύτοις  γινομένων  τε  καί  ροΓΙΗΠ,  praecipuequo  Rom.pontiflCUin  pro  tuenda 
πλημμελουμένων,  καί  περί  Ιερέων,  έτι  δέ  καί  Ίου-  spiritalis  rei  libertate  notissimus  vigor  est : re- 
δαίων  ναί  θυσιών,  καί  τών  άπάγόντων  τι^άς  πρδς  nissiores  interdum  visi  sunt  Graeci,  quanquam 
άπηγσρευμένας  θρησκείας,  καί  περί  άποτροφής  παίδων,  eos  luculenter  prodicto  loco  defendit  AllatlUS, 
γερύντων,  καί  άσθενών*  Collectio  sparsim  exstan - adductis  multis  in  medium  testimoniis,  quaeGrse- 
tium  in  Digestis  et  Institutionibus,  de  sacris  /o-  eam  etiam  Ecclesiam  libertatem  suam  pro  viribus 
cis  ac  negotiis,  et  de  iis  quos  in  his  fiunt  vel  pec - conservasse  demonstrant  (a). 
cantur;  et  de  sacerdotibus ; insuper  de  Judceis  ac  Placet  autem  mihi  disputationem  Allalii  hac  de 
sacrificiis;  et  deOs  qui  aliquos  abducunt  ad  ve - recuiqulare,  prolato  alio, quod  apud  eum  non  est 
titas  religiones ; et  de  alendis  pueris,  senibus,  et  testimonio,  libro  nempe  synodico  Ecclesiae  Con- 
ugrolantibus.  st3ntinopolitanae  sive  Actorum  ejus  Ecclesiae, quem 

Cur  autem  civilium  legum  excerpta  canonibus  in  pretioso  et  raro  codice  Vaticano  deprehendi  (b). 

NOTiE. 

(a)  Sic  etiam  Armeniorum  Ecclesia  jam  inde  a bibliotheca  impensis  summi  viri  Antonii  Augus- 
suis  primordiis. Confer.  Script.  vet  i,  X,  part.  u,  tini,  qui  reapse  in  editione  Lucensi  operum  suo- 
p.  310.  rum,  t.  VII,  p.  54  seq.,  hunc  memorat  inter  do- 

(4)  In  calce  voluminis  affirmat  Andreas  Darma-  mesticos  suos  codices,  ejusque  rubricas,  seu  re- 
rius,  se  descripsisse  hunc  codicem  in  Escurialeusi  'rum  contentarum  titulos,  Latine  recitat. 


439  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  440 

Neque  alienum  me  id  facere  puto  in  hoc  praevio  a lominus  ad  illustrandos  si  place  l canon  es, c a quos 
sermone  ad  Photii  opus, ubi  tanta  legum  civilium  de  suffragiis  sive  electione  dicuntur , considera · 
ad  canones  accessio  fit.  Sic  ergo  liber  synodicus  re  non  est  intempestivum.  Sic  ergo  de  electione 
f.  402  seqq.  : Έχ  δέ  τώ*  πολιτικών  νόμων,  it  κχ\  lex : « Quod  st  ii,  qui  suffragia  conterre  dibent9 
μή  τψ  έκιίνων  ζυγφ  τα  έχκλησιαστικά  ταλαντεύε-  intra  semestre  tempus  id  minime  fecerint,  tunc 
ται,  δμω;  προς  σαφήνειαν  των  Ιερών,  εΐ  δοκεΤ,  κανό-  animos  SUOS  periculo , ii  ad  quem  pertinet , Cp$S~ 
νων  τά  περί  της  ψήφου  θεωρήσαι  ούκ  «καιρόν  · εχει  COpum  Ordinet . » Perspicua  sententia  est  : Cte - 
b περ\  ταύτης  νόμος  ούτως*  c Et  δε  oi  όφείλοντες  ffilf»  alit  SUnt  qui  Suffragia  Conferunt,  aliUS  qui 
C τά  ψηφίσματα  ποιεϊν,  έντύς  μηνών  έξ  μή  ποιή-  Ordinat . Verum  HOSC  de  laicis  dicta  Videntur  ,* 
« σουσι,  τη«καθτα  τψ  κινδύνφ  τής  Ιδίας  ψυχής  namque  his  lex,  contra  canonum  auctoritatem , 
9 έκεΐνος  φ άρμόζει  xkv  έπίσκοπον  χειροτονείτω  (c).·  suffragia  permittit : Quoe  res  tamen  firmitatem 
Σαφής  b λόγος  * άλλοι  γάρ  είσιν  ot  ψηφιζόμενοι,  καί  nullam  obtinuit,  sed  in  •criptis  Otiosa  jacet:  fru- 
Ιτερος  b χειροτονών,  ’λλλά  τούτο  διά  λαϊκούς  εΐρή-  stra  enim  clamitant  leges, proptereu  quod  Patres 
o6ju  δοκετ  * έκβίνοις  γάρ  b νόμος  τάς  ψήφους  άπ-  mandata  hujusmodi , tanquam  aliena  et  obtrusa, 
εναντίας  τών  κανόνων  έπιτρέπει*  δπερ  ουδέποτε  κρα-  ex  Ecclesia  repulerunt . Non  enim  quidquam 
τησαν  φαίνεται,  άλλ’  iv  γράμμασι  μόνον  κεϊται,  β commune  habent  SpiritUS  et  glodtUS.  Quod  St 
άπρακτα  κεκραγότων  αύτών,  διά  τύ  παρά  τών  Πα-  forte  de  episcopis  loquitur  lex,  nullum  hincpreb 
τέρων  άπδ  τής  'Εκκλησίας  αεί,  ώς  άλλο  άολόν  τι  judicium  contra  Ecclesiam  conflatur, qvandoqui- 
έξελαύνεσθαι  xb  τοιοΰτον  έπίταγμ α * ούδέν  γάρ  κοι-  dem  sine  episcopali  suffragio  ordinatio  nuUa 
vb*  πνεύματι  και  μαχαίρφ.  El  bl  και  περί  τών  έπι-  peragitur. Sed  hactenus  de  Civilibus  legibus.Nom 
σκόπων  λέγει,  άλλ’  ούδέν  διά  τούτο  τή  Έκκλησίφ  f|  vel  unius  episcopi , aut  presbyteri  OUt  diaconi 
πρόκριμα  * αδύνατον  γάρ  δίχα  ψηφίσματος  έπισκο-  electionem  non  patiuntur  Patret  a laicit  proce - 
πικού  χειροτονίαν  προβήναι  * τέως  δε  τούτο  περί  τών  der  e,  quomodo  hi  legem  vel  doctrinam  a laicis 
πολιτικών  νόμων.  Et  γάρ  ένδς  Επισκόπου  ή πρεσβυ-  proponi  tolerarent , quos  electionem  atque  ordi· 
τέρου  ή διακόνου  ψήφον  ούκ  άνέχονται  οί  θετοί  Πα-  nationum  normam  prosscriberetf  Si  enim  hoc 
τέρες  παρά  λαϊκών  προβή/αι,  πώς  ύποστήσονται  αύ-  eveniret , jam  non  Spiritaliter , sed  humanitus 
τήν  έχείνην  τήν  τάς  ψήφους  και  χειροτονίας  όπως  res  divinos  administrarentur : siquidem  exinde 
όφείλουσιν  γίνεσθαι  νομοθεσίαν  καί  διδασκαλίαν  παρά  IttfH  electiones  omnes  tum  Ordinationes  humanis 
λαϊκών  έκτιθεμένων  παραδέξασθαι  ; Et  γάρ  τούτο  IUM  divinis  jussibus  fierent . Ex  quo  alia  quoque 
δειχθείη,  ου  πνευματικώς  πάντως,  άλλ*  άνθρωπίνω:  COUSectanea  deducerentur  : fortUSSC  enim  potle* 
χά  Θεία  ποαχΟήσονται,  τώ\  χηφιζομένων  και  χειρο-  π*  nostri  osgre  ferentes  ea  quos  injure  ecclesias· 
τονουμένων  έκ  τότε  πάντων  άνθρωπίνοις  καί  ού  ^ tico  scripta  sunt,  sive  ambitione  inflati , sive 
θείοι v έντάλμασι  τελουμένων  · έξ  ού  καί  άλλο  τι  etiam  ob  mentis  aliquam  pravitatem,  perturbare 
συμβήσεται.  Τών  γάρ  μεταγενεστέρων  ίσως  δυσ-  et  Confundere  divinos  fidei  nOstrm  articulos  00- 
αρεστουμένων  έπί  τοϊς  περί  έκκλησι αστικών  γεγραμ-  lent ; Captantesque  atisam  CX  tit  qui  ante  %pS0S 
μένοις,  είτε  διά  φι)οτΐιείαν,  τυχόν  δέ  καί  δια  γνώ-  scripserunt,  leges  et  ipsi  statuent,  quomodo  bap· 
μην  ούκ  «υαγή,  θελόντων  φύρα  και  συγχέαι  τά  περί  tisma  administrari  debeat , ceu  ιι  minime  ipsis 
τής  πίστεως  ήμών  θεϊα  διδάγματα,  λαμβανόντων  placeret  quod  hactenus  est  factitatum  l item  quo 
άφορμήν  kx  του  γράψαι  τινάς  τών  πρύ  αύτών  περί  ritu  SaCTCS  misSW  liturgiam  perfici  Oporteat ; 8tC~ 
τούτων,  νομοθετήσουσι  xat  αύτοί  πώς  μίν  οφείλει  xb  que  alius  alia  prasscriberet,cunctique  de  omnibus 
βάπτισμα  γίνεσθαι,  ώς  ούκ  άρεστώς  αύτοις  άρτι  τε-  Statuere  Vellent.  Neque  enim  ullus  CSSCt  moli  fi· 
λουμένου  * πώς  bl  ή τής  θείας  μυσταγωγίας  Ιερουρ-  nil,li  hoc  absurdum  initium  fieret,  donec  iptum 
για  Ιπιτελεσθήσετχι  * καί  άλλος  περί  άλλου,  καί  audacter  suffoderent  Trinitatis  mysterium  atque 
πάντες  περί  πάντων  · ού  γάρ  στήσετχι  το  κακύν,  universam  delerent  religionem . Quamobrem  ne 
άρχής  δοθείσης  άτοπου,  μέχρις  άν  ύπορύττειν  αύτύ  talia  eveniant , nullam  uspiam  ullo  tempore  civi - 
xb  τής  Τριάδος  καί  παραχοφάττειν  τολμήσουσι  τής  lem  legem  dominari  Spiritui  COneCSSUm  fuit ; sed 
εύσεβείας  μυστήριον  * άλλ*  ών  Τνα  μή  ταύτα  γένη-  Ον  eluti  emortui  conceptui  in  ipsis  CXStingUUnlur 
ται,  ούδείς  που  νόμος  πολιτικύς  ούδαμώ;  ουδέποτε  Uteris,  SXC  qucseunque  dviles  leget  spiritui  COU - 
τού  Πνεύματος  περιεγένεεο  * άλλ’  ώσπερ  τά  νεκρά  tradicunt  *,  COSSOS  viribus  fam  UiqUC  ab  origine 
κυοφορούμενα  βρέφη,  αύταϊς  έναποθνήσκει  τα'ς  μή-  mortUOSqite  pariuntur . 

τραις,  ούτως  και  τών  πολιτικών  νόμων  όσοι  τοΤς  Postremum  monitum  ad  lectorem  sit,  nihil  ia 
τού  Πνεύματος  άντιφθέγγονται,  νεκροί  καί  άνεβιαϊοι  Photii  Syntagmate  esae  schismaticum, nihil  studio 
αύτόθεν  έξ  αύτής  άρχής  έκφέρονται.  partium  dictum  ; prisci  enim  tantummodo  Eccle- 

In  civilibus  autem  legibxts,  quemquam  non  ad  si»  canones  recitantur  ; ne  quis  forte  imperitus, 
harum  lancem  ecclesiasticos  res  librantur , nihi·  audito  nomine  Photii,  repente  pallescat. 

NOTA. 


(c)  Apud  nos  in  Syntagmatc , p.  49  ex  Novellis · 


441 


SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  I,  CAP.  I. 


442 


PHOTII 

PATRIARCHA  CONSTANTINOPOLITANI 

SYNTAGMA  CANONUM. 

ΤΙΤΛΟΣ  A'. 

ΠΕΡΙ  ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ,  ΚΑΙ  ΟΡΘΟΔΟΗΟΓ  ΠΙΣΤΕΩΣ,  ΣΑΙ  ΚΑΝΟΝΩΝ,  ΚΑΙ  ΧΕΙΡΟΤΟΝΙϋΝ. 


TITULUS  I. 

DE  THEOLOGIA,  ET  FIDE  ORTHODOXA,  ET  CANONIBUS  ATQUE  ORDINATIONIBUS. 


ΚΚΦΑΔΑΙΟΝ  πρωτον.  — Περί  θεολογίας  και  a I CAPUT  PRIMUM.  — De  theologia  et  fide  or- 
ύρθο&ξου  πίστεως.  IhodoXQ. 

Αποστόλων  κανών  μθ\  ν\  Apostolorum  canones  49,  50. 

μθ\  E?  τις  άσκοπος  II  πρεσβύτερος,  κατά  την  του  49.  [48)  Si  quis  episcopus  vel  presbyter  ex  Do- 
Κυρίου  διάταξιν,  μη  βαπτίσει  είς  Πατέρα,  καί  Γίδν,  mini  ordinatione  non  hapiixaverit  in  nomine  Pa- 
καΐ  άγιον  Πνεύμα,  Αλλ*  είς  τρεϊς  Ανάρχους,  fi  εις  Iris,  et  Filii,  et  Spiritus  sancti, sed  in  trium  prin- 
τρεις  υίους,  fi  είς  τρεΤς  παρακλήτους,  καθαι*  cipii  expertium,  vel  trium  filiorum,  vel  trium 
ρείσθω.  paracletorum,  deponatur. 

ν’.  Et  τις  έπίσχοπος  fi  πρεσδύτερος,  μη  τρία  50.  [49|  Si  quis  episcopus  vel  presbyter,  OOQ 
βαπτίσματα  μιας  μυήσεως  έπιτελέσει,  Αλλ*  Sv  βά-  tria  unius  mysterii  baptismata  perfecerit,  sed 
«τινμα  xb  είς  τδν  θάνατον  τού  Κυρίου  διδάμενον,  unum  baptismum,  qui  datur  in  mortem  Domini, 
χαθαφείσθω  * ου  γέρ  είπεν  b Κύριος,  Είς  χδν  θά-  deponatur.  Non  enim  dixit  Dominus  : In  mortem 
νατάν  μου  βαφτίσατε  * Αλλά,  Πορευθέντες  μαθητεύ-  meam  baptixale : sed,  Ambulante s docete  omnes 
<rru  πάντα  τα  έθνη,  βαπτίζρντες  αύτους  είς  τύ  gentes,  baptizantes  tp$OS  in  nomine  Patrii , et 
ονομα  τού  Πάτρας,  χαί  τού  Πού,  χαι  του  Αγίου  Filii,  et  Spiritus  Sancti  *· 

Πνεύματος.  g 

Συνύδου  Κωνσταντινουπόλεως  χάνων  α\  εν.  Concilii  Constontinopolitani  Canones  1 , 5. 

α\  Ιΐή  ΑθετεΤοθαι  την  πίστιν  των  Πατέρων,  τών  1.  Trecentorum  decem  et  octo  Patrum  qui  Ni- 
τιην,  τών  iv  Nixauj  της  Βιθυνίας  ουνελθύντων,  Αλλα  ctess  convenerunt  fidem  non  abrogari,  sed  fir- 
μένειν  έχείνην  κυρίαν,  καί  αναθεματισθηναι  πάσαν  mam  ac  stabilem  manere  oportere,  et  omnem 
α!ρεσιν  * καί  Ιθιχώς,  τήν  των  Ε&νομιανων,  είτουν  heeresim  anathematizari,  et  specialiter  Eunomia- 
’ Ανομοίων·  xai  την  των  Άρειανών,  ειτουν  Εύθοξιανων*  n orum,  sive  Anomssorum,  et  Arianorum,  51  sive 
καί  την  τών  ’Ημιαρείων,  εΤτουν  Πνευματομάχων  * Eudoxiaootum,  et  Semiarianorum,  sive  Spiritus 
xal  την  «ών  Σαβελλιανών,  καί  την  τών  Μαρχελλιανών,  gancti  adversariorum, et  Marcellianorum,  et  Pho- 
χαΐ  τήν  τών  Φο>τεινιανών,  xal  την  τών  Άπολίνα-  tinianorum,  et  Apollioaristarum. 
pitwn, 

·'.  Dtpl  τού  W|iw  t ftv  Λυτιχών  xal  τής  l»  'Αντίο-  5.  De  libello  (i)  Occidentalium,  etiam  eea  aes· 
X«(f,  <π«δ*ξάμ*«α  τοί>ς  μίαν  όμολογοδντας  Haxp&t,  cepimus,  qui  Antiochi®  unam  Patria,  et  Filii,  et 
χ*ί  rtoG.  xal  Αγίου  Πντήχιτος  fafertta.  Spiritne  sancti  deitatem  confitentur. 

Συνόδου  ’Ε«έοου  χανών  ζ’.  Concilii  Ephetini  tenon  7. 

ζ\  Τούτων  τοίνυν  άναγνωοβίνχων,  fipwtv  ήέγί«0  7. Hiaigitor  perlectis, slatuilsanctaaynodus.alte- 
ούνοδος  itipov  πί» «ν  μηδονί  έξ«τνα»  «ροβ,ίρ·»»,  ram  fidem  nemini  licere  proferre, aut  conscribere, 
t Matth.  xxviii,  19. 

NOTiE. 

(1)  Definitionem  intellige  fidei  Nicmue  ab  episcopis  Occid.  Sardie»  firmatam,  teste  Balsamone. 


443  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  444 

AUl  componere,  prater  definitam  a sanctis  Patri-  Λήγουν  συγγράφειν  η συπιθενζι,  παρά  την  δρισΟεΤσζ* 
bus  qui  Μ Nicaea  cum  Spiritu  sancto  congregati  παρά  τών  αγίων  Πατέρων  των  έν  τη  Νικαέων 
fuerunt.  συνχχθέντων  συν  άγίψ  Πνεύματι. 

Concilii  Carlhaginemis  canon  2.  Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  β\ 

2.  De  Trinitate  proedicanda , universum  con-  β*.  Περί  χηρυχτέας  της  άγίχς  Τριάδος,  σύμπασα 
cilium  dixit : Deo  propitio,  pari  professione  fi-  ή σύνοδος  είπεν  · θέλον:ος  τού  θεού,  ιση  δμολογίφ  ή 
des  ecclesiastica,  quae  per  nos  traditur  in  hoc  Εκκλησιαστική  πίστις  ή δι*  ήμών  πχρχδιδομένη  έν 
coetu  glorioso,  primitus  confitenda  est ; tunc  de·  ταύτψ  τη  Ενδόξψ  συνελεύσει  πρωτοτύπως  δμολογητέα 
mum  ordo  ecclesiasticus  singulorum  ex  consensu  &στ(.  Βββχιωτέχς  δέ  τάς  τών  άοελφών  καί  συν- 
omnium  est  asservandus.  Ad  corroborandas  au-  επισκόπων  ήμών,  τών  Ιναγχος  χειροτονηΟέντων  δια- 
tem  fratrum  et  coepiscoporum  nostrorum  nuper  νοίας  * ταύτα  δεΤ  προσθεΤναι  & παρά  τών  Πατέρων 
promotorum  mentes,  ea  proponenda  sunt,  quae  βεδχίφ  διατυπώσει  παρελάβομεν,  ώστε  τής  Τριάδος, 
a Patribus  certa  dispositione  accepimus,  Ut  Tri-  τουτέστι  του  Πατρδς,  καί  τού  Πού,  καί  του  άγιου 
Ditatis,  quam  nostrie  in  sensibus  consecratam  re-  Πνεύματος  τήν  ένότητα.  την  μηδεμίαν  Ιχειν  διαφοράν 
tinemus,  Patris,  et  Filii,  et  Spiritus  sancti  unita-  γινωσκομένην  · ήν  τχτς  ήμετέρχις  διανοίχι;  έγκαθ- 
tem,  quae  nullam  noscitur  habere  differentiam,  B ιερωθεΤσάν  κατέχομεν  · καί  καθώς  έμάθομεν,  ούτω 
sicuti  didicimus, ita  Dei  populos  inslruamua.Item  τούς  λαούς  τού  θεού  διδάςωμεν.  ’Ομοίως  άπύ  πάντων 
ab  universis  episcopis  nuper  promotis  dictum  est:  τών  άσκοπων  τών  Ινχγχος  προαχθέντων,  έλέχθη 

Plane  sic  accepimus,  sic  tenemus  sic  docemus,  φσνερώς  * ούτως  δεχόμεθα,  ούτως  κατέ^ομεν,  ούτως 
fidem  evangelicam  cum  vestra  doctrina  sequen-  διδασκομεν,  τη  πίστει  τή  ευαγγελική  άμα  τη  ύμετέρφ 
tes.  διδσσκχλίφ  έπόμενοι. 

Concilii  oecumcnici  VI  Canone8  1, 73,  81.  Συνόδου  οικουμενικής  <Γ,  κανών  α’,  ογ’,  πχ\ 

1. Ordo  est  optimus  ei,qui  omnem  orationem  et  5-  **·  Τάξις  άριστη  παντύς  άρχομένου  καί  λόγου  καί 

rem  incipit, et  a Deo  incipere. et  in  Deurn  desinere,  πράγματος,  έκ  Θεού  τε  αρχεσθαι  καί  εις  Θεύν  άνα- 
ut  dicit  Theologus.  Quocirca  cum  et  pietas  a nobis  *αύεσ6χι,  κατά  τήν  θεολόγον  φωνήν  8δεν  καί  τής 
clare  praedicetur,  et  Ecclesia,  in  qua  Christus  est  εύσεβειας  ύφ’  ήμών  ήδη  διχπρυσίως  κηρυττομένης, 
fundamentum,  assidue  augeatur, ac  promoveatur,  ***  τής  Εκκλησίας  έφ*  ή Χρίστος  τεθεμελίωται, 
Ut  ea  eupra  cedros  Libani  extollatur  : et  nunc  sa-  διηνεκώς  αύξχνούσης  και  προκοπτούσης,  ώς  τών  τού 
croscanones  ordienles.statuimus  fidem  aVerbimi-  Αιδάνου  κέδρων  ταύτην  ύπερεκτείνεσθχι  · και  νύν 
nistris,  quique  ipsum  suis  oculis  viderunt,  et  a *ρχην  τών  **ρων  ποιούμενοι  λόγων,  χάριτι 
Deo  electi  sunt^apostolih  traditam,  citra  ullam  in- c ύρίζομεν  άκαινοτόμητά  τε  καί  άπαράτρωτα  φυλάττειν 
novationem  immutabiliterqne  ac  inviolabiliter  esse  τήν  παραδοθετσαν  πίσαν  ήμΤν  ύπό  τε  τών  αύτοπτών 
servandam. Praeterea  antem  et  trecentorum  decem  υπηρετών  τού  Λόγου,  τών  ΐεοκρίτων  άποστόλων, 
et  octo  sanctorum  Patrum  qui  Nicaea?  convenerunt  «τι  δέ  καί  τών  τιη*  αγίων  και  μακαρίων  Πατέρων  τών 
sub  Constantino,  qui  fuit  noster  imperator,  adver-  έν  Νικαίφ  συνελΟόντων,  Επί  Κωνσταντίνου  τού  γενο- 
SUsimpiumArium.etgentilemabeodogrnatizantem  μενού  ήμών  βασιλέων,  κατά  ’Αρείου  τού  δυσσεδούς, 
deitatis  diversitatem, vel  deorum  potius,  ut  aptius  καί  τής  παρ’  αυτού  δογματισθείσης  έθνικής  έτερο- 
dicam, multitudinem:  qui  nobis  unanimi  fideiagni*  θείας,  ή πολυθείχς  είπεΤν  ©Ικειότερον,  ot  τη  δμογνω· 
tioqeconsubstantialitatem, in  tribusdivinae  naturae  μοσύνη  τής  πίστεως,  το  δμοούσιον  ήμτν  έπί  τών 
consistentibus  personis,  et  revelaverunt,  et  decla-  τριών  τής  Οεαρχικής  φύσεω;  ύποστάσεων,  άπεκά- 
rarunt,  hanc  sub  ignorantiae  modio  absconditam  λυψάν  τε  καί  διετράνωσαν  * μη  έπίκεκρύφθαι  τψ 
esse  non  sinentes;  sed  Patrem,  et  Filium, et  Spiri-  μοόίψ  τής  άγνωσίας  τούτο  παραχωρήσαντες,  αλλά  τύν 
tum  sanctum  una  adoratione  fidelesadorareaperte  Πατέρα,  και  τον  rtov,  και  το  άγιον  Πνεύμα,  προσ- 
docemes;  et  ab  haereticis  ex  arena  constructa  ad-  κυνεΤν  μι$  προσκυνήσει,  τούς  πιστούς  άναφανδύν 
versus  rectam  opinionem  puerilia  llldibriadejicien-  έκκιδάςανιες,  xat  τήν  τε  τών  άνίσων  βαθμών  τής 
tes  et  subvertentes.  Similiter  et  eam,  quae  sub  Πθεότητος  δόξαν,  καΟελόντες  και  διασπάσαντες  · τά  τέ 
Theodosio  majore, qui  fuit  noster  imperatoria  cen-  ύπό  τών  αίρετικών  συστάντχ  έκ  ψάμμου  κατά  της 
tum  quinquaginta  sanci  is  Patribus, qui  in  hac  urbe  ορθοδοξίας  μειοακώδη  Αθύρματα,  κχτχδχλόντες  και 
imperante  Converterunt,  praedicata  est, fidem  COII-  άνατρέψαντες  Ωσαύτως  δε  καί  τήν  έπί  τού  μεγάλου 
firmamus, de  Spiritu  sancto  V0C6S  quae  eum  Deum  Θεοδοσίου  τού  {ενομένου  ήμών  βασιλέως,  ύπο  τών 
esse  statuent, am plectentes,  et  profanum  Macedo-  έν  τχύτη  βασιλίδι  πόλοι  συναχΟέντων  ρν*  αγίων  Πα- 
ni  um  una  cum  prioribus  veritatis  inimicis  expellen-  τέρων  κηρυχθεΤσαν  πίστιν,  κρατυνομεν  * τάς  θεο- 
tes;  ut  qui  eum  qui  dominatur, servum  esse deoer-  λόγους  περί  τού  άγίου  Πνεύματος  φωνάς  άσπαζό- 
nereausus  sit ; et  insertilem  unitatem  secare  4 prae-  μενοι,  καί  τον  βέδηλον  Μακεδόνιον  τοΐς  προτέροις 
donis  more  voluerit,  Ut  non  esset  perfectum  fidei  έχθροΤς  τής  άληθείας  συνεξελαύνοντες,  ώς  δούλον  το 
|G.  spei]  nostrae  mysterium  : una  etiam  cum  isio  δεσπόζον  αύθαδώς  δοςάσαι  τολμήσαντα,  καί  σχίσαι 
odioso  ac  detestabili,  quique  adversus  veritatem  τήν  άτμητο;  Τριάδα  ληστρικώς  προελόμενον  · .ώς  άν 
fuit  rabie  percitus,  etiam  Apollinarem  ejusdem  μή  έντελίς  ήμΤν  τύ  τής  έλπίδο'ς  ειη  μυστήριον  · τώ 
iniquitatis  mysten  una  coudemnantes  : qui  Domi-  βδελυρφ  τούτφ  καί  κατά  τής  άληθείας  λυττήσαντι, 


446 


445  SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  I,  CAP.  I. 

καί  ’Απολινάριον  τήν  *νής  κακίας  μύστην  συγκατα- a nam  corpus  mente  et  anima  non  praeditum  sump- 
κρίνοντβς,  βς  οίνουν  τον  κύριον  άνειληφέναι  σώμα,  sisse  impie  eructavit,  hinc  quoque  et  iste  imper- 
δυσσεβώς  έξηρβύξατο.  Εντεύθεν  και  οδτος  ήμΤν  fectam  nobis  factam  salutem  ratiocinans.  Jam  vera 
άτελή  την  σωτηρίαν  γβνέσθαι  συλλογιζύμενος  · άλλα  et  quae  in  Ephesiorum  civitate  a ducentis  divinis 
μην  και  τά  παρά  των  έν  τη  'Εφεσίων  πολει  τή  πρό-  Patribus  sub  Theodosio  Arcadii  filio  imperatore 
τβρον  συναχθέντων,  έπί  Θεοδοσίου  του  υΐοΰ  'Αρκά-  nostro  expositae  sunt,doclrinastanquarr  infractum 
δίόυ,  γενομένου  ήμών  βασιλέως,  διακοσίων  θεοφόρων  pietatis  robur  obsignamus, unum  Christum  Filium 
Πατέρων  έκτεθεντα  διδάγματα,  ώς  κράτος  άφαγες  Dei  et  incarnatum  praedicantes;  et  qu®  ipsum  sine 
της  εύσεβείας  έπισφραγίζομεν,  Ινα  Χριστήν  τον  Πύν  semine  peperit, impollutam  semper  Virginem, pro* 
τού  Θεού  καί  σαρκωθέντα  κηρύττοντες  · καί  τήν  prie  et  vere  Deiparam  decernentes,  et  ineptam  Ne- 
αυτήν  άσπύρως  τεκούσαν  άχραντον  άεί  Παρθένον,  storii  divisionem, tanquam  a divina  sorte  semotam 
κυρίως  καί  κατά  Αλήθειαν,  Θεοτόκον  δοξάζοντες  · καί  persequentes,  hominem  separatim  et  Deum  sepa- 
τήν  ληρωδη  τού  Νεστορίου  διαίρεσιν,  ώς  άπφκισμένην  ratim  unum  Christum  decernentis,  et  impietatem 
θείας  μοίρας  άποδιώχοντες,  άνθρωπον  ίδικώς,  καί  Judaicam  renovantis. Quin  etiam  eam, qu®  in  Chal- 
Θεάν  Ιδικώς,  τδν  ένα  Χρίστον  δογματίζοντος,  καί  την  cedonensium  metropoli  sub  Marciano,  qui  fuit  et 
'Ιουδαϊκήν  άνανεούντος  δυσσέβειαν  · ού  μην  αλλά  καί  g ipse  imperator  noster,a  sexcentis  triginta  descrip- 
την  έν  Χοιλκηδονέων  μητροπόλει  έπί  Μαρκιανού,  καί  tAeSt  Patribus,  fidem  orthodoxe  Confirmamus  : 
αύτού  γενομένου  ήμών  βασιλέως,  τών  χλ’  θεοκρίτων  qu®  unum  Christum  Filium  Dei,ex  duabus  naturis 
Πατέρων  στηλογραφηθεΐσατν  πίστιν,  όρθοδόξως  έπικυ-  compositum,  et  in  duabus  eisdem  naturis  credi- 
οούμεν  * ήτις  τήν  Sva  Χρίστον  τήν  νίδν  τού  Θεού,  tum, magna  ac  sublimi  voce  terrarum  finibus  tra- 
έκ  δύο  συντεθέντα  τών  φύσεων,  καί  έν  δύο  ταΐς  didit;  et  siulteac  inepte  sentientem  Eutycbem,qui 
αύταϊς  δοξαζύμενον  φύσεσι,  μεγαλοφώνως  τοΤς  πέρασι  magnum  oeconomi®  mysterium  apparentia  perfec- 
παραδέδωκε  · καί  Εύτυχέα  τον  ματαιύφρονα,  τον  tum  esse  dicebat,  tanquam  avertendum  aliquod 
δοκήσει  xb  μέγα  της  οικονομίας  μυστήριον  τε-  portentum  tetrarnque  pestem,  ex  sacris  Ecclesias 
λεσθηναι  άποφηνάμενον,  ώς  άποτρύπαιόν  τι  καί  ambitibus  exturbavit. Una  autem  cum  eo  etiam  Ne- 
μίασμα,  τών  Ιερών  της  Εκκλησίας  περιβόλων  άπ-  storium  et  Dioscorum, quorum  ille  quidem  divisio- 
ήλασε  * συν  αύτφ  δε  καί  Νεστόριον  καί  Διύσκορον,τδν  nisjiic  vero  confusionisBefensor  erat  et  pugnator: 
μέν  τής  διαιρέσεως,  τδν  δέ  τής  συγχύσεως,  ύπ-  qui  quid<  m ex  impietatis  diametro  ad  unum  perdi- 
εράσπιστήν  τε  καί  πρόμαχον,  τούς  έκ  διαμέτρου  τής  tionis  et abnegalionis  Dei  barathrum  deciderant, 
άσεβείας  πρός  εν  έκπεπτωκότας  άπωλείας  κα'ι  Sed  ct  5 centum  sexaginta  quinque  divinorum  Pa- 
άθιότητος  βάραθρον  · άλλά  γε  καί  τάς  εύσεβιΐς  c trurn  in  hac  civitate  imperatrice  congregatorum 
φωνάς  τών  ρξε*  θεοφόρων  μακαρίων  Πατέρων  τών  sub  Justiniano  pi®  memori®, qui  fuit  imperator  no· 
κατά  ταύτην  την  βασιλίδα  πάλιν  συναγηγερμένων  ster,  pias  voces  ut  a Spiritu  editas  cognoscimus, et 
έπί  Ιουστινιανού  τού  τής  έύσεβού;  λήξεως  γενομένου  posteros  nostros  docemus,  qui  Theodorum  Mop- 
ήμών  βασιλέως,  ώς  ύπο  τού  Πνεύματος  έςενεχθείσας  suesti®  Nestorii  magistrum,  el  Origenem,et  Didy* 
γινώσκομεν,  καί  τους  ύφ*  ημάς  έκδιδάσκομεν  · ol  muni,  et  Evagrium,qui  gentiles  fabulas  rursus  fictas 
Θεόδωρον  τον  Μοψουεστίας  τον  κεστορίου  δίδασκα-  retulerunt, et  corporum  quorumdam  et  animarum 
λον,  'Πριγένην  τε,  καί  Δίδυμον,  καί  Εύάγριον,  τούς  circuitiones  et  immutationes  seu  transmigrationes 
τάς  'Ελληνικά;  άναπλασαμένους  μύθοποιίας,  κα\  de  integro  ruminaverunl,  suis  quibusdam  mentis 
σωμάτων  τινών  καί  ψυχών  ήμΐν  περιόδους  καί  delinis  ac  somniis  : et  in  mortuorum  resurrectio- 
άλλοιώσεις  άναπεμπάσαντας  ταϊς  τού  νού  παραφοραΐς  nem  impie  ac  contumeliose  insultarunt : et  qu®  a 
τε  καί  όνειρώςεσι,  καί  εις  τήν  τών  νεκρών  δυσσεδώς  Theodoreto  scripta  sunt  adversus  rectam  fidem  et 
έμπαροινήσαντας  άναβίωσιν,  τά  τε  γραφέντα  παρά  duodecim  beati  Cyri  Ili  capita,  et  eam  qu®  dicitur 
Θεοδωρήτου  κατά  τής  όρθής  πίστεως  καί  τών  ιβ’  Ib®  epistolam, synodice  anathematixarunt  et  exse- 
κεφαλαίων  τού  μακαρίου  Κυρίλλου,  καί  τήν  λεγο-  crati  Sunt.Porro  sexl®  quoque  sanci®  synodi,  qu® 
μένην  ’Ίδα  έπιστολήν,  συνοδικώς  άνεθεμάτισάν  τε  in  hac  cit itate  imperiali  sub  div®  memori®  impe- 
καί  έβδελύξαντο  · καί  τήν  ύπύ  τής  Ιναγχός  γε  συν- ^ratore  nostro  Constantino  pridem  congregata  fue- 
αθροισθείσης  κατά  ταύτην  τήν  βασιλίδα  ιτόλιν,  έπί  rat,  fidem, qu®  majorem  ex  eo  firmitatem  accepit, 
τού  έν  θείφ  τή  λήξει  γενομένου  ήμών  βασιλέως  Κων-  quod  pius  imperator  eam  sriptam  suo  siguacu- 
σταντίνου  έκ  τής  άγιας  συνόδου  πίστιν,  ή μειζόνως  Ιο  muniit  ad  fulurain  in  omnia  S®cula  securita- 
τό  κύρος  έδέξατο,  δι’  ών  δ ευσεβής  βασιλεύς  σφρα-  tem,  non  movendam  nec  agitandam  nos  servare 
γΤσι  τούς  ταύτης  τόμους  κατησφαλίσατο,  προς  τήν  rursus  profitemur ; qu®  duas  naturales  volun- 
έν  χψ  παντί  αίώνι  ασφάλειαν,  καί  αύθις  δμολογούμεν  tfttes  seu  volitiones,  duasque  naturales  operatio- 
φυλάττειν  άπαρεγχε {ρητόν  · ή δύο  ^υσικάς  θελήσεις,  nes  in  incarnata  unius  Domini  nostri  Jesu  Christi 
ήτοι  θελήματα,  κ*ί  δύο  φυσικάς  ένεργείας,  έπί  τής  veri  Dei  oeconomia  nos  pie  opinari  debere  aperte 
ένσάρκου  οικονομίας  τού  ένος  Κυρίου  ήμών  'Ιησού  docuit ; iis  qui  rectum  veritatis  decretum  adulta- 
Χριστού  τού  άληθινοΰ  Θεού,  δοξάζειν  ήμάς  Θεοφιλώς  verant , et  unam  voluntatem  ac  operationem 
διεσάφησε  · τούς  το  εύΟΙς  τής  άληθείβς  δόγμα  παρα-  unam  in  uno  Domino  ItOS  CO  Jesu  Christo  populos 
χαράς χντας,  και  εν  θέλημα  κ*ί  μίαν  ένέργειαν,  έπί  docuerant,  pia  sententia  condemnatis,  Theodoro, 


447  PHOTII  PATRIARCHAS  CP.  448 

sacerdotalis  ordinis,  qui  transgressus  est, eum,  a to*  ένδ;  κυρίου  του  θεού  ήμών  Ιησού  Xpiow* 
inquimas,  Pharan,  Cyro  Alexaudriaa,  Honorio  έχδιδάξαντας  * τή  της  ιοηέιίας  ψήφφ 

Romae,  Sergio,  β Pyrrho,  Paulo,  Petro,  qui  in  χαταδικάσασα  * φαμέν  Θεόδωρον  τδν  της  Φχράν,  κύ- 
hac  a Deo,  servata  civitate  praesederunt;  Haca-  ρον  τδν  Αλεξάνδρειάς,  'ονώριον  τδν  'ρώμης  (3), 
rio,  qui  fuit  Antiochensium  episcopus,  Stephano  Σέργιον,  Πύργον,  Παύλον,  Πέτρον,  τους  έν  τούτη 
•jus  discipulo,  et  insipiente  Polychronio ; hac  τη  θεοφυλάχτφ  προβδρεύσαντας  πόλει,  Mmipiov, 
ratione  intacto  et  illibato  communi  corpore  Do*  τδν  γενόμενον  της  ’Αντιοχέων  έπίσκ oitov,  Στέφανον 
mini  nostri  Jesu  Christi  ab  eis  serrato·  Atque,  τδν  αύτού  μαθητήν,  χαΐ  τδν  άφρονα  Πολυχρόνιον  * 
Ut  semel  dicamus,  omnium  qui  in  Dei  Ecclesia  έντεΰθεν  άνεπαφον  τηρούσα  τδ  κοινόν  σώμα  Χρίστου 
decora  ornamentaque  fuerunt,  et  luminaria  in  τού  Θεού  ήμών  * xal  συνελόντι  φάναι  πάντων  των  έν 
mundo,  vitae  rationem  obtinentia,  firmam  fidem  τή  τοΰ  θεού  ’Εχχλησίφ  διαπρβψάντων  άνδρών,  οΐ  γι· 
valere,  et  usque  ad  saeculi  consummationem  in-  γόνασιν  έν  χόσμφ  φωστήρες,  λόγον  ζωής  έπέχοντες 
concussam  ac  illabefactam  permanere  sancimus,  την  π(στιν  χρατεΐν  βεβαίαν  * χαΐ  μέχρι  ωνπλκίας 
•orumque  scripta  ac  decreta  divinitus  tradita  : του  αΐώνος  άσάλευτον  διαμένειν  θεσπίζομεν,  χαΊ  τέ 
rejicientes  omnes  et  anathematizantes,  quos  re*  αυτών  θεοπαράδοτα  συγγράμματά  τε  χαΐ  δόγματα  * 
jecerunt  et  anathematizarunt,  Ut  veritatis  inimi-  β ράντας  αποβαλλόμενοι  τε  χαι  άναθεματίζοντες  ώς  τής 
C08,  et  qui  adversus  Deum  inaniter  fremuerunt,  άληθείας  έχθρούς,  xal  χατά  Θεού  φρυαξαμένους  κενά, 
•I  iniquitatem  in  altum  meditati  sunt.  Si  quis  xxl  άδιχίαν  είς  ύψος  έχμελετήσχντας.  El  δέ  τις  των 
autem  ex  omnibus  praedicta  pietatis  decreta  non  άπάντων  * χαΐ  τά  προειρημένα  της  εύσεβείας  δό- 
tenet  et  amplectitur,  sicque  opinatur  et  praedicat,  γματα  χρχτεΤν  άσπάζεται,  χαΐ  ούτως  δοξάζει  τε  χαΐ 
Sed  iis  contra  adversari  conatur,  8lt  anathema,  κηρύττει,  έλλ'  έξ  έναντίας  Ιέναι  τούτων  έπιχειρεΤ, 
Secundum  prius  expositam  declaratorum  sancto-  Ιστω  άνάθεμα,  κατά  τον  ήδη  προεχτεθέντα  8ρον  δπδ 
rum  et  beatorum  Patrum  decretum,  a Christiano  τών  προδηλωθέντων  άγίων  χαΐ  μακαρίων  Πατέρων, 
quoque  catalogo  Ut  alienus  extrudatur  et  excidat·  χαΐ  τού  Χριστιανών  χαταλόγου  ώς  άλλότριος  έξ- 
Νοβ  enim  juxta  prius  definita  neqo  e aliquid  adji-  ωθεισθω  χαι  έχριπτέσθω.  'ΗμεΤς  γάρ  ούτε  προσ- 
cere,  neque  quidquam  adimere  omnino  Statui-  τιθέναι  τι,  ούτε  μην  ύφαιρεΤν  κατά  τά  προορισθέντα, 
mus,  vel  ullo  modo  potuimus.  παντελώς  διεγνώχχμεν,  ή καθ’  όντιναοΰν  δεδυνήμεθα 

λόγον. 

73.  Cum  crux  nobis  vivifica  salutare  ostenderit,  ογ\  Τού  ζωοποιού  σταυρού  δείξαντος  ήμΤν  τδ  σω- 
nOS  7 omnem  diligentiam  adhibere  oportet, Ut  ei,  τήριον,  πάσαν  σπουδήν  ήμάς  τιθέναι  χρή  του  τιμήν 
per  quam  ab  antiquo  lapsu  salvati  8umus,  eum  q την  αξίαν  άποδιδόντι  τφ  δι*  ού  σεσωσμεθα  του  παλαιού 
quem  par  est  houorem  habeamus. Quamobrem  et  παραπτώματος  * δθεν  κα!  νφ  χαι  λόγφ  χαΐ  αίσθήσει, 
mente,  et  sermone,  et  sensu  adorationem  ei  tri-  τήν  προσχύνησιν  αύτφ  άπονέμοντες,  τους  έν  τφ 
bueittes,  crucis  figuras,  quae  a nonnullis  in  solo  έδαφει  τού  σταυρού  τύπους  ύπό  τινων  χατασχευαζο- 
ac  pavimento  fiunt,  omnino  deleri  jubemus,  ne  μένους,  έξαφανίζεσθαι  παντοίως  προστάσσομεν  * ώς 
incedentium  COnculcafione  victorias  nobis  tro-  $v  μή  τή  τών  βαδιζοντων  καταπατήσει,  τό  της  νίκης 
paeum  injuria  afficiatur.  Eos  itaque,  qui  deinceps  ήμΤν  τρόπαιον  έξυβρίζοιτο  * τούς  ούν  έπδ  τού  νϋν 
erucis  signum  in  solo  construunt,  segregari  de-  σταυρού  τύπον  έπι  έδάφους  κατασκευάζοντας, 
cernimus.  δρίζομεν  άφορίζεσθαι. 

8 1.  Quoniam  in  nonnullis  locis  didicimus  in  πα\  ’Επειδήπερ  Iv  τισι  χώραις  μεμαθήχαμεν,  έν 
hymno,  quo  ter  sanctus  canitur,  additamenti  loco  τφ  Τρισαγίφ  ύμνφ,  έν  προσθήκης  μέρει  έκφωνεΤ- 
dici  post  illud,  Sanctus  immortalis,  hoc,  Qui  σθαι  μετά  τδ,  * Αγιος  άθάνατος,  δ σταυρωθείς  δι*  ήι&άς, 
crucifixus  es  pro  nobis,  miserere  nostri.  Id  au-  έλέησον  ήμάς.  Τούτό  τε  δπδ  τών  πάλαι  άγίων  Πα- 
tem  ab  antiquis  sanctis  Patribus, Ut  a pietate  alie-  τέρων?  ώς  της  εύσεβείας  άλλότριον  έχ  τού  τοιούτου 
num,  ex  hoc  hymno  ejectum  est  cum  scelerato  άπηλάθη  ύμνου,  συν  τφ  την  τοιαύτην  φωνήν  καιν- 
hiB  etico  (2),  qui  hanc  vocem  innovavit  : n08  quo-  ^ουργήσαντι  παρανόμιρ  αίρετιχφ  * χαΐ  ήμεΤς  χυρούν- 
que  coofirmantes  ea,  qu&  a sanctis  nostris  Patri-  τες  τά  περί  τών  αγίων  Πατέρων  ήμών  πριν  εύσεβώς 
buS  prius  pie  constituta  sunt,  anathematizamus  θεσμοθετηθέντα,  άναθεματιζομεν  τούς  Ιτι  μετά  τδν 
eos,  qui  post  prssens  decretum  ejusmodi  vocem  παρόντα  δρον  παραδεχόμενου;  τήν  τοισύιην  ούτω 
admittunt  in  ecclesiis,  vel  aliquo  alio  modo  sane-  φωνήν  επ’  εκκλησία ις,  ή άλλως  πως  τφ  Τρισαγίφ 
Ctissirao  hymoo  adjudgunt  Et  si  est  quidem  sacer-  ύμνφ  συνάπτοντας.  Καί  εΐ  μέν  ιερατικός  έστιν  δ 

NOTAS. 

(3)  De  qualicunque  Honorii  in  sexta  synodo  in  tot  aliis  svnodicis  damnationibus  moootbelita- 
damnatione,  diutius  non  est  disputandum  post  Ba-  rum  Sergii,  Fyrrfr,  et  Cyri,  Honorii  nomen  pror- 
ronium  consecutosque  polemicos  plurimos. Ego  hoc  sus  reticetur ; quae  res  sine  veritatis  impulsu  flori 
unum  aduotabo,  quod  nempe  in  libello  synodico  tam  concorditer  a Graecis,  Italis  Afrisque  non  po- 
apud  Justellum  jur.  can.  gr.  T.  II,  p.  1205-1209.  luit. 


44fl  SYNTAGMA  CAN0NOH.  - TlT.  t,  GAP.  II.  -450 

παραβάτης  τών  δρισθέντων,  Απογυμνουσθαι  τοΰτον  a dotali  dignitate  privari  jubemus  : sin  autem  lai- 
τη<  Ιερατικής  Αξίας  προστάσσομεν  * εΐ  δε  λαΐκύς  ή CU8  vel  monachus,  segregari, 
μονάχος,  Αφορίζεοθαι. 

Βιβλίον  Α',  τίτ.  α\  διάταξις  α\  ε’,  ζ*\  ζ\  η\  Liber.  I,  tit.  Π,  constitutio  1,  5,  6,  7,  8. 

κεφαα.  Β'.  — Ποιους  δετ  κανόνας  κρβτβτν.  CAP.  II.  — Quales  canones  oporteat  auctori- 

tatem retinere . 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  α\  Chulcedonensis  concilii  canon  I . 

α’.  Τούς  παρά  τών  Αγίων  Πατέρων  καθ’  έκάστην  I . Qui  a sanctis  Patribus  in  unaquaque  ajnodo 
•άνοδον  4χρι  του  νυν  έκτεθέντας  κανόνας,  κρατεΤν  hucusqoe  expositi  sunt, observari  canones  aequum 
έδικαιώσαμεν.  censuimus. 

Συνόδου  Καρδβγέννης  κανών  a\  Conditi  Carlhaginensis  canon  t. 

α*.  Ταΰτα  οδτως  παρ’  ήμΤν  Ιχοντα  τά  ΐσα  τών  i .Aurelius  episcopus  dixit  (3*) : 8 HfiC  ita  apnd 
δρν»Θέντων,  άπερ  τότε  ot  Πατέρες  ήμών  έκ  τής  έν  nos  habentur  exemplaria statutorum,quae  tuncPft- 
Νικα^  αονόδου  μεθ9  έαυτών  κατήγαγον  · ής  τδν  τύ-  tres  nostri  de  concilio  Nicaeno  secum  detulerunt: 
«ον  γυλάττοντα  τά  δκόμενα  καί  δρισθέντα  καρ’  cujus  formam  servantes,haec  quae  sequuntur  con- 
ήμών,  βεβαιωθέντα  φυλαχΟώσιν.  β stituta,  firmata  a nobis  custodientur. 

Συνόδου  οίκουμενικής  ζ"*,  κανών  β\  Concilii  (BCUmenici  VI,  canon  2. 

β\  "Εδοξε  δέ  καί  τούτο  τή  άγί*  τούτη  συνόδψ  κάλ-  4.Hoc  quoquehuic  sanctaesynodo  pulcherrime  et 

λιβτά  τε  καί  σπουδαιότατα,  ώστε  μένειν  και  από  honestissime  placuit, utab  hoc  nunc  temporedein- 
του  νδν  βεβαίους  καί  Ασφαλείς,  πρύς  ψυχών  Οερα-  ceps  ad  animarum  medelam  et  perturbationum  cu- 
πε(αν  και  Ιατρείεν  παθών,  τούς  6πύ  τών  πρύ  ήμών  rationem  firmi  stabilesque  maneant,  qui  a sanctis 
άγίων  και  μακαρίων  Πατέρων  λεχθέντας  καί  κυρω-  Patribus  qui  nos  praecesserunt,  suscepti  aCCOnfir- 
Θεντας,  άλλα  μήν  καί  παραδοθέντας  ήμίν,  όνόματι  mati  sunt,atqueadeo  nobis  etiam  traditi  sunt,sanc- 
τών  άγίων  καί  ένδοξων  Αποστόλων,  πε9  κανόνας,  torum  et  gloriosorum  apostolorum  nomineoctogin- 
’Επειδή  δέ  έν  τούτοις  τοΤς  κανόσιν  έντέταλται,  δέχε-  taquinquecanones.Quoniam  autem  in  his  nobis  ca- 
αθαι  ήμας  τάς  τών  αυτών  άγίων  Αποστόλων  διά  κλή-  nonibus  praeceptum  est,  ut  eorumdem  sanctorum 
μεντος  διατάξεις,  αΤστισι  πάλαι  ύπο  τών  έτεροδόξων,  apostolorum  perClementemcontiiutiones suscipe* 
Ικί  λύμη  τής  'Εκκλησίας,  νόθα  τινά  ξένα  τής  εύσε-  remus  quibus  jam  olim  ab  iis  qui  fide  aliena  seu- 
βείας  παρενετέθησαν,  τύ  εύπρεπές  κάλλος  τών  θείων  tiunt  ad  labem  Ecclesiae  aspergendam,  adulterina 
δογμάτων  ήμΐν  άμαυρώσαντα,  τήν  τών  τοιούτων  δια-  quaedam  et  a pietate  aliena  inlroductasunt,quaedi- 
τάξεων  προσφόρως  Αποβολήν  πεποιήμεθα  προς  τήν  q vinorum  nobis  decretorum  elegantem  ac  decoram 
τού  χριστιανικωτάτου  ποιμνίου  οικοδομήν  καί  speciem  obscurarunt,  has  constitutiones  ad  chris- 
άσιράλειαν,  ούδαμώς  έγκρίνοντες  τά  τής  αίρε-  tianissimi  gregis  aedificationem  ac  securitatem  con- 
τικής  ψευδολογίας  κυήματα,  καί  τή  γνησί?  τών  . ducibiliter  rejecimus,  haereticae  falsitalis  fetus  ne— 
Αποστόλων  καί  όλοκλήρψ  διδαχή  παρενείροντες,  'Επι-  quaquam  admittentes, et  germanae  acintegrae  apo- 
σ^ραγίζομεν  δέ  καί  τούς  λοιπούς  πάντας  Ιερούς  stolorum  doctrinae  inserentes.  Obsignamus  etiam 
κανόνας,  &κύ  τών  άγίων  καί  μακαρίων  Πατέρων  reliquos  omnes  canones, qui  a sanctis  et  beatis  no- 
ήμών  έκτεβέντας,  τουτέατι  τών  τε  έν  Νικαί*  συν-  strisPatribusexpositi  sunt, id  est, a trecentis  decem 
αθροισθέντοον  τιη9  άγίων  Πατέρων,  καί  τών  έν  ’Αγκύρ?,  et  octo  sanctis  ac  deiferis  Patribus,  qui  Nicaeae  con» 
«i  μήν  xat  τών  έν  Νεοκαισαρεί?,  ώσαύτως  καί  ιών  kv  venerunt;  iisque  qui  Ancjree;  et  iis  etiam  qui  Neo· 
Γάγγραις,  κβύς  δέ  καί  τών  έν  ’Αντιοχεί^  τής  Συρίας,  caesareae;  similiter  et  qui  Gangris ; praeterea  et  iis 
Αλλά  μήν  καί  τών  έν  Λαοδικεί?  τής  Φρυγίας,  ώααύτως  qui  in  Antiochia  Sjrise;  atque  iis  etiam  qui  in  Lao~ 
xxl  τών  έν  Σαρδική,  έτι  μήν  καί  τών  έν  Καρθαγέννη,  dicea  Phrygiae:  praeterea  autern9  et  centum  quin- 
προσέτι  καί  τών  p/  τών  kv  ταύτη  τη  θεοφυλάκτψ  quaginta  Patribus,  qui  in  hac  a Deo  conservauda 
χαΐ  βασιλίδι  συνελθόντιον  πόλει,  έπΐ  Νεκταρίου  του  et  imperiali  civitate  convenerunt;  et  ducentis, qui 
τής  βασιλίδος  ταύτης  πόλεως  προέδρου,  καί  Τιμόθεου  in  Ephesiorum  metropoli  prius  coacti  sunt:  et  SCX- 
του  γενομένου  9χλεξανδρείας  Αρχιεπισκόπου  * Αλλα  ® centis  triginta  sanctis  et  beatis  Patribus, qui  Chal- 
μήν  καί  τούς  Αιονυσίυυ  Αρχιεπισκόπου  γενομένου  cedone  *.  similiter  el  118  qui  SardicaB  : et  qui  Car- 
τής  ’Αλεξανδρέων  μεγάλο  πόλεως,  καί  Πέτρου  Αρχι·  thagine,et  qui  rursus  in  hac  Dei  cultrice  et  impera- 
επισκόπου  τής  αύτής  'Αλεξανδρέων  καί  μάρτυρος,  trice  urbe  convenerunt  subNectario,  qui  imperanti 
Γρηγορίου  έπισκόπου  γενομένου  Νεοκαισαρείας  του  huic  civitati  praesidebat ; et  Tbeophilo  qui  fuit 
θαυματουργού,  *Αθανααίου  Αρχιεπισκόπου  ’Αλεξαν-  Alexandri®  archiepiSCOpUS.  Quin  etiam  canOBOS 
δριίας,  Βασιλείου  άρχιετησκόπου  Καισαρείας  Καππα-  Dionysii, qui  fuit  archiepiSCOpUS  magnae  Alexan· 
δοκίας,  Γρηγορίου  έπισκόπου  Νύσσης,  Γρηγορίου  xcu  drinorum  ClvilatlS  *.  et  Petri,qui  fuit  AlexantlnSB 
θεολόγου,  *Αμφιλοχίου  του  ’ΐκονίου,  Τιμοθέου  Ap-  archiepiscopus  et  martyr  : Gregorii  Neocaesarem 
χιεπισκόπου  γενομένου  ’Αλεξανδρείας  του  προτέρου,  episcopi  Thaumaturgi:  Atbanasii  Alexandrini  ar- 

NGTiE. 


(3*)  In  ms  Aurelius. 


4$ί  PH0T1I  PATftlARCHAS  CP.  452 

chiepiscopi;  Basilii  artbiepiscopi  Casare®  Cappa-  A Θεοφίλου,  αρχιεπισκόπου  της  Άλεξανδρέων  μεγάλο* 
docia.Gregorii  episcopi  Nyssae, Gregorii  Theologi,  πόλεως,  xal  Κ υρίλλου,  xal  Γενναίου  πατριάρχου 
Amphilochii  Iconii, Timolhei  prioris, archiepisco-  γενομένου  της  θεοφύλακτου  ταύτης  καί  βασιλίδος 
pi  Alexandric®  ;Theophili  archicpiscopi  ejusdem  πόλεως,  Ext  μην  xal  τον  υπό  Κυπριανού  τού  γενο- 
Alexsndria:  Cyrilli  ejusdem  Alexam1ri®archiepi-  μένου  αρχιεπισκόπου  τής  'Αφρών  χώρας  καί  μάρ- 
seopi,et  Gennadii,  qui  fuit  patriarcha  hujus  a Deo  τυρός,  χαι  τής  κατ’  αυτόν  συνόδου  έχτεθέντα  χανόνα  * 
servanda  et  imperantis  civitatis.  Praeterea  vero  et  δς  έν  τοΤς  τών  προειρημένων  προέδρων  τόποις  καί 
a Cypriano, qui  Afrorum  regionis  fuit  archiepisco-  μόνον,  κατά  το  παριδοθέν  αύτοΤς  έτος  έχράτησε,  χαι 
pus  el  martyr,  βΐ  synodo  qua  sub  ipso  fuit,  emis-  μηδεν'ι  έξεΤναι  τους  προδηλωθέντας  παραχαράττειν 
sum  canonemyqui  in  pradictorum  prasulum  locis  κανόνας  ή άΟετεΤν,  ή έτέρους  παρά  τούς  προχειμέ- 
solus, secundum  traditam  eis  consuetudinem, ser-  νους  παραδέχεσθαι  κανόνας,  ψευδεπιγράφως  υπό 
vatus  est.  Et  nulli  licere  prius  declaratos  canones  τινων  συντεθεντας,  των  την  αλήθειαν  χαπηλεύειν 
adulterare, vel  non  admittere, vel  alios  prater  hic  έπιχειρησανχων.  El  δέ  τις  άλψ  χανόνα  τινά  τών  εΐρ^· 
propositos  recipere  canones,  a quibusdam  falsa  μένω/  χαινοτομών,  ή άνατρέπειν  έπιχειρών,  ύπεύ- 
adjectainscriptionecompositos,qui veritatem cau-  θυνος  έσται  κατά  τόν  τοιοϋτον  χανόνα  * ό)ς  αυτός 
ponari  conati  sunt.  Si  quis  autem,  quod  pradiclo-  B «γυρεύει,  την  έπιτιμιαν  δεχόμενος,  καί  δι*  αυτού 
rum  canonum  aliquem  innovare  vel  subvertere  έν  φπερ  πταίει  θεραπευόμενος, 
conetur,  convictus  fuerit,  reus  erit  secundum  eum  canonem,  ut  ipse  pronuntiat  canon,  poenam 
luens,  et  per  ipsum  in  eo,  in  quo  offendit,  medelam  suscipiens. 

Concilii  Nicceni  II  canones  1,  2.  Συνόδου  Νίκαιας  ιό  δεύτερον,  χάνων  α’,  β\ 

1 .Iis  qui  sacerdotalem  dignitatem  sortiti  sunt,  α*.  Τοΐς  τήν  Ιερατικήν  λαχουσιν  άξιαν,  μαρτύριά  τε 
testimonia  el  ad  recte  se  gerendum  instituta  sunt  και  κατορθώματα,  al  των  κανονικών  διατάξεων  ύπο- 
canonicarum  constitutionum  descriptiones.  ΙΟ  τυπώσεις  εΐσίν  * α;  δεχόμενοι  άσμένως,  μετά  τού 
Quas  cum  diviniloquo  David  lubenter  recipientes,  θεοφάντορος  Δαβίδ  $δομεν  πρός  τόν  Δεσπότην  θεόν 
ad  Dominum  cantamus,  dicentes : In  viamandalo - λέγοντες  * Έν  τή  δδψ  τών  μαρτυρίων  σου  έτέρφθην  ώς 
mni  tuorum  loetatUS  sum  Janquaw  in  omnibus  dt-  ΙπΙ  παντι  πλούτψ  * και,  Ένετεΐλω  χαι  δικαιοσύνην 
vitiis*:  et,  Mundasti  justitiam  testimonia  tua  in  τά  μαρτύριά  σου  είς  τόν  αιώνα,  Συνέτισόν  με  χαι 
$<£CUluvn?>\ — Intellectum  damihiyet  vitam  *.Et  si  ζήσόν  με*  καί  είς  τόν  αΙώνα  ή προφ',τική  φωνή  έντέλλε- 
in  sacuium  nos  jubet  VOX  prophetica  testimonia  ται  ήμϊν  φυλάττειν  τά  μαρτύρια  τού  Θεού,  χαι  ζην  έν 
Dei  servare,  et  in  eis  vivere,  liquet  ea  nequaquam  αύτοΤς,  δήλο*  άχράδαντα  χαι  άσάλεντα  διαμένουσιν  * 
concutienda,  nullaque  ratione  labefactanda  per-  ότι  και  ό θεόπτης  Μωϋσής  οδτω  φησίν  * Έν  αύτοΤς 
manere  : nam  el  venerandus  Moyses  sic  ait  : lEis  ούχ  Ιστι  προσθεΐναι,  xal  άπ’  αύτών  ούχ  έστιν 
non  licet  addere,  nec  eis  licet  detrahere  51.  Et  divi-  άφαιρεΤν  * xal  ό θείο;  απόστολος  Πέτρος  έν  αύτοΤς 
nus  apostolus  Petrus  in  iis  glorian*  exclamat  : Ad  Q έγχαυχώμενος  βοφ  * Είς  ά έπιθυμούσιν  άγγελοι 
guceangeli  declinare  desiderant^.  Atque  etiam  di-  παρακύψαι  · xal  ό Παύλος  φησι  · κάν  ήμεΐς  ή 
cit  Paulus:  Etiamsi  nos  vel  angelus  annuntiet  UO-  άγγελος  εύχγγελίζηται  όμΤν  παρ'  δ παρελάοετε, 
bis  aliud , quam  vobis  annuntiavimus , sit  analhe - άνάθεμα  έστω.  Τούτων  ούν  ούτως  άνχων  χαι  διαμαρ- 
ΙΛΛ7.  Cum  hac  ergo  ita  se  habeant,  et  sint  nobis  τυρομένων  ήμΤν,  άγαλλιώμενοι  έπ*  αύτοΤς,  ώς  ει  τις 
testata, iis  exsultantes,ut  si  quis  multa  spolia  inve-  εύροι  σκύλα  πολλά,  άσπασίω;  τούς  θείους  κανόνας 
nerit,  divino8  canones  libenter  amplectimur,  eo-  ένστερνιζόμεθα,  xal  όλόχληρον  την  αύτών  διαταγήν 
rumque  constitutionem  integram  et  illabefactabi-  xal  άσάλευτον  χρατύνομεν,  τών  τε  έχτεθέντων  ύπό 
lem  confirmamus, qua  edita  fuerunt  a sancti  Spi-  τών  αγίων  σαλπίγγων  τού  Πνεύματος  πανευφήμων 
ritus  tubis,  omni  ex  parte  celebrandis  apostolis,  αποστόλων,  τών  τε  Ες  άγίων  οΐχουμενιχών  συνόδων, 
et  sex  sanctis  universalibus  synodis,  iisque  qua  χαΐ  τών  τοπιχώς  συναθροισθεισών  έπΐ  έχδόσει 
ad  ejusmodi  decretorum  Iraditionem  provincia-  τοιούτων  διαταγμάτων,  καί  τών  άγίων  Πατέρων 
tim  coacta  fuerunt,  et  nostris  sanctis  Patribus,  ήμών  * έξ  ένός  γάρ  άπαντες  xal  τού  αυτού  Πνεύματος 
Εχ  uno  enim  omnes  eodemque  Spiritu  illumina-  αύγασθέντες,  ώρισαν  τά  συμφέροντα.  Και  οΟς  μέν 
ti,  qua  er&nt  Utilia  decreverunt:  et  quos  anathe-  τψ  άναθέματι  παραπέμπουσι,  χαι  ήμεΤς  άναθεματί- 
mati  quidem  transmittunt, nos  quoque  anathema-  ζομεν  · οΟς  δέ  τή  χαθαιρέσει,  καί  ήμεΐς  χαθαιρού- 
tisamus:  quos  vero  depoeitioni,nos  quoque  depo-  μεν  · ούς  δέ  τφ  άφορισμφ,  xal  ήμεΤς  άφορίζομεν, 
nimus  : quos  autem  segregationi,  nos  itidem  se-  οΟς  δέ  έπιτιμίφ  παραδιδόασι,  xal  ήμεΐς  ωσαύτως 
gregamus  : quos  autem  poena  tradunt,  nos  quo-  ύποβάλλομεν.  ’Αφιλάργυρος  γάρ  ό τρόπος,  άρχού- 
que  similiter  subjicimus. Ab  avaritia  enim  alieni  μενοι  τοΤς  παρούσιν,  ό βεβηχώς  είς  τρίτο#  ούρανόν, 
Mores  sin t,proesent ibus  contenti  8,  is  qui  tertium  καί  άχούσας  δ(^ητα  ρήματα,  Παύλος  ό ΟεΤος  άπό- 
coelum  conscendit, et  arcana  verba  audivit,  Paulus  στολος,  δια^ήδην  βοφ. 
divinus  apostolus  aperte  vociferatur· 


9 Peal.  cxyiii,  14.  3 ibid.  138.  l ibid.  144,  5 Deut.  iv,  2.  6 1 Petr.  i,  12.  7 Galat.  i,  8. 
3 Hebr.  xm,  1 seq. 


463  Syntagma  CanOnujI.  — ΉΤ.  i.  caP.  Ii.  4$ 4 

‘'Οτι  δεΤ  τδν  χειροτονούμενοι  έπίσ/οπο;  άσφα-  Alt  Quotf  ordinandus  episcopus  certO  debeat  pro-' 

λώς  συντάσσεσθαι,  τους  κανόνας  φυλάττειν  * εΐ  δέ  mittere  SC  Canones  Servaturum , sin  minus  ηΟΠ 

μή  γδ,  μη  χειροτονεΐσθαι.  promoveatur. 

β*.  Έπειδήπερ  ψάλλοντες  συνταασόμεθα  τω  θεφ,’Εν  2. Quoniam  psallentes  Deo  spondemus:  Iu  justi 

τοΤς  δικαιώμασί  σου  μελετήσω,  ούκ  έπιλήσομαι  flcationibus  tuis  meditabor ,ηοη  Obliviscar  Sitmo- 
τών  λόγων  σου  * πάντας  μέν  Χριστιανούς  τούτο  φυ-  HCS  tUOS  10  : omnes  quidem  Christianos  salutare 
λάττειν  σωτήριον,  κατ’  έξαίρετον  δε  τούς  την  Ιερατικήν  est  hoc  servare, eos  autem  pr&cipue  qui  Sacerdo- 
άμπεχομένους  άξίαν.  *οθεν  δρίζομεν  πάντα  τδν  talem  dignitatem  obtinent.  Quamobrem  decerni- 
προάγεσθαι  μέλλοντα  είς  τύν  τής  έπισκοπής  θρόνον,  mus  quemlibet,  qui  ad  episcopalem  gradum  est 
πάντως  ψαλτήρα  γινώσκειν  · tva  ώς  έκ  τούτου,  και  provehendus,  psalterium  omnino  nosse,  ut  ex  eo 
πάντα  τδν  κατ’  αύτδν  κλήρον,  ούτω  νουθε-.ή  omnem  quoque  suum  clericum  ita  institui  mo- 
μυεΤσ^αι  * άνακρίνεσΟαι  δέ  άσφαλώς  ύπο  τού  μητρο-  neat.  A inetropolitano  autepi  bene  examinari, an 
πολίτου,  εΐ  προθύμως  2χει  άναγινώσκειν,  έρευνη-  ad  sacros  canones  diligenter,  ac  curn  perscrula- 
τικώς  καί  ού  παροδευτικώς,  τούς  τε  Ιερούς  κανόνας,  tione,  non  autem  obiter  CUFsimque  fegendos, 
xb  άγιον  Εύαγγέλιον,  τήν  τε  τού  θείου  'Αποστόλου  prompto  paratoque  sii  aniino,  et  sacrum  etiam 
βίβλον,  καί  πάσαν  τήν  θείαν  Γραφήν  · και  κατά  τά  Evangelium, et  librum  divini  Apostoli,omnemque 
6εΤα  έντάλματα  άναστρέφεσΟαι,  καί  διδάσκειν  τύν  divinam  Scripturam,  et  in  divinis  prseceptis  ver- 
χατ’  αύτδν  λαόν.  Ουσία  γάρ  τής  καθ’  ήμάς  Ιεραρχίας  sari,  et  populum  suum  docere.  Nostrae  enimhie- 
έστί  τά  θεοπαράδοτα  λόγια,  ήγουν  ή τών  Θείων  rarchiae  substantia  sunt  eloquia  divinitus  tradita, 
Γραφών  άληθινή  Επιστήμη,  καθώς  δ μέγας  άπεφή-  divinarum  scilicet  Scripturarum  vera  scientia, 
νατό  Διονύσιος.  El  δέ  άμφισβητοίη  καί  μή  άσμενίζοι  sicut  magnus  ait  Dionysius  44.  Si  quis  autem  du- 
ούτω  ποιετν  τε  και  διδάσκειν,  υή  χειροτονείσθαι  * bius  animi  fuerit,  et  non  lubenter  haec  facere  et 
εφη  γάρ  προφητικώς  δ θεός  · Σύ  έπίγνωσιν  άπώσω,  docere  voluerit,  non  ordinetur.  Prophetice  enim 
κάγώ  άπώσομαι  σε  τού  μ ή Ιερατεύειν  μοι.  dicit  Deus  : Tu  repulisti  scientiam , et  ego  te  re- 

peliam , ne  sis  mihi  sacerdos  i*. 

Canones  hi  duo  in  margine  adjecti  erant  a recentiore  manu , etsi  ob  attonsam  membranam  ali - 
quantum  mutili . Hos  nunc  restituimus  ex  Leunciavio  Jur.  Gr.  Rom.  108-109.  ubi  jacent  in  cor- 
pore decreti  sy nodatis  περί  ένώσεως. 

Συνόδου  τής  ένώσεως  κανών  δ',  ζ’.  CoilCilU  UntOniS  CanOHCS  4,  7. 

δ\  ^Απαντα  τά  παρά  τήν  έκκ)ησιαστικήν  παρα-  4.  Quaecunque  contra  traditionem  EcclesitB, 
δοσιν  και  τήν  διδασκαλίαν  καί  δποτύπωσιν  τών  doctrinam  et  formulas  sanctorum  ac  beatorum 
άγίων  καί  μακαρίων  Πατέρων  καινοτομηθέντα  και  Patrum  innovabantur  vel  reapse  per  sive  est  ci- 
*πραχθέντα  ή μετά  τούτο  πραχθησόμενα,  άνά- G tum  habebant  anathema  sit. 
θέμα. 

ζ\  ΤοΤς  kv  καταφρονήσει  τιθεμένοις  τούς  Ιερούς  καί  7.  Quicunque  sacros  ac  divinos  canones  a bea- 
θείους  κανόνας  τών  μακαρίων  Πατέρων  ήμών  οί  κα'ί  tis  Patribus  transmissos  spernat,  negantes  illos 
τήν  άγίαν  'Εκκλησίαν  ύπερείδουσι,  καί  δλην  τήν  Xpt-  esse  fulcra  sanctae  Ecclesiae  et  duces  Christiano- 
στιανικήν  πολιτείαν  κοσμούντες  πρδς  θείαν  δδηγούσιν  rum  ad  Dei  timorem,  anathema  sit. 
εύ)άβειαν,  ανάθεμα. 

Ita  concluditur  fragmentum  a Leunclavio  loc . dict.  recitatum.  In  codice  autem  Vat . sequitur 
synodi  clausula  inedita  qua  ita  se  habet. 

Τούτων  ούτως  διωρισμέτων  πρδς  άσφα'λειαν  τής  Quibus  ita  definitis  ad  securitatem  sanctae  Ec- 
άγίας  'Εκκλησίας,  τού  άμέτοχον  είναι  τδ  ευσεβές  clesiae,  et  ut  pietatis  perfectione  arceatur  nequi- 
τών  Χριστιανών  πλήρωμα  τών  έξ  άθεμίτων  γάμων  tia  nuptialium  sordium  ; precamur  bonitatem 
£ύπων,  δεάμεθα  τής  σής  άγαθότητος,  Χριστέ  δ θεδς  tuam,  Christe  Deus  noster,  Ut  deinceps  omne 
ήμώ  i,  Ιτι  καί  διαπαντός  πάν  σκάνδαλον,  πάσαν  δια-  prorsus  scandalum,  omnemque  dissidii  causam 
μερισμού  αιτίαν,  τής  σής  έξελαύνειν  Εκκλησίας,  καί  ab  Ecclesia  tua  tollas,  et  conserves  illi  pacificam 
συντηρεΐν  αύχή  τήν  είρηναίαν  κατάστασιν,  πρε-  constitutionem,  intercedente  gloriosissima  Do- 
σβείαις  τής  Δεσποίνης  ήμών  καί  άχράντου  Μητρδς,  q mina  nostra  6t  Sublimi  Matre  tua,  &C  sacratissi- 
τών  πανιέρω^  σου  μαθητών  καί  άποστόλων,  δι’  ών  mis  discipulis  tuis  el  apostolis,  per  qnos  in  omni 
έν  πάση  τή  οικουμένη  τήν  σήν  κατεφύτευσας  είρή-  terra  pacem  tuam  im plantasti, cum  omnibus  san- 
νην,  καί  πάντων  οΤς  έζ  αίώνος  ευαρεστούμενος  ctis  illis,  in  quibus  a saeculis  VISUS  es  tibi  COm- 
ώφθης  άγίοις.  'Αμήν.  placuisse.  Amen. 

Ή τρίτη  διάταξις  τού  β'  τίτλου  τών  Νεαρών,  ςού;  TextUS.  Constitutio  3,  tit.  2,  Novellanim,  Sep- 
τών  τεσσάρων  συνόδων  κανόνας  θέλει  κρατετν,  καί  τά  tem  conciliorum  canones, eorumque  placita,  tan- 
δόγματα  αύτών,  ώς  τάς  θείας  Γραφάς.  *Εν  δέ  τφ  β4  quam  sacras  Scripturas  vult  valere.  Verum  iu 


10  Psal.  1*  De  eccles . Hier.  cap.  1.  4*  Osee  iv,  6· 


455  PHOTII  PATRIARCHA.  456 

2 lib.  Codicis,  til.  3,  constil.  -14,  et  in  I el  4 Αβιβλίιρτού  Κώδικος,  τίτ.  γ',  διατάξει  ιδ*  και  ή α’  καί 


constitutione, tit.  1,  Novellarum,  partirn  canones 
ut  leges  valere,  partim  leges  sequi  canones  |/ra- 
ditur.]  Et  lib.  1,  tit.  2,  const.  12,  pragmaticas 
formas,  quas  canonibus  adversantur,  irritas  esse 
[i habet ]. 

IS  CAP.  III.—  Quod  ecclesiastica  consuetudo , 
etiamsi  non  scripta , instar  legis  servanda  sit;  et 
quod  minime  necesse  sit  Mosaicam  legem  reti- 
nere. 

Concilii  oecumenici  vi  canon  82. 

82.  In  nonnullis  venerabilium  imaginum  pic- 
turis, agnus  qui  digito  Praecursoris  monstratur, 
depingitur,  qui  ad  gratiaB  figuram  assumptus  est, 
verum  nobis  agnum  per  legem  Christum  Deum 
nostrum  praemonstrans.  Antiquas  ergo  figuras  et 
umbras,  ut  veritatis  signa  et  characteres  Eccle- 
siae traditos,  implectentes,  gratiam  et  veritatem 
proponimus,  eam  ut  legis  implementum  susci- 
pientes. Ut  ergo  quod  perfectum  est,  ve)  colorum 
expressionibus  omnium  oculis  subjiciatur,  ejus 
qui  tollit  peccata  mundi,  Christi  Dei  nostri  hu- 
mana forma  characterem  etiam  in  imaginibus 
deinceps  pro  veteri  agno  erigi  ac  depingi  jube- 
mus : ut  per  ipsum  Dei  Verbi  humiliationis  cel- 
situdinem mente  comprehendentes,  ad  memo- 
riam quoque  ejus  in  carne  conversationis,  ejus- 
que  passionis  et  salutaris  mortis  deducamur, 
ejusque  quae  ex  eo  facla  est  mundo  redemptio- 
nis. 

Sancti  Basilii  ad  Diodorum  Tarsensem  de  his  < 
ut  duas  sorores  ducunt , vel  de  illis  quae  duo - 
us  fratribus  matrimonio  junguntur. 

Veneruntnobis  litterae  nomine  Diodori  inscriptae, 
at  in  reliquis  quemvis  alium  potius  decentes  quam 
Diodorum.  Videtur  enim  astutus  aliquis  personam 
luam  15  induens,  sic  sibi  voluisse  auctoritatem 
apud  auditores  comparare.  Qui  quidem  ab  aliquo 
interrogatus, an  sibi  liceret  mortuae  uxoris  sororem 
in  matrimonium  ducere, interrogationem  non  per 
horruit, sed  placide  etiam  audivit, ac  lascivam  libi 
dinem  fortiter  prorsus  et  pugnaciter  adjuvit.Quod 
si  adessent  litterae,  eas  ad  te  misissem,  satisque 
haberes  facultatis  el  ad  tuam  etad  veritatis  defen- 
sionem. Sed  quia  qui  illas  ostenderat, rursus  abs- 
tulit, et  contra  nos, qui  id  ab  initio  prohibuimus, . 
vel  tropaeum  quoddaro  circumtulit,  licentiam  se 
habere  dictitans  scripto  mandatam  ; nunc  ad  te 
scripsi,  ut  duplici  manu  spuriam  illam  epistolam 
oppugnemus  ; nec  quidquam  ei  roboris  relinqua- 
mus, ne  facile  possit  legentibus  nocere.  Primum 
itaque,  quod  in  ejusmodi  rebus  maximum  est, 
morem  nostrum  objicere  possumus,  ut  vira  legis 
habentem,  eo  quod  nobis  a viris  sanctis  traditae 
sint  regulae.  Mos  autem  ille  estejustnodi,ut  si  quis 
impuritatis  vitio  aliquando  victus  in  illicitam  dua- 
rum sororum  conjunctionem  inciderit.nequeid  ma- 
trimonium existimetur,  neque  omnino  in  Ecclesiae 


ή δ'  διάχαξι;  του  α*  τίτλου  των  Νεαρών*  πή  μΑν,  δτι 
ο!  κανόνες  ώς  νόμοι  κρατούσι,  πή  δε,  Ζτι  τοΤς  χανάσιν 
οΐ  νόμοι  Ακολουθούσι  * και  βιβλίφ  α*,  χίχλψ  β’,  δια- 
τάξει ιβ'  8τι  οί  τοΤς  κανοσιν  έναντιούμενοι  πραγμα- 
τικοί, άκυροι  είσιν. 

ΚΕΦΑΛ.  Γ*.  — Dtp?  τού  φυλάττεσθαι  τύ  άγραφον 
έκκλησιαστικύν  έθος,  ώ;  νόμον  · καί  δτι  ουκ 
εχομεν  Ανάγκην  φΑάττειν  τα  του  Μωσαϊκού 
νόμου. 

Συνόδου  οικουμενικής  ζ”*  κανών  πβ'. 

πβ\  τΐ9ΐ  των  σεπτών  εικόνων  γραφαΐς,  άμνύς 
δακχύλψ  του  Προδρόμου  δεικνύμενος  έγχαράττεται, 
5ς  είς  τύπον  πα ρελήφθη  της  χάρκος,  τύν  Αληθινόν 
ήμΤν  δια  νόμου  προϋποφαίνων  Αμνύν,  Χρίστον  τύν 
Θεόν  ήμών.  Τού;  ούν  παλαιούς  τύπους  καί  τάς 
σκιάς,  ώ;  της  Αλήθεια;  σύμβολά  τε  και  προχα- 
ράγμαχα  τή  ’Εκκλησίφ  παραδεδομένους  χατασπαζό- 
μενοι,  χήν  χάριν  προτιμώμεν  και  την  αλήθειαν,  ώς 
πλήρωμα  νόμου  ταύτην  ύποδεξαμένοι.  Ος  Αν  ούν 
τέλειον  καν  ταΤς  χρωματουργίαις  kv  ταΤς  Απάντων 
δψεσιν  ύπογράφηται,  τον  τού  αίροντας  τήν  Αμαρτίαν 
τού  κόσμου  Αμνού  Χριστού  Θεού  ημών  καχα  τον  αν- 
θρώπινον χαρακτήρα,  καί  έν  ταΤς  εΐκόσιν  άπύ  τού 
νυν  Αντί  τού  παλαιού  Αμνού,  άναστηλούσθαι  ύρίζο· 
μεν  * δι*  αύτού  το  τής  τχπεινώσεως  ύψο;  τού  Θεού 
λόγου  κατανοούντες,  καί  πρύς  μνήμην  τής  ένσάρκου 
πολιτείας,  τού  τε  πάθους  αύτού  τού  καί  σωτηρίου 
θανάτου  χειραγωγούμενοι,  καί  τής  ένιεύθεν  γινό- 
μενης χψ  κόσμψ  Απολυτρώσεως. 

• Τού  Αγίου  Βασιλείου  πρύς  Διόδωρον  τον  Ταρσού 

χατα  των  δύο  ΑδελφΑς  γάμου ντων,  ή αδελφό  Τς 

δυσι  γαμουμένων. 

’Αφίκεχο  ήμΤν  γράμματα  τήν  έπιγραφήν  εχοντ* 
Διοδώρου,  τα  δ*  έφεςής  άλλου  τινύς  πρέποντα  είναι 
μάλλον,  ή λιοδώρου.  Δοκεΐ  γάρ  μοί  τις  των  τεχνι- 
κών, τύ  σόν  πρόσωπο ν ύποδύς,  ούτως  έαυχύν  ά;ιό- 
πιστον  έθελήσαι  ποιήσαι  τοΤς  άκροωμένοις  * δε  γε 
έρωχηθείς  ύπό  τίνος,  εΐ  θεμιτόν  αύτόν  πρύς  γάμον 
Αγαγέσθαι  τής  γυναικύς  τελευτησάσης  την  Αδελφήν, 
ούκ  έφριξε  τήν  έρώτησιν,  Αλλα  καί  πράως  ήνεγκε 
τήν  Ακοήν,  καί  τύ  Ασελγές  έπιθύμημχ  πάνυ  γεν- 
ναίως  αύτψ  καί  Αγωνιστικώς  συγκατέπραξεν.  Et 
μέν  ούν  παρήν  μοι  τύ  γράμμα,  αύτύ  άν  Απέστειλα,. 
καί  έξήρκεις  Αν  σαυτφ  τε  αμύναι  καί  τή  αληθείφ. 
^Έπεί  δέ  6 δείξας  πάλιν  Αφείλετο,  καί  ώσπερ  τι 
τρόπαιον  καθ'  ήμών  περιέφερε  κεχωλυκάτων  τύ  έξ 
άερχη^,  Ιγγραφον  ίχειν  λέγων  τήν  έξουσίαν,  έπέστειλα 
νυν  σοι.  9Πστε  διπλή  τή  χειρί  ήμάς  έλθεΐν  έπί  τύν 
νόθο/  έκεϊνον  λόγον,  καί  μηδεμίαν  αύτψ  Ισχύν  κατα- 
λιπεΤν  · *να  μη  Ιχιρ  βλάπτειν  ^γδιως  τούς  έντυγχά- 
νοντας  * πρώτον  μέν  ούν  δ μέγιστον  έπί  τωντοιούτων 
έστί,  τύ  παρ'  ήμΤν  έθος  S εχομεν  προοάλλειν,  νόμου 
δύναμιν  έχον,  διΑ  τύ  ύφ*  Αγίων  Ανδρών  τούς  θεσμούς 
ήμΤν  παραδοθήναι.  Τούτο  δε  τοιούτόν  έστιν,  έάν  τις 
πάθει  Ακαθαρσίας  ποτέ  κρατηθείς  έκπέσφ  πρύς  δυοΤν 
Αδελφών  άθεσμον  κοινωνίαν,  μήτε  γάμον  ήγεΐσθαι 
τούτο,  μήθ9  δλως  είς  'Εκκλησίας  πλήρωμα  παραδέ- 


45?  ' . SYNTAGMA  CANONUM.  — T1T.  I,  CAt».  III.  458 


χέσθαι  πρότε^ον  · ή διχλύσαι  αύτού;  άπ*  άλλήλων.  Α 
αητέ  εί  κχί  μηδέν  Ετερον  είπεΐν  τ,ν,  ές^ρχει  το  έθος 
πρδς  την  τού  κχκού  φυλακήν.  ’Επεί  δέ  δ την  έπι- 
στολήν  γράψχς,  έπι/ειρήματι  κιβδ/,λψ  κακδν  τοσοϋτον 
ΙπειράΟη  τψ  βίψ  έπαγαγε Τν,  Ανάγ/.η  μηδέ  ήμας  της 
έκ  τΰν  λογισμών  βοηθεία;  ύφέσΟαι.  Καί  τοί  γβ  έπ\ 
τον  σφοδρά  έναργών,  μείζα:ν  έστί  του  )δγου  ή παρ* 
έκάστψ  προληψις.  Γέγραπται,  φη»ίν,  έν  τψ 
Λ · υϊτιχψ  · Γυναίκα  έπ*  Αδελφή  αυτής  ού  λήψφ  * 
Αντίζηλον  απσκαλύψχι  την  Ασχημοσύνην  αυτής 
επ*  αυτή,  ετι  ζώσης  αυτής.  Δήλον  δέ  έκ  τούτου 
εΤνίι  ©ησίν,  8xt  συγχωρεΤται  λιμβανειν  τελευτή - 
ακχης.  Π'δ;  δή  τούτο  τρωτόν  μέν  έκεινο  έρώ,  δτι 
©αχ  δ νόμο;  λέγει,  το'ς  έν  τώ  νόμψ  λέγει  · έπεί  ούτω 
γε  και  περιτομή  καί  σαβδ^τφ  καί  Αποχτι  βρωμάτων 
ύποκεισόμεΟα.  Ού  γαρ  δή  kxv  μεν  τι  εύρωμεν  συν-  Β 
τρεχον  ήμών  ταΐς  ήδοναΤς,  τψ  ζυγψ  τής  δουλείας  τού 
νόμου  έ αυτού;  ύκοθήσομεν.  *Εαν  δέ  τι  φανή  βαού 
τών  νομίμων,  τότε  πρδς  την  έν  Χριστφ  Ελευθερίαν 
δ τοδρχμούμεΟχ.  Ήρωτ^θημεν  εί  γέγραπται  λαμ- 
όάνειν  γυναίκα  έπ*  Αδελφή  · εΤπομεν  δπερ  Ασφαλές 
ήμΤν  και  Αληθές,  δτι  ού  γέγραπται.  Τδ  δέ  έκ  τής  τού 
Ακολούθου  έπιφορας  τδ  σιωπΓ,Οέν  συλλυγίζεσθχι, 
νομοθετούντο;  έστίν,  ού  τα  τού  νόμου  λέγοντος  · 
έπε*  ουτω;  γε  έςέστχι  τώ  βουλομένψ  κατατολμήσαι, 
καί  ετι  ζώσης  τής  γυνχι/δς,  λαμβάνει  την  Αδελφήν. 
Γδ  γαρ  αύτδ  τούτο  σόφισμα,  και  έπ*  έκείνσυ  Αρμόζει. 
Γέγραπται  γαρ,  φησίν,  Ου  λήψνι  Αντίζηλον  · ώ; 
τήν  γε  εξω  τού  ζήλου,  λαβεΤν  ούκ  έκώλυεν  * δ δή 
συνηγόρων  τψ  πάθιι,  άζηλότυπον  είναι  διοριεΤται  τδ 
ήθος  τώ*.  Αδελφών.  ’Αν^ρημένης  ούν  τής  αΐτίχς,  δι’< 
ήν  απηγόρευσε  τήν  Αμφοτέρων  συνοίκησιν,  τί  τδ 
χωλύον  ΐσται  λαμδάνειν  τας  Αδελφός  ; *Αλλ*  ού  γε- 
γραπται  ταύτχ,  φήσομεν  · άλλ*  ούδέ  έχεΐνχ  ώριστχι  · 
ή δέ  Εννοια  τού  Ακολούθου  δμοίως  Αμφοτέροις  τήν 
Αδειαν  δίδωαιν.  "Εδει  δέ  μικρόν  kal  τα  κατόπιν  τής 
νομοθεσίας  έπαναδραμόντα,  Απηλλά^θαι  πραγμάτων  · 
εοικε  γαρ  ού  παν  είδος  Αμαρτημάτων  περιλχμβάνειν 
δ νομοθέτης,  άλλ*  ίδίω;  Απαγόρευε ιν  τα  τών  Αιγυ- 
πτίων, δθεν  άπήοεν  δ Ισραήλ,  καί  τα  τών  Χχναναίων, 
πρδς  οΟς  μεθίαταται  · Εχει  γαρ  ούτως  ή λέξις  * Κατα 
τα  Επιτηδεύματα  τής  Αίγυπτου,  kv  ή παρφκήεατε 
Απ*  αύτής,  ού  ποιήσετε  · καί  τα  Επιτηδεύματα  γης 
Χανααν  είς  ήν  έγώ  είσάξω  δμας  έκεΤ,  ού  ποιήσετε, 
καί  τοΤς  νομίμοις  αυτών  ού  πορεύεσθε  · ώστε 
τούτο  είκός  που  τδ  είδος  τής  Αμαρτίας,  μή  έμπο- 
λιτεύεσθαι  τότε  παρα  τοΤς  Εθνεσι.  Διδ  μηδέ  τής  έπ* 
βύτψ  φυλακής  προσδεηθήναι  τδν  νομοθέτην,  Αλλ* 
Αρκεσθήναι  τψ  Αδιδάχτψ  εθει,  πρδς  τήν  τού  μύσους 
διαδολήν.  Πώς  ούν  τδ  μείζον  Απαγορεύσας,  τδ  Ελχτ- 
τον  Ισιόπησεν  * "Οτι  έδόκει  πολλούς  τών  φιλοσάρκων 
πρδς  τδ  ζώσαις  ΑδελφαΤς  συνοικεΐν,  τδ  δπόδειγμα 
βλάπτε·ν  τού  πατριάρχου.  Πμας  δέ  τί  χρή  ποιεΤν  ; 
τΑ  γεγραμμένα  λέγειν,  ή τα  σιωπηθέντα  προσεργά- 
ζεσθαι  ; Αύτίκα  τδ  μή  δεΤν  μιφ  Εταίρφ  κεχρήσθαι 
πατέρα  και  υίδν,  έν  μέν  τοΤς  νόμοις  τούτοι;  ού  γέ- 
γραπται  · παρα  δέ  τψ  προφήτη  μεγίστης  κατηγορίας 
ήςίωται  · Τίδς  γαρ,  φησί,  καί  πατήρ  πρδς  τήν 

^3  Levit,  xvm,  18.  U ibid.  3. 

Patrol.  6r.  CIV. 


coetum  admillanlur,  priusquam  A se  invicem  diri- 
mantur. Quare  etiamsi  nihil  aliud  dici  posset,  satis 
$sset  ipsa  consuetudo  ad  boni  custodiam.  Sed  quia 
qui  hanc  scripsit  epistolam,  adulterino  argumento 
malum  tantum  conatus  est  in  mores  hominum  in- 
ducere, neccsse  est,  ut  nec  ratiocinationum  subsi- 
dium omittamus, quanquam, in  rebus  valde  conspi- 
cuis,argumentationc  potior  est  uniuscujusque  prae· 
notio  Scriptum  est, inquit. in  Levitico:  Uxorem  su- 
per sorore  ejustnon  accipies  cernulam  . ad  revelan- 
dam turpitudinem  ejus  super  eam%  adhuc  vivente 
iai3.Inde  igitur  manifestum  esse  dicit  mortuae  so- 
rorem accipere  licere.  14  A J hoc  primum  quidem 
dicam,  quaecunque  lex  dicit,  iis  qui  in  lege  sunt 
dicere ; alioqui  sic  et  circumcisioui  et  Sabbato  et 
abstinentiis  ciborum  subjiciemur.  Neque  enim  si 
quid  inveniamus  appositum  nostris  voluptatibus, 
jugo  servitutis  legis  nos  ipsi  subjiciemus  : si  quid 
autem  visum  fuerit  grave  in  legalibus,  tunc  ad  li- 
bertatem ,quae  in  Christo  esttconfagiemus.  Inter- 
rogati sumas  an  scriptum  sit,  ut  accipiatur  uxor 
post  ipsius  sororem.  Dicin  us,  quod  tutum  nobis 
est  et  verum,  hoc  scriptum  non  esse. Quod  autem 
silentio  praetermissum  est,  id  per  consecutionis 
illationem  colligere,  legislatoris  est,  non  legem 
recitantis;  siquidem  hoc  pacto  licebit  volenti  faci- 
nus aggredi, etiam  adhuc  viventis  uxoris  accipere 
sororem.  Nam  ipsum  illud  sophisma  etiam  ad  eam 
rem  appositum  est. Scriptum  est, inquit %Non  acci- 
pies cernulam  : proinde  accipi  eam  extra  ffimula- 
tionem  non  prohibuit.Qui  autem  libidini  patroci- 
nabitur, aemulationis  expertem  esse  affirmabit  in- 
dolem sororum.  Quare  sublata  causa,  ob  quam 
ambarum  connubiumprohibuil,quid  impediet  quo- 
minus sorores  accipiantur  ? Sed  haec  scripta  non 
sunt, dicemus.  Sed  neque  illa  statuta  sunt.Conse- 
cutionisautem  intelligcntia  pariter  ambabus  licen- 
tiam tribuit.  Verum  oportebat  paulisper  ad  ea  qua 
legem  pracedunl  recurrendo, difficultate  liberari. 
Videtur  enim  non  omne  peccatorum  genus  com- 
prehendere legislator,  s*d  peculiariter  iEgyptiorum 
unde  Israel  exierat, et  Chananaorum  ad  quos  trans- 
ferebatur, mores  interdicere.  Sic  enim  habetad  ver- 
bero : Secundum  instituta  tence  ASgypti,  in  qua 
habitatis  in  ca9  non  facietis:  et  secundum  instituta 
) terra  Chanaan,in  quam  ego  inducam  vosilluc9non 
factetis  jieque  in  legitimis  eorum  ambulabitis 
Verisimile  est  boc  IS  peccati  genus  tunc  inter 
gentes  non  viguisse  Quapropter  opus  non  fuit  le- 
gislatori,ut  illud  cavendum  curaret:  sed  salis  ei 
fuit  mos  non  doctos  ad  sceleris  reprehensionem. 
Quomodo  igitur  majore  vetito, minus  praetermisit? 
Quia  videbatur  multis  carni  indulgentibus,  ut  cum 
sororibusaithuc  viventibus  habitarent. noxium  esse 
exemplum  patriarcha.  Nos  autem  quid  facere 
oportet?  Qua  scripta  sunt  dicere,  an  pratermissa 
accuratius  scrutari  ? Protinus,  non  oportere  uti 
una  pellice  patrem  ct  filium, in  his  legibus  scri- 


15 


459  PHOfri  PATRIARCHA  CP.  460 

ptum  non  est, sed  apud  prophetam  criiniui  maximo  A αυτήν  παιδίσκη  είσεπορεύοντο.  Πόσχ  δε  ε ιδη 
datur.  Filius  enim,  inquit,  et  pate)  ad  eamdem  τών  ακαθάρτων  πχθών  άλλα,  τδ  μέν  τών  δαιμόνων 
puellamingrediebanturto.Quotauiem  alia  cupidi-  διδασκχλεΤον  εξεύρεν,  ή δέ  θεία  Γρχφή  απεσιώπησε, 
tatum  impurarum  genera  daemonum  quidem  doc-  τδ  σεμνδν  έχυτής  τχ?ς  τών  αίσχρών  όνομχσίαις  κχ- 
trina  excogitavit,  tacuit  vero  divina  Scriptura,  ho-  τα{ή&υπχίνειν  ούχ  αίρουμένη,  άλλα  γενικοτς  όνόμχσι 
nestatem  suam  rerum  turpium  appellationibus  τάς  άκαθαραίας  διέδχλεν  * ώ;  και  δ απόστολος  Πχύ- 
foedare  nolens, sed  generatim  impuritates  vitupera-  λος  φησί,  Πορνεία  δέ  και  άκαθχρσία  πάσα  μηδέ 
vit!  Sicut  etapostolus Paulus  ait:  Fornicatio  autem  όνομχζέσθω  ύμΤν,  καθώς  πρέπει  άγίοις,  τώ  τής 
et  omnis  immunditia  ne  nominetur  quidem  in  VO·  άκαθα ρσίχς  όνόματι  τάς  τε  τών  άξενων  ά(£ρηχο- 
bis9sicut  decet  sanctos  *e:  immunditiae  nominetum  ποιίας  και  τάς  τών  θηλειών  παρχλχμβάνων.  "ώστε  ού 
virorum  tum  mulierum  obscoena  facinora  com-  πάντως  ή σιωπή  άδειαν  φέρει  τοΤς  φιληδόνοις.  Έγώ 
prehendens.  Quare  non  omnino  silentium  licen-  δέ  ουδέ  σεσιωπήσθχι  το  μέρος  τούτο  φημι,  άλλα  και 
tiara  dat  voluptariis.  EgO  autem  neque  tacitam  il-  π*νυ  σφοδρώς  άπηγο ρευκένχ·.  τον  νομοθέτην  * τδ  γάρ, 
lam  partem  fuisse  dico  : imo  etiam  a legislatore  Ούκ  είσελεύση  προ;  πάντα  οΙκεΤον  σαρκό;  σου 
vehementer  admodum  fuisse  prohibitam.  Illud  άποκχλύψχι  άσχημοσύνην  αύτών  , έμπεριεχτικόν 
enim,  Non  ingredieris  ad  omnem  carnis  luce  af - B και  τούτου  τού  ειδτυς  τής  οίκειότητος.  Τί  γάρ  fiv 

finem  ad  revelandam  eorum  turpitudinem*1  ,hanc  γένοιτο  οίκειότερον  άνδρί  τή;  έχυτού  γυνχικός  ; μάλλον 
etiam  affinitatis  speciem  complectitur.  Etenim  δέ  τής  έχυτού  σαρκό;  ; ού  γάρ  ετι  είσι  δυο, αλλά  σάρξ 
quid  viro  affine  magis  est  quam  sua  ipsius  uxor,  μι*  · ώστε  διά  τής  γυναικδς  ή αδελφή  προς  τήν  τού 
imo  quam  sua  ipsius  caro?  Non  enim  amplius  duae  άνδρδς  οικειότητα  μεταβαίνει.  'ϋς  γσρ  μητέρα 
sunt,  sed  una  caro.  Itaque  per  uxorem  soror  ad  γυναικδς  ού  λήψετχυ,  ούδε  θυγατέρα  τής  γυναικδς, 
viri  affiuitatem  transii.  Quemadmodum  enim  ma-  διότι  μηδέ  τήν  εαυτού  μητέρα,  μηδέ  τήν  έχυτού 
trem  uxoris  non  assumet, neque  filiam  16  uxoris,  θυγχτέρσ,  ούτως  ούδέ  άδελφήν  γυναικδς,  διότι  μη- 
propterea  quod  neque  suam  ipsius  matrem,  ne-  $s  άδελφήν  έχυτού  · καί  τούτο  άνάπχλιν,  ούδέ  τή 
que  suam  ipsius  filiam  ; ita  nec  uxoris  sororem,  γυνχικί  έςέστχι  τοΤς  οίκείοι;  τού  άνδρδς  συνοικεΐν, 
propterea  quod  neque  suam  ipsius  sororem.  Et  κοινά  γάρ  έπ’  άμφοτέροις  τής  συγγενείας  τά  δίκαια· 
vice  versa,  neque  uxori  licebit  sese  viri  affinibus  έγώ  δε  παντι  τψ  περί  γάμου  (ϊουλαμένψ  διαμχρτύ- 
conjungere.  Sunt  enim  utrinque  communia  affl-  ρομχι,  δτι  παράγει  τδ  σχήμα  του  κόσμου  τούτου, 
nitatis  jura.  EgO  porro  cuilibet  de  nuptiis  consu-  δ καιρδς  συνεσταλμένος  έσιίν  · "tvx  και  ο! 

lenti  testificor,  praeterire  figuram  hujus  mundi, et  έχοντες  γυναίκας,  ώς  μή  έχοντες  ώσιν.  Έάν  δέ  μοι 
tempus  breve  ess e, Ift  qui  habent  uxores  tanquam  c παραγινώσκη  τδ  , Αυςάνεσθε  και  πληθύνεσθε, 
non  habentes  sint  48.Quod  si  mihi  perperam  legat  καταγελώ  τού  τών  νομοθεσιών  τούς  καιρούς  μή  δια- 
illud  : Crescite  et  multiplicamini 19:  rideo  legum  κρίνοντος.  Πορνείας  παραμυθία  δ δεύτερος  γάμος, 
tempora  non  discernentem.  Fornicationis  reme-  ούχι  έφόδιον  et;  άσέλγειαν.  ΕΙ  ούκ  έγκρατεύονται, 
dium  nuptiae  secundae,  non  occasio  lasciviae. Si  se  γαμησάτωσαν,  φησιν,  ούχι  δέ  γαμούντες  παρανο- 
non  continent,  nubant,  inquit  non  vero  et  nu-  μείτωσαν.  Ot  δέ  ούδε  πρδς  τήν  φύσιν  άποβλέπουσιν, 
bentes  legem  violent.  Isti  autem,  quorum  animus  ti  τήν  ψυγήν  λημώντες  τφ  πάθει  τής  άτιμίας,  πάλαι 
vitio  turpiludiuis  lippus  est,  ne  ad  naturam  qui-  διακρίνασαν  τάς  τού  γένους  προσηγορίας.  'Εκ  ποίας 
dem  respiciunt,  quae  jam  olim  generis  nomina  συγγενείας  τούς  γεννηθέντας  προσαγορεύσουσιν, 
discrevit.  Ex  qua  enim  cognatione  natos  appella-  άδελφούς  αυτούς  άλλήλων,  ή άνεψιούς  προσεροϋσιν  ; 
bunt?  Fratresne,  an  consobrinos  vocabunt?  si-  άμφότερα  γάρ  αύτοΤς  προσαρμόσει  διά  τήν  συγ- 
quidem  nomen  utrumque  eis  ob  confusionem  χυσιν.  Μή  ποιήσ^ς,  ώ άνθρωπε  1 τήν  θείαν  μητρυάν 
Congruit.  Ne  facias,  Ο homo,  amitam  novercam  τών  νηπίων,  μήτε  δέ  τήν  μητρδς  τάξει  περιθάλπειν 
infantium  ; nec  quae  in  matris  loco  fovere  debet,  όφείλουσαν,  ταύτην  έφοπλίσ^ς  ταΤς  άμειλίκτοις  ζήλο- 
eam  aemulatione  implacabili  armaveris.  Nam  so-  τυπίαις.  Μόνον  γάρ  τδ  μίσος  τών  μητρυών,  και 
Ium  novercarum  genus  etiam  post  mortem  odium  μετά  θάνατον  έλαύνει  τήν  έχθρχν,  μάλλον  δέ  οί  μέν 
ac  inimicitiam  extendit.  Irno  alii  inimici  mortuis  D άλλως  πολέμιοι,  τοΤς  τεθνηκόσι  σπένδονται  · αΐ  δέ 
reconciliantur ; novercae  odia  post  mortem  inci-  μητρυαί  τού  μίσους  μετά  θανχτον  άρχοντχι.  Κεφά- 
piunt.Summa  dictorum  haec  est : Si  quis  legitime  λχιον  δέ  τώ*  είρημένων,  εΐ  μέν  νόμψ  δρμάται  προς 
nuptias  appetit,  totus  orbis  terrarum  patet  : sin  τδν  γάμον,  ήνοικτχι  πάσα  ή οικουμένη.  ΕΙ  δέ  έμπα- 
libidine  impellitur, ob  id  magis  etiam  excludatur,  σθής  αύτψ  ή σπουδή,  διά  τούτο  καί  πλέον  άποκέχι- 
1)1  discat  vas  suum  possidere  in  sanctificatione  σθήτω  * *lvx  μάθη  τδ  έχυτού  σκεύος  κτάσθχι  έν 
et  honore^  non  in  passione  desiderii  91 . Me  plura  άγιασμψ,  μή  kv  πάθει  έπιθυμίας.  Πλειονά  με 
dicere  parantem  modus  epistolae  cohibet.  Precor  λέγειν  ώρμημένον,  τδ  μέτρον  έπίχει  τής  έπιστολής, 
autem,  ut  17  vel  nostra  admonitio  vitium  supe-  Εύχομαι  δέ,  ή τήν  παραίνεσιν  ήμών  Ισχυροτέρχν 
ret,  vel  non  serpat  in  nostram  regionem  hoc  pia-  τού  πάθους  άποδειχθήναι  * ή μή  έπιδημήσαι  τή 
Culum  ; sed  in  quibus  admissum  est  locis,  in  his  ήμετέρα  τδ  άγος  τούτο,  άλλ'  έν  οΤςάν  έτολμήθη  τόποις 
permaneat.  έναπομεΤναι. 

15  Amos  ιι,  7.  Ephes.  ν,  3.  Π Levit,  xvui,  6.  1®  I Cor.  vn,  29.  *9  Gen.  i.  28  ; α,  1.  * 

I Cor.  yii,  9.  «I I These.  tv,  4. 


461  Syntagma  CANONUM.  — TIT.  I,  CAP.  III  462 

ToO  αύτοΰ  έκ  του  κζ'  κεφαλαίου  των  περί  του  A Ejusdem  ex  Capite  27  eorum  qU(B  de  Spiritu 

άγιου  Πνεύματος  πρδς  τον  μακάριον  Άμφιλό-  satlClO  (id  beatum  Amphilochium  SCripsit. 

χιον  γεγραμμένων. 

Τών  έν  τη  'Εκκλησή  πεφυλχγμένων  δογμάτων,  Ex  asservatis  in  Ecclesia  dogmatibus  et  pradi- 
χά  μέν  u τής  έγγράφου  διδασκαλίας  Ιχομεν  · τά  cationibus , alia  quidem  habemus  e doctrina  scri- 
δε  εκ  τών  αποστόλων  πχρχδδχεως  διαδοθέντχ  έν  μυ·  pio  prodita;  alia  vero  nobis  in  mysterio  tradita 
βτηρίψ  πχρεδεςάμεθχ  * άπερ  άμφδτερχ  τήν  αυτήν  recepimus  ex  traditione  apostolorum  : quorum 
Ιχχΰν  έχει  προς  τήν  ευσέβειαν.  Καί  τούτο ις  ούδεΐς  utraque  vim  eamdem  habent  ad  pietatem  ; nec  iis 
άντερετ,  δς  τίς  γε,  κάν  κατά  uixpbv  γουν  θεσμών  quisquam  contradicet : nullus  certe,  quivel  tenui 
έκκλησιχβτιχών  πεπε( ρχται.  El  γάρ  έπιχειρήσαιμεν  experientia  noverit  qua  sint  Ecclesia  instituta, 
τά  άγραφα  τών  εθών,  ώς  μή  μεγάλην  Ιχοντα  την  Nam  SI  Consuetudines  quSB  SCriptO  proditae  nOD 
δύναμιν  πχρχιτεΐσθχι,  λάΟοιμεν  άν  εις  αύτά  τα  sunt,tanquam  haud  multum  habentes  momenti  ag- 
καίρια  ζημιούντες  τδ  Εύαγγέλιον,  μάλλον  δέ  εις  grediamur  rejicere,  imprudentes  Evangelium  in 
ονομχ  ψιλόν  περιϊστώντες  το  κήρυγμα'  οΤον,  ϊνχ  ipsis  rebus  praecipuis  lademUS,  IfUO  potius  prtB  di- 
του  πρώτου  καί  κοινοτάτου  πρώτον  μνησθώ,  τψ  cationem  ad  nudum  nomen  contrahemus.  Verbi 
τύπφ  του  στχυροΰ  τους  είς  τδ  άνομα  του  Κυρίου  ήμώ*  β gratia, Ut  ejus  quod  primum  est  et  Vulgatissimum 
'Ιησού  Χριστού  ήλπικοτας  κατασημαίνεσθαι,  τίς  ό primo  loco  commemorem  : ut  signo  crucis  eo  qoi 
διά  γράμματος  διδάξας  ; Τδ  προς  άνατολάς  τετράφθαι  Spem  collocant  in  Christo  signemus,  quis  SCriptO 
κατά  τήν  προσευχήν,  ποτον  ήμάς  έδίδαξε  γράμμα  ; docuit?  Ut  ad  orientem  versi  precemur,  quae  nos 
Τά  τής  έπικλήσεως  ρήματα  έπί  τή  άναδείςει  τοΰ  docuit  Seri  plura?  Invocationis  verba  cum  conficitur 
άρτου  τής  εύχχριστίχς  καί  τοΰ  ποτηρίου  τής  εΰλο-  panis  Eucharistiae  et  poculum  benedictionis,  quis 
γίχς,  τίς  τών  άγίων  έγγράφως  ήμΤν  κατχλέλοιπεν  ; sanctorum  in  scripto  nobis  reliquit?  Nec  enim  bis 
Ου  γάρ  δή  τούτο  ις  άρκούμεθα,  ών  δ Απόστολος  ή contenti  sumus,  quae  commemorat  Apostolus  aut 
τδ  Εύαγγέλιον  έπεμνήσθη,  αλλά  καί  προλέγομεν  καί  Evangelium, verum  alia  quoque  et  ante  et  post  di- 
έπιλεγομεν  Ετιρα,  ώς  μεγάλην  έχοντα  πρδς  τδ  μυ-  cimus, tanquam  multum  habentia  momenti  ad  my- 
στήριον  τήν  ίσχύν,  έκ  της  άγράφου  διδασκαλίας  Sterium, quaB  ex  traditione  non  Scripta  accepimus, 
παραλαβοντες.  Εύλογοΰμεν  δέ  τδ  ύδωρ  τοΰ  βχπτίσ-  Benedicimus  autem  et  aquam  baptismatis, etoleum 
μι*ος,  και  τδ  Ιλαιον  τής  χρίσεως,  και  προσέτι  αύ-  unctionis,  imo  ipsum  etiam  qui  baptismum  acci- 
τον  τον  βαπτιζόμενον  ' άπδ  ποίων  έγγραφων  ; ούκ  pit.Ex  quibus  scriptis  ? Nonne  a tacita  Secretaque 
άπδ  τής  σιωπωμένης  και  μυστικής  παραδόσεω;  ; τί  18  traditione  ? Ipsam  vero  olei  unctionem,  qutS 
οέ  ; αυτήν  τού  Ιλαίου  τήν  χρίσιν  τίς  λόγος  γεγραμ-  sermo  SCriptO  proditUS  docuit  J Jam  ter  immergi 
μένος  έδίδαξε ; τδ  δέ  τρίς  βαπτίζεσθαι  τον  άνθρωπον  hominem, unde  haustum? Reliqua  autem  quae  fiunt 
πόθεν  ; άλλα  δε  δσα  περί  τδ  βάπτισμζ,  άποτάσσεσθαι  in  baptismo,  veluti  renuntiare  Satanae  et  angelis 
τψ  Σατανφ  καί  τοΤς  άγγέλοις  αύτοΰ,  έκ  ποίας  έστί  ejus, ex  qua  scriptura  habemus?  Nonne  ex  minime 
γραφής  ; ούκ  έκ  τής  άδημοσιεύτου  ταύτης  και  άπο(1-  publicata  et  arcana  bac  doctrina, quam  patres  no- 
£ήτου  διδασκαλίας,  ήν  έν  άπολυπραγμονήτφ  καί  siri  silentio  quieto  minimeque  curioso  serrarunt? 
άπεριεργάστφ  σιγή  ot  πατέρες  ήμών  έφύλαςαν ; κα-  Quippe  illud  probe  didicerant,  mysteriorum  reve- 
λώς  έκεΐνο  δεδιδαγμένοι,  τών  μυστηρίων  τά  σεμνά  rentiam  silentio  conservari. Nara  quae  nec  intueri 
σιωπή  διασώζεσθαι  * & γάρ  ούδε  ίποπτεύει*  Ιζεστι  fas  est  non  initiatis, qui  conveniebat  horum  doctri- 
τοΤς  άμυήτοις,  τούτων  πώς  αν  ήν  είκδς  τήν  δίδασκα-  nain  scriptis  vulgari  ? 
λίαν  θριαμβεύειν  έν  γράμμασιν  ; 

Καί  μεθ’  έτερα.  Et  post  alta. 

Ουτος  δ λόγος  τής  τών  άγραφων  παραδόσεώς,  ώς  Haec  est  ratio, cur  quaedam  citra  scriptum  tra- 
μή  καταμεληθεΐσαν  τών  δογμάτων  τήν  γνώσιν  εύ-  dita  sint,  Πθ  dogmatum  notitia  neglecta,  propter 
καταφρόνητον  τοΤς  πολλοί ς γενέσθαι  διά  συνήθειαν,  assuetudinem  vulgo  veniret  in  contemptum. Aliud 
■Αλλο  γάρ  δόγαα  καί  άλλο  κήρυγμα  · τά  μέν  γάρ  utique  est  dogma, aliud  praedicatio.  Nam  dogmata 
δόγματα  σιωπάται,  τά  δέ  κηρύγματα  δημοσιεύεται,  silentur,  praedicationes  vero  publicantor.  Est  au- 
Σιωπής  δέ  είδος  καί  ή άσάφεια,  ή χρήται  ή Γραφή,  tem  silentii  species  etiam  obscuritas  qua  utitur 
δυσθεώρητον  κατασκευάζουσα  τών  δογμάτων  τόν  Scriptura,  intellectu  difficilem  reddens  dogma- 
νούν,  πρδς  τδ  τών  έντυγχανόντων  λυσιτελές.  Τού-  tum  sententiam,  idque  ad  legentium  utilitatem, 
του  χάριν  πάντες  μέν  δρώμεν  κατ'  άνατολάς  έπί  Hanc  ob  causam  omnes  spectamus  ad  orientem, 
τών  προσευχών  · δλίγοι  δέ  ΐσμεν,  δτι  τήν  άρχαίαν  cum  precamur,  pauci  tamen  novimus,  quod  id 
έπιζητούμεν  πατρίδα  xb  > παράδεισον,  θν  έφύτευσεν  facientes  antiqua  ni  requirimus  patriam,  videlicet 
6 θεδς  έν  ’Εδέμ  κατά  άνατολάς.  Καί  όρθοί  μέν  πλη-  paradisum, quem  plantavit  Deus  in  Eden  ad  orien- 
ρούμεν  τάς  εύχάς  έν  τή  μι$  τοΰ  σαβδάτου,  τον  δέ  tem  **.  Erecti  itidem  perficimus  deprecationes  in 
λόγον  ού  πάντες  οΤδαμεν.  ού  γάρ  μόνον  ώς  συν-  una  Sabbati,  sed  rationem  non  omnes  navimus, 
αναστάντες  Χριστψ,  καί  τά  άνευ  ζητεΤν  όφείλονχες  έν  Non  enim  solum  quod  veluti  simul  Clim  Christo 
τή  άναστασίμφ  ήμέρ$  τής  δεδομένης  ήμ?*  χάριτος,  resuscitati,  qua  sursum  sunt  qoarere  debeamus, 
διά  τής  κατά  τήν  προσευχήν  στάσεως,  έ αυτούς  δπομι-  ID  die  resurrectionis  data  nobis  gratia  Stando 

*i  Gen.  n,  x. 


463  t»HOTlI  PATRIARCHA  CP.  461 

precantesnoSmetipsos  commonefacimus, se J quod  a μνή»χβμεν,  άλλ'  S«  co/ετ  πως  τού  προσδοκωμίνου 
is  dies  videatur  aliquo  modo  imago  venturi  saeruli.  αίώνος  εΤνχι  είχώι . Λώ  xai  ΐρ·/ή  οΰιχ  ήμερών,  οΰ-/  < 
Eoque  cum  sit  principium  dierum,  non  primus  a πρώτη  παρά  Μωυιϊως,  άλλα  μ!χ  όνόμχστ».  ’Εγένετο 
Moyse, sed  anus  appellatus  est.  Facta  est  enim.in-  γΐρ,  φηχΐν,  hripx,  Χχί  έγί,ετο  π ρωΐ,  ήμέρχ 
qnH,vetptra,et  facium  est  mune  ,dies  unus**·**:  μίχ,  ώς  τής  αΰτής  άνχχυχλουμενης  πολλώ«.  Κχί 

tanquam  qni  saepe  recurrat.  Igitur  unus  est  idem  μ'α  τοίνον  ή χύτη  χχί  όγοόη,  τήν  μία·.  όντω;  έχείνην 
et  octavus,  unum  illum  singularem  ac  verum  oc-  <*ί  άληβινήν  όγ$όην,  r,;  xxi  ό ψι}μ·μίύ;  £ν  τισιν  έπι- 
tavum,  cujus  et  psalmista  in  quibusdam  psalmo-  γρτφιΐς  τών  ψχλμΐν  επεμνήοβη  · St’  έαυτής  έμφχ- 
rutn  inscriptionibus  meminit89, per  se  significans,  'ζβυσχ  την  μετά  τόν  χρόνον  τούτον  χχτάστασιν,  τή, 
statum  videlicet  hoc  tempus  secuturum,  diem  άπτοστον  ήμέρχν,  την  άνίοπερον,  τήν  αοιίοοχον,  τον 
non  desituram, vespers  nescium,  successoris  es-  «ληχτον  ίκείνον  xxi  άγήρω  αίώνχ  · άναγχχίως  ούν 
pertem, sevum  illud  nunquam  finiendum  nec  un-  **«  ΐν  αΰτή  προχευχΐς  ί»τώ-χς  «ποπληρούν  τους 
quam  senescens.  Necessario  igitur  in  hoc  die  Ec-  **·>·η<  τροφίμου;  ή ’ε χκληχίχ  παιδεύει,  Τνχ  τή 
clesia  SUOS  alumnos  docet  preces  suas  Stando  «νντχττ  ΰπομνήσει  τής  άτελεντήτου  ζωή;,  τον  προς 
absolvere,  Ut,  assidua  commonitione  vita»  illius  'V  μετχττχσιν  i/εϊνην  έφοδίων  μή  άμελώμεν  · κχί 
nunquam  desitura,non  negligamus  ad  eam  demi·  B *«»*  St  ή πεντηκοστή  τής  h τφ  χίώ-,ι  προχδοχωμέ- 
grationem  parare  viaticum.  Quin  et  totum  illud  άνχχτά«ω<,  άληθώς  ίστιν  ΰπο'μνημχ.  ’Β  γΐρ 
quinquaginta  dierum  tempus  admonitio  est  resur-  μί*  έχ*ίνη  κχί  πρώτη  ήμερα  ίπτάκις  έπτχπλχσιχ- 
rection»,  quam  in  altero  sseculo  exspectamus.  «Οτΐβα,  τΐ;  ίπτΐ  τής  Ιερχς  πεντηχοχτής  έ&ομίδχς 
Jam  unus  ille  et  primus  dies  septies  multiplicatus,  άποτελετ.  'tx  πρώτης  γΐρ  ΐρχομέ.η,  tt;  τήν  χΰτήν 
septem  sacras  pentecostes  hebdomadas  absolvit.  ««χλήγει,  St’  όμο'ων  τών  iv  τφ  μίσψ  Ιξελιττο- 
Λ primo  enim  incipiens,  in  eumdem  desinit,  per  l*‘vn  πεντηκοντίχις  * διΐ  xxi  χΐώνα  μιμι-τχι  τή 
similes,  qui  in  medio  intercedunt,  dies  quinqua-  ΐμοιότητι,  ώ»πεμ  iv  χυκλινή  κινήσει  ΐπΐ  τών  αΰτών 
gies  evolutus.  Unde  et  aeternitatem  similitudine  σημείων,  κχί  *ΐς  τΐ  αΰτΐ  κχτχλήγουσχ. 

referljdum  velut  in  motu  circulari,  ab  iisdem  or-  ’Kv  fi  x'°  ορθιον  σχήμα  τής  προσευχής  προτιμάν 
sus  signis  in  eadem  desinit.  Quo  in  die,  corporis  oi  °*7μο*  *nc  'Εκκλησία;  ί,μχ;  εξεπχίόευσχν,έχ  τής 
erecto  habitu  precari  potius  nos  Ecclesiae  ritus  Εναργούς  ίιπομνήσεως  olovtl  μετοικίζοντας  ημών  τον 
docuerunt,  nimirum  per  evidentem  commonitio·  v0“v  4*ΐ  τών  παρόντα*  ίπί  τά  μέλλοντα  · xxt  χαβ’ 
nem  quasi  transferentes  mentem  nostram  a prsesen-  St  γονυκλισίαν  κχί  διχνάστασιν  ϊργψ  δεί- 

tibusadfutura.Insuper  et  quoties  genua  flectimus,  **»μ*ν,  δτ»  κχί  Sis  τής  αμαρτίας  εις  γήν  χχτε^ύη- 
et  rursus  erigimur,  ipso  facto  ostendimus,  quod  c Ι**ν>  κβι  *ή«  άνχμαρτία;  τού  κτίοχντος  ημάς, 
ob  peccatum  in  terram  delapsi  sumus,  et  per  ha-  tli  οΰρχνΐν  άνεκλήβημεν.  Έπιλ«:ψ*ι  μ*  ή ήμέρχ, 
maoitatem  ejus  qui  creavit  nos  in  coelum  revocati  τ*  “Y?e<P1  xi><  Εκκλησίας  μυχτήριχ  διηγούμενον  · 
sumus.Deficiet  me  dies,  si  Ecclesiae  mysteria  ci-  **  ν*λλ«  · χΰτήν  St  τήν  ίμολογίχν  τής  π(»τ«ως,  πι· 
tra  scriptum  tradita  pergam  recensere.  Omitto  Πχτίρχ,  κχί  rtiv,  κχί  άγιον  Πνςύμχ,  1χ 

caetera:  ipsam  fidei  professionem  in  Patrem, et  Fi-  «οίων  γραμμάτων  Σχομ«ν  ; El  μίν  γΐρ  Ικ  τής  τ.»ΰ 
lium, et  Spiritum  sanctum, e quibus  habemus  seri-  β*»«ί»μ»τος  πχρχ8ο'ο*ως,  κχτβ  xb  τής  εΰο*β*(χς  άχό- 
ptis?  Etenim  si  quoniam  ex  baptismi  traditione  ^ο'Λον,  ώς  βχπτιζόμεβχ,  οΰτω  κχί  πιοττύκν  όφςίλον- 
juxta  pietatis  80  consecutionem, Ut  baplisamur,  tec*  4μοί«ν  τφ  βχπτίοματι  τήν  ομολογίαν  χατατι- 
ita  et  credere  debemus, similem  baptismo  profes-  β»μιθχ,  βυγχωρηχΐτωιχν  ήμΐν  ίχ  τής  αΰτής  ΐχο- 
sionem  exhibemus : concedant  etiam  nobis,  ut  *0J®k«>  Tn  nl«*t  τήν  δόξχν  άποδιδόνχι.  Et 

juxta  eamdem  consequentiam  glorificationem  fidei  τρόπον  τής  δ&ξολογίας  ώς  Ιγραφον  πχρχι- 

consimilem  persolvamuS.Quod  si  glorificandi  mo-  ν«δντ«,  δότωχαν  ήμΤν  τής  τ*  κατά  τήν  πίοτιν  Ιμο- 
dum  veluti  scripti  non  traditum  rejiciunt,  profe*  xa!  τ»ν  λοιπών  ών  χπηριθμηοάμεθχ,  ίγγρϊ- 

rant  nobis  et  professionis  fidei  et  raeterorum  quae  <ρο»ί  άποδείξεις.  ΕΤτα  τοοοότων  άντων  άγραφων, 
commemoravimus  probationem  e Scriptoris.  Ad  o το**«ϊ1ι>ν  Ιχόντων  ίαχΰν  εις  τΐ  τής  εΰοεβείχς 
b«c  cum  tam  multa  sint  quaB  scripto  prodita  non  λίξιν  ήμτ>  tx  Πατέρων  εις  ήμάς 

sunt,el  tantum  habent  momenti  ad  pietatis  myste-  *λβου»χν  οΰ  αυγχωρήχουαιν,  ήν  ήμ*τς  Ιχ  τήςάν- 
rium,  unicam  dictiunculam  quae  a majoribus  ad  nos  Ιπ'ττ,®*^το“  *UVT'®*Iac  t3tT<  ίδιχστρόφοις  τών  Έχχλη- 
devenii,  non  concedent,  quam  nos  ex  inaffectata  ®uuv  *v*^«iv*v*v  εδρομιν,  oi  μιχρΰν  τΐν  λόγον 
consuetudine  in  Ecclesiis,  quae  perversae  et  cor-  ‘X^***0^  βραχτΐχν  συντέλειαν,  εις  τήν  τοΰ  μύσ- 
ruplae  non  sunt,  permanentem  invenimus,  haud  XT'P'0J  *”ν*μ*ν  «1»φ«ρομένην  ; 
mediocrem  rationem  habentem,  neque  mediocre 
adjumentum  ad  mysterii  vim  afferentem  I ... 

Ejtudem  ex  capite  89  de  eodem  argumento.  T°U  a'*W  **  ,θδχεφΙλα?»/.  *****  *Ρ«γμ*τ*ί«< 
Sane  contra  id  quod  dieunt, glorificationem  eum  Πρός  γε  μήν  τΐ  άμάρτυρον  κχί  άγραφον  είναι  τήν 

β·*β  Gen.  ι,  5.  *·  Psal.  νι  et  χιι. 


465  . SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  I.  CAP.  IV.  466 


συν  τφ  Πνεύματι  δοξολογίαν,  έκεΐνο  λέγομεν  * δτι 
tl  μεν  μηδέ*  Ετερον  άγραφον,  μηδε  τούτο  παραδβ- 
χΟήτω  * εί  δε  τα  πλεΐστχ  τών  μυστικών  άγράφω; 
ήμΤν  έμπολιτεύετχι,  μετά  πολλών  έτέρων  καί  τούτο 
χχτχδεξώμεθα.  Άποστάλικδν  δε  οιμαι  καί  τδ  τχϊς 
άγραφοι;  παραδόσβσι  παρχμένειν.  'Επαινώ  γάρ, 
φησίν,  υμάς,  δτι  πάντα  μου  μέμνησθε,  καί  χαθώ; 
πχρέδωκα  ύμΤν  να;  παραδόσεις  κατέχετε  · χαι  τδ, 
Κρατείτε  τά;  παραδόσεις  ά;  πάρε  λ άδετε,  είχε  διά 
λόγου,  είτε  δι*  έπιστολή;  · ών  μάλιστα  μία  έστί  καί 
δ παρούσα  αύτη,  ήν  οΐ  εξ  άρχής  διαταξάμενοι  πχ-* 
ραδιδάντες  τοΤς  έφεξής,  συμπροϊούσης  άεί  τφ  χρόνφ 
τής  χρή,εως,  διά  μακράς  της  συνήθειας  ταΐς  Έχ· 
κλησίαις  έγκατε ρίζωσαν  · άρ*  ούν,  εί  ώ:  έν  δικα- 
στήρια# τής  διά  τών  έγγράφων  άποδείξεως  άπορούν- 
τε:,  μαρτύρων  ύμΤν  πλήθος  παρεστησάμεθα,  ούχ  άν 
τής  άφιείσης  παρ'  υμών  Ίήφου  τύχοιμεν  ; ’Εγώ  μεν 
ούτως  οιμαι  * ki?!  στόματος  γάρ  δύο  χαι  τριών  μαρ- 
τύρων σταθήσετχι  παν  £ήμχ.  ΕΙ  δε  καί  τον  πολύν 
χρόνον  πρδ;  ήμών  ο /τα  έναργώς  ύμΤν  έπεδείκνυμεν, 
ουκ  3ν  έδόςαμεν  ύμΤν  είκυτα  λέγειν,  μή  είναι  καθ’ 
ήμών  την  δίκην  είσαγώγιμον  τούτην  j δυσωπητιχά 
γάρ  πώς  τά  παλαιά  τών  δογμάτων,  οΐονεί  πολι$  τινι 
τή  άρχαιότητι  το  αίδέσιμον  Ιχοντα. 

Καί  επί  τού  πολιτικού  νόμου  τδ  ΪΘος,  ώς  άγρα- 
φος νόμος  Ισχύει,  οτε  έν  διχαστηρίφ  ή συνήθεια  βε· 
βιιωθή,  χαι  δτε  μή  άγγράφ'μ  νόαψ  έ*αντιούτχι.  Εί 
31  Ιν  τισι  τόποι ς,  μήτε  συνήθειαν  τού  ζητουμένου 
2ιτιν  εύρεΤν,  τότε  τφ  εΟει  'ΡιΑμης  ΙπεσΘαι  βεΐ,  ώς 
τών  Διγέστων  βιβλ.  α*  τίτ.  γ*  Διγέστ.  λβ'  λγ*  λδ*  λε# 
λζ*  λη',  χαι  βιβλ.  η*  τού  κώδ.,  τιτ.  νβ*  διχτ.  α’ 
β'  γ*  * εΤρηται  δ!  και  βιδλ.  ν’,  τίτ.  ιζ’  διγέστ.  ρπβ* 
δτι  δυσχερώ;  μέν,  δμως  δε  τού  δικαίου  άπαιτοΰντος, 
πχραβαίνομεν  τήν  συνήθειαν. 

ΚΕΦΑΑ  Δ*.  — "Οτι  ούχ  υγ*  ένδς  Ιπισχόπου,  άλλ* 
άπδ  τής  χο'ινότητος  οι  κανόνες  Ικτίθβνται. 

Βασιλείου  κανών  μζ*. 

*ΕγκρχτΤται  και  Σακχοφόροι  καί  ’ΑποτακτΤται, 
τφ  χύτφ  ύπόχεινται  λόγρφ  χαι  Ναυατια-.οί  · δ:ι  περί 
μεν  έκείνων,  κανών  έξεφωνήθη,  εί  και  διάφορος, 
τά  δΐ  κατά  τούτους  άποσεσιώπητχι.  *Ημε?ς  μέντοι, 
i νι  λόγφ  άναβαπτίζομεν  τούς  τοιούτους.  Εί  δέ  παρ’ 
δμΤν  άπηγόρευτχι  τδ  τού  αναβαπτισμού,  ώσπερ  ούν 
χαι  παρά  Ρωμαίοι ς οικονομίας  τίνος  Ενεκα  άθετιΤ- 
ται  τδ  βάπτισμα  χύτών,  άλλ*  δ ήμέτερος  λογος  ίσχύν 
έχέτω  * δτι  έπειδή  ώσπερ  Μαρκιωνιστών  έστίν  άπο-  * 
βλάστημα  ή κατ’  αυτούς  αΐρεσις,  βδελυσσομένων  τδν 
γάμον  και  άποστρεφομίνων  τδν  οίνον,  καί  τήν  χτίσιν 
τού  θεού  μνμιασμένην  είναι  λεγάντων,  ού  δεχόμεθα 
αυτούς  είς  τήν  'Εκκλησίαν,  έάν  μή  βχπτιεθώσιν  εΙ< 
τδ  ήμέτερον  βάπτισμα  * μή  γάρ  λεγετωσχν  δτι  Είς 
Πατέρα,  καί  ϊΐδν,  καί  άγιον  U νεύμα  έοαπτίσθημεν, 
οι  γ*  κακών  ποιητήν  υποτιθέμενοι  τδν  θεδν,  έφ- 
αμίλλως  τφ  Μαρχίωνι  χαΐ  ταΤς  λοιπαΤς  αίρέσεσίν  * 
ώστε  έάν  αρίση  τούτο,  δεΤ  πλείονας  έπι  σκοπούς  έν 


A Spiritu  carere  testimonio, nec  in  Scriptoris  exstare, 
illud  dicimus : si  nihil  aliud  est  receptum  absque 
Scripturis,  ne  hoc  quidem  recipiatur;  sin  plurima 
arcana  citra  scriptum  recepta  sunt  nobis, cum  aliis 
pluribos  et  hnc  recipiemus.  Arbitror  autem  apo- 
slolicum  esse,eliam  non  scriptis  traditionibus  in- 
haerere. Laudo  enim,  inquit, ros,  quod  omnia  mea 
meministi $ %ei  quemadmodum  traditi  vobis, tradi- 
tiones tenetis  *>.  Et  illud,  Tenete  traditiones  quas 
Occepistis, stveper  sermonefn, sive  per  episMam**: 
quarum  una  eat  et  haec  de  qua  nunc  agimus, quam 
qui  ob  initio  praescripserunt, tradideruntque poste- 
ris, usti  semper  simul  cum  tempore  progrediente, 
i|isamlongaconsuetudineinEcclesiisirradicafimt. 
Ergo  si  velut  in  tribunali,  probationibus  e scripto 
) destituti,  multos  vobis  testes  producamus,  nonne 
21  sententiam  absolventem  a vobiseonsequemur? 
Ego  quidem  arbitror:  tn  ore  siquidem  duorum  ac 
trium  testium  stabit  omne  verbum*. Quod  si  etiam 
temporis  diuturnitatem  pro  nobis  facientem  vobis 
evidenter  ostendamus,annon  videbimur  vobis  pro» 
babilia  dicere, non  posse  Utem  ittam  jure  nobis  in· 
tendi?  Veneranda  enim  aunt  quodammodo  vetusta 
dogmata,  quas  ob  antiquitatem,  ceu  canitiem 
quamdam,  habent  quiddam  reverendum. 

Textus.  Et  in  jure  civili  consuetudo  quando  ia 
judicio  confirmata  estviteC  scriptas  legi  repugnat, 
ut  lex  non  scripta  valet.  Ac  vero  situbi  [propositae) 
quaestionis  consuetudo  non  invenitur, tunc  consue- 
tudinem [urbis]  Romae  sequi  oportet,  quemadmo- 
k dum  lib  i Digest.tit.3,Digest.4, 32, 33, 34,35, 8&y 
’ 37,  38.  et  lib.  vui  cod.  tit.  52,  eonst.  1 , 2,  3* 
[proditum  est].  Dictum  est  etiam  lib.  l,  tit.  17, 
Digesl.  J02.qtiod  aegre  aequitate  tamen  postulante, 
consuetudinem  transgredimur. 

CAP.  IV.  — Quod  non  ab  uno  episcopo , sed 
communi  antistitum  concilio  canones  eduntur. 

BasilH  canon  47. 

Encratitae,  et  Saccophori  et  ApOtaCtilae  subji- 
ciuntur eidem  rationi.cui  etNovatiafti,qnia  de  illis 
editus  canon, etsi  varius;  quas  autem  ad  istos  perti- 
nent,silentio  sunt  prastermilsa.Nos  autem  una  ra- 
tione tales  rebaptizamus.  Quod  si  apud  vos  probi· 
bita  est  rebaptixatio, sicut  et  apud  Romanos,  oeco- 
nomice alicujus  gratia, nostra  tamen  ratio  vim  obti- 
neat Quonia  n euim  veluti  germen  Uarcionitarum 
est  eurum  22  haeresis,ntqui  nuptias  abhorreant,  et 
vinum  aversentur,  ac  dicant  Dei  creaturam  in- 
quinatam esse,  idcirco  ipsos  in  Ecclesiam  no* 
admittimus;  nisi  in  nostram  baptisma  fuerint  bap- 
lixiii. Etenim  ne  dicant : /n  Patrem , et  Filium , 
et  Spiritum  sanctum  baptixoti  sumus , qui  vide- 
licet Deum  esse  malorum  effectorem  existimant, 
exemplo  Varcionis  et  reliquarum  hfe*e**m.Qoa- 
inobrem,  si  hoc  placuerit,  oportet  episcopos  plu- 
re* in  unum  convenire,  et  ita  demom  canonem 


30 1 Cor.  xi,  2.  δ!  H Tbess.  ii,  14.  3*  Deut.  xix,  15. 


467  PHOTII  PATRIARCHAS  CP.  468 

edere,  Ot  et  is  qtli  agit,  periculo  careat,  et  qui  Αταυτψ  γενεσθαι  ' xat  ούτως  UOidlii  τον  κανόνα,  ?νι 
respondet,  in  tanto  ejusmodi  quaestionibus  res-  χαΐ  τψ  πωήσαντι  το  άκίνδυνον  $ · και  δ άποχρινό- 
ponso  auctoritatem  habeat.  μένος,  το  άξιόπιστον  Εχη  έν  τή  περί  τοιούτων 

αποκρίσει. 

CAP.  V.  — De  patriarchis,  et  melropolitanis,  κεφαλ.  B\  — Περί  πατριαργών  μι  μητροπολι- 
etde  iis  qui  dicuntur  primates  in  Africa.  τών,  xa*  χών  έν  Αφρική  λεγομένων  πριμάτων. 

Apostolorum  eanon  34.  'Αποστόλων  κανών  λδ\ 

34  [331.  Episcopos  uniuscujusque  gentis  nosse  *’·  Tooc  έπισκόπους  έκάστου  Ιβνους,  είδέναι  χρή 
oportet  eum  qui  in  eis  est  primus, et  existimare  ut  ^ *v  afaou  πρώτον,  και  ήγιΤσθαι  αύτόν  ώς  κιφαλήν, 
caput:  et  nihil  facere,  quod  sit  arduum  aut  magni  xa‘‘  μη***  τι  πράττειν  περκών  δνευ  τής  εκείνο» 
momenti,prater  illius  sententiam : illa  autem  fa-  TMV'>C>  ^κετν*  Si  μάνα  πράττειν  έκαστον,  8σα  τή 
cere  unumquemque, quae  ad  suam  parochiam  per-  <*ί>τοϋ  παροιχίφ  IniSiXXet  καί  ταΐς  W αυτήν  χώριις. 
linent,  et  pagos  qui  ei  subsunt.  Sed  nec  ille  abs-  Αλλά  μη&  Ιχετνος  Svtu  τής  πάντων  γνώμης  ποιείτο» 
que  omnium  sententia  aliquid  agaU  Sic  enim  erit  «*  °δτω  γάρ  δμόνοια  έσται,  χαί  δοξασβήσεται  & 
concordia,  et  glorificabitur  Deus  per  Dominum  Π**Λρ»  4 f‘4«,  xd  ΠνεΟμβ. 

Jesum  Christum.  B 

Concilii  Nicani  canones  4.  6,  7 . Συν(!8ου  Νιχιίι<  χ,νών  4’  Γ C’· 

4.Epi8Copum  83  oportet  maxime  quidem  ab  om·  *·  Επίσκοπον  προσήχει  μαΐιστα  μεν  ί»πο  πάντων 

nibus  qui  sunt  in  provincia,  constitui.  Si  autem  των  Ιπιρχί?  καβίστασβαι.  Et  ίε  δυσχερές 

silbocdifficile.vel  propter  urgentem  necessitatem,  *’n  ώ τοιοϋτο»,  ή διά  καταπείγουσαν  άνάγκην,  ή 
velviffilongitudinem.tresomninoeumdem  in  locum  ^ μ’»’10*  4δο5  τρεις  έπί  ώ αύώ  σ»ν»- 

congregatos, absentibus  quoque  suffragium  feren-  γομένο»?,  σ»μψή?ων  γινομένων  καί  τών  άπόντων, 
tibus, scriptisque  assentientibus,  tunc  23  electio-  xxl  σοντιβεμένων  διά  γραμμάτων,  τότε  τήν  χειροτο- 
nera  fieri  .eorum  autem  qua  fiunt, confirmationem  *ο»ετ<Λ*ι  · ώ δέ  κόρος  δίδοσβαι  τών  γινομένων 
in  unaquaque  provincia  a metropolilano  fieri.  **®’  έχάστην  έπαρχίαν  τψ  μητροπολίτη . 

6.  Antiqui  mores  serventur®*, qui  sunt  in  iEgypto,  <T’ · Ta  ά?χ*τα  έθη  κρατείτο»,  τά  έν  Αίγύπτφ  »αϊ 

et  Libya,  et  Pentapoli, ut  Alexandrinus  episcopus  A‘%  xxl  Πενταπόλει,  &«.  τόν  έν  Άλεξανδρεί» 
horum  omnium  habeat  potestatem.quandoquidem  έπίσχοπον,  πάντων  τούτων  Ιχειν  τήν  έξουσίαν, 
et  episcopo  Romano  hoc  est  consuetum.Similiter  xa‘  ΧΦ  iv  x5  'ρώΗΤ>  έπισχόπψ  τούτο  σύν- 

et  in  Antiochia, et  in  aliis  provinciis  sua  privilegia  *»ei<  iexiv  ’ Voiw«  8*  Χβ1  ΧΦ  χ«*  Άντιύ- 
ac  suae  dignitates  et  auctoritates  Ecclesiis  serven-c  Χ“*ν·  έν  τβΤς  άλλαις  έπαρχος,  τά  πρεσβεία 
tur.  Illud  autem  est  omnino  manifevlum,  quod  si  ®ώζ«ββ«  Έχχλησίαις  · καβάλο»  δέ  πρύδηλον 
quis  absque  metropoUUni  sententia  faetus  sit  epi-  ^«vo,  8«  tX  τις  χωρίς  γνώμης  τού  μητροπολίτου 
scopus,  eum  magna  synodus  definivit  non  esse  ϊίν0,τ0  1πί,τκοπο<»  ,{>ν  Χοιοΰτο''  *>  μ£ϊίλη  «ύνοδος 
episcopum  .Quod  33  ei  quidem  communi  omnium  V®‘  μη  δ*1ν  *ΐν3>  έπίσκοπον.  Έάν  μέν  τοι  χή  κοινή 
dectioni,  quae  et  rationi  consentanea,  et  ex  regula  «ά  «ων  ψήφψ  εύλόγψ  οδη»  κ«1  κ«ά  κανύνα  έκκλη- 
ecclesiastica  facU  est,  duo  vel  tres  propter  suam,  a‘*®x‘x^»  ^ $ XP*J<  8‘’  ®1χ*<α·'  ?«λονεικί»ν  άντιλέ- 
qua  delectantur,  contentionem  contradicant, vin-  Tw®‘,  χρ*χ*ίτω  ή τών  πλειύνων  ψήφος. 

eant  plurium  suffragia.  , , 

l.Quoniam  obtinuit  consuetudo  et  antiqua  ira-  C · Εχχιοί»  «Η·*»*  κεκράτν,κε  καί  παραδοσις  άρ- 
dilio,  ut  qui  est  in  £lia  episcopus,  honoretur  : Xel“.  ώιτ£  xi>'  kv  All(<f  έπί*κοπο''  νιμάσβαι,  έχέτω 
habeat  honoris  consequentiam,  metropoli  propria  τί>ν  ixoXo^ilv  -nc  χ<μηί,  νή  μτ.τροπύλει  σωζομάνο» 
digniUte  servaU.  του  olx,(ou  ®ί«ώματος. 

Concilii  Antiocheni  canon  9.  Συνόδου  'Αντιόχειας  κανών  β’. 

9.  Episcopos  qui  Stint  in  unaquaque  provincia,  Τους  χαΟ*  έκάστην  έπχρχίαν  έπιοχόπους  κΐδεναι 

scire  oportet  episcopum,  qui  praest  metropoli,  ^χρη  τδν  kv  τή  μητροπδλβι  προεστώτα  έπίσκοπον, 
etiam  curam  suscipere  totius  provinciae,  eo  quod  *&\  tiiv  φροντίδα  άναδέχιαθχι  πάσης  της  έ παρ- 
in  metropolim  undequaque  concurrunt  omnee qui  χί«ς,  νδ  έν  τ$  μητροπδλει  πανταχδθεν  Ουντρέχειν 
habent  negOtia.Unde  visum  est  eum  quoque  honore  πάντας  τους  τα  πράγματα  έχοντας*  8θ«ν  εδοξε  χαΐ 
praecedere : reliquos  autem  episcopos  nibil  magni  τί  τιμ$  προηγεΤαθαι  αυτόν,  μηδέν  τε  πράττειν  πε- 
momenti  aggredi  sine  ipse, Ut  vult,  qui  ab  initio,  ρνετδν  τους  λοιπούς  έπιαχόπους  ανευ  αυτου,  χατα  τον 
obtinuit,  Patrum  canon  : vel  sola,  quae  ad  unius-  άρχατον  κρατήααντα  lx  τών  Πατέρων  ήμών  χανόνα  · 
cujusque  parochiam  conferunt,  et  regiones  quae  ei.  H ναυτα  μόνα,  8σα  τ^  έκαστου  έηβάλλει  παροιχίφ, 
subeunt.  Unumquemque  enim  episcopum  habere  χχί  ταΤς  ύπ*  αυτήν  χώραις.  ‘'Εκαστον  γαρ  έηίσκοπον 
suae  parochiae  potestatem, et  administrare  pro  uni·  έξουσ(αν  Εχειν  της  έαυτοΰ  παροικίας,  διοιχετν  τε  χατα 
cuique  conveniente  religione,  et  totius  regionis  την  έχάστφ  έπιβάλλουσαν  ευλά&ιαν,  χαΐ  πρόνοιαν 
curam  gerere,  quae  suae  urbi  subesi.  Ut  etiam  or-  ποιεΤσθαι  πάσης  τής  χώρας  τής  6πό  τήν  αυτού  πό)ιν 

33  Apost.  \ ; Laod.  Μ ; Antioch  49  ; Afric.  16 ; Tolet.  19.  34  Apost.  35 ; Actioch.  9 ; Const. 
2.  35  Antioch.  18  ; Innoc.  8 ; Bonif.  4 ; Leonis  IS. 


469  SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  I,  CAP.  V.  470 

ώς  xat  χιιροτονιτν  πρεσβυτίρους  καί  διακόνους,  χαί  A dinent  84  presbyteros  et  diaconos, et  unaqu®que 
pieta  χρίσεως  Sxa στα  διαλαμβάνει  · περαιτέρω  δΐ  cum  judicio  tractent,  et  nihil  ultra  facere  aggre- 
μηδίν  «pitteiv  έπιψ»ιρβΤν  δίχα  τοΰ  της  μητροπόλεως  diantur  sine  metropolis  episcopo  : neque  ipse 
έπισκόπου,  μηδΐ  αύτδν  ανευ  της  των  λοιπών  γνώμης,  sine  reliquorum  sententia. 

Συνόδου  Κωνσταντινουπόλεως  κανών  β’  γ\  Concilii  Constant inopo lilant  canones  2,  3. 

β\  Τους  ύπέρ  διοίχησιν  έπισχόπους  τχΤς  ύπερο-  2 Episcopi  ad  Ecclesias  quffi  SUnt  ultra  Suam 
ρ{οις  ’Εχχληιίαις  μη  έπιένχι  μηδΐ  συγχέβιν  τας  Έχ-  dioecesim  suosque  limites  ne  accedant : sed  se- 
χληχίχς  · άλλ«  xa:i  τους  κανόνας,  τον  μέν  Άλεξ-  eundum  canones,  Alexandri®  quidem  episcopus 
ανδρεία;  έπ'σχοπον,  τα  έν  Αίγύπτφ  μόνον  οίκο-  iEgyptum  solum  regat,  Orientis  autem  episcopi 
νομεΤν  · του;  δε  τής  'Ανατολή;  άσκοπου:,  την  Άνα-  Orientem  solum  administrent, servatis  privilegiis 
τολήν  μόνον  διοικεΤν  * φυλχττομενων  τών  kv  τοΤς  ac  praemii»  enti  is,  qu®  sunt  in  Nicani  concilii  ca- 
χαΛαι  τοΤς  κατά  Νίκαιαν  πρεσβείων  τή  'Αντιοχεων  nonibus  36f  Antiochenae  Ecclesi»,  sola  Asiana 
Έκκλησή  · καί  τοΰ;  τή;  'Ασιανής  διοικήσεω;  άπι-  administrata  : et  Thraci®  episcopi  Thraciam  tan· 
σκοπούς,  τά  χχτα  τήι  Ασίαν  μονον  οΐχονομβτν  καί  tum  regant  et  Ponlanae  Pontanam.  Non  vocati 
τού;  τής  Ποντικής,  τα  τή;  Ποντική;  μόνον  · και  του;  autem  episcopi  ultra  dioecesim  ne  transeant  ad 
τής  θρ^χιχης,  τά  τής  θρ^κικής  μόνον  οΙκονομεΤν  · β ordinationem  vel  aliquam  aliam  administratio- 
άκλήτο^ς  δε  Ιπισχόπους  υπέρ  διοίκησιν  μή  έπιβχί-  nem  ecclesiasticam.  Servato  autem  prascripto  de 
νειν  έπι  χειροτονώ  ή τισιν  αλλαις  οίκονομίαις  έκκλη-  dioecesibus  canone,  clarum  estquod  unamquam- 
σιαστικαΤς.  Φυλαττομένου  δε  του  προγεγραμμενου  que  provinciam  provinci®  S;nodU8  administravit 
περί  τών  διοικήσεων  κανόνος,  εύδηλον  ώς  τα  secundum  ea  qu®  fuerunt  Nic®®  37  definita. Qu® 
xi6*  έκάστην  Ιπαρχίαν,  ή τής  Ιπαρχία;  σύνοδος  autem  in  barbaris  sunt  gentibus,  Dei  Ecclesias 
διοικήσει  κατα  τα  έν  Νικαί*  ώρισμένα  · τας  δΙ  Ιν  administrare  oportet  secundum  Patrum,  qu®,ser- 
τοΤ;  βζρδαρικοΤς  ΕΟνεσι  τού  θεού  'Εκκλησίας  ot-  yata  est,  consuetudinem* 
κονομε?σ6αι  χρή  κατα  τήν  κρατήσασαν  συνήθειαν 
τών  Πατέρων. 

γ*.  Τον  μέν  τοι  Κωνσταντινουπόλεως  έπίσκοπον,  3.  Constanlinopolitanus  episcopus  habeat  prio- 
εχειν  τα  πρεσβεία  τής  τιμής,  μετά  τδν  τής  ’Ρώμη;  res  38  honoris  partes,  post  Romanum  episcopum, 
έπίσκοπον,  διά  τδ  είναι  α’τήν  νέαν  'ρώμην.  eo  quod  Sit  ipsa  nova  Roma. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  κη\  Ψήφο;  τής  αυτής  Concilii  Chalcedonensis  CQtlon  28.  Decretum 
άγί ac  συνόδου,  έκφωνηθεΤσα  χάριν  τών  πρεσβειών  ejusdem  sanclce  St/nodi  promulgatum  itl  ara - 
τού  θρόνου  τής  ά^ιωτάτης  'Εκκλησίας  Κωνσταντι-C  ti(Ml  SOCCrdotum  UlTOni  sanctissimx  Ecclesict 
νουπόλεως.  Constant  inopolitanx. 

κη'.  Πανταχού  τοΤς  τών  άνίων  Πατέρων  δροις  έπό-  28. Sanctorum  Patrum  decreta  ubique  sequentes, 
μινοι,  και  cov  άτρίως  άναγνωσθέντα  κανόνα  τών  ρν*  85  et  canonem  qui  nuper  lectus  est,  centum  et 
θεοφιλέστατων  επισκόπων,  τών  συναχθέντων  έπι  quinquaginta  Dei  amantissimorum  episcoporum 
τού  τής  ευσεβούς  μνήμ^;  μεγάλου  Θεοδοσίου,  τού  agnoscentes,  eadem  quoque  et  nos  decernimus  ac 
γενομένου  βασιλέως,  έν  τή  βασιλίδι  Κωνσταντινουπό-  statuimus  de  privilegiis  [primatu  etsicinfJ]  sanctis· 
λει  νέφ  'Ρώμη,  γνωρίζοντες,  τά  αύτά  xxt  ήμετς  δρί-  sim®  Ecclesi®  Constanlinopolis  nov®Rom®.  Ete- 
ζομέν  τε  και  ψηφιζόμεθα,  περί  τών  πρεσβείων  τής  nim  antiquae  Roin®  throno  quod  urbs  illa  impera- 
άγιωτάτης  Εκκλησία;  τή;  αυτής  ΚωνστΑντινουπό-  ret,  jure  Patres  privilegia  tribuerunt  . Et  eadem  con- 
λεω;  νέας  'Ρώμης.  Καί  γάρ  τψ  θρόνψ  τής  πρεσβυ-  sideratione  moti  centum  quinquaginta  Dei  amantis- 
τέρας  'ρώμης,  διά  τδ  βασιλεύειν  τήν  πόλιν  έχείνην,  οί  simi  episcopi,  sanctissimo  nov®  Rom®  throno 
Πατέρας  είχότως  άποδιδοασι  τά  πρεσβεΤα  (4)  * καί  ®qualia  privilegia  tribuerunt, recte  judicantes,ur* 
τίρ  αύτψ  σκοπώ  κινούμενοι  ol  ργ’  θεοφιλέστατοι  άπί-  bem  qu®  et  imperio  et  senatu  honorata  sit,  et 
σκοποί,  τά  ίσα  πρεσβεΤα  άπένειμαν  τψ  νής  νέας  D aequalibus  cum  antiquissima  regina  Roma  privile- 
ρώμης  άγιωτάτψ  θρόνψ  * ευλογώ;  κρίνχντες  τήν  giis  fruatur,  etiam  in  rebus  ecclesiasticis,  secun- 
βασιλείς  χαί  συγκλήτψ  τιμηθεΤσαν  πολιν,  καί  τών  dam  post  illam  exsistentem  : ut  et  86  Ponti- 
ϊσων  άπολαύουσαν  πρεσβειών  τή  πρεσβυτέρα  βασι-  c®  et  Asian®  et  Thracie®  dioecesis  metropolitani 
36  Can.  6 Nic.  37  Can.  5 Nic.  38  Vide  S.  Leonis  epist.  51,  52,  53. 

NOTiE. 

(4)  Contra  hoc  Griasius  in  Romam  synodo  se-  tii  pleniier  meruiue , et  cunctarum  Christi  ovium 
ptuaginta  episcoporum  jure  meritoque.  ait : Sancta  regimen  accepisse , etc.  Ambitione  prava  Byzantini 
Romana  et  apostolica  Ecclesia  nnllie  synoditis  con·  cieri,  et  patriarchae  Anatolii,  canonem  hunc  28 
ititatis  ceeiens  Ecclesiis  preelata  ut.  sed  et mngelica  Chalcedonensem  fuisse  editum,  absentibus  a con- 
voee  Domini  et  Salvatoris  nostri  primatum  obtinuit : sessu  Romanis  legatis  et  mox  reclamantibus, Leone 
« Tu  es  Petrus,  inquientis.et  super  hanc  petram  cedi - Magno  PP. negante  postea  consensum. notissimum 
fcabo  Ecclesiam  meam , » etc.  Item  Nicolaus  1,  in  est.Legantur  doctissimorum  hominum  Lupi  et  Ca- 
episioln  ad  Michaeletn  imp.  scribit:  Animadvcrten-  talani  Scholia  ad  hunc  canonem,  qui  in  Romanam 
dam  esi9  Quia  non  Nicesna , non  deniaue  ulla  syno-  certe  Dionysii  Exigui  Collectionem  non  fuit  raca- 
dat,  quidquam  Romana  contulit  Ec  uesia  privilegii,  pius, 
ysor  t/«  beato  Petro  noverat  eam  totius  jura  potesto- 


471  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  472 

oli,pr©tefea  episcopi  pranHclarumdiOeceSUroqu®  A λίοι  'Ρο>μτ|,  κχί  εν  τοΤς  έκκλησιχσχικοΤς,  ώς  έκεύην 
sani  inter  Barbaros,  a praedicto  throno  sanctissimas  μεγχλύνεσθχι  πρχγμχσι,  δευτίρχν  μεχ'  έκείνην  ίπτάρ- 
Constantinopolitanae  Ecclesia  ordinentur  : uno-  χουσχν  · xxt  ώστε  τους  της  Ποντικής  και  της  ’Ασιχνης 
quoque  scii  cet  pradictarum  dicecesum  metropoli-  και  της  θρφκικής  διοικ/,σεως  μητροπολίτχς  μόνους, 
tano  cum  provincia  episcopis  provincia  episcopos  Ιτι  SI  καί  τους  έν  τοΤς  βχρβχρικοΤς  έπισκόπους  των 
ordinante,  quemadmodum  divinis  canonibus  esi  προειρημένων  διοικήσεων  χειροτονεΤσθχι  ύπδ  τού 
traditum.  Ordinari  autem,  sicut  dictum  esl,pra-  προειρημένου  Αγιωτάτου  Θρόνου  της  κχχά  Κωνσταν- 
dictarum  dioecesom  metropolilanos  a Constanti-  τινούπολιν  Αγιωτάτης  'Εχχλησίχς  · δηλχδή  έκάστου 
nopolitano  archiepiscopo,  convenientibus  de  more  μητροπολίτου  των  προειρημένων  διοικήσεων  μετά 
betis  electionibus,  6t  ad  ipsum  relatis*  των  της  έπχρχίας  έπισκόπων  χειροτονουντος  τους 

τής  έπαρχίας  έπισκόπους,  κχθώς  τοΤς  Θείοις  κχνόσι  διηγόρευτχι*.  χειροτονεΤσθχι  δε  κχθώ;  ειρητχι  τους  μη- 
τροπολίτχς των  προειρημένων  διοικήσεων,  πχρχ  του  Κωνσταντινουπόλεως  Αρχιεπισκόπου,  ψηφισμάτων  συμ- 
φώνων κατα  το  έθος  γινομένων,  κχί  έπ*  αύτδν  Ανχφερομενων, 

Concilii  Sardicensts  canones  3,  4,  5.  Συνόδου  Σχρδικής  κανών  γ'  δ'  ε. 

3 Osius  episcopus  dixit : Hoc  quoque  necessario  B γ'.  "Οσιος  έπίσκοπος  είπεν  * ΑνχγκχΤον  κ χι  τούτο 
est  adjiciendum,  Ut  nullus  episcoporum  ex  sua  προστεθήνχι,  Τνα  μηδείς  έπισκόπων  Απδ  τής  i χυτού 
provincia  in  aliam  provinciam, in  qua  sunt  epi-  έπχρχίας  είς  έτέραν  έπαρχίαν,  έν  ^ τ^γχάνουσιν  δντες 
SCOpi,  transeat;  nisi  utique  a suis  fratribus  voce-  έπίσκοποι,  διχβχίνοι*  εΐ  μή  τοι  πχρχ  των  Αδελφών  των 
tur;  ne  videamur  dilectionis  fores  claudere.  Hoc  έ«υτού  κληθείη,  δια  τδ  μή  δοκεΤν  ήμάς  τας  τής  Αγά- 
autem  etiam  similiter  providendum  est,  Ut  si  ia  πης  Αποκλείειν  πύλχς*  καί  τούτο  δε  ώσχύτως  προνοη- 
aliqua  provincia  episcoporum  quispiam  adversus  *έον,  ώστε  έάν  τινι  έπχρχίφ  έπισκόπων  τις  αντι- 
fratrem  SUUm  et  COOpiscopum  negot  uro  habeat,  κους  Αδελφού  έαυτού  συνεπισκόπου  πραγμχ  νχοίη, 
neuter  eorum  [ne  unus  e duobus)  ex  alia  provincia  μηδένα  έτερον  έκ  τούτων  Απδ  έτέρχς  έπχρχίας 
episcopos  cognitores  evocet.  Si  quis  autem  epis-  έπισκόπους  έπιγνώμονας  έπικχλεΤσθχι.  Ει  δΐ  αρχ 
COporum  in  aliquo  negotio  condemnandus  vi8US  τις  έπισκόπων  έν  τινι  πράγματι  δοξει  κχτχκρίνε- 
fuerit,et  existimet  se  non  malam, sed  bonam  cau-  σθχι,  καί  Απολαμβάνει  έχυτόν  μή  σαθρόν  Αλλά 
ram  habere,  Ut  etiam  rursus  judicium  renove-  κχλδν  έχειν  το  πραγμχ,  tvx  κχί  αύθις  ή κρίσις  ανα- 
tur  : si  vestro  dilectioni  videtur,  Petri  apostoli  νεωθή,  εΐ  δοκεΤ  υμών  χή  Αγάπ^,  Πέτρου  του  Απο- 
roemoriam  honoremus, ut  ab  iis  qui  judicaverunt,  στόλου  τήν  μνήμην  τιμήσωμεν  · καί  γρχφήνχι  πχρα 
scribatur  Julio  Romanorum  episcopo;  et  per  pro- c τούτων  των  κρινάντων  ’ίουλίψ  τψ  έπισκόπψ  *Ρώ- 
pinquos  provinciae  episcopos, si  opus  Sit, judicium  μης  · ώστε  δια  των  γειτνιώντων  τή  έπχρχίφ  έπισκό- 
renovetur ; et  cognitores  ipse  probeat.  Si  autem*  m*v,  εΐ  δέοι  Ανανεωθήναι,  τδ  δικχστήριον  κχί  επι- 
probart  non  potest  causam  ejus  esse  talem  Ut  γνώμονχς  αύτδς  πχρχσχοι  * si  όέ  μή  συστήναι 
eam  27  rursus  judicari  opus  sit,  qua  semel  sunt  δύνατχι,  τοιούτον  χύτου  είναι  τδ  πραγμχ  ώς  πχλιν- 
judicala  non  infirmentur,  sed  rata  sit  lata  sen-  δικίχς  χρήζειν,  τα  Απαξ  κεκριμένα  μή  Ανχλύεσθχι, 
teotia.  τα  δέ  δντα  βέβαια  τυγχάνει ν. 

4.  Gaudentius  episcopus  dixit  : Si  videtur  ne-  δ*.  Γσυδέντιος  έπίσκοπος  είπεν  · ε El  δοκεΤ  Ανχγ- 
cesse  esse  adjici  huic  sententiae,  quam  sincera  κχτον  προστεθήναι  ταύχη  τή  Αποφάσει,  ήν  τινα  Αγά- 
dilectione  plenam  protulisti,  Ut  si  qois  episco-  πης  ειλικρινούς  πλήρη  έςενήνοχας,  ώστε  έάν  τις 
pus  fuerit  depositus  judicio  episcoporum  qui  έπίσκοπος  καθχιρεθή  τή  χρίσει  τούτων  των  έπισκό- 
SUnt  in  vicinia,  et  dicat  rursus  sibi  defensionis  χων  των  έν  γειτνίφ  τυγχανόντων,  καί  φάσκη  πάλιν 
negotium  competere;  non  prius  in  cathedram  έαυτφ  Απολογίας  πράγμα  έπιβάλλειν,  μή  πρό ιερόν 
alius  substituatur, quam  Romanus  episcopus  cau-  είς  τήν  κχθεδραν  αυτού  έτερον  ύποκχτχστήναι,  έχν 
80  COgnita  sententiam  tulerit.  μή  δ της  'Ρωμαίων  έπίσκοπος  έπιγνούς,  περί  τού- 

Πχου  βρον  έξενέγκη.  · 

3.  Osius  episcopus  dixit : Placuit,  ut  si  quis  ε9.  "Οσιος  έπίσκοπος  είπεν  * c "Βρεσεν,  V ει  τις 
episcopus  delatus  fuerit, et  congregati  ejusdem  re-  έπίσκοπος  κχταγγελθείη,  καί  συναθροισθένχες  οί 
gionis  episcopi  eum  gradu  moverint;  el  veluti  ap-  έπίσκοποι  τής  ένορίας  τής  αυτής,  τρύ  βαθμού  αυτόν 
pellans  confugerit  ad  beatissimum  Romanae  Ec-  Αποκινήσωσι,  καί  δς  περ  έχκχλέσάμενος  καταφυγή 
desim  episcopum,  et  velit  ipsum  audire, et  justum  έπί  τδν  μακαριώτατον  τής  'Ρωμχιων  'Εκκλησίας 
esse  existimaverit  ejus  rei  examinationem  reno-  έπίσκοπον,  και  βουληθείη  χύτου  διχκούσαι,  δίκαιον 
vari;  coepiscopis  scribere  dignetur,  qui  SUUt  pro-  τε  είναι  νομίσγι  Ανανεώσασθαι  αυτού  τήν  έξέτασιν 
pinqui  provinciae, Ut  ipsi  diligenter  et  accurate  sio-  του  πράγματος,  γράφειν  τούτοις  το(ς  έπισκόποις 
gula  perscrutentur,  et  ex  veritatis  fld*  de  re  f en-  καταξιώσω  τοΤς  Αρχιστεύουσι  τή  έπαρχίφ,  ΐνα  αυτοί 
tentiam  ferant. Si  quis  autem  postulet  suum  nego-  έπιμελώς  xxl  μετά  Ακριβείας,  ίκαστα  διερευνήσωσι  · 
tiura  rursus  audiri,  et  ad  suam  supplicationem  κχί  κατα  τήν  τής  Αληθείχς  πίστιν,  ψήφον  περί  τού 
Romanorum  episcopum  judicare  [movere]  visum  πράγματος  έξενέγκωσιν.  El  δέ  τις  άξιων  και  πάλιν 
fuerit,  ut  a proprio  latere  presbyteros  mittat : et  αύτού  τδ  πράγμα  Αχουσθήναι,  κχί  τή  δεήσει  τή 
sit  jn  potestate  ipsius  quodcunque  recte  habere  έαυτου  τδν  'ρωμαίων  έπίσκοπον  χρίνειν  δόςει,  Απή 


473  SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  I,  CAP.  V.  474 

τού  Ιδιου  πλευρού  πρεσβυτέρους  άποστείλοι,  tv*  έν  A probaverit ; et  si  decreverit  oportere  eos  mitti, 
τη  έςουσί?  χύτου  του  έπισκδπου,  δπερ  δν  καλώ;  qui  CUDI  eptSCOpiS  sint  judicaturi,  habentes  SUC* 
Ιχειν  δοκιμάση  xil  δρίση,  δετν  άποσταληναι  τούς  toritatem  ejus  a quo  missi  sunt ; et  hoc  ponen- 
μετά  των  έπισχόπων  χρινούντας,  Ιχοντάς  τε  την  dum  est.  Si  autem  sufficere  putaverit  ad  rei  CO- 
αύδεντίαν  τούτου  παρ'  ού  δπεστάλησαν  * xat  τούτο  gnitionem,  et  episcopi  sententiam»  faciet  quod 
θετέονν  tl  81  έξχρκετν  νομζοι  πρδς  τ^ν  του  πρά-  prudentissimo  ejus  consilio  recte  habere  videbi- 
γματος  έπίγνωσ ιν  και  άπόφασιν  του  έπισκόπου,  ποι-  tur.  Responderunt  episcopi  : Qu®  dicta  Sunt  pia- 
ήστι  δπερ  £v  τη  νμγρονεστάτη  αυτού  βου)η  καλώς  cuerODt. 

Ιχαιν  δόξη. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ιζ*,  λθ\  S8  Concilii  Carthaginensis  canon  17, 39. 

"Ωστε  έκάστην  έπαρχίαν  δια  τύ  μακροδαπ^ς,  Ut  una  quosque  provincia  propter  longinquitatem, 
πρωτεύοντα  Ιχειν  ίδιον.  primatem  habeat  proprium . 

ιζ\  "Ηρεσεν  Tva  ή Μαυριτανία  Σιτιφένσης,  ώ$  ζτησ»  47.  Placuit  (4*)  ut  Mauritania  Sitifensis,  Ut 
τδν  πρωτεύοντα  τής  Νουμιδικης  χοφας,  τίνος  i*  postulavit,  primatem  provinci®  Numidiae, ex  cujus 
της  σύνοδο»  κεχώρισται,  ίδιο  ίχην  πρωτεύοντα,  coetu  separatur  (5),  suum  habeat  primatem  : 
Συ  να  ιν  ίσε;  ουν  πάντων  των  πρωτευόντων  των  'Αιρρι-  β quem  consentientibus  omnibus  primatibus  provtn· 
πανών  ίπαρχιών,  <αι  πάντων  των  έπισκέπων,  δια  ciarum  Africanarum  (6),  vel  omnibus  episcopis, 
xh  μαπροδαπες  Ιχειν  έπετράπη.  propter  longinquitatem  habere  permissa  est. 

Περί  τού  τον  πρώτον  Ιπίσκοπον  μη  προσαγορεύεσθαι  Ut  princeps  sacerdotum  non  appelletur  epItCO - 
ϊξαρχον  των  Ιερέων.  put  (7). 

λθ'.  ^ϋστε  τον  της  πρώτης  καδέδρας  Ιπίσκοπον,  39.  Ut  prilDffi  W sedis  episcopus  non  appelletur 
μη  λέγεσθαι  εςαρχον  των  Ιερέων,  ή ακρον  Ιερέα,  ή princeps  sacerdotum,  aut  summus  sacerdos,  aut 
τοιουτύτροπον  τί  ποτέ,  άλλα  μονον  Ιπίσκοπον  της  aliquid  hujusmodi,  sed  tantum  prim®  sedis  epis- 
πρώτης  καθέδρας.  COpus. 

Συνόδου  οίκουμενικης  ς"’  πανών  λς*,  λθ\  Concilii  mcumenM  vi  canones  36,  39. 

λζ".  'Ανανεούμενοι  τα  παρά  τών  ργ’  άγίων  Πχτέ·  36.  Renovantes  qua  a sanctis  centum  quinqua·  - 
ρων9  τών  έν  τη  Οεοφυλάχτφ  ταύτη  και  βασιλίδι  πόλει  ginta  Patribus  qui  in  hac  a Deo  conservanda  et 
•υνελΟοντων,  χα|  τών  χλ'  τών  έν  Χχλκηδύνι  συν·  regia  urbe  convenerunt,  e sexcentorum  triginta 
αθροισθέντων  νομοθετηθέντχ,  ύρίζομεν  · ώστε  τδν  qui  Chalcedone  convenere,  constituta  sunt ; de- 
Κωναταντινουπολεως  Ορονον  τών  ίσων  άπολι  'ειν  cernimus,  ut  thronus  Constantinopolitanus  ®qua- 
πρεσοείων,  τού  της  πρεσβυτέρας  *Ρο>μης  Θρόνου*^  lia  privilegia  cum  antiqu®  Rom®  throno  obti- 
χαι  έν  τοΤς  έ/.χλησιασχικοΤς  ώς  έκετνον  μεγαλύνεσΟαι  neat,  et  in  ecclesiasticis,  ut  ille,  rebus  magni  fiat, 
πράγμασι,  δεύτερον  μετ*  έκεΤνον  δπαρχονχα  * μεθ'  Ut  qui  sit  secundus  post  illum.  Post  quem  magn® 

8v  6 της  'Αλεξανδρέων  μεγαλοπόλεως  άριΟμείσΟω  Alexandrinorum  civitatis  numeretur  thronus  : 
θρόνος  * είτα  δ της  ’λντιοχέων  μεγαλοπόλεως  * καί  deinde  Antiochi®,  et  post  cum  Hierosolymitanae 
μετά  τούτον,  ό της  'ΐεροσολτμιτών  πόλεως.  civitatis. 

λ0\  Τού  Αδελφού  κιΐ  συλλειτουργού  ήμών  Ί οάν-  39  Cum  frater  et  commi nister  noster  Joannesin- 
νου  τού  Κυπρίων  νήσου  προέδρου,  άμα  τφ  οΐκέ'ψ  Sui®  Cypri  pr®SUl,  una  Cum  SUO  populo  in  Helles- 
λαψ  επί  την  *£λλεσ πόντιον  ίπαρχίαν  διά  τε  τάς  ponticam  provinciam  et  propter  barbaricas  incur- 
βαρβαριχάς  έ^όδους,  διά  τε  τδ  της  έΟνικης  έλευΟε-  siones,etuta  gentilium  servitute  liberarentur,  et  ut 
ρωθηνχι  δουλίχς,  καί  χαΟαρώς  τοΐς  σκήπτροις  τού  Chris’ian!8Sim®  potenti® BCeptris  pure  Bubjiceren- 
χριστιπνιχωτάτου  κράτους  ύποταγηνΑΐ  της  είρημέ-  tur,  89  a μΓ® dicta  insula  emigraverit,  dementis 
νης  μεταναστάντος  νήσου,  προνοί?  τού  ,ριλανθρώπυυ  Del  providentia  et  pii  Deique  amantis  imperatoris 
θεού,  καί  μόχθφ  τού  φιλοχρίσιου  και  ευσεβούς  ήμών  nostri  labore, constitaimus,  ut  eitra  ullam  innova- 
βασιλέως,  συνορώμεν  ώστε  άκαινοτόμητα  διαφυλα-  tionem  serventur,  qu®  a divinis  Patribus,  qui 
χΟηναι  τα  περί  των  έν  Έφέσψ  xb  πρότερον  ^νελθόν-  D Ephesi  έΟ primum  conveneruntfpr»dicti  viri  throno 
των  Οεςφόρων  Πατέρων,  ιψ  Ορόνφ  τού  προγεγραμ·  pririlegia  COOCOSSa  Snnt,  Ot  HOVa  JttStinianopoliS 
μενού  άνδρδς  παρασ/εΟέντα  προνόμια*  ώστε  την  Constantinopoleosjus  habeat  (8),  et  qui  in  eo  COU- 
νέαν  Ίουστινιανούπολιν  xb  δίκαιον  Ιχειν  της  Κων·  Stituitur  piusac  religiosissimus  episcopus,  prmit 


39  Cone.  Afric.  c.  6.  40  Cone.  Ephes.  can.  8. 

NOTAE. 


(4*)  Ferrand.  cap.  82,  ex  Cone.  Carthag.  lit.6, 
Vide  etiam  infra  can.  86,  ubi  hujus  canonis  Car- 
thag.  fit  mentio. 

(5)  Delenda  vocula  ut;  abondat  enim. 

(6)  Vel  pro  et%  unde  Grace  est  χαί. 

(7)  Cartnag.  iu,  can.  26.  Ferrandus  cap. 81, es 


cone.  Carthag.  Ut.  34. 

(8)  In  Ms.  Amerbachii,  της  Κωνσταντινίνω  πό- 
λεως.  Lego  Κωεεταντιέων.  Ut  Sit  sensus,  nof®  Jil- 
stinianopoli  concessa  jura  Constanti®  Cypri,  qu® 
et  Salamis  est.  Harduinus. 


475  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  476 


omnibus  Hellespontiorum  provinciae  episcopis, 
et  a suis  episcopis  eligatur  ex  antiqua  consuetu- 
dine. Mores  enim,  qui  sunt  in  unaquaque  Eccle- 
sia, divini  etiam  nostri  Patres  servandos  consue- 
runt, Cyzicenorum  civitatis  episcopo  praesuli 
dictae  Justinianopoleos  subjecto  exsistente,  ad 
imitationem  reliquorum  omnium  episcoporum, 
qui  subsunt  praedicto  Dei  amantissimo  praesuli 
ioanni ; a quo,  cum  usus  postulaverit,  etiam 
ipsius  Cyzicenorum  civitatis  episcopos  ordinabi- 
tur. 

Textui.  De  ordine  patriarcharum,  et  que  ab 
illis  reliquisque  episcopis  pro  ordinatione  den- 
tur : denique  quod  omnium  Ecclesiarum  caput 
sit  Conslanlinopolis,  lege  lib.  i cod.,tit.  4,const. 
7,  et  tit.  2,  const.  6,  20,  24;  et  tit.  1 Novella- 
rum, constit.  2,  et  tit.  2,  const.  3.  Const.  vero 
46,  tit.  2, 1. 1,  dicit,  quod  Constantinopolitanus 
(supra)  alios  habeat  praeeminentiam.  Et  const.  8, 
tit.  4 Novellarum,  et  3,  tit.  2,  faciunt  prima 
Justiniana  archiepiscopum,  ac  [habent],  quod 
major  sit  metropolitano,  et  quod  a sua  synodo 
creetur  : denique,  quas  provincias  |sub  se]  ha- 
beat. 

30  GAP.  VI.  — Quinam  quosnam  et  ubi  et 
quomodo  episcopos  aut  clericos  ordinent.  Quii 
vero  si  electus  recuset  oblato  libello  episcopa- 
tum t 

Apostolorum  canones  4 , 2,  33. 

1.  Episcopus  a duobus  vel  tribus  episcopis  or-  ( 
dinetur. 

2.  Presbyter  ab  uno  episcopo  ordinetur,  et 
diaconus,  et  reliqui  clerici. 

35  [34].  Episcopus  41  ne  audeat  extra  suos  fi- 
nes facere  ordinationes  in  urbibus  et  pagis  non 
ei  subjectis.  Sin  autem  hoc  fecisse  convictus  fue- 
rit prater  eorum  sententiam  qui  tenent  pagos  il- 
los vel  civitates,  deponatur  et  ipse  et  ii  quos  or- 
dinavit. 

Concilii  Antiocheni  canones  43,  49,  22. 

4 3.  Nullus  episcopus  audeat  ab  una  provincia  in 
aliam  transire,  et  aliquos  in  Ecclesiis  ordinare  ad 
sacrorum  celebrationem, ne  si  alios  una  secum  in- 
ducat, nisi  venerit  litteris  accersitus  metropoiitani, 
et  episcoporum  qui  sunt  cum  ipso,  in  quorum  re-  ( 
gionem  accedit. Si  amem  nullo  vocante,  ad  aliquo- 
rum ordinationem  et  ecclesiasticarum  rerum  ad  se 
non  pertinentium  constitutionem  inordinate  inso- 
lenterque  processerit,  sint  quidem  irrita  qua  ab 
ipso  geruntur, ipse  autem  suae  insolentiae  et  praeter 
rationem  factae  aggressionis  det  poenas,  a sancta 
scilicet  synodo  exinde  depositus. 

4 9. Episcopus  ne  ord  inetur  absque  synodo  et  prae- 
sentia metropoiitani  provinciae.Eo  autem  31  prae- 
sente,omnino  melius  estomnes  una  cum  eo  adesse, 
qui  sunt  in  provincia  ejusdem  muneris  officiique 

4t  Antiocb.  can.  9, 


A σταντινουπόλεως,  καί  τον  έπ*  αύτή  κχθιστάμενον  θεο- 
φιλέστιτον  έπίσκοπον,  πάντων  προεδρεύειν  των  τής 
Έλλεσπο ντίων  έπαρχίας*  και  ύπο  των  οίκείών  έπισκό- 
πων  χειροτονείσαι  κατά  την  άρχαίαν  συνήθειαν.  Τά 
γάρ  έν  έ/άστη  Έκκλησή  εθη  καί  ο!  Θεοφο'ροι  ήιχών 
Πατέρες  πχραφυλάττεσθχι  διεγνώχασι  · του  τής 
Κυζικηνών  πόλεως  έπισχόπου,  υποκειμένου  τψ 
προέδρφ  τής  είρημένης  Ίουστινιανουπόλεως,  μιμήσει 
των  λοιπών  άπάντων  έπισκόπων  των  ύπο  τύν  λε- 
χθεντα  Θεοφιλέστατον  πρόεδρον  ’ΐωαννην,  ύφ*  ου 
χρείας  καλούσης,  καί  b τής  αυτής  Κυζικηνών  πό- 
λεω;  Επίσκοπος  χειροτονηθήσεται. 

Περί  δε  τής  τάξεω;  των  πατριαρχίαν,  και  των 
παρ'  αυτών,  καί  των  λοιπών  επισκόπων,  ύπέρ  τής 
αυτών  χειροτονίας  διδομένων,  και  οτι  πασών  * Εκ- 
κλησιών κεφαλή  έστιν  ή Κωνσταντινουπόλεως, 
άνάγνωθι  βιδλιον  α*  του  κώδι/ος,  τίτ.  α\  διάταξ. 
ζ*  και  τίτ.  β*,  διάτ.  ζ"*  κδ*,  και  τίτ.  α τών  νεαρών, 
διάτ.  β*,  και  τίτ.  β\  διάτ,  γ*  · ή δε  ιζ"*  διάτ.  του  β* 
τίτ.  του  α’  βι£.  φησίν,  οτι  6 Κωνσταντινουπόλεως 
έχει  τών  άλλων  προεδρίαν,  καί  ή η*  διάτ.  τού  α*  τίτ. 
τών  νεαρών,  καί  ή γ*  του  β’  τίτ.,  ποιούσι  τύν  πρί- 
μας ’ίουστινιανής  άρχιεπίσκοπον  · και  δτι  μει'^ων 
έστί  του  μητροπολίτου,  καί  δτι  ύπύ  τής  συνόδού 
αυτού  χειροτονείται,  και  ποίας  έπαρχίας  Ιχει. 

ΚΕΦΑΛ.  — Τίνες  τίνας  και  πού  και  πώς 

χειροτονοΰσιν  έπισκόπους  ή κληρικούς  , καί 

έάν  6 χειροτονηθείς  διά  λιδέλλου,  παραιτήται 
την  έπισκοπ/,ν. 

Αποστόλων  κανών  α',  β’,  λε\ 

. α*.  'Επίσκοπος  χειροτονείσθω  ύπύ  Ιπισκόπων  δυο 

ή τριών. 

β*.  Πρεσδύτερος  ύπο  ένύς  Ιπισκόπου  χειροτο- 
νείσθω,  καί  διάκονος,  και  ot  λοιποί  κληρικοί. 

λε*.  'Επίσκοπον  μή  τολμάν  έξω  τών  έαυτού  δρων, 
χειροτονίας  ποιεΐσθαι  είς  τάς  μή  ύποκειμένας  αύτφ 
πόλεις  και  χώρας  * εΐ  δε  έλεγχθείη  τούτο  πίπ οιηκώς 
παρά  τήν  τών  κατεχόντων  τάς  πόλεις  λκείνας  η τάς 
χώρας  γνώμην,  καθαιρείσθω  και  αυτός  καί  ούς 
έχειροτόνησεν. 

Συνόδου  ’Αντιοχεία;  κανών  ιγ',  ιθ*,  κβ·. 
ιγ\  Μηδένα  έπίσκοπον  τολμφν  άφ'  έ τέρας  έπαρ- 
χίας  είς  έτέραν  μεταδαίνεΐν  και  χειροτονεΐν  έν  *Εκ- 
κλησίφ  τινάς  εις  προαγωγήν  λειτουργίας,  μηδε  st 
συνεπάγοιτο  έαυτώ  έτέρους,  εΐ  μή  παρακληθείς 
^άφίκοιτο  διά  γραμμάτων  τού  τε  μητροπολίτου  καί 
τών  συν  αύτφ  έπισκόπων  ών  είς  τήν  χώραν  παρέρ- 
χοιτο.  ΕΙ  δε  μηδενύ;  καλούντο;  άπέλθοι  άτάκτως  έπί 
χειροθεσίφ  τινών,  και  καστάσει  τών  Ικκλησια- 
στικων  πραγμάτων  μή  προσηκόντων  αύτφ,  άκυρα 
μεν  τά  ύιτ*  αυτού  πραττόμενα  τυγχάνει,  καί  αυτόν 
δε  ύπέχειν  τής  άταξίας  αυτού,  και  τής  παραλόγου 
έπιχειρήσεως,  τήν  προσήκουσα ν δίκην,  καθηρημένον 
έντεύθεν  ήδη  ύπο  τή;  αγίας  συνόδου· 

ιθ*  'Επίσκοπον  μή  χειροτονεΤσθαι  δίχα  συνόδου 
καί  παρουσίας  τού  έν  τή  μητροπόλει  τής  έπαρχίας  · 
τούτου  δΐ  παρόντος  έξάπαντος,  βελτιον  μέν  συνεΤναι 
αύτφ  πάντα;  του;  έν  τή  έπαρχ?$  συλλειτουργούς, 


477 


SYNTAGMA  CANONOM.  - TIT.  I,  CAP.  VI.  478 

08;  καί  προσήκει  δι*  έπιστολής,  τύν  έν  τη  μητρο-  A SOCli  (συλλειτουργούς),  et  ορΟΓίθΙ  ρβΓ  epistolam  me- 
κόλει  συγκχλεϊν  · καί  εί  μίν  άπανιοϊεν  οί  πάντεί,  tropolitanum  608  convocare, et  81  Ο Π)  Π 68  quidem 
βέλχιον.  ΕΙ  δέ  δυσχερές  εΐη  τούτο,  τού;  γε  πλείους  accesserint,beneest;sin  autem  hoc  luerit  difficile, 
έξάπανεος  itoptTm  δεϊ  · ή διά  ραμμάτων  όμοψή-  plures  omnino  adesse  oportet,  vel  litteras  una  cum 
ψους  γενέβ θα*  * καί  οδτω  μετά  της  wv  πλειόνων  illis  suffragium  Terre,  et  sic  cum  plurium  praesen- 
ήτοι  παρουσίας  ή ψήφου,  γίνεσθαι  τήν  κατάσχααιν.  tia  rei  electione  fieri  constitutionem . Sin  autem 
EI  δε  άλλως  καρά  χά  άριαμένχ  γίννοιτο,  μηδέν  aliter  praeter  haec  qu®  decreta  sunt, fiat, non  valeat 
Ιαχύειν  τήν  χειροτονίαν  * εί  81  κατά  τύ>  ώρισμίνόν  ordinatio.  Sin  autem  ex  praefinito  canone  facta 
κανένα  γίγνοιτο  ή κατάστασις,  άντιλέγοιεν  δέ  τινες  fuerit  CODStitUtio, aliqui  aulem  propler  8UUm  COU- 
8Γ  οίκείαν  φιλονεικίαν,  κρανεΤν  τών  πλειόνων  τήν  tentionis  studium  contradicant,  vincat  plurium 
ψήφον.  suffiragium. 

κβ\  Επίσκοπον  μή  έπι βαίνε tv  άλλοτρίφ  πόλει  τ$  22.  Episcopus  in  alienam  civitatem  ,qu»  ei  sub- 
μή  Υποκείμενη  αύτψ,  μηδέ  χώρφ  τη  α&τφ  μή  δια·  jecta  non  est  non  ascendat,  nec  in  regionem  que 
φερούση,  έκί  χειροτονίφ  τινδς,  μηδε  καθιστφν  πρεσ-  ad  eum  non  pertinet, ad  aliciijus  ordinationem, 
6>τέροος  fi  διακόνους  είς  τόπους  έτέρω  έπισκδπψ  nec  presbyterum  vel  diaconum  constituat  in  locis 
Υποκειμένους,  εί  μή  άρα  μετά  γνώμης  τού  οίκείου  β alii  episcopo  subjectis,  nisi  cum  voluntate  proprii 
*nc  χώρας  έπισκδπου.  El  δε  τολμήσειέ  τις  τοιουτον,  illius  regionis  episcopi.  Si  quis  autem  tale  quid 
jfxupov  είναι  τήν  χειροθεσίαν,  καί  αύτ&ν  έπιτιμίας  ύπύ  ausus  fuerit, infirma  sit  ordinaiio,et  ipse  a synodo 
τής  συνόδου  τυγχάνει v.  puniatur. 

Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  ε*  ιβ\  Concilii  Laodiceni  canones  5, 12. 

·*.  Περί  του  μή  δεΤν  τάς  χειροτονίας  έπί  παρουσίφ  5.  Non  oportere  ordinationes  fieri  in  praesentia 
άκροωμένων  γίνεσθαι.  eorum  qui  audiunt. 

ιβ’.  Περί  τού  τους  έπισκόπους  κρίσει  του  μητρο-  12.  Ut  episcopi  metropolitanorum  et  eorum, qui 
πολίτου  καί  τών  περιξ  έπισκόπων,  καθίστασθιι  είς  Sunt  circumcirca,  episcoporum  judicio,  in  eccle- 
τήν  Ικκλησιαστικήν  άρχήν,  δντας  έκ  πολλοΰ  δεδο/ι-  siastico  magistratu  constituantur,  diu  examinati, 
μασμένους  * h τε  τψ  λόγφ  τής  πίστεως,  καί  τη  του  et  in  ratione  fidei, et  in  rectae  rationis  dispensa  - 
ευθέως  λόγου  πολιτε'φ.  tionc. 

Συνόδου  Εφέσου  κανών  η9,  καί  έπιστολή  πρύς  τήν  έν  Concilii  Ephetint  Canon  8,  et  epistola  ad  SynO' 
Παμφυλίφ  σύνοδον.  dum  in  Pamphylia . 

n*.  Του;  8!  τολμώντας  ή συντιθεναι  πίστιν  έτεραν,  8.  Qui  vero  ausi  fuerint  aut  componere  fidem 
ήγΓ.υν  προ/.ομίζειν  ή προφέρειν  τοτς  θέλουσιν  έπι-  c alteram,  aut  proferre,  vel  offerre  converti  volen- 
στρε'φειν  είς  έπίγνω?ιν  τής  άληθεία;,  ή έξ  έλληνι-  tibus  52  ad  agnitionem  veritatis,  sive  ex  gentili- 
σμού  ή έξ  Ιουδαϊσμού,  ήγουν  έξ  αίρέσεως  οίασδη-  tale,  [paganitate]  sive  ex  judaismo,  sive  ex  qua- 
ποτούν,  τούτους,  εί  μεν  εΐεν  έπίσκοποι  ή κληρικοί  licunque  baeresi  ; hos  quidem,  si  sunt  episcopi 
άλλοτρίου;  είναι  τού;  έπισκόπους  τη;  επισκοπής,  καί  aut  clerici,  alienos  esse  episcopos  ab  episcopatu, 
τούς  κληρικούς  τού  κλήρου  * εί  δε  λαϊκοί  εΐεν,  άνχ-  et  clericos  a clericatu  decrevit : si  vero  laici  fue- 
θεματίζεσθαι,  κατά  τύν  Ισον  δε  τρόπον  εί  φωρα-  rint,  anathemati  subjici.  Simili  etiam  modo  si 
θεΐεν  τινες,  είτε  έπίσκοποι,  εΤτε  κληρικοί,  εΤτε  qui  inventi  fuerint,  vel  episcopi,  vel  clerici,  vel 
λαϊκοί,  ή φρονοϋντες  ή διδάσκοντες  τά  έν  τή  προ-  laici,  sive  sentire,  sive  docere  ea  qua)  conlinen- 
κομισθείση  έκθέσει  παρά  Χαρισίου  τού  πρεσβυτέρου,  tur  in  oblata  expositione  a Charisio  presbytero  de 
κερί  τής  ένανΟρωπήσεως  τού  μονογενούς  τού  Θεού  unigeniti  Filii  Dei  incarnatione,  sive  scelerata  et 
rw,  ήγουν  τά  μιαρά  καί  διεστραμμένα  Νεστορίου  perversa  Nestorii  dogmata,  quae  et  subnexa  sunt, 
δόγματα,  ά καΐ  ύποτέτακται,  ύποκείσθωσαν  τή  subjaceant  sententiae  sanctae  hujus  et  universalis 
άποφάσει  τή;  άγιας  τ αυτής  καί  οίκουμενικής  συνό-  synodi  : ut  videlicet  episcopus  quidem  removea- 
δου  * ώστε  δηλονότι,  τύν  μεν  έπίσκοπον  άπαλλο-  tur  ab  episcopatu,  et  sit  depositus ; clericus  vero 
τριούσθαι  τής  Επισκοπής,  καί  είναι  καθηρημένον  · ^ similiter  excidat  a clericatu  : si  vero  laicus  quis 
τύν  δε  κληρικόν,  ύμοίως  έκπίπτειν  τού  κλήρου.  Ει  sit,  et  ipse  anathematizetur)  sicut  SliperiuS  dic- 
δε  λαϊκός  ειη,  καί  ούτος  άναθεμαιιζέσθω,  καθά  tum  6Sl. 
προείρηται. 

Επιστολή  της  αυτή;  έν  ’Εφέσφ  αγίας  συνόδου,  Ejusdem  SOnctiB  EphesinCB  SVnodi  epistola  ad $α· 
προς  τήν  έν  Πχμφυλίφ  ευαγή  σύνοδον,  περί  CTflrt  iynodum  tn  Pamphylia , de  Eustalh%0% 
Ευσταθίου  τού  γενομένου  αύτώ  * μητρυπολί-  Qtli  ifSOTUm  metropolita  fuerat, 
του. 

Μετά  βουλής  πάντα  ποίει  τής  θεόπνευστου  λε-  Cum  divinitus  inspirata  Scriptura  dicat : Sine 
γούσης  Γραφής,  χρή  δή  μάλιστα  τού;  Ιερασθαι  COHsiliO  nihil  facias  ; e0S  in  primis,  qui  sacro 
λαχόντας  μετά  πάσης  άκριβείας  τήν  έφ’  άπασι  τοϊς  aliquo  in  munere  versari  volunljinagna  diligentia, 


* Eedi.  xxxu,  28. 


479  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  480 

omnique  studio  In  id  incumbere  oportet,  ut  ia  a πρακχέοις  ποιεΐσθαι  διάσκεψιν  · δια&ούν  γάρ  ούτως 
omnibus  rebus  administrandis agendisque  summa  έθέλουσιν,  έν  κχλφ  τής  έλπίδος  χετσθχι  τε  χά  κατ' 
adhibeatur  consideratio.  Nam  iis  qui  sic  risere  αυτούς*  καί  olov  έζ  ούριας,  iv  τοίς  κατ'  εύχήν 
volunt,  in  Optima  Spe  res  eorum  Sitas  esse,et  ve-  άποφέρεσθιι  συμβαίνει  * xot  πολύ  to  γε  είκύς,  9 
luti  secundo  cursu, quae  opta  ni,  succedere  conti  η-  λόγος  Ιχ«  · άλλ’  όΐδεν  !*0'  8τε  δριμεία  καί  άφό- 
git.Et  sane  hsc  non  parum  rationi  consentanea  est  ρ**ος  λύπη  καχασκήψχσα  νουν,  καχχθολώσαι  τε 
oratio.Verum  interim  solet  incidere  aliquando  as*  δεινώς  αύχύν,  καί  τής  τώ*  δεόντων  Θήρας  άποκο- 
per  ac  intolerandus  dolor,  qui  mentem  humanam  μίσαι,  άναπετσκι  xt  xb  πεφυκύς  άδικε Vvf  ώς  χι  χών 
subito  aliquo  percellat  impetu, itaque  eam  pertur-  όνησιφόρων  ίδετν  · ταιοδτον  χι  χεθεάμεθα  πεπονθόχ* 
batam  perversamque  reddat, ut  et  ab  utilium  bone-*  νύν  ι ύλχβέσχχχον  καί  θεοσεβέστχτον  κύετάθων, 
storumque  indagatione  abducatur,  et  ad  ea,  quas  χεχειροτόνητχι  μ*ν  γάρ  ώς  μεμχρτύρητχι  κχνονι- 
natura  ad  ledendum  sunt  comparata, specie  boni-  χώς,  χεθορυδημένχις  δε,  ώς  φησι,  παρά  χινών  καί 
tatis  persequenda  impellatur.  Tale  quiddam  san-  άδοχήχοις  περιστάσεοιν  Ιμβιβηχώς  * είχα  έχ  πολλής 
Ctissimo  viro  Eustatbio  contigisse  cognovimus,  «γαν  άπραγμοσυνης,  άπειρηχώς  τήν  άνχίσχχσιν  χών 
58  Rite  enim  ac  secundum  canones,  ut  omnium  έπενηνεγμένων  κύχφ  φροντίδων,  καί  διχ/ρούεσθαι 
testimonio  probatur/ ordinatus  est.  Postea  vero,  Β τά;  παρά  χών  έπιφυομένων  αύχψ  Ιυσφημίας  μή 
cum  in  tumultum  a nonnullis, Ut  dicit,  pertractus  δυνάμενος,  π αρχιχήσεως  ούκ  Τσμε<  όπως  προσεκό- 
esset,  subitisque  ac  insperatis  nndique  malis  cir-  μισε  βιβλίον.  "Εδει  γάρ,  ώς  άπαξ  έγχεχειρισμένον 
cumseptus(cum  usum  in  rebus  gerendis  admodum  ιερατικήν  φροντίδα,  χχύχης  ΙχεσΘχι  μετ’  εύρωστίας, 
exiguum  haberet)  sustinere  tam  multas,  tamque  πνευματικής,  καί  οιο*  άνχαποδυεσθαι  χοΤς  πόνοις, 
graves, q USB  ei  incumbebant, curas  non  vellet,  nec  χ*ί  Ιδρώτα  τον  Ιμμιαθον  έθελοντήν  ύπομεΤναι. 
refutare  eorum,  qui  ipsum  adorirentur, maledicta  'Επειδή  δε  άπαξ  όλιγώρως  Ιχοντχ  παρέδειξεν  έαυ- 
Cum  posset ; recusationis  et  abdicationis  obtulit  tov,  τούτο  παθών  έξ  άπραγμοσυνης  μάλλον  ή δχνου 
nescio _quo  pacto  libellum  : cum  contra  oportebat,  καί  (5?Θυμίχς,  ρεχειροχόνηκεν  άναγκαίως  ή ύμεχέρχ 
eam,  quam  semel  fidei  8U8B  sacerdotalem  curam  Θεοσέοειχ  τον  εύλαβίστχτον  καί  Θεοσεβέστχχον 
commissam  habuerat,  fortitudine  spiritali  tenere,  αδελφόν  ήμών  καί  συνεπισκοπον  Θεόδωρον  φρον- 
labores  subire,  ac  animo  volenti  sudorem,  cui  χιούντχ  τής  Εκκλησίας.  ού  γάρ  ήν  ακόλουθον 
merces  proposita  est,  sustinere.  Quae  diligentia  χηρεύειν  αύχήν,  καί  έπισχάτου  δίχχ  διατελεΝ  του 
quoniam  in  hoc  aperte  desiderata  fuit,  id  (tamen  Εωτήρος  τά  ποίμνια.  'Επειδή  δε  προσήλθε  κλχίων, 
ex  exigUO  rerum  usu  polius,  quam  ex  ignavi®  OJ  περί  τής  πόλεως,  ούδε  τής  'Εκκλησίας  φιλονει- 
(lesidiaeque  vitio)  necessitate  adacta  vestra  pietas  r χών  τφ  μνημονευθέντι  Οεοσεοεσχάτφ  Ιπισκόπγε 
est,  memoratum  Dei  amantissimum  fratrem  no-  * θεοδώρφ,  έςχιχών  δε  τέως  χήν  τού  Ιπισκόπου  τιμήν 
Strum,  ac  in  episcopali  dignitate  collegam,  The*)-  χαί  κλήσιν,  συνηλγήσαμεν  άπανχες  χφ  πρεσβύτη· 
dorum  elegit,  qui  curam  Ecclesi®  subiret.  Indi-  χαί  κοινύν  είναι  λογισάμενοι  xb  αυτού  δάκρυον, 
gnum  quippe  fuisset,  viduam  manere  Ecclesiam;  Ισπεύδομεν  μχθεΤν  εί  καθχίρεσιν  Ιννομον  ύπομεμέ- 
indignum,  pastore  carere  Salvatoris  nostri  ovilia,  νηκεν  6 μνημονευθείς,  ήγόυν  εί  έπί  τισι  χών  άτό- 
Quoniam  ergo  flens  rogatum  venit  Eustathius,  πων  έλή)εγκχχι  παρά  χινων,  χχταφλυχρησάνχων 
cum  sanctissimo  Theodoro  episcopo,  non  de  civi-  αύχοΰ  τής  ύπολήψεως.  Καί  δή  έμάθομεν  πεπράχθαι 
tale  recipienda,  non  de  Ecclesia  decertans,  sed  xoioOxov  ούδεν,  γεασθχι  δε  μάλλον  χφ  μνημο- 
solum  episcopalis  nominis  honorem  ac  vocationem  νευθέντι  αντί  έ^κλήματος  χήν  πιραίτησιν  * δθεν 
expetens  : hominis  nos  senectus  sane  commovit  ούδε  χή  ύμετέρφ  θεοσεβείς  Ιμιμψάμεθχ,  χειροχο- 
nnivers08,nec  Ut  privatas  ejus  lacrymas,  sed  tan-  νησάση  δεόντως  εις  τύν  αύτού  τόπον  τον  μνημονευ- 
quam  communes  reputantes, inquirere  studuimus,  θένχχ  εύλαβέσταχον  έπίσκοπον  Θεόδωρον.  'Επειδή 
legi  timamne  passus  esset  memoratus  vir  depositio-  SI  χή  απρχγμοσύνη  τού  άνδρύς  ού  σφόδρχ  φιλονει- 
nem,  an  scilicet  de  absurdis  factis  dictisve  convi-  κεΤν  ακόλουθον,  εδει  δΐ  μάλλον  έλεήσχι  πρεαβύχην 
Cius  esset  obtrectantibus  nonnullis  adversus  ipsius  Ιξω  καί  πόλεως  τής  ένεγκούαης  αύτον  χχί  παχρφων 
existimationem.  Itaque  reperimus, hominem  nihil  °ένδιαιχημάχων  iv  μχκροΤς  ούχω  γεγονότα  χρόνοι;, 
ejusmodi  perpetrasse,  sed  potius  illi  pro  crimine  έδικζιώαχμεν  καί  ωρύαμε V δίχα  πάαης  άντιλογίας 
recosationem  officii  vitio  datam  fuisse.Dnde  neque  δχειν  αύτον,  χύ  χε  τής  έπιακοπή;  όνομα,  καί  την 
pio  vestro  studio  succensuimus, quo  in  illius  locum  τιμήν,  καί  την  κοινωνίαν  Οϋτω  μέν  χοι,  ώστε  μή 
convenienterpraedictusreverendissimus  episcopus  χειροτονεί  αύτύν,  μήτε  μήν  Έκκληχίαν  καχαλα- 
Theodorus  suffectus  est  : sed  quia  adversus  ejus  βόντα  ΙεροργεΤν,  έ;  ιδίας  αυθεντίας,  άλλ'  ή δρα 
animum  a negotiis  gerendis  remotum  non  admo·  συμπαρχλαμβανόμενον  ειχουν  έπιτρεπόμενον  , εί 
dom  decertare  oportuit,  54  sed  misereri  potius  ^ύχοι  παρά  άδελφού  καί  συ  Επισκόπου,  χατά  διά- 
senem,  qui  procul  ab  urbe  in  qua  natus  fuerat,  et  Οεσιν  καί  άγάπην  χήν  έν  Χρισχφ  * άν  δε  χι  βουλεύ- 
a patriis  jadibus  tandiu  abfuisset ; justum  rectum*  σηχθε  χρησ έτερον  ϊπ  αύ:φ  ή νύν  ή εις  το  μετά 
que  esse  definivimus,  Ut  absque  omni  contradi-  τχύτχ.  αρέσει  καί  τούτο  τή  άγίφ  συνόδφ. 
ctione  et  nomen  reiineat  episcopi,  et  honorem,  et  communionem  : ea  tamen  lege, ut  neque  ordinandi 
ipse  auctoritatem  habeat,  neque  in  ulla  Ecclesia  ex  propria  sacrificet  auctoritate  ; nisi  id  sibi  vel  ad- 


481  SYNfAGMA  CANONUM.  — ΤΙΪ.  t,  CAl».  Vi.  4$ 

juvandi  causa,  vel  concessionis  ratione,  affectu  amoreque  Christiano  a fratre  et  coepiscopo,  si  ita 
contigerit,  liberaliter  deferatur.  Quod  si  vos  de  eo  melius  quidpiam  cogitabitis,  aut  nunc,  aut  in 
posterum,  gratum  id  etiam  acceptumque  sancta  synodo  futurum  est. 

Συνόδου  Σαρδικής  χινων  a Concilii  Sardicensis  canon  6. 

"Οσιος  έπίσκοπος  εΤπεν  * ’Εαν  Συμβη  έν  μι^  li»p-  Osius  episcopus  dixit : Si  contigerit  in  una  pro· 
έν  f πλετστοι  έπίσκοποι  τυγχάνουν,  2vz  έπί-  vincia,in  qua  sunt  plurimi  episcopi,  unum  episco- 
νχοπον  «πομιΤνχι,  χάχετνος  %%τά  τινα  άμέλειαν  μή  pum  conventui  oon  interesse,et  ille  per  quamdam 
βουληθή  ouvdtsN  χζί  ajvaivtjat  τή  χαταστάσει  negligentiam  nolit  convenire, et  episcoporum  insti- 
τών  έπισχόπων,  τα  δέ  πλήθη  συναθροισθέντα  παρχ-  tutioni  et  electioni  assentire, congregata  autem  po- 
χχλοΤκν  γίγνίί®»  την  κχτάστχσιν  τυύ  πχρ*  αυτών  puli  multitudo  instet,  Ut  flat  institutio  episcopi, qui 
έπ  ζητουμίνου  έπισχόπου,  χρή  πρότερον  έκεΤνον  τδν  ab  eis  postulatur,  oportet  illum  prius, qui  non  ad- 
έναπομείναντα  έπίσκοπον  δπεμιμνήσκεσθαι  διά  γρ*μ-  fuerit,  episcopum  admoneri  per  litteras  primatis 
μέτων  του  έξάρχου  τής  Ιπαρχίας,  λέγω  δέ  του  km-  provincias,  nempe  episcopi  metropolitani,  quod 
οχό  π ου  τής  μητροτέλιοχ  δτι  άξιοτ  τά  πλήθη  ποιμένα  rogat  populus  sibi  pastorem  dari:  et  existimo  recte 
αυτοτς  δοθηναι,  ήγουμαι  χαλώς  Ιχειν  xxt  τούτον  ix-  habere  hunc  quoque  exspectari, ut  adsit.  Si  autem 
δέχεσθχι  ΐνα  παρχγένηται  * εΐ  δέ  μή  διά  γραμμάτων  litteris  rogatus  ΠΟΠ  adfuerit,  ac  ne  rescripserit 
αξιωθείς  παραγένηται,  μήτε  μήν  άντιγρά^οι,  το  quidem,  populi  voluntati  satisfiat.  Oportet  autem 
Ικανόν  τη  βουλή  του  πλήθους  χρή  γενέσθαι.  Χρή  ex  vicina  quoque  provincia  accersiri  episcopos  ad 
ol  xxt  μεταχαλβΤοθαι  χαι  τους  άπό  τής  πλησιοχώ-  g metropolitani  episcopi  institutionem.  Non  licere 
ρου  επαρχίας  Itu  σκοπούς  πρό;  την  κατχστασιν  autem  simpliciter  episcopum  constituere  55  iu 
του  τής  μητροπόλεως  επισκόπου  · μή  έςεΤναι  δε  aliquo  pago  vel  parva  urbe,CUi  Vel  unttS  presbyter 
άπλώς  καθιατ^ν  έπίσκοπον  κώμη  xtvl  ή βραχεί*  sufficit : non  necesse  est  enim  illic  episcopum 
πόλ«,  ή τι νι  xxt  εΤς  μόνος  πρχσδυιερος  Ιπαρεετ.  constitui, ne  episcopi  nomen  et  auctoritas  vilipen- 
Ojx  άναγχαΤον  γάρ  έπισκόπου;  έχεΤσε  κχθίστασθαι,  datur.  Sed  provinci»  (ut  prius  dixi)  episcopi  de- 
?vz  μ ή χατευτελίζηται  τδ  του  έπισχο’που  δνομα  χαί  bent  iniis  urbibus  episcopos  constituere,ubi  etiam 
ή αυθεντία  · 4λλ’  oi  τής  Ιπαρχίας,  ώς  προε?πον,  prius  episcopi  fuerunt.  Si  autem  inveniatur  urbs 
επίσκοποι,  έν  ταύταις  ταΐς  πόλβσι  κ*θιστ*ν  έπι-  aliqua,  que  adeo  populosa  evadat,  ut  ipsa  episco- 
αχοπους  όφείλουσιν,  2 Λα  χαί  πρότερον  Ιτύγχανον  patu  digna  judicetur,  accipiat.  An  hoc  omnibus 
γεγονότος  έπίσκοποι  * εΐ  δέ  εδοίσκοιτο  συτως  πλη-  placet  ? Responderunt  omnes  ϊ Placet, 
θύνουσά  τις  iv  πολλφ  άριθμφ  λαού  πόλις,  ώς  άξίχν  αδτήν  έπισκοπής  νομίζεσθχι,  λαμβανέτω,  εΐ  πασιν 
άρέσκτι  τούτο. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  χάνων  ιγ'  ιη#  μθ#  νε'  νη\  c Concilii  Carthoginensis  canones  13,  48,49,55,58. 
Οερι  τού  μπ  έξεΤναι  έπίσχοπον,  εΐ  μή  δπο  Ut  non  liceat  episcopum  nisi  a plurimis  ordina - 
πολλών,  χειροτονεΤοθα*  * εΐ  δέ  άνάγχη  γένή-  ri  : %td  si  necessitas  fuerit , vel  a tribus  ordi- 
ται,  χάν  δπδ  τοιών  έπισχόπων,  δ έπίσκοπος  netur  episcopis . 

χειροτονηθεί  η.  13.  Aurelius  episcopus  dixit  45  : Quid  ad  hssc 

ιγ#.  Αύρήλιος  έπίσκοπος  είπεν  τί  πρδς  ταϋτα  λέγει  dicit  sanctitas  vestra  ? Ab  universis  episcopis  dic- 
ή ύμετέρα  άγιωαύνη  ; ’Από  πάντων  τών  έπιακό-  tum  est : A nobis  veterum  statuta  debere  servari, 
πων  έλέχθη  · ’Οφείλει  xat  παρ*  ήμών  τά  δρισθέντα  έχ  sicuti  et  inconsulto  primate  cujdslibet  provincia, 
τών  πρό  ήμών  φυλαχθήναι,  ών  τινων  ώς  2τυχεν  άβού-  tam  facile  non  praesumant  multi  congregati  epis- 
λως  ot  προτεύοντες  τής  οΐασδήποτε  Ιπαρχίας,  άμε-  copi  episcopum  ordinare  : nisi  si  [si  vero,  ita  et 
λεΤν  κατατολμώαι  · πολλοί  ούν  έπίσκοποι  συναχθέντες,  Luc.]  necessitas  fuerit,  tres  episcopi,  in  quocum- 
έπίσκοπον  χειροτονήσου^ν  · ε!  δΐ  άνάγχη  γένηται,  que  loco  sint,  ejus  prfflcepto  ordinare  debebunt 
τρεις  έπίσχοποι  έν  οΐψδήποτε  άν  τόπφ  ώσι,  τψ  τού  episcopum  : et  si  quis  contra  suam  professio- 
πρωτιύοντος  παραγγέλματι,  χειροτονήσουσι  τόν  έπί-  nem  vel  subscriptionem  venerit  ia  aliquo,  ipse 
σχοπον  · xat  εάν  τις  Iv  τινι  έναντιωθη  τή  Ιδί*  se  honore  privabit.  [ Mss , ipse  honore  privabi- 
δμολογ4  ή τή  6πογραφή1  αυτόν  άποστερήσει  τής  tur.] 

τιμής.  ^ 0 δβ  Si  quis  clericus  ordinatus , moneri  debet 

Έάν  τις  χληριχός  χειροτονήται,  όφείλει  δπο-  constituta  servare  : et  ut  corporibus  defuncto - 
μιμνήσχεσθαι  τους  δρους  φυλάχτιιν,  χαί  Τνα  τοΤς  rum  eucharistia  ΗΟΗ  deturt  UtC  baptisma  ; et  Ut 
σώμασ ι των  άποθανόντων  ευχαριστίαν  μή  δίδω-  per  singulos  annos  per  omnes  provincias  ad  con· 
ται,  μηδέ  βάπτισμα  · xat  Tva  καθ’  έκαστον  ένιαυ-  Cilium  (8‘)  metropolitani  Conventatur  [έΟΠΡέ- 
τόν  είς  πάσας  τάς  Ιπαρχίας  πρός  σύνοδον  ol  ntant]. 
μητροπολΐται  Ιρχωνται. 

48  Carthag.  u.  cap.  41. 

NOTiE. 


(8*)  Ms.  mttropolilanum. 


483  t>HOTII  PATRIARCHAE  CP.  484 

48.  Uem  placciil  Ut  Ordinatis  episcopis,  vel  A ιη\  'Ομοίως  ήρεσεν,  ώστε  χειροτονούμενου  έπισκό- 

clericis  (9),  prius  ab  ordinatoribus  suis  placita  πον  η κληρικού,  πρόωρον  άω&  τών  ^npotowjvtow 
conciliorum  aaribus  eorum  inculcentur  : ne  se  αύτούς  τά  δεδογμένα  τχτς  συνόδοις  είς  τάς  άκοάς 
aliquid  contra  Statuta  concilii  fecisse  (10)  poeni-  αυτών  Εντίθεσθαι,  ινα  μή  ποιου  ντες  κατά  των  3ρων 
teat.  Item  placuit  Ut  corporibus  defunctorum  της  συνόδου  τι,  μετχμεληθώσιν.  'Ομοίως  ήρεσεν, 
Eucharistia  non  detur  (14)  : scriptum  est  enim  : Ινα  τοΤς  σώμχσι  των  τελευτώντων  ευχαριστία  μη 

AccipiU  et  edite  l cadavera  autem  nec  accipere  δοθή  * γέγραπτσι  γαρ  * Λάβετε,  φάγετε.  Τά  δέ  των 
poseunt,  nec  edere  : et  ne  jam  mortuos  homines  νεκρών  σώματα,  ουδέ  λαβεΐν  δύνανται  ουδέ  φαγεΤν  - 
baptizari  faciat  presbyterorum  ignavia  : pro  qua  xoi  ΐνα  μη  τους  ήδη  τελευτώντας  βιπτισθήναι  ποιήση 
Γβ  confirmandum  est  in  hac  sancta  synodo,  Ut  se-  ή των  πρεσβυτέρων  άγνοια  * καί  τούτο  δε  βεβαιωτέον 
eundum  Nicsena  statuta  46,  propter  causas  eccle-  iv  τούτη  τη  άγίφ  συνόδψ,  ώστε  κατά  τρυς  έν  Νικαίφ 
siasticas,  quae  ad  perniciem  plebium  smpe  (12)  όρους,  διά  τάς  Εκκλησιαατικάς  αίτιας,  ΛΪ  τινες  πολ- 
veterascunt,  singulis  quibusque  annis  concilium  λάκις  πρδς  όλεθρόν  του  λαού  παλαιούνται,  καθ’ 
convocetur,  ad  quod  omnes  provincia),  qua*  pri-  Εκαστον  ένιαυτδν  σύνοδον  συγχαλείσθαι,  προς  ί|ν 
mas  sedes  habent,  de  conciliis  suis  binos,  aut  πάντες  cl  τών  Επαρχιών  τάς  πρώτας  καθέδρας  Επέ- 
quantos  delegerint,  episcopos  legatos  mittant  : B χοντες,  kx  τών  οίκείων  συνόδων,  δυο  ή καί  όσους  Επιλέ- 
Ul  congregato  (13)  conventu  plena  possit  esse  ξονται  Επισκόπους,  τηρητάς  άποστε&ωσιν  · ΐνα  Εν  τη 
auctoritas.  συναχθείιη  συνελεύσει  πλήρης  είναι  δυνηθή  ή αυθεντία. 

Quot  episcopi  ordinare  episcopum  debeant.  Πόσοι  Επίσκοποι  Επίσκοπον  όφείλουσι  χειροτο- 

νεΤν. 

49.  Honoratus  et  Erbanus  episcopi  dixerunt  47:  μο'/Ονορατος  καί  ’Εβρόνος  Επίσκοποι  είπον*  Κ Εκείνο 

Et  illud  nobis  mandatum  est,  Ut  quia,  pfOlimi  ήμΤν  Ενετάλη  · Επειδή  Εκ  του  πλησίον  Αδελφοί  ημών 
fratres  nostri  Numidiae  duo  episcopi  ordinare  δύο  Επίσκοποι  τής  Νουμηδίας  χειροτονήσει  Ετόλμη* 
praesumpserunt  pontificem,  nonnisi  a XII  censea-  σαν  Ιερέα,  κρίνατε  μή  γενέσθαι  χειροτονίας  Επισκόπων, 
(is  celebrari  episcoporum  ordinationes  (44).  »1  μή  άπδ  δώδεκα. 

Aurelius  episcopus  dixit:  Forma  antiqua  serva-  Αύρήλιος  Επίσκοπος  είπεν  · eO  Αρχαίος  τύπος 
bitur,  Ut  non  minus  quam  tres  sufficiant, qui  fue-  φυλαχθήσεται,  ΐνα  μή  ήττονες  τριών  τών  δρισθέντων 
rintdestinati  ad  episcopum  ordinandum, propterea  είς  χειροτονίαν  Επισκόπου  άρκέσωσι  · διότι  Εν  Τρι- 
quia  in  Tripoli  forte,  et  in  Arzuge  interjacere  vi-  πόλει  τυχόν  και  Εν  Άρζούη  δήλον  ώς  παρέγκεΐνται 
deantur  Barbarae  gentes.  Nam  in  Tripoli,  ut  asse-  Βάρβαρα  Εθνη  · Εν  Τριπόλει  δέ,  πέντε  καί  μόνοι 
ritur,  episcopi  sunt  quinque  tantummodo  et  pos-c  &ς  γινώσκετε,  Επίσκοποι,  καί  δυνατάν  Εξ  αυτού 
sunt  forte  de  ipso  numero  vel  duo  necessitate  aliqua  πολλάκις  τού  άριθμοΰ  τους  δύο  Ανάγκη  τινί  κατέχε- 
occupari : difficile  est  em m Ut  57  de  quolibet  nu-  σθαι  · δυσχερές  γάρ  Εστιν  Εξ  οίουδήποτε  άριθμοΰ 
mero  omnes  possint  occurrere:  numquid  debet  hoc  πάντας  δύνασθαι  άπαντήσαι  * μή  όφείλει  τούτο  αύτδ 
ipsum  impedimento  esse  ecclesiasticas  utilitati  ? παρεμποδών  είναι  τψ  χρησίμψ  της  Εκκλησίας.  Καί 
Nam  et  in  hac  Ecclesia, ad  quam  dignata  est  vestra  γάρ  καί  είς  ταύτην  τήν  Εκκλησίαν,  πρδς  ήν  κατ- 
sanctitas  convenire, crebro  ac  pene  per  diem  Do-  ηξίωσεν  ή ύμετέρα  συνελθεΐν  άγιωσύνη,  συχνώς  καί 
minicam  ordinandos  habemus:  numquidnam  fre-  σχεδδν  κατά  Κυριακήν  χειροτονουμένους  Εχομεν.  Μή 
quenter  duodecim  potero, veldecem, vel  non  multo  Ιρα  δύναμαι  συνεχώς  δώδεκα  ή δέκα,  ή ούχί  πολύ 
minus  advocare  episcopos  ? Sed  facile  est  mihi  Ελάττους  συγκαλεΤν  Επισκόπσυς  ; δύο  δέ  γείτονας 
duQ8  adjungere  meas  parvitati  vicinoS.Quapropter  προσζεύξαι  εύχερές  Εστι  τή  Εμή  βραχύτητι  · διδ  δρφ 
cernit  mecum  charitas  vestra  hoc  ipsum  observari  σάνΕμοίή  ύμετέρι  άγάπη,  τούτο  αύτύ  μή  δύνασθαι 
BOO  pOSSO.  «*ρχ<ρολ*χίήν*ι. 

Ut  Carthaginensi  episcopo,  unde  voluerit,  cleri-  n«pt  ι»*Τν*1  Ιιητχόπφ  Κχρχηδόνο;,  8θ*ν  Οίλ.ι 
cum  liceat  ordinare  (15).  D χληριχό»  χ«ροτον«ϊν. 

55.  Anrelins  episcopus  dixit48:  Sermonem  meam  v.‘.  Αύρήλιος  ίπ(>χοπος  tlmv  · τι»  λόγον  μου 
ad  mitlite, fratres. Contingit  nonnunquam  ut  post u·  χροιδίζιυδι,  &ό.λ,ο(.  Συνέβη  πολλάχις  αΐτηβήνχΐ  μ. 
leraur  ab  Ecclesiis, qu«  praepositis  egent, vel  pres-  4π6  Ιχχληηχοτιχών  ένίεομένων  διαχόνων,  f,  xpt»- 
bjteris.vel  episcopis:  ellamen  memor  stalulorum,  βυτίρων,  η έπισχόπων  · χαΐ  8χα>ς  μιμνημόνος  τών 

44  Carthag.  in,  cap.  3.  48  Carthag.  m,  cap.  β.  4β  Carthag.  ω,  cap.  2.  47  Cone.  Afrae.,  cap. 
16.  48  Cone.  Afric.,  cap.  22.  -er  » 

NOTjE 

i 9)  Vide  el  Possidium  in  Vila  Augustini  cap.  8.  (13)  Ms.  ut  in  congregatu  plena. 

IO)  Ms.  perniteantur.  (14  Cone.  Carthag.  ut,  cap.  39.  Et  Fcrrandus, 

(11)  Et  Ferrandus  cap.  227,  ex  Cone.  Carthag.  cap.  4.  Ex  cencilio  universali  Carthag.,  iit.  4Θ. 
tit.  12.  (15)  Cone.  Carthag.  m,  cap.  45,  et  Ferrandus, 

(f  2)  Ms.  veteriscunt.  cap.  14  et  230.  Ex  cone.  Carthag.,  tit.  54. 


485  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  I,  GAP.  Vi.  480 

δρισθέντων  τούχοις  έπομαι,  ώστε  συνελθετν  με  τψ  A id  sequor, ut  conveniam  episcopum  ejos,  alfjue  ei 
έπισκοπιρ  αυτού  του  ζητούμενου  κληρικού,  και  τζύτα  inculcem,  quod  ejus  clericus  a qualibet  Ecclesia 
αύτα  έμοζνίζαι  βτι  κληρικόν  αυτού  αίτούνται  οί  regenda  postuletur  : sed  forte  in  hodierno  non  re- 
της  οίχσδήποτε  Έκκλησής.  Ιδού  ούν  έπι  τού  *ιρ-  luctati  sunt,et  ne  quando  contingat  utreluctentur, 
όντος  ούκ  άντιλέγουσι,  διά  δε  τδ  μήτε  μετά  ταϋτα  Cum  fuerint  a me  in  hac  Causa  postulati,  quem 
συμ5ηναι,  τουτέστιν  δνχντιωθηναί  μοι  τούς  έν  τούτ·ρ  scitis  multarum, Ecclesiarum  et  ordinandorum  cu* 
τφ  πράγματι  παρ’  έμού  αίτουμένους,  έπειδή  οΓδατε  ram  sustinere  Justum  66t  ergO,Ut  quemlibet  COn- 
πολλων  έκκλησιών  καί  χειροτονιών  φροντίδα  με  sacerdotum  conveniam  cum  duobus  e consortio 
βιστάζειν,  ψ τινι  δήποτε  των  Ιερέων  συνέλθω  μετά  nostro, Υβΐ  tribus  tes  ibus  Sin  vero  indevotus  OXSti- 
δύο  ή τριών  μαρτύρων  της  ήμετέρα;  συγκληρώσεως,  terit, quid  censet  charitas  vestra  faciendum?  Ego 
Ιάν  άκαθχσίωτος  εύρεΟείη,  δίκαιόν  Ιστι  κρΤναι  την  enim  cunctarum  Ecclesiarum,  dignatione  Dei,  ut 
Ομετέραν  άγάπην,  τί  δει  ποίησα ι.  Έγώ  γάρ,  ως  ιστέ,  scitis, fratres, sollicitudinem  SUStineo.  — NumidiuS 
αδελφοί,  κατά  συγγώρησιν  θεού,  πολλών  Εκκλησιών  episcopus  dixit:  Fuitsemperheec  licentia  huicsedi, 
φροντίδος  άντέχομαι,  — Νουμήδιος  έπίσκοπος  είπεν*  Ut  unde  58  V6llet,et  de  Cujus  nomine  fuisset  COn- 
’ΑεΙ  υπήρξε v η αυθεντία  τψ  Ορύνφ  τούτφ,  Τνα  δΟεν  ventus, pro  desiderio  cujusque  Ecclesiae  ordinaret 
ήθελε  και  περί  οίουδήποτε  προιτράπη  δνόμχτος,  κατά  q episcopum, — Epigonius  episcopus  dixit : Bonitas 
τήν  έπιθυμίαν  έκάστης  Έκκ)ησίας  έχειροτόνει  έπί-  sequestrat  possibilitatem : minus  enim  priBsumis, 
σκοπον. — ’Επιγύνιος  έπίσκοπος  είπεν* Η άγαΘοΟέλεια  frater, cum  te  bonum  et  clementem  omnibus  red- 
μεσάζει  την  έςουσίαν  * ήττον  γάρ  τολμάς  ήπερ  δύνη,  dis  : habes  enim  hoc  in  arbitrio,  satis  est  (10)  ut 
αδελφέ,  έν  τψ  πάσιν  έαυτδν  άποδεικνύειν  άγαΟδν  καί  satisfiat  personae  uniuscujusque  episcopi  in  prima 
φ.λάνθρωπον.  "Εχεις  γάρ  τούτο  έν  τή  κρίσει  σου,  tantummodo  conventione.  Si  autem  (17j  quodlibet 
τδ  άποθεραπεύσαι  ένδς  έκαστου  έπι  σκοπού  τδ  πρόσ-  huic  sedi  vindicandum  ftibi  fuerit  arbitratus,  ne* 
ωπον  · έν  πρώτ^  δε  καί  μόνη  συνελεύσει,  εΐ  συν-  cesse  habes  tu  omnes  Ecclesias  suffulcire  : nnde 
iooir,  τδέπ*  έξουσίας  ταύτη  τή  καθέδρ^  είναι  έκδι-  tibi  non  potestatem  damus, sed  tua  assignamus, ut 
κητέον,  έπειδή  άνάγκην  έχεις  αύτδς  πάσας  τάς  liceat  voluntati  luas  et  eemper  tenere  quem  voles, 
Εκκλησίας  ύποστηρίζειν,  "Οθεν  έξουσίάν  σοι  ήμεΐς  Ut  praepositos  plebibus  vel  Ecclesiis  constituas, qui 
ου  διδούμεν,  άλλ*  έπισφραγίζομεν  t αύτην  τή  σή  postulati  fuerint, et  unde  velis.— Postumianus  [Pos· 
προαιρέσπ,  ώστε  έξεΤναι  κρατεΤν  3ν  άν  θέλης,  καί  tumelianus]  episcopus  dixit : Deinde,  qui,  unum 
προχείριζε  σθαι  προεστώτας  ταΤς  ’Εκκλησίαις,  και  ταΐς  habuerit, nunquid  debet  illi  unus  presbyter  aufer- 
λοιπαΤς  τούς  ζητούμενους,  και  δθεν  συνίδοις.  — Πο-  ri? — Aurelius  episcopus  dixit : Sed  episcopus  unus 
στουμητιανδς  έπίσκοπος  είπεν  * Είτα  kiv  τις  ένα  καί  esse  potest,  per  quem  dignatione  divina  presbyteri 
μόνον  σχή  πρεσβύτερ ον,  μη  οφείλει  καί  αύτδς  δ εΤς  άξ  G multi  constitui  possint;  unusaulem  episcopus  di f- 
αύτού  άφαιρεθηναι;  — Αύρήλιος  έπίσκοπος  είπεν*  Κατά  ficileinveniturconstiluendus.Quaproptersi  neces- 
συγχώρησιν  Θεού,  δόναται  δ εΤς  έπίσκοπος  πολλούς  sarium  episcopatui  quis  habuerit  presbyterum,  et 
χειροτονεΐν  πρεσβυτέρους  * πρεσδύτερος  δέ  πρδ;  έπι-  unam, Ut  dixisti,  frater,  habuerit,  etiam  ipsum  ad 
σκοπήν  έπιτήδειος,  δυσχερώς  εύρίσκετα' . Διδ  έάν  τις  promotionem  dare  debebit.  — Postumianus  epis- 
εύρεΟή  έχων  ένα  μόνον  πρεσδύτερον,  και  αύτδν  έπι-  copus  dixit  : Ergo  si  habet  alius  abundantes  cleri- 
τήδειον  τή  έπισκοπή,  καί  αύτδν  τδν  ένα  οφείλει  cos,  debet  mihi  alia  plebs  subvenire.  — Aurelius 
δούναι  πρδς  χειροτονία  — Ποστουμηειανδς  έπίσκο-  episcopus  dixit : Sane  quando  tu  Ecclesiae  alteri 
πο;  είπεν  · σύκούν  έάν  Ιλλος  έχη  πλήθος  κληρικών,  subveneris,  persuadebitur  illi  qui  plures  habet 
ύφείλοι  μοι  τδ  έτερον  πλήθος  συ;ελθεΐν  * — Αύρήλιος  clericos,  ut  unum  tibi  ordinandum  largiatur, 
έπίσκοπος  είπεν*  Δηλαδή  3v  τρόίπον  συ  τή  έτέρφ  Έκκλησίφ  συνήλθες,  συνωθησθήσεται  καί  δ τούς  πλείονας 
έχων  κληρικούς,  ένα  άς  αυτών  εις  χειροτονίαν  σοι  δαψιλεύσασθαι· 

Περί  των  λαών  των  μηδέποτε  έπισκόπους  άσχη-  59  De  plebibui  qti(B  nunquam  episcopos 
κότων.  habuerunt  ά8· 

νη'.  "Ηρίσε κάκεΤνο  'ίνα  οί  δχλοι,  οι  μηδέποτε  Ιδίους  58.  Placuit  et  illud,  Ut  plebes  quae  nunquam 
έσχηκότες  έπισκόπους,  εΐ  μή  έκ  πάσης  τής  συνόδου  habuerunt  proprios  episcopos  nisi  ΘΧ  concilio 
έ κίστης  έπαρχίας,  καί  τού  πρωτεύοντος,  ψήφισμα  plenario  uniuscujusque  provincia,  et  primatis  at- 
γένηται,  καί  κατά  συναίνεσιν  έκείνου,  ού  τίνος  ύπδ D que  consensu  ejus,  ad  cujus  dioecesim  eadem 
τήν  διοίκησιν  καθίστατο  ή αυτή  Εκκλησία,  μηδαμώς  Ecclesia  pertinebat,  decretum  fuerit,  minime  ac- 
δέξωνται.  Cipiant. 

Συνόδου  οικουμενικής  ζ“'  κανών  λγ#,  λζ\  Concilii  cecumenici  vi  canones  33,  37. 

λγ*.  ’Επειδήπερ  έγνωμι^  έν  τή  ’Αρμενίων  χώρφ  33.  Quoniam  cognovimus  in  Armeniorum  regione 
μόνους  έν  κλήρφ  τούς  έκ  γένους  Ιερατικού  κατατάτ-  eos  Solum  in  cleri  ordinem  referri  qui  Sunt  ΟΧ  ge- 
τεσθαι,  Ιο-υδαΐκοΤς  έθεσιν  έπομένων  τών  τούτο  πράτ-  nere  sacerdotali,  iis  qui  hoc  facere  aggrediuntur, 
τειν  έπιχειρούντων,  τινάς  δέ  αυτών  καί  μή  άποκει-  mores  judaiCOS  sequentibus;  nonnullos  autem  60- 
ρομένους  ιεροψάλτας  καί  άναγνώστας  τού  θείου  νόμου  rum,  etiam  non  ton80S,  Sacros  cantores  et  divina 


W Cone.  Afric.  cap.  68. 


487  ί*ΗΟΤΙΙ  PATRIARCHAE  CP:  488 

legis  lectores  constitui  : decernimus!  Ut  deinceps  A καθίστασαι,  συνείδομεν  ώστε  άπδ  του  νυν  μό  έςεΤ- 
non  liceat  iis  qui  volunt  aliquos  ad  clerum  addu-  ναι  τοΤς  είς  κλήρον  βουλομένοις  προχγειν  τινάς,  είς 
cerevad  ejus  cui  maniis  imponitur, genus  respicere:  to  γένος  Αποβλέποντας  του  προχειριζομένου,  άλλα 
sed  examinantes  an  digni  sint  juxta  exposita  in  δοκιμάζοντας  et  άξιοι  εΤεν  κατά  τους  τεθεντας  έν  το'ς 
sacris  canonibus  decreta,  i η cleri  catalogum  referri)  ΙιροΤς  κανόσιν  όρους  άν  κλήρφ  καταλεγήνχι,  τούτους 
Ut  eos  ecclesiastice  promoveant, sive  sint  ex  majo-  έκκλησιχστικώς  προχειρίζεσθχι,  είτε  καί  έκ  προγό- 
ribus  suis  sacerdotibus,  sive  non.  Sed  etiam,  Ut  νων  γεγόνχσιν  ιερέων,  είτε  και  μή  * άλλα  μηδέ  τι νχ 
DUlli  βΧ  omnibus  permittant,  jaxta  ordinem  eorum  WV  απάντων  συγχωρεΤν  έπ*  άμβωνος  κατά  την  των 
qui  sunt  in  clericorum  ordinem  relati,  populo  in  έν  κλήρφ  κχτχλεγομένων  τάξιν  τους  θείους  χψ  λχψ 
suggestu  divinas  Scripturas  recitare,  nisi  is  sacer-  λόγους  δποφωνεΤ V,  et  μή  τι  άν  Ιερατική  xpoupqi  χρή- 
dotali  tonsura  USUS  fuerit,  et  benedictionem  a SUO  σητχι  b τοιοΟτος,  και  τήν  ευλογίαν  δπδ  του  οικείου 
pastore  canonice  susceperit  Si  quis  autem  proter  ποιμένος  κχνονικώς  υποδέξηται  · et  δ:  τις  φωρα- 
haec  facere  deprehensus  fuerit,  segregetur.  θείη  παρά  τα  προστετχγμένχ  ποιων,  άφοριζέσθω. 

37.  Quoniam  diversis  temporibus  barbaricae  in-  λζ'.  Επειδή  κατά  διαφόρους  καιρούς  βχρβχρικχΐ 

Cursiones  fuere,  et  ex  eo  plurimae  civitates  inii-  γεγόνχσιν  έφοδοι,  και  πλεΐστχι  πόλεις  έντευθεν  υπο- 
delibus  subjugatae  fuere,  Ut  ideo  non  possit  ejus  B χείριοι  τοΐς  άνόμοις  κατέστησαν,  ως  έντευθεν  μη 
civitatis  praesul  postquam  ordinatus  fuerit,  suum  δόνηθήναι  xbv  της  τοιαύτης  πόλεως  πρόεδρον  μετά 
thronum  apprehendere,  et  in  eo  in  sacerdotali  την  Ιπ  αυτψ  χίιροτονίαν,  τον  οΐχετον  θρόνον  καχα- 
constitutione  collocari,  et  sic  pro  ea  quae  inva-  λαβεΤν,  χχι  έν  αυχψ  Ιερατική  κατχστάσει  ένιδρυν- 
luit  consuetudine  40  ordinationes  et  omnia,  quae  θήναι,  καί  ουτω  χχτχ  xb  κρατήααν  Ιθος  τάς  χειρο- 
ad  episcopum  pertinent,  agere  et  tractare  : nos,  τονίας,  καί  πάντα  £ τώ  έπισκόπψ  Ανήκει  πράττειν 
honorem  ac  venerationem  sacerdotio  servant  es,  τε  καί  μεταχειρίζεσαι,  ήμεΐς  xb  τίμιον  και  σεβά- 
el  gentilem  injuriam  nequaquam  ad  ecclesiasti-  σμιον  τη  Ιιρωσύνη  φυλάττοντες,  και  μηδαμώς  πρδς 
eorum  juriutn  perniciem  exerceri  volentes,  eos  λύμην  των  έκκλησιαστικών  δικαίων,  την  έθνικην 
qui  sic  ordinati  sunt,  et  propter  praedictam  cau-  έπήρειαν  ένεργετσαι  βουλόμενοι,  τοΤς  ουτω  χειρο- 
sam  in  suis  non  sunt  constituti,  Ut  absque  ullo  τονηθεΤσι,  και  διά  την  προκειιεένην  αΐχίαν  έν  τοΤς 
ex  ea  re  praejudicio  conserventur,  decrevimus  ; έαυχών  μή  έγκχτχστασι  θρόνο ις,  τδ  Απόκριτο*  τη- 
Ut  et  diversorum  clericorum  ordinationes  cano-  ρεΤσθχι  συνεωράκχμεν  * ώαχε  καί  χειροτονίας  κλη- 
nice  faciant, et  praesidentiae  auctoritate  secundum  ριχων  διαφόρων  κχνονικώς  ποιεΤν,  καί  τη  της  προ- 
proprium  Statum  utantor,  et  sil  firma  ac  legitima  εδρίχς  αύθεντίφ  κατά  τον  ίδιον  δρον  κεχρήσθαι,  καί 
quaecunque  ab  eis  procedit  administratio.  Non  ςβεβαίαν  καί  νενομισμένη*  είναι  πασαν  6π*  ab  ιών 
enim  a tempore  necessitatis  exacta  juris  obser-  προϊουσαν  διοίκησιν.  Ob  γάρ  δπδ  του  της  ανάγκης 
vatione  circumscripta,  dispensationis  terminus  χαιρου  περιγραφείσης  της  Ακρίβειας,  δ της  οίκονο- 
circumscribetur.  μίας  δρος  περιορισήσεται. 

Synodi  Constantinopolitanm  quot  dicitur  prima  Συνόδου  α'  και  β'  συγκροτηθείσης  έν  Χωνόταν - 

et  secunda  in  templo  Sanctorum  Apostolorum  τινουπόλει  έν  τψ  νχφ  τών  'Αγίων  Αποστόλων 

congregata f canon  16.  χ*νών  ις". 

Ift.Propter  contentiones  et  tumultus, qui  in  Dei  ιζ*.  Διά  τάς  φιλονει κέας  τε  και  ταραχάς,  τάς  έν  τη 

Ecclesia  contingunt, hoc  quoque  est  definire  neces-  του  θεού  Έκκλησή  συμβαινούσας,  καί  τούτο  δρίσαι 
sarium,  ut  episcopus  nullo  modo  constituatur  in  άναγκαΤον  έστι  * του  μηδενί  τρόπψ  έπίσκοπον  κατα- 
Ecclesia,  cui  qui  praeest  adhuc  vivit,  et  est  adhuc  νεήναι  έν  τη  Έκκλησή,  ής  Ιτι  δ προεστώς  ζή,  καί 
in  proprio  honore  constitutus, nisi  episcopatui  sna  έν  τη  Ιδίφ  συνίστατχι  τιμή,  μή  αυτδς  έκων  την  έπι- 
SpOttte  renuntiaverit.  Oportet  enim  causam  ejus,  σκοπήν  παραιτήσεται  * χρή  γάρ  πρότερον  τήν  αιτίαν 
qui  est  episcopatu  expellendus, canonice  examina-  του  μέλλοντος  της  έπισκοπης  έχδιώκεσθαι,  κανονι- 
tam  ad  finem  prius  deduci:  deinde  post  ejus  depo-  Χώς  έξεταζομένην  είς  πέρας  άγεσαι*  είθ*  οδτως 
sitionem, alteram  in  ejus  episcopatum  provehi. Si  D μετά  την  αύτσυ  καθχίρεσιν,  έτερον  An’  αυτου  εις 
quis  autem  episcopus  in  proprio  honore  constitutus,  την  έκισκοπήν  προβιοάζεσαι.  El  δέ  τις  τών  έπι- 
nec  vult  renuntiare,  nec  populum  proprium  pas-  σχόπων  έν  τη  Ιδί$  συνιστάμενος  τιμή,  μήτε  πχρχι- 
cere,sed  a suo  episcopatu  recedens,  plusquam  sex  τιτσχι  βούλοιτο,  μήτε  τον  οίκετον  ίθέλοι  ποιμχί- 
mensibus  in  alio  loco  degat, nec  regio  jussu  deten-  νειν  λαόν,  άλλα  τής  οΐχείας  άποστάς  έπισκοπής, 
tus,  nec  eu  i patriarchas  ministerio  deservieos,  neque  δπέρ  τδ  έξάμηνον  έν  έτΙρφ  διατρίβοι  χόπψ,  μήτε 
a gravi  morbo,  et  qui  Ut  omnino  moveri  non  possit  ταΤ;  του  οίκείου  πατριάρχου  λειτουργίαις  δπηρε- 
efficiat, retentus,  is  nulla  ex  supra  41  dictis  causa  τούμενος,  μήτε  μήν  ύπδ  νόσου  χαλεπώς  τε  καί  άκι- 
prohibitus, et  a SUO  episcopatu  absens, et  ultra  se-  νησίαν  έμποιουσης  παντελή  συνεχόμενος,  δ τοιουτος 
mestre  tempus  in  alio  loco  degens, ab  episcopi  di·  ουν  δ κατά  μηδεμίαν  τών  είρημένων  προφάσεων  κω- 
gnitate  et  honore  omnino  alienabitur.  Eum  enim  λυόμενος,  τής  οίκείάς  άφιστάμενος  έπισκοπής,  καί 
qui  suas  fidei  commissum  gregem  negllglt  etin  alio  υπέρ  τδν  έξαμηνιαΤον  χρόνον  έν  ετέρψ  διατριβών 
loco  supra  semestre  tempus  degit,  Statuit  sancta  τύπω,  τής  του  επισκβποΟ  τιμής  τε  καί  άξίας  Αλλά- 


489  8YNTAGMA  CANONUKi.  — ΤΙΤ.  I,  CAP.  VI.  490 

τριωθήσεται  παντελώς*  τόν  yap  της  έμπιστευθεί-  A synodus, ut  a sacerdotio, per  quod  pascere  drdina- 
σης  αύτψ  καταμβλούντ*  ποίμνης,  και  έν  έτέρψ  ύπερ  tus  est,  alienus  omnino  COnstifbatUr,  W Hl  fejuft 


τδ  εξάμενον  χρονοτριβούντα  τόπφ,  ώρισεν  ή άγια 
σύνοδος  και  τφς  άρχιερωσύνης  δι*  ης  ποιμαίνειν  έχάχθη, 
Επισκοπής  τύπον,  ίτερον  άντ*  «υιού  προχειρίζδσθαι. 

Βασιλείου  έπιστολη  προς  τούς  χωρεπισκόπους. 

*Ωστε  μη  γίνεσθχι  χωρίς  αυτού,  ύπ^ρέτας  παρά  τούς 
κανόνας. 

Πάνυ  με  λυπεϊ  δτι  έπιλελοίπασι  λοιπόν  οΐ  τών  Πά- 
τερων κανόνες,  και  πάσα  άκρίβεια  τών  * Εκκλησιών 
άπιλήλαται,  και  φοβούμαι  μη  κατά  μικρόν  της 
άβιαφορίας  ταύτης  όδψ  προϊούσης,  είς  παντελή  συγ- 
χυσιν  Ιλθφ  τα  της  ’Εκκλτισίας  πράγματα.  Γού;  ύπ- 
ηρ*τούντας  τφ  ’Εκκλησίφ,  ή πάλαι  ταΤς  χού  θεού  ’Εκ-  β 
κλησίαις  έμπολιιευομενη  συν /,0ε  ια  μετά  πάση; 
άκριβείας  δοκιμάζουσα  παρεδέχετο,  καί  έπολυπρα- 
γμονεΤτο  πάσα  αυτών  η αναστροφή  εΐ  μη  λοίδοροί  είσιν, 
εΐ  μύ  μέθυσοι,  εΐ  μη  πρόχειροι  προς  τάς  μάχας,  εΐ 
παιδαγωγούσιν  έαυτών  την^ νεότητα,  ώστε  κατορθούν 
δύνασθαι  τον  αγιασμόν,  ου  χωρίς  ούδεΐς  οψεται  τόν 
Κύριον  · και  τούτο  έξήταζον  μεν  πρεοβύτεροι  κα* 
διάκονο»,  ο\  συνοικουντες  αύτοΤς,  Ιπανέφερον  δέ  τοΤς 
χωρεπισκόποις,  οΐ  τά;  παρά  τών  άληΟινώς  μαρτυ- 
ρούντων  δεξάμενοι  ψήφους,  καί  ύπομνήσαντες  τόν 
ϊπίσκοπον,  ούτως  ένηρίθμουν  τον  ύπηρέτην  τψ  τά- 
γματι  τφ  Ιερατικά»  * νύν  01  πρώτον  μεν  ήμάς  παρ- 
ωσάμενοι,  καί  μηδε  έπαναφέρειν  έ,μΤν  καταδεχόμενοι, 
είς  έ αυτούς  την  όλην  περιεστήσατε  αυθεντίαν  * επειτα 
κατα^ρφΟυμρύντες  τού  πράγματος,  πρεσβυτέρόις  καί( 
Βιακάνοι;  έπετρεψατε  ούς  αν  έθέλωσιν  άπο  άνεξετάσ- 
του  βίου  κατά  προσπάθειαν,  ^ τν  από  συγγένειας,  $ 
ττ*ν  έξ  άλλης  τίνος  φι)ίας,  έπεισάγειν  τφ  ’Εκκλησίφ 
τούς  άναξίους  · διό  πολλοί  μεν  ύπηρέται  καταρι- 
θμούνται καθ*  έκάστην  κώμην,  άξιος  δε  λειτουργίας 
θυσιαστηρίου  ούδεις,  ώς  ύμεΤς  αυτοί  μαρτυρείτε, 
άποροϋντες  άνδρών  kv  ταΤς  ψηφηφορίχις.  Έπεί  ουν 
θρώ  τό  πράγμα  λοιπόν  είς  άνήκεστον  προϊόν,  μαλιστα 
νυν  τών  πλείστων  φόβψ  της  στρατολογίας  είσποιούν- 
των  Ιαυτούς  τφ  ύπηρεσίφ,  άναγκαίως  ζλθον  είς 
τύ  άνΧνεώσασθαι  τους  τών  Πατέρων  κανόνας,  κάί 
Ιπιστέλλω  ύμϊν  άποστεΤλαι  μοι  xV  άναγραφ^ν  έκά- 
στης  κώμης  τών  ύπηρετούντων,  καί  ύπό  τίνος  ειση- 
χται  Ικαστος  και  kv  ποίψ  βίψ  έστίν.  *Εχετε  δε  καί 
αυτό*  παρ*  έαυτοΤς  τί»ν  άναγραφην,  &***  συγκρί- 
νεσΟαι  τοΤς  παρ*  ^μΤν  άποκειμένοις  γράμμασι  τά 
ύμέτερα,  καί  μηδενΐ  έξεϊναι  έαυτόν  βτε  βούλεται  παρ- 
εγγράφειν  ♦ ούτω  μέν  τοι  μετά  τ^ν  πρώτην  έπινέ- 
μησιν,  εί  τινες  ύπό  πρεσβυτέρων  είσήχθησαν,  ΙπΙ 
τούς  λαϊκούς  άποφιφώσιν  · άνωθεν  δέ  γένητ*ι  αύτών 
παρ'  ύμών  έξέτασις  · καν  μίν  άξιόι  ώσι,  τφ  ύμετέρφ 
ψ/,φφ  παρεδεχΟήτωσαν  · έπεί  καθαρίσατε  τ^ν  Έκ- 
κλησίαν,  τούς  άναξίυυς  αυτής  άπελαύν^ντες  * και  τού 
λοιπού,  Ιςετάζετε  μέν  τούς  άξιους  καί  παραδέχεσθε. 
Μη  έπαριΟμεΐτε  δέ  πρίν  είς  ίιμας  έπανενεγκεϊν  · ζ 
γινώσκετε,  δτι  λαϊκός  Ισται  ό άνευ  ήμίτέρας  γνώμης 
είς  ύπηρεσίαν  παραδεχθείς. 

w Hebr.  η,  44. 

PlTHOL.  fla.  CIV. 


episcopatus  locum,  alitis  pro  ipso  promoVeittor. 

παντελώς  άλλότριον  πίθεστάναι,  ‘Λί  είς  τύν  ’αύτού  τ^ς 

Basilii  epistola  ad  chorepiscopos . 

Quod  fieri  non  oportet  sine  ipso , ministros  con- 
tra canoties . 

Permolestum  mihi  est,  quod  j£m  canohtis  Pa- 
trum defecerint,  ac  disciplina  omnis  ek  Ecclesiis 
abacta  sit ; et  timeo  ne  paulatiib,  hkc  IndTifereh- 
tia  progrediente,  res  ecclesiastica  in  summam 
confusionem  delabautur.  Observata  otim  in  Dei 
Ecclesiis  consuetudo,  Ecclesias  ministros  otnrni 
diligentia  probatos  admittebat : ac  in  omfitta  io- 
rum vitam  sedulo  inquirebatut : aubob  eSiebt 
maledici,  annon  ebriosi,  annort  prompti  kd  pu- 
gnas, an  juventutem  suam  frenarent,  hatH'san- 
ctimoniam,sine  qua  Deum  nendo  Videbit  00,ekeK 
cere  possent.  Atque  hoc  examinabant  quideih 
presbyteri  et  diaconi,  qui  una  cum  Spsis  habita- 
bant : referebant  autem  ad  chorepiscopos,  qtfi 
cum  suffragia  testium  veracium  accepissent,  ac 
episcopum  admonuissent,  sic  sacrfcloruTb  nume- 
ro ministrum  ascribebant.  Nunc  aotem  primOitt 
quidem  nos  excluentes,  ac  ne  referre  quidem  k4 
nos  dignati  omnem  in  vosmetipsos  44  auctorita- 
tem transtulistis  : deinde  rem  uegligentes,  preft- 
; byteris  et  diaconis  permisistis,  ut  quos  Vellent, 
vita  non  examinata, secundum  animi  affectionem, 
aut  ex  consanguinitate  ortam,  aut  ex  dia  aliquk 
amicitia,  in  Ecclesiam  indignos  introducerent. 
Quapropter  multi  quidem  ministri  in  unoquoquk 
pago  numerantur : sed  dignus  ministerio  altarium 
ne  unus  quidem,  ut  vos  ipsi  testificamini,  ho- 
minum penuria  laborantes  in  electionibus.  Quo- 
niam igitur  video  rem  in  matum  jam  insanabil* 
progredi,  nuuc  praesertim,  cum  plurimi  miUtid 
metu,  seipsos  in  ministerium  conjiciant,  neces- 
sario accessi  ad  Patrum  canones  renovandos ; ac 
vobis  scribo,  ut  mittatis  mihi  catalogum  minis- 
trorum cojusque  pagi,  et  a quo  quisqufe  infroduc- 
tus  sit,  et  qua  ejus  sit  vivendi  ratio.  Habete  au- 
tem et  ipsi  apud  vos  eatalogum,  ut  cum  scriptis 
apud  nos  repositis  vestra  conferantur,  noc  cui- 
quam liceat  seipsum,  cum  Voluerit,  inscribere. 
Ita  sane,  si  qui  post  primam  indictionem  a pres- 
byteris introducti  fuerint,  intdr  laicos  rejician- 
tur. Eorum  autem  exaineQ  de  integro  rfepetite, 
etsi  digni  fuerint,  suffragio  vestro  suscipiantur. 
Expurgate  Ecclesiam,  indignos  ex  ea  ejicidfttes. 
Atque  in  posterum  examinate  quidem,  qui  digni 
sint,  et  eos  admittite  : sed  prius  non  ascribite, 
quam  ad  nos  retuleritis ; aut  scitote  Idicum  fotu- 
rum esse,  qui  sina  nostro  judicio  in  ministerium 
foerit  admissus. 


16 


491  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  492 

Cyrilli  ex  epistola  ad  Domnum  canones  i , 3.  A Κυρίλλου  έκ  τής  προς  Δόμνον  επιστολής  κα- 
ί  .Unaquaeque  res  nostra, quande  ordine  canoni-  νών  a’  (\ 

CO  recta  procedit,ntlllum  quidem  in  nobis  tumui-  «’·  *Εκαστα  των  καθ’  ήμας  πραγμάτων,  δταν  εύθυ 

tum  ingenerat,  et  a nonnullorum  maledicentia  Ii-  φέρωνται  κανονικής  εύταξίχς,  συδένα  μεν  ήμΤν  έντί- 

berat,  vel  potius  45  eorum  qui  sapiunt  laudem  θόρυβον,  άπαλλάττει  δέ  καί  της  παρά  τινων  δυσ- 
nobis  conciliat.  Quis  enim  non  obviis,  ut  aiunt,  φημί*ς,  μάλλον  δ!  καί  τάς  παρά  των  ευ  φρονούντων 

ulnis  excipiat  de  aliquibus  prolatam  sententiam,  εύφημες  ήμΤν  προξενεί.  Τίς  γάρ  ούκ  αν  άποδέξαιτο 

quffl  nec  huc  nec  illuc  inclinetur?  Vel  quomodo  ψήφον  άπροσχλινή,  ήπερ  <£v  γένοιτο  περί  τινων;  15  πώς 
non  sit  ab  omni  reprehensione  alienum,  vel  po-  ™ χρίνειν  όρθώς  καί  έννόμως  ούκ  άνεπίπληκτον  εσται, 
tius  magnopere  laudandum,  si  recte  et  juste  ju-  μάλλον  δέ  παντός  έπαίνου  μεστόν,  Καί  ταύτα  γράφω 
dicetur  ? Et  hsec  quidem  nunc  scribo  ad  pietatem  νυνί  · της  σής  θιοσεβείας  έν  τοΤς  έαυτού  γράμμχσι 
tuam  quae  in  litteris  ad  me  et  religiosissimum  τοΤς  σταλεΐσι  πρδς  έμέ  τε  καί  τδν  δσιώτατον  τε  χχι 
fratrem  nostrum  et  coepiscopum  Proclum  missis,  θεοφιλέστατον  άδελφδν  ήμών  xat  συνεπίσχοπον  Πρό- 
episcopum  quidem  nominet,  imprimis  pium  ac  x^ov,  Επίσκοπον  μεν  δνομαζούσης,  τδν  εύλχβέστατον 
religiosum  Petrum  : cum  ipse  lamentetur,  seque  x*'1  θεοσεβέστατον  Πέτρον  · αυτού  δέ  κλαίοντος,  και 
ab  Ecclesia  sibi  attributa  praeter  rationem  ejectum  B έκνεμηθείσης  Εκκλησίας  αύτφ  παραλόγως  κεκι- 
esse  dicat.  Erat  autem  consentaneum  ut  vel  sa-  νήσΟαι  λέγοντος.  *Ην  δ*  άκόλουθον,  15  τδ  τής  Ιερωσύ- 
cerdotii  nomen  cum  re  haberet,  vel,  si  non  erat  δνομα  μετά  του  πράγματος  Ιχειν  αύτδν,  ή γουν 
dignus  Ut  altari  praeesset,  nec  ipsa  quidem  epis-  *^tp  ήν  άξιος  του  μή  προεστάναι  θείου  θυσιαστή* 
copus  vocatione  dignus  haberetur.  Sed  id  fortasse  ρ*0υ#  μ^δ*  αύτή  τιμασθαι  τή  κλήσει  της  έπισκοπής  · 
quod  dico,  durum  esse  et  cbaritatis  expers  vide-  &λλ*  δόξειεν  fiv  τή  σή  θεοσεβείς,  σκληρδς  είναι 
bitur.  Res  autem  revera  non  ita  se  habet.  Nos  τις  ‘/fld  άφιλάλληλος  δ παρ'  έμοΰ  λόγος.  "Εχει  δέ  ούχ 
enim  Senie  utique  misereri  putamus,  si  solum  ei  οδτω  κατά  τδ  άληθές.  Έλεήσαι  γάρ  τάχα  που  νομί- 
nomen  reliquerimus;  sed  multo  melios  erat  aliud  ζ·>μ«*  τδν  πρεσβύτην,  μόνην  αύτφ  τήν  κλήσιν  άφόν- 
quoque  considerare.  Dicit  enim  se  suam  quidem  τες  * μακρψ  δε  ήν  άμεινον  έννοήσαι  καί  τδ  έτερον  · 
posse  causam  probare, at  defensionis  tempus  sibi  ψ^χει  γάρ,  δύνασΙχι  μέν  συστήνχι  τή  οίκείφ  Υπο- 
non  esse  datum,  nec  auditionem  canonicam  sibi  λήψει,  ού  λαβεΤν  δε  καιρδν  άπολογίας  · οδτε  μήν  άκ- 
fuisse  concessam. Sin  autem  tale  quid  factum  es-  κρόχσιν  αύτφ  προτεθείναι  κανονικήν.  Et  ίέ  έγεγόνει 
set,ipsa  actorum  productio  eum  convicisset  reum  τι  τοιούτον,  αύτή  των  Υπομνημάτων  ή συστσσις  δι- 
impositorum  ipsi  criminum,  nec  esset  quod  se  ήλεγξεν  άν  αΥτδν,  ή άλόντα  τοΐς  αΐτιάμασιν  ένοχον 
injuria  affectum  quereretur;  vel  certe  absolutum  ς άποπεφασμενον,  καί  ουδέν  εχοντα  λοιπδν  είπεΤν  ώς 
eum  declarans,  rursus  concederet  Ut  pr&esset  ήδικημένον  * 15  γούν  έλεύθερον  άποφήνασα,  ώς  πάλιν 
Ecclesiae  quae  illi  subjecta  fuit.  Cum  autem  nihil  έοίδου  τδ  προεστάναι  τής  'Εκκλησίας,  ή καί  ύπδ 
factum  sit  ejusmodi, de  re  quidem  alta  voce  que-  χ*τ p*  γέγονε  τήν  αύτού  · ούδενδς  δε  πεπραγμέ- 
ritur,  et  intolerabilem  injuriam  S8  dicit  accepis-  ν^υ  τοιούτου,  καταβοφ  του  πράγματος,  άδικίαν 
se,  et  inique  ejectum  esse,  adjiciens  rem  omnem  άφόρητον  Υποστήναι  φησι,  καί  άθέσμως  έκβεβλή- 
familiarem  suam  ademptam  sibi  fuisse.  Tua  ita-  ®θαι  προσεπάγων  δτι  καί  ήρπάσθη  πάντα  τά 
que  sanctitas,  considerans  et  quod  44  divinis  «ύτψ  προσήκοντα  χρήματα.  *Η  σή  τοιγαροΰν  δσιό- 
canonibus  sancitum  est,  et  quod  Ecclesiae  conve-  της  έννοούσα  κα\  τδ  τοΐς  θείοι;  κανόσι  δοκουν,  καί 
nit,  iisque  qui  sunt  in  sacro  ministerio  initiati,  et  τδ  πρέπον  Έκκλησίφ  καί  τοΐς  τεταγμένοις  είς  Ιεράν 
nostrarum  praeterea  litterarum  rationem  ducens,  λειτουργίαν,  Ετι  τε  πφδς  τούτοι;  και  τά  παρ’  ήμών 
sistat  senis  lacrymas  ; et  si  velit  quidem  cum  iis  δυσωπηθεΐσα  γράμματα,  σεησάτω  του  πρεσδύτο 
judicio  contendere  qui  crimina  in  eum  intendunt,  όάκρυον.  Καί  εΐ  μεν  ελοιτο  δικάσασθχι  προς  τους 
apud  sanctitatem  tuam  pro  more  litiget,  una  sci-  Υπάγοντας  αύτφ  τάς  αΙτίας,  δικαζέσθω  κατά  τδ  εΐω- 
licet  assistentibus  qui  libi  subsunt  episcopis  nisi  θδς  έπί  τής  σής  θεοσεβείας,  συμπαρόντων  δηλονότι 
forte  aliquos  recusat  Ut  suspectos.  Nullum  enim  ύπδ  τήν  αυτής  χεΤρχ  θεοσεβεστάτων  έπισκόπων  * 
religiosissimorum  episcoporum  in  fratrem  ini-  έκχδς,  εΐ  μή  παραιτοΤτο  τινας  ώς  Υπόπτους  * ουδένα 
mico  esse  animo  credimus.  Ne  autem  hic  prae-  μεν  γάρ  των  θεοσεβεστάτων  έπισκόπων  έχθρά  φρο- 
textus  futurum  de  eo  judicium  dissolvat,  Ut  νεΤν  άδελφψ  πιστεύομεν.  ,;Ινα  δέ  μή  πρόφασις  αδχη 
non  jure  factum  esse  videatur,  non  grave  est  γένηται  την  άσομένην  έπ'  αύτφ  κρίσιν  παρχλύουσα, 
a concessu  abesse  eorum  qui  suspecti  sunt  ali-  ^pYc  τδ  μδ  έν  δίκ^  πεποιήσθχι  δοκεΤν,  ούδέν  έστι 
quos.  τδ  λυπούν  άπεΤναι  τού  συνεδρίου  των  έν  Υποψίφ  τινάς. 

3. Renuntiationis  autem  libellos  non  sua  voluntate  γ'.  Τούς  δε  τής  παραιτήσεως  λιβέλλους,  ού  κατά 

sed  veluli  vi  ac  metu,  et  aliquorum  minis  se  tradi-  προαίρεσιν  οίκείαν,  άλλ'  ώς  έξ  ανάγκης  καί  φόβου 
disse  dicit. Jam  vero  alia  quoque  res  est, quae  eccle-  χαΐ  τής  τινων  άπειλής,  έπιδούναι  φησι  * xat  έτέρως 
siasticae  consuetudini  non  placet,  offerre  sacer-  δέ,  πράγμά  έστιν  ούτε  τοΐς  τής  'Εκκλησίας  άρέσχον 
dotes  aliquos  renuntiationis  libellos.  Nam  si  sunt  θεσμοΤς,  τδ  λιβέλλους  παραιτήσεως  προσάγειν  τινάς 
digni  qui  sacra  mysteria  obeant,  in  iis  maneant ; των  ^Ιερουργών.  El  γάρ  είσιν  άξιοι  τού  λειτουργοί ν, 
sin  autem  indigni, nec  per  renuntiationem  quidem  Ιστωσαν  έν  τούτψ  · εΐ  δέ  άνάξιοι  μή  άπή  παραιτή- 


493  SYNTAGMA  CANONUM.  - ITT.  I,  GAP.  VI,  VII.  494 

σεως  έξίτωσαυ,  κ*τεγνω*μένοι  δέ  μάλλον  έπί  π?ά- α exeant,  sed  polios  propter  gesta  condemnati,  de 


γμασιν  · ών  αν  τις  πολλήν  ποίησα  ιτο  τήν  καταβοήν 
ώς  εξω  τρεχόντων  πόσης  Ακολουθίας.  Πρόσειπε  την 
καρά  σοί  Αδελφότητα  * σε  ή συν  ήμΤν  έν  Κυρίψ  προσ- 
αγορεύει. 

Του  αυτού  έκ  της  πούς  έν  Λιβύη  καί  Πενταπόλει 
έπισκόπους  έπιστολής,  κανών  α'  γ\ 
α*.  Νεωστί  γεγαμηκότες  τινες,  καί  οΤον  έξ  αυτών 
χαταβάντες  των  νυμφώνων,  συναρπάζουσι  τινας  των 
θεοφιλέστατων  έπι σκοπών,  καί  ούδενος  τάχα  που  τα 
κατ’  αυτούς  άπαγγέλλοντος,  χειροτονούνται  κληρι- 
κοί ήγουν  πρεσβύτεροι. 

γ\  'Επειδή  τοίνυν  πρύς  οικοδομήν,  ώς  εφην,  των 
λαών  πάντα  χρή  πράττεσθαι  παρ’  ήμών,  έπιτηρείτω 
ταΟτα  ή θεοσέβεια  ύμών,  καί  εΐ  μέλλοι  τις  χειροτο- 
νεΤσθαι  κληρικύς,  περιεργαζέσθω  τον  βίον  αύτού 
και  πότερον  ποτέ  γαμετήν  έχει  ή ού,  και  πώς  ή πότε 
ήγάγετο,  καί  εί  Απέσχετο,  και  εί  μή  τις  έστί  των  έκ- 
βεβλημένων,  ή παρ’  έτέρου  θεοσεβεστάτου  έπισκό- 
που#  ή έκ  μοναστηρίων  * και  τότε  χειροτονείτο), 
Αδιάβλητον  εύρεθέντα.  Τηρήσωμεν  γαρ  ούτω  καθα- 
ρόν και  το  έ αυτών  συνειδος,  καί  Αδιάβλητον  την  Ιεραν 
καί  σεπτήν  λειτουργίαν. 

Θεοφίλου  έκ  τού  υπομνηστικού  κανών  ζ”*· 
ζ"*.  0«ιρ1  τών  οφειλόντων  χειροτονεΤσθαι,  ούτο; 

Ιστω  τύπος  * ώς  τε  παν  τύ  Ιερατείο ν σύμφωνε  ιν  και 
αίρεΤαθαι,  και  τότε  τύν  έπίσκοπον  δοκιμάζειν  * καί 
συναινούντο;  αύτψ  τού  ιερατείου,  χειροτονεΤν  έν 
μέση  τή  &κκλησίφ,  παρόντος  του  λαού  καί  προσφω- 
νούν τος  τού  έπισκόπου,  εί  καί  δ λαός  δύναται  αύτψ 
μαρτυρεΤν  χειροτονία  δέ  λαθραίως  μή  γινέσθω  * τής 
γάρ  'Εκκλησίας  ειρήνην  έχούσης,  πρέπει  πάντων1 
τών  άγιων  τάς  χειροτονίας  έπί  τής  Εκκλησίας  γίνε- 
σθαι.  'Εν  δέ  τή  ένορίφ,  εί  μεν  κοινωνήσαντές  είσι 
τινβς  ταΧς  τών  κοι νωνησαίντων  γνώμαις,  μή  άλλοι 
χειροτονείσθωσαν,  άλλα  τών  αληθώς  όρθοδόξων  κλη- 
ρικών δογματιζόντων,  παρόντος  πάλιν  τού  έπισκό- 
που, καί  προσφωνούντος  παρόντος  τού  λαού  μόνον, 
ΐνα  μή  περιδρομή  τις  γίνηται. 

Βιβλίον  α*.  τίτ.  γ\  διάτ.  ιβ*,  μβ’,  μζ*,  νβ*,  καί 
τίτ.  α*  τών  νεαρών,  διάτ,  α’,  β’,  ιζ\  νεαρά  £■’,  ρλζ’, 
Ιίερί  τού  μή  χρήναι  τοΤς  οχλοις  έπιτρέπειν  τών 
Ιερέων  έπιλογήν. 

ΚΕΦΑΑ.  Ζ\  — Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  ιγ*. 
ιγ*.  Περί  τού  μή  τοΤς  βχλοις  έπιτρέπειν  τάς 
έκλογάς  ποιείσθαι  τών  μελλόντων  καθίστασθαι 
εις  Ιερατείαν. 

Συνόδου  Νίκαιας  τύ  δεύτερον  κανών  γ*. 
γ*.  Πάσαν  ψήφον  γινομένην  παρά  Αρχόντων,  έπι- 
σκόπου, ή πρεσβυτέρου,  ή διακόνου,  άκυρο ν μένει ν 
κατά  τύν  κανόνα  τδν  λέγοντα  · E?  τις  έπίσκοπος  κο- 
σμικοΤς  άρχουσι  χρησάμενος,  δι*  αυτών  έκκλησίας 
γένηται,  καθαιρείσθω  * καί  άφοριζέοθωσαν  καί  οί 
κοτνωνούντες  αύτψ  πάντες.  ΑεΧ  γάρ  τύν  μέλλοντα 
προβιβάζεσθαι  είς  έκισκοπήν,  ύπύ  έπισκόπων  ψηφί- 
ζεσθαι,  καθώς  παρά  τών  άγιων  Πατέρων  τών  έν 
Νικαίφ  ώρισται  έν  τψ  κανόνι  τψ  λέγοντι,  Επίσκο- 
πον προσήκει,  κ.  τ.  λ. 

50  Can.  34  apostol.  5t  Can.  4, 


quibus  quisquam  conquestus  fuerit  uti  a recto 
ordine  aberrantibus.  Saluta  fraternitatem  qua 
apud  te  est ; qua  est  apud  nos,  te  in  Domino  sa- 
lutat. 

Ejusdem  epistolm  ad  episcopos  qui  sunt  in  Libya 
et  Pentapoli , canones  \ , 3. 

1.  Quidam  qui  uxores  recenter  duxerunt,  et 
ex  ipsis  .veluti  thalamis  egressi,  aliquos  ex  sanc- 
tissimis episcopis  arripiunt,  et  nullo  de  eis  uti- 
que renuntiante,  ordinantur  clerici  seu  presby- 
teri. 

4.  Quoniam  ergo  ad  aedificationem,  ut  dixi, po- 
pulorum, omnia  45  a nobis  facienda  sunt,  haec 
vestra  observet  pietas,  et  si  est  quidem  ordinan- 
dus clericus,  de  viia  ejus  inquirat,  et  au  uxorem 
habeat,  annon,  et  quonam  modo  duxit,  et  absti- 
nuit, et  si  non  est  aliqnis  ex  iis  qui  ejecti  sunt  a 
sanctissimo  episcopo  vel  ex  monasterio  : tunc  si 
inculpatus  inventus  fuerit,  ordinet.  Ita  enim  et 
nostram  conscientiam  puram  conservabimus,  et 
inculpatum  sacrum  ac  venerabile  mjsterium. 

Theophili  commonitorii  canon  6. 

6.  De  iis  qui  ordinandi  sunt  hac  erit  forma  : 
ut  quidquid  est  sacerdotalis  ordinis  consentiat  et 
eligat ; et  tunc  episcopus  examinet,  vel  ei  etiam 
assentienle  sacerdotali  ordine  in  media  ecclesia 
ordinet,  praesente  populo, et  episcopo  alloquente, 
an  etiam  possit  ei  populus  ferre  testimoniam. 
Ordinatio  autem  non  fiat  clanculum.  Ecclesia 
enim  pacem  habente  decet  praesentibus  sanctis 
ordinationes  fieri  in  ecclesiis.  In  regione  autem 
si  qui  sint,  qui  communirantium  animis  commu- 
nicaverint ; non  aliter  ordinentur,  quam  iis,  qui 
sunt  vere  orthodoxi  clerici,  examinantibus,  pra- 
sente  rursus  episcopo,  et  praesentem  popu- 
lum alloquente,  ne  intercedat  aliqua  circumven- 
tio. 

Textus . Lib.  cod.  1,  tit.  3,  constit.  42,30,42, 
47,  52,  et  tit.  4 Novellarum  constit.  4,  2 et  47. 

Electionem  sacerdotum  promiscuae  plebi  per- 
mittendam non  esse. 

46  CAP.  VII.  — Concilii  Laodiceni  canon  43. 
13.  Turbis  non  esse  permittendum , eorum  qui 
sunt  in  sacerdotio  constituendi  electionem  fa- 
cere. 

Concilii  Nicceni  n,  canon  3. 

3.  Omnem  electionem  qua  fit  a magistratibus, 
episcopi,  vel  presbyteri,  vel  diaconi,  irritam  ma- 
nere, ex  canone  dicente  : Si  quis  episcopus  50 
saculuribus  magistratibus  usus,  pereos  ecclesiam 
obtinuerit,  deponatur  et  segregetur,  et  omnes 
qui  cum  eo  communicant.  Oportet  enim  eum  qui 
est  promovendus  ad  episcopatum  ab  episcopis 
eligi,  quemadmodum  a sanctis  Patribus  Nicaea 
decretum  est  in  canone,  qui  dicit  5t ; Episcopum 
oportet,  etc.,  ut  pag . 467. 


495  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  496 

CAP.  vm.  — Quii  St  exsistat  contradictio  in  A ΚΕΦΑΛ.  Η.  Περί  τής  γινόμενης  Αντιλογίας  έπί  τη 
episcopi  ordinatione  ? χειροτονώ  τού  έπισκόπου. 

Concilii  Antiocheni , canon  49.  Συνόδου  Αντιόχειας  κανών  ιβ*. 

19.  Episcopos  ne  ordinetur,  etc.,  Ut  pag.  475.  ιθ'.  Επίσκοπον  μή  χειροτονεΐσθαι,  κ.  τ.  λ. 

Concilii  Carlhaginensis , canon  80.  Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ν. 

Quot  addi  debeaut  episcopi  numero  ordinatorum , Πόσοι  έπίσκοποι  προστεθήναι  όφείλουσι  τφ  άριθμψ 
si  de  ordinando  episcopo  fuerit  contradictum.  τών  χειροτονούντων,  έάν  περί  του  μέλλοντος 

χειροτονεΐσθαι  έπισκόπου  Αντιλογία  γένηται. 

50. Sed  et  illud  est  statuendam  6), Ut  quando  ν'.  Εκείνο  δε  δρίσαι  δει  * ώστε  έάν  ποτέ  πρύς  έπι- 
ad  eligendum  episcopum  convenerimus,  si  qua  λογην  έπισκόπου  συνέλθωμεν,  καί  Αναφυή  τις  Αντι- 
contradictio  fuerit  oborta,  quia  talia  tractata  sunt  λογία,  έπειδή  τα  τοιαύτα  παρ’  ήμΤν  έτρακταισθηεαν, 
apud  nos,  non  prsesnmant  47  ad  purgandum  eum  τολμηρύν  είναι  λοιπδν  τρεΤς  μόνου;  πρύς  τύ  καθάραι 
qui  ordinandus  est,  tres  episcopi  sufficere  : eed  τύν  χειροχονηθησόμενον  εύρηΟήναι  * άλλα  τφ  προλεχ- 
postuletur  ad  numerum  supradictorum  unus  vel  θέντι  Αριθμφ  προστεθή  εις  και  δύο  * και  έπί  αυτού  τού 
duo,  et  in  eadem  plebe  cui  ordinandus  est,discu-  λαού  αυτού  ού  μέλλει  χειροτονεΐσθαι,  έξετασθώσι 
liantur  primo  personae  contradicentium. Postremo  B πρώτον  τα  πρόσωπα  των  Αντιλεγόντων  * ές  ύστερον 
etiam  illa  quae  objiciuntur,  pertractentur:  et  cum  γ Ap,  καί  τα  προτεθειμενα  συζευχθώσι  · καί  δτε  κα· 
purgatus  fuerit  in  conspectu  publico,  ita  demam  θαρύς  φανείη  έπί  δημοσίας  προσόψεως,  ειθ*  ούτως 
ordinetur.  Si  hoc  cum  vestrs  sanctitatis  animo  χειροτονηθείη  * έάν  τούτο  Αποδέχηται  η ύμετέρα 
concordat,  roboretur  vestrae  dignationis  respon-  Αγΐωσύνη,  τη  όμονυητική  Αποκρίσει  τού  υμετέρου 
gione.  Αξιώματος  βεβαιωθείη. 

Ab  universis  episcopis  dictum  est  : Satis  pia-  ’Απύ  πάντων  των  έπισκόπων  έλεχθη,  Πάνυ  Αρέ- 
cet.  ·*·ι. 

Textus . Tit.  1.  Novellarum  const.  12  et  17,  in  τίτλος  a'  των  νεαρών,  διάτ.  a',  β*,  ιζ',  έν  οίς  καί 
quibus  etiam  de  objectione  adversus  ordinationem  περί  Αντιλογίας  χειροτονίας  κληρικών  καί  ήγουμέ- 
clericorum  et  praesulum  [tractatur.]  Prima  namque  νων  * ή μέν  γάρ  α'  διάταξις,  τού  α'  τίτ  * των  νεβφών 
const.  tit.  1 Novellarumjubet  episcoporum  ordi-  παρακελεύεται  τάς  των  έπισκόπων  χειροτονίας,  έπί 
nationes  coram  omui  populo  ecclesiae  fieri, insuper  παντός  τού  λαού  της  έκκλησίας  γίνεσΟαι,  πρύς  xb 
et  quemcnnque  contradicendi  facultatem  habere,  αδειαν  Ιχειν  πάντα  τύν  βουλόμενον  Αντιλέγειν  * καί 
Et  si  quidem  ante  ordinationem  contradictio  fiat,  *ΐ  γ*  πρύ  της  χειροτονίας  γένοιτο  ή άντί|1βησις,  μη 
ne  prius  ordinatio  procedat,  quam  examinatione  βπρότερον  χειποτονείσθω,  πριν  αν  ή έξέτασις  γένηται, 
habita  omnino  illum  innocentem  esse  constet.  Si  καί  φανή  πανταχόθεν  Ανεύθυνος  * εί  δέ  ατρύ  της  έξετά- 
vero  ante  examinationem  ordinatus  [quisquam]  sit,  σεως  χειροτονηθείη,  καί  της  ίερατείας  έκπεσεΐται 
is  una  cum  eo  qui  ordinavit,  sacerdotio  excidat,  σύν  αότφ  τφ  χειροτονήσαντι.  Et  μέν  -coi  ό προ;  την 
At  si  qui  ante  ordinationem  contradixit,  calum-  χειροτονίαν  Αντειπών,  συκοφάντης  φάνε  (η,  ή μή  έπ- 
niandi  animo  eum  id  fecisse  appareat, aut  [reum]  ιξέλθοι,  χωριζέσθω  διηνεκως  της  Αγίας  κοινωνίας, 
non  damnet  ac  convincat,  ab  eo  qui  ordinationi  παρά  τού  τήν  χειροτονίαν  ποιούντος  * ή δέ  χειροτο- 
praeestjiu  perpetuum  a sancta  communione  segre-  νία  γινέσθω  · ή δέ  β'  διάταξ·ς  τού  αύτού  τίτ.  φησίν, 
getur, atque  ordinatio  peragatur.secunda  [autemj  δτι  έάν  ή Αντί^ρησις  έπί  αίτια  γένηται,  έμποδίσαι 
const.  ejusdem  tit.  ait : Si  contradictio  fiat  ob  τη  χειροτονίφ  δυναμένη  κατά  τους  νόμους  6 τούς 
[talem]  cau8am,  quae  secundum  leges  aut  canones  κανόνας*  καί  δτι  παρόντος  έκατέρου  μέρους,  ή έξ- 
ordinationem  impedire  possit ; et : Quod  utraque  έτασις  γίνεται  ή τού  κατηγόρου,  έπί  τρεις  μήνας 
parte  praesente,  aut  ubi  accusator  ad  tres  menses  ύπερτιΟεμένου  πληρώσει  την  κατηγορίαν*  καί  δτι 
accusationem  adimplere  distulerit.examinatio  fieri  μη  δεικνύς  b κατήγορος  ή Αποφεύγων,  έκβάλλεται 
[debeat]  ; et : Quod  si  accusator  aut  non  probet,  της  έπαρχίας  έν  $ οίκεΤ.  Γινομένης  δέ  τής  χειροτο- 
aut  aufugiat, ejiciatur  extra  provinciam, in  qua  ha-  νίας  προ  τής  έξετάσεως,  b μένχειροτονηθείςέξωθεΐ- 
bitat. At  Si  ordinatio  ante  examinationem  fiat,  or-^ται  * 6 δέ  χειροτονήσσς,  έπί  ένιαυτύν  κωλύεεαιτής 
dinatus  [sacerdotio  48  expellatur  : ordinator  au-  θείας  λειτουργίας,  καί  πάσα  ή Ουσία  αύτού  προσκυ- 
tem  in  annum  a sacro  ministerio  arceatur,  uni-  ρούται  τή  κατ'  αύτύν  Έκκλησίφ.  Ή αυτή  δέ  διά- 
versaque  ipsius  substantia  ejus  Ecclesiae  applice-  ταξις  θέλει  τά  αυτά  κρατεΤν  καί  έπί  ταις  χειροτο- 
tur.Atque  eadem  [haec]constitutio,etiam  in  ordina-  νίαις  των  κληρικών  ή δέ  ιζ*  διάταξις  τού  αύτού  τίτ. 
tione  clericorum  eadem  vult  obtinere.  Constit.  φησίν,  δτι  τινύς  κατηγορούντος,  έφ’  οίαδήποτε  αΙτία, 
autem  17  ejusdem  tit.  dicit : Si  quis  quacunque  de  τού  μέλλοντος  χειροτονεΐσθαι,  γινέσθω  πράτερον  ή 
causa  ordinandum  accuset,  primum  accusator,  si  έξέτασις,  τού  κατηγόρου  έπεξιόντος.  ΕΙ  δέ  Απολει- 
criminationem  persequetur, examinator:  sin  desi-  φθή,  ή Αναβάλλεται,  ποιείτω  τήν  ζήτησιν  δ μέλλων 

8*  Concilium  Afric.  cap.  17. 

ΝΟΉΕ. 

(16)  Gon$.  Carthag.  m,  cap.  40.  Et  Ferrandus  cap.  5,  ex  Cone.  Garthag. 


497  SYNTAGMA  CANONUM. 

χειροτονεϊν,  εΤσω  τριών  μηνών  · καί  kav  άνεύθυνος 
φανη,  παρόντος  ή άπολειφθέντος  του  κατηγόρου,  χει- 
ροτονείσθω  * καί  & κατήγορος,  et  μεν  κληρικός  έστιν 
έχβάλλεται  του  βαθμού  αυτού  * «I  δέ  λαϊκός,  σωφρο- 
νίζεται. Της  δέ  χειροτονίας  γινόμενης  πρύ  έξετάσεως, 
της  ίερωσύνης  δ χειροτονηθείς  καί  δ χειροτονήσας 
έκβάλλονται.  Λέγει  δέ  τα  αδτά  κρατεΐν  καί  έπί  χει- 
ροτονίφ  έπισκόπων,  καί  κληρικών,  και  Ηγουμένων, 
ΚΕΦΛΛ.  Θ.  — Περί  του  χρόνου  ου  έντδς  δεϊ  τους 
έπισκόπους  χειροτονεϊσθαι. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  κε'. 
κε  . *Επει0ήπερ  τινές  των  μητροπολιτών  ώς  πε- 
ρί ηχήθημεν,  άμελούσι  των  έγκεχειρισμένων  αύτοϊς 
ποιμνίων,  καί  άναβάλλονται  τάς  χειροτονίας  τών 
έπισκόπων,  έδοξε-  τη  άγίφ  συνόδψ,  έντδς  τριών  μηνών 
γίνσσθαι  τας  χειροτονίας  τών  έπισκόπων  · εΐ  μή  ποτέ 
άρα  απαραίτητος  άνάγκη,  παρασκευάσοι  έπιταθήνάι 
τον  της  άναβολης  χρόνον.  Εΐ  δέ  μη  τούτο  ποιήσοι, 
ύποκεϊσθαι  αυτόν  έκκλησιαστικψ  έπιτ*μίψ,  την  μέν 
τοι  πρόσοδον  της  χηρευούσης  έκκλησίας  σώαν  παρά 
τψ  οίκονόμψ  της  αυτής  εκκλησίας  φυλάττεσθαι. 

Συνόδου  έκτης  κανών  ιδ*. 
ιδ*.  *0  τών  άγίων  καί  θεοφορων  ήμών  Πατέρων 
κρατείτω  κανών  καί  έν  τούτψ,  ώστε  πρεσβύτερον 
πρδ  A'  έτών,  μη  χειροτονεϊσθαι,  καν  πάνυ  ^ άξιος  δ 
άνθρωτ.ος,  άλλ*  άποτηρεΤσθαι.  *0  γάρ  Κύριος  'Ιησούς 
Χριστό;  έν  τψ  τριακοστψ  2τει  έβαπτίσθη,  καί  ήρ- 
ξατο  διδάσκειν  · δμοίως  μήτε  διάκονον  προ  τών  κε' 
έτών,  ή διακόνισσαν  πρδ  τών  μ χρόνων  χειροτονεϊ- 
σθαι. 

*Η  β'  διάταξις  τού  α'  τιτ·  τών  νεαρών  φησιν,  ότι 
έάν  ύπέρθωνται  οί  της  πόλεως  έπί  εξ  μήνας  ψηφί- 
σασθαι  τδν  έπίσκοπον,  ποιείτω  την  χειροτονίαν  ψ τινι 
Αρμόζει,  κινδύνψ  τής  έαυτού  ψυχής,  τών  άλλων 
πάντων  παραφυλαττομένων. 

ΚΕΦΛΛ.  I.  — Περί  τού  μη  χειροτονέϊσθαί  τινα 
έπίσκοπον  ή πρεσδύτε ρον  ή διάκονον,  πριν  ή πάντας 
τους  kv  τψ  οΐκψ  αυτού,  Χριστιανού;  ορθοδόξους 
ποιήσει. 

Συνόδου  Καρθάγένης  κανών  λζ“  . 

λζ"'.  *Πστε  έπισκόπους,  και  πρεσβυτέρους,  καί  δια- 
κόνους μή  χειροτονεισθαι,  πριν  ή πάντας  τούς  kv  τψ 
οΤκψ  αυτών,  Χριστιανούς  όρθοδόξους  ποιήσουσιν. 

Καί  ή η*  διάταξις  τού  ε’  τίτ.  τού  α9  βιβλίου,  καί  ή 
τού  ια*  τίτ.,  τιμωρούνται  τούς  Σαμαρείτας  και 
"Ελληνας  βαπτιζομένους  καί  μή  προσάγοντσς  τάς 
γαμετάς  αύτών  καί  παϊδας  καί  τούς  έν  τοΤς  οικοις 
αυτών,  τψ  άγίψ  βαπτίσματι. 

ΚΕΦΛΛ.  ΙΑ*.  Περί  ιών  bith  λαϊ/ών  γινομένων 
έπισκόπων. 

Συνόδου  Σ«ρδιχή«  Χϊνών  ι*. 
ι\  "Απ*ντ*ς  οί  Ιπ'σχοποι  άπιχρίνκντο  άρέσχίΐν  a!>- 
*οΤς,  xai  πρεκωδςστχτην  etvai  την  συαβο·>λήν  τ χύ- 
την. Όσιος  Ιπίσχοπος  *Τπ»,  Καί  τούτο  σνχγχαΐον 
*Τν*ι  νομίζω  · et  μ*τα  πέσης  άχριδ*(««  καί  έπιμς- 
λ*ί*ς  έξβτάζοιτο,  ώ»τε  έάν  τις  πλούσιος  ή σχολχστι- 


* ΤΙΤ.  I,  CAP.  ΥΠΙ,  XI.  498 

stat,  aut  differat,  ordinaturos  intra  tres  menses 
praesente  ant  absente  accusatore  appareat, [ipsum] 
ordinato.  Accusator  autem  si  clericus  sit,  gradu 
ejicitor  : si  laicus,  castigator.  Si  ordinatio  ante 
examinationem  fiat, sacerdotio  et  ordinator  et  or- 
dinatus ejiciontor.  Atque  dicit  eadem  obtinere 
in  ordinatione  clericorum,  episcoporum,  et  prs- 
sulum  [monasteriorum]. 

GAP.  IX.  — Intra  quod  tempus  episcopi  ordi- 
nandi sint. 

' Concilii  Chalcedonensis  canon  25. 

25.  Quoniam  nonnulli  metropolitani,  ut  saepe 
a nobis  auditum  est,  et  greges  sibi  commissos 
negligunt,  et  episcoporum  ordinationes  differunt, 
sanctae  6ynodo  placuit  ut  intra  tres  menses  epis- 
coporum ordinationes  liant,  nisi  inexorabilis 
utique  necessitas  effecerit  ut  dilationis  tempus 
prorogetur.  Si  autem  boc  non  fecerint,  eos  ec- 
clesiasticae poenae  subjici.  Viduae  vero  ecclesia 
reditum,  apud  ecclesia  oeconomom  salvum  cus- 
todiri. 

49  Concilii  acumenici  vi  canon  14. 

14.  Sanctorum  divinorumque  Patrum  nostro- 
rum canon  in  his  quoque  valeat,  ut  presbyter 
ante  triginta  annos  non  ordinetur,  etiamsi  sit 
homo  valde  dignus,  sed  reservetur  e.  Dominus 
enim  Jesus  Christus  tricesimo  anno  baptizatus  est, 
et  coepit  docere. Similiter  nec  diaconus  ante  qua- 
draginta annos  ordinetur  5*. 

Textus.  Const.  2,  tit.  1 Novellarum  ait : Si  ci- 
vitatis [clerici  et  primores]  ultra  sex  menses 
episcopum  decernere  differant,  is  qui  ordinandi 
jus  habet,  periculo  animse  sus  [episcopum]  or- 
dinato : [atque]  alia  omnia  servantur. 

CAP.  X.  — Quod  nemo  sit  episcopus  vel  pres- 
byter vel  diaconus  ordinandus  antequam  domes- 
ticos omnes  fecerit  orthodoxos. 

Concilii  Carthaginensis  canon  36. 

36.  Ut  episcopi  55,  et  presbyteri,  et  diaconi 
non  ordinentur  priusquam  omnes  qui  sunt  in  do- 
mo eorum,  Christianos  catholicos  fecerint. 

Textus.  Etiam  const.  18,  tit.  3,  lib.  i,  et 
const.  10,  tit.  2,  puniunt  Samaritanos  et  paga- 
nos baptizatus,  si  uxores  suas  et  liberos  et  quos 
domi  habent,  ad  sacrosanctum  baptisma  non  ad- 
ducant. 

50  CAP.  XI.  — De  iis  qui  de  laica  conditione 
fiunt  episcopi. 

Concilii  Sardicensis  canon  10. 

lO.Omnes  episcopi  dixerunt  eis  placere,  et  esse 
convenienlissimum  hoc  consilium.Hosius  episco- 
pus dixit : Hoc  quoqqe  necessarium  existimo,  ut  cum 
omni  cura  et  diligentia  examinetur ; ut  si  quis  ex 
foro  sive  dives,  sive  scholasticus,  episcopus  fieri 


55  Neocaes.  can.  11,  54Qhalced.  can.  15.  55 Cone.  Cvrthag.  iu,  cap.  18  ; concilium  Afrie.  eap. 3. 


499  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  500 


digoos  habeatur,  non  prius  constituatur,  quam . 
leatoris  et  diaconi  et  presbyteri  ministerium  pe- 
regerit : ut  in  unoquoque  gradu,  si  dignus  exis* 
timatus  fuerit,  ad  episeopatus  fastigium  per  pro- 
gressionem possit  ascendere.  Habebit  autem 
uniuscujusque  ordinis  gradus  non  minimi  scilicet 
temporis  longitudinem,  per  quod  et  fides,  et  mo- 
rum probitas,  et  constantia,  et  moderatio  possit 
cognosci : et  ipse  divino  sacerdotio  dignus  exis- 
timatus, maximum  honorem  assequetur.  Neque 
enim  convenit,  neque  scientia  et  bona  conversa- 
tio hoc  recipit,  ut  temere  et  leviter  ad  id  acceda- 
tor,  ut  episcopus,  vel  presbyter,  vel  diaconus 
prompte  ac  facile  constituatur.  Sic  enim  merito 
neophytus  existimetur,  quandoquidem  et  beatis- 
simus Apostolus,  qui  fuit  etiam  doctor  gentium, 
prohibuisse  plane  videtur,  ne  celeres  fiant  ordi- 
nationes 56.  Longissimi  enim  temporis  probatio 
et  conversationem,  et  uniuscujusque  mores  non 
improbabiliter  exprimere  poterit. 

Synodi  Constantinopolilance  prima  et  se - 
eundce  in  templo  sanctorum  apostolorum  con- 
gregato*, canon  17. 

17.  In  omnibus  boni  ecclesiastici  ordinis  cu- 
ram gerentes,  hoc  quoque  definire  necessarium 
duximus,  ut  nullus  deinceps  laicus,  vel  mona- 
chus repente  ad  episcopalem  altitudinem  evehe- 
retur, sed  in  ecclesiasticis  gradibus  primum 
examinatus,  sic  episcopalis  dignitatis  ordinatio- 
nem susciperet.  Etsi  enim  huc  usque  quidam  ex 
monachis  et  laicis,  exigente  necessitate,  episco- 
pali honore  statim  digni  facti  sunt,  qui  et  virtute 
excellenti  fuere,  et  suam  ecclesiam  in  altum  ex- 
tulere, id  tamen  quod  raro  evenit,  ecclesiae  le- 
gem nequaquam  statuentes,  decernimus,  ut  id 
deinceps  minime  fiat  nisi  is  qui  rite  ordinatur, 
per  grados  sacerdotales  processerit,  in  unoquo- 
que ordine  tempus  praestitutum  adimplens. 

Textus.  Const.2,tit.I  Novellarum, non  permittit 
ex  laicorum  [statu]  confestim  [aliquem]  episcopum 
creari : sed  [requirit]  ut  prius  clericus  fiat.etad  tres 
menses  Scripturas  et  canones  discat.  Const. autem 
ejusdem  lib.  et  tit.  vult,  ut  non  minus  sex  men- 
sibus clericus  prius  aut  monachus  fuerit. 

CAP.  XH.  — Quomodo  is  qui  ex  paganitate 
venerit , vel  in  morho  vel  recenter  buplizotus 
fUerit , vel  pravam  vitam  duxerit , ordinetur  epis- 
copus aut  clericus. 

Apostolorum  canon  80. 

80  [79].  Euro  qui  ex  vita  gentili  accesserit  ef 
baptizatus  fuerit, vel  ex  improba  vivendi  ratione, 
non  est  aequum  82  protinus  episcopum  fieri. 
Iniquum  est  enim,  ut  qui  sui  nondum  experien- 
tiam ostenderit,  sit  aliorum  magister,  nisi  forte 
hoc  divina  gratia  flat. 

Concilii  Nicxni  canon  2. 

2.  Quoniam  multa, vel  necessitate,  vel  urgenti- 

16 1 Tim.  ni,  1 seqq.  ; v,  9 seqq. 


κός,  Από  της  Αγοράς  Αξιαϊτο  έπίσκοπ ος  γίνεσθαι,  μη 
πρό* ιερόν  καθίσταμαι,  i αν  μη  και  Αναγνώστου  και 
διακόνου  καί  πρεσβυτέρου,  υπηρεσίαν  έκτελέσοι  * 
ίνα  καθ’  έκαστον  βαθμόν,  εάν  περ  άξιος  νομισθείη, 
είς  την  Αψίδα  τη;  έπισκοπής  **τα  προκοπήν  διαβή- 
ναι  δυνηθείη.  Έξει  & έκάστου  τάγματος  6 βαθμός 
ούκ  Ιλαχίστου  δηλονότι  χρόνου  μήκος  · δΓ  οδ  ή πίστις 
αώτου,  καί  ή των  πραγμάτων  χαλοκαγαθία,  καί  ή 
στεββότης,  καί  ή Ιπιείκεια,  γνώριμος  γενέσθαι  δυνή- 
σεται,  και  αύτός  άξιος  της  θείας  ιερωσύνης  νομι- 
σθεΐς,  της  μεγίστης  Απολαύσει  τιμής.  Ούτε  γάρ  προ- 
σήκον  έστιν,  ούτε  ή όπιστήμη,  ούτε  ή αγαθή  Ανα- 
στροφη,  έπιδέχεται  τολμηρως  καί  κούφως  έπι  τούτο 
Ιέ  ναι,  ώστε  ή έπίσκοπον  ή πρεσβύτερον  ή διάκονον 
προχείρως  καθίστασθαι.  Ούτω  γαρ  άν  είκότως  νεό- 
φυτος νομισθείη,  έπειδή  μάλιστα  καί  δ μακαριώτατος 
Απόστολος,  θς  καί  των  έθνών  γεγένηται  διδάσκαλος, 
φαίνεται  κωλύσας  ταχείας  γίνεσθαι  τάς  καταστάσεις  * 
Τού  γαρ  μηκίστου  χρόνου  ή δοκιμασία,  τήν  Αναστρο- 
φήν και  τόν  έκάστου  τρόπον,  ούκ  Απεικότως  έκτυ- 
που ν δυνήσεται. 

Συνόδου  α*  β*  συγκροτηθείσης  έν  τψ  ναψ  των  Αγίων 
Αποστόλων  κανών  ιζ*. 

ιζ\  Έν  πασι  τής  έκκλησι αστικής  ευταξίας  φρον- 
τίζοντες,  καί  τούτο  δρίσαι  Αναγκαΐον  έθέμεθα  · ώστε 
του  λοιπού,  μηδένα  των  λαϊκών  ή μοναχών,  αθρόως 
είς  τό  τής  έπισκοπής  ύψος  Ανάγεσθαι,  Αλλα  τοΤς 
έκκλη^ιαστικοΤς  βαθμοϊς  έξεταζόμενον  πρότερον, 
οδτω  τής  έπισκοπής  τήν  χειροτονίαν  ύποδέχεσθαι. 
Εΐ  γαρ  καί  μέχρι  τού  νύν,  Από  των  λαϊκών  ή μονα- 
χών τινες,  Απαιτούσης  χρείας,  παραυτίκα  τιμής 
άξιοι  γεγόνασ-.ν  έπισκοπής,  Αρετή  τε  διαπρέψαντες, 
καί  τήν  κατ'  αυτούς  έχκλησίαν  ύψώσαντες,  Αλλα  τέ 
γε  σπάνιον  ούδαμού  νόμον  τής  Εκκλησίας  τιθέμενοι, 
δρίζομεν  τού  λοιπού  μηκέτι  τούτο  γίνεσθαι  * εΐ  μ ή 
κατά  λόγον  ό χειροτονούμενος,  τύν  Ιερατικήν  προέλ- 
θοι  βαθμόν,  έν  έκάστφ  τάγματι  τό»  νενομισμένον 
χρόνον  Αποπληρών. 

*Η  β*  διάταξις  τού  α*  τιτ.  των  νεαρών,  ού  συγχω- 
ρεΐ  Από  λοΐκών  ευθέως  έπίσχοπον  χειροτονεϊσθαι,  Αλλά 
πρότερον  κληρικόν,  καί  μένειν  έπί  τρεις  μήνας,  τάς 
Γραφάς  διδασκόμενον  καί  τού;  κανόνας  · ή δε  α*  διά- 
ταξις  τού  αυτού  τιτ.  βούλεται  αυτόν  ούχ  ήττον  έξ 
μηνών  προκληρωθήναι  ή προμονάσαι. 
ι ΚΕΦαΛ.  ΙΒ\  — Πώς  ό Ιθνικός,  η δ Ιν  νόσφ,  ή δ 
νεωστί  βαπτισθείς,  καί  δ έκ  φαύλης  διαγωγής, 
χειροτονείται  έπίσκοπος  ή κληρικός. 

Αποστόλων  κανών  π\ 

π’.  Γόν  έξ  έθνικού  βίου  προσελθόντα  καί  βαπτι- 
σθέντα,  ή έκ  φαύλης  διαγωγής,  ού  δίκαιόν  έστι 
παραυτά  προχε·ρίζεσθαι  έπισκοπον  · άδικον  γάρ,  τον 
μηδέπω  πείραν  έπιδειξάμενον,  έτέρων  είναι  διδάσκα- 
λον * εί  μ ή που  κατά  θείαν  χάριν  τούτο  γένητάι. 

ΣυνόΕου  Νίκαιας  κανών  β*. 
β*.  Επειδή  πολλά  ήτοι  ύπδ  Ανάγκης,  ή άλλως  έπει- 


501  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  I,  CAP.  XI-XIII.  502 

γομένων  τών  Ανθρώπων,  Ιγίνβτο  παρά  τον  κανόνα  A bus  alioqui  hominibus,  praeter  canonera  ecclesias* 
τδν  έκκλησισστικδν,  ώστε  άνθρώτους  Απδ  έθνιχου  ticum  facta  sunt,  ut  homines,  qui  e vita  gentili  ad 
βίου  άρτι  προσελθόντας  τή  πίστει,  καί  έν  όλίγψ  fidem  nuper  accesserunt, et  exiguo  tempore  cate- 
χρόνψ  κατηχηθέντας,  ιύθυς  καί  το  πνευματικδν  chumeni,id  e st,  initiati  fuere, stalim  ad  lavacrum 
λουτρον  αγειν,  καί  αίμα  τψ  βαπτισθήναι  προάγει ν «U  spiritale  deducant.  El  simul  ac  baptiza ti  fuerint, 
έπισκοπήν,  ή είς  πρεσβυτέριο  ν,  καλώς  Ιδοξεν  Ιχειν,  ad  episcopatum  vel  presbyteratum  provehant, recte 
τοΰ  λοιπού  μη^ν  τοιουτον  γίνεσθαι.  Καί  γάρ  καί  habere  visum  est,ut  deinceps  nihil  tale  fiat.  Nara 
χρόνου  δεΤ  τψ  κατηχουμένψ  * καί  μετά  τδ  βάπτισμα,  et  catechumeno  tempore  opUS  6Sl,et  pOSt  bapti- 
δοκιμασίας  πλείονος.  Σαφές  γάρ  το  άποστολιχδν  γραμ-  smum  probatione  majore.  Apertum  enim  est  seri* 
μα  xb  λέγον  * Μη  νεόφυτον*  Τνα  μη  τυφωθείς,  είς  ptum  apostolicum,  quod  dicit;  Non  Neophytum  5», 
κρίμα  έμπέση  και  πχγίδα  του  διαβόλου.  El  δέ  id  est, recens  plantatum:  Ne  inflatus  in  judicium 
προϊόντος  του  χρόνου  ψυχικόν  τι  άμάρτημα  εύρεθείη  incidat  et  ( liaboli  loqueum.  Si  autem  procedente 
περί  xb  πρόσωπο κα'ι  έλέγχοιτο  δπδ  δύο  η τριών  tempore,  animale  aliquod  peccatum  circa  perso- 
μαρτύρων,  πεπαύσθω  δ τοιοΰτος  του  κλήρου,  ο δέ  nam  inventum  fuerit,  et  a duobus  vel  Iribus  per- 
παρά  ταύτα  ποιων,  ώς  δπεναντία  τή  μεγάλη  συνόδψ  sonis  convincatur : cesset,  quia  talis  est,  a clero, 
θρασυνόμενος,  αύτδς  κινδυνεύσει  περί  τδν  ίδιον  g Qui  autem  praeter  haec  facit,  ut  qui  magnae  syoo- 
χλήρον.  do  adversus  esse  audeat,  ipse  de  clericatu  in  pe- 

riculum veniet. 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  χάνων  ιβ'.  CoilCtlii  NeOCCtsariensis  Canon  12 

ιβ*. ’Εάν  νοσών  τις  φωτισθή,  είς  πρεσβυτέριον  12.  Si  quis  aegrotans  59  fuerit  illuminatus,  non 
ΙγεσΟχι  ου  δύναται.  ούχ  έχ  προαιρέσεων  γάρ  ή potest  in  presbyterum  evehi.Fides  enim  ejus  non 
πίστις  αυτού,  άλλ1  έξ  Ανάγκης  * it  μή  τάχα  διά  την  est  ex  instituto,  sed  ex  necessitate  nisi  forte  ρΓΟ- 
μετά  τούτα  αύτού  σπουδήν  καί  πίστιν  και  διά  σπάνιν  pter  consequens  ejus  Studium  et  fide,  hominum - 
Ανθρώπων.  que  raritatem. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  γ\  Concilii  Laodiceni  canon  3. 

γ\  Περί  του  μή  δεϊν  προσφάτως  φωτισθεντα,  προσ-  3.  Non  Oportere  eos  qui  sunt  recens  illuminati, 
άγεσθχι  έν  τάγματι  Ιερατικψ.  in  ordinem  sacerdotalem  promoveri. 

ΚΕΦΑΛ  1Γ'.  — Πώς  σχολάζων  έπίσκοπος  γίνεται  85  CAP.  XIII.  — Quomodo  VOCans  episcopus 
είς  σχολάζουσχν  έπισχοπήν.  vacantem  episcopatum  occupet . 

Συνόδου  ’λντιοχείας  κανών  Concilii  Antiocheni  Canon  16. 

ιζ"\  Et  τις  έπίσκοπος  σχολάζων,  ϊιύ  σχολάζουσανβ  16.  Si  quis  vacans  (17)  episcopus  in  raeantem 
έκκλησέαν  έαυτδν  έπι^'ψας,  δφαρπα'ζοι  τδν  θρόνον  ecclesiam  irrumpens, sedem  arripuerit  absque  per- 
δίχα  συνόδου  τελείας,  τούτον  Απόβλητον  είναι,  κάν  fecta  synodo, issit  ejectus,  etiamsi  omnis  populus, 
si  πάς  δ λαός  δν  δφήρπασεν  Ιλοιτο  αύτόν  · τελείαν  quem  invasit, eum  elegerit. Sit  autem  illa  perfecta 
δέ  έκείνην  είναι  σύνοδον,  ή ουμπάρεντι  καί  δ τής  synodus,  cui  una  quoque  adest  metropolita- 
μητροπόλεως  έπίσκοπος . nUS. 

ΚΕΦΑΛ.  IA\  — Πότε  δύναται  γενέσθαι  έπίσκο-  CAP.  XIV.  — Quomodo  eunuchu$  Vel  aliter 
πος  ή κληρικός  εδνούχος,  ή άλλως  έμπαθής  τδ  in  corpore  vitiatus,  fieri  episcopus  aut  cleriCUS 

σώμα.  pOSSit.  , 

Αποστόλων  κανών  κα*  κβ’  οζ*  οη\  Apostolorum  Canones  21,  22,  77, /8. 

κα\  Ευνούχος  εΐ  μεν  έξ  έπηρείας  Ανθρώπων  έγέ-  21  [20].  Eunuchus  «0  81  ΘΧ  hominum  quidem 
νέτο  τις,  ή έν  διωγμώ  Αφηρέθη  τά  τών  Ανδρών,  ή injuria  factUS  sil.  Vel  in  persecutione  virilibus 
ούτως  εφυ,  καί  έστιν  άξιος  έπισκοπής,  γινέσθω.  privatus  Sit,  vel  SIC  natus  est,  et  dignus  est,  fiat. 

χβ*.  'ο  Ακρωτηριάσας  έ αυτόν,  μή  γινέσθω  κληρι-  22  [21].  Qui  seipsum  mutilavit,  ne  Sit  CleriCUS  l 
κός  * αυτοφονευτής  γάρ  έστιν  έ αυτού,  και  τής  του  ^est  SUI  homicida,  el  Dei  opificii  hostis, 
θεού  δημιουργίας  έχθρδς. 

οζ\  Εί  τις  Ανάπηρος  ή τδν  δφθχλμδν,  ή τδ  σκέλος  77  [76]. Si  quis  β*  vel  oculo  orbatus, vel  femore 
πεπληγμένος,  άξιος  δέ  έστιν  έπισκοπής,  γιγνέσθω  * oblffiSUS,  episcopatu  autem  dignus  Sit,  fiat.  Non 
ου  γάρ  λώβη  σώματος  αύτον  μιαίνει,  Αλλά  ψυχής  enim  corporis  damnum  eum  polluit,  sed  animae 
μολυσμδς.  inquinatio. 

οη'.  Κωφός  δέ  ών  τυφλός,  μή  γινέσθω  έπί-  78  [77].  Qui  autem  est  surdus  et  CffiCUS,  ne  Sit 
σχοπος  · ούχ  ώς  μεμιαμμένος,  Αλλ’  ίνα  μή  τά  έκκλη-  episcopus  *.  ΠΟΠ  Ut  pollutus,  Sed  ne  ecclesiastica 
σιαστιχά  παρεμποδίζοιτο.  impediantur. 

57 II  Tim.  m,  6.  t»  Distinet.  77  Si  quis  in  aegritudine.  50  Distinet.  3.  Oi  Antioch.  c.  23. 

NOTjE. 

(19)  Hic  et  sequens  canon  citantur  act.  II  con-  ecclesiastici,  de  quo  plura  Justellus  qui  edidit, 
cilii  Chalcedonensis,  dicupturque  93  et  96  codicis  aliique. 


50i 


50β  PHOTII  PATRIARCHA  CP. 

CoRpWi  Nicmi  canon  1 . A Nixaia;  vutwuv  a'. 

Si  quis  * medicis  ip  morbo  excisus,  vel  a a'.  E?  τις  έν  νδσφ  ύπό  ιατρών  έχειρουργήθη,  η 
Barbaris  exsectus  eat,  ia  io  clero  maneat.  Si  qais  ύπο  βαρβάρων  έξετμήθη,  ούτος  μενετω  έν  τφ  κλήρρ  · 
autem  CUiq  esset  sanos,  seipsum  exsecuit,  eum  εΐ  δε  τις  ύγιαίνων  έαυτύν  έξέτεμε,  τούτον  και  έ,ν  τφ 
etiam  in  clero  examinatum  cessare  convenit,  et  κλήρω  έξεταζομενον,  πεπαΰσθαι  προσήκει  * καί  έκ 
deinceps  nullum  talem  oportet  promoveri. Quem·  του  δεύρο,  μηδένα  τών  τοιούτων  χρήναι  προάγεσθαι* 
admoduraautera  hoc  manifestum  est,  quod  de  iis,  *Ωσπερ  δέ  τούτο  πρόδηλον,  δτι  περί  των  άπιτηδευδν- 
qui  de  industria  hoc  agant,  et  se  ipsos  audent  ex-  των  τύ  πράγμα,  καί  τολμώντων  έαυτούς  έκτέμνειν 
cidere,  dictum  est  : item  S1  aliqui  a Barbaris  vel  ειρηται  * ούτως  εΐ  τινες  ύπύ  βαρβάρων  ζ δεσποτών 
dominia  castrati  sint,  inveniantur  autem  et  alio-  ευνουχίσθηκαν,  εύρίσκοιντο  SI  &λΛως  άξιοι,  τους 
qui  digni,  tflles  in  clerum  admittit  canon.  τοιούτους  είς  κλήρον  προσίεται  δ κανών. 

Textus.  Civilis  lex  eos  qui  seipsos  aut  alios  cas-  'o  πολίτικος  νύμος  τούς  έαυτούς  η έτέρους  εύνου- 
trant  diversimode  punit;  alias  capite,  alias  (bono-  χίζοντας  διαφύρως  τιμωρείται,  ποτέ  μέν  κεγαλικώς, 
rum]  publicatione  et  exsilio, alias  talione.  Omnino  ποτέ  δέ  δημεύσει  και  ’εςορί$,  ποτέ  δε  ταυτοπαθεί*  · 
enim  in  nostra  republica  neminem  eunuchum  fieri  χαθύλου  γάρ  έν  τ$  πολιτεί*  ήμών,  ούδένα  συγχωρεχ 
permittit : sed  apud  Barbaros  solum  Barbaros.  Si  b εύνουχίζεσθαι  * άλλα  παρά  βαρβάροις  μύνοις  βαρβά- 
qois  tamen  apud  nos  castratus  sit, liber  fit,  siser-  ρους.  El  δέ  τις  παρ’  ήμΧν  εύνουχισθή,  έλευθερούται, 
VU8  fuerit,  etiam  si  propter  morbum  castratus  sit  : εΤπερ  ήν  δούλος,  xSv  διά  νύσον  εύνουχισθ^  * ύς  βιδ. 

Ut  lib.  IV  cod.  tit.  42,  const.  1,2;  et  lib.  XLVIII,  δ*  τού  κωδ.  τίτ.  μβ'  διάτ.  α'  καί  β',  και  βιβ.  μη', 
tit,  8,  digestum  4, 5,  6, 1 1,  et  in  novella  sanctio-  τιτ.  v,  διάτ,  γ*  δ’  ε’  ζ“’  ια  * καί  έν  τ^  περί  τών  εύ- 
ne  142,  de  bis  qui  eunuchos  faciunt.  νουχιζδντων  ρμβ*  νεαρ?. 

CAP.  XV.  — Dcemoniacus  in  clerum  non  re - κεφαλ,  ie’.  — Περί  του  δαιμονιζδμενον  μή  κλη- 

cipiatur.  Apostolorum  canon  7 8 . ρουσθαι. 

79  [78]·  Si  quis  daemonem  habeat,  ne  fiat  cie-  Άποστδλων  χάνων  οθ\ 

ricus,  sed  neqqe  cum  fidelibus  precetur. Purgatus  οθ*.  Έάν  τις  δαίμονα  2χη,  κληρικύς  μή  γινέσθω, 
autem  recipiatur  ; et  si  sit  dignus,  fiat.  άλλά  μή  δε  τοΧς  πιστοΧς  συνευχέσθω  * κπθαρισθείς  δε, 

προσδεχέσθω  * καί  έάν  ξ άξιος,  γινέσθω, 

CAP.  XVI.  — De  eo  qui  non  obtemperat  ΚΒΦΑΛ  Ιζ”.  — Περί  του  μη  πειθαρχούντος  τφ 
episcopo  volenti  ipsum  ad  majorem  gradum  or-  Ιδίψ  έπισκύπψ,  βουλομένψ  χειροτονεϊν  αύτύν  είς 
Unare . μείζονα  βαθμύν. 

Concilii  Carlhaginensts  canon  31 . c Συνδδου  Καρθαγέννης  κανών  λβ\ 

31.  Si  qui  clerici  ab  episcopis  suis  promoti  con-  λα’.  ’Εάν  τις  κληρικός  έκ  των  Ιδίων  έπωκδπω* 
tempserint,  nec  illic  maneant, unde  recedere  no-  προβιβαζδμενος  καταφρονώ,  μηδέ  έκετ  μείν^  δθεν 
luerunt.  ' άναχωρήσαι  ούκ  ήθέλησεν. 

Item  ( placuit  W,  Ut  quicunque  clerici,  vel  dia-  *Ομο(ω;  ήρεσεν,  ΐνα  οίοιδήποτε  κληρικοί  καί  διά- 
coni  pro  necessitatibus  Ecclesiarum  non  obtem-  κονοι,  έάν  μη  πειθιρχώσι  το?ς  έπισκύποις  αυτών, 
peraverint  episcopis  suis,  volentibus  eos  ad  ho-  βουλομένοις  διά  τινας  άναγκαστικάς  αίτιας  των  Έχ- 
norem  ampliprem  [mss.  meliorem]  in  sua  eccle-  κλησιών  αυτών  τούτους  προς  μείζονας  άναβιδάσαι 
sia  promovere,  nec  illic  ministrent  in  gradu  suo,  τιμάς  έν  τή  Έκκλησή  αυτών,  μηδέ  έν  έκείνφ  τφ 
unde  recedere  noluerunt.  βαθμφ  διακονήσωσιν,  έξ  ού  άναχωρήσαι  ούκ  ηθέ- 

λησαν. 

Basilii  canon  10.  Βασιλείου  κανών  ι’« 

10*  Qui  jurant  se  ordinationem  non  accepturos,  ι’.  ΟΙ  δμνύοντες  μή  καταδέχεσαι  την  χειροτονίαν, 
ejurantes,  ne  cogantur  pejerare.Etsi  enim  videtur  έξομνύμένο·  μη  άναγκαζέσθωσαν  έπιορκετν.  El  γάρ 
aliquis  esse  canon,qui  ejusmodi  hominibus  conce-  καί  δοκεΤ  τις  είναι  κανών  b συγχωρών  τοΤς  τοιού- 
dat ; experientia  tamen  cognovimus  eos  qui  peje-  0τοις,  άλλά  πείρ?  έγνώκαμεν,  δτι  ούκ  εύοδούνται  οΐ 
rabunt,  felices  exitus  non  habere.  Consideranda  παρορχήσαντες.  ΣκοπεΤν  bl  δεχ  καί  xb  είδος  τού 
aujera  sunt  et  species  jurisjurandi,  et  verba,  et  δρκου,  και  τά  βήματα,  και  τήν  διάθεσιν  άφ*  ής  δμω- 
anjmus  quo  juraverunt,  et  sigiliatim  quae  verbis  μόκασι,  και  τάς  κίτά  λεπτύν  έν  τοΧς  βήμασι  προσ- 
addita  fuerunt,  adeo  Ut  si  nulla  prorsus  sit  reile-  Θήκας  · ώς  έάν  μηδεμία  η μηδαμοθεν  παραμυθία,  χρη 
niend^  jatio,  Ujlle^  omnino  dimittendi  sint.  Quod  παντελώς  έ^ν  τούς  τοιούτους.  Το  μεν  τοι  κατά  Σεδηρον 

au^em  attinet  ad  Severi  negotium  Tvidelicct  ad  pre-  πράγμα,  ήτοι  τον  ύπο  τούτου  χεφοτονηθέντα  πρεσδύ- 

ebyterum  ab  ipso  ordinatum, videtur  nihi  res  lem-  τερον,  τοιαύτην  τινά  μοι  δοκεΤ  παραμυθίαν  έχειν,  εΐ 
peramentum  ejusmodi  habere,  si  idem  et  libi  vi-  και  σοι  συνδοκετ  * τύν  άγρύν  έκεΧνον  τον  έπικείμενον 
deatur.AgrumiUumMisthiaB  subjectum, cui  ille  vir  τη  Μισθί^,  Φ έπικηρύχθη  b άνθρωπος,  κέλιυσον 
addictus  luit,  jube  Yasodis  sub  esse.  Sic  enim  nec  Ούασόδοις  ύποτελεΧν.  Ούτω  γάρ  κάκεΧνος  0·ύ  παρορ- 
pejerabit  ille  a loco  non  recedens,  nec  Longinus,  κήτει,  μή  άναχωρών  τού  τύπου  * καί  b ΛογγΧνος  Ιχων 
aecum  habens  C;riacum,in  causa  erit  cur  deserta  τύν  Ευριακύν  μεθ*  έαυτού,  ούκ  έρ^μώσει  τήν  Έ^κλν 

® Carthag.  ιη,  cap.  49  et  12,  quast·  3,  cap.  1 ; Garthag.  ui,  cap.  49  et  12,  qu»|i*  3,  cap.  1% 


505  SYNTAGMA  CANONUM.  - 

σ(α*,  ουδέ  τήν  έαυτού  ψυχήν  δια  τής  άργίας  κατχδι-  - 
κάσα  * καί  ήμε?ς  δάξουεν  μη  παρά  κανόνας  πο*ε?ν  τί 
συμπεριφερόμενοι  τψ  Κυριχχφ,  όμόσαντι  μέν  συμ- 
παρχμενειν  Μινδάνοις,  καταδεξαμένψ  δέ  την  μετά- 
θεσιν.  ’Η  γάρ  έπάνοδος  φυλακή  Ισται  του  δρκου  · τδ 
δέ  εΐξαι  αύτδν  τη  οίκονομίφ,  είς  έπορκίσν  αύτψ  ού 
λογισθήσεται,  διά  τδ  μή  προκεΤσθχι  τψ  βρκψ,  μηδέ 
πρδς  βραχύ  άναχωρήσαι  Μινδάνων,  άλλα  παραμένει ν 
είς  το  έφεξής.  Σεβήρψ  δέ  προφασιζομένψ  τήν  λήθην, 
ήμεΤ;  συγχωρήσομεν  είπάντες,  δτι  δ τών  κρυπτών 
γνώστης,  ού  περιάψεται  την  έαυτού  'Εκκλησίαν  ύπδ 
τοιουτου  λυμαινομενην,  ποιου ντος  μεν  άκχνο νίσνοις  τδ 
έ£  άρχής,  δρκψ  δέ  καταδεσμουντος  παρά  τά  Εύαγγέ- 
λ(α,  παρορκεΤν  δέ  διδάσκοντος  δι’  ών  μετετέθη,  ψευ- 
δομένου  δέ  νυν  δι*  ών  τήν  λήθην  σχηματίζεται. 

* Επειδή  δέ  ούκ  έσμέν  καρδιών  κριταί,  άλλ'  έξ  ών 
άκούομεν  κρίνομεν,  δώμεν  τψ  Κυρίψ  τήν  έκδίκησιν, 
αύτοί  δέ  άδιακρίτως  αύτδν  δεξώμεθα,  συγγνώμην 
δάντες  άνθρ «οπίνψ  πάθει  τη  λήθη. 

ΚΕΦΛΛ.  ΙΖ*.  — Περί  έπισκόπου  ή κληρικού  χει- 
ροτονηθεντος  καί  μή  δεχθέντος  δπύ  τής  πα- 
ροικίας, ή μή  καταδεξαμένου,  η μή  δυνηθέντ ος 
άπελΘεΤν. 

'Αποστόλων  κανών  λς**. 

\ζ*.  Εϊ  τις  χειροτονηθείς  έπίσκοπος,  μή  καταδε- 
χοιτο  την  λειτουργίαν  καί  την  φροντίδα  του  λαού  την 
έγχειρισθεΤσαν  αύτψ,  τούτον  άφορισμένον  τυγχάνειν, 
2ως  άν  καταδέξηται  * ώσαύτως  κα\  πρεσβύτερος  καί 
διάκονος.  Εϊ  δέ  άπελθών  μή  δεχθείη  ού  παρά  τήν ( 
έ αυτού  γνώμην,  άλλα  παρά  τήν  του  λαού  μοχθηρίαν, 
αυτές  μέν  έστω  έπίσκοπος,  δ δέ  κλήρος  τής  πάλεως 
άφοριζέσθω,  θτι  τοιούτου  λασυ  άνυποτάκτου  παιδευ- 
ται  ούκ  έγένοντο. 

Συνόδου  'Αγκύρας  κανών  ιη*. 

10*.  0?  τινες  έπίσκοποι  κχτασταθέντες  και  μή  δε- 
χθεντες  ύπδ  τής  παροικία;  έκεινης  είς  ήν  ώνομά- 
σθησαν,  έτεραις  βούλοιντο  παροικίαις  έπιέναι,  καί 
βιάζεσθαι  τούς  καθεστώτα;,  και  στάσεις  κινεΤν  κατ’ 
αυτών,  τούτους  άφοριζεσθχι  * Ιάν  μεν  τοι  βούλοιντο 
είς  τδ  πρεσβυτεριον  καθέζεσθαι,  Ινθα  ήσαν  πρότε- 
ρον  πρεσβύτεροι,  μή  άποβάλλεσθχι  αυτού;  τής  τι- 
μής. 'Εάν  δέ  διαστασιάζωσι  πρδς  τούς  καθεστώτα; 
έχε?  έπισ κάπου;,  άφαιρεΤσθαι  αυτού;  καί  τήν  τιμήν 
τού  πρεσβυτερίου,  και  γίνεσθαι  αυτούς  έκκηρύκτους. 

Συνόδου  'Αντιόχειας  κανών  ιζ*  ιη*. 

ιζ\  Et  τις  έπίσκοπος  χειροθεσίαν  έπισκόπου  λα- 
βών, καί  δρισθεΐς  προεστάναι  λαού,  μή  καταδέξοιτο 
τήν  λειτουργίαν,  μηδέ  άπιέναι  πείθοιτο  είς  τήν  έγχει- 
ρισθεΤσαν  αύτψ  'Εκκλησίαν,  τούτον  εΤναι  άκοινώνη- 
τον  * Ιο>ς  τ*  5ν  άναγκασθείς  καταδέξοιτο,  ή δρίση  τι 
περί  αυτού  ή τελεία  σύνοδος  τών  κατά  τήν  έπαρχίαν 
έπισκόπων. 

ιη*.  Et  τκ  έπίσκοπος  χειροτονηθείς  είς  παροι- 
κίαν, μή  άπέλθοι  είς  ήν  έχειροτονήθη,  ού  παρά  τήν 
έαυτού  αΙτίαν,  άλλ’  ήτοι  διά  τήν  τού  λαού  παραίτη- 
σιν  ή δι'  έτέρχν  αΙτίαν  ούκ  έξ  αύτού  γενομένην^ 

W Cone.  Ephesioum, 


- ΤΙΤ.  I,  CAP.  XV,  XVI.  506 

ββ  sit  ecclesia,  seque  animam  9uam  per  otium 
drfhi  nabit.  Neque  nos  aliquid  praeter  canones  effi- 
cere ridebimur, accommodatione  utentes  inCyria- 
cum, qui  cum  se  Mindanis  permansurum  jurasset, 
tamen  translationem  suscepit.  Reditus  enim  erit 
jurisjurandi  obsemtio.  (Economise  autem  a dis- 
pensatione si  cesserit,  id  ei  perjurii  loco  non  im- 
putabitur, quippe  quia  jurijurando  adjeci um  non 
est  ne  paululum  quidem  Mindanis  recessurum, sed 
deinceps  permansurdm.Nos  autem  Severo  oblivio- 
nem causanti  sic  ignoscemus,  ut  eum  moneamus, 
occultorum  cognitorem  suam  ipsius  Ecclesiam  non 
passurum  ab  ejusmodi  bomine  labefactari : qui 
praeter  canones  ab  initio  fecit.ne  jurejurando  con- 
tra Evangelia  astringit,  et  perjurium  transfe- 
\ rendo  edocet, ac  postremo, dum  oblivionem  simu- 
lat, mentitur.  Sed  quoniam  cordium  judices  non 
sumus,  sed  ex  iis  quae  audimus,  judicamus,  de- 
mus Domino  vindictam,  eumque  citra  examen  su- 
spiciemus, humano  vitio,  oblivioni  scilicet,  igno- 
scentes. 

CAP.  XVI.  — De  episcopo  aut  clerico  ordinata 
quidem , sed  qui  a suo  dicecesi  vel  paroecia  non 
recipitur , vel  ministerium  recipere  recusat , vel 
in  stationem  suam  nequit  abire. 

Apostolorum  canon  36. 

36  [37]. Si  quis  ordinatus  episcopos  non  susci- 
piat ministerium  et+,et  curam  sibi  commissam, sit 
segregatus,  donec  eam  susceperit : similiter  et 
presbyter,  et  diaconus. Sin  autem  recesserit,  nec 
, susceptus  fuerit,  non  sua  quidem  voluntate,  sed 
* propter  67  populi  improbitatem,  ipse  quidem 
maneat  episcopus,  clericus  autem  civitatis  segre- 
getur, quod  ejusmodi  rebellis  et  insolentis  po- 
puli institutores  non  fuerint. 

Concilii  Ancyrani  canon  18. 

18,  Si  qui  constituti  episcopi,  et  ab  illa  paro- 
chia, in  quam  nominati  fuerunt,  non  suscepti, 
alias  velint  parochias  invadere,  et  iis  qui  consti- 
tuti sunt,  vim  afferre,  et  seditiones  adversus  il- 
los excitare,  eos  segregari.  Sin  autem  velint  in 
presbyterio  residere,  in  quo  prius  erant  presbyte- 
ri, ipsos  honore  non  moveri.  Quod  si  adversus 
eos,  qui  illic  constituti  sunt,  episcopos  seditiones 
excitaverint,  honorem  quoque  presbyterii  ab  eis 
^ auferri,  et  illos  abdicatos  effici. 

Concilii  Antiocheni  canones  17,  18. 

17.  Si  quis  episcopus  accepta  ordinatione  et 
manuum  impositione  episcopi,  et  populo  praesse 
jussos,  munus  non  susceperit,  nec  ut  ad  sibi  con- 
creditam ecclesiam  proficiscatur  permoveri  pos- 
sit, is  sit  excommunicatus,  donec  coactos  susci- 
piat, vel  perfecta  synodus  episcoporum  provin- 
cialium de  ipso  aliquid  decernat. 

18.  Si  quis  ordinatus  non  ierit  in  parochiam, 
ad  qoam  est  ordinatus,  non  sua  quidem  culpa, sed 
propter  populi  recusationem,  vel  aliquam  aliam 
causam,  qua  a se  non  oritur  is  sit  et  honoris  et 


506 


507  PHOTII  PATRIARCHA  CP. 

moneris  particeps,  dummodo  nullam  rebus  Ec-  A τούτον  μετέχειν  της  τιμής  και  λειτουργίας  μόνον, 
tlesi©,  in  qua  convenit,  molestiam  afferat,  b μηδέν  παρενοχλούντα  τοΤς  πράγμασι  της  Εκκλησίας 
autem  id  suscipiat,  quod  perfecta  provincias  sy-  ένθα  αν  συνάγοιτο  * έκδέχεσθαι  δέ  τούτον  δ δν  ή της 
nodos,  eo  quod  ad  se  allatum  est  judicato,  sta-  έπαρχίας  τελεία  σύνοδος  κρίνασα  τύ  παριστάμενον 
luerit.  δρίση. 

B8  CAP.  XVIII.  — Quod  morienti  episcopo  κκφαα.  ih\  — Περί  τοθ  μή  δύνασθαε  τύν  τελευ- 
non  licet  altum  pro  se  ordinare . τωντα  έπίσκοπον,  έτερον  άντ’  αυτού  χειροτονε tv. 

Apostolorum  canon  76.  'a* οστόλων  κανών  οζ“\ 

76  [78].  Quod  non  oportet  episcopum  fratri,  οζ"\  0Οτι  μη  χρή  τύν  έπίσκοπον  τφ  άδελφφ  δ τφ 
vel  (ilio,  vel  alii  cognato  gratiGcantem,  humana  υίφ  η έτέρφ  συγγενεΤ  χαριζόμενον  το  άζίωμα  της 
affectione  ad  episcopatus  dignitatem,  quem  vult,  έπισκοπής,  χειροτονεΤν  δν  βούλεται,  Κληρονόμους 
eligere.  Episcopatus  enim  haeredes  facere  justum  γάρ  της  έπισκοπής  ποιε(σθαι,  ©υ  δίκαιον,  τα  χού 
non  est,  ea  quas  Dei  sunt  largientem.  Si  quis  au-  Θεού  χαρ·ζόμενθν  πάθει  άνθρωπίνφ  * ου  γάρ  την  τού 
tero  hoc  fecerit,  irrita  quidem  electio  maneat,  θεού  Εκκλησίαν  Οπό  κληρονομιάν  οφείλει  τιθέναι. 
ipse  autem  segregatione  multetur.  EI  δε  τις  τούτο  ποιήσει,  άκυρος  μέν  Ιστω  ή χειροτο- 

Β νία,  αύτύς  δέ  έπιχιμάσθω  άφορισμψ. 

Concilii  i4nlf0CArt»f  canon  23.  Συνόδου  Άντιοχείας  κανών  κγ\ 

23.  Nec  liceat  episcopo  alium  pro  se  Slicces-  κγ\  'Επίσκοπον  μή  έξεΤναι,  άντ*  αυτού  καθιστ$ν 
sorem  constituere,  etiamsi  sit  in  fine  vit©.  Si  Ιτερον  έαυτού  διάδοχον  * καν  πρύς  τή  τελευτή  τού 
quid  autem  fiat  ejusmodi,  irrita  sit  constitutio.  βίον  τυγχάνη  · εΐ  δέ  τι  τοιούτο  γίγνοιτο,  άκυρον  είναι 
Servetur  autem  ritus  ecclesiasticus,  qui  continet,  χήν  κατάστασιν  · φυλάττεσθαι  δέ  τον  θεσμύν  τύν  έκ- 
non  aliter  debere  fieri,  quam  cum  synodo  et  ju-  κλησιαστικον,  περιέχονχα  μή  δίΤν  άλλως  γίνεσΙαι,  ή 
dicio  episcoporum,  qui  post  defuncti  dormitio-  μετά  συνόδου  καί  έπικρίσεως  έπισκόπων  τών  μετά 
nem  potestatem  habent  dignum  provehendi.  χήν  κοίμησιν  χού  άναπαυσαμένου  την  έζουσίαν  έχόν- 

των  τού  προάγεσθαι  τύν  αζιον. 

CAP.  XIX.—  ParVCB  urbi  vel  pago  prorsus  ΚΕΦΑΛ.  ΙΘ\  — Περ'ι  τού  μή  άπλώς  έν  πόλει 
non  detur  episcopus.  Ρ?*Χείν  $ γ&»«·®«  έπίσκοπον. 

Concilii  Antiocheni  canon  57.  Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  νζ\ 

57.  Quod  non  oportet  in  vicis  et  pagis  episco-  νζ\  "Οτι  ού  δεΙ  έν  ταΤς  κώμαις  και  έν  ταΤς  χώραις 
pos  constitui,  sed  periodeutas,  hoc  est,  circum-  καθίστασθαι  έπισκόπους  άλλα  περιοδευτάς,  τους  μέν 
Cursatores  : eos  autem  qui  89  prius  constituti  G τοι  ήδη  προκατασταθέντας,  μηδέν  πράττειν  άνευ 
fuerunt,  nihil  agere  sine  mente  episcopi  qui  est  γνώμης  τού  έπισκόπου  τού  έν  τή  πόλει  · ώσαύτως  δέ 
IO  civitate.  Similiter  autem  et  presbyteros  nihil  καί  τους  πρεσβυτέρους,  μηδέν  πράττειν  άνευ  γνώμης 
agere  sine  mente  episcopi.  χού  έπισκόπου. 

Concilii  Sardicensis  canon  6.  Συνόδου  Σαρδικής  κανών  ς-. 

Hosius  episcopus  dixit  : Si  contigerit  in  una  *Οσιος  έπίσκοπος  εΐπεν  * 'Εάν  συμβή  έν  μι$  έπαρ- 
provincb,  etc.,  Ut  pag.  481.  Additur  hic  : Res-  χί*,  κ.  x.  λ.  Άπεκρίναντο  πάντες,  ’Αρέσκει. 
ponderunt  omnes  : Placet.  ΚΕΦΑΑ.  Κ*.  — Περί  τού  μή  είναι  έν  μι$  έπαρ- 

CAP.  XX.  — Neque  in  una  provincia  metro·  χί*  δύο  μητροπολ  ίτας,  ή έν  μιφ  πόλει  δύο 
politam  duo^neque  in  una  urbe  duo  episcopi  sint,  έπισκόπους,  ή εν  δύο  πόλεσιν  ένα  κληρικόν. 
neque  duabus  urbibus  unus  clericus  deputetur. 

Concilii  Nicceni  canon  8.  Συνόδου  Νίκαιας  κανών  η*. 

8.  De  his  es  qui  se  catharoS,id  est  puros  quan-  η*.  Περί  τών  όνομαζόντων  μέν  έαυτούς  καθαρούς, 
doque  nominantad  catholicam  autem  et  aposto-  προσερχομένων  δέ  τή  καθολική  καί  άποστολική  *Εκ- 
licam  Ecclesiam  accedunt, sanet©  magn©  synodo  κλησίφ , έδοξε  τή  άγίφ  καί  μεγα'λη  συνόδφ,  ώστε 
visum  est,  Ut  impositis  eis  manibus  sic  in  clero  D χιιροθετουμένους  αυτούς,  μένειν  ούτως  έν  τφ  κλήροι, 
maneant.  Ante  omnia  autem  hoc  in  scriptis  ipsos  πρύ  πάντων  δέ  τούτο  ύμολογήσαι  αυτούς  έγγράφως 
profiteri  convenit,  quod  adh©rebunt  et  sequentur  προσήκει,  δτι  συνθήσονται  καί  άκολουθήσουσι  xoTc 
catholicae  ecclesiae  decreta,id  est  qu©et  cum  di-  τής  καθολικής  καί  άποστολική;  Εκκλησίας  δό^ματι  * 
gamis  communicabunt,  et  cum  iis  qui  in  persecu-  τουτέστι  καί  διγάμοις  κοινωνεϊν,  καί  τοΤς  έν  τφ 
tione  lapsi  sunt,  in  quibus  et  tempus  constitutum  διωγμφ  παραπεπτωκόσιν,  έφ*  ών  καί  χρονος  τέχακται 
est, et  opportuni tae  praefinita,  Ut  ipsi  sequantur  In  καιρός  ώρισται  · ώστε  αύτούς  άκολουθεΤν  έν  αασι 
omnibus  Ecclesi©  decreta.  Ubi  ergo  omnes  Sive  in  τοϊς  δόγμασι  τής  καθολικής  'Εκκλησίας  * ένθε  μέν 
vicis, sive  in  urbibus, ipsi  soli  inveniuntur  ordinati,  ούν  πάντες,  είτε  έν  κώμαις,  είτε  έν  πόλεσιν,  αυτοί 
qni  inveniuntor  in  clero,  erunt  in  eodem  ordine.Si  μόνοι  εύρίσκοιντο  χειροτονηθέντες,  oi  ευρισκόμενοι  έν 
autem  catholicas  ecclesi©  episcopo  vel  presbytero  τφ  κλήρψ,  Ισονται  έν  τφ  ςύτψ  σχήματι.  ΕΙ  δέ  τού 
exsistente  accedunt  aliqui, clarum  est,  quod  eccle-  τής  καθολικής  Εκκλησίας  έπισκόπου  ή πρεσβυτέρου 
si©  quidem  episcopi  dignitatem  habebit : qui  au-  όντος,  προσέρχονται  τινες,  πρόδηλον  ώς  δ μέν  έπί- 

6?  Leon,  14. 


509  SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  I,  CAP.  XVI-XXI.  510 

σχοπος  τής  έκκλησίας  εξει  τύ  Αξίωμα  του  έπισκό-  A tem  apud  eos,  qui  calhari  dicuntur,  nominatur 
που  · b δέ  Ονομαζόμενος  παρά  τοίς  λκ^ομένοις  καθα-  episcopus  60,  presbyteri  honorem  habebit : nisi 
ροΤς  επίσκοπος,  την  τού  πρεσάυτέρου  τιμήν  εξει  * Utique  episcopo  placeat  ipeum  nominis  honorem 
πλήν  ct  μή  5ρα  δοχοίη  τφ  Επισκόπψ  τής  τιμής  τού  impertire.  Si  autem  6*  hoc  illi  non  placeat,  vel 
όνόματος  αΰτον  μιτέχιιν.  Et  δέ  τούτο  αύτψ  μή  άρε-  chorepiscopi,  vel  presbyteri  locum  excogitabit, 
vxoi y Επινοήσει  τόπον  ή χωρεπισχΟπου  ή πρεσβυτέ-  ut  esse  omnino  in  clero  videatur,  ne  in  civitate 
pou,  ύπέρ  τού  έν  τφ  κλήρφ  άλως  δοκεΤν  είναι,  Ενα  μή  dao  sint  episcopi. 

Ιν  τη  πόλει  δύο  Επίσκοποι  ώσιν. 

Συνδδου  Χαλκηδά νος  κανών  »β*.  Concilii  Chalcedonensis  Canon  i 2. 

ιβ*.  *Ηλθεν  είς  ήμας,  ώς  τινες  παρά  τάς  έκκλη-  1λ  Pervenit  ad  DOS  65,  quod  quidam,  CU01 
σιαστιχάς  θεσμούς  προσδραμόντές  δυναστείαις,  διά  pr&territUS  ecclesias tlCOS  ad  potentatus  acces- 
πραγματικών  τήν  μίαν  Επαρχίαν  είς  δύο  χατέτεμον  sissent, per  pragmaticas  unam  provinciam  in  duas 
ώς  έχ  τούτου  δύο  μητροπολίτας  εΤναι  kv  τή  αυτή  diviserunt  ί ut  ex  eo  doo  essent  metropoiitani  in 
έχαρχίφ  * ώρισε  τοίνυν  ή άγια  σύνοδος  τού  λοιπού,  eadem  provincia.  Statuit  ergo  sacra  synodus,  ne 
μηδέν  τοιούτο  τολμάσθαι  παρά  τού  Επισκόπου  * έπει  episcopus  deinceps  tale  quid  audeat : quoniarn  is 
τύν  τούτο  έπιχειρούντα,  Εκπίπτειν  τού  Ιδίαυ  βαθμού  * Β qui  hoc  aggreditur,  a SUO  gradu  excidit.  Quffi- 
δσαι  δ*  ήδη  πύλεις  διά  γραμμάτων  βασιλικών  τφ  cunque  autem  cititates  per  litteras  imperatorias 
τής  μητροπόλεως  έτιμήθησαν  όνόματι,  μόνης  άπο-  metropolis  nomine  honoratSB  sunt,  8θ1θ  honore 
λαυέτωσαν  τής  τιμής,  καί  δ τήν  'Εκκλησίαν  αυτής  fruantur,  et  qui  ejus  Ecclesiam  administrat 
διοιχών  Επίσκοπος  * δηλονότι  σωζομένων  τή  κατά  episcopus,  servato  Scilicet  verffi  metropolis  SUO 
Αλήθειαν  μητροπόλει  των  οικείων  δίκαιων.  jure. 

Συνόδου  Νικαίας  τύ  δεύτερον,  κανών  ιεν.  Concilii  Niconi  secundi  COHOtl  15· 

Οτι  ού  δεΤ  κληριχύν  έν  δυσίν  έκκλησίαις  κατα-  Clericus  in  duabus  ecclesiis  flOtt  cdiOCQri  debet. 
τάττεσθαι. 

ιε'ε  Κληρικές  άπύ  τού  παρόντος,  μή  καταταττέσθω  i 5.  Clericus  ab  hoc  deinceps  tempore  in  dua- 
Iv  δυσιν  έκκλησίαις  * έμπορίας  γάρ  καί  αίσχροκερ-  bus  ecclesiis  DOO  collocetur.  Hoc  enim  et  nego- 
δείας  ίδιον  τούτο,  καί  άλλότριον  έκκλη  σι  αστικής  συν-  tiationis  et  turpis  lucri  proprium, et  ab  eccleeias- 
ηθείας.  *Ηκούσαμεν  γάρ  Εξ  αύτής  τής  Κυριακής  tica  consuetudine  alienum.  Ab  ipsa  enim  Domini 
φωνής,  8τι  ού  δύναται  τις  δυσΐ  κυρ'οις  δουλεύειν  . *Η  VOCO  audivimus  ΠΟΠ  posse  quempiam  duobus  do- 
γάρ  τύν  Ινα  μισήσει  καί  τύν  Ετερον  αγαπήσει,  τού  minis  servire  : Vel  enim  unum  odio  habebit  9 et 
ένος  άνθέζεται,  και  τού  έτέρου  καταφρονήσει*  Εκα·  alterum  diliget : aut  unum  sustinebit9et  alterum 
στος  ούν,  κατά  τήν  άποστολικήν  φωνήν,  έν  ψ έκλήθη, G contemnet  68.  Unusquisque  ergo , ut  vox  est  apos- 
έν  χούτψ  όφείλει  μένειν  καί  προσεδρεύ&ιν  έν  μι*  tolica,  in  eo,  in  quo  vocatus  est , debet  munere , 
έκκλησίφ.  Τά  γάρ  δ Γ αίσχροκέρδειαν  γινόμενα  έπ\  et  in  una  ecclesia  assidere  67.  Qu»  enim  propter 
των  έκκλησι αστικών  πραγμάτων,  άλλότρια  τού  Θεού  turpe  lucrum  Snnt  in  ecclesiasticis  negotiis,  ea  a 
καθεστήκασι  · πρύς  δε  τήν  τού  βίου  τούτου  χρείαν,  Deo  sunt  aliena.  Ad  hujus  autem  vit»  61  usum 
έπιτηδεύματα  είσΐ  διάφορα  * έξ  αυτών  ει  τις  βού-  sunt  diversa  studia  : ex  iis  ergo,  si  quis  velit,  ea 
λοιτο,  τά  χρειώδη  τού  σώματος  ποριζέσθω.  *Εφη  qu»  SUOt  Corporis  ad  USUm  necessaria  Comparet, 
γάρ  b 'Απόστολος,  ΤαΤς  χρείαις  μου  καί  τοΤς  ούσι  Dixit  enim  Apostolus:  Usui  mCO  et  iis  qui  meCUM 
μετ'  Εμού,  υπηρέτησαν  at  χεΤρες  αύται  * καί  ταύτα  SUnt  subministraueiunt  manui  mea  68.  Et  hoc 
μέν  iv  ταύτη  τή  θεοφυλάκτφ  πόλει  * έν  δ!  τοΤς  Εξω  quidem  in  hac  a Deo  custodita  civitate.ln  iis  au- 
χωρίοις  διά  τήν  Ελλειψιν  τών  Ανθρώπων,  παραχω-  tem  qua  extra  sunt  locis,  propter  hominum  ino- 
ρείσθω.  piam,  permittatur. 

'h  ΈΧενόποντος  δύο  μετροπολίτας  Εχει  ώς  ή κη'  IVxias.Helenopontusduos  metropolilanos  habet, 
νεαρά*  ή Παφλαγονία  διαφόρους,  ώς  ή κθ'  νεαρά·  ut  28  Novella  [tradit) : Paphlagonia  multos,  ut  29 
καί  ή Φρυγία  Καπατιανή,  καί  ή δευτΕρα  Καππαδο-  Novella  : [sic]  etiam  Phrygia  Capatiana, et  Cappa- 
χία  * ούτε  δέ  δύο  πολεών  τις  είναι  δύναται  έπίσχο-  ^docia  secunda.  Neque  in  duabus  civitatibus  potest 
πος  * έξήρηται  b Τομέως,  αύτύς  γάρ  καί  τών  λοιπών  quiSOSSe  episcopus.  Excipitur  episcopus  Tomensis. 
έχκλησ ιών  Σχυθιας  προνοετ  * και  ή Λεοντόπολις  ’ΐσαυ-  Ille  enim  reliquarum  ecclesiarum  Scythiie  curam 
ρίας  ύπύ  τόν  έπίσκοπόν  έστιν  Ίσαυροπόλεως,  ώς  gerit.  [Tum]  et  Leontopolis  Isauria  sub  episcopo 
βιβλ.  α*  τού  κώδ. , τιτ.  α'  διάτ.  λε'*  ούτε  δε  ήγούμενος  Isauropolis  est,  utlib.  icod.  tlt.  3.  COnst.  35  [ha- 
γίνεται  δύο  μοναστηρίων,  ώς  διάτ.  λθ*  τού  αύτού  bet).  Neque  prasul  [quisquam]  duorum  monaste· 
τίτλου.  riorum  fit,  ut  const.  39  ejusdem  tit. 

ΚΕΦΑΑ.  ka'.  — n«pt  τών  χειροτονούντων  έν  CAP.  XXI.  — De  iis  qui  ordinationes  faciunt 
ταΤς  μή  ουσαις  ύπ#  αυτούς  πόλεσιν  ή έπαρχίαις.  in  Vfbtbus  provinciisve  nOU  SUtS . 

Αποστόλων  κανών  U\  Apostolorum  canon  35. 

λε\  'Επίσκοπον  μή  τολμφν  Εξω  τών  έαυτού  δρων,  35.  Episcopus  ne  audeat  extra  SUOS  fiuef , CtC., 
X.  τ.  λ.  utpag.AlS. 

WAncyr.  12,  Neocas.  Antioch,  10. 65  Distinet.  4l,  68MaUb.  vi,  24. 671  Cor.  vn,  20,  68AcUxx,34* 


ut  ΡΒοηι  pat&ubc&b  cp.  sis 

Cmiuti  Antiatium  canones  13,22.  A Zow»»  'imjia:  oain  rj’,  i. 

aadcst  ab  an  pniiau,  t/.  e».*»  ίτ'τη»»»  »»'  xsp;  b^ti^ 

ala,,  *a  43.  *.  i. 

iffttCOfaa  ia  alia·  CtC.,al  flf.43.  e . Ixja®»  x,  inti'm>  aus^tvi^i,  x.A. 

Conditi  Epkesmi  eam*  8.  !>»»»  'ta»»  m»  V. 

22.  Qii  tara  aaai  transi  aat  raraprarare  ilia  Tw  & t»uw«tit  % «ncfcm  «ira»  h^nf 
akeraai,  de.,  */  478.  *.  i. 

fl  CAP.  XXII-  — De  iit  (il  nupistratnmn  lE+ii.  si’.  — tuti  <■»  ai  r;«n ι ri;  ip. 
patrocinio  ectletiat  obtinent.  τ’->β l**1— * i ■**?«=»·  ΰΰ^η·». 

Afoetotonm  canon  90.  ’ΐβκώ»».  χζμπ  V. 

90  |2ϊ}-£4  q*U  epiraepoi  uteslaribra  prisci  pi-  λ’.  ET  m 

Ha  omm  fer  ea  eccletttm  adepta·  sil,depoMtar  »«,  i’  «·<  ίηΐ»,  χΑιφιί· 

et  eesrefeter,  et  ooaa·  φΰ  illi  coauanaicaal.  Aa  *»  wo^ida,  u»  «i  zj^  ήκκ. 

Concilii  Micant  secandi  canon  3.  ς /*£*>  ή Usscg**  «w»  γ’· 

3,  Omaeai  eleetioam  qu  fit  a magwtratibM,  τ’.  Di»n  <τ.γη  x^i  χ.  x.  λ. 

de.,  a/  pag.  404.  B 

CAP.  XXU1.  — De  Ut  qui  ob  tnatrimonimm  ςε.αα.  κγ’.  — De^t  Λ 4i  τίμο»  J,  nUnt- 
vel  etntmbinatum  non  jtient  episcopi  aut  ciorici.  «μι",  μή  ienixa*  f,  «lv 

pow. 

ApotUdorrnm  eonones  17, 18, 10.  ’αχοπΛιλ  «w  ιζ1  iV  Λ*. 

17  fl0|.Qui  poti  SancUlID  ^ bapUsmam  duobftt  <*·  0 δυσί  γχμοις  «μχ^ηιΐζ  μετά  to  ^ίχτιβμχ 

conjugiis  fuerit  implicitas,  v#l  habuerit  concubi-  11  χτησάμενος,  ού  elwt  έχΐσχοπος  IJ 

uem,  non  poleK  μμ  episcopis  «ο,ν el  presbyter,  *ptxwn?o;  11  dtixovoc  δλως  τού  udio^w  xoo 
▼•1  diaconus,  vel  omnino  ex  numero  sacerdotali.  UpxuxoG. 

18  [I7J.  Qui  videam  accepti  7*,  vel  ejectam,  vel  iV.  *o  χ^ρχν  λιβών,  11  έχ&6λημενην,  ή έταίραν  ή 
meretrice m 7*,  vel  servam,  vel  mimam  seu  scen-  olxenv,  11  wn  Ui  αχη»ή;,  ού  fcvxtai  είναι  έ*ί- 
eiam,non  potest  esso  presbyter, vel  episcopos,vel  σχοχος  11  πρεσβύ^ερος  ii  διάκονος,  11  δλω;  καχαλό- 
diacones,  vel  omnino  ex  numero  sacerdotali.  γαυ  w Ιερατικού. 

10  [18].  Qoi  doas  sorores  duxit,  vel  consobri-  io*.  'o  δύο  αδελφός  άγονος  11  άδελφιδήν,ουδυνχται 
nam,  non  potest  esse  clericos.  * i*«  κληοιχο;. 

Concilii  acumenici  texti  cononet  3,  12.  c Συνόδου  οικουμενικής  Ικτης  κανών  γ·,  ιβ\ 

De  presbyterii  et  clericis.  Περί  Ιερέαν  καί  κληρικών. 

S.Quonism  vero  pios  Cbristiqoe  amator  impe-  γ\  Επειδή  de  6 ευσεβής  xm  φιλόχριστος  ήμώ*  βι- 
rator  noster, hanc  sanctam  et  on i versalem  8 ynodnm  σιλεύς  τήάγίφ  τχύτ$  χαί  οικουμενική  προσεφώνησε 
allocntns  est, ut  eos  63  qui  in  clerum  relati  eunt,  συνόδψ,  ώστε  τούς  έν  χλήρφ  χαταλεγομέ/ους,  καί 
aliis  divina  transmittunt,  puros  et  a culpa  ac  re-  αλλοις  τα  θεΤα  διαπορθμεύοντας,  καθαρούς  άπο- 
prehensione  alienos  ministros  efficiant;  et  quod  ^ήναι  *al  λειτουργού;  άμώμους,  καί  τής  νοερά;  του 
intelligentia  percipitur, magni  Dei ,qui  est  et  sacri-  μεγάλου  θεού  καί  θύματος  χαί  άρχιερέως  θυσίας 
fieium  et  pontifex,  sacrificio  dignos  ; et  qu&  ex  άξίους,  άνακαθάραι  τε  τά  ές  άθεσμων  γάμων  τούτοις 
nefariis  nuptiis  iis  inusta  sunt  probra  ac  dedecora,  Ιπιτριβέντα  μύση  · μρο:  τούτφ  τε  τών  μέν  τής  'Ρω- 
repurgent  : et  preterea  qui  sunt  sanctissima  Eo-  μαίων  άγιωτάτης  Εκκλησίας,  τον  τής  άκριβείας 
manorum  ecclesias  exactas  perfectionis  canonem  τηρηθήναι  κανόνα  προτιθεμένων,  τών  δε  ύπο  τον 
servandum  proponant;  qui  vero  sub  hoc  a Deo  con-  τής  θεοφύλακτου  ταύτης  καί  βχσιλίδος  πόλεω;  θρο- 
servandas  imperantis  urbis  tbono,  quod  est  huma-  vovy  τον  τής  φιλανθρωπίας  καί  συμπαθείας,  είς  Εν 
nitaiis  et  misericordias;  ulriusque  paterne  et  simul  άμφότιρα  μίςαντες  παιρικώς  6μο0  καί  θεοφιλώς, 
religiose  miftil,ut  neque  quod  est  mite  ac  mansue-^ώ;  μήτε  xb  πραον  Ικλυτον,  μήτε  στυφόν  xb  «ύστη- 
tumf dissolutum  : neque  quod  est  austerum,  astri-  pdv  καταλείψοιμεν,  και  μάλιστα  τού  έξ  άγνοίας  πτώ- 
Ctivum  relinquamus;  et  maxime  cum  ex  ignorantia  πάτος  el;  ούκ  ολίγων  άνδρών  πλήθος  διήχοντος  συν- 
lapius  in  non  exiguam  hominum  multitudinem  per·  ορωμεν,  ώστε  τούς  μεν  $υσΙ  γάμοις  περιπαρέντας, 
vadat,  decernimus,  Ut  qui  duobus  quidem  matri-  χαΐ  μίχρι  τής  πεντεκαιδεκάτου  του  διελθάντος  Ίαν- 
moniis  implicati  fuere, et  usque  ad  decimum  quin-  νουαρίου  μηνύς,  τής  παρελθούσης  V Ινδικτιώνος, 
tum  prantertti  mensis  Januarii  proterit»  quart»  Ιτους  ς“ργθ’  (19),  δουλωθέντας  τή  άμαρτίφ,  χαΐ  μή 

88  Diit.  33  Si  quis  post . 70  S.  Basii»  can.  12,  ad  Amph.  71  Dist.  4 Si  quit  viduam . 71  Vide 
leg.  3,  de  summa  Trin. 

NOTAS. 


(18)  Anni  Christi  706. Et  sic  conditi  hi  canones 
mense  Septembri  vel  Octobri  ejusdem  anni. Vide 
Theophanem  anno  27.  Constantini  Pogonati,  et 
Aloxium  Arietinum,  Harduinus. 


( 1 9) Perperam  apud  Be veregium  ζ" pQ'.Scilicet  tam 
apud  Beveregii  Pandectas,  quam  apud  Nomocano- 
nem  cum  Balsamonis  scholiis, numerorum  menda 
gon  desunt.  Reapse  autem  TrullaM  synodus  tum 


513  SYNTAGMA  CANONUM.  - ΤΓΓ.  T,  GAP.  XXII,  XXIII.  514 

έκνήψαι  ταύτης  ιιροίλομινΜζ,  καδαιρέσει  κανονική  A indictionis  (48),  anni  [β(.  6197]  86X168  miHesimi 
ύπολαβεΤν*  τούς  δΐ  τψ  τοιούτφ  μεν  της  διγαμίας  πά-  C6nt6Siffli  ΠΟΒΙ,  pOCCStO  Servierunt,  et  ΠΟΠ  lb  60 
6ει  περιπεσόντας,  προ  δε  της  ήμών  έπιγνώσεως  τύ  resipiscere  voluerunt, depositioni  CinODICffi  Subjf- 
συμφέρον  έπεγνωχότας,  χαΐ  τύ  κακόν  ές  έαυχών  πε-  cere;  eos  autem,  qui  talis  quidem  bigamis  probro 
ρικδψαντας,  χαΐ  πό$ω  τήν  ξίνην  τούτην  καί  νύβον  ac  dedecori  implicati  fuere,  ante  nostrum  autem 
συμπλοκήν  kxδιώξχvτας  * ή xel  &v  αι  κατά  δεύτερον  decretum  id  quod  utile  est  agnoverunt, et  malum  a 
γάμον  γυναίκες  ήδη  τετελευτήχαοιν,  ή καί  αύτοί  έπι-  se  absciderunt,  et  hane  adulterinam  et  alienam 
στροφήν  ειδον,  μετχμαθόντες  την  σωφροσύνην,  xxl  congressionem  procul  abegerunt \ vel  60S  etiam, 
των  πρώην  αύτοΤς  παρχνομηθέντων  ταχέως  έπιλαΟό  · quorum  UXOres  in  secundis  nuptiis  jam  mortUffi 
μενοι,  είτε  πρεσβύτεροι  είτε  διάκονοι  οντες  τυγχά-  sunt;  vel  ipsi  etiam  ad  conversionem  respexerunt, 
voiiVj  τούτους  Ιδοξε  πεπαΟοθαη  μέν  πάσης  ιερατικής  et  continentiam  didicerunt,  et  pnorum  suarum 
λειτουργίας,  ήτοι  ένεργείχς,  ήδη  έπί  ^ητύν  τινα  χρό-  iniquitatum  obliti  sunt,  sive  sint  presbyteri,  sive 
vov  έπιτιμηθέντας  · τής  δέ  τιμής  τής  κατά  τήν  κα-  diaconi, eos  ab  omni  quidem  sacerdotali  ministerio 
Οεδραν  xsl  στάσιν  μετέχειν,  άρχουμένους  τή  προ-  64  sive  exercitio  jam  cessare,  prafiuito  aliquo 
εδρίφ  καί  προτχλαίοντας  τψ  Κυρίφ  συγχιορηθήναι  tempore  punitos,  honorum  autem  in  cathedra  et 
αύτοίς  τύ  kx  τής  άγνοιας  άνύμημα.  Εύλογεΐν  γάρ  · statione  participare,  prima  sede  contentos;  et  cum 
Ιτερον,  τον  τά  οίκε  Τα  τημελεΤν  ύφείλοντα  τραύματα,  fletu  a domino  poslu  lanies,  ut  eis  Condonetur  pec- 
άνακολουθον  · τούς  μέν  τοι  γαμετή  μεν  μιφ  συναφθέν-  catum  ignorantiae.Neque  enim  convenit, ut  is  alteri 
τις,  χήρα  δέ  ή προαληφθείαα  έτύγχανεν  ή έχβεβλημέ-  benedicat,  qui  debet  propria  curare  vulnera.  Eos 
νη,  ώσαύτως  δέ  χαί  τούς  μετά  τήν  χειροτον(αν  γάμφ  νβΓΟ,  qui  uni  quidem  UXOri  copulati  SUnt,  81  vidua 
ένί  παρανόμφ  προσομιλήσαντας,  τουτέστι  ποεσδυτέ-  erat,  quae  accepta  est  : similiter  et  608,  qui  post 
ρους,  και  διαχδνους,  και  ύποδιακόνους,  ήδη  έπί  βραχύν  ordinationem  UOl  matrimonio  86  applicarunt, hoc 
τινα  χρόνον  εΐρχθεντας  τής  Ιεράς  λειτουργίας,  *xl  est,  presbyteros, diaconos,  et  hypodiaconos,  brevi 
έπιτιμηθέντας,  α06ις  αύτούς  έν  τοΤς  οΐχείοις  άποχατα-  aliquo  tempore  a sacro  ministerio  prohibitos,  et 
στήναι  βαθμοΤς,  μηδαμώς  έν  έτίρψ  μείζονι  προκο-  puni tos, rursus  propriis  gradibus  restitui,  ad  alium 
πτοντας  βαβμφ  * προδήλως  διαλυθέντος  αύτοΤς  τοΰ  gradum  nequaquam  promovendos, eis  nefario  vide- 
Μέσμου  σύνοικεσίου.  Ταύτα  δέ  τοΤς  καταληφΟεΤσι  licet  dissoluto  COnjugio.H®C  autem  in  hi8  qui  de- 
μέχρι  τής  πεντεκαιδεχάτου  ώς  εΤρηται  τού  Ίανουχ-  prehensi  sunt  usque  ad  decimum  quintum, ut  die- 
ρίου  μηνύς,  δ’  (νδικτιώνος,  έν  τοΤς  προδηλωθετσι  tum  est,  mensis  Januarii  quart®  indictionis,  ili 
πτχίσμχοι  xxl  μύνον,  Ιερχτικως  (1)  έτυπώσχμεν,  prius  declaratis  delictis,  solum  valere  statuimus  5 
ύρίζοντες  άπύ  τού  παρόντος  χαί  άνχνεούμενοι  τον  c abhinc  definientes  et  renovantes  canonem  73,  qui 
χχνύνχ  τύν  διχγορεύοντα,  τδν  δυσΐ  γάμοιν  συμπλχ-  dicit  eum  qui  duobus  matrimoniis  post  baptismum 
κέντα  μετά  τύ  βαπτωμα,  ή πχλλαχήν  χτησάμενον,  μη  implicatus  fuerit,  vel  concubinam  habuerit,  non 
δύνααθαι  είναι  έπίσχοπον  ή πρεσβύτερον  ή διάκονον,  ή posse  esse  episcopum,  vel  presbyterum,  vel  dia· 
δλως  του  καταλόγου  τού  Ιερατικού.  Ωσαύτως  δέ  καί  conum,  vel  omnino  ex  sacerdotali  Catalogo. Simi- 
τύν  χήρχν  λαδόντα,  ή έκδεδλημένη#,  ή έτα'ραν,  ή ο’-  liter  ct  qui  viduam  accepit, vel  dimissam, vel  me- 
χέτιν,  ή τών  έπί  σκηνής,  μή  δύνασδαι  είναι  έπίσχο-  retricem,  vel  servam,  vel  scenicam,  non  posse 
πον  ή πρεσβύτερον  ή διάκονον,  ή δλως  τού  καταλόγου  esse  episcopum,  vel  presbyterum,  vel  diaconum, 
τού  Ιερατικού.  vel  omnino  ex  sacerdotali  catalogo. 

ιδ\  Καί  τούτο  δέ  είς  γνώσιν  ήμετέραν  ήλθεν,  ώς  12. Porro  hoc Hquoque  ad  nostram  cognitionem 

έν  τη  9Αφριχή  χαί  Λιβύη  χαί  έύέροις  τδποις,  οΐ  τών  pervenit,  quod  in  Africa  et  Libya  et  aliis  locis  qoi— 
έχεΤσε  θεοφιλέστατοι  πρόεδροι,  συνοιχεΤν  ταΐς  ΙδΙαις  dam  6Χ  118,  qui  illic  sunt,  religiosissimi  praesules 
γαμεταΤς  xxl  μετά  τήν  έπ*  αύτοΤς  προελθούσχν  χει-  cum  propriis  uxoribus, etiam  postquam  65  ad  eos 
ροτονίαν  ού  παραιτούνται,  πρόσκομμα  τοΤς  άλλοις  processit  ordinatio, una  habitare  non  recusant,  ex 
τιθέντες  ένταύδα  xxl  σχάνδχλον.  Πολλής  ούν  ήμΤν  ρ eo  populis  offendiculum  et  scandalum  afferentes, 
σπουδής  ούσης,  τού  πάντα  πρύς  ώφέ>ειχν  τών  6πύ  Cum  itaque  studium  nostrum  in  eo  magnopere  Ia- ' 
χετρα  ποιμνίων  διαπράττεσθαι,  Ιδοξεν  ώστε  μηδαμώς  boret,  ut  omnia  ad  gregis  in  manus  nostras  traditi 
τι  τοιούτον  άπύ  τού  νύν  γίγνεσθαι.  Τούτο  δέ  φχμεν,  nobisque  commissi  utilitatem  fiant,  nobis  visum 
ούκ  έπ’  άθετήσει  ή άνατροφφ  τών  άποστολιχώς  νενο-  est,Ut  nihil  ejusmodi  deinceps  ullo  modo  flat.  Hoc 
μοθετημένων,  άλλα  τής  σωτηρίχς  καί  τής  έπί  τύ  autem  dicimus,  oon  ad  ea  abolenda  et  evertenda 
χρεΤττον  προκοπής  τών  λαών  προμηδούμενοι,  χαί  qu®  apostolice  antea  constituta  Slint  73,sed  popu- 
τού  μή  δούναι  μώμον  τινά  κατά  τής  Ιερατικής  κα-  lorum  salutis  et  ad  meliora  progressionis  curam 
ταστάσεως.  Φησί  γάρ  δ ΟεΤος  ’Απόστολος  · Πάντα  gerentes, et  ne  status  ecclesiasticus  illo  probro  affl- 
»1ς  δόξαν  Θεού  ποιείτε,  άπρόσχοποι  γίνεσθε  χαί  ciatur.  Dicit  enim  divinus  Apostolus:  Omnia  ad  Dei 
Ίουδαίοις  χαί  "Ελλησι  χαί  τη  ’Έχχλησίφ  τού  Θεού  gloriam  facite : sine  offendiculo  estote,  et  Judoti$} 

73  Can.  aposi.  17  18.  74  Confer,  can.  apost.  9.  75  Can.  apost.  5. 

HOTjE. 

anno  ς>θ#  6109  aera  Constantinop.,  sed  ζ"ρ{β’  6199,  id  est  Christi  691,  celebrata  fuit·  Mai. 


515  ΡΗ0ΤΙ1  JPATMARCHjE  GP.  516 

et  Grotcis,  et  Dei  Ecclesia,  quemadmodum  et  ego  χάγω  πάντα  πασιν  (1)  άρέσχω,  μη  ζητών 

omnibus  in  omnibus  placeo9  non  quoerens  meam  τό  έμαυτοΰ  συμφέρον,  άλλα  τό  τών  πολλών,  ϊνα 
utililatem, sed  multorum 9ut  serventur. Imitatores  σωθώσι  : μιμηται  μου  γίνεσθε,  καθώς  χάγώ  Χρι- 
mei  estote, sicut  et  ego  Christi  76.  Si  qais  autem  ατού.  Ei  δέ  τις  φωραθείη  τό  τοιούτον  πράττων, 
tale  quid  agere  deprehensus  fuerit,  deponatur.  καθχφε(σθω. 

BasilU  canon  12.  Βασιλείου  χάνων  ιβ\ 

12.  Canon  omnino  digamos  a ministerio  ex-  ιβ*.  Τούς  διγάμούς  παντελώς  δ κανών,  της  ύπηρε- 
clusit.  σίας  άπέχλεισεν. 

TextUi . Legetil.  1 Novellarum, const,  1,2,17,  Τιτ.  α*  τών  νεαρών,  διάτ.  α*  β*  ιζ’,  έν  αϊς  ειρη- 
in  quibus  dieitur,  eum  qui  episcopus,  presbyter,  ται  8τι  δ χειροτονούμενος  έπίσκοπος  Ii  πρεσβύ- 
diaconus,  aut  hypodiaconus  creandus  est,  debere  τερος  ή διάκονος  η Υποδιάκονος,  όφείλει  είναι  παρθέ- 
esse  virginem,  aut  ex  virginitate  unam  [duntaxat]  νος  % !x  παρθένου  μονογαμίας  παρθένον, 
uxorem  virginem  duxisse. 

CAP.  XXIV.  — De  iis  qui  pecunia  ordinatio - ΚΕΦΑΛ.  Ka\  — Περί  τών  έπι  χρήμασι  χειρο- 

nem  vel  officium  impetrant.  τονουμένων  ή λαμβανόντων  όφφίκιον. 

Apostolorum  canon  29.  B 'Απόστολων  κανών  κθ\ 

29  [28].  Si  quis  episcopus  per  pecunias  hanc  sit  κθ\  E?  τις  έπίσκοπος  δια  χρημάτων,  της  άξίας  ταύ- 
dignitatem  assecutus, vel  presbyter,  vel  diaconus,  της  έγκριτης  γένηται,  11  πρεσβύτερος,  11  διάκονος, 
deponatur  66  et  ipse, et  qui  eum  ordinavit,  et  a καθαιρείσθω  και  αυτός  καί  δ χεφοτονήσας,  καί  έκ- 
com Π) unione  omnino  exscindatur.  Ut  Simon  Ma-  χοπτέσθω  παντάπασι  της  κοινωνίας,  ώς  Σίμων  δ 
gUS  a me  Petro  77.  Μάγος  ύπ’  έμού  Πέτρου. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  2.  Συνόδου  Χαλκηδό  *ος  κανών  β\ 

, 2.  Si  quis  episcopus,  propter  pecunias  ordina-  β'.ΕΤ  τις  έπίσκοπσσ  επί  χρήμασι  χειροτονίαν  ποιή- 
tionem  fecerit,  et  non  venalem  gratiam  in  vendi·  σαιτο,  καί  είς  πράσιν  καταγάγοι  την  άπραεον  χά- 
tionem  deduxerit, et  propter  pecunias  ordinaverit  ριν,  καί  χειροτονήσοι  έπ!  χρήμασιν  Ιπισκοπον,  11 
episcopum,  vel  chorepiscopum,  vel  presbyterum  χωρεπίσκοπον,  ή πρεσδυτέρους,  ή διακόνους,  11  Ετερον 
vel  diaconum,  vel  aliquem  eorum  qui  in  clero  τινα  τών  έν  τψ  χλήρψ  καταριθμούμενων,  ή προδά- 
annumerantur,  vel  propter  pecunias  promoveri  λοιτο  έπΙ  χρήιεασιν  οΐχονομον,  11  Εχδικον,  11  πορα- 
mconomum,  vel  defensorem,  vel  paramonarium  μονάριον,  11  δλως  τινα  του  χάνο  νος  δι’  οίσχροχέρδειαν 
vel  omnino  aliquem  ex  canone,  turpis  qusestus  olxetav.  'o  εοΰτο  έπιχειρ^σας  έλεγχθείς,  Χίνδυνευέτω 
gratia  : qui  hoc  tentasse  convictus  fuerit,  de  pro-  περί  τον  οΙχεΤον  βαθμόν,  καί  δ χειροτονούμενος  μη- 
prio  gradu  in  periculum  veniat  : et  qui  est  ordl-  δεν  έκ  της  κατ’  έμπορίαν  ώφελείσθω  χεφοτονίας  11 
natus,  ex  ordinatione  vel  promotione  quae  instar  C προβολής*  άλλ'  Εστω  άλλδτριος  της  αξίας  11  τού  φρον- 
mercalorum  venundatur,  nihil  juvetur : sed  sit  a τίσματος,  ούπερ  έπ!  χρήμασιν  Ετυχεν.  ΕΙ  δέ  τις  και 
dignitate  vel  curatione  alienus  quam  pecuniis  ade-  μεσιτεύων  φανείη  τοΤς  ούτως  αίσχροΐς  καί  άθεμίτοις 
ptus  est.  Si  quis  autem  sequester  et  intercessor  λήμμασι,  καί  ούτος  εΐ  μέν  κληρικός  εΐη,  τού  οικείου 
adeo  turpibus  et  nefariis  lucris  apparuit,  hic  quo-  έχπιπτέτω  βαθμού  * et  δέ  λαϊκός  11  μονάζων,  άναθε- 
que  si  sit  quidem  clericus  proprio  gradu  excidat:si  ματιζέσθω. 
sit  autem  laicus,  vel  monachus,  anathematizetur. 

Concilii  acumcnici  VI  canones  22,  23.  Συνόδου  οίκουμενιχής  Εκτης  κανών  χβ*,  χγ\ 

22.  Eos  qui  pecuniis  ordinantur, sive  episcopos,  χβ*.  Τούς  έπι  χρήμασι  χειροτονούμενους,  εΤτε  έπι- 

sive  qualescunque  clericos,  et  non  per  examina-  σκόπους,  11  οίουσδήποτε  κληρικούς,  καί  ού  κατά  δοκι- 
tionem  ac  vitas  electionem,  deponi  jubemus,  sed  μασίαν  καί  τού  βίου  αίρεσιν,  καθαιρεΤσθαι  προστάσ- 
et  etiam  qui  ordinaverunt  78.  σομεν,  άλλα  καί  τούς  χειροτονήσαντσς. 

23.  Ut  nullus  episcopus, sive  presbyter  sive  dia-  κγ\  Πιρί  τού  μηδίνα  τών  εΤτε  Ιπισκύπων,  fj  κρε- 

conus,  immaculatam  praabeus  communionem,  ab  «βυτίων,  ή διακένων,  τής  άχράνιου  μεταδιδέντα  κοί- 
eo  qui  communicat, ejus  participationis  gratia  obo·  νωνίας,  καρα  τού  μετέχοντος  εΐβκράττειν,  τής  τοι- 
los,  vel  quamvis  aliam  speciem  exigat.  Non  est  ^ «ύτης  μεταλήψεως  χάριν,  οβολούς  ή είδος  τϊ>  οίονούν. 
enim  venalis  gratia, nec  pro  pecuniis  Spiritus  san-  Ούδε  γλρ  πεπραμίνη  ή χάρις,  oWt  χρήμαοι  τδν 
ctiflcationem  impartimur:  sed  ea  iis  qui  digni  sunt,  έγι«»μόν  τού  Πνεύματος  μεταδιδόαμεν,  4λλα  τοτς 
absque  ulla  est  calliditate  communicanda.  Si  quis  ύϊΐοκ  *οΰ  $ώρο«  άπανουργεύτως  μεταδοτέον.  ΕΙ  δε 
autem  eorum, qui  sunt  in  cleri  catalogo,  67  ab  eo  <pa«tn  τις  τών  lv  χλήρψ  καταλεγομένων,  άκαιτών 
cui  immacnlalam  impertit  communionem,  ullam  *λν  ψ μετχδίδώαι  τής  άχρέντου  κοινωνίας  τί>  oto- 
speciem  exigere  visus  fuerit, deponatur,  ut  simo-  νοΰν  είδος,  καθαιρείβΟω,  ώς  τής  Ζίμωνος  ζηλωτής 
niaci  errores  et  maleficii  aemulator  79.  πλέ<η<  κακουργίας. 

Concilii  Nicceni  secundi  canones  4,  5,  (9.  Quod  Ζονόδοο  Νικαίας  τδ  δεύτερον  κανών  δ’,  ι’,  ιβ’. 

episcopi  ab  omni  simonia  cavere  debeant.  Περί  τού  άιτέχεαΦαι  τους  ΙπιΟκδκους  κά«ης 

δωροληψίας. 

4 .Praeco  veritatis Paulasdivinnsapostolusquem·  δ’,  ’ο  κήρυξ  τής  ύληθείας  Παύλος  δ θείος  άκύ- 

7β  I Cor.  χ,  311, 33.  77  Act.  vui,  48  seqq.  18  Chalced.  can.  2.  79  Cone.  Laodicensis  can.  S4. 


517  SYNTAGMA  CANGNtM.  -YIT.  I,  CAP.  XXIV.  518 

«ηολος,  oiovtl  κανόνα  τιθεΐς  τοΤς  'Εφεσίων  πρεσ-  A dam  veluli  canonem  Ephesiorum  presbyteris  im- 
βυτίροις,  μάλλον  δέ  xal  παντί  Ιερατικώ  πληρώ-  ponens,  vel  universa)  potius  sacerdotali  multitu- 
tum,  ούτως  έπα$ησιάσθη  είπών  * 'Αργυρίου  η dini  sic  libere  dixit  : Argentum  vel  durum  vel 
χρυσίου  ή Ιματισμού  ούδενός  έπεθύμησα  · πάντα  vestem  nulltUS  COHCUpivi , Omnia  Vobis  0 f tendi, 
υπέδειξα  δμτν,  ότι  ούτως  χοπιώντας,  άντιλαμβά*  quod  oportet  sic  laborantes  infirmos  suscipere , 
νβσθαι  Sit  τών  Ασθενούντων,  μακάριόν  βγούμε-  dure  beatum  existimans  80*.  Quocirca  ab  eo 
vot  χό  StSdvau  Διό  xal  ήμεΤς  μαΟηχευθένχις  παρ’  edocti  statuimus,  ne  turpis  lucri  gratia  episcopo 
αυτού,  όρίζομεν  μηδόλως  αίσχροχερδώς  έπινοετ-  in  mentem  veniat,  quaerenti  excusationes  in  pec- 
σθαι  έπίσκοπον,  προφασιζδμβνον  προφάσεις  έν  catis,  aurum  vel  argentum,  vel  ullam  aliam  spe- 
άμαρτίαις,  άπαιχεΤν  χρυσόν  η άργυρο*  ή Ετερον  ciem  ab  iis  qui  sibi  subsunt  episcopis,  vel  cleri- 
eTSoc,  νους  όπ’  αυτόν  τελουντας  Ιπισχόπους,  ή cis,  vel  monachis  exigere.  Dicit  enim  Apostolus  : 
κληρικούς,  η μοναχούς.  Φησί  γάρ  δ 'Απόστολος  · Injusti  regnum  Dei  non  possidebunt  8*  : nec  de- 
"Αδικοι  βασιλείαν  βεου  ού  χληρονομήσουαι  * χα\  bent  liberi  parentibus  thesaurum  parare,  sed  pa- 
ούκ  οφείλει  τα  τέκνα  τοΤς  γονεύσι  Οησαυρίζειν,  rentes  liberis.  Si  quis  ergo  per  auri  exactionem 
Αλλ·  ol  γσνετς  τοΤς  τέχνοις.  Εϊ  τις  οΰν  δΓ  άπαί-  vel  alicujus  alterius  speciei,  vel  propter  aliquam 
τησιν  χρυσού  ή έτέρου  τινός  είδους,  είτε  διά  τινα  g propriam  affectionem  a ministerio  arcere  inven- 
ίδιοπάθειαν,  εύρεθείη  Απείργων  τη;  λειτουργίας,  και  tus  fuerit,  vel  segregare  Suorum  clericorum  ali- 
άφορίζων  τινά  τών  δπ*  αύτόν  κληρικών,  ή σεπτόν  quem,  vel  venerandum  templum  claudere,  ne  in 
ναόν  χλείων,  ώς  μή  γίνεσθαι  έν  αύτφ  τάς  του  θεού  eo  divina  fiant  ministeria, ad  id  quod  non  est  sensu 
λειτουργίας,  είς  Αναίσθητα  την  έαυτού  μανίαν  έπι-  praeditum  suam  insaniam  immittens, est  revera  si· 
πέμπων,  άναίσθητως  όντως  έστι,  καί  τη  ταυτοπα-  ne  sensu, et  talionis  erit  legi  obnoxius,  et  labor  ip- 
6<4  δποχείσεται,  xal  έπιστρέψει  δ πόνος  αυτού  sius  in  caput  ejus  redibit,  ut  qui  sit  mandati  Dei 
έπΙ  τόν  κεφαλήν  αδτού,  ώς  παραβάτου  τής  έντολής  et  apostolicarum  traditionum  transgressor.  Pra- 
βεοΰ  χαί  τών  άποστολιχών  διατάξεων.  Παραγγέλλει  cepit  enim  et  Petrus  suprema  apostolorum  sum- 
γάρ  χαι  σέτρος  ή κορυφαία  τών  Αποστόλων  άχρότης,  mitas  : Pascite  gregem  Domini , episcopatum  ge- 
Ποιμαίνετε  τό  έν  ύμΤν  ποίμνιον  του  Θεού,  ίπι-  rentes , non  per  vimfsed  sponte  ac  voluntarie, se- 
σκοχο ύντες  μή  Αναγκαστώ; , άλλ’  έκουσίως  κατά  eundum  Deum  : neque  turpis  lucri  grdtid , Sed 
Θεόν  · μή  αίσχροχερδώς,  άλέά  προθύμως  · μή  prompte  et  alacriter  : nec  ut  68  dominatum  in 
ώς  χαταχυριεύοντες  τών  κλήρων,  Α)λ’  ώς  τύποι  clerum  obtinentes , sed  gregis  exemplaria  exsis - 
γινόμενοι  τού  ποιμνίου  * χαί  φανερωθέντος  τού  tentes ; et  Cttlfl  SUmmvS  pastor  apparuerit , QUOS 
Αρχιποίμενος,  κομιεΤσθε  τόν  Αμαράντινον  τής  δόξης  net  Corrumpi  HCC  matCeSCefS  potest, glorVB  COTO- 
στέφανον.  C nam  referetis  8*. 

*θτι  ol  όνειδίζοντες  τούς  κληρικούς,  διά  τό  Ut  ii  qui  clericos  injuria  afficiunt  quod 

τετάχΟαι  έν  'Εκκλησίφ  χωρίς  δύσεων,  έπιτιμίφ  sine  auri  datione  fuerunt  in  Ecclesia  consli- 

ύπόχεινται.  tuti  poencs  subjaceant . 

ε*.  Αμαρτία  προς  θάνατον  έστίν,  όταν  τινές  Αμαρ-  8.  Est  peccatum  ad  mortem,  quando  peccantes 
τάνοντες,  Αδιόρθωτοι  μείνωσι.  Τό  δέ  τούτου  χετρον,  aliqui  manent  incorrigibiles.  Hoc  autem  est  det·· 
Ιφν  καί  τραχηλιώντες  χατεςανιστανται  τής  εύσεβείας  riUS, quando  et  erecta  cervice  adversus  pietatem  Ot 
xal  τής  Αληθείας,  προτιμώμενοι  τόν  μαμωναν  τής  veritatem  insurgunt,  mammona  Dei  obedientia 
τού  θεού  ύπαχοής,  καί  τών  χανονικών  αδτού  δια-  praeferentes,  et  ejus  canonicas  constitutiones  non 
τάξεων  μή  Αντεχόμενοι»  *Ev  τούτοις  ούκ  Ιστι  Κύ-  ferentes. Ια  iis  ergo  non  est  Dominus  Deus,nisi  for- 
ριος  δ θεός,  εί  μήπω  ταπεινωθέντες,  τού  Ιβίου  te  humiliati  a suo  delicto resipuerint.  Oportet  enim 
σφάλματος  Ανανήψουσι.  Χρή  γάρ  μάλλον  αυτούς  eomagisDeo  Supplicare,  et  CUm  Corde  COntrilO 
προσέρχεσθχι  τψ  θεψ,  χαί  μετά  συντετριμμένης  hujus  peccati  remissionem  et  condonationem  pe· 
χαρδίας,  τήν  «ίφεσιν  τούτου  τού  Αμαρτήματος  καί  τήν  tere, et  non  de  illicita  donatione  se  jactare : Deus 
συγχώρησιν  αΐτεΐσθαι,  ούχΐ  Αναβρύνεσθαι  τη  Αθέσμφ  enim  prope  6St  Os  quisunt  contrito  COrde  83.  Eos 
δόσει.  Έγγδς  γάρ  Κύριος  τοΤς  συντετριμμένοι;  τήν  ergo,  qui  per  auri  dationem  se  fuisse  in  Ecde- 
καρδίαν.  Τούς  ούν  έγκαυχωμένου;  διά  δόσεως  χρυ-  D sia  constitutos  gloriantur,el  in  ea  improba  consue- 
σίου  τετάχθαι  έν  Έχκλησίφ,  καί  ταύτη  τη  πο-  tudine  spem  habent, quae  a Deo  et  ab  omni  sacer- 
νηρφ  συνηθείφ  έπελπίζ όντας  τή  άλλοτριούση  Από  dotio  alienat ; et  ideo  impudente  vultu,  et  ore 
θεού  xal  πάσης  Ιερωσύνης,  και  έχ  τούτου  ΑναιδεΤ  aperto,  probrosis  et  contumeliosis  verbis  60S,  qui 
προσώπφ  χαί  άπεριχαλύπτφ  στομάχι,  όνειδιστιχοΤς  propter  actam  ex  virtute  vitam  a saneto  Spiritu 
λόγοι;  εούς  δι*  Αρετής  βίου  δπδ  τού  Αγίου  Πνεύματος  selecti  ordinatique  sunt  prater  auri  dationem, vili· 
έκλεγέντας,  χαί  χαταταγέντας  έχτός  δόσεως  χρυ-  pendunt  ac  negligunt;  primum  quidem  60S  quiboc 
σίου  Ατιμάζοντας,  πρώτα  μέν  τούτο  ποιούντας,  τόν  faciunt  ultimum  proprii  ordinis  gradum  sumere  : 
έσχατον  βαθμόν  λαμβάνειν  τού  οΐχείου  τάγματος  * sin  autem  perseveraverint,  inflicta  quoque  poena 
•t  δέ  έπιμένοιεν,  δι*  έιρτιμιου  διορθούσθαι.  El  δέ  corrigi  decerni  mus.  Si  quis  autem  in  ordinatione 
τις  έπΙ  χεφοτονιφ  φανή  τούτό  ποτέ  πεποιήχως,  γι-  hoc  quandoque  fecisse  visus  fuerit,  fiat  ut  vult 

W Act.  xx,  38  seqq·  W I Cor.  vi,  9.  I Petr.  v,  2-4.  W Psal.  xxui,  Ί9, 


519  PHOTH  PATRIARCHA  C&  m 


canon  apoetolicus,  qui  dicit : Si  quis  84  episco- 
pus per  peeunias  hanc  sit  dignitatem  assecutus, 
vel  presbyter,  vel  diaconus,  deponatur  et  ipse 
et  qui  ordinavit,  et  esscindatur  omnino  a com- 
munione, ut  69  Simon  Magus  a me  Petro.  Et 
secundus  canon  sanctorum  Patrum,  qui  Chalce- 
done convenerunt,  qui  dicit : Si  quis  1*  episco- 
pus pecuniis  ordinationem  fecerit,  et  non  vena- 
lem gratiam  in  emptionem  deduxerit,  et  pecu- 
niis ordinaverit  episcopum,  vel  chorepiscopum, 
vol  presbyterum,  vel  diaconum,  vel  aliquem  eo- 
rum qui  in  clero  enumerantur,  vel  pecuniis  pro- 
moverit oeconomum,  vel  defensorem,  vel  paramo- 
narium,  vel  omnino  aliquem  ex  canone  tnrpis 
lucri  gratia  : qui  hoc  aggressus  esse  convictus 
Juerit,  proprii  grados  id  faciat  periculo : et  qui 
ordinator,  ex  ea  ordinatione  vel  promotione,  qum 
pretio  dato  instar  mercatura  facta  est,  nihil 
juvetur  : sed  sit  alienus  a dignitate,  vel  munere, 
seu  curatione,  quam  pecuniis  assecutus  est.  Si 
<quis  autem  rebus  adeo  turpibus  et  lucris  illici- 
tis intercessor  seu  sequester  apparuerit,  hic 
.quoque,  si  sit  quidem  clericus,  a proprio  gradu 
excidat ; sin  autem  laicus,  vel  monachus,  segre- 
getur. 

Ut  sine  muneribus  fiant  monachorum  ac  mtmra- 
lium  nominationes. 

, 19.  Tanta  exsecrabilis  avaritiae  labes  Ecclesia* 
run>  praefectos  invasit,  ut  nonnulli  eorum  virorum 
ac  mulierum, qui  pii  ac  religiosi  dicuntur,  Domini 
mandati  obliti  fallantur, et  eos  qui  ad  sacerdotalem 
ordinem  et  vitam  monasticam  accedunt,  pecuniis 
admittant : ei  quorum  reprobum  est  principium, 
ueiversum  quoque  rejiciendum  efficitur,  ut  ait 
magnus  Basilius  : nec  enim  Deo  licet  et  mam- 
monae servire  8B.  Si  quis  ergo  inventus  fuerit  hoc 
facere,  qui  hoc  facit,  si  sU  quidem  episcopus,  vel 
monasterii  prafectus,  vel . ex  sacerdotali  ordine, 
vel  cesset,  vel  deponatnr  ut  vult  canon  Chalce- 
donensis  synodi.  Sio  amem  monasterii  prafeo 
tus,  70  a monasterio  extrudatur,  et  alii  monas- 
terio tradatur  ad  subjectionem.  Similiter  et  mo- 
nasterii prafectus,  qui  presbyteri  ordinationem 
habet.  De  iis  autem  quae  dantur  liberis  a paren- 
tibus instar  dotis:  vel  rebus  suis  propriis  oblatis, 
profitentibus  iis  qui  ea  offerunt,  esse  Deo  conse- 
crata, statuimus  ut  sive  exeant,  ea  in  monasterio 
maneant,  ut  fhit  ipsorum  professio ; nisi  ia  qui 
prousi  in  culpa  fuerit. 

Basilii  em  Epistola  ad  chorepiscopos . Quod  non 
oporteat  pretio  manus  imponere . 

Rei  tnrpitndo,de  qua  scribo, hoc  ipso  quod  in 
suspicionem  omnino  venit  ac  sermonem,  dolore 
animum  meum  implevit : hactenus  sane  visa  est 
mihi  incredibilis.Quod  ergo  de  illa  scribo,  qui  sibi 
ipse  conscius  est,  accipiat  ut  medelam ; qui  autem 


νέσθω  κατά  τδν  άποστολιχδν  κανένα  τον  λέγοντα  * 
Ει  τις  έπίσκοπος  διά  χρημάτων  της  Αξίας  ταύ- 
της  έγκρατής  γένηται,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος, 
καθαιρείσθω  καί  αυτός  και  δ χειροτονήσας,  καί 
έκκοπτέσθωσαν  παντάπασι  καί  κοινωνίας  ως 
Σίμων  δ μάγος  δπ*  kfxoo  Πέτρου·  Ωσαύτως  καί  κατά 
τδν  δεύτερον  κανένα  των  Εν  Χαλκηδένι  δσίων  Πα- 
τέρων ήμων  τδν  λέγοντα  · Ει  τις  Επίσκοπος  έπί 
χρ^μχσι  χειροτονίαν  ποιήσοιτο,  καί  «Ις  πράοι ν 
καταγάγοι  την  άπρατον  χάριν,  και  χειροτονήσοι 
Επί  χρήμασιν  έπίσκοπον  ή χωρεπίσκοπον  ή 
πρεσβύτερον,  ή διάκονον  ή τι  να  των  έν  τφ 
κλήρφ  καταριθμούμενων,  η προοάλοιτο  έπί  χρή- 
μασιν  οίκονέμον  ή Ικδικον  ή παραμονάριον,  ί 
δλως  τινά  τού  κανένος,  δι'  αισχροκέρδειαν  oi- 
κείαν.  *0  τούτο  έπιχειρήσας  έλεγχθείς,  κινδυ- 
νευέτω  είς  τδν  ίδιον  βαθμδν,  καί  δ χειροτονού- 
μενος μηδέν  έκ  της  κατ'  έμπορίαν  ώψελείσθω 
χειροτονίας  ή προβολής,  άλλ’  έστω  άλλοτριος 
της  Αξίας  ή τού  φροντίσματος,  οδπερ  έπί  χρή- 
μασιν  έτυχεν.  Ε(  δέ  τις  καί  μεσιτεύων  φενείη 
τοΐς  ούτως  αΙσχροΤς  καί  Αθέμιτο  ις  λήμμασι,  και 
οδτος  εΐ  μέν  κληρικδς  ειη,  Εκ  τού  οΙκείου  έκπι- 
πτέτω  βαθμού  * εΐ  δέ  λαϊκός  ή μονάχος,  Αφο- 
ριζέαθω. 

Ηερί  τού  έκτδς  δόσεων  τάς  καταταγάς  των  ιερατικών 
μοναχών  τε  και  μοναστριών  γίνεσθαι. 

ιθ\  Τοσουτον  κατενεμήθη  τη;  φιλαργυρίας  τδ  μύσος 
είς  τους  Ηγήτορας  των  'Εκκλησιών,  ώστε  καί  τί- 
νος τών  λεγομένων  εύλαοών  άνδρών  τε  καί  γυ- 
ναικών, έπιλαθομένους  τών  έντολών  τού  ΚυρίοΟ 
έξαπατηθηναι,  καί  διά  χρυσίου  τάς  είσδοχάς  τών 
προσερχομένων  τφ  τε  Ιερατικφ  τάγματι  και  τφ  μο- 
νήρει  βίφ  ποιεΤσθαι  · καί  γίνεται  ών  ή Αρχή  άδέ- 
κιμος  καί  τδ  παν  Απέβλητον,  ώς  φηστν  δ μέγας 
Βασίλειος.  Οόδέ  γάρ  Θεφ  διά  μαμωνά  δουλεύειν 
δξεστιν.  Εΐ  τις  ούν  εύρεθή  τούτο  ποιων,  εί  μέ*  Επί- 
σκοπος η Ηγούμενος  δ τις  τού  Ιερατικού  τυγχάνει,  ή 
παυσάσθω  ή καθαιρείσθω  * κατά  τδν  δεύτερον  κανόνα 
της  έν  Χαλκηδάνι  άγίας  συνοδου.  ΕΙ  δέ  ήγούμενος, 
έκδιωχθήτω  Εκ  τού  μοναστηρίου,  καί  παραδοθήτω  έν 
έτέρφ  μοναστηρίφ  πρδς  δποτάγήν.  'Ωσαύτως  καί 
Ηγούμενος  μη  Ιχων  χειροτονίαν  πρεσβυτίρου,  έπί 
δέ  τών  παρά  γονέων  διδομένων  δίκην  πρωκφων  τοΤς 
τέκνοις,  ή Ιδιοκτήτων  αύτών  πραγμάτων  προσαγομέ- 
νων,  δμολογούντων  τών  προσαγέντων  τούτα  είναι 
Αφιερωμένα  τψ  βεφ,  δρίζομεν  καν  τε  μείναι,  κάν  τε 
έξέλθοι,  μένειν  αδτά  έν  τφ  μοναστηρίφ  κατά  τήν 
δπέσχεσιν  αύτοΰ  * εΐ  μή  ή ή αίτία  τού  προεστώτος^ 
τού  έξελθεΤν  αδτδν  δηλονάτι. 

Βασιλείου  έκ  της  πρδς  τους  έπισκέπους  έπιστολής 
ώστε  μή  χειροτονεΐν  έπί  χρήμασιν. 

Γδ  του  πράγματος  δτοπον  περί  ού  γράφφ,  διά  τι 
μέν  δλως  ύπωπτεύθη  καί  έλαλήθη,  δδύνης  έπλή- 
ρωσέ  μου  τήν  ψυχήν,  τέως  δέ  έφάνη  μοι  άπιστον.  Τδ 
συν  περί  αύτού  γράμμα,  δ μέν  συνεγνωκώς  έαυτφ 
δεξάσθω  ώς  Ιαμα,  δ δέ  μή  συνεγνωκώς  ώς  προφυ- 


«Gan.30.  85Can.  2. 


521  StNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  I,  CAP.  XXIV.  522 

λακτήριον,  δ δέ  αδιάφορος  δπερ  άπεύχομαι  έφ’  δμΤν  A non  conscius, ut  praemunitionem;  indifferens  vero, 
εύρεθήναι  ώς  διά  μαρτυρίαν.  Τι  δέ  έστι/  8 λέγω;  quod  quidem  deprecor  ne  in  vobis  reperiatur,ot  per 
Φααι  τινές  τινας  ύμών  παρά  των  χειροτονουμένων  obtestationem. Quid  autem  est,quod  dlCO?  Dicun- 
λαμβάνει*  χρήματα,  έπισκιάζειν  δέ  όνόματι  εύ-  tur  nonnulli  ex  vobis  ab  iis  qui  ordinantur, pecu- 
σεβειας.  Τούτο  δέ  χεΤράν  έστι*.  Έάν  γάρ  τις  τδ  κα-  nias  accipere,  idque  pietatis  nomine  inumbrare, 
κδν  έν  προσχήματι  τού  αγαθού  ποιή,  διπλασίονος  τι-  Hoc  autem  pejusest  Etenim  siquis  malum  Subspe- 
μωρίας  έστΚ  άξιος*  διότι  αύτό  τε  τδ  ούχ  άγαθδν  cie  boni  perficit,  paena  duplici  digmis  est:  quando- 
έργάζεται,  καί  χέχρηται  είς  τδ  τελέσαι  την  άμαρ-  quidem  et  quod  ΠΟΠ  bonum  est,  facit,  6t  utitur  ad 
τίαν,  ώς  ίν  ειποι  τις,  τψ  καλψ  συνεργφ.  τούτα  εί  peccatum  committendum  bono, ut  ita  dicam,  adju- 
ουτως  Εχει,  του  λοιπού  μή  γινέαθω,  άλλα  διορθω-  tore.  Haec  si  ita  se  habent,  deinceps  non  fiant,  sed 
Οήτω  * έπεί  άνάγκη  λέγει*  πρδς  τδν  δεχόμενον  τδ  emendentur  : siquidem  necesse  est  dicere  argen- 
άργυριον,  δπερ  έ^έθη  παρά  τών  άποστόλων  πρδς  tum  accipient  i,  quod  ab  apostolis  dictum  est  ei,qui 
τδν  θέλοντα  δούναι,  tva  Πνεύματος  άγιου  με  του  α (αν  dare  volebat.utSpiritus  sancti  participationem  eme- 
ώνήσηται  * Τδ  άργύριον  σου  συν  σοι  ε!ς  άπώλειαν.  ret  : Pecunia  iua  tecum  Sit  in  perditionem  86-80. 
Κουφότερος  γάρ  δ δι’  άπεφίαν  ώνήσασθαι  θέλων,  ή δ Nam  levius  delinquit  qui  prae  inscitia  emere  vult, 
πιπράσκων  τήν  τού  Θεού  δωρεάν  * πράσις  γάρ  έγέ-  n quam  qui  Dei  donum  vendit.  Venditio  enim  facta 
νέτο  · καί  δ συ  δωρεάν  Ιλαβε;  δάν  πωλής,  ώσανει  πε-  est ; et  quod  tu  gratis  accepisti,  id  si  vendideris, 
πραμένος  τψ  Σατανφ,  άφαιρεθήση  τόϋ  χαρίσματος*  tanquam  71  SatanaB  venditus  gratia  privabere. 
καπηλείαν  γάρ  έπεισάγεις  τοΐς  πνευματικοΤς  καί  τή  Nam  cauponariam  introducis  in  res  spirituales,  et 
’Εκκλησίφ,  ένθα  πεπιστεύμεθα  σώμα  καί  αΐμα  in  ipsam  Ecclesiam,  ubi  corpus  et  sanguis  Cfaristl 
Χριστού  * ταΰτα  ούτως  γίνεσθαι  ού  χρή.  "Ο  δέ  έστι  concredita  nobis  Sunt.  HffiC  ita  fieri  non  oportet, 
τδ  τέχνασμα  λέγω*  νομίζουσι  μή  άμαρτάνειν  * Quale  autem  sit  artificium,  dicam.  Putant  se  ideo 
τψ  μή  άμα  προσλαμβάνει*,  άλλά  μετά  την  χειροτο-  ΠΟΠ  peccare,  quod  ΠΟΠ  ante  accipiant,  sed  post 
νίαν  λαμβάνει*  * )αβεΤν  δέ  έστι*  δεεδήποτε  τδ  λα-  ordinationem  accipiant.  Accipere  autem  est  quan- 
βεΐν.  Παρακαλώ  o5v  ταύτην  τήν  πρόσοδον,  μάλλον  docunque  accipere.  Rogo  itaque,  reditum  illum, 
δέ  τήν  προσαγωγή/  τήν  δπΐ  γέενναν  άποθέσθαι  * καί  imo  potius  viam  in  gehennam  ducentem  relinqui* 
μή  τάς  χετρας  μολύντντες  τοιούτοις  λήμμασιν,  te, nec  manus  ejusmodi  muneribus  contaminantes, 
έαυτους  Αναξίους  ποιήσητε  τού  δπιτελετν  άγια  indignos  vos  efficiatis,  qui  mysteria  sancta  cele- 
μυστήρια.  Σύγγνωτε  δέ  μοι  * πρώτον  μέ*  ώς  άπι-  bretis. Ignoscite  autem  mihi. Primum  quidem  tan- 
στήσας,  εΐτα  δέ  ώς  πεισθεις  άπειλώ,  ει  τις  μετά  quam  non  credens,  deinde  tanquam  fidem  adhi- 
ταύτην  μου  τήν  έπιστολήν  πράςειέ  τι  τοιοΰτον,  τών  ^ bens,interminor.Si  quis  post  hanc  meam  episto- 
μέν  ένταύθα  θυσιαστηρίων  αναχωρήσει,  ζητήσει  δέ  lam  tale  aliquid  admiserit,  ab  his  quidem  quae  hic 
ένθα  τήν  τού  θεού  δωρεάν  άγοράζων,  μεταπωλεΤν  sunt  altaribus  secedet : quaeret  autem  ubi  Dei  do- 
δύναται.  *ΗμεΤς  γάρ  και  ai  *£κκλησίαι  τού  θεού  nam  emens  denuo  divendere  queat.  Nos  enim  ac 
τοιαύτην  συνήθειαν  ούκ  έχομε v.  νΕ*  δέ  προσθείς  Dei  EccIesiaB  consuetudinem  talem  non  habemus, 
παύσομαι  * διά  φιλαργυρία*  γίνεται  ταύτα  * ή δέ  Cacterumuno  addito  desinam. Propter  avaritiam  is- 
«ριλαργυρία  καί  ^(ζα  πάντων  τών  κακών  έστι,  καί  ta  fiunt.  Avaritia  autem  et  radix  malorum  omnium 
όνομάζεται  εΙδωλολατρία.  Μή  ούν  τού  Χριστού  προ-  est, et  vocatur  idololatria. Nolite  igitur  Christo  pr®- 
τιμήσητε  τά  είδωλα,  διά  μικρδ*  άργύριον*  μηδέ  ferre  simulacra  ob  modicum  argentum;  nec  rursus 
πάλιν  τδν  Ιούδαν  μιμήσησθε,'  λήμματι  προδιδόντες  Judam  imitari,  quaestus  causa  iterum  tradentes 
δεύτερον,  τδν  άπαξ  υπέρ  ήμών  σταορωθέντα  * έπεί  eum  qui  semel  pro  nobis  crucifixus  est.  Alioqfiin 
καί  τά  χωρία  ,κ*1  at  χεΤρες  τών  τούς  καρπούς  τούτους  et  agri  et  manus  eorum,  qui  hos  fructus  perci* 
δεχομένων,  ’Ακελδαμά  κληθήσονται.  piunt,  Aceldama  vocabuntur. 

Γενναδίου  καί  τής  συν  αύτψ  συνόδου,  έκ  τής  Gennadii  patriarchoe  et  synodi  cum  ipso  epistola 
έγκυκλίου  πρδς  τους  δσιωτάτους  μητροπολίτας  encyclica  ad  omnes  sanctissimos  metropolitOS, 

έπιστολής,  ώστε  μή  χειροτονεί*  έπί  χρήμασιν.  quod  non  oporteat  ptetiO  manus  imponere . 

Τώ  θεοφίλεετάτψ  καί  δσιωτάτφ  συλλειτουργψ  τψδε  & Religiosissimo  et  SanilissintO  tn  sacris  COmmi- 
Γεννάδιος,  καί  ή ένδημούσα  τή  φιλοχριστψ  κα*  nistro  Ν.  Gennadius,  et  quoe  in  Christi  aman· 

βασιλίδι  Κωνσταντινουπόλει  νέφ  *Ρώμη  άγία  te  regia  civitate  Constantinopoli  nova  Roma , 

σύνοδος.  coaeta  est  sancta  synodus. 

vO  Δεσπότης  ήμών  καί  θεδς  καί  Σωτήρ  ’ίησούς,  Cum  Dominus  et  Deus  Salvator  noster  Jesus 
άγχειρίσας  τοΐς  άγίοις  αύτού  μαθηταΤς  τού  Εύαγγε-  Christus  72  SU18  discipulis  Evangelii  prffidicatio- 
λίου  τδ  κήρυγμα,  διδασκάλους  τούτοις  τοΤς  άνά  πάσαν  nem  credidisset,  eosque  per  universum  terrarum 
τήν  οΙκουμένην  άνθρώποις  έξαποστείλας,  παρεκε-  orbem  inter  homines  ad  docendum  misisset, aperte 
λεύσατδ  δια^ήδην  ήν  είλήιρασι  παρ’  αύτού  δωρεάν,  jussit, ut  quod  gratis  accepissent,  ets  quoque  gratis 
τούτης  καί  αύτού;  τοΤς  άνθρώποις  μεταδιδόναι  δωρεάν,  darent, non  aurum, vel  argentum, aut  alias  omnino 
μή  χτωμένους  ύπέρ  αύτής  ή χαλκδν  ή άργυρον,  ή χρυ-  materiales  et  terrenas  facultates  pro  eis  acquirentes, 
σδν,  ή τινα  περιουσίαν  άλλην  δλως  υλική*  ή γεώδη.  Μή  Coelestibus  enim  et  spiritualibus  donis  nulla  est 

86-80  Act.  vm,  20. 

Patrol.  Gh.  CIV. 


17 


523 


PHOTU  PATRIARCHAS  CP. 


524 


coni  terreni*  ei  temporalibus  mutuationis  ratio. 
Hoc  autem  praeceptum  non  solam  illis,  sed  etiam 
nobis  per  illos  dedit, quos  in  illorum  gradum  et  lo- 
cum substituere  dignatos  est : et  oportet,  sicut  illi 
tunc, nos  quoque  nunc  accurate  et  diligenter  serva- 
re,nec  in  iis  ratiocinari  sophistica  calliditate,  nec 
aleam  periculosam  jacere:  Gratis,  inquit, accepis- 
tis9gralis  date , non  possidentes  ees9  neque  aurum, 
neque  argentum  in  zonis  vestris  81 . Simplex  est  et 
aperta  hujus  mandati  ratio,  quae  nihil  habet  va- 
riam,nihil  qaod  non  sit  facile  et  explicatum,  nihil 
quod  sophistica  expositione  egeal.A  me, inquit, ac- 
cepistis dignitatem  sacerdotii. Si  mihi  pro  ipso  pa- 
rum quid  vel  magnum  solvistis, et  hcc  a me  vendi- 
tum est,  vos  quoque  ipsum  aliis  vendite  : si  autem 
gratis  accepistis, vos  quoque  gratis  date.  Quid  hoC| 
est  mandato  apertius?  Quid  autem  iis  qui  parent, 
utilius?  Vae  illis  revera  qui  Dei  donum  acquirere,  vel 
illud  pro  pecunia  dare  in  animum  inducunt.  In  fd 
enim  amaritudinis  et  vinculum  iniquitatis  ii,  juxta 
sancti  Petri  sententiam  a sua  malitia  compre- 
hensi sunt. Unde  et  sanctorum  et  beatorum  Patrum 
sanctae  magnae  synodi  oecumenicae  Chalcedone 
congregatae  huic  legi  Dominicae  75convei:it  canon, 
qui  sic  a nobis  aperte  iisdem  verbis  editus  est. 

κουμενικής  συνόδου  τής  έν  Χχλκηδόνι  συναχθείσης. 


γάρ  elvn  των  iwjpewev  καί  πνευμιτιχων 
σμ άτων  άιχοιβήν  τά  γεηρά  χιί  ιχίχηρι.  Τούτην  την 
έντολην  ού  μόνον  έχείνοις,  άλλα  χιΐ  ήμΤν  δι*  εκείνων 
έντέτκλτχι,  ούς  είς  τον  έκείνων  βαθμόν  τζ  καί  τόπον 
ύπε ισχγχγεΤν  χχτηξίωσε.  Καί  δεΤ  χχθάπερ  έκεΤνοι 
τότε,  καί  ήμάς  νυν  ακριβώς  φυλάττεΐν  τε  κχί 
παρατηρείς  κχί  μη  σοφζεσθχι  τα  άσόφι στα,  μηδέ  κύ- 
βον άνχβριπτεΐν  έπικίνδυνον.  Δωρεάν  έλ  άδετε, 

φηστ,  δωρεάν  δότε  · μη  κτήσησθε  χαλκόν  μήτε 
άργυρος  μήτε  χρυσόν  εις  τάς  ζώνας  υμών  · 
άπλούς  καί  σαφής  δ της  έντολής  ταύτης  λόγος  έσείς 
ούδέν  ποικίλον  εχων  ουδέ  δυσέφικτος  ουδέ  σοφιστι- 
χής  δεόμενον  έςηγήσεως.  Πχρ*  έμου,  φησιν,  έδέςασθε 
τό  τής  άρχιερωσύνης  άςίωμα.  Εί  μέν  υπέρ  αυτού 
μικρόν  ή μέγα  τι  Χχτεαάλεσθε,  και  τούτο  ύμΐν  πέ- 
πραται  παρ'  Ιμού,  πωλεΐτε  καί  ύμεΤς  έτέροις  αυτό. 
Εΐ  δε  δωρεάν  είλήφχτε,  δότε  χαι  ύμεΤ;  δωρεάν.  Τι 
τής  έντολής  τούτης  σχφέστερον  ; τί  δε  τοΤς  πειθζρ- 
χούσι  λυσιτελέστερον  ; Ούαι  τψ  οντι  τοΤς  κτήσασθχι 
την  του  θεού  δωρεάς  ή διδόναι  τούτην  διά  χρημά- 
των όπειληφόσιν  ί εις  γάρ  χολήν  πικρίας  κχί  σύν- 
δεσμον αδικίας  οι  τοιούτοι  χατά  την  άπόφασιν  τού 
άγιου  Πέτρου  ύπαρχουσι,  συλληφθέντες  υπό  τής 
έαυτών  φιλαργϋρίας.  *Οθεν  καί  των  όσιων  χαι  μα- 
καρίων Πατέρων  των  τής  άγιας  χαί  μεγάλης  καί  οί- 
κψ  Δεσποτικψ  τούτψ  νόμψ  συνφδω*  ό περί  τούτου 


κανώς  ήιεΤν  σαφώς  ουχωσι  λέςεσιν  αύταΐς  έκπεφώνηχχι. 

Si  quis  episcopus pecuniis,e(c.rutetipra,pa^.5l  5.  Et  τις  έπισκοπος  έπί  χρήμα*,  χ.  τ.  λ. 

Pulcherrimael  valde  piasunthujuscanonissan-  Κάλλιστα  χαί  λίαν  εύσεβή  τού  χανόνος  τών  ά^ίων 
Ciorum  Palrnm  praecepta,  qui  Oinnem  invasionem  Πατέρων  υπάρχει  τά  παραγγέλματα,  πάσαν  έφοδον 
satanicam  diabolicumque  conatum,  qui  in  donum  - σατανικήν  καί  παν  Εγχείρημα  διαβολικόν  κατά  τής 
spirituale  intenditur,  repellit  et  rescindit.  Nullo  ^πνευματικής  φερόμενον  δωρεάς,  άπωθούμενά  τε  χαί 
enim  modo  vult  ordinationis  promotionem  pecu-  άνακόπτοντα.  Ού  βούλεται  γάρ  ούδχμώς  διά  χρη- 
Iliis  aut  fieri ,AUl  suscipi,  nec  ab  eo  qui  illam  exer-  μάτων  γίνεσθαι,  την  προβολήν  τής  χειροτονίις 


cet,nec  ab  eo  qui  ordinationis  promotionem  acci 
pii:  sed  necante  tempus  ordinationis,necpost,dari 
pecunias  concedit:  omnium  enim  in  hac  quoquere 
essesordes,munerumquocorruptionem  pronuntiat. 
Quoniam  tamen  iis  ita  aperte  prohibitis,  quidam 
sunt  In  Galatarum  Ecclesia  deprehensi  propter  turpe 
lucrum  et  avaritiam  haec  salutaria  et  humana  prae- 
cepta negligere et  transgredi:  ea  quoque  ipsa  nobis 
renovare  visum  est  cum  hac  sancta  synodo, quae  in 
hac  regnante  nova  Roma  nunc  agit  : ut  sine  omni 
penitus  inventione,  et  omni  praetextu,  callidoque 
commento,  impiam  banc  et  odiosam,  quae  nescio 


ή ύποδέχεσΟαι,  ούτε  παρά  τού  τ χύτην  ένεργούντος, 
ούτε  παρά  τού  τής  χειροτονίχς  την  προβολήν  ύπο- 
δεχόμενου  * άλλ*  ουδέ  προ  τού  καιρού  τής  χειροτο- 
νίας,  ουδέ  μετά  τόν  καιρόν  τής  χειροτονίας,  ούτε 
κατά  τόν  καιρόν  αυτόν  τής  χειροτονίας  υπέρ  τής  χΐι- 
ροτονίας  χρήματα  δίδοσθαι  συγχώρεΤ  · καθόλου  γάρ 
την  έπί  τψ  πράγματι  τούτψ  δωροδοκίαν  άπέφησεν 
όμως  * έπειδή  νύν  καίτοι  προδήλως  τούτων  ούτως  χε· 
κωλύμένων,  έφωράθησάν  τινες  κατά  την  Γαλατών 
όλιγωρούντες  χαί  πχραβαίνοντες  δι*  αίσχροκέρδειαν 
καί  φιλαργυρίαν  τά  σωτήρια  τούτα  χαί  φιλάνθρωπχ 
παραγγέλματα,  εύ  εχειν  Ιδοξε  καί  ήμΤν,  αύτά 


quomodo  in  sanctissimas  Ecclesias  subiit, consue- **  τούτα  πάλιν  άνανεώσασθαι  μετά  της  ένδημούσης 
tudinem  omnino  exscindamus ; ut  cum  para  et 
absque  ulla  cauponatione  eorum  qui  ordinantur, 
renuntiatio  ab  antistitibus  facta  fuerit,  gratia  Spi- 
ritus sancti  superne  veniat.  Quibus  nescio  an  per 
pecuniam  promotionem  facientibus,  et  manu  non 
pure  operante,  ad  eum  qui  promovetur  accedit, 
secundum  74  vocem  Evangelii,  et  non  potius  re- 
trahitur gratia  sancti  Spiritus. Scias  ergo,  o vir 
religiosissime  et  omni  ex  parte  sanctissime.quod 
quicunque  hujus  convictus  fuerit  episcopus,  vel 
chorepiscopus,  vel  viator,  vel  presbyter,  vel  dia- 


άγίας  συνόδου  έν  ταύτη  τή  βχσιλευούση  νέφ  'Ρώμρ 
Κωνσταντινουπόλει,  ώστε  δίχα  πάσης  προφάσιως, 
καί  πάντός  σοφισμού,  την  άσεβή  καί  βδελυράν 
τούτην  ούκ  οΤδ*  όπως  έπεισελθούσαν  ταΐς  άγιω- 
τάταις  Έκκλησίαις  παντελώς  έκτεμεΐν  · ?να  άλη- 
θώς  ακαπήλευτου  καί  καθαράς  παρά  των  άρχιερέων 
τής  έπί  τών  χειροτονούμενων  άναρβήσεως  γινό- 
μενης, άνωθεν  ή τού  άγιου  Πνεύματος  χάρις  έ*ι- 
φοιτφ.  "'Ο  νυν  γε  ούκ  οΤδα,  εί  διά  χρημάτων  τήν 
προβολήν  ποιούμενων,  καί  ού  τής  χειρός  καθαρως 
ενεργούσης,  έπιφοιτφ  τψ  προχειριζομένψ  κατά  την 


8t  llatth.  xix,  8,  9,  88  Act.  viti,  20. 


525 


SYNTAGMA  CAfiONUM.  — TlT.  I,  GAP.  XXIV. 


526 


φωνήν  του  κηρύγματος  και  ουχΐ  συστέλλεται  μάλ-  A COHUS, νβΙ  quivis  alias  βΧ  canone  Τβΐ  exhlicU.COm- 
λον  ή του  Αγίου  Πνεύματος  χάρες.  'Ίσθι  τοίνυν  τά  muni  antistitum  decreto,  communique  «ententia 
παντα,  6εο«6ε«ατ*  παντα  χί>ν  άνχινοϋν  Αλισκόμε-  condemnatus  est,  sicut  de  hoc  quoque  sanctorum 
vov  irn  τοιουτψ  χι*ι  έπισκοκον,  ή περιοδεοχήν,  ή Patrum  praecedens  canon  loquitur.  Oportet  enim 
*****  υτερον,  ή διάκονον,  η άλλον  χινά  δήποτε  τού  gratiam  aemper  esse  gratiam,  et  argentum  apud 


κανόνος  ή λαϊκόν,  κοινψ  δόγματι  χών  Αρχιερέων 
κατακεκρΐσθαι  καί  κοινή  ψήφψ  · καθώς  περί  τοίχου 
καί  4 των  Αγιων  Πατέρων  κανών  φθάσας  διαλαλεϊ. 
Δετ  γάρ  είναι  χάριν  την  χάριν,  καί  μηδαμού  παρ’ 
αΰτή  μεσιτεύειν  Αργύριον.  Έστω  τοίνυν  καί  Ιστιν 
Αποκήρυκτυς,  καί  πά*η«  Ιερατικής  άξια;  τε  καί  λει- 
τουργίας Αλλάχριος,  καί  τή  κατάρφ  τού  Αναθέματος 
Υποκείμενος,  δ τε  κτάσθαι  χαίτην  διά  χρημάτων 
οίομενος,  <αΐ  4 ταύτην  παρέχειν  άπί  χρήμασιν  ύπ- 
ισχνούμενος,  είτε  κληρικδς  είτε  λαϊκός  εΐη,  κδν 


eam  nequaquam  intercedere.  Sit  ergo  et  ab  omni 
sacerdotali  dignitate  et  ministerio  alienus,  et  ana- 
thematis loco  subjeetus,  qui  et  se  per  pecunias  ac- 
quirere existimat,etquieam  pecuniis  habere  polli- 
cetur. sive  sit  clericus,  sive  laicus,  sive  hoc  facere 
convincatur,  sive  non : quia  fieri  non  potest, ut  con- 
veniant qua  convenire  nequeunt, nec  ut  mammona 
Deo  consentiat;  vel  ut  qui  ei  serviunt, Deo  serviant. 
Domini  est  sententia,  cui  contradici  non  potest : 
Non  potestis  Deo  servire  et  mammonae  83.  Nos  in 


,s  V 2S  A ” i/Cl/  C»  mUmmUTUB  OO.  [>OS  1Q 

έλεγχοιτο,  κδν  μή  έλεγχοιτο  τούτο  ποιεϊν.  ού  γέρ  Β his  pro  viribus  confidentes,  et  eis  credentes,  cum 
oiov  τε  αυμβιδα,θηνα,  ποτέ  τα  Ααομδατα,  ο ύδέ  θεψ  eo  qui  hffiC  dixit,  adversus  eos  qui  in  iis  peccant 
συμφνινηααι  τόν  μαμωναν,  η τους  τούχφ  δουλεύον-  sententiam  protulimu3.Tua  sanctitas  curam  serat 

ΛΛ9\ς  άναμφιλ&κτος  Oj  δυνασθβ  θβώ  δουλεύειν  αχρπίπ luria  innnloc/>nnt  a*  10««·:..: e · 


φασις  άναμφιλεκτος  · Oj  δυνασθε  θεφ  δουλεύειν 
χχ\  μ*μων$.  Τούτοις  έπιθα(5|*ουντες  ^μβΤς  κατά 
δΰναμιν,  καί  τουτοις  ύπείκοντες  μετά  του  ταΰτα 
κατά  των  ταύτα  παρανομούντων,  την 
άπύφασιν  πεποιήμεθα.  Φροντισάτω  δέ  καί  ή αή  δαιά- 
της  ταυτα  διά  πάσης  παραφυλακης  ποιουμένη,  δήλα 
καταστησαι  δι*  αντιγράφων,  καί  τοΤς  ύπύ  σέ  θεοφιλέ- 
στατοι; έπισκύποις  χαί  περιοδευταΐς,  καί  τοΐς  άλλοι; 
ίπασιν  · ΐνα  έν  ένί  πνεύματι  καί  μιφ  ψυχή  πάντες 


exemplaria  innotescant  et  sanctissimis  episcopis 
qui  tibi  subsunt, et  περιοδευτατς,  et  aliis  omnibus:  ut 
in  uno  spiritu  et  una  anima  omnes  simul  constipati 
Christiani  adversus  communem  inimicum, Dei  au- 
xilio, possimus  avaritim  radicem, quae  ab  illo  in  no- 
bis insita  est,  curo  omnibus  eorum  malorum  ger- 
minibus exscindere.  Omnem  quae  tecum  est  in 
Christo  fraternitatem  salutamus.  Foriis  exsistens 
in  Christo,  ora  pro  nobis,  sanctissime  frater. 


ομου  Χριστιανοί  συμφραξάμενοι  κατά  τοϋ  κοινού  δυσμενούς,  Ισχύσωμεν  συν  θεψ  τήν  δπ*  έκείνου  ωυ- 
τευθεϊσαν  έν  ήμΤν  τής  φιλαργυρίας  ^ίζαν,  άμα  πάσίν  αύτής  τών  κακών  τοϊς  βλάστημασιν  έκτεμεϊν.  Πάσαν  τήν 
συν  σολ  έν  Χριστψ  Αδελφότητα  προσαγορεύομεν.  Ενωμένος  έν  Κυρίψ  δπερεύχου  ήμών,  βεοφιλέστατε  Αδελφέ 
Γεννάδιος  έπισκοπος  Κωνσταντινουπόλεως,  νέαςΟ  7β  Gennadius  episcopus  Constantinopoleos  no- 

X Rnnion  cnka.aln*: 


*Ρώμης  υπέγραψα. 


ύπ. 


'Αναστάσιος  έπισκοπος  μητροπολίτης  'Αγκύρας 


Εύνάμιος  μητροπολίτης  Νικομήδειας  ύπ, 

Πέτρος  μητροπολίτης  Nixata;  ύπ. 

Περγάμιος  μητροπολίτης  'Αντιόχειας  της  Πισιδιας 
ύπ. 

Παύλος  μητροπολίτης  Μαρκιανουπάλεως  ύπ. 

Κουνέχιος  μητροπολίτης  Λαοδικειας  ύπ. 

Πέτρος  μητροπολίτης  Γαγγρών  ύπ. 

Καρτέριος  μητροπολίτης  Κλαυδιουπύλεως  ύπ. 

'Αγαπητύς  μητροπολίτης  *Ράδου  ύπ. 

'Ελευθέριος  μητροπολίτης  Χαλχηδάνος  ύπ. 

Στέφανος  μητροπολίτης  'ΐεραπάλεως  της  Εύφρα- 
τησιας  ύπ. 

Γρηγάριος  μητροπολίτης  'Ανδριανο υπύλεως  ύπ. 
Αουχιάνύς  μητροπολίτης  Βύζης  ύπ. 

88  Malth.  νι,  24. 


vae  Romae  subscripsi. 

Joannes  episcopus  metropoleos Heraclee  subscripsi. 

Anastasius  episcopus  metropoleos  Ancjrae  sub- 
scripsi. 

Eunomius  episcopus  metropoleos  NicomediaB 
subscripsi. 

Petrus  episcopus  metropoleos  Nicaeae  subscripsi. 
Tv.^?!r8araNls  episcopus  metropoleos  Antiochiae 
Pisidiae  subscripsi. 

Paulus  episcopus  metropoleos  Marcianopolis 
subscripsi. 

Nunechius  episcopus  metropoleos  Laodiceae 
subscripsi. 

Petrus  episcopus  metropoleos  Gangrorum  sub- 
D scripsi. 

Carterius  episcopus  metropoleos  Claudiopoli- 
tanorum  subscripsi. 

Agapetus  episcopus  metropoleos  Rhodi  subs- 
cripsi. 

Eleutherius  episcopus  metropoleos  Chalcedo- 
nis subscripsi. 

Stephanus  episcopus  metropoleos  Hierapolis 

1 nfirotnei  en  inke*..'..:  * 


Gregoriua  episcopus  metropoleos  AdriaBopolis 
subscripsi.  r 

LucianusepiseopfismetropoleosByiasubscripsi. 


528 


527 


PHOTH  PATRIARCILE  CP. 


Eunoius  episcopus  melropoleos  Uytilenes  sub-  A Εδνοϊος  μητροπολίτης  Μιτυλήνης  δπ. 


scripsi. 

Thalassius  episcopus  metropoleos  Parii  subs- 
cripsi. 

Maximus  episcopus  melropoleos  Laodiceae  Sy- 
riae subscripsi. 

Gerontius  episcopus  metropoleos  Seleuci» 


θαλάσσιος  μητροπολίτης  Παρίου  ύπ. 

Μάςιμος  μητροπολίτης  Λαοδιχείας  Συρίας  δπ. 
Γερύντιος  μητροπολίτης  Σελεύκειας  δπ. 


Eustathius  episcopus  Parnassi  subscripsi. 
Netiras  episcopus  Gazae  subscripsi. 

Theodosius  episcopus  Canolhae  subscripsi. 
Anatolius  episcopus  Alheniensis  subscripsi. 
Stephanus  episcopus  Prusenus  subscripsi. 
Cyriacus  episcopus  Apolloniadis  subscripsi. 
Aeacius  episcopus  Antandri  subscripsi. 
Plutarchus  episcopus  Plataeensis  subscripsi. 
Cyriacus  episcopus  Carphiensis  [in  Leunclavio 
est  Attalus]  subscripsi. 

Aphobius  episcopus  Coronia  subscripsi. 

77  Hacedon  episcopus  Magidi  subscripsi. 
Rutinus  episcopus  iEgaeae  subscripsi. 

Palladius  episcopus  Andri  subscripsi. 

Photinus  episcopus  Otri  subscripsi. 

Eutropius  episcopus  Aureliopoleos  subscripsi· 
Joannes  episcopus  Celisinae  subscripsi. 
Photinus  episcopus  Thermarum  subscripsi. 
Hypatius  episcopus  Germanorum  subscripsi. 
Sabbatius  episcopus  subscripsi. 

Eudoxius  episcopus  Rospori  subscripsi. 
Basilius  episcopus  Naucleorum  subscripsi. 
Poemen  episcopus  Clysmatis  subscripsi. 

Apollo  episcopus  Pithania  subscripsi. 

Esaias  episcopus  Naucratilarum  subscripsi. 
Isaac  episcopus  Thyneos  subscripsi. 

Helpidius  episcopus  Tamiantheos  subscripsi. 
Marion  episcopus  Cyn  rum  subscripsi. 
Theotecnus  episcopus  Asen»  subscripsi. 
[Leuncl.  Lunianvs.]  Atticus  episcopos  Male· 
norum  subscripsi. 

Theotimu*  episcopus  Acmona  subscripsi· 
Cbariton  episcopus  Appia  subscripsi. 

Serenus  episcopus  metropoleos  UaximiaQopo· 
leos  subscripsi. 

Maximus  episcopus  Zagylensis  subscripsi. 
Athanasius  episcopus  Zoitorum  subscripsi. 
Piusammon  episcopus  Niciotarum  subscripsi. 
Papas  episcopus  Eleitarum  subscripsi.  ] 

78  Theonae  episcopus  Butitorum  subscripsi. 
Apollo  episcopus  Antiphorum  subscripsi. 
Agathus  episcopus  Perioecidensis  subscripsi. 
Petrus  episcopus  Ephasti  subscripsi. 
Apollonius  episcopus  Athribeos  subscripsi. 
Petrus  episcopus  Thystheos  subscripsi. 
Harpocras  episcopus  Taneos  subscripsi. 

Paulus  episcopus  Sebennyti  subscripsi. 
Aristoteles  episcopus  Echinel  subscripsi. 


Εδστάβιος  Επίσκοπος  Παρνασού  δπ. 

Νετίρας  έπίσχοπος  Γάζης  δπ. 
θεοδύσιος  έπίσχοπος  ΚανώΟας  υπ. 

'Ανατό'λιος  έπίσχοπος  * Αθηνών  δπ. 

Στέφανος  έπίσχοπος  Προυσαέων  υπ. 

Κυριακές  έπίσχοπος  ’λπαλλωνιατών  δπ. 

’ Ακάκιος  έπίσχοπος  'Αντανδρών  δπ. 

» Πλούταρχος  έπίσχοπος  Πλαταιών  δπ. 

Κυριακές  έπίσχοπος  Καρφιών  δπ. 

'Αφόοιος  έπίσχοπος  Κορωνείας  υπ. 

Μαχεδων  έπίσχοπος  Μαγύδων  δπ. 

*ΡουφΤνος  έπίσχοπος  Αίγαίων  δπ. 

Παλλάδιος  έπίσχοπος  "Ανδρου  δπ. 

Φωτεινής  έπίσχοπος  "Οτρου  δπ. 

Εδτράπιος  έπίσχοπος  Αδρηλιουπύλεως  δπ. 

Ιωάννης  έπίσχοπος  Κελιτζίνης  δπ. 

Φωτεινής  έπίσχοπος  τών  Θερμών  δπ. 

Γπάτιος  έπίσχοπος  Γερμηνών  υπ. 

Σαμέάτιος  έπίσχοπος  (20-38)  δπ. 

Ευδόςιος  έπίσχοπος  Βοσπύρου  δπ. 

Βασίλειος  έπίσχοπος  Ναυχλαίων  δπ. 

Ποιμήν  έπίσχοπος  Κλύσματος  δπ· 

’Απύλλων  έπίσχοπος  ΠιΘανίας  δπ. 

'Βσαΐας  έπίσχοπος  Ναυχρατιτών  δπ. 

’ΐσαάχ  έπίσχοπος  Θυνεως  δπ. 

'Ελπίδιος  έπίσχοπος  Ταμιάνθεως  δπ. 

Μαρίων  έπίσχοπος  Κυνέων  δπ. 
θεύτεχνος  έπίσχοπος  'Ασηνής  δπ. 

^Ατταλος  έπίσχοπος  Μαληνών  δπ. 
θεύτιμος  έπίσχοπος  Άχμονίας  δπ. 

Χαρίτων  έπίσχοπος  Άππίας  δπ. 

ΣερΤνύς  έπίσχοπος  της  μητροπύλεως  Μαξιμιανου- 
πύλεω;  δπ. 

Μάξιμος  έπίσχοπος  Ζαγύλεως  δπ. 

9 Αθανάσιος  έπίσχοπος  της  Ζουτών  δπ. 

Πλουσάμμων  έπίσχοπος  της  Νιχιωτων  δπ. 

Πάπας  έπίσχοπος  τής  ’Ελεϊτών  δπ. 
θεωνάς  έπίσχοπος  Βουτιτών  δπ. 

Άπύλλων  έπίσχοπος  'Αντιφρων  δπ. 

'Αγαθός  έπίσχοπος  Περιοιχίδος  δπ. 

Πέτρος  έπίσχοπος  *Ηφαίστου  δπ. 

'Απολλώνιος  έπίσχοπος  ΆΟρίέεως  δπ. 

Πέτρος  έπίσχοπος  θυσΟεως  δπ. 

’Αρποχράς  έπίσχοπος  Τάνεως  δπ. 

Παύλος  έπίσχοπος  Σεβεννύτου  δπ. 

'Αριστοτέλης  έπίσχοπος  ’Εχινεατων  δπ. 


ΝΟΤΛ 


(20-38)  Sic  etiam  in  Gonc.  ed.  Ven.  Zottat,  Yll,  p.  918,  huic  Sambalio  seu  Sabbatio  non  ascri- 
bitur propria  dioeceseos  nomen. 


530 


529  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  I,  GAP.  XXIV. 


Φωτεινός  έπίσκ οπσσ  Βαβυλώνος  ύπ. 

Αυγουστίνος  έπίσκοπος  νέας  Μαρκιανής  ure. 

'Ιωάννης  έπίσκοπος  Νικοπόλεως  'Αρμενίας  ύπ. 

’ίουλιανός  έπίσκοπος  Κώου  ύπ. 

Σχββάτιος  έπίσκοπος  ’Αγχιάλεως  ύπ. 

Στρχτοκλής  έπίσκοπος  Προκον νήσου  ύπ. 

'Ιωάννης  έπίσκοπος  Τρανουπόλεως  ύπ. 

Μάξιμος  έπίσκοπος  Λιβύης  ύπ. 
θεόδουλος  έπίσκοπος  Τρχΐχνουπόλεως  ύπ. 

Μαρίνος  έπίσκοπος  'Επορανείας  ύπ. 

Βασίλειος  έπίσκοπος  'Αλεξανδρείας  ύπ. 

Ιωάννης  έπίσκοπος  Γερμανικείας  ύπ. 

"Ινδιμος  έπίσκοπος  Είρηνουπόλεως  ύπ. 

Τιμόθεος  έπίσκοπος  Δολιχής  ύπ. 

Ποντιανός  έπίσκοπος  Άγαλασσοΰ  ύπ. 

Δοκιμάσιρς  έπίσκοπος  Μαρωνείας  ύπ. 

Νοβίνος  έπίσκοπος  Διβελτού  ύπ. 

Τφ  τά  πάντα  άγιωτάτφ  καί  μακαριωτάτφ  Αδελφφ 
καί  συλλειτουργψ  κυρφ  'Αδριανφ  πάπφ  της 
πρεσβυτέρας  *Ρώμης  Ταράσιος  Ανάξιος  έπίσκο- 
πος Κωνσταντινουπόλεως  νίας  ‘ρώμης,  έν  Κυ- 
ριψ  χαίρειν. 

Πολυμερώς  καί  πολυχρόνιος,  εύαγγελικώς,  Απο- 
στολικώς,  καί  πατριακως  διδχσκόμεθα,  Αφιλάργυ- 
ρον  τον  τρόπον  Ιχειν  έν  τη  της  ιερωσύνης  άγιστείφ, 
καί  μη  χρυσίζεσθαι  η αργυρ'ζεσθαι  η τι  σφετερι- 
ζεσθαι  έπι  χειροτονώ  πα/τός  Ιερατικού  Ανδρος,  ώς 
ύποδε ιξομεν  έν  ταίς  καθυποτετχγμέναις  χρήσεσιν, 
Από  τε  γραφικών  θεηγοριών,  και  πατρικών  διδασκα- 
λιών. 01  γαρ  έπιτιθέντες  χείρας,  ύπηρέται  τού 
Πνεύματός  είσιν,  ούχί  πράται  τού  Πνεύματος.  Δω- 
ρεάν γάρ  λαμβάνοντες  την  χάριν  τού  Πνεύματος, 
δωρεάν  διδοσθαι  τοΤς  παρ'  αυτών  μεταλαμβάνουσιν 
Απεφήναντο,  έκ  της  Κυριακής  φωνής  ταύτην  τήν 
έλευθεριότητα  ειληφοτες.  ΕΙ  δέ  τις  έλεγχθειη  χρυσίφ 
ταύτην  ώνησάμενος,  Αποκήρυκτον  διαγορεύουσι  τόν 
τοιουτον  της  Ιερατικής  τάξεως  * καί  εΐ  και  όνόματι 
τήν  Ιερωσύνην  κεκλήρωται,  Αλλ'  ούν  διαψεύδεται  6 
λόγος  έπι  τφ  πράγματι.  Ούδεις  γαρ  θεφ  δουλεύειν 
δύναται  καί  μαμών?,  ώς  εύαγγελίκως  έμάθομεν. 
Καί  έπειδή  ήκούσαμεν  προφητικώς  του  Θεού  βοών- 
τος  * 'Ιερείς,  λαλήσατε  είς  τήν  καρδίαν  Ιερου- 
σαλήμ * αύθις  τε  έπανειλούντος  καί  λέγοντος,  *0 
σκοπός  έαν  ΐόη  τήν  βομφαιαν  Ιρχομένην,  και 
μή  σημάνη  τη  σάλπιγγι,  και  ό λαός  μή  φυλά- 
ξηται,  καί  έλθούσα  ή βομφαια  λάβη  έξ  αύτών 
ψυχήν,  τό  αΤμα  έκ  τής  χειρός  τού  σκοπού  έκζη- 
τήσω  * φοβφ  του  τής  σιωπής  κατακριματος,  Αναγ- 
γέλλομεν  τοίς  προέδροις  πασι  των  καθ'  ήμας  Εκκλη- 
σιών, *ίνα  μετά  πα^ησια;  κατα  τόν  θείον  'Απόστο- 
λο*/ εικωμεν  · Καθαροί  έσμεν  Από  :ού  αΤματος  τών 

84  Mallh.  νι,  24.  85  Isa.  zl,  2.  86  Exech.  iz 


Photius  episcopus  Babylonie  subscripsi. 

Augustinus  episcopus  novae  Marcianae  subs- 
cripsi. 

Joannes  episcopus  Nicopoleos  Armeniae  subs- 
cripsi. 

[Forte  Scarphiensis  et  Graece  Σκαρφίων  Hard·] 
Julianus  episcopus  Goensis  subscripsi. 

Sabbatius  episcopus  Anchiali  subscripsi. 

Stratocles  episcopus  Proconnesi  subscripsi. 

Joannes  episcopus  [Leun.  Trajanapoleos]  Tra- 
nipoleos  subscripsi. 

Maximus  episcopus  Libvee  subscripsi. 

Theodosius  episcopus  [Leun.  Theodolus  Tra· 
nopoleos ] Trajanopoleos  subscripsi. 

Marinus  episcopus  Epiphaniae  subscripsi. 

Basilius  episcopus  Alexandri»  subscripsi. 

Joannes  episcopus  Germanici»  subscripsi. 

Indimus  episcopus  Irenopoleos  subscripsi. 

Timotheus  episcopus  [Leun.  Dolischicej  Doli- 
ehes  subscripsi. 

[Pholinus  Agalassi.]  Fonteianus  episcopus  Sa- 
galassi subscripsi. 

Docimasius  episcopus  Maroniae  subscripsi. 

78Jovinus  episcopus  Debelti  subscripsi. 

Per  omnia  sanctissimo  et  beatissimo  fratri  et 

comminieiro  Adriano  papas,  senioris  Romae 

Tarasius  indignus  episcopus  Constantinopo - 

leost  novae  Romae  in  Domino  salutem . 

Multifarie  mullisque  modis, evangelice  simul  et 
apostolicealquepaternedoceraur.sine  avaritia  ha- 
bere mores  in  sacerdotii  sanctificatione,  et  non 
aurum,  non  argentum,  aut  aliqnid  aliud  usurpare 
auper  manus  impositione  omnis  sacrati  viri, quem- 
admodum ostendemus  iu  ordinatis  inferius  testi- 
moniis, lan  ex  Scripturae  divinae  assertionibus, 
quam  ex  paternis  magisteriis  assumptis.Qui  enim 
manus  imponunt,  ministri  sunt  Spiritus, non  ven- 
ditores Spiritus;  gratis  quippe  accipientes  gratiam 
Spiritus,  gratis  his  qui  a se  percipiunt,  dare  prae- 
cipiuntur, ex  Dominica  voce  hanc  libertatem  [Gr. 
liberalilatem]  adepti. Si  quis  autem  convictus  fuerit 
pecunia  hanc  obtinuisse, abjectum  fore  ab  ordine 
sancto  promulgant  hujusmodi  : et  licet  nomine 
sacerdotium  sortiatur, sed  fallitur  sermo  in  causa 
[in  re  ] Nemo  enim  servire  potest  Deo  et  mam- 
monas, sicut  ex  Evangelio  didicimus  84,  Quia  vero 
prophetice  audivimus  Deo  clamante  : Sacerdotes, 
loquimini  ad  corJerusalem  85 ; rursusque  com- 
minante atque  dicente  : Speculator  si  viderit  gla- 
dium venientem yel  non  insonuerit  tuba9et  populus 
se  non  custodierit ; et  veniens  gladius  acceperit  ex 
eis  animam  .sanguinem  de  manu  speculatoris  re- 
quiram 86 ; timorem  ex  silentio  damnationis  de- 
nuntiamus praesulibus  omnibus  Ecclesiarum  quae 
apud  nos  sunt,  ut  cum  fiducia  secundum  divinum 
Apostolum  87  dicamus:  Mundi  sumus79a  sanguine 
praevaricantium  canonicas  dispositiones, et  multo 

in,  6«  87  Act.  xx,  26,  27. 


531  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  532 

magis  eorum  qui  per  pecuniae  manos  imposuerunt  A παραβαινόντων  τάς  κανονικας  διατάξεις,  και  πάνυ 
Vel  imponunt  |Gf.  vel  manus  impositionem  acce-  γε  μάλλον  των  έπί  χρήμασι  χειροτονησάντων  ή χει- 
perunt]  ; Petro  divino  apostolo,  Ctjus  cathedram  ροτονηθέντων,  Πέτρου  του  θείου  άποστόλου,  ου  καί 
sortita  est  fraterna  sanctitas  vestra,  hos  tanquam  τήν  καθέδρα;  έκληρώσατο  ή άδελφεκή  δμών  άγιο  της, 
Simonem  Magum  deponente.  Hujus  rei  gratia  ώς  Σίμωνα  τύν  Μάγον  τούτου  καθελόντος.  Τούτου 
non  subterfugimus, quo  minus  annuntiemus  veri-  Ινεκεν  ούχ  δποστελλόμεθα  του  άναγγέλλειν  τήν  άλή- 
tatem,  custodientes  et  tenentes  qus  a sanctis  et  θβιαη  φυλάττοντες  καί  κρατούντες  τα  παρά  των 
laudatissimis  apostolis  et  memorabilibus  Patribus  άγΙων  καί  πανευφήμων  άποστόλων,  καί  των  άοιδί- 
nostris  canonice  sunt  prolata  : et  hos  qui  qilid  ho-  μων  Πατέρων  ήμών  κανονικώς  έκδοθέντα.  Καί  ει  τι 
ium  contempserint,  abominamur.  Igitur  fraterna  τούτων  παρεβάθη  ύπό  τινων,  βδελυττόμεθα.  *Η  ούν 
Ct  Summo  Sacerdotio  decorata  sanctitas  vestra  jure  άδελφική  υμών  άρχιεροπρεπής  άγιωσύνη,  ένθέσμως 
ac  secundum  Dei  voluntatem  pontificalem  ordinans  καί  κατά  θεού  βούλησιν,  πρυτανεύουσα  την  ίεοαρ- 
pietalem  [Gr. sacrum  hierarchicum  gubernans  or-  χικήν  άγιστεΐαν,  διαβόητον  εχει  την  δόξαν.  Ειρηκε 
dinem], opinatissimam  habet  gloriam.  Dixit  enim  γάρ  διά  τού  προφήτου  ύ πρώτος  καί  μέγας  άρχιερεύς 
per  prophetam  primoset  magnus  summus  sacerdos  Χριστύς  b θεύς,  καί  νΰν  φησι,  Ζώ  Εγώ,  άλλ’  ή τούς 
Christus  Deus  noster : Vivo  ego , sed  glorificantes  b δοξάζοντάς  με  δοξάσω,  οίδας  γάρ,  άνερ  Επιθυμιών 
me  glorificabo  88.  No8ti  enim,  vir  desideriorum  των  τού  Πνεύματος,  δτι  φορητοτέρα  μάλλόν  έστι 
Spiritus,  quia  tolerabilior  est  Macedonii  et  eorum  Μακεδονίου  καί  των  άμφί  αύτύν  πνευματομάχων  ή 
qui  circa  ipsum  sunt, Spiritus  impugnatorum  impia  δυσσεβής  αΐρεσις  ' Εκείνων  γάρ  κτισμα,  καί  δούλον 
haeresis.  Illis  enim  creaturam  et  servum  Dei  a<  τού  θεού  καί  Πατρύς,  τύ  άγιον  Πνεύμα  ληρψδούν- 
Palris  Spiritum  delire  fatentibus,  isti  sui  ipsius  των,  ούτοι  έαυτών  ώς  δοκούσι  δούλον  αύτύ  ποιούσι  * 
eum,  Ut  autumant,  servum  efficiunt  Omnis  enim  πας  γάρ  δεσπότης,  δτι  άν  Εχοι  εΐ  βούλοιτο  πιπράσκει, 
dominus  quod  habuerit, si  voluerit, venumdat, sive  είτε  οίκέτην  είτε  Ετερον  δ κέκτηται  * ωσαύτως  χαί 
servum,  sive  aliud  quid  eorum  qua  possidet  Si-  δ άγοράζων,  δεσπότης  βουλόμενος  είναι  του  ήγορα- 
militer  et  qui  emit, dominus  volens  esse  ejus  quod  σμένου,  διά  τιμής  Αργυρίου  τούτο  κτάται.  Ούτως  οί 
emerit,  per  pretium  pecunia  illud  acquirit.  Ita  et  ταύτην  τήν  δθεσμον  πράξιν  Εργαζόμενοι  καταδιβά- 
qui  hanc,  iniquam,  actionem  operantur,  detra-  ζουσι  τύ  Πνεύμα  τύ  άγιον,  ΐσα  άμαρτάνοντες  τοΤς 
hunt  Spiritui  sancto,  aqualiter  peccantes  his  qui  βλασφημούσιν  έν  Βεελζεδουλ  έκδάλλιιν  τά  δαιμόνια 
blasphemant,  dicentes  in  Beelzebub  ejicere  da-  τύν  Χριστόν  * ή τό  γε  άληθέστερον  είπεΤν,  παρεοίκα- 
monia  Christum  80.  Atque  Ut  verius  dicamus,  σιν  ’ΐούδφ  τώ  προδότη,  Βς  τοΤς  Βεοκτόνοις  'Ιουδαίοι; 
Juda  comparantur  traditori,  qui  Dei  occisoribus  G τιμής  άργυρίου  τύν  Χριστύν  άπεμπολήσατο.  *Ως  ούν 
Judais  pretio  argenti  Christum  venumdedit.Cum  τύ  άγιον  Πνεύμα  ύμοούσιόν  έστι  Χριστψ  τψ  θεφ 
ergo  sanctus  Spiritus  consubstantialis  sit  Christo  ήμών,  τής  αυτής  παντί  πού  δήλον  έσονται  μερίδος, 
Deo  nostro,  ejusdem  omnino  et  ipsi  portionis  ώς  άποδέδεικται.  El  δί  ού  πιπράσκεται.  (πρόδηλον 
βηΐηΙ,  80  Ut  ostensum  est.  Si  vero  non  venditur  γάρ  ούδαμώς)  άναμφιλέκτως  ούκ  Ιστιν  έν  αύτοΤς  ή 
(perspicuum  enim  est,  quod  nullo  modo), non  est  χάρις  τού  άγίοο  Πνεύματος,  ήτοι  ή τής  άγιστείας 
procul  dubio  in  eis  gratia  Spiritus  sancti  id  est,  ίερωσύνη,  καί  δ ούκ  Ελαβον  ούδΐ  Ιχουει  * μνησθώσι 
Sacerdotii  sanctitas.  Nam  quod  non  acceperunt,  τού  άγιου  Πέτρου  πρύς  τύν  τούτο  έπιΐηδεύσαντα 
non  babent.  Memores  ergo  sint  sancti  Petri,  ad  ούτω  λέγοντος  * Ούκ  έστι  σοι  μερίς  ούδέ  κλήρος  έν 
eum  qui  hoc  studebat  ita  dicentibus  : Non  est  tibi  τψ  λόγψ  τούτψ.  El  γάρ  άπεμπολεΤται  ή τής  ίερω- 
pars, neque  sors  in  sermone  koc90. Si  enim  venum-  σύνης  άξια,  αρα  περιττή  παρ'  αύτοΤς  ή κατά  τον 
datur  sacerdotii  dignitas,  ergo  superflua  est  apud  βίον  σεμνή  πολιτεία,  καί  ή έν  άγνείφ  χαί  άρετή  άνα- 
ipsos  vita  probabilis  actio, et  in  castitate  Itliisque  στροφή  * περιττός  κατ’  αυτού;  καί  Παύλος  ύ θε!ος 
virtutibus  conversatio.  Superfluus  eet  secundum  άπόστολος  διδάσκών  · ΔεΤ  τύν  Επίσκοπον  άνεπίλη- 
ipsos  etiam  Paulus  divinus  apostolus  dicens, opor-  πτον  είναι,  σώφρονα,  κόσμιον,  διδακτικύν,  έγ- 
tere  episcopum  irreprehensibilem  esse,  pruden·  χρατή,  νηφαλέον,  άντεχόμενον  τού  κατά  τήν  δι- 
fem,  ornatum,  doctorem,  continentem,  sobrium,  δαχήν  πιστού  λόγού,  ΐν*  δυνατός  ή καί  παρα- 
amplectentem  eum  qui  secundum  doctrinam  est  καλεΐν  έν  τή  ύγιαινούση  διδασκαλίφ,  καί  τούς 
fidelem  sermonem , Ut  potens  sit  exhortari  in  do·  άντιλέγοντας  Ελέγχει.  Οΐχεται  το  (νυν  ταύτα  πάντι 
Ctrina  sana,  et  eos  qui  contradicunt  arguere  81.  έκ  τού  πράτου  καί  άγοραστού  τής  ίερωσύνης.  Αί 
Proferentur  [evanescunt]  igitur  hac  omnia  de  ούν  ύποκείμεναι  άγιόλεκτοι  χρήσεις,  άλλότριον  πάντη 
venditore  ac  emptore  beneficii  [sacerdotii]. Porro  τής  ίερωσύνης  άποφαίνονται  τύν  ποτέ  δόντα  ή λα- 
subjecta  sanctorum  testimonia  alienum  omnino  βόντα  έν  οίψδήποτε  χρόνφ.  Αλλά  καί  πάσας  τάς 
a sacerdotio  pronuntiant  eum  qui  dederit  ali-  προβολάς  τάς  έκκλησιαστιχάς  άφαιρούσιν  έπί  τή  των 
quando  vel  acceperit  in  aliquo  tempore, sive  scili-  χρημάτών  δόσει. 

cet  ante  manus  impositionem,  sive  in  manus  impositione,  sive  post  manus  impositionem.  Accipere 
est  enim  accipere  quandocunque.  Sed  et  omnes  promotiones  ecclesiasticas  auferunt  in  datione  pe- 
cuniarum. 

88  Reg.  ii,  30.  89  Luc.  n,  13.  80  Act.  vm,  41.  9»  I Tim.  m,  2 ; Tit.  i. 


533 


534 


SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  I,  CAP.  XXIV. 

Κανών  τών  άγιων  αποστολών,  κθ\  A Canon  sanctorum  apostolorum  29. 

κθ'.  Et  τισ  έπίσκοπος  δια  χρημάτων,  κ.  τ.  λ.  29.Siquis  episcopus  pecuniis, etc.,W/  pfljf.515. 

Έκ  των  Πράξεων  των  άγιων  άποστόλων.  De  Actibus  Sanctorum  apostolorum . 

’]δων  δε  6 Σίμων  δτι  διά  της  έπιθέσεως  των  χει-  *'  Cum  vidisset  aulem  Simon, quia  per  impositio- 
ρών  των  άποστόλων  δίδοται  τδ  Πνεύμα  τδ  άγιον,  nem  manus  apostolorum  daretur  Spiritus  sanctus, 
προσήνεγκεν  αύτοΐς  χρήματα  λέγων,  Δότε  κάμοί  την  obtulit  eis  pecuniam,  dicens  : Date  et  mihi  hanc 
έξουσίαν  ταύτην  tva  ψ Sv  έπιΟώ  τάς  χεΤρας  λαμβάνη  potestatem,  ut  cuicunque  imposuero  manus,  acci- 
Πνεΰμα  άγιον,  Πέτρος  δε  είπε  πρδς  αύτδν,  τδ  άρ-  piat  Spiritum  sanctum.  Petrus  autem  dixit  ad 
γύριάν  σου  σΰ\  σοι  εΤη  είς  άπώλειαν  3τι  τήν  δωρεάν  eum:  Pecunia  tua  tecum  sit  in  perditionem : quia 
του  θεού  ένάμισα;  δ·.ά  χρημάτων  κτάσθαι,  ούκ  £στι  donum  Dei  existimasti  pecunia  possideri,  non  est 
σοι  μερις  ουδέ  κ>ηρος  έν  τψ  λόγψ  τούτψ·  ή γάρ  καρδία  tibi  pars,  neque  sors  in  sermone  isto  : cor  enim 
σου  ούκ  εστιν  εύθεΤα  ένώωιον  του  θεού.  Μετανόησον  tuum  non  est  rectum  COram  Deo.  Poenitentiam 
ούν  άπδ  της  κακίας  τσύτης,  και  δεήθητι  τοΰ  θεού,  εΐ  itaque  age  ab  hac  nequitia  tua,  et  roga  Deum,  si 
άρα  άφεθήσεταί  σοι  ή Επίνοια  της  καρδ(ας  σου,  είς  γάρ  forte  remittatur  tibi  hsBC  COgitatlO  cordis  tui.  In 
χολήν  πικρίας  και  σύνδεσμον  άδικίας  δρώ  σε  δντα.  felle  enim  amaritudinis  et  obligatione  iniquitatis 

video  te  esse  92. 

Έκ  της  τρίτης  των  βασιλειών.  Ex  libro  tertio  Regnorum, 

Καί  ούκ  έμέστρεψεν  ’ίεροβοάμ  άπδ  τής  κακίας  Non  est  reversus  Jeroboam  de  via  sua  pessima, 
αυτού  * καί  Επέστρεψε  καί  έποίησεν  έκ  μέρους  του  sed  e Contrario  fecit  de  novissimis  populi  sacer- 
λαού  ίερετς  υψηλών  6 βουλόμενος  έπλήρου  τήν  χείρα  dotes  excelsorum.  Quicunque  volebat,  implebat 
αυτού,  καί  έγέ-.ετο  ίερευς  είς  τά  υψηλά,  και  έγένετο  manum  Suam  et  fiebat  sacerdos  excelsorum,  et 
βήμα  τούτο  εις  άμαρτίαν  τφ  οικφ  Ίεροβοάμ,  καί  propter  hanc  causain  peccavit  domus  Jeroboam, 
είς  δλεθρυν,  καί  είς  άφανισμδν  άωδ  προσώπου  τής  et  eversa  est,  et  deleta  desuper  facie  terrae  93. 
■pic. 

Έκ  τής  τετάρτης  τών  Βασιλειών.  Ex  libro  quarto  Regnorum · 

Καί  έ πάστρεψε  Νεεμάν  πρδς  Έλισσαιέ,  αύτδς  καί  Reversusque  Naaman  ad  virum  Dei  cum  uni- 
πάσα  ή παρεμβολή  αύτού,  καί  ήλθε  καί  Ιστηκε  ένώ-  verso  comitatu  SUO,  venit  et  Stetit  coram  eo,  et 
πιον  αύτού,  καί  εΤπεν  ’ιδου  δή  Ιγνωκα  δτι  ούκ  Ιστι  ait  *.  Vere  scio  quod  non  sit  Deus  aliusin  universa 
θεδς  έν  πάση  τή  γή,  άλλ’  ή έν  τφ  ’ΐσραήλ,  Καί  νύν  terra,  nisi  tantum  in  Israel.  Obsecro  itaque  ut  ac- 
λάβε  τήν  εύλογίαν  παρά  τού  δούλου  σου.  Καί  είπεν  cipias  benedictionem  a servo  tuo.  At  ille  respoo- 
Έλισσαιε·  Ζή  Κύριος  ψ παρέστην  ένώπιον  αύτού,  εί  dit:  Vivit  Dominus,  aute  quem  sto,  quia  non  acci- 
λήψομαι*  καί  παρεβιάσατο  αύτδν  λαβεΤν,  καί  ήπεί-  ^ piam.  Cumque  vim  faceret,  penitus  non  acquie- 
θησε,  Καί  μετ’  ολίγα*  Καί  είπε  Γιεζί  τδ  παιδάριον  vi I 94.  Et  post  pauca : Dixitque  Giezi  puer  viri 
Έλισσαιέ*  ’ιδου  έφείσατο  δ κύριάς  μου  τού  Νεεμάν  Dei : Pepercit  dominus  meus  Naaman  Syro  isti, 
τού  Σύρου  τού  λαβεΤν  έκ  χειρδς  αύτού  ών  ένήνοχε.  Ζή  ut  'non  acciperet  ab  eo  qu»  attulit.  Vivit  Domi- 
Κύρίος,  εί  μή  δραμούμαι  δπίσω  αύτού,  καί  λήψομαι  nus,  quia  curram  post  eum,  et  accipiam  ab  eo  ali- 
παρ’  αύτού  τι*  καί  έδίωξε  Γιεζί,  δπίσω  Νεεμάν.  Καί  quid. Et  secutus  est  Giezi  post  tergum  Naaman  93. 
μετά  βραχέα.  Καί  εΐκε  Νεεμάν,  Λάβε  δή  τάλαντον  Et  post  pauca  ; Et  dixit  Naamau  : Accipe  talen- 
άργυοίου^  καί  ελαβε  δύο  τάλαντά  άργυρίου  έν  δυσί  tum  argenti  ; et  COrgit  eum,  ligavilque  duo  ta- 
Ουλάκοις,  καί  δύο  άλλασομένας  στολάς.  Καί  μετ’  lenta  argenti  in  duobus  saccis,  et  duplicia  vesti- 
Ετερα*  Καί  είπε  πρδς  αύτδν  Έλισσαιέ*  Πάθέν,  Γιεζί  ; menta  96.  Et  post  alta  : Et  dixit  Elisaeue  *.  Unde 
καί  είπε  Γιεζί,  Ού  πεπόρευται  δ δούλάς  σου  Ενθα  καί  venit  Giezi  ? Qui  respondit : Non  ivit  servus  tuus 
ev6x*  καί  είπε  πρδς  αύτδν  Έλισσαιέ*  ούχί  ή καρδία  quoquam.  vAt  ille  ait : Nonne  cor  meum  in  pr«- 
μου  έπορεύθη  μετά  σού  ; καί  οίδα  £τε  έπίστρεψεν  δ senti  erat,  quando  reversus  est  hoino  de  curru 
άνήρ  άπδ  τού  άρματος  είς  συνάντησίν  9ου,  καί  νύν  SUO  in  occursum  tui  ?Nunc  igitur  accepisti  82  8Γ- 
ελαβες  τδ  άργύριον,  καί  νύν  Ιλαβες  τά  ίμάτια,  καί  genium,  et  accepisti  vestes  : ut  emas  oliveta,  et 
λήψγ.  έν  αύτοΐς  κήπους,  καί  έλαιώνα,  καί  άμπελώνα,  D vineas,  et  oves,  et  boves,  et  servos,  et  ancillas  : 
καί  πρόβατα,  καί  βάας,  καί  πα?δας,  καί  παιδίσκας,  καί  sed  lepra  Na&man  adhaerebit  tibi  et  semini  tuo 
ή λέπρα  Νεεμάν  κολληθήσεται  έν  σοι  καί  έν  τφ  σπέρ-  in  sempiternum.  Et  egressus  est  ab  eo  lcprOSUS 
ματί  σου  είς  τδν  αίώηα.  Καί  Εξήλθεν  έκ  τού  προσώ-  quasi  nix  97. 
που  αύτού  λελεπρωμενος  ώσεί  χιών. 

Τού  άγίου  Βασίλειο*.»  έκ  τής  είς  τδν  ΗσαΤαν  Sancti  BasilH  βΧ  commentario  in  lsttiatn . 

έρμηνείας. 

Νόμον  Εδωκε  είς  βοήθειαν,  ύνα  ειπωσιν  ούχ  ώς  Legem  igitur  dedit  in  auxilium,  ut  dicant : Non 
τδ  βήμα  τούτο,  π&ρί  ού  ούκ  Ιστι  δώρα  δούναι  περί  sicut  verbum  hoc,  de  qUo  non  est  mttnera  dare  de 
αύτού*  ούτος  δε  δ νόμος  ούκ  Ιστιν  ώς  τά  βήμα  τούτο  eo  98.  Hsec  autem  lex  Π00  se  habet  sicut  hoc  ven- 
τδ  έγγαστρίμυθον*  ού  γάρ  πρδς  απάτην  Επινενάηται,  triloqui  verbum.  Non  enim  ad  fucum  faciendum 

9*  Act.  vili,  (8-23.  93  III  Reg.  xm,  34,  34.  94  IV  Reg.  v,  1»,  16.  93  ibid.  20.  96  ibid.  23. 
97  ibid.  25-27.  98.Eiod.  XX,  12. 


535 


PHOTII  PATRIARCHA  CP. 


536 


κείνοι 

χδ  καεαγέλασχον  8xi  καί  άργύριον  αύχοϊς  χελούσι 
μισθδν  του  ψεύδους  οί  άπατώμενοι.  Τούτο  δε  τδ  ρήμα, 
χοιοΰχόν  έσχι  χού  νομοθέχου,  ούκ  Ισχι  χοιούχον  ώστε 
δώρα  δούναι  περί  αύχοΰ*  ούδείς  γάρ  χήν  χάριν 
του  θεού  άποδίδοται*  Δωρεάν,  φησίν,  έλθετε,  δω- 
ρεάν δότε.  *Ορφς  πώς  ήγανάκτησε  Πέτρος  έπί  τψ 
Σίμωνι,  αργύριο ν ύπδρ  τής  τού  Πνεύματος  χάριτος 
προσκομίσαντι  ; Τδ  γάρ  άργύριόν  σου,  φήσί,  συν 
οοί  εΐη  είς  άπώλειαν,  δχι  ένόμισας  χήν  δωρεάν 
χού  θεού  διά  χρημάτων  κτάσθαι . Ούκ  εστιν  ούν 
δ χου  Εύαγγελίου  λόγος  ώς  τά  πωλούμενα  βήματά 
χων  Ιγγαστρι μύθων.  Τί  γάρ  άν  χις  δώη  άξιον  αύτών 
άντάλλαγμα  ; ακούε  τού  Δαβίδ  άποροΰντος  και  λέ- 


excogilaU  esi,  uti  illa  ejus  verba : *ed  veritatis  esi  Αωσ**ρ  Ixetva,  άλλ’  άληθ*ί»ς  έστί  διδάσκαλο;.  Κά- 
mag  is  tra. Atque  illi  quidem  vaticinantur  ob  argen-  x»tvoi  pe  l«’  Αργυρίψ  μαντ*όονται·  τούτο  γάρ  iret 
Ium.  Hoc  namque  ridiculam  est,  quod  qui  deci- 
piunlur, pecuniam  etiam  pro  mendacii  mercede  eis 
solvant.  Hoc  autem  verbum,  legis  scilicet, tale  non 
est, ut  munera  dentur  pro  eo.  Nam  qui  Dei  gratiam 
vendat,  nemo  est.  Gratis  accepistis,  inquit,  gratis 
da/e  09. Vides  quomodo  Petrus  Simoni  pro  compa- 
rando Spiritus  sancti  dono  pecuniam  offerenti  sue- 
censuerit?  Pecunia  enim  tua,  inquit,  lecum  sit  in 
perditionem, quoniam  existimasti  donum  Dei  pe· 
cuniis  parari  *.  Itaque  Evangelii  sermo  non  est 
sicut  verba  a ventriloquis  vendita.Quam  enim  pos- 
sit quis  rependere  remunerationem  Evangelii  ver- 
bis dignam  ? Davidem  audi  animo  pendentem,  ac  i »,  . _ , , , 

dicentem : Quid  retribuam  Domino  pro  omnibus  B 7°VT°Vs  T ;,ντων 

guajre/riMf  mtAt*?  Non  est  igitur  munera  dare  eWW  0u)t  iwv  ouv  *■*■*?"“- «** 
de  eo,  qu»  ejus  dono  possint  conferri.  Unum  mu- 
nus dignum  ruerit,si  id  quod  dat  custodiatur.  Qui 
tibi  hunc  thesaurum  concessit,  dari  pretium  haud 
exigit,  sed  custodiam  re  data  dignam. 

85  Ejusdem  ex  epistola  ad  chorepiscopos , quod 
non  oporteat  pretio  manus  imponere . 

Putant  se  ideo  non  peccare,  quod  non  ante  acci- 
piant, sed  post  ordinationem  accipiant.  Accipere 
autem  est  quandocunque  accipere.  Rogo  itaque, 
reditum  illum,  sive  potius  viam  in  gehennam  du- 
centem relinquite, nec  manus  ejusmodi  muneribus 
contaminantes,  indignos  vos  efficiatis  qui  mysteria 
sancta  celebretis.  Sic  etiam  pag . 522. 

Ex  vita  sancti  Joannis  Chrysostomi. 


τούτου,  άνχάξια  τής  άπ*  αύτοΰ  χάριτος.  Εν  δώρον 
δξιον  ή φυλακή  του  δωρηθέντος*  δ δοος  σοι  τδν  θη- 
σαυρόν, ούχί  τιμήν  άπαιτεΤ  χού  δοθένχος,  άλλά  φυ- 
λακήν άξίαν  του  δεδομένου. 

Τού  αυτού  έκ  τής  έπιστολής  της  πρδς  τους  ύφ 
έαυτδν  έπισ  κόπους , ώστε  μή  χειροτονεί  ν έπ 
χρήμα. 

Νομίζουσι  μή  άμαρτάνειν  τψ  μή  άμα  προσλαμβά- 
νει ν,  άλλά  μετά  χήν  χειροτονίαν  λαμβάνει  ν.  ΛαβεΤ* 
δΐ  έσχι  χδ  λαβεϊν  δχεδήποχε.  Παρακαλώ  ούν  χαύχην 
χήν  πρόσοδον,  μάλλον  δέ  χήν  προσαγωγήν  χήν  έπί 
γέενναν  άποθέσθαι·  καί  μή  χάς  χεΤρας  μολύναντας 
χοιούχοις  λήμκασιν,  έαυχους  άναξίους  ποιήσηχε  χού 
δπιχελεΤν  άγια  μυστήρια. 

G ’Εκ  χου  βίου  χου  άγιου  Ίωάννου  χού  Χρυσο- 
στόμου. 

Προσήλθεν  δ τής  μαερηγορίας  ήμΤν  α'Ζτιος  χοϊς 
Ιπισκδποις  πάσιν  Εύσέοιος  δ κατήγορος  τών  Ις  λοι- 
πών επισκόπων,  άξιων  δεχθήναι  είς  κοινωνίαν. 
Προσαντιλέγουσί  χινες  χών  έπισκόπων,  μή  δ«Τν  αυ- 
χδν  δεχθήναι  ώς  συκοφάντην,  ΈπΙ  τούτοις  Ικέτευε 
λέγων*’  Επειδή  ή δίκη  χδ  πλεϊσχον  μέρος  έπί  Ιτη  δύο 
έβασανίσθη,  είς  μάρτυρας  δέ  γεγένηται  ή δπέρθεσις, 
δέομαι  τής  ύμετέρας  θεοφιλίας  σήμερον  παραυτά 
δούναί  με  τους  μάρτυρας.  Εΐ  γάρ  καί  ΆνχωνΤνος 
χετελεύτηκεν  έπίσκοπος,  δ λαβών  χδ  χρυσίον  καί  χει- 
ροτονήσας,  άλλ'  ούν  γε  μένουσιν  οί  δεδωκότες  καί 
χειροτονηθεντες.  Έδικαίωσε  τοίνυν  ή παρούσα  σύν- 
οδος ζητηθήναι  τδ  πράγμα*  άρχεται  ή ύπόθεσις  λξ 


Accessit  ad  nos  episcopos, prolixi  sermonis  causa, 

Eusebius  accusator  sex  reliquorum  episcoporum, 
rogans  ut  ad  communionem  admitteretur.  Contra- 
dicunt quidam  episcopi,  aduntque,  calumniator 
cum  esset,  non  oportere  ipsum  admitti.  Post  hsec 
supplicavit  dicens : Quoniam  causa  ista  biennio 
maxima  ex  parte  examinata  est,  et  ad  testium  ad- 
ventum facta  est  dilatio,  rogo  pietatem  vestram, 
ut  hodie  jamjam  testes  producam. Etsi  enim  Anto- 
ninus mortuus  est,  qui  nummos  accepit  et  ordi- 
navit,attamen  supersunt  et  qui  dederunt, et  qui  or- 
dinati sunt.  Justum  visum  est  praesenti  synodo  rem 
perquiri.  Incipit  causa  a lectione  actorum,  qum 
prius  facta  fuerant.Ingressi  sunt  testes,  ingressi  et  D άναγνωσμάτων  χών  πρώην  πραχθέντων  δπομνημά- 
sex  illi  qui  pecuniam  dederant,et  ordinati  fuerant,  των.  Είσήλθσν  οί  μάρτυρες,  καί  είσήίθον  οί£;  τών 
Et  initio  quidem  negabant.  Instantibus  autem  te-  δεδωκότω*  καί  χειροτονηθέντων.  Έν  άρχη  ήρνούντο, 
*l*bus  par  tini'  laicis,  partim  presbyteris,  quibus  έπιμενόντων  δε  τών  μαρτύρων,  χών  μέν  λαϊκών, 

χών  δέ  πρεσβυτέρων,  οΤς  Ιδοςε  τεθα^ηκέναι,  χινών 
δΙ  καί  γυναικών,  καί  χά  είδη  τών  ένεχύρων  λεγόντων, 
καί  τους  τόπους,  και  τους  καιρούς,  καί  χήν  ποσότητα, 
ού  πάνυ  καλώς  αύτών  διακειμένης  τής  συνειδήσεως, 
αυθαίρετοι  δμολογούσι  δίχα  πολλής  άνάγκης.  8τι  Δε- 
δώκαμεν  καί  γεγόναμεν  τοιαύτην  νομίσα  ντε  ς άκο- 
λουθίαν  είναι,  Ίνα  δόξωμεν  τής  βουλής  της  δημοσίας 
ΙλευθερούσθχΓ  καί  νύν  δεόμεθα,  εί  μέν  έστιν  δσιον, 


confidere  videbantur,  necnon  mulieribus  quibus- 
dam, qui  etiam  pignorum  seu  munerum  species 
dicebant,  et  loea,  et  tempora,  et  quantitatem  curo 
eorum  conscientia  recta  non  esset,  ultro  confi- 
tentor,levi  adhibita  necessitate : Dedimus, confes- 
sum est, et  ordinati  sumus:  talem  putantes  84  esse 
consuetiidinem,  ut  videremur  a curia  liberati.  Et 
nnn$  oramus,  si  fas  est,  simus  in  ministerio  Ec- 

w MaUh.  x,  8.  i Act.  vni,  28.  * Psal.  cxv.  12. 


538 


537  SYNTAGMA  CANONUM.  - ΤΙΊ\  I,  CAP.  XXIV. 

ήμας  ·Τν«  Ιν  χή  λειτουργά  τής  Εκκλησίας,  έπεί  xfiv  Aclesia  : βία  minus, aurum, quod  dedimus^reeipia* 
το  χρυσίον  δ δεδώκαμεν  ΐνα  λάβωμεν  · τών  γάρ  γυ-  mus  : quidam  enim  e nobis  uxorum  supellectilem 
ναικών  ήμών  δεδώκαμέν  τινες  σκεύη.  *0  δέ  ’ΐωάν-  dedimus.  Ad  bac  Joannee  8JOOdo  pollicitus  68t  : 
νης  πρύς  ταύτα  ύπέσχετο  ιή  συνόδψ,  8xi  Του  μίν  Quod  ad  coriam  quidem  attinet,  ego  eos,  Deo  ju* 
βουλευτηρίου  έγώ  αώτου;  συν  βεψ  άπαλλάσσω  άζιώ-  tante,  liberabo,  exorato  imperatore  : vos  autem 
σας  τύν  βασιλέα,  δμείς  δέ  προστάζατε  αυτού;  λαββΤν  mandate,  ut  ab  haredibus  Antonini  ipsi  aceipiant, 
B δεδώκασι,  παρά  των  Άντωνίνου  κληρονόμων.  Προσ-  qua  dederunt.  Pracepit  synodus, Ut  aurum  acci- 
έταζβν  ή σύνοδος 9 τύ  μίν  χρυσίον  αυτούς  λαβεΤν  perent  ab  haredibus  Antonini, et  communicarent 
παρά  των  'Αντωνίνου  κληρονόμων,  κοινωνβΤν  δΐ  £ν-  intra  altare  : essent  antem  jam  non  sacerdotes, 
δον  του  θυσιαστηρίου  · εΤναι  δέ  άπύ  Ιερέων,  ΐνα  μλ  8ΘΧ  ΘΧ  Sacerdotibue,  ne,  si  ista  concederentur, 
τούτων  συγχωρηΟέντων,  Ιθος  γένητιι  'ίουδαϊκύν  η mos  fleret  Judaicus  aut  ASgyptius,  tendendi  atque 
ΑΙγύπτιον  του  πωλετν  καί  άγοράζειν  τήν  Ιερωσύνην.  emendi  sacerdotium.  Dicunt  enim  pestilentem, et 
ΦασΙ  γάρ  τύν  λυμεώνα  καί  ψευδώνυμον  πατριάρχην  falsum  Judaorum  patriarcham,  singulis  annis,ant 
τών  Ιουδαίων,  κατ’  Ιτος  άμείβειν  η παρ’  έτος  τούς  anno  interjecto,  synagoga  principes  mutare  ad 
άρχισυναγώγους,  ϊπ \ συλλογή  του  άργυρίου.  *θμοίω;  corradendam  pecuniam,  similiter  et  hujus  amu- 
xa\  τύν  ζηλωτήν  τούτων  τύν  Αίγυπτίων  πατριάρχην  · g Ium,  iEgypliorum  patriarcham, ut  impleatur  illud 
Τνα  πληρωθή  τύ  προφητικόν  · Ο!  ΙερεΤς  αυτής  μετά  propheta  : Sacerdotes  ejtiS  CUM  muneribus  re$- 
δώρων  άπεκρίναντο,  και  ot  προφήχαι  αύτης  μετά  pandebant , et  propketfZ  ejus  CUM  pecunia  vatict- 
άργυρίου  ίμαντεύοντο.  nabantur  3. 

*£κ  των  κανόνων  τών  χλ’  άγίων  Πατέρων  τών  έν  Ex  eanombus  sexcentarum  Patrum  Chalcedone 
Χαλκηδόνι  συνελθό;των,  κανών  β\  congregatorum  canon  2. 

β\  Έ,Χ  τις  Επίσκοπος  έπΐ  χρήμασι  χειροτονίαν  ποιή-  2.  Si  quis  episcopus  propter  pecunias  ordina· 
σαιτο,  κ.  τ·  λ.  tionem  fecerit,  etc.  ut  pag.  515. 

fEx  της  Ιγκυκλίου  Ιπιστολής  Γενναδίου  Κων-  Ex  epistola  encycliea  Gennudii  Conitantinopolt· 
σταντινουπόλεως,  tani. 

νΕστι  τοίνυν  άποκήρυκχος,  κ.  τ.  λ.  usque  ad  μα-  Sit  ergo,  etc.,  usque  ai  Mammona,  ut  pag. 
μων*.  526. 

9£κ  τών  κανόνων  της  άγίας  έκτης  συνόδου,  Ex  canonibus  SOHCtm  synodi  CtCUmenictB  VI, 
κανών  κβ\  canon  22. 

χβ\  Τους  έπί  χρήμασι  χειροτονούμενους,  κ.  τ.  λ.  22.Eosquidatispecuniisordinanlur,etc.,titp.5t5. 

* ’Ακούσωμεν  τούτα  πάντα  καί  ένωτισώμεΟα,  ού  Adegum,  auribus  mentibusque  hac  verba  re- 
μόνον  Αρχιερείς  καί  Ιερείς,  καί  ot  τψ  κλήρψ  κατ-  c colamus,  sed  non  solum  archi presbyteri  ac  sa- 
ηριθμημένοι,  άλλα  καί  πάντες  οι  κατοικουντες  τήν  cerdotes,  clericorumque  in  numero  accensiti, 
οίκουμένην.  Δετ  γάρ  πΐρισσοτέρως  ήμάς  προσέχει ν sed  omnes  terrarum  incola;  idque  eo  magis 
τοΤς  άκουσΟείσι,  μή  ποτέ  παρα^υώμεν  * δτι  ού  quo  minus  plane  confundamur.  Non  enim  vili 
φθαρτοΤς  άργυρίφ  ή χρυσίψ  ήχοράσθημεν  I*  τής  denariorum  pretio  post  vanam  traditoris  poeni- 
ματαίας  παραδότου  άναστρους,  άλλα  τιμίψ  αΤματι  tentiam,  sed  pretioso  sanguine  Jesu  Christi,  agni 
ώ άμνου  άμώμου  καί  άσφίλου  'Ιησού  Χριστού,  ού-  innocentissimi  et  immaculati,  redempti  sumus, 
τως  ήμας  δίδαξον,  ανερ  Ιερώταχε,  Ιπεσθαι  χοτς  γρα-  Dignare,  vir  sanctissime,  nobis  monstrare  viam, 
φικοΤς  καί  εύαγγελικοΐς  καί  άποσχολικοΐς  κανονικοΤς  qua  Scripturarum,  evangeliorum,  apostolicorum 
τε  καί  πατρικοί;  παριγγέλμασι.  ΠειΘόμεΘα  γαρ  τοίς  canonum  et  sanctorum  Patrum  preceptis  insis· 
^ήμασι  τού  στόματος  ύμών.  Επί  τών  ύψηλών  άνά-  tentcs  progrediamur.  Vestra  namque  doctrina 
βηθι,  δψωσον  έν  ίσχύί  τήν  φωνήν  σου  · πορεύθητι  έν  docilem  aurem  prabere  nobis  cordi  est.  Ascen- 
πλατυσμφ,  κήρυξον  μετά  πα^ησίας  · 8πως  έξαρθή  de  versus  coelum,  alta  voce  clama ; viam  insiste 
καί  είς  άφανισμόν  · οίχήσεται  ή διά  χρημάτων  χειρο-  a populis  tritam  ; cum  omni  libertate  evangeli- 
•εσία,  καί  παν  tX  τι  τούτη  διά  φιλαργυρίαν  άδικίαν  xato.  Sic  enim  auri  fames  cum  omnibus  qua  inde 
τε  καί  έμπορίαν  αίσχροκερδώς  παρέπεται  · τούτης  D fluunt  cupiditatum  undis  pessum  ibit.  Fac  ut 
γάρ  μετά  τών  συστοιχούντων  αύτή  έξαιρουμένης  Ικ  gentes  qua  a Christo  nomen  ducunt  et  qua  re- 
του  περιουσίου  λαού,  του  τψ  όνόματι  Χριστού  κε-  demptionis  beneficio  salva  evaserunt,  ab  omni- 
κλημένου,  και  δωρεάν  τυχόντος  της  άπολυτρώσεως,  bus  peccati  sordibus  abluantur.  Sic  enim  Sacer- 
πάντα  τά  τή  κακίφ  συνεπόμενα  μιάσματα  πρή&ζον  dotes  sicut  palma  florebunt,  Christique  bonum 
συνεκτμηΟήσονται  · καί  ot  ιερείς  ώς  φοίνιξ  άνθήσουσι,  odorem  fidelibus  insufiBantes  Ecclesiam  cantu 
Χριστού,  εύωδιαν  τοίς  σωζομένοις  έμπνέοντες,  καί  suo  replebunt  clamantes  : Dominus  te  U peecatis 
τη  'Εκκλησή  έπινικίως  προσ^δονχες  · Περιετλε  κύ-  tuis  mundavit.  Sic  electi  gaudebunt  quia  senec- 
ριος  Ix  σου  τά  άδικήματά  σου  * Ιτι  δέ  καί  του;  tUS  eorum  felicitatis  oleo  UUCta  est,  et  jam  vita 
δρεπομένους  γλυκάζοντες,  πληθύνοντές  τε  αύτούς  alerna  beatitudinem  pralibat. 
έν  γήρει  πίονι,  τής  μακαρίας  λέγω  καί  άχ βράχου 
ζωής  κληρονόμους  άναδεικνύοντες, 

3Micb.  ω,  llf 


539 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 


540 


Textus . Lege  lib.  i,  til.  3,  consl. 30, 41;  ettil.l 
Novellarum, const.  1,2, 11, in  quibus  etiam  dicitur 
dein8inualivis,qu»abepiscopis  el  clericisdantur, 
et.quod  Byzantii  [solum]  Magpae  ecclesiae,  non  vero 
etiam  aliarum  [ecclesiarum]  clerici  Iisbc  collegis 
suis  dant.  Qui  vero  illa  dant,  non  dare  amplius, 
quam  unius  anni  diaria.  [Quod  etiam]  nequecuram 
qualemcunqoe, neque  administrationem  ecclesias- 
ticam per  [quarumpiam  rerum]  dationem  sumere, 
vel  pauperum  domibus, xenodochiis, domuive  [cui- 
piam] sacra  praefici  quisquam  potest.  Quae  vero 
propter  haec  dantur  aut  promittuntur,  ea  omnia 
ecclesiam  sacramve  domum  vindicare.  Episcopos 
autem  facultatem  habere,  ut  aut  ante  aut  post  or- 
dinationem ecclesiis  [quidlibet]  offerant. 

CAP.  XXV.  — Ne  ordinationes  iterentur . 

Apostolorum  canon  68. 

68.  Si  qnis  episcopus,  vel  presbyter,  vel  dia- 
conus secundam  ordinationem  ab  alio  suscepe- 
rit, deponatur  et  ipse,  et  qui  ordinavit,  nisi  uti- 
que constiterit,  quod  ab  haereticis  ordinationem 
habeat.  Qui  enim  ab  eis  baptizati  et  ordinati 
sunt,  ut  fideles  vel  clerici  sint,  fieri  non  potest 
(39-21). 

Concilii  Carthaginensis  (22)  canon  48. 

De  rebaptizalionibus  et  reordinationibus  vel 
translationibus  episcoporum . 

48.  Illud  autem  suggerimus  * mandatum  nobis, 
quod  etiam  in  Capuensi  plenaria  synodo  videtur 
etatutum,ut  non  liceat  fieri  rebaptizaiiones,  reor-  { 
dinationes,  vel  translationes  episcoporum.  Nam 
Cresconius  villae  Rhegiensis  episcopus,  plebe  sua 
derelicta, Tubiensem  (23)  invasit  Ecclesiam, et  us- 
que hodie  commonitus,  secundum  quod  statutum 
fuerat,  relinquere  earadem  quam  invaserat  plebem, 
contempsit. Adversus  istum  quae  pronuntiata  fue- 
rant, confirmata  quidem  audivimus  : sed  petimus, 
secundum  quod  nobis  mandatum  est, ut  dignemi- 
ni dare  fiduciam, quo  jam  necessitate  ipsa  cogente 
' liberum  nobis  sit  rectorem  provinciae  secundum 
87  statuta  gloriosissimorum  principum  adversus 
illum  adire:  ut  qui  miti  admonitione  sanctitatis 
vestra  acquiescere  noluit,  et  emendare  illici- 
tum, auctoritate  judiciaria  protinus  excludatur. 

Aurelius  episcopus  dizit : Servata  forma  disci- 
plinae non  aestimabitur  appetitus  (24),  si  a vestra1 
chariiate  modeste  conventus  recedere  detrecta- 
verit, cum  fuerit,  suo  contemptu  et  contumacia 
faciente,  etiam  auctoritate  judiciaria  conventus 
[a/,  convictus]. 

Honoratus  et  Urbanus  episcopi  dixerunt : Hoc 
ergo  omnibus  placet?  Ab  universis  episcopis 
dictum  est  : Placet,  et  jmlum  est. 

* Concilium  Afric.  can.  45. 


i Βιβλ.  A',  tit.  ίιάτ.  λ',  μα'·  κχΐ  τιτ.  α'τών  νεα- 
ρών διάτ.  α',  β^  ια',έν  αΤς  ειρηται  και  περί  των  διδό- 
μενων έμφανιστικών  πχρά  έπισκάπων  κκί  κληρικών  · 
κχι  δχι  έν  Βυζαντίφ  μάνοι  οΐ  της  Μεγάλης  έκχλησ ίας, 
ου  μήν  οΐ  των  άλλων  κληρικοί,  τοΤς  χύτώ » συγκλη- 
ρικοΤς  τχύτα  διδάχσιν  · οΐ  8ε  παρέχοντε;,  ού  διδάχοι 
πλέον  ένδς  ένιαυτού  διάριχ  * ο"τε  δ!  φράντισμχ  οίον- 
δήποτε,  ή διοίκησιν  έκκλησι  αστικήν  έπί  δάσει  τις  δύ- 
νατχι  λχβείν,  ή επί  των  πτωχών  γίνεσΟχι,  ή ξενωνος, 
ή εύχγους  οίκου  προστήναι  · πάντα  δέ  τα  έπ!  τούτφ 
διδάμενχ  ή ύπισχνούμενχ,  η *Εκκλησ(χ,  η δ βδχγής 
οίκος,  ΙχδικεΤ.  'Εξουσίαν  δε  έχουσιν  οΐ  έπίσκοποι, 
κχΐ  πρδ  της  χειροτονίας,  καί  μετά  ταΰτα,  τχΤς  'Εκ- 
κλησία ις  χυτών  προσφέρει  ν. 

\ ΚΕΦΑΑ.  ΚΕ'.  Περί  του  μη  γίνεσΟχι  άναχειρο- 
τονήσεις. 

’Α ποστάλων  κανών  ξη'. 

ξη\  Ει  τις  επίσκοπος,  η πρεσβύτερος,  η διάκονος, 
δευχέρχν  χειροτονίχν  δέξεται  πχρά  τίνος,  κχθχιρεί- 
σ6ω  κχι  αύτδ;  και  ό χειροτονήσχς,  εΐ  μ ή γε  άρχ 
συστχίη,  δτι  πχρά  αιρετικών  Ιχει  την  χειροτονίχν  · 
του;  γάρ  περί  τοιούτων  χειροτονηθέντας  η βα- 
πτισθέντας,  ούτε  πιστούς  ούτε  κ)ηρικους  είναι  δυ- 
νατάν. 

Συνάδου  ΚχρΟχγέννης  κανών  μη*. 

Περί  αναβαπτισμάτων  κχι  άναχειροτονιών  η 
μεταβάσεων  έπισκάπων. 

μη*.  ’ΕκεΤνο  δε  άναφέρομεν  ένταλθέν  ήμΤν,  τδ  κχι 
έν  τη  συνάδω  τη  έν  Καπύη  δρισθεν,  ώστε  μη  έξεΐνχι 
γίνεσθαι  άναβα πτίσεις,  η άνχχειροτονήσεις  ή μετα- 
κινήσεις έπισκάπων.  Κρεσκώνιος  ούν  του  'Ρεκένσης 
άγρού  έπίσκοπος  καταφρονήσας  του  Ιδίου  λαού,  τη 
του  Βικένη  έπέβη  * Εκκλησίφ  * καί  Κως  τής  σήμερον 
πολλάκις  ύπομνησθείς  κατά  τδ  δρισθέν  καταλιπεΐν 
την  αυτήν  'Εκκληβίαν  ήν  τινι  έπήλΟεν,  ουχ  ειλετο. 
Περί  τούτου  δέ  τά  προαγγελΟέντα  βέβαια  ήκούσχμεν, 
καί  αιτουμεν  κατά  τδ  έντχλεν  ήμΤν,  tva  καταξιώσητε 
δούναι  πχ^ησίαν  έπ’  άδείας  ήμΐν  γινέσθχι  · δτι  αύτη 
ή άνάγκη  παρασκευάζει  τφ  άρχοντι  τής  χώρας  κατ' 
έκείνου  προσελθεΐν,  κατά  τάς  διαστίξεις  των  ένδοξο- 
τάτων  βασιλέων  * ?να  δ τη  πράφ  υπομνήσει  τη;  δμε- 
τέρας  άγιωσύνης  πειθαρχήσαι  μη  θελήσας,  και  διορ- 
θώσχσθχι  τδ  άσυγχώρητον,  αύθεντίφ  Αρχοντική 
παραχρήμα  κωλυθή. 

Αύρήλιος  έπίσκοπος  είπεν  · Φυλαχθέντος  του  τύπου 
τής  καταστάσεως,  μή  χριθή  τής  συνάδου  ύπαρχων, 
έάν  έπιεικώς  αΐτηθει;  παρά  τής  υμετέρας  αγάπης 
άκοστήναι  παρητήσχτο,  έπειάή  έκ  τής  οίκείχς  κατχ- 
φρονήσεως  και  μονοτονίας  περεήλΟεν  είς  Αρχοντικήν 
έξουσίχν. 

*Ονωράτος  και  Ούρβανδς  οί  έπίσκοποι  εΤπον*  Τούτο 
πάσι  άρέσ/ει  · άπδ  πάντων  έπισκάπων  έλέχθη·  Δί- 
καιάν  έστιν,  άρέσκει. 


ΚΟΤΑ5. 


(39-21)  Intelligitur  de  Cataphrygibus,  ut  cap.  (23)  MS.  t Tubuniensem...  et  usque  in  hodie.» 
19  conril.  Nic  , et  95  sextae  synodi.  (24)  Hoc  est,  « non  aestimabitur  ei  facta  inju- 

<22)  Cone.  Carthag.  iii,  can.  38 ; Capuense  r'a.  » 
concil.  anni  389. 


541  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  I,  CAP.  XXVI.  542 

ΚΕΦΑΛ.  K<T.  — Περί  τού  μή  μετιέναι  έπίσκο-  A CAP.  XXVI.  — Νβ  episcopus  Vel  clertCUS  de 
πον  ή κληρικέ  άπδ  πόλεως  είς  πόλ ιν.  una  in  altam  civitatem  transferantur . 

Συνόδου  Νίκαιας  κανών  ιε',  ιξ"'.  Synodi  Ntccence  canones  15, 16. 

ie\  Διά  τδν  πολύν  τάραχον  καί  τάς  στάσεις  τάς  15.  Propter  8 mullum  tumultum  et  seditione* 
γινομένας  , Ιδοξε  παντάπασι  περιαιρεθήναι  την  qua  fiunt,  omnino  visum  est  ut  consuetudo,  qua 
συνήθειαν  τήν  παρά  τύν  κανόνα  εύρεθετσαν  εν  τισι  praeter  canonem  in  nonnullis  partibus  invenitur, 
μερεσιν,  ώστε  άπδ  πόλεως  είς  πόλιν  μή  μετά-  tollatur : ut  a civitate  in  civitatem  nec  episcopus, 
βαίνειν,  μήτε  έπίσκοπον,  μήτε  πρεσβύτερον,  μήτε  nec  presbyter,  nec  diaconus  transeat.  Si  quis  au- 
διάκονον.  El  δέ  τνς,  μετά  τον  τής  αγίας  και  μεγάλης  tem  post  sanclae  et  magna  synodi  definitionem 
συνόδου  8pov,  τοιούτφ  τινί  έπιχειρήσειεν,  ή έπιδοίη  tale  quidpiam  aggreesus  fuerit, vel  se  rei  ejusmodi 
έαυτδν  πράγματι  τοιούτψ,  άκυρωθήσεται  έξάπαντος  dederit,  quod  factum  erit,  omnino  infirmabitur, 
τύ  κατασκεύασμα,  και  άποκατασταθήσεται  τή  Έκ-  et  Ecclesia  restituetur,  Cui  episcopus  Vel  presbj- 
χλησί?  ή δ έπίσκοπος  ή δ πρεσβύτερος  έχειροτονήθη.  ter  ordinatus  fuerit. 

ιζ"\  "Οσοι  (3ιψοκινδύνως,  μήτε  τδν  φόβον  τού  θεού  16.  Quicunque  β temere  et  inconsiderate,  nec 
πρδ  ύφθαλμών  ϊχοντες,  μήτε  τδν  έκκλησιαστικδν  Dei  timorem  pra  oculis  babentes,nec  ecclesiasti- 
κανύνα  είδότες,  άναχωρήσουσι  τής  Εκκλησίας  πρε-  Β cum  canonem  scientes  presbyteri  vel  diaconi,  vel 
σούτεροι  ή διάκονοι,  ή δλως  έν  τψ  κανόνι  έξεταζό-  88  quicunque  omnino  in  canone  recensentur,  ab 
μβνοι,  οδτοι  ούδαμώς  δεκτοί  όφέιλουσιν  είναι  έν  έτέρ*  ecclesiis  secesserint,  ii  in  aliena  ecclesia  nullo 
έκκλησή·  άλλά  πάσαν  αύτοΤς  Ανάγκην  Ιπεσθαι  χρή  modo  recipi  debent,  sed  omnino  cogendi  sunt  in 
άναστρεφειν  ε*ς  τάς  έαυτών  παροικίας,  ή έπιμένον-  suas  ipsorum  parochias  redire  : tel  si  perseve- 
τας  άκοινωνήτους  είναι  προσήκει.  El  δέ  καί  τολμή-  rent,  eos  a communione  separatos  esse  oportet, 
σείε  τις  ύφαρπάσα  τδν  τψ  έτέρφ  διαφέροντα  καί  Sin  autem  etiam  ausus  ? fuerit  quispiam  eum,qui 
χειροτόνησα  i έν  τή  αυτού  Έκκλησή,  μή  συγκατα-  ad  alium  pertinet  subripere, el  ordinare  in  ecclesia 
τιθεμένου  τού  Ιδίου  έπισκόπου  ού  άνεχώρησεν  6 έν  non  consentiente  proprio  episcopo,  a quo  recessit 
τψ  κανόνι  έξεταζόμενος,  άκυρος  έστω  h χεφοτονια.  qui  in  canone  censetur,  irrita  sit  ordinatio. 

Κυνόδου  Αντιόχειας  κανών  κα'.  Concilii  Antiocheni  COHOn  21. 

κα#  'Επίσκοπον  άπδ  παροικίας  έτέρας  είς  έτέραν  μη  21 . Ερ; scopus  ab  alia  parochia  in  aliam  ne 
μεθίστασθαι,  μήτε  αύθαιρέτως  έπι^ίπτοντα  έαυτδν,  transeat,  nec  se  Sua  sponte  ingerens,  nec  a po- 
μήτε  ύπδ  λαών  έκβιαζόμενον,  μήτε  ύπδ  έπισκόπων  puiis  vi  adactus,  nec  ab  episcopis  Coactus  : ma- 
Δναγκαζόμενον*  μένειν  δέ  είς  ήν  έκληρώθη  ύπδ  τού  neat  autem  in  ea  quam  a Deo  sortitus  est  ecclesia, 
θεού  έξ  αρχής  έκκλησί?,  καί  μή  μεθίστασθαι  αύτής,  c et  ab  ea  non  recedat,  secundum  decretum  prius 
κατά  τδν  ήδη  πράτερον  περί  τούτου  έςενεχθέντα  de  ea  re  editum, 
άρον. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  ε',  ι',  κ\  Concilii  Chalcedonensis  canones  5,  10,  20. 

ε*.  Περί  ών  μεταβαινόντων  άπδ  πόλεως  είς  πόλιν  5.  De  episcopis,  vel  clericis,  qui  a civitate  in 

έπισκόπων  ή κληρικών,  Ιδοξε  τους  περί  τούτων  τε-  civitatem  transeunt,  placuit  608  qui  editi  sunt  a 
θέντας  κανόνας  παρά  τών  αγίων  Πατέρων  Ιχειν  την  sanctis  Patribus  canones,  vires  obtinere. 

Ιδίαν  Ισχύν, 

ι . Μή  έξεΤναι  κληρικδν  έν  δύο  πόλεων  κατά  ταυ-  10.  Non  licere  clerico  in  duarum  civitatum 
τδν  καταλέγεσθαι  έκκλησίάις,  έν  ή τε  τήν  άρχήν  ecclesiis  eodem  tempore  in  catalogum  referri, et  in 
έχειροεονήθη,  καί  έν  ή προσέφυγεν  ώς  μείζονι  δήθεν,  ea  in  qua  a principio  ordioatus  est, et  in  ea, in  quam 
διά  δόξης  κενής  έπιθυμίαν.  Τούς  δέ  γε  τούτο  ποιούν-  tanquam  ad  majorem, confugit,  propter  inanis  glo- 
τας,  άπο/αθίστασθαι  τή  ίδίφ  έκκλησή  έν  ή έξ  risa  cupiditatem : eos  autem  qui  hoc  faciunt,  pro· 
άρχής  έχιιροτονήθησαν,  καί  έκεΐ  μόνον  λειτουργεΐν.  prise  ecclesia*  restitui,  in  qua  ab  initio  ordinati 
El  μέν  τον  ήδη  τις  μετετέθη  έξ  άλλης  εΤ.ς  άλλην  sunt,ut  illic  solura  ministrent:  sed  si  jam  quispiam 
έκκλησίαν,  μηδέν  τοΤς  τής  προτέρας  εκκλησίας,  d ex  alia  in  aliam  ecclesiam  translatus  est,nihil  prio- 
ήτοι  τών  ύπ’  αυτήν  μαρτυρείων  ή πτωχείων  ή ris  ecclesiffi  vel  eorum  qu®  sub  ea  sunt  martyrio- 
ξενοδοχείων  έπικοινωνεΐν  πράγμασι*  τούς  δέ  γε  τολ-  rum, vel  ptochotrophiorum,  vel  xenodochiorum  Γβ- 
μώντας,  μετά  τδν  δρον  τής  μεγάλης  καί  οίκου-  bus  communicare. Eos  autem  qui  ausi  fuerint  post 
μενικής  ταύτης  συνόδου,  πράττειν  τι  τών  νυν  άγ-  magnae  hujus  et  universalis  synodi  definitionem, 
ηγορευμένων,  ώρισεν  ή άγία  σύνοδος  έκπίπτε ιν  του  aliquid  eorum  89  qu®  sunt  prohibita,  facere,  sta- 
οίκείου  βαθμού.  tuit  sancta  synodus  eos  proprio  gradu  excidere. 

κ'.  κληρικούς  είς  έκκλησίαν  τελούντας,  καθώς  20.  Clericos  in  ecclesiis  ministerio  fungentes, 
ήδη  ώρίσαμεν,  μή  έξεΤναι  είς  άλλης  πόλεως  τέττε-  quemadmodum  jam  statuimus,  non  licere  in  alius 
σθαι  έκκλησίαν,  άλλά  στέργειν  έκείνην  έν  ή λειτουρ-  civitatis  ecclesia  ordinari : sed  illa  esse  contentos, 


5 Apost.  15  ; Sardie.  1 ; Leonis  38.  # Apost.  15  et  33  ; Antioch.  3 ; Chalc.  5 et  20.  ? Apost. 
16  ; Afric.  21  ; Innoc.  14  ; Gelas.  23. 


543  ΡΗ0Τ1Ι  PATRIARCHA  CP.  544 

ia  qua  ab  initio  ut  ministrarent,  digni  habiti  sunt:  A γετν  έξ  άρχής  ήξιώθησα rv·  ferri*  Ιχείνων,  ot  ^ 
.praeter  illos  qoi  amissa  soa  patria,  ia  aliam  eccle-  απολέσαντες  τάς  Ιδίας  πατρίδας,  άπύ  Μάγχης  είς 
siam  necessario  transierant.  Si  qui  autem  epi-  άλλην  έχκλησίαν  μετήλθον.  Et  δέ  τις  έπίσκοπος  μετά 
scopi  post  boc  decretum,  clericum  qui  ad  aliom  τον  δρον  τούτον,  &λφ  έησκόπψ  προσήκοντα  δέξοιτο 
episcopum  pertinet,  susceperint,  placuit  esse  ex-  κληρικόν,  Ιδοξεν  άχοινώνητον  είναι  καί  τον  δεχθέντα 
communicatos,  eumque  qui  susceptos  est,et  eum,  xxt  τδν  δεξαμενον'  wc  fe  & μεταστάς  κληριχδς 
qui  suscepit,  donec  clericus  qui  migravit, in  suam  «Ις  την  Ιδίαν  έπανέλθη  έκχλησίαν. 
ecclesiam  redeat. 

Concilii  Sardicensis  canones  I,  2, 45.  Συνόδου  Σαρδιχής  κανών  β*, 

Sancta  synodus  SardtCSS  Congregata  ex  diversis  *H  άγία  σύνοδος  ή kv  Σαρδιχή  συγκροτηθεΤσα  ix 
provinciis , definivit  QUCt  sequuntur.  διάφορων  έπαρχιων  ώρισε  τα  ύποτε  ταγμένα. 

4.  Osius  urbis  Cordubae  (25)  episcopus  dixit : *\  ''Οσιος  έπίσκοπος  πάλεως  Κορδούβης  είαεν  Οδ 

Non  tam  mala  consuetudo,  quam  perniciosissima  τοσοΰτον  ή φαύλη  συνήθεια,  δσον  ή β*σ&ρωτάτ* 

rerum  corruptela,  est  ex  ipsis  fundamentis  peni*  των  πραγμάτων  διαφθορά,  έξ  αύτών  των  θεμελίων 
tus  exstirpanda  : ne  cui  episcopo  liceat  a parra  έστιν  έχριζωτέα-  "να  μηδινί  των  έπισχόπων  έξη  από 
civitate  in  aliam  migrare.  Ejus  enim  causae  pra-  3 πάλεως  μιχρ«ς  · tc  έτέραν  πό>ιν  μεθίστασθαι.  'fl 
textas  est  manifestus,  propter  quem  talia  tentan-  γάρ  της  αίτίας  τούτης  πράφασις  φανερά  δι’  ήν  τά 
tur.  Nullus  enim  episcopus  adhuc  inveniri  potuit,  τοιαυτα  έπιχειρεϊται.  Ουδεις  γάρ  πώποτε  εόρεθηναι 
qui  a majori  civitate  in  minorem  transire  Studue-  άπίσκοπος  δεδύνηται,  δς  άπύ  μείζονος  πάλεως  είς 
rit.  Unde  constat  eos  ardenti  plura  habendi  cupi-  έλαχιστοτάραν  πάλιν  έσπούδασε  μεταστηναι*  δθεν 
ditate  succendi,  et  magis  arrogantia  servire.  Ut  συνάστηκε  οιχπύρφ  πλεονεξίας  τράπψ  ύπεχχαίεσθ» 
rideantur  majorem  habere  potestatem.  Placetne  τους  τοιούτους,  καί  μάλλον  τη  άλαζονείφ  δουλεύεις 
boc  omnibus,  Ut  ejusmodi  improbitas  acerbios  Οπως  έξουσίαν  δοχοΤεν  μείζονα  χεχτησθαι.  El  πάσι 
vindicetur  ? Existimo  enim  eos  ne  laicorum  qui·  τοίνυν  τούτο  άρέσχει,  ώστε  τήν  τοιαύτην  σχαιάτητα 
dem  debere  habere  communionem.  αυστηρότερον  έχδιχηθήναι,  Ηγούμαι  γάρ  μηδβ  λαΤ- 

* χών  έχειν  τους  τοιούτους  χρηνΟι  κοινωνίαν. 

Omnes  episcopi  dixerunt  : Placet  omnibus.  "Απαντες  ot  έπίσχοποι  ειπον·  Τούτο  άρέσχει 

πάσιν. 

ϊ.  Osius  episcopus  dixit:  Si  quis  autem  adeo  90  β\  "Οσιος  έπίσκοπος  εΐπεν  Et  δε  τις  τοιούτος 
insanus,  vel  audax  inveniatur,  Ut  de  iis  videatur  εύρίσκοιτο  μανιώδης  η τολμηρδς,  άς  περί  των  τοιού- 
aliquam  afferre  excusationem,  asserens  sibi  a po-  των  δάξαι  τινά  φέρειν  παραίτησιν,  διαβεβαιούμινον 
polo  allatas  es se  litteras  ; clarum  est  potuisse c άπύ  τού  πλήθους  έαυτδν  χεχομίσθαι  γράμματα,  δη- 
paucos  aliquos  mercede  et  pretio  corruptos  in  λάν  έστιν  άλίγους  τινάς  δεδυνήσθα ι,  μισθψ  χαι  τιμή- 
Ecclesia  seditionem  movere,  Ut  eumdem  utique  μ*τι  διαφθαρέντας,  έν  τη  έκκλησίφ  στασιάζει  ώς 
postulent  habere  episcopum.  Omnino  ergo  has  δήθεν  τδν  αύτδν  έχειν  έπίσχοπον  άξιούντας.  Καθ- 
fraudes  et  artes  puniendas  esse  existimo ; Ut  ne-  άπας  ©υν  τάς  τοιαύτας  (&?διουργ(ας  καί  τέχνας  ώ 
mo  possit,  qui  est  ejusmodi,  ne  in  fine  quidem  δεκτέας,  άλλα  μάλλον  κολαστέας  είναι  νομίζω,  ώστε 
laica  communione  dignus  haberi.  An  ergo  haec  μηδένα  τοιούτον  μηδέ  έν  τφ  τελεί  λαϊκής  γούν  άξιού- 
placeat  senteotia,  respondete.  σθαι  κοινωνίας.  El  τοίνυν  άρέσχει  αυτή  ή γνώμη, 

άποχρίνασθε. 

Responderunt : Placent  que  dicta  sunt.  Άπε<ρίναντο*  Τά  λεχθέντα  ήρεσεν. 

45.  Osius  episcopus  dixit : Hoc  quoque  omnes  ιε\  "Οσιος  έπίσκοπος  είπε.  Και  τούτο  δε  πβίντες 
definiamui,  ut  si  quii  episcopus  ex  alia  parochia  δρίσωμεν,  ΐνα  ει  τις  έπίσκοπος  έξ  έτέρας  παροικίας 
velit  alienum  ministrum  sine  consensu  proprii  βο-ιληθή  άλλάτριον  δπηρέτην,  χωρίς  της  συγκα- 
episcopi  in  aliquo  gradu  constituere,  irrita  et  in-  ταθέσεως  τού  Ιδίου  έπισχάπου,  εϊς  τινα  βαθμόν 
firma  ejusmodi  constitutio  existimetur.  Si  qui  καταστήσει,  άκυρος  και  άβεβαιος  ή κατάστασις  ή 

autem  boc  sibi  ipsis  permiserint,  a fratribus  βΙ°τοιαύτη  νομίζοιτο·  εΐ  τινες  δε  τούτο  έπιτρέψειαν, 
coepiscopis  et  admoneri  et  corrigi  debent.  παρά  των  άδελφών  καί  συνεπισκάπων  ήμών  καί 

ύπομιμνήσκεσθαι  καί  διορθούσθαι  οφείλουσιν. 

Omnes  dixerunt  ; Hoc  quoque  decretum  Stet  ‘‘Απαντες  εΐρήκασι·  Καί  ούτος  6 δρος  στήτω 

firmum  et  immobile.  Ασάλευτος. 

Concilii  Carthaginensis  canones  54,  90.  Συνόδου  Καρθαγεννης  χάνων  νδ\  4'. 

Ut  alienus  clericus  minime  suscipiatur  ab  Περί  τού  άλλοτρίου;  κληρικούς  μηδαμώς  παρ’ 
alio  (26).  έτέρων  ύποδέχεσθαι  επισκόπων. 

ΝΟΤΑ. 

(25)  Canones  Istos,  non  secus  atque  Africanos  La-  (26)  Concil.  Carlbag.  111,  cap.  44,  et  Ferrendus 
tine  fuisse  primum  editos  docet  Dionysius  Exiguus  cap.  27,  ex  concil.  Carthag,  tit.  53. 
io  Praefatione  ad  Stephanum  episc.  Salonitanum. 


545  8YNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  I,  CAP.  XXVI.  546 

νδ\  Έπιγονκχ;  έπισχοπο;  εΐπεν·  Έν  πολλατς  συν-  α 84.  Epigonius  episcopus  dixit : In  mullis  conci* 
ύδοις  τούτο  όρυθϊν,  καί  νύν  Ιτι  μην  ίχ  τής  V£T£'  1 iis  hoc  slatutum  esi  8,  etiam  nunc  hoc  confirman- 

pa<  βιβιιωθη  »υ ν*»*ω; , μχχιριώτατοι  άίελβοΐ,  dum  est  a veslra  prudentia,  beatissimi  fratres,  ut 
ώστε  μηδένα  έπίσχοπον  Ιοιποΐίΐσθαι  άλλδτριον  χλη-  clericum  alienum  nullus  sibi  proripiat  episcopus 
ptxbv  παρά  την  χρίσιν  τού  ηροτέρου  αύτου  έπισχό-  prater  ejus  arbitrium,  cujus  fuerit  clericus.  Dico 
που.  Άχβφέόω  8«  Ίουλιανδν  άχιρίστως  άνεχβέντα  autem  Julianum  (27),  qui  ingratus  est  Dei  benefi* 
περί  τάς  διά  τής  έμής  βραχύτητος  εις  αύτον  σωρευ-  clis  per  meam  parvitatem  in  se  collatis,  ita  teme- 
θείαας  τοσσΰτας  τού  θιυύ  οΰεργεσίας,  xal  ούτως  rarium  et  audacem  exstitisse,  ut  91  eum  qui  a 
προίΜ-.ώς  xat  τολμηρΔς  διχγτνόμςνον,  ώστε  τον  άπί>  me  baptizatus  est,  cum  esset  puer  egentissimus, 
νηπίας  ήλικίας  ΰπ’  Ιμού  βχπτισθέ«α,  τύν  καί  διά  mihi  ab  eodem  commendatus:  cumque  multis  an- 
πολλήν  Ζνδειαν  έζ  αΰτοϋ  παρατεθέντα  μ οι,  χαϊ  Ιπ!  nis  a me  aleretur  atque  ineresceret;  hunc,  ut  dixi, 
πολλά  ϊτη  έξ  Ιμού  τραφέντα  χαϊ  αύξηθέντα,  τδν  ώς  baptizatum  esse  in  ecclesia  mea  per  manum  parvl- 
«Τπον  tv  τή  Ιμή  Ιχχληοί?  τή  χειρ!  τής  ίμής  μετριδ-  tatis  me®  constat.  Idem  in  dicecesi  Mappaliensi 
τητος  βαπτισβέντα,  καί  δεικνύμενον  iv  τή  τών  Μα-  lector  esse  coeperat, imo  annis  ferme  duobus  lege- 
παλιτών  παροιχί*  Αναγνώστην  γενδμενον,  xal  έπΐ  rat.  Nescio  quo  contemptu  humilitatis  meae  idem 
δύο  ϊτη  έπεισε  άνιγινώσχοντα,  τούτον  ούχ  οΐδχ  πο Itf  Julianus  eum  abripuit,  quem  dicit  quasi  proprium 
καταφρονήσει  τής  έμής  μετριδτητος,  άφαρπάααι  Β civem  sui  loci  Vazaritani,  me  inconsulto  usur- 
τδν  χΰτον  Ίοολιβνδν,  καί  λέγειν  πολίτην  τού  διαφί-  pare : nam  et  diaconum  illum  ordinavit.  Hoc  si 
ροντος  αΰτφ  Βαζβριτανού  τύπου,  χαϊ  παρά  τήν  έμήν  licet·,  pateat  hsc  licentia  a vobis,  beatissimi  fra- 
•ρκύμην  τούτψ  χαταχεχρήσβαι·  καί  γάρ  καί  διάκονον  tres  ; sin  minus,  tam  impudens  cohibeatur,  ne 
ταύτον  έχειροτύνησε.  Τούτο  tl  εξεστι,  γνωσθή,  ΰμΤν  8Θ  misceat  communioni  CUJUSqnam. 
ή τοιαύτη  άδεια,  μαχαριώτατοι  άδελφοί*  ιί·δί  μή  γε,  τδ  οδτως  άναιδές  κωλυθιίη,  Ινα  μή  i λεχθείς  ’ίουλιανάς 
ϊπιχοινωνή  άλλοτρίοις. 

Βουμήδιος  έπίαχοπος  εΐπεν  Έάν,  μή  έρωτηθείσης  NufflidiuS  episcopus  dixit : SI  non  postulata, 
μηδλ  αΙτηθ*(«ης  τής  βής  άξίας  <ραν*ίη  τούτο  πράξας  neque  consulta  tua  dignatione  id  videtur  fecisse 
Ίβυλιανδς,  χρίνομεν  πάντες  άδίχως  γινόμενον  χαϊ  Julianus,  judicamus  omnes  inique  faetum  atque 
μή  άξίεος  Διά  εΙ  μή  i αύτδς  Ίουλινος  διορθώσηται  indigne.  Quopropter  οίβί  idem  Julianua  ΟΟΓΓβΧβ- 
τήν  οικεία < πλάνην,  χαϊ  μετή  άποβεραπεύσεως  τφ  rit  errorem  suum,  et  cum  satisfactione  enmdem 
λβφ  τδν  αύτδν  άποχαταατ/,βει  χληριχδν,  δν  clericum,  quem  fuerat  ausus  ordinare,  revoca- 
έτδλμηβε  χειροτονήοαι,  καεά  τών  δριβθίντων  τή  verit  tue  plebi,  contra  statuta  concilii  faciens, 
βυνδδφ  πράττων,  καί  χωρισθείς  ά«ρ’  ήμών,  εής  ol-C  contumaci®  suta,  separatus  a nobis,  excipiet  jn- 
χείας  μονοτονίας  άπενέγκη  τήν  κρίσιν.  dicium. 

’Βπεγάνιος  έπίβχο πύς  εΐπεν’  *ο  κατά  τήν  χήραν  Epigonius  episcopus  dixit : Ailate  Pater,  et 
Πατήρ,  καί  αδαή  τή  προκοπή  άρχαιάτατος  έπαινετδς  ipsa  promotione  antiquissimus,  vir  laudabilis, 
άνήρ,  ό άδελφδς  καί  βυλλειτοοργδς  ήμών  Βίκτωρ  τήν  frater  et  collega  noster  Victor  vult  hanc  petitio- 
αΤτηαιν  τούτην  γενικήν  βούλεται  έπί  πάβιν  έχτελε-  nem  generalem  omnibus  effici, 
εθήναι,' 

{'·  ‘Ομοίως  ήρεοεν  ΐ*χ  δστισδήποτε  Ιν  έχχλησίφ,  90.  Item  placuit  9,  ut  quicunque  in  ecclesiavel 
εάν  άπαξ  άνέγνω,  ύπ’ , άλλης  έχχλησίας  προς  χλήρωαιν  semel  legerit,  ab  alia  ecclesia  ad  clericatum  non 
μή  χατάχηται.  Καί  Επέγραψαν.  Αύρήλιος  Ιπιαχοπος  teneatur.  Et  subscripserunt : 98  Arelius  episce- 
τής  tv  Καρχηδύνι  Έκκλησή  τφ  παρύννι  ψηφίσματι  ρα8  Ecciesie  Carthaginensis  huic  decreto  con- 
«υνήνεαα,  xal  άναγνωΟύντι  ύπέγραψα*  δμοίως  χαϊ  sensi,  et  prolecto  subscripsi.  Similiter  et  cmleri 
ot  λοιποί  λπίσχοποι  υπέγραψαν.  episcopi  subscripserunt  (28). 

Σονύδου  οικουμενικής  ϊχτης  κανών  ιζ-'.  ιη',  κ'.  Concilii  ttcumeniei  sexti  canones  17,  48,  20. 

ιζ’.  Έπειδήπερ  διαφύρων  έκκληαιών  κληρικοί,  77.  Quoniam  diversarum  ecclesiarum  ιο  clerici 
τάς  Ιδίας  ii  αίς  έχειροτονήΟηααν  λκκλησίας  κατα-  Ο propriis  in  quibU8  Ordinati  SUBt,  relictis  ecclesiis, 
λιπδντες,  πρδς  έτέρους  αυνέδραμον  έπιακύπους,  καί  ad  alios  episcopos  se  contulerunt,  et  sine  proprii 
γνώμης  δίχα  τοΰ  οικείου  έπιαχύπου,  άν  ταΤς  άλλο-  episcopi  sententia  in  alienis  ecclesiis  constituti 
τρίαις  κατετάγηοαν  Ικκλησίοις,  έκ  τούτου  τε  συνέβη  8UBt,6t  CX  00  ίρβΟβ  reddit  ineoiCBtCS  CC  inobedieu* 
άνυποτάχτους  αυτούς  χαταστήναι,  δρίζομεν  ώστε  tes  evenit : atatbimus,nt  a menae  Januario  prote· 
άπύ  τού  νύν,  ήτοι  άπδ  τού  Ιανουάριου  μηνάς  τής  rit®  quartffi  indictionis,  nullus  omnino  clericus,  in 
παρελΟούσης  τετάρτης  έπινεμήσεως,  μηδένα  τών  qnocunque  sit  gradu,  potestatem  habeat  sine  pro- 
άπάντοεν  κληρικών,  χάν  έν  οΐφδήποτε  τυγχάνη  βαθμφ,  prii  episcopi  scripta  dimissoria,  in  aliene  ecclesia 
ϋειαν  ϊχεεν  έκτος  τής  του  οίκείου  έπισκόπου  έγγραφου  catalogum  referri.  Qui  hoc  enim  a prssenli  nunc 
άπολυπκής,  iv  έτέρφ  χατατάττεσθαι  έκκλησή·  ίπεί  tempore  non  servaverit,  aed  quod  in  se  est,  enm 
δ μή  τούτο  άπδ  τού  νύν  παραγυλαττύμίνος,  άλλά  qui  illi  manus  imposuit,  dedecore  affecerit,  depo· 

8 Concilium  Afiric.  cap.  21.  9 Concilium  Afric.  cap.  57.  <0  Chalced.  Can.  6,  10,  20. 

NOTAS. 

(28)  Yide  August.  epist.  240  et  235. 


(27)  Episcopum  Vaxarilanum. 


547  PHOTII  PATRIARCH/E  CP.  548 

BAtur  el  ipsd,  et  qui  etim  prseter  rationem  SUS-  A καταισχύνων,  τό  γε  έπ*  αύτψ,  τον  την  χειροτονίαν 
Cepit·  αύτψ  ΐπιθεικότα,  καθαιρε(σ6ω  καί  αύτδς  καί  6 

παρχλόγως  αύτδν  προσδεξάμενος. 

18.  Eos  qui  barbaricae  incursionis  praetextu, \el  ιη\  Τούς  προφάσει  βχρβχρικής  έπιδρομής,  ή 
aliquo  alio  modo  propter  aliquam  circumstantiam  άλλως  πως  έκ  περιστχσεως,  μετανάστας  γενομένους 
emigrarunt,  clericos,  postquam  modus  ille  ac  cir-  κληρικούς,  ήνίκχ  δ*  άν  δ τροπος  αύτοΤς  Αποπχύση- 
cumstantia  cessant,  vel  barbariem  incursiones,  ται,  ή *l  τών  βαρβάρων  έπιδρομαί,  δι’  ά τήν  Ανα- 
propter  quas  recesserant,  rursus  in  suas  jube-  χώρησιν  έποιήσχντο,  αύθις  έν  ταΤς  οίκείαις  έκκλη- 
mus  ecclesias  reverti,  nec  eas  diu  absque  justa  σίαις  προσχάσσομεν  έπανέρχεσθχι,  καί  μη  km  πολύ 
Causa  relinquere.  Si  quis  autem  non,  Ut  praesens  ταύτας  Απροφασίστως  κχταλιμπάνειν.  El  δέ  τις  μή 
vult  canon,  adierit,  segregetur,  donec  ad  suam  κατά  τον  παρόντα  διχγένηται  κανόνα,  Αφοριζέσθω 
ecclesiam  redeat.  Hoc  ipsum  autem  etiam  in  eo  μέχρις  άν  προς  τήν  οίκείχν  έκκλησίαν  έπαναδράμοι. 
fiat  episcopo,  qui  illum  detinet·  Τδ  αύτδ  δε  τούτο  και  έπί  τψ  κ&τέχοντι  αύτδν  έπι- 

σκόπφ  γίνέσθω. 

20.  Ne  liceat  episcopo  in  alia  quae  ad  se  non  κ\  Μή  έξέστω  έπισκόπω  είς  έτέραν  την  μή  αύτψ 
pertinet,  civitate  publice  docere.  Si  qui  autem  j*  προσήκουσαν  πόλιν  δημοσία  διδάσκειν*  εΐ  δέ  τις  φο>- 
hoc  facere  deprehensus  fuerit,  ab  episcopatu  de-  ραθείη  τούτο  ποιων,  της  έπισκοπης  παυέσθω,  τα  δέ 
sistat,  presbyteri  autem  munere  fungatur.  τού  πρεσβυτέρου  ένεργείεω. 

95  TeXlUS.  Const.  9 et  10,  tit.  \ Novellarum  'η  δέ  0’  και  t*  διάτ,  τού  a’  τίτ.  των  νεαρών  λέγει, 
aiunt,  quod  in  Magnam  ecclesiam  Constantinopo-  πώς  εις  την  Μεγάλην  έκκλησί αν  Κωνσταντινου- 
litanam  aliorum  ejus  ecclesiarum  clerici  transfe-  πόλεως  ol  των  άλλων  αυτής  έκκλησιών  κληρικοί 
rantur.  μετατίθεντα. 

CAP.  XXVII.  — De  eo  qui  peccati  reus , niAi-  ΚΕΦΑΛ.  ΣΖ*.  — Περί  τού  ύποκειμένου  Αμχρχή- 
lotninus  ordinatus  fuit . μάτι,  καί  χειροτονηΟέντος, 

Concilii  Nic&ni  canones  9,  10.  Συνόδου  Νικαίας  κανών  6’,  ι\ 

9. Si  qui  citra  examinationem  12  promoti  sunt  Θ*.  Ειτινες  Ανεξετάστω;  προήχθησαν  πρεσβύτεροι, 
presbyteri,  vel  examinati  sua  peccata  confessi  ή Ανακρινόμενοι  ώμολόγησαν  τα  Ημαρτημένα  αύτοΤς 
sunt,  eisque  confessis,  praeter  canonem  moti  και  όμολογησάντων  αυτών,  παρά  κανόνα  κινούμενοι 
homines  manus  imposuerunt,  eos  canon  non  ad-  ol  άνθρωποι,  τοΤς  τοιούτοις  χεΤρα  έπιτεθείκασι,  τού· 
mittit.  Quod  est  enim  a reprehensione  alienum,  τους  δ κανών  ού  προσίεται*  το  γάρ  άνεπίληπτον 
defendit  Ecclesia.  C έκδικεΤ  Η καθολική  ’Εκχλησία. 

10.  Quicunque  ex  iis  qui  lapsi  sunt,  vel  per  i*.  *Οσοι  προεχειρίσθησαν  των  παραπεπτωκότων, 
ignorantiam,  vel  ecientibos  iis  qui  promoverunt,  κατά  άγνοιαν,  Η καί  προειδότων  των  προχειρίσαμε- 
ordinati  sunt,  hoc  ecclesiastico  canoni  non  prse-  νων,  τούτο  ού  προκρίνει  τφ  κανόνι  τψ  έχκλησια- 
judicat.  Ii  enim  cogniti  deponuntur.  στικψ*  γνωσθέντες  γάρ  καθαιρούνται. 

Concilii  Nicaeni  Neocce&ariensis  canon  9.  Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών. 

Si  presbyter,  qui  corpore  prius  peccaverat,  Πρεσβύτερος  έάν  προημαρτηχώς  σώματι  προ- 
promotus  fuerit,  et  si  ante  ordinationem  peccasse  α^θή,  και  δμολογήση  δτι  ήμαρτε  πρύ  της  χειροτο- 
confessos  fuerit,  ne  offerat,  manens  in  aliis,  pro-  νΙας,  μη  προσφερέτω,  μένων  έν  τοΤς  λοιποΐς,  διά 
pter  aliud  ejus  bonae  vitae  studium.  Reliqua  enim  χήν  «λλην  σπουδήν,  τά  γάρ  λοιπά  Αμαρτήματα 
peccata  dicunt  multi  manuum  impositione  tolli,  έφασαν  ol  πολλοί  καί  τήν  χειροθεσίαν  Αφιέναι.  Έάν 
Quod  si  ipsa  non  confiteatur,  aperte  autem  con-  δέ  αύτδς  μη  δμολογή,  έλεγχθηναι  δέ  φανερως  μη 
vinci  non  potuerit,  illius  quoque  ei  fiat  potestas,  δυνηθή,  έη*  αύτψ  έκείνφ  ποιεΐσθαι  τήν  έξουσίαν. 

Basilii  canon  27.  Βασιλείου  κανών  κζ\ 

27.  De  presbytero,  qui  insciens  illicitis  nuptiis  κζ’.  Περί  τού  πρεσβυτέρου  τού  κατά  άγνοιαν  Αθέσμφ 
implicatus  est, statui  quae  oportebat, cathedra  qui-  q γάμω  περιπαρέντος,  ώρισα  & έχρήν,  καθέδρας 
dem  participem  esse,  sed  a reliquis  muniis  absti-  μέν  μετέχειν,  των  δέ  λοιπών  ένεργειών  Απέχεσθαι* 
nere.  Nam  satis  est  ejusmodi  homini  venia.  Ut  au-  Αρκέτδν  γάρ  τψ  τοιούτψ  ή συγγνώμη*  εύλογεΤν 
tem  alium  benedicat, qui  propria  curare  debet  vul-  δέ  έτερον  τδν  τά  οίκεΤα  τημελεΤν  ώρείλοντα  τραύ- 
nera,minime  consentaneum. Benedictio  enim  san-  ματα  Ανακόλουθον.  Εύλογία  γάρ  Αγιασμού  μετά- 
ctificationis  94  communicatio  est·  Quam  qui  non  δοσίς  έστιν.  'θ  δέ  τούτο  μη  ίχων  διά  τδ  έκ  τής 
habet,  propterea  quod  insciens  lapsus  est,  quo-  άγνοίας  παράπτωμα,  πως  έτέρφ  μεταδώσει  ; Μήτε 
modo  aliis  impertiet?  Itaque  nec  publice  noc  priva-  τοίνυν  δημοσί?,  μήτε  Ιδίφ  εύλογείτω,  μήτε  τδ  σώμα 
tirn  benedicat, nec  corpus  Christi  distribuat  alKs,  τού  Χριστού  κατανεμέτω  έτέροις,  μήτε  τι  άλλο  λει- 
nec  quodvis  aliud  sacrum  munus  obeat,  sed,  ho-  τουργειτω*  άλλν  άρκούμενος  τή  πρόεδρέ,  προσ- 
norifica  sede  contentus,  roget  cura  lacrymis  Dorni-  κλαιέτω  τψ  Κυρίψ  συγχωρηθήναι  αύτψ  τδ  έκ  της 
num,  ut  sibi  ignorantias  peccatum  remittatur.  άγνοίας  Ανόμημα· 

it  Apost.  can.  14 ; Antioch.  $an.  16.  te  Neocaes.  9. 


549  SYNTAGMA  CANONUM.  — ΤΙΐ.  I,  GAP.  XXVIII.  ' 550 

Θεοφίλου  έκ  του  ύπομνηστικού  κατών  δ , ε'  V.  A ThCOphili  COrMAOliitorii  CQftOtl  4,  5,  8. 

δ*.  Περί  δε  Πανουφ  του  καταστάντος  διακόνου  έν  4.  De  Panuph,  qui  in  LyCO  diaconus  CODSlitutuS 
τή  Αυκφ  ζητήσαι*  και  el  μέν  εύρεθείη  ούτος  iit  est,  ςΟΦΓβΓβ  oportet ; et  SI  18  quidem  inventus 
κανηχούμενος  τυγχάνων,  την  άδελφιδήν  έαυτοΟ  προς  fuerit,  cum  esset  catechumenus,  fratris  sui  filiam 
γάμου  κοινωνίαν  δεξάμενος,  μετά  δε  τδ  βάπτισμα  in  matrimonii  societatem  accepisse,  post  baptis- 
εις  κλήρον  άχθείς,  μενέτω  έν  τφ  κλήρψ,  ει  γε  κεκοί-  mum  in  clerum  promotus,  in  clero  maneat,  81 
μηται  έκείνη,  και  μετά  το  βάπτισαα  ού  κεκοινώ-  illa  ex  vita  migrarit,  et  post  baptismum  Cum  ea 
*ηκεν  αύτή.  El  δέ  πιστός  τυγχάνων  τήν  αυτήν  rem  non  habuerit.  Sin  autem  cum  esset  fidelis 
άδείφιδήν  έαυτοΟ  πρός  γάμου  κοινωνίαν  έδέςατο,  eamdem  fratris  sui  filiam  in  matrimonii  socie* 
Ιστω  του  κλήρου  άλλδτριος.  ού  γάρ  πράχριμα  τφ  tatem  duxit,  sit  a clero  alienus.  Non  est  enim 
Ιπηνόπφ  φέρει  ’ A πόλλων i,  el  ές  άγνοιας  κατ-  episcopo  Apollini  praejudicium  si  eum  per  iguo- 
έστησεν  αυτόν.  rantiam  CODStilUlt. 

e'.  Περί  Ιακώβ  ζητήσαι  - εΐ  άναγνώστης  ών,  5.  De  Jacob  quaerere  oportet.  Si  enim  lector  erat, 

έγκλήματι  πορνείας  υπεύθυνος  έδε'χθη,  καί  παρά  et  crimini  fornicationis  fuisse  eum  obnoxium  OS- 
τών  πρεσβυτέρων  έξεβλήθη,  εΤτα  χεχειροτόνηται,  tensum  sit,  et  a presbyteris  sit  ejectus,  deinde  is 
ούτος  έκβαλλέσθω,  άκριβους  έζετάσεως  γινόμενης,  g est  ordinatus,  ejiciatur,  accurata  examinatione 
καί  μή  μόνον  έκ  ψιθυρισμών  ή κακολογιών  υποψίας 
είς  αύτδν  γενομένης,  El  δέ  μή  εύρεθείη  ύπεύθυνος, 
μενέτω  έν  τφ  κλήρψ·  οδ  γάρ  δει  ταΤς  ματαίαις  δια* 
βολαΐς  προσέχειν. 

η'.  ’Επειδη  Ιέραξ  τόνδε  ώσανε'ι  έπί  πορνείφ  δια- 
βαλλόμενον,  ούκ  δφείλειν  έν  τφ  κλήρψ  είναι,  δ δέ 
έπίσκοπος  ’Απόλλων  διΤσχυρίσατο,  τδ  τηνικαϋτα 
μηδένα  κατήγορον  έν  μέσψ  έληλυθέναι  κατ’  αυτού, 
έξεταζέσθω  καί  σύτος.  Καί  εΐ  μέν  κατήγορός  τις 
Αναφύεται  πίστεως  άξιος,  καί  τδ  έγκλημα  άπο- 
δείκνυνται,  φερομένων  μαρτύρων  άξιοπίστων,  τής 
έκκλησίας  έκβαλλέσθω*  εί  δέ  τού  κλήρου  άξιός  έστι, 
καί  έπί  σωφροσύνη  μαρτυρειται  , μενέτω  έν 
τούτφ. 

κεφαα.  κη'.  — Περί  τής  ήλικίας  τών  χειρο-0  CAP.  XXVIII.  — De  ordinandorum  utriutque 

τονουμένων  ά^ρένων  καί  θηλειών.  SCXUS  (Blale. 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  ια*.  Concilii  NeOC&Sdriensis  Canon  1 1 . 

ια\  Πρεσβύτε^ος  πρδ  τών  λ’  έτών  μή  χειροτονείσθω,  1 1 . Presbyter  43  ante  triginta  annos  non  ordine- 
έάν  καί  πάνυ  ειη  δ άνθρωπος  άξιος,  άλλ’  άπο-  tur,  etiamsi  fuerit  homo  valde  dignus,  sed  reser- 
τηρείσθω.  'ο  γάρ  Κύριος  'Ιησούς  Χριστδς  έν  τφ  vetur.  Dominus  enim  Jesus  ChrislUS  in  tricesimo 
τριακοστφ  Ιτει  έφωτίσθη  καί  ήρξατο  διδάσκειν.  anno  baptizalUS  est  4*,  et  coepit  docere. 

Συνόδου  ΧαλκηδιΝος  κανών  rt'.  Concilii  Chalcedoflfnsis  Canon  15. 

ιε\  Διακόνισσαν  μή  χειροτονεΐσθαι  γυναΤκα  πρδ  έτών  ι5.  Diaconissam  non  esse  mulierem  ordinan* 
τεσσαράκοντα,  καί  ταύτην  μετά  Ακριβούς  δοκιμασίας,  dam  ante  annum  quadragesimum, et  eam  cum  ac- 
Et  δέ  γε  δεξαμενή  τήν  χειροθεσίαν,  καί  χρόνον  τινά  curata  examinatione.  Si  autem  postquam  ordina- 
**ραμείνασα  τή  λειτουργά,  έαυτήν  έπιδφ  γάμψ,  tione  suscepta  ministerio  aliquo  tempore  perman- 
sa** τήν  τπύ  Πεού  χάριν,  ή τοιαύτη  άν^θεμα-  sit,  seipsam  matrimonio  tradiderit,  Dei  gratiae 
τιζέσθω  μετά  τού  αύτή  συναφθέντος.  injuriam  faciens,  ea  una  cum  illo  qui  ei  conjun* 

ctus  est,  anathematizetur. 

£uv<!5ou  Καρθαγέννη;  κανών  »ς-  D Concili  Chulcedonensis  (29)  canon  16. 

®^στε  μηδένα  έπίσκοπον  ή πρεσβύτερον  ή (Jt  nullus  episcopus , presbyter , et  diaconus  condu - 
διάκονον  ϊκληψίν  τινα  λαμβάνειν  · καί  ώστε  ctor  existat,  et  ut  lectores  uxores  accipiant,  et  clerici 
τούς  άναγνώστας  γαμετάς  >αμβάνειν  * καί  'ίνα  abstineant  ab  usuris ; et  quo  tempore  vel  ipsi, vel  vir - 
οι  κληρικοί  γυναικών  καί  τόκων  άπέχωνται  · gines  consecrentur,  et  de  non  salutando  populo. 
καί  πο(ψ  δεΐ  καιρώ  ή αυτούς  ή τάς  παρθένους  καθιερούσθαι*  καί  περί  τού  μή  προσκυνεΐν  τδν 
δήμον. 

ιζ"\  'Ομοίως  ήρεσεν  ΐνα  έπίσκοποι  καί  πρεσβύτεροι  16.  Item  45  placuit,  Ut  episcopi,  presbyteri,  6t 
καί  διάκονοι,  έκλήπτορες  μή  γίνωνται  ή προκουρά-  diaconi  non  sint  conductores  aut  procuratores, 

4S  Distinet.  78.  4*  Luc.  iii,  23  45  Carthag.  n,  cap.  15. 

NOTiE. 

(29)  Ferrandus  cap.  70,  ex  concil.  Carthag.  tit.  24. 


facta  ; non  autem  ex  susurris  vel  maledictis  orta 
in  eum  suspicione.  Siu  au  em  non  fuerit  inventus 
crimini  obnoxius,  maneat  in  clero  : neque  anim 
vanis  calumniis  animum  adbibere  oportet.  « 

8.  Quoniam  Hierax  dicit  quemdam  non  debere 
esse  in  clero,  ut  qui  sit  fornicationis  accusatus ; 
Apollo  autem  episcopus  tunc  affirmavit  nullum 
accusatorem  adversus  eum  in  medium  proces- 
sisse, hic  quoque  examinetur ; et  si  aliquis  qui- 
dem accusator  fide  dignus  exoritur,  et  crimen 
probatur  productis  fide  dignis  testibus, ecclesia  98 
ejiciatur ; sin  autem  dignus  est  clero,  et  de  ejus 
continentia  testimonium  feratur,  in  eo  maneat. 


551  MOTU  PATRIARCHA  CP.  552 

neque  ullo  turpi  negotio  et  inhonesto  victum  quas-  a τορες,  μηδέ  έκ  τίνος  αισχρού  ή άτίμου  πράγματος 
rant,quia  respicere  debent  scriptum  esse : Nullus  τροπήν  πορίζωντχι.  9θφε(λουσι  γάρ  άποβλέψαιείς  %b 
militans  Deo  implicat  se  negotiis  s&cnlartbvs  1β.  γεγραμμένον  * Ούδεις  στρατευύμενος  τψ  θεψ  , 
Item  47  (47*30)  placuit  Ut  lectores  cum  ad  annos  έμπλέκει  έάυτδν  πράγμασι  κοσμιχοΤς  * ήρεσεν 
pubertalis  θβ  pervenerint,  cogantur  aut  uxores  ώστε  τους  άναγνώστας,  εις  τον  κχφδν  της  ήβης 
ducere, aut  continentiam  profiteri.  Item  placuit, Ut  έρχομένους  άναγκάζεσθαι  ή συμβίους  άγχγέσθαι, 
clericus,  si  commodaverit  pecuniam  accipiat  (31),  ii  έγκράτειχν  όμολογείν.  'Ομοίως  ήρεσεν  ΐνα  κλη- 
si  speciem  quantam  dederit  accipiat : et  ut  ante  ρικύς,  έαν  χρήματα  δψ  έν  χρήσει,  τά  χρήματα  λάβη* 
25  annos  aetatis  48  nec  diaconi  ordinentur  (32),  έάν  δέ  είδος,  δέον  δέδωκε  λάβη,  καί  tva  πρύ  των  κε9 
nec  virgines  (33)  consecrentur  : et  Ut  lectore8  ένιαυτών,  μήτε  διάκονοι  χειροτονωνται*  άλλά  καί  ot 
populum  non  salutent.  άναγνωσται  τδν  δήμον  μή  προσκυνώσιν. 

Concilii  cecumeniei  VI  canones , 14,  15.  Συνύδου  οικουμενικής  έκτης  κανών  ιδ',  ιε9. 

14.  Sanctorum  divinoruroque  Patrum  nostro-  ίδ\  *o  των  άγίων  καί  θεοφύρων  ήμών  Πατέρων 

nim  canon  in  his  quoque  valeat,  Ut  presbyter  ante  κρατείτο)  κανών  καί  έν  τούτψ,  ώστε  πρεσβύτερον 
triginta  annos  non  ordinetur,  eliam  si  sit  boroo  πρδ  λ9  έτών  μή  χεφοτονβΤσΘαι,  κάν  πάνυ  ή άξιος  δ 
valde  dignus,  sed  reservetur.  Dominus  enim  iesus  b άνθρωπος,  άλλ9  άποτηρετσθαι.  vo  γάρ  κύριος 
Christue  tricesimo  anno  baptisatus  est,  et  cobpit  'Ιησούς  Χριστές  έν  τψ  τριαχοστψ  έτει  έβαπτίσθη, 
docere.  Similiter  nec  diaconus  ante  viginti  quin-  καί  ήρξχτο  διδάσκειν  * δμοίως  μήτε  διάκονον  πρ b 
que  annos,  nec  diaconissa  ante  quadraginta  an-  τών  χε9  έτών,  ή διακύνισσαν  πρέ  τών  μ*  χρύνων 
nos  ordinetur.  χειροτονείιθω. 

15.  Subdiaconus  ne  minor  viginti  annis  ordi-  ιε*.  Υποδιάκονος  μή  ήττων  τών  κε*  χεφοτονείσθω 

netur.  Si  qui  autem  in  quovis  sacerdoti  gradu  ένιαυτών.  El  δέ  τις  τών  έν  οί?ούν  ιερατική  κατα- 
pTOler  prffifinita  tempora  ordinatus  ftierit,  depo-  σχάσει  παρά  τους  δρισθέντας  χειροτονηθείς  χρύνους, 
nator.  καθαιρείσθω. 

TextUS,  Const.  9,  tit.  l,lib.  I,  cod,  non  concedit  9H  θ’  διάταξις  του  α9  τίτ.  του  α9  βιβλ.  του  κώδ.  ού 
diaconissam  fieri,  quSB  sexagesimum  annum  non  συγχορεΤ  γίνεσθαι  διακύνισσαν,  τήν  μή  ύπερβασαν 
superavit.  Constit.  vero  1 ν tit·  1,  Novellarum  dicit,  τέν  ξ9  ένιαυτύν  ή δέ  α'  διάτ.  του  α9  xjx*  τών  νεαρών, 
[satis  esse,  si]  quinquaginta  annorum  Sit.  Et  si  pro-  έτών  αύτήν  είναι  θέλει  ν9,  ώς  εί  γε,  διά  τινα  αιτίαν 
pter  necessariam  aliquam  causam  hac  satate  [ali-  άναγκα ίαν,  έλάττον  ούσα  ταύτης  τής  ήλικίας  έχει- 
qua]  minor  ordinata  fuerit,  [illam]  in  monasterium  ροτονήθη,  βούλεται  μοναστηρίψ  έμόληθήναι,  έν  φ 
detrudi  vult,  in  quo  viri  commercium  non  habent,  g άνδρών  έπιμιξία  ούκ  Ιστιν,  ούτε  αύτεξούσιος  δίαιτα* 
nec  libera  vivendi  ratio  est  «Verum  const.  2 ejus-  ή μεν  τοι  β9  διάτ.  του  αυτού  τίτ.  ού  θέλει  διακύ- 
dem  tit.  erxlesie  diaconissam  fieri  non  Vult,  quSB  νισσάν  έκκλησίας  γίνεσθαι,  τών  μ9  έτών  ήττονα.  *Η 
quadraginta  annis  minor  sit.  Eadem  porro  const.  αύτή  δέ  διατ.  φησί,  τδν  χειροτονούμενον  πρεσβύ- 
ait : Ordinandum  presbyterum  non  debere  esse  τερον  μή  ύγείλειν  είναι  ήττονα  τών  λ*  έτών  καί  κε9 
minorem  annis  triginta,  diaconum  25,  lectorem  τέν  διάκονον,  τέν  δέ  άναγνώστην  ιη9,  καί  τέν  έπί- 
octodecim, episcopum  [denique]  triginta  quinque·  σκοπον  λε*·  ή δέ  ιζ  διάτ.  τού  αυτού  τίτ.  θέλει  αύτέν 
Sed  const.  1 7 ejusdem  tit.  vult  ut  episcopus  tri-  ύπερβεβηχέναι  τά  λ9  Ιτη. 
gesimum  annum  excesserit. 

07  GAP.  XXIX.-  De  chorepiscoporum  creatione,  ΚΕΦΑΛ.  ΚΘ\  -— Περί  ποιήσεως  χωρεπισκύπων, 

et  quando  ac  quomodo  offerant  vel  tradant  res  χαί  πύτε,  καί  πώς  προσφέρουσιν  ή μεταδιδύααι, 
sacras , et  quosnam  ex  eis  ordinare  liceat  nec  ne.  καί  τίνας  χειροτονούσα  ή ού. 

Concilii  Ancyrani  eanon  13.  Συνύδου  Άγκύρας  κανών  ιγ9. 

13.  Chorepiscopos  non  licere  presbyteros  vel  ιγ9.  Χωρεπισκύποις  μή  έξεΤναι  πρεσ&τέρους  ή δια- 
diaconos  ordinare,  sed  neque  urbis  presbyteros,  χάνους  χεφοτονεΐν  * άλλά  μήν  μηδέ  έπισκύποις 
nisi  CUtn  litteris  ab  episcopo  permissum  fuerit,  d πύλεως,  χωρίς  τού  έπιτραπήναι  ύπέ  τού  έπισκδπου 
in  aliena  parochia.  μετά  γραμμάτων,  έν  έτέρφ  παροικίφ. 

Conditi  NeoCXSariensis  canon  13.  Συνύδου  Νεοκαισαρείας  κανών  ιγ9· 

13.  Vicarii  autem  presbyteri  non  possunt  in  do-  ιγ9.  'Επιχώριοι  πρεσβύτεροι  έν  τψ  κυριακφ  τής  πύ- 
minico  offerre  praesente  episcopo,  vel  urbis  pres-  λεως  προσφέρειν  ού  δύνανται,  παρύντος  έπισχύπου  ή 
byteris  : neque  panem  dare  precationis,  neque  πρεσβυτέρων  πύλεως,  ούτε  μήν  άρτον  διδύναι  έν 
calicem.  Sin  autem  absint,  et  solus  ad  precatio-  εύχή  ουδέ  ποτήριον*  έάν  δέ  άπώσι,  καί  εις  ευχήν 
nem  vocatus  fuerit,  dat.  κληθή,  μύνος  δίδωσιν. 

47 II  Tim.  ii,  4.  17  Cartbag.  m,  cap.  19.  18  Carthag.  m,  cap.  16. 

NOTAE. 

(47-30)  Et  Ferrandus  cap.  129,  et  conc.  Cartbag.  (32)  Concil.  Cartbag.  ui,  cap.  4,  et  Ferrandus. 
tit.  27,  cap.  121.  ex  concil.  Cartbag.  tft.  9. 

(31)  Ms.  Si  commodaverit  pecuniam 9 et  pecuniam  (33)  Egberlus  Eborac.  tit.  91,  adiit : « Nisi  reh 

acdptaU  iionaoiU  necessitate  cogente.  » 


553 


554 


SYNTAGMA  CANONUM.  - TlT.  I,  CAP.  XXIX-XXX. 

Συνόδου  Άντιοχεία;  κανών  ι\  A Concilii  Antiocheni  canon  10. 

ι'.  Τούς  έν  ταΐς  κώμαις  ή χώραι;,  η του;  καλού-  10.  Ii  qui  sunt  vicis  vel  pagis,  qui  dicuulurchor- 
μένου*  χωρεπισκόπους,  el  καί  χειροθεσίαν  είεν  episcopi,  etiamsi  episcopi  ordinationem  manuumve 
Ιπισκόπων  είληφότε;,  έδοξε  τή  άγίφ  συνόδφ  ειδέναι  impositionem  acceperint,  visum  est,  ut  Suum  IDO- 
xa  έαυχών  μέτρα,  καί  διοικετν  τα;  5ποκειμένας  dum  sciant,  et  sibi  subjectas  ecclesias  adminis- 
αύτοΤ;  έκκλησίας,  καί  τή  τούτων  άρκεΤσθαι  φροντίδι  trent,  earumque  cura  et  soliiciludinegerenda  con- 
καί  κηδεαον!^,  xxOixcqtv  τε  άναγκώστας  καί  ύπο-  tenti  sint  : constituant  autem  lectores,  hypodia- 
διακόνους  καί  έςορκιστάς,  καί  τή  τούτων  άρκεΐσθαι  conos  6t  exorcistas, et  eorum  promotionem  suffi· 
προαγωγή,  μήτε  δε  πρεαούτερον  μήτε  διάκονον  cere  existiment,  nec  presbyterum,  nec  diaconum 
χειροτονεΐν  τολμάν  διχα  τού  έν  τη  πολει  έπισκόπου,  ordinare  audeant  absque  urbis  episcopo,  cui  sub- 
ή Εποχείται  αύχό;  τε  καί  ή χο>ρα.  Εί  τολμήσειέ  jicitur  ipse  et  regio.  Si  quis  autem  ea  quae  defl- 
τι;  παραβήναι  τά  άρισθέντα,  κχθαφεΤσθαι  αυτόν  nita  sunt  transgredi  audeat,  ipse  quoque  depona- 
καί  ής  μετέχω  τιμής*  χωρεπίσκοπον  δε  γίνεσθαι  tur  ab  60  honore  quem  habet.  Fiat  autem  cho- 
ύπό  τού  τής  πόλεως  ή ύπόκειται  έπισκόπου.  repiscopus  ab  episcopo  civitatis,  Clli  subjicitur. 

Βασιλείου  έκ  τής  προς  τούς  χωρεπισκόπους  98  Basilii  βΧ  epistola  ad  chorepiscopos,  Quod 
έπιστολής  ώστε  μή  γίνεσθαι  χωρίς  αύτού  ύπηρέτας  β non  oporteat  fieri  ministros  COntra  CatlOTieS. 
παρά  τούς  κανόνας. 

Ηάνυ  με  λυπεΤ  δτι  έπιλελοίπασι  λοιπόν,  κ.  τ.).  Permolestum  mihi,  etc.  Utpag.  490. 

κεφαλ.  λ'.  — Περί  τού  έπτά  καί  μόνους  είναι  CAP.  XXX.  — Ut  in  unaquaque  urbe , etiamsi 
διακόνους  ώρείλειν,  κήν  ή πόλις  μεγάλη  $.  magna  sit , non  sint  diaconi  plus  quam  septem. 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  ιδ',  ιε’.  Concilii  Neocoesar ensis  canones  14,  15. 

ιδ'.  Οί  δε  χωρεπίσκοποι  είσί  μεν  είς  τύπον  τών  ο’,  14.  Chorepiscopi  autem  sunt  quidem  in  figura 

ώς  δε  συλλειτουργοί,  διά  τήν  σπουδήν  τήν  είς  τού;  septuaginta : ut  autein  comministri,  propter  stu- 
πτωχούς,  προσφέρουσι  τιμώμενοι.  dium  in  pauperes,  offerunt  honorati. 

ιε’.  Διάκονοι  έπτά  όφείλουσι;  είναι  κατά  τον  κα-  15.  Diaconi  septem  esse  debent  ex  canone, 
νόνα,  κάν  πάνυ  μεγάλη  η ή πόλις*  πεισθήσ^  δε  άπύ  etiamsi  sit  magna  civitas.  Ejus  autem  rei  fidem 
τής  βίβλου  τών  Πράξεων.  faciet  liber  Actorum. 

Συνόδου  οίκονμενική;  έκτης  κανών  ιζ"\  Concilii  Oecumeilici  VI  canon  16. 

ιζ*’.  'Επειδή  at  τών  Πράξεων  βίβλοι,  έπτά  διακόνου;  16.  Quoniam  Actuum  liber  septem  diaconos  ab 
υπό  τών  αποστόλων  καταστήναι  παραδιδόασιν,  ol  δε  apostolis  constitutos  esse  tradit,  Neocaesarensis 
τή;  κατά  Νεοκαισάρειαν  συνόδου  ούτως  kv  τοΤς^  autem  synodus  I9sic  in  a se  editis  canonibus  aperte 
έκτεθεΐσι  παρ’  αυτών  κανόσι  σαφώς  διεξήλθον,  δτι  disseruit ; quod  septem  debent  esse  diaconi  ex  ca- 
διακονοι  έπτά  όφείλουσιν  είναί  κατά  τον  κανόνα,  κάν  none,  etiamsi  sit  valde  magna  civitas,  ex  libro  au- 
πάνυ  μεγάλη  ή πόλις  εϊη,  πειοθήσ^  δέ  έκ  τής  βίβλου  tem  Actuum  persuadeberis : nos  cum  dicto  βρο- 
χών Πράξεων*  ήμεΤς  τψ  άποστολικψ  ρητφ  τον  νούν  stolico  Patrum  mentem  adaplassemus,  invenimus 
Ιφαρμόσαντες  τών  Πατέρων,  εύρομεν  ώς  δ λόγος  eos  esse  loculos  non  de  viris,  qui  ministrant  my- 
αυτοΤς  ού  περί  τών  τοΤς  μυστηρίοις  διακονουμένων  steriis,  sed  de  ministerio  quod  in  usu  mensarum 
άνδρών  ήν,  άλλά  περί  τής  έν  ταΤς  χρείχις  τών  adhibebatur,  cum  liber  Actuum  sic  habeat : In 
τραπεζών  ύπουργίας  * τής  τών  Πράξεων  βίβλου  diebus  illis  cum  discipulorum  multitudo  cresceret , 
ούτως  έχούση;·  ’Εν  ταΤς  ήμέραις  έκείναις  πλη-  fuit  Grcecorum  murmur  adversus  Bebreeos , quod 
θυνόντων  τών  μαθητών  , έγένετο  γογγυσμός  τών  despiciebantur  eorum  viduat  in  ministerio  quotidia · 
'Ελληνιστών  πρύς  τού;  Εβραίους,  δτι  πχρεθεω-  ηο.  90  Duodecim  ergo , accerstta  discipulorum 
ρούντο  έν  τή  διακονίψ  τή  καθημερινή  αί  χήραι  multitudine  dixerunt  : Non  placet , ut  verbo  Dei  re - 
αύτών*  προσκαλεσάμενοι  δέ  ol  δώδεκα  το  πλή-  icto  mentis  serviamus  ; providete  ergo,  fratres,  viros 
θος  τών  μαθητών,  εΤπον.  Ούκ  άρε  στον  έστιν  ήμας  ex  vobis,  de  quibus  bonum  sit  testimonium,  septem , 
καταλείψαντας  τύν  λύγον  τού  θεού,  διακονεΤν  τρα-  ^ Spiritu  sancto  et  sapientia  plenos , quos  in  hoc  usu 
πέξαις*  έπισκέψασθε  ούν,  άδελφοί,  άνδρας  έξ U constituemus  : nos  autem  in  oralione  et  verbi  mini· 
υμών  μαρτυρουμένους  έπτά,  πλήρεις  Πνεύματος  iterio  fortiter  perseverabimus . Et  placuit  sermo  eo - 
Αγίου  καί  σοφίας,  ούς  καταστήσομεν  έπί  τής  ram  omni  multitudine , et  elegerunt  Stephanum  vi· 
χρείας  τούτης*  ήμεΐς  δέ  τή  προσευχή  καί  τή  Tum  plenum  fide  et  Spiritu  sancto,  Philippum,  et 
διάκο νίφ  τού  λόγου  προσκαρτερήσομεν.  Καί  Prochorum.  el  Nicanorem,  el  Timonem , et  Parmc- 
ήρεσεν  δ λόγος  έπί  παντός  του  πλήθους*  καί  nam . et  Nicolaum  proselytum  Antiochenum , quos 
έξελέξαντο  Στέφανον  ανδρα  πλήρη  πίστεως  καί  statuerunt  coram  apostolis  *°.  Haec  interpretans  Ec- 
Π νεύματος  Αγίου,  καί  Φίλιππον,  καί  Πρόχορον,  clesi$  doctor  Joannes  Chrysoslomus  21 , sic  prose- 
καί  Κικάνορα,  καί  Τίμωνα,  καί  Παρμεναν,  καί  quitur  :Estoper»  pretium  admirari,  quomodo  non 
Νικόλαόν  προσήλυτον  ’Αντιοχέα,  ούς  έστησαν  est  scissa  multitudo  in  virorum  electione,  quo- 
ένώπισν  τών  Αποστόλων.  Τούτα  διερμηνεύων  6 modo  non  sunt  ab  ipsis  rejecti  ac  reprobati  apo- 
τής  Εκκλησίας  διδάσκαλος  Ιωάννης  b Χρυσόστομος,  stoli.  Qu&mnam  autem  habebant  hi  auctoritatem, 
19  Gan.  15.  90  Ad.  n,  1-7.  tl  Hornil.  13  io  Acta. 

Patrol.  Gr.  CIV. 


18 


555  ΡΗΟΐΐΙ  PATRIARCHAE  CP.  . 556 

et  quam  acceperunt  ordinationem,  scire  est  neces- A ούτως  διέξεισι.'  θαυμάσαι  Αζιον  «ως  οδκέσχίσθη  τό 
sarium.  Numquid  diaconorum  ? Atqui  hoc  non  est  πλήθος  lici  τή  αίρέσε:  τών  Ανδρών,  πώς  ούκ  Απεδο- 
in  ecclesiis.  Sed  est  presbyterorum  dispensatio  ? κιμάσθησαν  δπ*  αυτών  ot  Απόστολοι*  δποϊον  δέ  αρα 
Atqui  nullus  adhuc  erat  episcopus,  sed  soli  apo-  Αξίωμα  ειχον  ούτοι,  xxi  ποίαν  εδέξαντο  χεεροτονίαν, 
Stoli.  Unde  nec  diaconorum,  nec  presbyterorum  Αναγκαϊον  μαθεϊν.  Αρα  την  τών  διακόνων  ; και  μην 
nomen  existimamus  apertum  esse  ac  manifestum,  τούτο  έν  ταϊς  έκχλησίχις  ούχ  Ιστιν·  Αλλα  τών  πρε- 
Proptor  hoc  ergo  nos  quoque  prodicamus.  Ut  σβυτέρων  έστίν  ή οικονομία  ; Και  τοι  ούδέηω  ούδεις 
praedicti  septem  diaconi  non  de  iis  accipiantur,  έπίσκοπος  ήν,  Αλλ’  ol  Απόστολοι  μόνον  δθεν  ©δτε 
qui  mysteriis  serviunt,  Ut  est  prius  exposita  doc-  διακόνων,  odts  πρεσβυτέρων  είναι  τό  άνομα  δήλον 
trina,  sed  eos  esse  quibus  fuit  concredita  ac  tra-  φανερόν.  ’Επι  τούτοις  ούν  χηρύσσομεν  καί  ήμεϊς, 
dita  dispensatio  communi  eorum  USU,  qui  tunc  άστε  τους  προειρημένους  έπτΑ  διακόνους,  μη  έπι  τών 
collecti  fuerant  (34),  qui  nobis  in  hoc  quoque  for-  τοΤς  μυστηρίοις  διχκονουμένων  λαμβάνεσθαι,  κατά 
ma  fuere  humanitatis  et  studii  in  eos  qui  indigent,  την  προνρμηνευθεΤσαν  διδασκαλίαν,  Αλλα  τους  τήν 
οΙκονομίαν  της  κοινής  χρείας  τών  τότε  συνηθροισμένων  έγχειρισθέντας,  τούτους  ύπάρχειν,  οΐ  τύπος  ήμΤν  καν 
τούτφ  γεγόνασι  της  περί  τούς  δεομένους  φιλανθρωπίας  τε  καί  σπουδής· 

Textus.  Const.  I,  tit.  1 Novellarum  dicit,  quod  B *fl  δέ  e'  διάταξις  τού  a'  τίτ.  τών  Νεαρών  φησί,  «τι 
eorum  numerum,  qui  in  unaquaque  ecclesia  mini-  τόν  Αριθμόν  τών  kv  έκάστη  έκκλησίφ  λειτουργούντων 
Strant,  redituum  100  quantitas  et  inveterata  ή ποσότης  της  προσόδου  καί  ή κρατήσασα  δρίζει 
consuetudo  definiat.  Const.  vero  9 ejusdem  tit.  συνήθεια.  'H  όέ  θ'  του  αύτού  τίτλου,  τοίττει,  kv  τη 
jubet,  Ut  in  Magna  ecclesia  Constantinopolitana  Μεγάλη  έκκλησίφ  Κωνσταντινουπόλεως  πρεσβυτέ- 
sint  presbyteri  sexaginta,  diaconi  centum,  diaco-  ρους  ξ\  διακόνους  p’,  διρκονίσσας  μ\  ύποδιακόνους 
nissse  viginti,  sub  diaco  ni  nonaginta,  lectores  cen-  Αναγνώστας  ρι’,  ψάλτας  κε*,  θυρωρούς  p*·  ή δέ  t*  τού 
tum  et  decem,  cantores  viginti  quinque,  ostiarii  αυτού  τίτ.  διάτ.  βούλεται  έν  ταΤς  Αλλαιζ  έκκλησίαις 
ceu  tum.  Ejusdem  autem  tit.  const.  10,  vult,  Ut  φυλάττεσθαι  το  έξ  Αρχής  δρισθέν  στατοϋτον.  ’Από 
in  aliis  ecclesiis  servetur  ab  initio  definitum  Sta-  δέ  τύπου  τού  δεσπότου  'Ηρακλείου  ώρίσθησαν  έν  τη 
tutum.  Cseterum  per  formam  domini  Heracliicon-  αυτή  Μεγάλη  έκκλησίφ  πρεσβύτεροι  π’,  διάκονοι  ρν’, 
sii  tuti  sunt  in  eadem  Magna  ecclesia  presbyteri  διακόνισσαι  μ’,  ύποδιάκοώι  ο’,  Αναγνώσται  ρξ*,  ψάλ- 
octoginla,  diaconi  quinquaginta,  diaconissse  qua-  ται  κε’,  θυρωροί  οε\ 

draginta,  subdiaconi  septuaginta,  lectores  centum  sexaginta,  cantores  viginti  quinque,  ostiarii  sep- 
tuaginta quinque. 

CAP.  XXXI.  — Quinam  sint  clerici^  sive  qui-C  ΚΕΦΑΛ.  ΛΑ*.  — Τίνες  εΐσί  κληρικό*,  ή της 
ηάη ι ad  ecclesiasticum  ordinem  pertinentes  f έκκλησιαστικής  τάξεως  ; 

Concilii  Laodiceni  canon  24.  Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  κδ\ 

24.  Quod  non  oportet  sacratos,  a presbyteris  χδ\  "Οτι  ού  δει  Ιερατικούς  Από  πρεσβυτέρων  Ιως 
usque  ad  diaconos,  et  deinceps  quemlibet  eccle-  διακόνων,  καί  έξης  της  έκκλησιαστικής  τάξεως,  Ιως 
siastici  ordinis  usque  ad  ministros,  vel  lectores,  ύπηρετών,  ή Αναγνωστών,  ή ψαλτών,  ή έπιορκι- 
vel  cantores,  vel  exercitatorum  ordines,  in  cau-  ατών,  ή θυρωρών,  ή τού  τάγματος  τών  Ασκητών,  είς 
ponam  ingredi.  καπηλεϊον  είσιέναι. 

Textus.  Const.  II,  tit.  1 Novellarum,  presby-  *H  β’  διάταξις  του  α*  τίν.  τών  Νεαρών  κληρικούς 
teros,  diaconos, lectores,  cantores,  clericos  [esse]  έχει,  πρεσβυτέρους,  διακόνους,  ύποδιακόνους,  Α να- 
dicit.  Quin  exorcistarum  etiam  et  ostiariorum  γνώστκς,  ψάλτας*  #H  μέντοιζ”  διάτ.  τού  γ*  τίτ.  τού  β* 
const.  6,  tit.  3,  lib.  1.  cod.  meminit.  βιβλ.  τού  κώδ.  και  έξορκιστών  καί  Πυλωρών  μέ- 

μνηται. 

CAP.  XXXII.  — Ne  %S  ordinetur  cujus  uxor  ΚεΦΑΛ.  ΛΒ\  — Περί  του  μη  χειροτονεΐσθαι  οδ- 
fuerit  adultera.  Quid  autem  si  clerici  uxor  aduU  ή τ>νη  έμοιχεύθη*  καί  έΑν  γυνή  κληρικού 

terium  committat  ? D ΡόιΧβυ®ί· 

Concilii  Neocotsariensis  canon  8.  Συνόδου  Νεοκαισαρειας  κανών  η’. 

8.  Si  alicujue  uxor,  cum  esset  laicus,  adulte-  V.  Γυνή  τίνος  μοιχευθεΤσα  λαϊκού  δντος,έΑν  έλεγ- 
rata  fuisse  convicta  fuerit,  is  non  potest  ad  mi-  χβή  φανερώς,  δ τοιουτος  είς  ύπηρεσίαν  έλθεΤν  ού  δύ- 
nidterium  accedere.  ΙΟΙ  Sin  autem  etiam  post  νατ«ι·  έΑν  δέ  μετά  τήν  χειροτονίαν  μοιχευθή, 
ordinationem  adulterata  fuerit,  debet  eam  di-  όφείλει  Απολύσαι  αύτήν  έΑ»  δέ  συζή,  ού  δύναται 
mittere.  Quod  si  cohabitet,  non  potest  sibi  com-  έχεσθαι  της  έγχειρισθείσης  αύτψ  ύπηρεσίας. 
missum  ministerium  exsequi. 

Textus.  Etiam  civilis  lex,  quoscunque  uxores  Κ«1  δ πολιτικός  νόμος  πάντας  τούς  τας  γυναίκας 
eoas  adulteras  non  repudiaet,  punit.  Const.  autem  έαυτών  μοιχευομένας,  μή  Απολύοντας  τιμωρείται*  ή 
2,  tit.  9,  lib.  ix  cod.  lenonem  esse  dicit  eum,  qui  δέ  β’  διάτ.  τού  θ’  τίτ.  τού  θ*  βιβλ.  τού  κώδ.  λέγει, 
uxorem  suam  in  adulterio  deprehensam,  in  matri-  βτι  προαγωγός  έστιν  ό τήν  αύτού  γαμετήν  μοιχευ- 


(34)  ε Qui  cum  apostolis  congregati  erant,  et  crediderant,  i inquit  Zo naras.  Bard. 


557  SYNTAGMA  CAKONUM.  - TIT.  I,  CAP.  XXXl-XXXVl.  558 


Οεϊσαν  μη  άπολύσας  · ού  μην  δ ψιλώς  ύποπτεύσας.  λ 
Σήμερον  δ!  και  μετά  δίκην  δύναται  δ άνήρ  άναλα- 
βεΤν  έκ  του  μοναστηριού  την  μοιχευθεΤσαν  αύτοΰ 
γυναίκα,  κατά  την  παρατήρησιν  της  περί  repudium 
ρμ'  νεαρας. 

ΚΕΦΑΛ.  ΛΓ.  — Περί  τοΰ  μη  χειροτονεΐσθάι 
κληρικούς  άπολελυμένως,  άλλά  πάντος  είς  έκκλησί αν 
ή είς  μοναστήριον. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  ζ"'. 

ζ“  .Μηδένα  άπολελυμένως  χειροτονεισθαι,μήτε  πρε- 
σδύτερον,  μήτε  διάκονον,  μήτε  δλως  τινά  των  έν 
τψ  έκκλησιαστικώ  τάγματι,  εί  μη  Ιδικώς  έν  έκκλησί? 
πόλεως  ή κώμης,  ή μαρτυρείψ  ή μοναστηρίψ,  δ 
χειροτονούμενος  έπικηρύττοιτο  · τους  δέ  απολύτως 
χειροτονούμενους,  ώρισεν  ή άγια  σύνοδος  ακυρον 
εχειν  την  τοιαύτην  χειροθεσίαν,  καί  μηδαμού  δύνασθαι  [ 
ένεργεΤν,  έφ’  ύβρει  τού  χοιροτονήσαντος. 

ΚΕΦΑΛ  Λδ\  — Περί  περιοδευτών  καί  των  έν 
ταΐς  κώμαις  έκκλησιών. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  νζ'. 

νζ*."θτι  ού  δεΐ  έν  ταΤς  κό>μαις  καί  έν  ταΤς  χώραις, 
καθίσχασθαι  έπισκο’πους,  άλλά  περιοδευτάς  · τούς 
μέντυι  ήδη  προκατασταθέντας,  μηδέν  πράττειν  άνευ 
γνώμης  τοΰ  'επισκόπου  τοΰ  έν  τή  πόλει  · ώσαύτως  δέ 
καί  τούς  πρεσβυτέρους,  μηδέν  πράττειν  ανευ  τής 
γνώμης  τοΰ  έπισκόπου. 

Η δέ  ια'  διάταςις  τού  γ τίτ.  τού  α*  βιβλ.  λέγει,  έκ 
των  χωρίων  καί  των  κωμών,  καί  ούκ  έξωθεν  είς  τάς 
εκκλησίας  αυτών  χειροτονεΐσθάι,  ώστε  συντελεΤν  την 
Ιδίαν  καπιτατιόνα  καί  τδ  δημόσιον.  Η δέ  ιζ"*  διάτ. 
τοΰ  αυτού  τίτλου,  καί  ή β*  τοΰ  α*  τίτ.  των  Νεαρών, 
φασί  τούς  έναπογράφους,  καί  άκόντων  τών  δεσποτών, 
έν  ταΤς  κατ’  αύεούς  κτήσεσι  χειροτονεΐσθάι  · έφ’  ψ 
διά  τώ/  δεσποτών  την  καπιτατιόνα  συντελεΤν,  καί  δι'  ι 
ύποκαταστάτου  λεαουργεΤν. 

ΚΕΦΑΛ·  ΛΕ’·  — Περί  τοΰ  ύπδ  τον  έπίσκοπον 
τής  πόλεως  είναι  τούς  κληρικούς  τών  πτωχείων 
καί  μοναστηρίων  καί  μαρτυρείων. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  η’. 

η’.  Οί  κληρικοί  τών  πτωχείων  καί  μοναστηρίων  καί 
μαρτυρείων,  ύπδ  τήν  έξουσίαν  τών  έν  έκάστιρ  πόλει 
έπισκόπων  κατά  τήν  τών  αγίων  Πατέρων  παράδοσιν 
διαμενέτωσαν,  καί  μή  κατά  αύθάδείαν  άφηνιάτωσαν 
τοΰ  ίδίου  έπισκόπου.  Οί  δέ  τολμώντες  άνατρέπειν  τήν 
τοιαύτην  διατύπωσιν  καθ’  οίονδήποτε  τρόπον,  καί  μή 
ύποταττόμενοι  τψ  Ιδίφ  έπισκόπψ,  εί  μέν  εΤεν  κλη- 
ρικοί, τοΤς  τών  κανόνων  ύποκείσθωσάν  έπιτι- 
μίοις  * εί  δέ  μονάζονιες  ή λαϊκοί,  Ιστωσαν  άκοι-  ^ 
νώνητοι. 

ΚΕΦΑΛ,  Λ^*.  — Περί  δούλων  κληρουμένων. 

’ Αποστόλων  κανών  πβ*. 

πβ*.  Οίκέτας  είς  κλήρον  προχειρίζεσθαι  άνευ  τής 
τών  δεσποτών  γνώμης,  ούκ  έπιτρέπομεν  έπί  λύπτ^ 
τών  κεκτημένων  · οίκων  γαρ  Ανατροπήν  τδ  τοιοδτο 
έργάζεται·  Εί  δέ  ποτέ  καί  Αξιος  φανείη  οίκέτης  πρδς 
χειροτονίαν  βαθμού,  οΤος  καί  δ ήμέτερος  ’Ονήσιμος 


monio  detinuerit : non  autem, etiam  qui  adulteram 
solummodo  suspectam  habuerit.  Hodie  vero  etiam 
post  condemnationem  potest  maritus  uxorem  suam 
adulteram  e monasterio  recipere:  [idque]  secun- 
dum observationem  Novell»  134,  de  repudiis. 

CAP.  XXXIII.  — Ne  clerici  libere  ordinentur , 
sed  omnino  vel  certat  ecclesia  vel  monasterio  de- 
putentur. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  6. 

6.  Nullum  absolute  ordinari,  nec  presbyterum, 
nec  diaconum,  nec  omnino  aliquem  eorum  qui 
sunt  iu  ordine  ecclesiastico,nisi  specialiter  in  ec- 
clesia civitatis, vel  pagi,vel  martyrio, vel  monaste- 
rio is  qui  ordinatur,  designetur.  Eos  autem  qui 
absolute  ordinantur,  decrevit  sancta  synodus  ir- 
ritam ac  invalidam  habere  ejusmodi  manuum  im- 
positionem,et  nusquam  exercere  ac  operari  posse 
ad  ejus  qui  ordinavit  injuriam. 

CAP.  XXXIV.  — De  periodeutis  et  de  ecclesiis 
rusticanis. 

Concilii  Laodiceni  canon  57. 

57.  Quod  non  in  vicis  et  pagis  episcopos  con- 
stitui, sed  102  periodeutas,  hoc  est,  circumcur- 
satores  ; eos  autem  qui  prius  constituti  fuerunt, 
nihil  agere  sine  mente  episcopi  qui  est  in  civi- 
tate. Similiter  autem  et  presbyteros  nihil  agere 
sine  mente  episcopi. 

Textus.  Const.  n,  tit.3,  lib.  i,  dicit,  ex  [ipsis] 
possessionibus  et  vicis,  non  autem  aliunde,  in 
ecclesias  ipsorum  ordinari  [debere],  ut  propriam 
capitationem  ac  vectigal  contribuant.  Constit.vero 
16  ejusdem  tit.  et  2,  tit.  Novellarum  aiunt,  cen- 
sibus annotatos,  etiam  invitis  [agri]  dominis,  in 
iis  vicis  in  quibus  mansitant, ordinari:  [ita  tamen,] 
ut  capitationem  contribuere,  et  per  substitutos 
ruralia  obsequia  exsequi,  per  dominos  compel- 
lantur. 

CAP.  XXXV. — Ut  episcopo  urbis  subsint  clerici 
tam  in  hospitibus  pauperum , quam  in  monaste- 
riis, vel  locis  qua  dicuntur  martyria  versantes. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  8. 

8 Clerici  ptochotrophiorum, monasteriorum  et 
templorum  martyrum, sub  potestate  episcoporum, 
qui  sunt  in  unaquaque  civitate, ex  sanctorum  Pa- 
trum traditione, permaneant,  et  non  per  arrogan- 
tiam se  a proprio  episcopo, imperium  ejus  detre- 
ctantes, subducant.  Qui  banc  autem  constitutio- 
nem avertere  ausi  fuerint,  si  autem  monachi,  vel 
laici,  sint  excommunicati. 


CAP. XXXVI  .—De  servis  qui  in  clerum  recipiuntur. 

Apostolorum  canon  82. 

82  [81]. Servos  in  clerum  provehi  sine  voluntate 
105  dominorum,  non  permittimus, ad  eorum  qui 
possident  molestiam. Domorum  enim  eversionem 
talia  efficiunt.  Si  quando  autem  etiam  dignus  ser- 
vus visus  sit,  qui  ad  gradum  eligatur,  qualis  noster 


559  RHOTII  PATRIARCHA  CP.  560 


quoque  Onesimus  fisus  est,  et  domini  concesse- 
rint ac  liberaferint,  et  sedibus  emiserint,  fiat. 

Const.  36,  tit.  39  lib.  i,  ced.ait  servum  ne  vo- 
lente quidem  domino  clericum  fleri,  nisi  prius 
manumittatur.  Const.  2,  tit.  1 Novellarum  ait:  Si 
sciente  neque  contradicente  domino  clericus  fa- 
ctus fuerit,  [eum]  liberum  esse, ac  fieri  ingenuum. 
Si  vero  [dominus]  cum  ignorasset,  intra  annum 
[illi  suam]  fortunam  ostendat,  [eum  illum  posse] 
recipere.  [Denique]  liberum  factum, si  mundanus 
flat,  domino  suo  in  servitutem  tradi.Eadem  const. 
dicit  episcopatum  a servili  atque  ascriptiorum 
conditione,  et  a patria  potestate  liberare.  Quod  ip- 
sum sane  etiam  Novella  81,  quae  tradit,  per  quas 
dignitates  curiae  [nexu]  patriaque  potestate  quis 
liberetur. 

CAP.  XXXVI.  — De  diaconissis , et  quod  mu- 
lier presbyteralem  dignitatem  non  obtineat . 

Concilii  Nicosni  canon  19. 

19.  DePaulianislis,  qui  deinde  ad  ecclesiam 
confugerunt,  statutum  est,  ut  ii  omnino  rebapti- 
zentur. Si  qui  vero  tempore  praeterito  in  clerico- 
rum niimero  erant,  si  quidem  a culpa  et  repre- 
hensione aliqui  visi  fuerint,  rebaptizati  ordinen- 
tur a catholicae  104  Ecclesiae  episcopo.  Si  vero 
examinatio  eos  non  esse  aptos  deprehendit,  de- 
poni eos  oportet.  Similiter  autem  et  de  diaconis- 
sis, et  omnino  de  omnibus  qui  inter  clericos  an- 
numerantur, eadem  forma  servabitur.  Diaconis- 
sarum autem  meminimus  quae  in  habitu  quidem  { 
censentur,  quoniam  nec  ullam  habent  manuum 
impositionem,  ut  omnino  inter  laicos  ipsae  con- 
numerentur. 

Concilii  Laodiceni  canon  11· 

1 1 . Non  oportere  eas  quae  dicuntur  presbytero 
et  praesidentes,  in  ecclesiis  constitui. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  15. 

15.  Diaconissam  non  esse  mulierem,  etc.,  ut 
pag.  550. 

Concilii  cscumenici  sexti  canon  14. 

14.  Sanctorum  divinorumque  Patrum,  etc.,  ut 
pag.  551. 

CAP.  XXXVIII.—  Quatenus  per  ordinationem 
peccata  solvantur. 

ConciUi  Ncoccesariensis  canon  9. 

9.  Si  presbyter»  qui  corpore  prius  peccave- 
rat, etc.,  ut  pag.  547. 


ΕΕφάνη,  καί  αυγχωρήσουσιν  οί  βεσπόται  xxt  Ελευ- 
θερώσουσι,  και  του  οικου  Εαυτών  έςαποστιίλωσι, 
γινέσθω. 

*Η  81  διάταξις  του  γ9  τίτ.τού  α9  βιβλ.τού  χώο., 
φησίν,  δτι  δούλος,  ούτε  κατά  γνώμην  του  δεσπότου 
κληροΰτα»,  et  μή  πρότερον  Ελευθερωθή.  Έ δε  β9  διάτ. 
τού  α9  τιτ.  των  Νεαρών,  φησίν  δτι  Εάν  γινώσχοντος 
καί  μη  Αντιλέγοντος  τού  δεσπότου  κληρωθή,  Ελευθε- 
ροΰταί  καί  εύγενής  γίνεται.  ΕΙ  81  ήγνόησεν  εισω 
Ενιαυτού  δεικνύς  τήν  τύχην,  λαμβάνει  αυτόν.  *0  δε 
Ελευθερούμενος,  έάν  κοσμικός  γενηται,  παραδίδοτχι 
είς  δουλείαν  τφ  δεσπότη  αυτού.  *Η  81  άύτή  διάταξις 
λέγει,  δτι  ή Επισκοπή,  καί  δουλικής  καί  Ενσπογράφου 
τύχης  έλευθεροΤ  χαΐ  ύπεξουσιότητος  * το  αυτό  8ε  χαί 
η οε*  νεαρά  ή διαλαμβάνουσα  διά  ποίων  ά ξι  ωμά  των 
I βουλευτηρίου  τις  έλευθερούται  και  ύπεξουσιότητος  * ή 
γάρ  ο9  νεαρά  Επισκόπων  ού  μέμνηται. 

ΚΕΦΑΛ  ΛΖ’.  — Περί  διακονίσσων,  κά!  δτι  γυνή  ού 
γίνεται  πρεσβυτέρα. 

Συνόδου  Νιχαίας  χάνων  ιθ9. 
ιθ9.  Περί  των  Παυλιχνισάντων,  είχα  προσφυγόντων 
τη  καθολική  Έκκλησή,  8ρος  Εκτέθειται  άναβαπτί- 
ζεσθαι  αυτούς  Εξάπαντος.  Et  8έ  τινες  τφ  πχρεληλυ- 
θότι  χρόνψ  Εν  τφ  κλήρφ  Εξητάσθησαν,  et  uev 
άμεμπτοι  καί  Ανεπίληπτοι  φανεΤεν,  άναβαπτισθέντες 
χειροτονείσθωσαν  ύπύ  τού  της  καθολικής  Εκκλησίας 
Επισκόπου.  ΕΙ  81  ή άνάκρισις  ανεπιτήδειους  αυτούς 
εύρίσκει,  καθαιριΐσθαι  αυτούς  προσήκει.  Ωσαύτως 
81  χάΐ  περί  των  διακονίσσων,  καί  δλως  περί  των  έν 
τφ  κανόνι  Εξεταζόμενων,  8 αυτός  τύπος  περισυλα- 
, χθήσεται,  Εμνήσθημεν  δ!  των  διακονίσσων  των  έν  τφ 
σχήματι  Εξετασθεισών,  έπεί  μηδε  χειροθεσίαν  τινά 
Εχουσιν  · ώστε  Εξάπαντος  Εν  τοΐς  λαϊκό  ΐς  αύτάς 
Εξετάζεσθαι. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  ια\ 
ια\  Περί  τού  μή  δεϊν  τάς  λεγομένας  πρεσβύτιδας, 
ήτοι  προκαθημένας,  Εν  Εκκλησίφ  καθίστασθαι. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  ιε9. 
ιε9.  Διακόνισσαν  μή  χειροτονεΤσθαι  γυναίκα,  κ.τ.λ. 

Συνόδου  οίκουμε νίκης  έκτης  κανών  ιδ9. 
ιδ\  *0  των  άγιων  καί  θεοφόρων  ήμών  Πατέρων, 
κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΛ.  ΛΗ.  — Περί  των  διά  τής  χειροτονίας 
λυόμενων  Αμαρτημάτων. 

Συνόδου  Νέοκαισαρείας  κανών  θ9· 
θ9.  Πρεσβύτερος  Εάν  προημαρτηκώς  σώματι,  κ.τ.λ. 


561 


SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  II,  CAP.  I. 


562 


TITV02  B\ 

ΠΕΡΙ  ΠΟΙΗΣΕ  .ΙΣ  ΕΚΚΛΗΖΗ1Ν  ΚΑΙ  ΠΕΡΙ  ΙΕΡΟΝ  ΣΚΕΓΠΝ  ΚΑΙ  ΑΝΑΘΗΜΑΤΟΝ,  ΚΑΙ  ΚΛΗΡΙΚΟΝ  ΠΑΡΑ 
ΓΝΟΜΗΝ  ΕΠΙΣΚΟΠΟΝ  ΙΣΤΟΝΤΟΝ  ΘΓΣΙλΣΤΠΡΙΑ 


io»  TITULUS  II. 

DE  EXSTRUCTIONE  ECCLESIARUM,  ET  DE  SACRIS  VASIS  ATQUE  DONARIIS,  ET  DE  CLERICIS 
PRjETER  SENTENTIAM  EPISCOPI  ALTARIA  ERIGENTIBUS. 


κεφαλαίο?*  πρώτον.  — Περί  καθιερώσεως  έκ- A CAPUT  PRHdUM.  — De  consecratione  eecle - 
χλτ,*ιών  καί  μαρτυρείων  μη  έχόντων  λείψανα  siarum  et  martyriorum  qu&  sanctorum  reliquiis 
Αγίων.  carent. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ζ"*,  πγ\  Concilii  Carthaginensis  canon  6, 83. 

"βστε  χρίσμα  Από  πρεσβυτέρων  μη  γίνεσθαι.  Ul  chrisma  a presbyteris  non  fiat 

£■’.  Φουρτουνάτος  έπίσκοπος  «Ιπβν*  *Εν  ταΤς  προ-  6.  Fortunatus  episcopus  dixit : In  praeteritis 

Ααβούσαις  συνόδοις  μεμνήμεθα  τα  Αρισθέντα,  ώστε  conciliis  statutum  [mss.  constituta]  meminimus 
χρίσμα,  ή καταλλαγην  μετ*νοούντων,  ή κορών,  καί  6966,  Ut  chrisma  Tei  reconciliatio  poenitentium, 
τόπων,  κ*1  ναών  καθιέρωσιν  άπο  πρεσβυτέρων  μή  necnon  et  puellarum  consecratio,  a presbyteris 
γίνεσθαι β έαν  δέ  τις  άναφυη  τούτο  πράττων,  τί  δεί  non  fiant  : si  quis  autem  emerserit  hoe  faciens, 
περί  τούτου  Αρίσαι  ; Αύρήλιος  έπίσκοπος  εΤπεν  * Γύ  quid  de  60  [ms$.  de  hoc]  Statuendum  sit  ? Aure- 
ύμ έτερον  Αξίωμα  ηχούσε  τύ  Ανενεχθέν  παρα  τού  lius  epiSCOpUS  dixit  : Audivit  dignatio  vestra  SUg- 
Αδελφου  xat  συλλειτουργού  ήμών  Φουρτουνάτου,  τ(  gestionem  fratris  et  coepiscopi  nostri  Fortunati ; 
πρύς  τούτα  λέγετε  ; ’Απο  πάντων  των  έπισκόπων  quid  ad  haec  dicitis  ? Ab  universis  episcopis  dic- 
έλέχθη  * Χρίσματος  ποίησις,  καί  κορών  κοθιέρωσις,  tum  est : Chrismatis  [ms.  chrismae]  confectio,  et 
Απύ  πρεσβυτέρων  μη  γένηται,  μήτε  δέ  κατολλάζοι  g puellarum  consecratio  a presbyteris  non  fiat:  vel 
τινά  είς  δημοσίαν  λειτουργίαν  πρεσβυτέρφ  έξεΤναι  * reconciliare  quemquam  io  publica  missa  presby. 
τούτο  πάσιν  άρέσκει.  tero  non  licere,  hoc  omnibus  placet. 

Περί  τώ*  πλαστών  μνημείων  των  μαρτύρων.  De  monumentis  martyrum  factitiis. 

πγ\  'Ομοίως  ήρεσεν  ΐνα  τά  πανταχου  άνά  τούς  83.  Item  ut  altaria  quae  passim  per  agros  et 
Αγρούς  καί  τούς  Αμπελώνας  θυσιαστήρια,  ώσανει  per  vias  tanquam  memoriae  martyrum  consti- 
είς  μνήμην  μαρτύρων  καθιστάμενα,  έν  οις  ουδέ  8ν  tuuntur,  in  quibus  nullum  corpus  aut  reliquiae 
σώμα  ή λείψανα  μαρτύρων  Αποκείμενα  δείκνυται,  martyrum  conditae  probantur,  ab  episcopis  qui 
Απύ  τών  έντοπίων  έπισκόπων  εΐ  Ιστι  δυνατύν  κα-  locis  eisdem  praesunt  106,  si  fieri  potest,  ever- 
ταστρέφωνται.  El  δε  τούτο  θορύβοις  δημοτικοΐς  ού  tantur.  Si  autem  hoc  per  tumultus  populares  non 
συγχωρετται,  δμως  τα  πλήθη  νουΟετηθώσι  μή  δχλ-  sinitur,  plebes  tamen  admoneantur,  ne  illa  loca 
αγωγέ tv  τούς  τόπους  έκείνους  * καί  ΐνα  ol  τα  όρθα  frequentent,  ut  qui  recte  sapiunt,  nulla  ibi  su- 
φρονούντες  μηδεμι$  δεισιδαιμονία  τών  τοιούτων  perslitione  devincti  teneantur.  Et  omnino  nulla 
τόπων  καταδεσμώνται  · καί  παντελώς  μηδε  μνήμη  memoria  martyrum  probabiliter  acceptetur,  nisi 
μαρτύρων  ίπιτελεσθη,  εΐ  μή  που  ή σώμα  ή τινα  ubi  corpus  aut  aliquae  reliquiae  sunt,  origo  alicu- 
λείψανα  ώσιν,  ή Αρχαιογονία  τινύς  οΐχήσεως,  ή χτί-^jus  habitationis  vel  passionis  fidelissima  origine 
σεως,  ή πάθους  πίστη  Αρχαιότητι  παραδίδοται  * traditur.  Nam  quae  per  somnia  et  per  inanes 
8σα  γαρ  δι*  ένυπνίων  καί  ματαίων  Αποκαλύψεων  quasi  revelationes  quorumlibet  hominum  ubi- 
Ανθρώπων  τινών  Οπουδήποτε  καθίστανται  θυσία-  cunque  constituuntur  altaria,  omni  modo  impro- 
στήρια,  παντί  τρόπφ  τα  τοιαυτα  Αποδοκιμα-  bentur. 
σθώσιν. 


Συνόδου  Νικαίας  τύ  β',  κανών  ζ’,  ιζ'. 
νΟτι  τούς  έγκαινισθέντας  ναούς  έκτύς  κατα- 
θέσεως  Αγίων  λειψάνων  , δέον  Αναπληρω- 
θηναι. 

ζ’.  *Εφη  Παύλος  δ θείος  Απόστολος  * Ιινών  Ανθρώ- 
πων αΐ  Αραρτίαι  πρόδηλοι  είσι,  τισΐ  δΐ  καί 


Concilii  Ntcoeni  ιι  canones  7 et  17. 

Templis  absque  depositione  sacrarum  re- 
liquiarum fuerunt  dedicata9  fieri  debet  deposi- 
tio. 

7. Ait  Paulus  divinus  apostolus:  Quorumdam  ho- 
minum peccata  sunt  manifesta , nonnullos  autem 


3*  Carthag.  n,  can.  3*  **  Concilium  Carthag.  v,  c.  14  ; concilium  Afric.  c.  80, 


563  PHOTII  PATRIARCHjE  CP.  564 


consequuntur  *l.  Praecedentibus  autem  peccatis,  λ 
alia  quoque  ea  sequuntur.  Impiam  ergo  haeresim 
eorum, qui  Christianos  accusant,  alia  quoque  im- 
pia consecuta  sunt.Quemadmodum  enim  venera- 
bilium imaginum  aspectum  ex  ecclesia  sustule- 
runt, alios  quoque  mores  reliquerunt,  quos  qui- 
dem oportet  renovari, et  tam  ex  jure  scripto  quam 
non  scripto  sic  observari.  Quaecumque  ergo  tem- 
pla consecrata  sunt  absque  sacris  reliquiis  mar- 
tyrum, in  iis  fieri  statuimus  reliquiarum  deposi- 
tionem cum  consuetis  precibus.  Episcopus  autem 
posthac  templum  consecrans  sine  sanctis  reli- 
quiis, deponatur,  ut  qui  ecclesiasticas  traditio- 
nes transgressus  sit. 

Ne  quis  eum  non  habeat  quee  ad  perfectionem 
pertinent  oratoria  (edificare  aggrediatur . 

17.  Quidam  monachi  suis  107  monasteriis  reli- G 
ct is, ut  qui  imperare  desiderent, et  parere  recusant, 
oratoria  aedificare  aggrediuntur,  cum  ea  non  ha- 
beant quae  ad  perfectionem  perlinent. Si  quis  ergo 
hoc  facere  aggressus  fuerit,  prohibeatur  ab  ejus 
loci  episcopo. Si  quis  autem  ea  habet  quae  ad  per- 
fectionem sufficiunt, qu»  ab  ipso  deliberata  sunt, 
ad  finem  deducantur.Idem  autem  servetur  in  lai- 
cis  et  clericis. 

Textus . In  cap.!4,tit.  3 praesentis  operis  tran- 
scripsi, quomodo  fiat  ecclesia.  Dicit  vero  etiam 
const.15,  iit.  2,  lib.  i cod.  quod  si  quis  rem  mo- 
bilem, immobilem,  aut  seipsam  moventem,  per- 
sonae [cujuspiam]  martyris,  aut  prophetae,  aut 
angeli,  tanquam  ipsi  oratorium  exstructurus  do-c 
naverit,  donationemque  ubi  oportet,  in  acta  re- 
tulerit : cogatur  opus,quanquam  coeptum  non  sit, 
cum  haeredibus  adimplere,  [eo]  que  adimpleto 
donationem  conferre.Idemque  de  xenodochio, no- 
socomio,atque  ptochio  [dicit.Tum  etiam  episcopis 
et  oeconomis,  ut  hos  urgeret, facultatem  esse. Pos- 
tremo haec  completa, prout  donatoribus  visum  est, 
ac  secundum  injunctas  praeceptiones  administra- 
ri.Acconst.  45,  tit.  3, ejusdem  i lib.  dicit:  Quod  si 
quis  aut  per  institutionem,  aut  legatum,  fideicom- 
missumve,aut  mortis  causa  donationem, piam  dis- 
positionem feeerit, cogatur  per  episcopum  manda- 
tarius, etiam  si  episcopo  a testatore  prohibitum  sit, 
ne  curet,  ut  si  ecclesiam  facere  ipsi  injunctum 
fuerit, intra  triennium  illam  absolvat : si  vero  xe-  j 
nonem, intra  annum.Etenim  dum  opus  consume- 
tur, recipiendis  aegrotis  [aliam]  domum  conduci 
posse.  Deinde  eo  tempore  elapso,  episcopum  re- 
licta Ipariter]  cum  fructibus  atque  accessionibus 
a tempore  mortis  testatoris  exigere:  ac  ecclesias, 
108  xenone3,  gerontocomia, orphanotrophia,  no- 
socomia, aut  ptochia  aedificare  : [tum  etiam  ad- 
ministratores ipsis  praeficere,  nisi  testator,  quis 
administrare  debeat,  expresse  dixerit : et  tametsi 
[administratorem  testator]  nominarit, potestatem 
[tamen]  habere  episcopum,  ut  si  male  ille  admi- 
nistret, [ipsum]  removeat,  et  alium  faciat : si 
vero  qui  jussus  est,  ab  episcopo  interpellatus 
magistratuum  [etiam]  admonitionem  exspe(tet, 


έπαχολουθοΰσιν.  /Αμαρτιών  οΰν  προκαταλαμβα- 
νουσών,  καί  Ιτεραι  άμαρτίαι  πκρέποντχι  ταύταις  · 
τή  οΰν  άσεβεϊ  αίρέσει  τών  Χριστιανοκατηγόρων,  καί 
άλλα  άσεβήματα  συνηκολούθει.  *Ωσπερ  γάρ  τήν  ιών 
σεπτών  εΙκόνων  δψιν  ά^είλοντο  έκ  της  έκκλησίας, 
καί  Ετερά  τινα  26η  α/τι  του  άπεδοκίμασαν  πχραλε- 
λοίπασιν,  ά χρή  άνανεωθήναι,  και  κατά  τήν  Εγγραφον 
καί  άγραφον  θεσμοθεσίαν  ούτως  χρατεΤν  · δσοι  οΰν 
σεπτοί  ναοί  καθιεροφησαν,  έκτδς  άγιων  λειψάνων 
μαρτύρων,  δρίζομεν  έν  αύτοΤς  κατάθεσιν  γενέσθαι 
λειψάνων,  μετά  της  συνήθους  εύχής.  *0  δε  άνευ 
άγίων  λειψάνων  καθιερών  ναόν,  καθαιρείσθω,  ώς 
παραβεβηκώς  τάς  έκκλησιαστικάς  παραδόσεις. 

Οτι  μη  Εχων  τις  τά  προς  άπαρτισμδν,  μη  έπι- 
χειροίη  κτίζειν  εύκτήριον  οίκον. 

1 ιζ\  *Οτι  τινές  τών  μοναχών  κατσλιπόντες  τά 
έαυτών  μοναστήρια,  ώς  έφιέμενοι  άρχειν  και  τδ  ΰπ- 
ακούειν  άπαναινύμενοι,  2γχειρουνι  κτίζε ιν  εύκτη- 
ρίους  οίκους,  τά  προς  άπαρτισμδν  μη  Εχοντες.  ΨΛ  τις 
οδν  τούτο  έπιχε  t ρήσοι  ποιεΤν,  κωλυέσθω  υπδ  τού  κατά 
τδν  τύπον  έπισκόπου  · εί  δέ  τά  πρδς  άπαρτισμδν 
2χοι,  τά  βεβουλευμένα  αύτψ  είς  πέρας  άγέσθωσαν. 
Τά  αύτδ  δέ  φυλαττέσθω  καί  Ιπί  λαϊκών  καί  κλη- 
ρικών. 

*Εν  τψ  ιδ*  κεφαλαίφ  του  γ*  τίτ.  του  παρόντος  συν- 
τάγματος, παρέγραψα  πώς  γίνεται  έκκλησία.  Λέγει 
δέ  καί  διάτ.  ιε'  τοΰ  β'  τίτ.  τοΰ  α*  βιβλ.  τοΰ  κώδ,  ώς 
Ιάν  τις  δωρήσητχι  πράγμα  κινητδν  ή άκίνητον  ή αύτο- 
κίνητον  ή δίκαιον  είς  πρόσωπον  μάρτυρος,  ή προφήτου, 

; ή άγγέλου,  ώς  αύτοΰ  μέλλων  ευκτήριο ν οικοδομή  σαι, 
καί  τήν  δωρεάν  έμφχνίση  έφ*  ών  άναγκαΤον  έστιν, 
άναγκάζεται  τδ  Ιργον  κάν  μή  ήρχθη  πληροΰν  μετά 
κληρονόμων,  καί  πληρωθέντι  δούναι  τά  τής  δωρεάς. 
Τδ  αύτδ  δε  καί  έπί  τών  ξενοδοχείων  και  νοσοκομείων 
καί  πτωχείων  · άδείας  ούαης  τοϊς  έπισκόποις  και  οί- 
κο νόμοι ς ένάγειν  αύτούς.  Τούτων  δέ  πληρουμένων,  ή 
διοίκησις  κατά  τά  δόξαντα  τοΐς  φιλοτιμησαμένοις 
καί  τοδς  έπιτεθέντας  δρους  γίνεται,  και  ή με*  δ»άτ. 
τοΰ  γ*  τίτ,  τοΰ  αύτοΰ  α*  βιβλ.  φησίν,  δτι  έάν  τις  ευ- 
σεβή ποιήσοιτο  διατύπωσιν,  έν  ένστασει  ή ληγάτφ, 
ή fidei  commisso  mortis  causa  δωρεφ,  άνάγκην  Εχει 
6 κελευσθείς  διά  τοΰ  έπισκόπου,  καν  έκωλύθη  ύπδ 
τοΰ  διαθεμένου  προνοήσαι,  εί  μέν  έκκλησίαν  έπ- 
ετράπη  ποιήσαι,  πληροΰν  αυτήν  εισω  τριετίας  * εί  δέ 
ξενώνα,  εισω  ένιαυτοΰ  · δυνατδν  γάρ  καί  οιχον  είς 
άνάκλισιν  τών  ά(ή&ώστων  μισθοΰσθαι,  Εως  ού  τδ  Ιργον 
πληρωθή.  Τοΰ  δέ  τοιούτου  χρόνου  παρερχομένου, 
άπαιτεΤ  τδ  καταλειφθέν  δ έπίσχοπος  μετά  καρπών 
καί  αύξήσεων  άπδ  τοΰ  καιροΰ  τής  τοΰ  διαθεμένου 
τελευτής,  καί  ποιείται  τάς  οίκοδομάς  τών  έκκλησιών 
καί  τών  ξενώνων,  ή τών  γεροκομείων,  ή ορφανοτρο- 
φείων, ή νοσοκομείων,  ή πτωχείων,  καί  προχειρίζε- 
ται τους  διοικητάς  αυτών  · ει  γε  μη  βητώς  δ τελευτή- 
σας  είπε  τδν  όφείλοντα  διοικεΤν  · εί  καί  ώνόμασεν, 
άδειαν  δ έπίσκοπος  Εχει  κακώς  αύτδν  διαγινόμενον, 
άποκινεΤν,  καί  ποιεΤν  άλλον.  Εί  δέ  δ κελευσθείς  καί 
παρά  τοΰ  έπισκόπου  όχληθείς,  άρχικήν  δπόμνησιν 
άναμείνη,  δίδωσι  διπλοΰν  τό  καταλειφθέν  * (δ^θυμούν- 
τος  δέ  τού  έπισκόπου,  άναγκάζει  πληρωθήναι  τδ  διά 


565  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  II,  CAP.  I.  ' 566 


τυπωθέν  & μητροπολίτης,  ii  b της  διοικήσεως  έκείνης 
άρχι  επίσκοπος,  καί  πας  βουλωμένος  των  πολιτών 
κινεί.  El  μετά  τήν  Ιδίαν  τελευτήν,  οί  κληρονόμοι 
έκελεύσθησαν  δούναι  ή ποιήσαι,  δ προδηλούμενος 
χρόνος  μετά  τήν  άποβίωσιν  αυτών  άριθμεΤται,  οί  δέ 
άρχοντες  άναγχάζουσι  τούτα  πληρούσθαι. 

dictam  tempus  post  illorum  decessum  computari 
cogere  [debere.] 

'H  •f  διάτ.  του  α9  τίτ.  των  Νεαρών  φησί  διά  δη- 
μοσίων προσώπων  δις  όχλούμενον  τδν  /ελευσθέντα 
παρά  του  έπισχόπου  καί  του  οικονόμου,  καί  ύπερθέ- 
μενον,  έκπίπτειν  παντδς  κέρδους  · καί  την  ουσίαν 
πάσαν  μετά  τών  έν  μέσφ  έπαυξήσεων  δ έπίσκοπος 
δαπανφ  είς  τά  διατυπωθέντα,  μη  παραχρατουμένου 
φαλκ  ίδιου.  Τδ  αυτό  έστι,  κάν  προσάπαξ  τι  ληγα- 
τευθή.  Η δε  διάτ.  του  β9  τίτ.  τών  Νεαρών  φησίν, 
ε?σω  Ιξ  μηνών  μετά  την  έμφάνειάν  τής  διαθήκης  έξ 
ύπερθέσεως,  καρπούς  χαι  τόκους  καί  έπαυξήσεις  άπδ 
τελευτής  του  καταλιπόντος  άπαιτείσθαι.  *Η  δέ  γ* 
διάτ.  τού  β*  τίτ.  του  αυτού  τών  Νεαρών  συντά- 
γματος φησίν,  είσω  πενταετίας  την  έκκέησίαν  όφεί- 
λε»ν  πληροΰσθαι  · τους  δέ  άλλους  εύαγεΤς  οϊκους, 
εισω  ένιαυτού.  Εί  δέ  μη  έντδς  τού  ένιαυτού  ποιή- 
σουσιν  οί  κληρονόμοι,  άναγκαζέσθωσαν  οΐκον  άγο- 
ράζειν  ή μισθούσθαι,  Ενθα  δύναται  τά  κελευσθέντα 
πληροΰσθαι.  Τά  δέ  περί  τής  διοικήσεως  δμοίως  τή 
προλαόούση  διατυποΤ. 

Λέγει  δε  βιβλ.α9  τών  διγέστων  τίτ.  ν*  βιβλ.ι9  καί  α9, 
5τι  τά  Ιερά  θείου  δικαίου  είσί,καί  ύπ9  σύδενδς  δεσπόζον- 
ται*  Ιερδν  δέ  πράγμά  έστι,  τδ  άνιεραιθίν  δημοσίφ.  Τά 
γάρ  Ιδιωτικά  ούκ  εΐσίν  Ιερά,  άλλά  βέβηλα*  εί  δέ  κατα- 
πέση  τδ  οίκοδόμημα,  μένει  δ τόπος  ίερδς,  ώς  βιβλ. 
δίγ.  ζ*·  καθιερούνται  δέ  καί  έν  πόλεσι  καί  έν  χωρίοις.  ( 
Λημόσιος  δέ  τόπος  παρά  κέλευσιν  βασιλέως,  ου  γίνεται 
ίερδς,  ώς  δίγεστον  η*  καί  θ9  · άδιατίμητον  δέ  έστι  τδ 
ίερδν,  ώς  δίγεστον  ι9*  καί  ’ΐνστιτουτιώνων  βιβ).τίτ.  α* 
φησίν,  δτι  Ιερόν  έστι,  τδ  όρθώς  καί  διά  τού  ίερέως 
τφ  Θεφ  άνιερωμένον  * ώς  οί  ναοί  καί  τά  σκεύη  * καί 
τού  ναού  καταπεσόντος,  μένει  δ τόπος  Ιερός·  Ούκ 
Εστι  δέ  ίερδν,  δπερ  τις  κατ*  οίκείαν  αύθε\τ(αν  ώς 
ίερδν  ποιήσει*  καί  τίτ.  ζ"9*  δτι  ου  κτάται  τις  τά  Ιερά 
διά  τής  χρονίας  νομής  * ούτε  Ισχυρώς  τις  έπερωτφ 
λαβεΤν  ίερδν,  ’ΐνστιτουτιώνων  ιγ9  τίτ.  ιε9  καί  τίτ.  κγ’· 
6τι  ούδείς  έν  είδήσει  αγοράζει  Ιερόν*  εί  δέ  άπατηθείς 
ήγόρασεν  ώς  Ιδιωτικδν,  κινεί  έπί  τφ  διαφέροντι  * καί 
’ΐνστιτουτιώνων  ιδ9  τίτ.  ιε',  δτι  Ιπιβλέπουσι  τά  Ιερά 
καί  παρασκευάζουσιν  αύτά  φιλοκαλεΐσΟαι.  Βιβλ.  β*, 
τίτ.  ιδ9,  βιβλ.  ιζ“9,  ξ9*  ού  καλώς  τις  πακτεύει  μή  καθ-  | 
ιερούν  τδν  ίδιον  τόπον  * βιβλ,  ζ^,τίτ.  α*,  δίγεστον  κγ9* 
τά  ίερά  ώς  ήμέτερα  έκδικεΤν  ού  δυνάμεθα  * βιβλ.  η9ν 
τίτ.  α9,  βιβλ.  ι^9,  ιδ9*  Ιερού  τόπου  πάρε  ντιθεμένου,  καί 
ή δι9  αυτού  πάροδος  είς  Ιδιωτικδν  έμποδίζεται  * δου- 
λεία γάρ  ού  συνίσταται  διά  τού  τοιούτου  τόπου  * βιβλ. 
ια9,  τίτ.ζ',βιβλ.ιζ^,λζ^τά  Ιερά  γινόμενα  ύπδ  τούς  πο- 
λεμίους, παύονται  είναι  ίερά*  ώσπερ  δ έλεύθερος  βου- 
λωθείς* άπολυθέντα  δέ  τής  συμφοράς,  άναλαμβάνουσι 
την  προ  τέραν  κατάστασιν*  καί  βιβλ.  ιζ9,  τιτ.  β*,  βιβλ. 
ιζ"9,  ξγ9·  δτι  έάν  άνιερωθή  τδ  κοινδν  πράγμα,  λύεται  ή 
έπ9  αυτφ  κοινωνία. Βιβλ, ιη9,  τίτ.  α9,  βιβλ.  ιζ"9,  ε9,  ζ"9. 


i [ipsum]  quod  relictum  est,  duplicatum  dare  : si 
episcopus  negligenlius  agat,  metropolitanum,  aut 
tractus  istius  archiepiscopum,ut  quod  praeceptum 
est  adimpleatur,  cogere,  et  quemcunque  civium 
[posse  quaestionem]  movere:  si  post  mortem  suam 
haeredes  aliquid  dare  aut  facere  jussi  fuerint, prae- 
[deuique],ut  haec  impleantur,  [ipsos]  magistratus 

Textus . Const.  3,  tit.  1 Novellarum  ait  [aliquid 
facere  aut  dare]  jussum, si  ab  episcopo  et  oecono- 
mo per  publicas  personas  bis  admonitas  adhuc 
differt, ab  omni  lucro  excidere, et  episcopum  om- 
nem substantiam  cum  medii  temporis  accessio- 
nibus, non  retenta  [ab  illo]  falcidia,  in  quae  con- 
stitutum est  insumere  : el  si  universaliter  quip- 
piam  legetur,  idem  esse.  Eadem  const.  3,  tit.  2 
Novellarum  ait,  intra  sex  menses  post  aperturam 
* testamenti  [relictis  non  datis],  propter  dilatio- 
nem fructus,  usuras  atque  accessiones  a morte 
ejus  qni  reliquit,  exigi.  Eadem  const.  3,  tit.  2 
Novellarum  ait,  intra  quinquennium  ecclesiam 
debere  perfici  : alias  venerabiles  domus  intra 
annum.  Si  vero  intra  annum  hseredes  [eas]  non 
fecerint  [ipsos]  cogi  domum  [aliquam  aut]  emere 
aut  conducere,  ubi  jussa  queant  exsequi.  Procu- 
rationem autem  perinde  atque  praemissa  const. 
instituit. 

108  Textus.  Lib,vero  i,digest.tit.50,Hb.n,dicit, 
res sacrasdivini  juris, acin  nullius  bonis  esse.Res 
autem  sacra  est,qum  publice  consecrata  est.Nam 
quae  hominum  privatorum  sunt,  non  sacra  sunt, 
sed  profana. Si  vero  aedificium  [sacrum]  collapsum 
fuerit,  lorus  sacer  manet, ut  digesto  6.Consecran- 
tur  vero  [loca]  et  civitatibus  et  in  agris.  Locus 
publicus  citra  jussum  principis  non  fit  sacer, ut  di- 
gesto 8, et  9.Res  sacra  non  recipit  aestimationem, 
ut  digesto  10. Et  [lib  ] Inslii.  n,tit.  1 : Sacrae  (in- 
quit) res  snnt,  quae  rite  per  pontifices  Deo  conse- 
cratae sunt  : veluti  aedes  sacrae,  el  vasa.Et  aedibus 
sacris  dirutis, manet  locus  sacer  .Non  est  autem  sa· 
erum, quod  quispiam  sua  auctoritate  quasi  sacrum 
constituerit.  Et  tit.  9,  neminem  possessionis  suf- 
fragio res  sacras  usucapere.Nemo  utiliter  res  sa- 
cras stipulatur, ut  Instit.  3,  tit.  19  Et  tit.  23  : Ne- 
mo sciens  [recte]  emit  rem  sacram. Si  vero  dece- 
ptus emit  quasi  privatam,  agit  ad  id  quod  inlerest. 
Et  Inst.iv,  tit.  15,  in  [loco]  sacro  aedificare  prohi- 
bemur. Lib.  [dig.]  i,  tit.  16,  dig.  7 : Magistratus 
aedes  sacras  inspiciunt,ac  ornandas  curant. Lib.  u, 
tit.  14,  digest.  60.  Non  recte  quis  paciscitur,  ne 
locum  suum  dedicet.  Lib.  vi,lit.  23 : [Loca]  sacra, 
quasi  noslra,in  rem  actione  petere  non  possumus. 
Lib. viii, til.  1, dig.  14:  Sacro  loco  interveniente, iter 
per  ipsum  in  privatum  [locum]  impeditur. Servitus 
enim  per  istiusraodi  locum  non  consistit. Lib.xi  tit· 
7, lib  xvi,  digest.  36:  Loca  sacra  ab  hostibus  capta 

desinunt  esse  sacra, sicut  [homo)  liberin  servitutem 
pertractus.  Ab  [hac]  calamitate  liberata  pristinum 
statum  recipiunt.  Lib.  xvii,  tit.  2,  lib·  xvi,  digest. 


557  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  568 


63.  St  res  communis  consecrata  fuerit,  ia  illa  eo-  ^ 
cieUs  solvitor.  Lib.  xvm,  tit.  1,  digest.  5,  6,  110 
62  : Sacrae  rei  emptio  consistit,  si  illam  sacram 
esse  emptor  ignoret:  habetqne  adversas  vendito- 
rem | actionem]  quanti  ejns  interfoit,  ne  [ea  res] 
vindicaretur.  Si  vero  sciat  emptor,  non  consistit 
venditio.  Et  digest.  73,  ejusdem  tit : JEde  sacra 
diruta,  locus  non  fit  sacer  : unde  neque  vaenire 
potest. 

Textus. El  lib.  44,  tit.  1,  dist.  16, 5.  Recte  dono 
uxori  meae  locum,  nt  in  ipso  aedem  sacram  faciat, 
atque  locus  fit  saeer.Lib.xxvn, tit.  10,  digest.  12 : 
Furiosi  curator  rem  ejus  dedicare  non  potest. 
Lib.  30,  digest.  39 : Qui  rem  sacram  lega!,  (urere 
videtur:  neque  aestimato  [ejus]  praestator;  quoniam 
nullo  prorsus  modo  distrahitur.  Lib.  xxix,  tit.  1 ; 
digest.  1 : Novi  operis  nuntiatio  locum  habet,  ne 
contra legesin  sacro  loco  opus  fiat.  Tit.  3, digest. 
47  : Sacro  loco  interveniente  servitus  [non]  consi- 
stit. Lib.  xli,  tit.  2, digest.  31 : Desinimus  possi- 
dere locum, ubi  ille  sacer  factus  est : tametsi  non 
ut  talem,  sed  ut  privatom  eum  habemus.  Tit.  3, 
digest.  9 ; Res  sacras  non  acquirimus  per  longi 
temporis  possessionem. Lib.  xlui,  tit·!  et  2 : Non 
debet  aliquid  fieri  in  sacro  loco,etquoJfactumest, 
restituitur. Tit.6ejusdem  lib. Digest. i Non  Hcet ali- 
quid facere  in  loco  sacro,  io  eum  velimmitlere, 
quod  deformitatem  illi,et  non  ornamentum  afferat. 
Hoc  autem  ad  privata  sacra  non  pertinet.Planecura 
sacTorum  locorum  mandata  est  his  qui  illis  praesunt. 
Tit.  8,digest.2  : Non  licet  in  loco  sacro  aedificare : 
sed  et  quod  aedificatum  est,  diruitur.  Lib.  xuv, 
tit.  6,  digest.  3 : Non  licet  rem  litigiosam  Deo  de- 
dicare: et  qui  hoc  fecerit, praestat  duplum  adversa- 
rio,eo  quod  adversario  traditus  sit  illo  potentiori. 

r&rftJS.Lib.XLV,  tit.  i digest. 38 : Recte  1 1 1 abs 
te  stipulor,  ut  aedem  sacram  aedifices.  Et  in  istius 
modi  [re|  locatio  valet.Digestum  83 : Rem  sacram 
stipulari  non  possumus, quamvis  profana  fieri  pos- 
sit.Non  tametsi  locum  profanum  promisero, illum- 
que  citra  dolum  meum  consecrari  contingat,  libe- 
ror: nec  si  locus  rursus  lege  aliqua  sacer  esse  coe- 
perit,in  obligationem  revocor.  Neque  rem  sacram 
stipulari  possum  sub  conditione,  quando  profana 
esse  coeperit.  Illa  enim  [duntaxal]  stipulari  possu- 
mus, quaetempore  stipulationis  subjici  usibus  do- 
minioque nostro  possunl.Digest.  91 : Si  res  in  sti- 1 
putationem  deducta  in  rebus  humanis  sit,  sed  dari 
non  possit,  quod  forte  sacra  facta  sit:  et  vero  tem- 
pore stipulationis  vel  postea  promissoriis[illa]fue- 
rit,et  deinde  sacra  facta  sit,  tenetur  [promissor] : 
quemadmodum  etiam, quando  [resabipso]  aliena- 
ta per  alium  sacra  facta  est. Si  vero  res  aliena  fue- 
rit,et  ab  alio  eam  sacram  fieri  contigerit, non  tene- 
tur promissor  : nisi  posteaquam  moram  fecit,  res 
sacra  facta  fuerit.Dig.  137  : Inutiliter  stipulor  sub 
conditione, quae  a lege  prohibita  est:  ut:  Dabis,  si 
quis  rem  sacram  vendiderit. Tametsi  fieri  possit, 
ut  postmodnm  ejus  jus  mutetur. 


ξβ*  · του  Ιερού  πράγματος  άγορχσίχ  συνίσχχχαι,  έχν 
άγνοή  5 έγο^Μίτ,;  Ιερόν  αύτδ  ιίηι,  xot  έχει  κατά 
τον  πρχτου,  είς  δπερ  αύτφ  διέφερε  μί|  * 

el  31  γι νώσχες  I άγορχστής,  οο  ewimtsi  ή πράσις. 
Βιβλ.  ζ*,  ογ*,  τού  xr.w  τίτ.  τού  Ιερού  πεσόνχος  δ 
τόπος  ού  γίνηται  {^οηλος  · δθεν  ούδε  πωλείται.  Βιβλ. 
κδ*,  τίτ.  α*  δίγεστον  t£"*,  t · καλώς  3νφοΰ{ΐ«  τή  γα- 
μέτη μου  τόπον  έφ*  φ ποιήσχι  νχδν  εν  χύτφ,  χχι  γ{- 
mn  δ τόπος  !cp0c. 

Β;βλ.  χζ*,  τίτ.  ι*,  δίγ.  ιβ*  · δ τού  μχινομένου 
κουράτωρ  ού  δύνχτχι  πράγμχ  αύτού  κχθιερούν  * βιβλ. 
λ*,  δίγ.  λθ*  · δ Ιερδν  ληγχτεύων,  μχίνεσθαι  δοχεΤ, 
χχι  ο5χ*  τδ  τ'μημχ  δίόοτχι,  ίπειδή  σύδε  δλως 
πωλεΤτχι.  Βιβλ.  λθ\  τίτ.  τ’,  δίγ.  α*  · περί  της 
χχιτονομίχς  παραγγελία,  /ώραν  2/ει,  Ένχ  μη  γέ- 
;νητχι  παρά  τον  νόμον  εργον  εν  Ιερφ  τόπψ  · τίτ. 
γ*,βιβλ.  ιζ·  · Ιερού  τόπου  πχρεντι δεμένου,  δουλεία 
ού  συνίστχται.  Βιβλ.  μχ*,  τίτ.  β*,  βιβλ.  ιζ“*,  λα*  * 
πχυόρεθχ  νέμεσθχι  τόπον,  γινόμενόν  αύχου  Ιερού, 
κάν  μη  ώς  τοιούτον  άλλ*  ώς  Ιδιωτικόν  αύτδν  εχωμεν  * 
τίτ.  γ*,  βιβλ.  ιζ"*,  θ’  · τα  Ιερά  ού  κτώμεθχ  δια  της 
χρονίχς  νομής. Βιβλ.μγ’,τίτ.α’,  βιβλ.  ιζ"*,α*,  β*βού  δεΤ 
γίνεσθχι  τι  κατά  Ιερού  τόπου,  χχί  γενόμενον  άποχαΟ- 
(στατχι  · τίτ.  ζ * τού  χύτου  βιβλίου,  βιβλ.  ιζ"^,  α*·  ούχ 
Ιξεστι  τι  ποιεΤν  ή έμβάλλειν  Ιερφ  τόπψ,  δπερ  άμορ- 
φίαν  καί  ού  κόσμον  χύτψ  φέρει  * τούτο  δε  πρδς  τά 
Ιερά  ούχ  ανήκει  τά  Ιδιωτικά  * ή δε  φυλακή  των  Ιερών 
τοΐ;  προεστώσιν  αυτών  έπιτέτραπτχι  · τίτ.  η*,  βιβλ. 
ι<Γ,  β*  * ούχ  Ιξεστι  χατά  τόπου  Ιερού  χτίζειν,  αλλά 
και  τδ  χτισθέν  χατχλύετχι.  Βιβλ.  μδ*,  τίτ.  ζ"*,  βιβλ. 
ιζ"*,  γ*·  ούχ  Ιζεστι  τδ  έπίόιχον  τφ  θεφ  κχθιερουν*  χχι 
δ τούτο  ποιήσχς,  δίδωσι  τδ  διπλούν  τφ  άντιοίκψ  αύ- 
τού,  ύπερ  ών  δυνχτοτέρφ  χύτου  άντιδίκψ  πχρεδόθη. 

Βιβλ.  με*,  τίτ.  α’,  βιβλ.  ιζ"',  λη’  · χχλώς  έπερω- 
τώ  σε  χτίσαι  Ιερόν  * χχί  ή έπι  τφ  τοιούτψ  γάρ 
μίσθωσις  Ι^βωτχι.  Βιβλ.  ιζ*’,  πγ*  · ού  δυνατόν  Ιερόν 
έπερωτφν,  χάν  ιί  δύνχτχι  γενέσθχι  Ιδιωτικόν  * εΐ  γάρ 
καί  Ιδιωτικόν  έπερωτηθώ  τόπον,  καί  αυμβή  αύτδν 
χωρίς  δόλου  μου  καθιερωθήνχι  έλευθερούμαι  * χχι  εΐ 
συμβή  εκ  τίνος  νόμου  γενέσθχι  Ιδιωτικόν  τδν  τόπον, 
ούχ  ένέχομαι.  Ού  δύναμαι  δέ  Ιερόν  επερωτφν  ύπό 
αΤρεσιν  την  δτχν  Ιδιωτικόν  γένηται  * έκεΤνχ  γάρ  ix- 
εριοτφν  δυνάμεθα,  δσχ  χχτά  τδν  χαιρδν  τής  έπερωτή- 
σεως,  τής  χρήσεως  και  τής  δεσποτείας  ήμών  είνχι 
δύναται.  Βιβλ.  ιζ“’,  ^α*  · έάν  τδ  έπερωτηθέν  πράγνα 
Ιστι  μίν  άν  φύσει,  ού  δύνχτχι  δΐ  δοθήνχι  διά  τδ  τυχόν 
αύτδ  γενέσθχι  Ιερδν,  εΐ  μεν  kv  χχιρφ  τής  έπερω* 
τήσεως,  ή μετά  τχύτχ,  τοΰ  Ιπερωτηθέντος  ήν,  χεί 
ούτως  γεγονεν  Ιερδν,  ένέχεται  · ώσπερ  κα>  δτε  δι* 
έτέρου  πωλήσαντος,  αύτδ  γέγονεν  Ιερόν.  Εΐ  δΐ  τού 
πράγματος  δντος  άλλοτρ'ου,  συμβή  δι*  έτέρου  αύτδ 
Ιερδν  γενέσθαι,  ούχ  ένέχεται  δ δπερωτηθείς,  εΐ  μή 
μετά  τδ  ποιήσαι  αύτδν  ύπέρθεσιν,  γέγ'.νε  τδ  πράγμα 
Ιερδν.  Βιβλ.  ιζ"*,  ρλζ*  · άνισχυρώς  έπερωτώ  ύπδ  α% 
ρεσιν  ύπδ  του  νόμου  χεχωλυμένήν  * οιον  δίδω%  έάν 
τις  πωλήσ^  τδ  Ιερδν,  tl  καί  μή  δυνατόν  έστιν  ύστερον 
έναλλαγήνχι  τδ  δίκαιον  χύτου. 


569  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  II,  CAP.  I.  570 

Βιβλ.  μζ9,  τίτ.  κβ’,  βιβλ.  β9*  ol  σύν  δπλοις  κατ-  A TtXlUi.  Lib.  XLVU,  Ut.  32,  et  lib.  XLVI1I,  tit.  4, 
έχοντις  τόπον  lipov,  ύπόχεινται  ποινή*  κινείται  γάρ  digest.  1 : Qui  cum  armis  locum  sacrum  occupant, 
κατ’  αύτών  b περί  καθοσιώσεως,  ώς  βιβλ.  μή9,  τίτ.  obnoxii  poenae  sunt.  Movetur  enim  adversus  ipsos 
ιδ9,  βιβ).  ιζ·*',  βιβλ.ν9,  τίτ.  ιξ\  ιζ\  τα  Updi  lex  [Julia]  majestatis.  Lib.  l,  tit.  16,  digest.  17 : 
ούκ  είσΐ  δημόσια.  Sacra  non  sunt  publica. 

Βιβλ.  λγ9,  τίτ.  α9,  I ίγ.  καί  χ\  έάν  ληγατεύσω  τοΤς  Textus.  Lib.  XXXI II,  tit.  1,  digest.  20  *.  Si  lega· 
Ιεροφύλαξι  δέκα  νομίσματα  δίδοσθαι  τφ  χαιρφ  τής  έορ-  vero  sacrarum  rerum  custodibus  denaria  decem, 
της,  αύτφτφίερφ  δοχώ  διηντχώς  χα  ι*  χαταλιπκίν  έτή-  [ita]  ut  dentur  die  festo  : videor  decem  denaria 
•tx.  Βιβλ.λδ9  tU.  αν  δίγ.  ιζ'*  Έαν  άφορίσχς  δούλους  μου  annua  relinquere.  Lib.  xxxrv,  tit.  1,  digest.  17  : 
«1ς  παραφυλαχην  τοϋ  παρ’  έμού  κτιζυμίνου  ιερού,  Si  servis  meis  ad  custodiam  templi  a me  aedifi- 
ληγαχίύσω  αύτοΐς  ετήσια  πρδς  άποτροφήν,  χαί  βε-  candi  destinatis,  legavero  annua  cibaria  et  IIS 
ατιάριον  λαμβάνουσιν  άπύ  τελευτής  μου  μέχρις  ου  vestiaria : capiunt  [illi  ista]  a morte  mea,  tantis- 
πληρωθή  b ναδς,  δούλοι  δέ  μένουσι  τού  κληρονόμου,  per  dum  templum  consummatum  sit. Servi  tamen, 
ους  δ διαΟέμκνος  είς  περιφυλακήν  του  αύτου  κτι-  quod  testator  ad  templi  a se  aed i flcandi  custodiam 
σθέντος  Ιερού  άφώρισεν,  it  μή  αύτούς  ήλβυθέρωσεν,  destinavit, nisi  ipsos  manumisit,  haeredis  manent: 
ώς  βιβλ.  μ’,  τίτ.  ιβ’,  δίγ.  )ε9,  βιβλ.  χδ9,  τίτ.  α’,  διγ.  t * g Ut  lib,  XL,  tit.  12,  dig.  35.  Lib.  XXIV,  tit.  I,  dig.  5 : 
καλώς  δωρουμχι  τη  γαμέτη  μου  πράγμα,  έφ’  ψ τφ  Recte  dono  uxori  meae  rem,  quam  Deo  offerat. 
Θεφ  προσαγαγεΤν  αυτό.  Βιβλ.  λδ’,  τίτ.  β’.  δίγ.  λζ’·  Lib.  XXXIV,  tit,  2,  digest.  37 : Si  dixerim,  ut  fiant 
Έαν  ε?πω  γενόσθαι  σταυρούς  άπύ  t<axiv  λίτρων,  χχΐ  cruces  ex  centum  libris,  et  io  illa  sacra  aede  sta- 
άνατεΟηναι  kv  τφδε  τφ  Ιερφ,  πάντες  δέ  ol  έν  τφ  tuantur  ι ac  vero  quae  in  ea  [cruces]  sunt  omnes 
αύχψ  Ιερφ  δντες1  άργυροί  καί  χαλκοί  είσιν,  άργυροΰς  argenteae  et  aereae  sint : argenteas  facere  haeres 
b κληρονόμος  άναγχάζεται  ποιεΤν.  COgetur. 

Βιβλ,  λε’,τίτ.β’,  δίγ.  α9,  καί  έπίτοΐςτφθεφληγατευο-  TextUS.  Lib.  XXXV,  tit.  2,  digest.  1 : In  iis  qu3B 

μένοις  χώρα  τφ  φαλκιδίψ.  βιβλ.  ν’,  τίτ.  ιβ’,  δίγ.  β9.  Έάν  Deo  legata  sunt,  loculus  [est]  Falcidiae.  Lib.  L,  tit. 
τις  πράγμα  χαρποιρορήση,  γίνεται  αύτύς  ένοχος, ού  μήν  12,  digest.  2 : Si  quis  rem  [aliquam]  voverit,  ipse 
τδ  πράγμα*  3τ e δέ  xb  πράγμα  χαταβληθή,  αίτδ  μεν  obligatur, non  autem  res.Quando  verores  solvitur, 
Ιερύν  ού  γίνεται,  έλευθερουται  δέ  b έπαγγειλάμενος*  ipsa  sacra  ηυη  efficitur,  sed  promissori  liberatur, 
ix  δέ  τής  τδιχύτης  έπαγγελίας  ένέχονται  αύτεξούσιοι  Ex  tali  autem  promissione  SUI  juris  puberes  obli- 
Ιρηβοι,  ού  μήν  ύπβξούσιοι  παρά  γνώμην  τών  πχτέ-  gantur,  non  autem  alienae  potestati  obnoxii  sine 
ρων  ή τών  δεσποτών.  El  δέ  τις  xb  δέχατον  μέρος  patris  dominive  auctoritate.  Si  decimam  quis  bo- 
χαρπο^ορήσει  τών  αύτου  πραγμάτων,  έως  αν  αύτύ^  norum  voveat,  non  prius  (illa]  in  ejus  bonis  esse 
χωρίση,  ού  παύεται  είναι  τής  ούσίας  αύτου*  εΐ  δε  desinit,  quam  ipsam  separet : si  vero  ea  nondum 
τελευτήσει  μή  χωρίσας,  ένέχονται  ol  χλπρονομοι*  separata  decesserit,  obstringuntur  haeredes  ejus, 
διαβαίνει  γάρ  είς  κληρονόμους  ή τής  καρποφορίας  Voti  en imobligatio  ad  haeredes  transit·  Lib.  i,  cod. 
ένοχό.  Βιβλ.  η*  του  κώδ.,  τίτ.  β’,  διάτ.  α9*  έξεστι  τφ  tit.  2,  const.  1 : Licet  unicuique  in  suprema  vo- 
βουλομένψ  χαταλιμπάνειν  έν  τελευταίφ  βουλήσίι*  luntate  sanctis  ecclesiis  relinquere.  Firmas  enim 
τής  αγίας  Εκκλησίας  γάρ  είναι  δει  τάς  τών  τελευ-  morientium  voluntates  68S6  oportet.  Const.  13  : 
τώντων  βουλήσεις-  διάτ.  ιγ*.  Ιδωμένη  διαθήκη  ή Licet  viduis,  diaconissis,  virginibus  Deo  dicatis, 
κιοδιχέλλψ  ή άγραφη»  βουλήσει,  Ιξεστι  ταΤς  χήραις  sanctimonialibus,  et  aliis  religiosis  [feminis],  ut 
καί  ταγς  διακονίσσαις,  xat  ταΤς  άλλαις  Ιεραις  κατα-  vel  justo  testamento,  vel  codicillo,  vel  voluntate 
λιμπάνειν  έχχλησίαις*  καί  χληριχφ  καί  μοναχφ  καί  non  scripta,  sive  institutione,  sive  substitutione, 
πτώχφ  έν  ένστάσει  καί  ύποκατάστάσει.  καί  ληγάτοις  sive  legato,  Vel  fideicommisso,  seu  speciali  seu 
xat  φειδιχομμίσσοίς  ΙδιχοΤς  xat  χαθ*  δμάδα.  universali,  [aliquid]  relinquant  ecclesiis,  clericis, 

monachis,  aut  pauperibus. 

Διάτ.  ιθ’.αΐ  γινόμεναι  μέχρι  φ9  σολίδων  άνεμφάνιστοι  IVxfllS. Const. 19. Quaedonationes  1 15  cilraacto- 
δωρεαΐ  είς  έκκλησίαν,  ή ξενοδοχεΤον,  ή νοσοκομεΐον,  ή rum  confectionem  usque·  ad  quingentos  solidos  in 
όρφανοτροφεΤον,  ή πτωχεΐον,  ίββωντκ.  At  δέ  λοιπαΐ,  D ecclesiam, xenodochium, nosocomium, orphanolro- 
κάν  είς  ευσεβείς  αΙτίας  γένωνται,χρήζουσιν  έμφα-  phium,  vel  ptochium  fiunt,  valent.  Reliquae  vero, 
νείας*  xat  at  λεχθετσαι  υπέρ  τούς  φ’  φάλεις  ούσαι  tametsi  in  pias  causas  fiant,  quaeque  amplioris 
έξηρημένων  τών  βασιλικών  δωρεών*  διάτ.  κβ*.  quingentis  solidis  quantitatis  esse  dicuntur,excep- 

tis  imperialibus  donatione  opus  habent.  Const.  22. 

Τά  είς  εύαγεΤς  οίκους  άπύ  βουλευτικής  φιλοτιμίας  Qus  ex  liberali  tale  curialis  ad  venerabiles  do- 
έρχόμινα,  ούχ  ύπόκεινται  τή  τών  έπιχερδών  δια-  mus  perveniunt,  a lucratitiorum  inscriptionibus 
γραφή*  διάτ.  χγ9.  Έάν  τι  δωρηθή,  ή χληρονομΐ*,  ή immunia  sunt.  Const.  23.  Si  quid  donatum,  aut 
ληγάτον  εύαγεί  τόπψ  χαταλειφθή,  είς  άνάββυσιν  haereditas  legatu mve  rerum  mobilium  vel  immo· 
αΙχμαλώτων,  χινητύν  ή ακίνητον,  άρμύζουσιν  perso - bilium  in  redemptionem  captivorum  venerabili 
nalia  xat  in  rm  xat  ύποθηχαρίαι,  xat  μόνη  τή  τών  [cuipiam]  loco  relictum  sit,  jactio]  personalis,  in 
έχατύν  ένιαυτών  έχβάλλοννοι  παραγραφή*  ούτος  γάρ  rem, et  hypothecaria  competit,  et  sola  centum  an- 
b χρόνος  έστί  του  μαχροβίου  άνθρώπου*  διάτ,  χεν,  oorum  praescriptione  [qui  horum  quippiam  vindi- 


571  PHOTII  PATRIARCHA  GP.  572 

cani]  rejiciuntur. Hoc  enim  tempus  diuturna  vitae  A’ Εάν  τις  γράψη  κληρονόμον  τδν  Διττήν  Χριστδν, 


hominis  est.Const.  35.  Si  quis  Christum  Dominum 
haeredem  scripserit,  neque  oratorii  appellationem 
addiderit.ecclesia  loci, in  quo  derunctus  habitabat, 
scripta  fidetur.Idem  etiam  in  legato.  Procedit  au- 
tem [quod  relinquitur]  in  alimoniam  pauperum. Si 
vero  cuipiam  sanctorum  angelorum  aut  martyrum 
reliquerit,  neque  mentionem  fecerit  domuum  : 
[tum]  si  quidem  in  illa  civitate  ejusve  territorio 
istiusmodi  domus  sit,  illa  capit:  sin  minus,  [aedes 
sacra]  quae  in  metropoli  est,  accipit.  At  si  neque 
illic  istiusmodi  aedes  sit, loci  ecclesiae, illis  aliis  sa- 
cris aedibus  cedentibus, ista  capiunt:si  modo  defun- 
ctum non  aliud  cogitasse,  ac  aliud  locutum  esse 
ostendatur.  Tunc  enim  quod  verum,  non  autem 
quod  scriptum  est,  oblinet.  Cseterum  si  certum  lo- 
cum dixerit,  inveniantur  autem  in  civitate,  sive 
1 14  vicinis  locis  multa  ejusdem  nominis  : tum  si 
erga  horum  quempiam  majorem  affectionem  ha- 
buerit, ssepiusve  accesserit,  illi  reliquisse  videtur. 
Verum  si  tale  nihil  inveniatur  ; quae  ex  istius- 
modi aedibus  uiagis  indiget,  accipit  relictum. 

Texlm.  Et  tit.  3 ejusdem  lib.  cocst.  24, ait, ratum 
firmumque  esse,  quod  pauperibus  relinquitur. 
Const.S8  ejusdem  tit.Valet.quod  in  redemptionem 
captivorum  relinquitur.  Et  si  quidem  testator 
dixerit,  quis  [isti]  rei  operam  navare  debeat : is 
exigit,  et  pro  sua  conscientia  statutum  adimplet. 
Sin  autem  personam  non  dixerit,  [illius]  civitatis, 
in  qua  testator  natus  est,  episcopus  relictum  per- 
cipit: dono  apud  praesidem  in  acta  referendo  data- 
rum sibi  pecuniarum  quantitatem,  ac  post  annum 
redemptorum  numerum  et  data  pro  his  [pretia] 
manifesta  facturus.  Quod  si  testator  barbaro  na- 
tionis fuerit,  et  de  ejus  patria  aliqua  ambiguitas 
emerserit,  episcopus  loci  in  quo  defunctus  est,  pe- 
cunias accipit,  et  quod  proscriptum  est  adimplet. 
Qui  vero  [aliquid]  relictum  [esse|  scit,  recte  facit, 
si  [id]  rectori  provincias  et  episcopo  dicat,  neque 
[idcirco  delator  efficitur.  Const.  3,  tit.  2,  Novel- 
larum dicit,  [illius]  civitatis,  in  quo  testator  domi- 
cilium habuit, episcopum  pecunias  capere,  et  quas 
constituta  sunt  facere.  Const.  45.  Si  annum  [idque] 
perpetuum  legatum  aut  munus  vel  venerabilibus 
locis, vel  clero, vel  monachis, vel  sanctimonialibus, 
vel  pauperibus,  vel  breviter  venerabilibus  et  non 
prohibitis  collegiis,  relictum  aut  donatum  fuerit, 
non  licet  de  illis  transigere:  nisi  si  uber,  nullisque 
poblicis  [praestationibus]  oneratus  reditus  detur. 
[Detur]  item  nunquam  alienanda  accessio.quaenon 
minus  quadrante  puri  [integrique]  reditus  conti- 
neat. Opertet  autem  de  his  lltt  pacta  et  tran- 
sactiones scriptas  fieri,  easque  in  [actorum]  mo- 
numenta referri.  Si  contra  haec  factum  sit|,  dato 
auro  qui  transactionem  fecit,  excidit,  atque  rem 
venerabilis  domus  vindicat, hypothecae  nomine  res 
ejus  qui  reliquit,  in  fructibus,  reditibus,  omnique 
legitima  accessione  |sibi  obstrictas]  habens.  Neque 
[vero  ejus]  actioni  longi  temporis  praescriptio  ad- 


μή  προσθβίς  ευκτήριου  προσηγορίαν,  ή εκκλησία 
του  τόπου,  καθ’  δν  ήν  καί  δ εελευτήσας,  δοκεΤ  γε- 
γράφθαι*  το  αύτδ  καί  έπί  ληγάτου*  και  προχωρεί 
είς  αποτροπήν  πτωχών.  ΚΙ  δε  τιδι  των  άγιων  Αγγέ- 
λων ή μαρτύρων  καταλίποι,  μή  μνημονεύσατ  οίκου, 
εΐ  μεν  Ιστιν  έν  έκείνη  τη  πολει,  $ τη  ένορίφ  αυτής 
τοιούτος  οίκος,  αυτός  λαμβάνει*  εί  δε  μη  Ιστιν,  δ ΐν 
τη  μητροπόλε;  λαμβάνει*  εί  δέ  μήτε  ΙκεΤ  τοιοΰτός 
έατιν  οίκος,  αΐ  κατά  τδν  τόπον  έκκλησίαι  λαμβάναυ- 
αιν  αύτδ,  των  άλλων  οίκων  παραχωρούντων  αύταΐς, 
ει  γε  μη  δειχθη  δ τεέευτήσας,  έτερον  ένθυμηθείς, 
και  έτερον  είπών*  τότε  γάρ  το  Αληθές  καί  ού  τδ  γε- 
γραμμένον  κρατεΤ.  Εί  δε  τόπον  ειποι  βητδν,  εβρε- 
θώσι  δε  πολλοί  του  αυτού  όνόματος  έν  τη  πόλει  ή 
, τη  περιοικίδι,  εί  μέν  προς  τινα  τούτων  είχε  μείζονα 
προσπάθειαν,  ή συνεχώς  έκεΤσε  έφοίτα,  αύτψ  δωκεΤ 
καταλελεΤφθαι.  Γοιούτου  δε  τίνος  μή  ευρισκομένου, 
δ μάλλον  έκ  τώ*  τοιούτων  οΤκων  ένδεής  λαμβάνει  τδ 
καταλειφθέν. 

Καί  τίτ.  γ’  τού  αυτού  βιβλ.,  διάτ.  κδ\  γησίν  έ£βώ- 
σθαι  τδ  τοΤς  πτωχοΤς  καταλιμπανόμενον*  δι άτ\  κη* 
τού  αυτού  τίτλου·  "£{1βωται  τδ  καταλιμπανόμενον 
είς  Ανά^υσιν  αιχμαλώτων  καί  εί  μέν  εΤπεν  6 δια- 
θέμενος  τδν  όφέίλοντα  δπουργήσαί  τψ  πράγματι, 
αύτδς  άπαιτεΐ,  καί  κατά  την  οικεία ν συνείδησιν 
πληροί  των  διατύπωσιν.  Εί  δέ  μη  είπε  τδ  πρόσωπον, 
δ της  πόλεως  έπίσκοπος,  έν  η δ διαθέμενος  έτέχθη, 
> λαμβάνει  τδ  καταλειφθέν  φανερόν  έπί  πράζεως  δώρον 
παρά  τψ  άρχοντι  συνισταμένης  τδ  ποσδν  των  δοθέν- 
των  αύτψ  χρημάτων,  καί  μετ*  ένιαυτδν  τδν  άριθμδν 
των  Ανα^υσθέντων,  καί  των  υπέρ  αυτών  δοθέντων. 
Εί  δέ  βάρβαρος  ην  δ διαθέμενος,  καί  περί  της  αύτού 
πόλεως  Αμφιβάλλεται,  δ έπίσκοπος  τού  τόπου,  καθ'  $ν 
έτελεύτησε.  λαμβάνει  τά  χρήματα  καί  πληροΤ  τδ 
διατυπωθέν*  δ δέ  γινώσκων  τδ  καταλειφθέν,  καλώς 
ποιεί  λέγων  τψ  άρχοντι  καί  τψ  έκισκόπω,  καί  ούκ 
Ιστι  δηλάτωρ.  Β δέ  γ'  διάτ.  τού  β’  τίτ.  τών  Νεαρών 
είπε  τδν  έπίσκοπον  τής  πόλεως,  έν  ή τήν  οικησιν 
είχεν  δ διαθέμενος,  λαμβάνειν  τά  χρήματα,  καί 
ποιεΤν  τά  διατυπωθέντα*  διάτ·  με’.  'Εάν  ετήσιον 
διηνεκές  ληγατευθή,  ή Βωρηθή  τόποις  εύαγέσιν,  ή 
κλήρψ,  ή μοναχούς,  ή μοναστρίαις,  ή πτωχοΤς,  καί 
Απλώς  εύαγέσιν,  ή ούκ  Απηγορευμένοις  συστήμασιν, 
ούκ  εζεστιν  έπ’  αύτψ  διαλύεσθαι,  εί  μή  δοθή  πρόσ- 
οδος εύθαλής  μηδέ  βεβαρημένη  δημοσίοις,  καί  προσ- 
θήκην ούχ  ήττον  τού  τετάρτου  τής  καθαράς  προσ- 
όδου μέρους  έχουσα,  μηδέποτε  δκποιηθησομένη*  δ«Τ 
δέ  καί  συνθήκας  καί  διαλύσεις  έγγροίφους  έπί  τούτψ 
γίνεσθαι,  καί  έν  ύπομνήμασιν  έμφανίζεσθαι,  Εί  δέ 
παρά  ταύτα  έκπίπτε ι τού  δοθέντος  χρυσίου  δ διαέυ- 
σάμενος,  καί  έκδικεΤ  τό  πράγμα  δ ευαγής  οίκος,  Ιχων 
εις  ύποθήκην  τά  πράγματα  τού  καταλιπόντος,  καί 
έπί  καρποΤς  κηί  προσόδους  καί  πάση  νομίμφ  έπαυ- 
ξήσει,  καί  ούκ  άντίκειτχι  τη  Αγωγή  χρονιά  παρα- 
γραφή* κατ*  ένιαυτδν  γάρ  τίκτεται.  Τψ  μέντοι  δε- 
δωκότι.  τδ  χρυσίον,  ύπόκειται  δ συλλαβών  αύτδ  μετά 


573  SYNTAGMA  CANONUM.  - T1T.  II.  CAP.  I.  574 


κληρονόμον,  καί  οικοθεν  αύτδ  δίδωσ»ν,  ώς  ή νε*  διάτ.  j 
του  αυτού  τίτ, 

*Η  δε  γ*  διάτ.  του  β’  τίτ.  των  Νεαρών,  έπί  του 
τοιούτου  λ η γάτου  φησίν,  άτι  εΐ  μέν  οΐ  λαμβάνειν  καί 
οί  διδόναι  κελευσθέντες,  ή δ τόπος  έκ  ού  έτυπώθη 
δίδοσθαι,  έν  τή  αυτή  ή τή  γείτονι  έπαρχίφ  ειησαν, 
μηδενί  τρόπφ  τδ  ληγάτον  έκποιεΤσθαι.  ΕΙ  δε  πο££ω- 
τέρω  ώσιν,  Ιξεστιν  έκατέρου  μέρους  συναινοϋντος, 
πλησίον  ύπέρ  αυτού  λαμβάνειν  πρόσοδον  εύπορον, 
και  μετά  προσθήκης  του  τετάρτου  τής  καταλειφθεί- 
σης  ποσότητος  μή  βεβαρημένης  πολλοΤς  τελέσμασιν. 
Εΐ  δέ  πωλήσαι  το  ληγάτον  βούλοιντο,  μή  λαμβανέ- 
τωσαν  ήττονα  τιμήν  τού  συναγόμενου  έπί  λε*  kvi αυ- 
τούς, άπδ  τού  ληγάτου*  ώστε  μέντοι  τδ  τίμημα  είς 
τδ  συμφέρον  τού  σεβασμίου  οικου  ψ κατελείφθη  προ- 
χωρήσαι. 

*Η  δε  μη*  διάτ.  τού  γ*  τίτ.  τού  α*  βιβλ.  φησίν,  8τΐ 
έββωμένως  τις  γράφει  τους  αΙχμαλώτους  κληρονό- 
μους, και  λαμβάνει  τήν  κληρονομιάν  δ έπίσκοπος, 
και  δ τής  πόλεως  οίκονόμος  έν  ή τήν  οικησιν  *Τχε. 
και  δαπανώσιν  είς  άνά^υσιν  αίγμαλώτων,  ή τάς 
τιμάς  των  πραγμάτων,  ή τάς  προσόδους  των  άκι- 
νήτων,  μή  παρακρατούντες  φαλκίδιον*  καί  ένάγονται 
έπί  τοΤς  χρέεσι*  καί  τούς  πτωχούς  τις  καλώς 
γράφει  κληρονόμους  , καί  έάν  μή  προσδιορίση 
ποίους,  δ ξενοδόχος  της  αυτής  πόλεως  λαμβάνει 
τά  πράγματα,  και  έκ  τής  διαπράσεως  αυτών  άγο- 
ράζει  πρόσοδον.  Et  δέ  πολλοί  ξενώνες  είσιν  έν  τή 
πολει,  δ άπορώτερος  αυτά  λαμβάνει,  τά  περί  τούτου 
δοκιμάζοντος  τού  έπισκόπου  καί  των  ύπ*  αύτδν  κλη- 
ρικών* εΐ  δε  μή  έ^ει  ξενώνα  ή πόλις,  διανέμονται 
τά  πράγματα  ύπδ  τού  έπισκόπου  ή του  οίκονόμου  είς 
τούς  πτωχούς  ή άλλως  ένδεεΤς.  μή  παρακρατουμένου 
φχ)κιδίου.  Είδε  πρόδηλον  ή άδηλον  άνομα  έκκλησής 
ή ευαγούς  οίκου  άπιδών  κατέλιπεν,  αύτδς  μόνος 
λκμβα’νει,  μ ή υφιστάμενος  φαλκίδιον*  ή δέ  γ*  διάτ. 
τού  β'  τίτ.  τών  Νεαρών  λέγει,  5τι  τοΐς  πένησι  διά  τού 
έπισκόπου  διανέμονται* 

Καί  ή νβ’  διάτ.  τού  β’  τίτ.  τού  α βιβλ*  τού  κώδ. 
φησίν,  8τι  έάν  τις  βαρηθή  άποκαταστάσει  ή ύποκα- 
τασ  χάσει  έξ  άπαιδίας,  καί  μή  βουληθή  γαμήσαι  δ* 
άσκησιν,  μένει  έχων  τά  πράγματα,  καί  δαπανφ  ταύτα 
περιών,  ή κατολιμπάνει  ώς  θέλει,  εύσεβώς  μέντοι. 
Εί  δέ  καί  ύπδ  αΐρεσιν  παιδοποιίας  κάταλειφθή  αύτοΤς, 
εχουσιν  αύτδ  καί  μή  παιδοποιούντες.  Τδ  αύτδ  καί 
έπί  παρθενευούσαις  καί  έπί  τοΐς  γαμεΤν  κωλυομενοις 
κληρικοΤς*  ή δέ  β’  διάτ,  τού  α*  τίτ.  τών  Νεαρών  λέ- 
γει, ότι  δ βεβαρημένος  ληγάτψ  ή άποκαταστάσει, 
ύπδ  α*ίρέσιν  γάμου  ή άπαιδίας,  ή έάν  ουτω  δωρηθή 
ή έαθή  τινι,  καί  γένηται  κληρικδς,  ή μοναχδς,  ή 
διακόνισσα,  ή άσκήτρια,  σβέννυται  ή άποκατάστα- 
σις*  άλλ’  έπί  μέν  τών  κληρικών  καί  διακονίσσων 
τών  έκκλησιών,  8τε  μέχρι  τής  Ιδίας  ζωής  τοΐς  τοιού- 
τοις  έπιμένοιεν,  καί  τά  ύπδ  τοιαύτην  αΐρεσιν  δωρη- 
Οέντα  ή καταλειφθέντα,  εύσεβώς  δαπανήσουσιν  ή 
καταλίπουσιν.  ΟΙ  γάρ  μοναχοί  καί  άσκήτριαι,  καν 
τών  μοναστηρίων  αυτών  έξέλθωσιν,  όμως  τά  τοιαύτα 


versatur.  Singulis  enim  annis  nascitui*.  Sane  vero 
qui  aurum  dedit,  sibi  obnoxium  habet  eum  qui 
cum  ipso  contraxit,  ejusque  haeredes,  ut  ejusdem 
iit.  const.  55.  [tradit  ] 

Textus . Const.  vero  3,  tit.  2 Novellarum  de 
hujusmodi  legato  dicit : Si  qui  [id]  capere  et  dare 
jussi  sunt,  aut  locus  ex  quo  constitutum  est  dari, 
in  eadem  aut  vicina  provincia  sint,  ne  qno  modo 
illud  alienetur;  sin  in  remotioribus  sint  partibus, 
licet  utroque  consentiente  vicinum  [aliquem]  re- 
ditum uberem  neque  multis  praestationibus  prae- 
gravatum, cum  accessione  quadrantis  relictae 
quantitatis, pro  illo  capi.  Si  vero  vendere  legatum 
velint,  ne  minus  pretii  nomine  capiant,  quam  ex 
legato  per  triginta  quinque  annos  colligatur  : ita 
tamen,  ut  pretium  ad  utilitatem  venerabilis  do- 
mus, cui  relietum  est,  procedat. 

Textus.  Const.  48,  tit.  5,  lib.  i,  ait:  Quod  quis 
recte  captivos  haeredes  scribat,  haereditatemque 
episcopus  et  oeconomus  civitatis,  in  qua  [testator] 
larem  fovii,  suscipiant,  qui  aut  rerum  pretia,  aut 
immobilium  reditus  in  redemptionem  captivorum 
consumant : et  [non]  reienta  Falcidia  convenian- 
tur propter  debita.  Et,  [quod]  pauperes  recte 
quis  haeredes  scribat,  ac  [tum]  si  non  definiat, 
quos  [haeredes  esse  velit]  xenodochus  116  ejus- 
dem urbis  facultates  capiat,  et  ex  venditione  il- 
larum reditus  comparet.  Si  vero  multi  xenones 
in  civitate  sint,  pauperrimus  illas  capiat : eam 
[autem]  rem  episcopus  et  sub  ipso  constituti  cle- 
rici discutiant.  At  si  civitas  xenonem  non  habeat, 
res  per  episcopum  aut  oeconomum  in  pauperes 
alioquive  egenos  non  retenta  Falcidia  distribuan- 
tur. Sin  autem  in  certam  personam,  venerabi- 
lemve  certam  domum  respiciens  reliquerit : illa 
sola  capit,  non  subiens  Falcidiam.  Constit.  vero. 
3.  tit.  2.  Novellarum  id  pauperes  per  episcopum 
distribui  ait. 

Et  const.  52,  tit.  2,  lib.  i,  cod.  ait,  quod  si  quis 
gravetur  substitutione  aut  restitutione,  si  liberi 
non  exsistant,  ac  nolens  matrimonium  contrahere 
suscipiat  vitam  monasticam,  res  [relictas]  in  per- 
petuum retineat : ac  dum  superest,  insumat,  aut 
relinquat  quomodo  vult,  dummodo  in  pios  usus. 
[Quod]  etiamsi  sub  conditione  suscipiendorum  li- 
berorum illis  relictum  sil  [aliquid]  id  habeant,  ta- 
metsi liberos  non  suscipiant.  [Et  quod]  hoc  ipsum 
[obtineat]  et  in  virginitati  servandae  obstrictis  mu- 
lieribus, et  in  matrimonium  contrahere  prohibitis 
clericis.  Constit.  2,  lib.  i.  Novellarum  dicit,  quod, 
si  legato,  aut  restitutione  gravatus  sub  conditione 
nuptiarum,  vel  si  liberi  non  existant,  clericus, 
monachus,  diaconissa,  vel  ascetria  fiat,  restitutio 
exstinguatur.  Et  [quod]  clerici  ac  diaconissae  ec- 
clesiarum,quando  usque  ad  finem  vitSB  suae  in  iis 
permanserint,  sub  hac  conditione  donata  vel  re- 
licta, in  pios  usus  insumere  aut  relinquere  pote- 


575 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 


576 


rant.  Si  autem  mooacbi  aot  ascetri»  monasteria  a πράγματα  μετά  των  άλλων  πραγμάτων  τοΤς  μονα- 
deserant,  istinsmodi  res  eam  aliis  ipsorum  bonis  οτηρίοις  διαφέρει*  ei  δέ  έπί  άνα^ύσει  αΙχμαλώτων, 
ad  monasteria  pertinere.  Si  tamen  ad  redemptio-  ή πτωχών  άποτροφή  δπό  τας  είρημένας  αίρέσεις  ή 
nem  captivorum  aut  117  exhibitionem  pauperum  δποκατάστασις  γένηται,  έξ  ούδενδς  τών  είρημένων 
praedictis  conditionibus  substitutio  fiat,  nullo  άποκλείεται  τράκων, 
prodictorum  medorum  [banc]  excludi. 

Dicit  ροΓΓΟ  1,  eaque  unica  COnst.  tit.  48, lib.  VI,  Λέγει  δέ  κα’  ή a’  καί  μονή  διβίτ.  του  μη’  τίτ.  του 
cod.  valere  quod  relinquitur  licito  (cuipiam)  colle-  ζ"  βιβλ.  του  κώδ.  ότι  έ#ωται  τδ  καταλιμπανβμενον 
gio  aut  corpori, clericis  collegis  pu ta, aut  curi»,  aut  θεμιτψ  συστήματι,  η σωματείψ,  οΤον  συγκλητικής,  ή 
cohorti  praesulis,  aut  medicis,  aut  docloribus,  aut  βουλή  ή τάξει  άρχοντος,  ή ΙατροΤς  ή διδασκαλοις, 
advocatis,  aut  militibus,  aut  ejusdem  artis  opifici-  ή συνηγόροις,  ή στρατιώταις,  ή δμοτίχνοις,  ή Ιερεύ- 
bus,aut  sacerdotibus,  aut  cuipiam  alii:  et  dividi  vi-  σιν,  ή έεέρψ  τινί*  καί  μερίζονται  κατά  πράσωπον  ές 
ritim  ex  aequo  [iis]  qui  tempore  mortisin  albo  repe-  ϊ*όυ  ot  έν  τψ  καιρώ  της  τελευτής  έν  τψ  καταλόγψ 
riantur:  praeterquam  si  certam  quantitatem  testator  ευρισκόμενοι,  et  μή  £ητδν  ποσόν  6 διαθέμενος  έκάστφ 
unicuique  attribuerit, et  in  fine  ejusdem  C0n8t.  [di-  δρίσει*  καί  έν  τψ  τελεί  της  αυτής  διατ.  ότι  έάς  προσ- 
citur],quod,  81  semel  aut  annum  in  pios  USUS  reli-  B <***£  H έτήοιον  /αταλειφθή  εύσεβώς,  ή έκκλη- 
ctumsit  [aliquid]  aut  ecclesiis,aut  xenonibus,  aut  σίαις,  ή ξενώσιν,  ή πτωχείοις,  ή ευαγέσ ιν  οικοις,  ή 
ptocbiis,  aut  venerabilibus  domibus, aut  communi  κοινψ  κληρψ,  ή είς  αιχμάλωτων  λύσιν,  ή αυτοΤς 
clerico.aut  ad  captivorum  redemptionem, [autjipsis  τοΤς  πτωχοΤς  ή τοΤς  αίχμαλοτοις  κρατεί  ή του  τε- 
pauperibus,  vel  captivis,  valeat  defunctis  voluntas,  λευτήσαντος  βυύλησις. 

[Lib.]In*tit.3,tit  27.  [habetur:]  Interdum  quod  ’ίνστιτούτιώνων  γ’  τίτ.  κζ\  δστιν  δτε  τό  κατά 
per  errorem  non  debitum,  solutum  est,non  repeti-  πλάνην  Ινδέβιτον  διδόμενον,  ου  (^επετιτεύεται,  ώς 
tUT,  Ut  in  iis,  quae  venerabilibus  domibus  vel  reli-  έπί  των  ληγαιευομένων  ευαγέσιν  οικοις  σκοπώ 
gionis  vel  pietatis  intuitu  legata  sunt.  [Lib.]  Instit.  Θρησκείας  ή εύσεβείας*  Ινστιτουτιώνων  δ*  τίτ.  ιζ^  τδ 
IX,  tit.  16.  Quod  venerabilibus  locis  legatum  est,  ex  ληγατευόμενον  εύαγέίΐ  τόποις  έξ  άρνήσεως  διπλα- 
Inficiatione  duplicatur.  Dicit  ellam  COnst.  2,  tit.  2,  σιάζεται.  Φησί  δε  καί  ή β’  διάτ.  του  β’  τίτ.  τών 
Novellarum, quod  81  qui  cuicunque  venerabili  domui  Νεαρών  ώς  έάν  τινες  οίψδήποτε  καθεστώτι  άπορον 
ubilibet  constitutae  infructuosam  possessionem  do-  κτήσιν  δωρήσωνται,  ή πωλήσωσιν,  ή έτέρψ  τρόπψ 
naverint,  vendiderint  aliove  modo  suppeditarim, aut  παράσχωσιν,  ή καταλίπωσι,  μη  βλάπτεσθαι  τον  σε- 
[etiam]  reliquerint:  i lia  publicorum  tributorum  no-  βάσμιον  οίκον,  ή δημοσίψ  όνόμαχι,  ή άλλης  οΙασούν 
mine  non  oblaedator.neque  quacunque  alie  de  causa  c χάριν  αίτίας  βαρύνεσθαι*  αλλά  άπαν  τοιοΰτον  βάρος, 
praegravetur : sed  omne  istinsmodi  gravamen  in  είς  τους  δεδωκότχς  καί  τους  αυτών  κληρονόμους 
eOS  qui  dederunt,  earumque  haeredes  redundet  ; έπανιέναι,  άναγ/αζομένους  καί  τας  δοθείσας  κτήσεις 
[quippe  qui  et  datas  possessiones  recipere, et  omne  άναλαβεΤν,  και  πάσαν  ζημίαν  προσγινομένην  εψ 
damnum  quod  venerabili  domni  obvenerit,  prae-  εύαγεΤ  οΓκψ  άποκαθισχφν.  El  δε  ώς  είκδς  κατά  τινα 
Stare  cogantur.  Quod  [item]  si  forte  dolo  malo  δόλον,  καί  τινα  υπέρ  τών  τοιούτων  άπορων  έδόθη 
aliquo  pro  isliusmodi  infructuosis  nonnihil  a ve-  νοΤς  εδιγέσιν  οικοις,  τά  μέν  δοθέντα  τδν  σεβάσμιον 
nerabilium  domunm  [dispensatoribus]  118  datum  οίκον  άποκερδαίνειν  τά  δε  άπορα  πράγματα  τψ  δε- 
fuerit  : id  quod  datum  est,  venerabilis  domus  lu-  δωκότι  κα\  τοΤς  αυτού  κληρονόμοις  άποκαθίστασθαι· 
cretur,  et  res  infructuosae  ei  qui  dedit,  ejusque  ή δέ  α*  διάτ.  τού  αύχού  τίτ.  γησίν,  ότι  ί τοιούτόν  τι 
haeredibus  restituantur. Const.  autem  I,  ejusdem  πράξας  οίκονόμος,  ή ήγούμενος,  ή ξενοδόχος,  ή νο- 
tlt.  ait.  quod,  qui  oeconomus  [religiosarum  do-  σοκόμος,  ή πτψχοτρόφος,  ή όρφανοτρόφος,  ή γερον- 
inuum],  praefactus,  xenodochus,  nosocomus,  ptO-  τοκόμος,  οικοθεν  τψ  δεδωκότι  θεραπεύσει  τήν 
cbotropbus,  orpbanotrophus,  aut  gerontocomus  έντεύθεν  αδτψ  συμβάσαν  ζημίαν, 
tale  qtiippiam  fecerit : de  suo  ei  qui  dedit  quod  illi  unde  damnum  obvenerit,  resarciet. 

CAP.  II.  — De  sacris  vasis  et  donariis . D ΚΕΦΑΛ.  B\  — flept  Ιερών  σκενών  καί  άναθη- 

μάτων. 


Apostolorum  canon  73. 

73[72j  Vas  aureum,  vel  argenteum,  vel  velum 
sanctificatum  nemo  amplius  in  suum  usum  con- 
vertat ; hoc  fit  enim  praeter  jus  et  contra  leges.  Si 
quis  autem  deprehensus  fuerit,  multetur. 

Synodus  in  templo  SS . apostolorum  habita, prima 
et  secunda  nuncupala%  canones  1, 10. 

\ . Res  adeo  veneranda, et  honorabilis,  et  a bea- 
tis,el  sanctis  Patribus  nostris  jam  olim  pulchre  ex- 
cogitata, monasteriorum  aedificatio,  hodie  male 


'Αποστόλων  κανών  ογ\ 

ογ\  Σκεύος  χρυσουν  ή άργυροϋν  άγιασθέν,  ή οθόνην, 
μηδεις  Ιτι  είς  οίκείαν  χρήσιν  σφετεριζέσθω*  παρά- 
μονον  γάο*  εΐ  δέ  τις  φωραθείη,  έπιτιμάσθω  άφ- 
ορισμψ. 

Συνόδου  α*  καί  β’  συγκροτηθείσης  έν  Κωνσταν- 
τινουπολει  έν  τψ  ναοψ  'Αγίων  'Αποστόλων,  κανών 
α*  καί  ι\ 

α\  Πραγιχχ  σεμνόν  ουχω  καί  τίμιον,  και  τοΤς  μα- 
καρίοις  καί  δσίοις  Πατράσιν  ήμών  πάλαι  καλώς 
έπινοηθέν,  ή τών  μοναστηρίων  άνοικοδομή , κακώς 


51?  · SYNTAGMA  CANONUM. 

δραται  πρατχόμενον  σήμερον.  Τινες  γάρ  £νομα  Α 
μοναστηριού  χαΐς  οίκείαις  περιουσίας  καί  ύπάρξεσι 
περιθέμενοι,  καί  θεψ  καθαγιάζει ν τχύτας  έπαγγελ- 
λόμενοι,  κυρίους  τε  των  άφιερωθένχων  έαυτού; 
άναγράφουσι,  καί  μόνη  χή  προσηγορί^  χδ  θειον 
άφοσιούν  έκμηχανάσθαι  διεγνώκαοι  * χήν  γάρ  αυτήν 
έξουσίαν,  και  μετά  την  άφιέρωσιν  ούκ  έρυθριώσι 
σφετερίζεσθαι,  ήνπερ  Ιχειν  ούκ  Εκωλύοντο  πρότε- 
ρον.  Καί  τοσαύτη  καπηλεία  προσετριοη  χψ  πρά- 
γματι, ώστε  πολλά  χών  άφίερωθέννυν,  παρ'  αυτόν 
γε  χών  άφιερωσάνχων  καθοράται  πιπρασκόμενα, 
θάμβος  ομού  καί  μΤσοΓ  χοΐς  δρώσιν  παρεχόμενα  * κα\ 
ού  μόνον  ούκ  Ιστιν  αύτοΐς  μεταμέλεια,  έφ*  οΤς  των 
άπαξ  ανατεθειμένων  θεψ  την  έζουσίαν  έαυτοΤς 
έπεχρέπουσιν,  άλλά  κχ\  έτεροι ς ταύτην  άδεώς  παρα- 
πέμπουσιν.  °Ώρισεν  ούν  διά  τούτα  ή αγία  σύνοδος,  g 
μηδενί  έξεΐναι  μοναστήριον  οίκοδομεΐν,  άνευ  τής  τού 
έπισκόπου  γνώμης  καί  βουλής  * Εκείνου  δέ  συνειδόχος 
καί  έπιχρέποντος,  καί  χήν  όγειλομένην  έπιτελουντος 
ευχήν  ώς  χοΐς  πάλαι  θεοφιλώς  νενομοθέτηχαι,  οίκο- 
δομ εΐσθαι  μέν  χδ  μοναστή ριον  * μετά  πάντων  δέ  χών 
αύτψ  προσηκόντων  συν  αύτφ  έκείνψ  βρεβίφ  Ιγκα- 
χαγράφεσθαι,  καί  τοΤς  έπισκοποΤς  άρχειοις  έναπο- 
χιθεσθαι  * μηδαμώς  άδειαν  Ιχονχος  τού  άφίερούντος, 
παρά  γνώμην  τού  έπισκόπου,  έ αυτόν  ήγούμενόν  ή άνθ' 
έ αυτού  Ετερον  καθιστ$ν.  £ί  γάρ  άπερ  τις  άνθρώπφ 
χαρίζεται,  τούτων  ούκέτι  κύριος  εΐναι  δύναται,  πώς 
άπερ  τις  θεψ  καθαγιάζει  καί  ,άνατίθησι,  τούτων 
ύφαρπάζειν  την  κυριότητα  πκραχωρηθήσεται  ; 

ι\  Ol  χοΐς  πάθεσιν  εαυτούς  έκδύτους  παραστή- 
σανχες,  ού  μόνον  χήν  άπδ  χών  Ιερών  κανόνων  τι- 
μωρίαν ού  φρίττουσιν,  άλλά  καί  αύτών  έκείνων  καχ- 
ορχείσθαι  τετολμήκασι.  Σχρεβλούσι  γάρ  αύτούς, 
χαί  πρδς  χδ  έμπαθές  αύτών  άποκιβδηλεύουσι  του 
θελήματος,  ϊνα  τή  φιλοτιμία  τής  άμπαθειας,  κατά 
τδν  θεολόγον  Γρηγόριον,  μή  μόνον  άνεύθυνον  αύχοΤς 
η χδ  κακόν,  άλλά  καί  θειον  νομίζοιχο.  Τον  γάρ  άπο- 
αχολικόν  κανόνα  τον  λέγοντα,  Σκεύος  χρυσούν  ή άρ- 
γυροΰν  άγιασθίν,  ή όΟόνην,  μηδεις  Ετι  είς  οίκείαν 
χρείαν  σγετεριζέσθω  * παράνομον  γάρ  * εί  δε  τις  ιρω- 
ραθείη,  έπιχιμάσθω  άφορισμψ  * τούτον  ούν  είς  συν- 
ηγορίαν  χών  οίκε  ίων  παρανομημάτων  έκλαμβάνον- 
τες,  ού  φασί  δεΐν  καθαιρέσεως  άξίους  κρίνεσθαι  τούς 
χήν  σεβασμίαν  τής  άγίας  τρα πεζής  ένδυτήν,  είς 
οίκεΤον  χιτώνα  ή είς  Ετερόν  τι  χών  άμφίων  με- 
τασχηματίζοντας. Ού  μήν  άλλ1  ούδΐ  τούς  χδ  άγιον 
ποτήριον,  6 τής  άσεβείας  ! ή τδν  σεπτόν  δίσκον,  ή 
τά  τούτοι;  παραπλήσια,  είς  ίδίαν  έκδαπανώνχας 
χρείαν,  ή καχαχραίνονχας  * δ γάρ  κανών  φησι  τούς 
είς  χούχο  περιπίπχονχας,  άφορισμψ  καθυποβάλλειν, 
άλλ*  ού  καθαιρέσει  έδικαίωσεν.  'Αλλά  χίς  άν  άνά- 
σχοιχο  τής  χοσαύχης  περιποιήσεως  καί  δυσσεβείας  χδ 
μέγεθος  ] τού  γάρ  κανό'νος  χοΐς  χδ  μόνον  άγιασθέν, 
είς  χρήσιν  άλλ*  ούκ  είς  τελείαν  άρπαγήν  σφετεριζο- 
μένοις,  τδν  άφόρισμδν  έπιπέμποντος,  αύτοί  καί 
τούς  καθαρπάζοντας  καί  ίεροσυλούντας  τά  των 
άγ ίων.  "Αγια  έλευθερούσι  τής  καθαιρέσεως  * καί  τούς 
§ίς  βρωμάχων  ύπηρεσίαν,  δσον  γε  τή  έιρ*  έαυτοΤς 

24  Greg.  Nas.  orat.  34,  n.  540· 


- ΤίΤ.  II,  CAi>.  Ιί.  578 

geritur.  Nonnulli  enim  suis  copiis, et  facultatibus 
nomen  monasterii  imponentes,  et  eas  Deo  sanc- 
tificare profitentes,se  eorum  quae  sunt  consecrata 
dominos  esse  inscribunt.et  sola  appellatione  Deo 
dedicare  machinari  decreverunt.  Eamdem  enim 
potestatem  etiam  post  consecrationem  sibi  usur- 
pare non  erubescunt,  quam  prius  babere  non 
vetabantur  : et  tanta  rei  cauponatio  adhibita  est, 
ut  multa  eorum  quae  sunt  consecrata,  ab  his  ip- 
sis qui  consecrarunt  vendita  cernantur,  et  admi- 
rationem, et  odium  iis  qui  ea  vident  afferentia  : 
et  tantum  abest  at  ullam  agant  poenitentiam  ob 
id,  quod  eorum  quae  Deo  110  dedicata  sunt,  sibi 
potestatem  attribuant,  ut  etiam  eam  ad  alios  sine 
metu  transmittant.  Propterea  ergo  sancta  defi- 
niit synodus,  ut  nemini  liceat  monasterium  aedi- 
ficare absque  episcopi  sententia,  et  consilio.  Illo 
autem  sciente,  et  permittente,  et  eam  quam  de- 
bet orationem  peragente,  ut  ab  antiquis  pie  ac 
religiose  cautum  est,  monasterium  quidem  aedi- 
ficetur : omnia  autem  quae  ad  ipsum  pertinent, 
cum  illo  ipso  in  brevi  inscribantur,  et  in  episco- 
palibus archivis  reponantur,  nullo  modo  potes- 
tatem habente  eo  qui  consecrat,  se  ipsum  prae- 
fectum, vel  pro  se  alium  constituere.  Si  enim 
eorum  quae  quis  homini  largitur  dominus  am- 
plius esse  non  potest,  quomodo  eorum  quae  quis 
Deo  sanctificat,  et  dedicat,  sibi  dominium  arri- 
pere sinetur  ? 

10.  Qui  seipsos  tradunt  animi  perturbationibus, 
non  solum  quod  a sacris  canonibus  intentatur  sup- 
plicium non  horrent,  sed  eis  etiam  insultare  ausi 
sunt.  Ipsos  enim  torquent : elad  suam  animi  per- 
turbationem eorum  quoque  voluntatem  adulterant : 
ut  propter  animi  sui  motus  confentationem,  ut  in- 
quit Gregorius  Theologus  24,110η  solum  sit  eorum 
malum  correctioni  non  obnoxium,  sed  divinum 
quoque  existimetur.  Apostolicum  enim  canonem, 
qui  dicit : Vas  aureum, vel  argenteum,  sanclifica- 
lum,vel  velum  lineum,  nemo  in  suum  usum  acci- 
piat : est  enim  prater  leges.  Si  quis  autem  depre- 
hensus fuerit, segregatione  multetur.  Eum  ad  suo- 
rum deliciorum  patrocinium  assumentes,  dicunt 
eos  non  oportere  judicari  depositione  dignos,  qui 
venerandum  sanctae  mensae  indumentum  in  propriam 
tunicam,  vel  in  aliquod  aliud  vestimentum  trans- 
formant. Sed  neque  eos  qui  sanctum  calicem,  (0 
impietatem),  vel  120  venerabilem  discum, vel  ea 
qua  sunt  iis  similia, in  proprium  usum  insumunt, 
vel  pollunt.Canon  enim, inquiunt, eos  qui  in  hoc  in- 
cidunt,esse  segregationi  nondepositionisubjicien- 
dos  aquum  censuit.Sed  quis  tanta  perversitatis, et 
impietatis  magnitudinem  ferat?  Cum  enim  canon, 
eos  qui  quod  ad  usuro  solum  est  sanctificatum,  et 
id  non  ad  perfectam  rapinam  sibi  vindicant,  se- 
gregationi subjiciat,  ipsi  eos  qui  sancta  sancto- 
rum rapiunt,  et  sacrilegis  manibos  auferunt,  de- 
positione liberant : et  eos  qni  ad  ciborum  minis- 


579  ΡΗ0ΤΙ1  PATRIARCHA  GP.  5S0 

terium,saO  quidem  certe  judicio,  venerabiles  die- A χρίσει,  τοας  σεβασμίους  δίσκους  ή τά  Ιερά  ποτήρι* 
COS  et  sacros  calices  inquinant,  deponendos  judi-  καταμολύνοντας  ή χαταλύοντας,  άκαθαιρέτους  είσ- 
cant,  non,  quamvis  sit  apertum  piaculum,  elcla-  άγουσι,  κ*ίτοι  φανερού  καθεστηκότος  τού  μιάσματος· 
rum  est, quod  qui  b«C  faciunt,  non  solum  in  depo-  καί  δήλον  ώς  ol  τά  τοιαύτα  πράσσοντες,  ού  μόνον 
sitionem,  setl  in  extremas  etiam  impietatis  crimen  καθαίρεσές,  αλλά  καί  τής  έσχάτης  δυσσεβείας  τψ 
incidunt.  Et  idem  statuit  sancta  synodus,  eos  qui  έγκλήιεατι  περιπίπτουσι.  Διόπερ  ώρισεν  ή άγί* 
calicem,  aut  discum,  aut  fuscinulam,  aut  velum,  σύνοδος,  τούς  τύ  άγιον  ποτήριον,  ή τύν  δίσκον,  ή τήν 
aut  unum  aliquod  in  altari  sacrorum  et  sanctorum  λαβίδα,  ή τήν  σεβασμίαν  ένδυτήν,  ή τύν  λεγόμενον 
vasorum,  vel  vestimentorum,  ad  proprium  usum  αέρα,  ή άπλώς  τούς  !ν  τι  των  Ιν  τψ  θυσιαστηρίφ 
capiunt,  vel  ad  profanum  usum  convertunt,  abso-  Upu>v  κανάγιων  σκευών  ή άμφιασμάτων,  είς  ίδιον 
lutse  depositioni  subjici. Hoc  enim  est  profanare  : κέρδος  υφαρπάζοντας,  ή είς  χρήσιν  άποχρωμένους 

illud  vero  surripere.  Eos  quidem  certe,  qui  extra  άνίερον,  παντελεΤ  καθαιρέσει  καθυποβάλλεσθαι  * τύ 
altare, vasa  quaedam  segregata,  vel  vestes, sibi  vel  μεν  γάρ  έστι  βεβηλώσαι,  το  δέ  συλήσαι  τά  άγια, 
aliis  praebent, eos  canon  quoque  segregat : et  nos  Τούς  μέντοι  τά  έξωθεν  τού  θυσιαστηρίου  άμφια 
una  quoque  segregamus.  Eos  autem  qui  plane  sur-  άφωρισμένα,  ή σκεύη  τινά,  είς  χρήσιν  άνίερον 
ripiunt,  sacrilegorum  condemnationi  subjicimus.  έαυτοΤς  ή έτέροις  παρέχοντας,  τούτους  κα\  δ κανών 
άφορίζει,  καί  ήμεΤς  συναφορίζομε  τούς  δε  παντελώς  άφαρπάζοντας,  τή  των  Ιερόσυλων  καταδίκη 
καθυποβάλλομεν. 

Cyrilli  ex  epistolx  ad  Domnum  cap . 2.  B Κυρίλλου  lx  τής  πρύς  Λόμνον  έπιστολής  κεφ.  β'. 

Pecuniam  autem  quae  per  injuriam  ipsi  erepta  Τά  δε  άδίχως  ληφθέντα  παρ’  αυτού  χρήματα, 
est,  duplici  nomine  ei  reddi  aequum  est.  Primum  άναδοθήναι  δίκαιον  κατά  δύο  τρόπους·  πρώτον  μέν 
quidem  quod  nec  tale  121  quid  omnino  fieri  opor*  δτι  ουδέ  εχρην  δλως  γενέσθαι  τιτοιούτον,  καθότι  λυπεί 
tebal : et  quod  valde  male  habet  magnaqne  tristi-  σφόδρα,  καί  είς  έσχάτην  άκηδίαν  καταφέρει  τούς 
tia  afficit  satnctissimos  episcopos  qui  sunt  ubique  άπανταχόσε  γής  όντας  θεοσεβεστάτους  έπισκόπους, 
teri  arum,  quod  sumptuum  qui  illis  eveniunt  dis-  τύ  άπαιτεΤυθαι  λόγους  τής  οίκονομίας  τών  παραπι- 
pensationis  ratio  ab  eis  exigatur, sive  ex  ecclesias-  πτόντων  αύτοΤς  άναλωμάτων,  είτε  έκ  προσόδων 
licis  redditibus,  sive  ex  fructu  aliunde  percepto,  έκκλησιαστικών,  ειτ9  ούν  καί  άπύ  τής  τινων  χαρ- 
Unusquisque  enim  nostrum  dabit  suorum  malo-  ποφορίας  * έκαστος  γάρ  ήμών  τών  Ιδίων  καιρψ 
rum  rationem  omnium  judici.  Vasa  enim  pretiosa  δώσει  λόγον  τψ  πάντων  κριτή.  Κειμήλια  μέν  γάρ 
et  possessiones  immobiles  oportet  servari  Eccle-  καί  κτήσεις  άκινήτους,  άνεκποιήτως  ταΤς  έκκλησίαις 
siis  ; episcopis  autem  qui  tunc  temporis  divinum  σώζεσθαι  χρή  * θαρσεΤσθαι  δέ.  τούς  κατά  καιρόν  τήν 
sacerdotium  administrant,  incidentium  sump-  θείαν  διέποντας  ίερωσύνην,  τών  παραπιπτόντων 
tuum  dispensationem  secure  credi.  άναλωμάτων  τήν  οικονομίαν. 

Consi.  47,  tit.  2,  lib.  cod.  ait,  quod  dumextrac  »ζ'  διάταξή  τού  β'  τίτ.  τού  α'  βιβλ.  τού  κώδ. 
sacra  vasa  [aliae]  res  mobiles  sunt, rerum  necessa-  φησίν,  δτι  κινητών  ύπόντων  έξωθεν  τών  Ιερών 
riarum  immobilium  et  sacrorum  vasorum  aliena-  σκευών.  άργεΓ  τών  άναγκαίων  ακινήτων  καί  τών 
tio  atque  hypotheca  ceesat.Et  const.  21,  ejusdem  άρτων  ή έκποίησις  καί  ή υποθήκη  · καί  ή κα'  διάτ. 
tit.  ait,  quod  qui  non  per  causam  redimendorum  τού  αύτού  τίτ.  φησίν,  δτι  6 μή  δι’  άνάββυσιν  αίχμ- 
captivorum  sacra  vasa  vel  donaria  emit,  aut  in  αλώτών  άγοράζων  Ιερά  σκεύη,  ή άπλώματα,  ή λαμ- 
hypothecam  pignusve  capit,  etiam  pretio  exci-  βάνων  είς  ύποθήκην  ή ένέχυρον,  καί  τών  τιμών  καί 
dat : ea  que  per  episcopos,  oeconomos,  et  vaso-  τού  χρέους  έκπίπτει,  καί  έκδικούνται  διά  τών  έπι- 
rum  custodes  vindicantur,  etiamsi  conflata  sint  l σκόπων  καί  οίκονόμων  καί  σκευοφυλάκων,  εί  καί 
aut  illorum  exigantur  pretia,  si  non  compareant.  έχωνεύθησαν  · ή καί  at  τιμαι  αυτών  άπαιτούντάι. 
Dicit  lib.  XVIII,  tit.  1,  dig.  62,  quod  qui  nesciens  εί  μή  φαίνονται.  Φησίν  βιβλ.  ιη*  τίτ.  α’  διάτ.  ξβ\ 
rem  8acram  pro  privata  comparat,  licet  venditio  δτι  δ έν  άγνοίφ  τύ  Ιερύν  ώς  Ιδιωτικύν  άγοράζων,  εί  χαί 
non  teneat,  tamen  [actionem]  adversus  vendito-  μή  συνίστ αται  ή πράσις,  δμως  έχει  κατά  τού  πράτου 
rem  habeat,  in  quantum  ejus  interfuit,  ne  deci-  είς  δπερ  αύτψ  διέφερε  μή  άπατηθήναι*  καί  Ίνστιτουτ. 
peretur.  Et  [lib.]  Inst.  II,  tit.  4, dicit,  quod  sacra  ιβ’,  τίτ.  α’  φησίν, δτι  τά  Ιερά  σκεύη,  ούτε  πιπράσκεται 
vasa  neque  alienentur,  neque  obligentur,  nisi  ούτε  υποτίθεται,  εί  μή  διά  λύσιν  αιχμαλώτων  · ή δέ  α9 
propter  redemptionem  captivorum.  Consi,  autem  D διάτ.  τού  β*  τίτ.  τών  Νεαρών,  έπιτιμίοις  ύποβάλλει 
1,  tit.  2 Novellarum  poenis  subjicit  eos, qui  sacra  τούς  τά  Ιερά  σκεύη  παρά  τύν  νόμον  ένεχυράζοντας, 
vasa  contra  legem  propter  redemptionem  capti-  ή πωλούντας,  ή χωνεύοντας,  ή έκποιούντας,  εί  μή 
VOrum.  διά  λύσιν  αιχμαλώτων. 

TeatUS.Const.2, ejusdem  tit.  dicit, Ut  ne  sacra  vasa  'fl  δέ  β’  διάτ.  τού  αύτου  τίτ.  φησίν,  ώστε  τά  Ιερά 
122  EcclesieeCoostaminopolitanae, aut  Ubicunque  σκεύη  τής  Εκκλησίας  Κωνσταντινουπόλεως,  καί  τών 
constitutorum  oratoriorum  aliter  vendantur, Ορμο-  δπουδήποτε  κειμένων  εύκτηρίων,  μή  άλλως  πιπρά- 
nanturque  pignori,  quam  pro  captivorum  redem-  σκεσθαι  ή ύποτίθεσθαι,  εί  μή  είς  άνάββυσιν  αίχμ- 
ptioue.  Sane  si  plura  vasa  sint,  qu®  necessarium  αλώτων  · εί  δέ  πλείονα  εΐεν  σκεύη,  μηδεμίαν  άναγ- 
[de  se]  usum  non  probeant,  et  uauveniat,  Ut  aliqua  καίαν  ποιούντα  χρήσιν,  συμβή  δέ  τινα  τών  ευαγών 


581 


SYNTAGMA  CANONUM.  - TlT.  II,  CAP.  II.  682 

οΐκων  βχρύνεσθχι  χρηβιν,  εΐ  μη  δπεστιν  Ittpj  a venerabilium  domuum  sere  alieno  gravetur, neque 
κινητά  πράγματα,  έξ  ών  άφείλει  δοθήναι  τά  χρέα,  suppetant  aliae  res  mobiles,  ex  quibus  aes  alienum 
άδεια  εσται  συνισταμένης  πράξεως  Αξημίως,  έπι-  solvi  debeat : facultas  erit, ut  actorum  monumen- 
σκόπου  μεν  έκποιουντος  παρά  τψ  μητροπολίτη,  tis  episcopo  alienante,  apud  metro  politam  : me* 
μητροπολίτου  δέ  παρά  τψ  18ίψ  πατριάρχη,  τά  Upx  tropolita  vero, apud  ipsius  patriarcham  citra  dam- 
σκεύη  τά  περιττά  άλλοις  εύαγέσιν  οίκοις  χρείαν  num  confectis, superflua  aliis  venerabilibus  doroi- 
Ιχουσι  πωλεΤν  η χωνεύιιν  καί  πεπράσκειν,  καί  την  bus,  quae  [his]  opus  habent,  vendantur,  aut  COD- 
αύτών  τιμήν  είς  τ8  χρέος  παρέχειν,  ώστε  μη  τά  flentur,  ac  [deinde  vendantur,  pretiumque  eorum 
άκίνηεχ  έκποιεΐχβχι.  *d  dissolvendam  aes  alienum  eonferatur,  ne  illa- 

rum res  immobiles  alienentur. 

Λέγει  δέ  βιβλ.  ιιτ.  ιη',  διάτ.  ιγ*,  8τι  ot  άρχον-  Dicit  porro,  lib.  i,  tit.  18,  digest.  13,quod  prae- 
τες  άνχζητουσι  τους  Ιεροούλους  * κβί  βιβλ.  ι*,  τιτ.  β*,  sides  conquirere  debeant  sacrilegos. Et  lib.  x,tit.2 
8ίγ.  8*,  8τι  τά  έξ  Ιεροσυλίας  κχηθέντχ,  ού  διαιρούν-  digest.  4,  quod  quae  sacrilegio  quaesita  sunt,  hffi- 
τχι  ot  κληρονόμοι  * καί  βιβλ,  Γ,  τίτ.  α*,  δίγ.κζ"*,  δτι  redes  [inter  se]  non  dividant. Et  lib.  xlv,  tit·  1, 
άνισχύρως  τις  ομολογεί  Ιεροσυλειν,  καί  ούχ  Αρμόζει  digest.  26, quod  invalide  quispiam  se  sacrilegium 
έκ  τούτου  Αγωγή  · καί  βιβλ.  μη’,  τίτ.  8’,  διάτ.  α’,δτι Β factorum  promittat,  atque  inde  actio  non  compe- 
δμοιόν  έστι  το  έγκλημα  της  καθοσιώσεως,  τψ  περί  tat.  Textus . Et  lib.  XLVIII,  tit.  4,  digest.  1,  quod 
της  ιεροσυλίας  * καί  τίτ.  ιγ*  του  αυτού  βιβλ.,  διάτ.  α’,  crimen  llBSSB  majestatis  sacrilegio  simile  sit.  Et 
8 περί  της  Ιεροσυλίας  νόμος  κινείται,  κατά  τού  tit.  1 3 ejusdem  lib. digest.  I,  [qaodj  sacrilegii ac- 
ίκρελομένου  έκ  τών  Ιερών  χρημάτων,  ή στρέψαντος  tio  moveatur  adversus  eum,  qui  ex  sacris  pecuniis 
είς  Ιδίας  χρείας,  ή παρασκευάσαντος  κατά  δόλον  γε-  [quippiam]  abstulit,  vel  in  rem  suam  vertit,  dolo 
νέσθχι  τούτων  τι  * διάτ.  8',  ot  Ιερόσυλοι  πράς  τά  fecit, quo  herum  quid  fieret.  Digest.  1,  tit.  4,  sa- 
ποιον  τού  Αμαρτήματος  τιμωρούνται  * διάτ.  ζ"*  τά  έξ  crilegi  pro  qualitate  dilecti  puniuntur.  JUS  positi - 
Ιερού  Ιδιωτικά  χρήματα  ίκρελέσθαι,  ούχ  Ιστι  Ιεροαυ-  vum.  Digest.  6.  Ex  sacra  aede  privatas  pecunias 
λία  άλλά  κλοπή  · έν  δέ  τψ  διατάγματι  τού  ιθ*  subripere,  non  sacrilegium,  sed  furtum  est.  In 
τίτ.  τού  μη*  βιβλίου,  λέγει  τάν  τύπον  διαχρίνειν  τάν  digest·  16, tit  19,  lib.  LXYlll,dicilur  locum  furem 
κλέπτην  άπά  τού  Ιερονύλου  * καί  βιβλ.  ζ~*  τού  κώδ.,  a sacrilego  discer  n ere.  Et  lib.  vi,  cod.  tit.2,const. 
τίτ.  β*,  διάτ.  γ9,  δτι  8 κλεπτών  τά  μήπω  τψ  θεψ  3,  eum  qui  furatur  quod  nondum  Deo  dedicatum 
χαθιέρωθέν,  ώς  κλέπτης  ένάγεται.  est,  Ut  furem  [in  judicio]  COD  veniri. 

Βιβλ.  μη*,  τίτ.  ιγ*,  διάτ.  ζ’,  ή τού  Ιερόσυλου  ποινή  125  rrxitts.Lib.xL.viii,tit,l  3, const.7. Sacrilegii 
άπά  της  ποιύτητος  τών  προσώπων,  και  τού  άμχρτή-  C poena  pro  qualitate  personarum,  delicti, temporis, 
μχτος.  καί  τού  καιρού,  καί  τής  ήλικίας,  καί  της  φύ-  ttUtis,  et  sexus,  gravior  aut  levior  infligitur. Non- 
σεως,  ή βχρυτέρα  ή έλχφροτέρα  έπιφέρεται.  Τινές  nulli  enim  bestiis  traduntur,  nonnulli  exuruntur, 
yap  θηρίοις  πχραδίδονται,  τινές  καίονται,  τινές  φουρ-  aliqui  in  furcas  suspenduntur.Moderata  vero  poena 
κίζοντχι  * μεμετρημένη  δέ  ποινή  έστι,  τά  παραδοθή-  est,  si  nocturnus  sacrilegus  bestiis  tradatur:  diur- 
ναι  θηρίοις  τάν  νυκτερινάν  Ιερόαυλον  * τάν  ήμερινάν  nus  vero,  qui  modicum  aliquid  ex  templo  tulit, 
8έ  μύτριύν  τι  Ιεροσυλούντχ  μετχλλίζεσθαι  · τάν  δέ  metalli  poena  coerceatur  : aut  si  honestiore  loco 
τίμιον  όεπορταεεύεσβαι  * άίγ.  ια*,  ot  Ιερόσυλοι  κεφα-  natus  sit,  deportetur.  Digest.  1 1 . Sacrilegi  capite 
λικώς  κολάζονται.  Ιερόσυλοι  δέ  είσιν,  ol  τούς  δη-  puniuntur. Suut  autein  sacrilegi,  qui  publica  sacra 
μοσίους  ναούς  κλέπτοντες  * ot  δέ  τά  ιδιωτικά  Ιερά,  compilant : at  qui  privata  sacra  mdiculasque  incu- 
και  τούς  μικρούς  ναούς  Αφυλάκτους  όντας  κλέπτον-  stoditas  spoliant,  minus  quam  sacrilegi,  amplius 
τες,  ήττον  μέν  τών  Ιεροσύλων,  πλέον  δέ  τών  κλε-  quam  fures  puniuntur. Item  qui  peregrina  sacra 
«τών  τιμωρούνται  * 6 δέ  έξωτικάς  ύποκλέπτων  τά  suffuratur,  sacrilegii  crimini  obnoxius  est.  Caete- 
Ιερά,  ύπόκειτχι  τψ  τής  Ιεροσυλίας  έγκλήματι.  *0  rum  si  is  cui  sacrorum  CUStodia  concredita  est, 
γάρ  τήν  αύτών  φυλακήν  «επιστευμένος,  καν  ύιρέλη·  ex  illis  aliquid  subripuerit,  legi  obnoxius  non 
ταί  τι  έξ  αύτών,  ούχ  ύπόκειεαι  τούτψ  τψ  νόμψ  * δίγ.  Dest.  Digest.  12.  Deportatur  qui  hominem  in  ar- 
ιβ’,  δεπορτατεύεται  6 έμβαλών  άνθρωπον  έν  κιβωτίψ,  culam  includit,  camque  in  templo  deponit,  si  ille 
καί  παρενθέμενος  αύτάν  έν  ναψ,  έάν  έ κείνος  έξιών  de  illa  exiens  nonnulla  de  templo  suffuretur. 
τής  κιβωτού,  κλέψη  τινά  τού  Ιερού  * δίγ.  ι^*,  τό  τής  Digest.  16.  Sacrilegii  judicium  etiam  adversus 
Ιεροσυλίας  καί  κατά  κληρονόμων  άρμόζει  * περί  γάρ  haeredem  competit ; nam  de  sublatis  pecuniis  in 
χρημάτων  ύφαιρεθέντων  ίστιν  αύτψ  ή ζήτ^σις.  60  est  qdaestio. 

Συνόδου  οικουμενικής  έκτης  κανών  ξη*.  Concilii  IBCUtRCniCt  86Xt%  CGflon  68. 

ζη’.  Περί  τού  μή  έξετναι  τινι  τών  πάντων,  βιβλίον  68. Nulli  ex  omnibus  licere  Veteris  et  Novi  Te- 
της  Πχλαιάς  καί  Καινής  Διαθήκης  τών  τε  αγίων  καί  stamenti  librum, nec  sanctorum  nostrorum  praeco- 
έκκρίτων  ήμών  κηρΰκω/  και  διδασκάλων  διχφθείρειν  num  ac  doctorum  corrumpere  vel  conscindere, 
ή κατχτέμνειν,  ή τοΤς  βιβλιοκαπήλοις,  ή τοΤς  λεγο-  vel  librorum  cauponatoribus,  vel  iis  qui  dicuntur 
μένοις  μυρεψοΤς,  ή άλλψ  τινι  των  Απάντων  προς  unguentarii,  alicui  alii  ex  omnibus  ad  eum  delen- 
άφχνισμάν  έκδιδόναι,  εΐ  μή  τι  άρα  τέλεον,  εΤτε  ύπά  dum  tradere  : nisi  utique  vel  a tineis, vel  ab  aqua, 
σητών,  ή ύδατο 4,  ή έτέρψ  τρόπψ  άχρειωθή,  'ο  δέ  τι  vel  ab  aliquo  modo  redditus  fuerit  inutilis·  Qui 


583 


PHOTH  PATftlARCHjfi  CP. 


584 


autem  tale  quid  facere  deinceps  deprehensus  A τοιούτο  ποιετν  Απύ  του  νυν  Αλισκόμενος,  έπί  ένιχυτον 


fuerit,  anno  uno  segregetur.  Similiter  et  qui  li- 
bros 184  si  eos  quidem  ipse  non  ad  suam  utili- 
tatem retineat,  nec  altera  ad  ejus  beneficium  et 
nt  ii  permaneant  dat,  segregetur. 

CAP.  1Π.  — De  clericis  qui  schisma  faciunt, 
et  proster  sententiam  episcopi  altaria  statuunt . 

Apostolorum  eanon  31. 

31  [30].  Si  quis  presbyter,  contempto  proprio 
episcopo,  seorsum  congregationem  fecerit,  et  al- 
terum altare  fixerit,episcopo  suo  in  religione  a<? 
justitia  nullainre  a se  condemnato,  deponatur,  ut 
imperium  obtinendi  cupidus  : est  enim  tyrannus. 


Αφοριζέσθω  * δμυίως  as  i δ τας  τοιχύτχς  βίβλους 
ώνούμενος,  et  μήτε  χυτός  τχύτας  κατέχει  πρύ;  οίκείχν 
Ασφάλειαν,  μήτε  έτέρφ  προς  ευεργεσίαν  και  τύ  δια- 
μεϊναι  Αποδώται,  Αλλά  τούτα  διαφθείρειν  έπιχειρήσοι, 
• Αφοριζέσθω. 

ΚΕΦΑΛ.  Γ'.  — Περί  κληρικών  Αποσχιζόντων  καί 
παρα  γνώμην  του  έπισκόπου  ίστώντων  θυσιαστή- 
ρια. 

'Αποστολών  κανών  λά. 

λα'.  ΕΪ  τις  πρεσβύτερος  καταφρόνήσας  του  ιδίου 
έπισκόπου,  χωρίς  συναγάγη,  καί  θυσιαστήριον  έτερον 
πήξει,  μηδέν  κατεγνωκώς  του  έπισκόπου  έν  ευσεβείς 
καί  δικαιοσύνη,  καθαφείσθω  ώς  φίλαρχος  * τύραννος 
γάρ  Ιστι  * ωσαύτως  δέ  λαϊκοί  Αφαριζέσθωσαν  * ταύτα 


Similiter  et  reliqui  clerici, et  quotquot  ei  accesse-  B δ*  μετά  μίαν  και  δεύτερον  καί  τρίτην  παράκλησιν 
runt.  Laici  autem  segregentur,  eaque  post  unam  του  έπισκόπου  γινέσθω. 


alteramque  ac  tertiam  admonitionem  fiant. 

Concitii  Antiocheni  canon  5. 

5.  Si  quis  (35)  presbyter  rei  diaconus  proprio 
contempto  episcopo,  ab  Ecclesia  seipsum  segre- 
gaverit, et  privatim  congregationem  effecerit,  et 
altare  erexerit,  et  episcopo  accersente  non  obe- 
dierit,  nec  velit  ei  parere,  nec  morem  gerere 
primo  et  secundo  vocanti,  is  omnino  deponatur, 
et  non  amplius  curationem  assequi,  nec  suum 
possit  honorem  capere.  Sin  autem  perseverat 
perturbare  et  Ecclesiam  evertere,  is  per  exter- 
nam potentiam  ut  seditiosus  castigetur. 

Concilii  Cartkaginensis  canon  10.  c 

De  presbyteris , qui  a propriis  corripientur 
episcopis . 

lO.Alypius  episcopus2»,  legatus  provincias  Nu- 
midiae, dixit : Nec  illud  (36)  praetermittendum  est, 
ut  si  quis  forte  185  presbyter  ab  episcopo  suo 
correptus,  tumore  vel  superbia  inflatus  putaverit 
aeparatim  sacrificia  Deo  offerenda,  vel  aliud  eri- 
gendum altare  contra  ecclesiasticam  fidem  disci- 
pli namque  crediderit, non  exeat  impunitus. Valen- 
tinus  primas  sedis  provincias  Numidiae,  dixit : Ne- 
cessario disciplinas  ecclesiasticae  et  fidei  congrua 
sunt,  quas  frater  noster  Alypius  [Mss.  frater  Alypsius]  prosecutus  est,  proinde  quid  videatur  vestro 
dilectioni,  edicite  [Mss.  dicite]. 

Concilii  occumenici  sexti  canon  31.  D Συνόδου  οικουμενικής  έκτης  κανών  λα*. 

31.  Clericos,  qui  in  oratoriis  *e, quas  sunt  intra  λχ\  Τους  έν  τοΤ;  εύκτηρίοις  οικοις  ένδον  οίκίάς 
domos,  sacra  faciunt,  vel  baptizant, hoc  illius  loci  τυγχάνουσι  λειτουργούντας  κληρικούς  ύπύ  γνώμην 

τούτο  πράττει*  του  κατά  τύν  τόπον  έπισκόπου  όρίζο- 
μεν  · ώστε  εΥ  τις  κληρίκύς  μή  τούτο  ούτως  φυλάξει, 
καθαιρείσθω. 

Συνόδου  α’  καί  β*  συγκροτηθείσης  έν  Κωνσταν- 
τινουπολει  έν  τφ  ναφ  των  άγιων  Αποστόλων 
κανών  ιβ’,  ιγ',  ιδ',  ιε\ 

ιβ\  Τής  Αγίας  καί  οικουμενικής  έκτης  συνόδου,  τούς 


Συνόδου  ’Αντιοχείας  κανών  V. 
ε\  ΕΥ  τις  πρεσβύτερος  ή διάκονος,  καταφρόνήσας 
του  Ιδίου  έπισκόπου,  Αφώρισεν  έαυτον  τής  Εκκλη- 
σίας, καί  Ιδίφ  συνήγαγε,  καί  θυσιαστήριον  έστησε, 
καί  τού  έπισκόπου  προσκαλεσαμένου,  Απειθοίη, 
καί  μη  βούλοιτο  αύτφ  πείθεσθαι,  μηδέ  ύπ- 
ακούειν,  καί  πρώτον  καλοϋντι  καί  δεύτερον,  τούτον 
εαθχιρεΤσθαι  παντελώς,  καί  μηκέτι  θεραπείας  τυγ- 
χάνειν,  μηδέ  δύνασθαι  λαμβάνειν  τήν  έαυτού  τιμήν. 
Εΐ  δέ  παραμένοι  θορύβων  καί  Αναστχτών  τήν  'Εκκλη- 
σίαν δια  τής  έξωθεν  έξουσίας,  ώς  στασιώδη  αύτύν 
Αποστρέφεσθαι. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ι'. 

Περί  πρεσβυτέρων  τών  Απύ  των  οικείων  κατα- 
γινωσκομένων  έπισκόπων. 

ι*.  'Αλύπιος  έπίσκοπος  τοποτηρητης  τής  Νουμηδικής 
χώρας  εΤπεν  · Ού  δ*  έκεϊνοι  δεΤ  παρεασαι,  tv»  έάν  τις 
τυχόν  πρεσβύτερος  Απύ  του  Ιδίου  έπισκόπου  κατα- 
γνωσθεις,  φυσιότητι  τινι  καί  ύπερήφανίφ  έ πορθείς, 
ήγήσηται  όφείλειν  κεχωρισμένως  αγία  τφ  θεφ  προσ- 
φέρει ν,  ή άλλο  Ανορθουν  θυσιαστήριον  οίηθείη  κατά 
τής  έκκλησιαστικής  πίστεως  καί  καταστάσεως,  6 
τοιούτος  Ατιμώρητος  μη  έξέλθγ. 


episcopi  sententia  facere  debere  decernimus. 

Quare  si  quis  clericus  hoc  non  sic  serva? erit,  de- 
ponatur. 

Synodi  Constantinopoli  in  templo  55.  Apostolo· 
rum  habitae , quae  prima  et  secunda  nuncupa - 
tur,  canones  12,  13, 14, 15. 

12.  Cum  sancta,  et  unixersalis  sancta  synodus, 

V Carlhag.  ii,  cap.  8.  *β  Laodic.  can.  58. 

NOTAS. 

(35)  Vide  actionem  mox  citatam  Concilii  Chal-  conos, 
ceaonensis  ubi  ex  numerorum  serie  dicitur  84.  et  (36)  Ferrandus  cap.  401,  ex  cone.  Carth 
Vigilii  epist.  ad  Rusticum  et  Sebastianum  dia-  tit.  7. 


585  SYNTAGMA  CANONUM. 

έν  τοΤς  εύκτηρίοις  οΐκοις  Ινδόν  οικίας  λειτουργώντας  Α 
15  βαπτίζοντας  κληρικούς,  παρά  γνώμην  τού  έπισκό- 
που, καθαιρέσει  καθυποβαλλούσης,  καί  ημείς  τούτο 
συμψηφιζόμεθα*  της  γάρ  άγίας  'Εκκλησίας  όρθοτο- 
μούσης,  καί  τύν  άληθή  πρεσβευούσης  λόγον,  καί  τύ 
σε  μ /ον  τής  πολιτείας  συντηρούσης  τ·  και  έκδιδα- 
σκούσης,  άπηχες  και  άνόσιον  παραχωρεΤν  τούς  άπαι- 
δευσίφ  και  άναρχίφ  συζώντας,  είς  τάς  οικίας  ύπο- 
δυόμενους,  την  ταυτης  ευταξίαν  διασπάν,  καί  πολλής 
ταραχής  και  σκανδάλων  άποπληρούν.  Διόπερ  ή νΰν 
Ιερά  και  θεοσυνέργητος  σύνοδος,  τή  οικουμενική  καί 
άγίφ  Ικτη  συνόδψ  συμφωνούβ  α άποκε  κληρωμένους 
είναι  τούς  έν  τοΤς  εύκτηρίοις  οικοις  Ινδόν  οΙκίας  ούσι 
λειτουργού ντας  διωρίσατο,  τής  άποκληρώσεως  δηλον- 
ότι, παρά  τού  κατά  τύν  τόπον  έπισκόπου  αύτοΤς  άπονε- 
μηθέίσης.  Et  δέ  τινες  παρά  τούτους,  τού  έπισκά- 1 
πσυ  μή  εύδοκούντος,  είς  τάς  οΙκίας  είσπίπτοντες, 
άπτεσθαι  τής  λειτουργίας  άποτολμώσι,  τούτους  μέν 
καθαιρεΤσθαι*  τούς  δε  τής  αύτών  κοινωνίας  μετα- 
σχόντας4  τψ  άφορισμφ  καθυποβάλλεσθαι. 

ιγ*.  Τάς  των  αίρετικών  ζιζανίων  έπισποράς  έν 
τή  τού  Χριστού  ’Εκκλησίφ  6 παμπόνηρος  καταβαλών, 
καί  ταύτας  όρων  τή  μαγαίρφ  τού  Πνεύματος  τεμνο- 
μένας  πο^ίζους,  έφ'  έτέραν  ήλθε  μεθοδείας  όδύν, 
τή  των  σχισματικών  μανίφ  το  τού  Χριστού  σώμα 
μερίζειν  έπιχειρών  άλλα  καί  ταύτην  αυτού  Τί,ν  έπι- 
βουλήν  ή άγια  σύνοδο;  άναστέλλουσα  παντελώς  ώρισε 
τού  λοιπού,  (να  ει  τις  πρεσβύτερος  ή διάκονος,  ώς 
δήθεν  έπ’  έγκλήμασί  τισι  τού  οίκείου  κατεγνωκώ; 
έπισκόπου,  προ  συνοδικής  έςετάσεώς  τε  και  διαγνώ- 
σεως,  καί  τής  έπ*  αύτψ  τελείας  κατακρίσεως,  άπο- 
στήναι  τολμήσοι  τής  αυτού  κοινωνίας,  καί  τύ  όνομα 
αυτού  έν  ταΐς  ΙεραΤς  τώ*  λειτουργιών  εύχαΤς,  κατά 
το  παραδεδομενον  τή  Έκκλησίφ,  μη  άναφεροι,  τούτον 
ίιποκεΤσθαι  καθαιρέσει,  καί  πάσης  Ιερατικής  άποστε- 
ρεΤσθαι  τιμής.  *0  γάρ  έν  πρεσβυτέρου  τά}ει  τετα- 
γμένος.  καί  τών  μητροπολιτών  άρπάξπν  τήν  κρίσιν, 
και  πρύ  κρίσεως  αυτός  κα τακρίνων,  8σον  τύ  έπ’  αύ- 
χψ,  τον  οΙκεΤον  πατέρα  καί  έπίσκοπον,  οδτος  ουδέ  τής 
τού  πρεσβυτέρσυ  έστίν  άξιο*  τιμής  ή όνομασίας.  Οι  δέ 
τούτο ις  συνεπόμενοι,  et  μέν  τών  Ιέρωμένων  εΤέν 
τινες,  καί  αύτοέ  τής  οίκείας  τιμής  έκπιπτέτωσαν  εΐ 
δέ  μοναχοί  ή λαΤκοι,  άφοριζέσθιυσαν  παντελώς  τής 
Εκκλησίας,  μίχρις  άν  τήν  πρύς  τούς  σχισματικούς 
συνάφειαν  διαπτύσαντες,  πρύς  τύν  οίκεΐον  έπίσκοπον 
έπιστραφεΤεν. 

ιδ\  Et  τις  έπίσκοπος  έγκλήματος  πρόφασιν  ποιού- 
μενος, κατά  τού  οίκείου  μητροπολίτου  πρύ  συνοδικής 
διαγνώσεως  άποστήσει  έαύτύν  τής  πρύς  αύτύν  κοι- 
νωνίας, καί  μή  άναφέροι  τύ  όνομα  αύτού  κατά  τύ 
είθισμενον  έν  τή  θείφ  μυσταγωγίφ,  τούτον  ώρισεν  ή 
άγία  σύνοδος  καθ^ρημένον  είναι,  εΐ  μόνον  έλεγχθείή 
άποστας  τού  οίκείου  μητροπολίτου,  και  σχίσμα  ποιή- 
σας.  ΔεΤ  γαρ  Εκαστον  τά  οΙκεΤα  μέτρα  γινώσκειν,  καί 
μήτε  τύν  πρεσβύτερον  καταφρονεΤν  τού  οίκείου 
έπισκόπου,  μήτε  τύν  έπίσκοπον  τού  οίκείου  μητρο- 
πολίτου, μήτε  τύν  μητροπολίτην  τού  οίκείου  πατρι- 
άρχου. 

ιε*.  Τά  όρισθέντα  έπί  πρεσβυτέρων  καί  έπισκόπων 

Patrol.  Gr.  CIV. 


- ΤΙΤ.  II,  CAP.  III.  586 

clericos,  qui  in  oratoriis,  qua  sunt  intra  domiim, 
celebrant,  vel  baptizant,  praeter  episcopi  volunta- 
tem,depositioni  subjiciat, nos  qnoque  idem  decer- 
nimus. Cum  enim  sancta  Ecclesia  recte  dispertiat, 
veramque  rationem  defendat,  et  venerabilem  ac 
honestam  bona  institutionis  formam  doceat,  et 
conservet,  inconcinnum  est,  et  ineptum,  at  qui  ia 
petulantia,  et  insolentia  ac  in  inobedienlia  fi  tam 
agunt, domos  subeuntes, bonam  ejus  ordinem  con- 
vellant, et  multa  perturbatione,  et  offensionibus 
impleant.  Et  ideo  sacra  nunc,  et  divinitus  coacta 
synodus,  universali  sexta  synodo  consentiene,eos 
qui  in  oratoriis, qua  sunt  intra  domos,  celebrant, 
clero  amotos  esse  statuit,  a clero  videlicet  amo- 
tione eis  ab  ejus  loci  episcopo  edita.  Si  qui  au- 
\ tero  prater  eos,  non  consentiente  episcopo,  in 
domos  irruentes,  celebrationis  ministerium  at- 
tingere audeant,  ii  quidem  deponantur : qui 
vero  126  eorum  communionis  sunt  participes, 
segregationi  subjiciantur. 

13.  Hareticorum  zizaniorum  semina  in  Dei  Ec- 
clesia malignus  dejiciens,  et  ea  videns  gladio 
spiritus  exscindi  radicittis,ad  aliam  venit  insidia- 
rum viam,  schismaticorum  insania  Christi  corpus 
dividere  aggrediens.  Sed  et  bas  ejus  insidias 
sancta  synodus  reprimens,  omnino  definiit  dein- 
ceps ut,  si  quis  presbyter,  vel  diaconus,  ut  qui 
utique  ob  aliqua  crimina  proprium  episcopum 
condemnant, ante  synodalem  cognitionem,  et  exa- 
minationem, et  perfectam  ejus  condemnationem, 
ab  illius  communione  discedere  ausus  fuerit,  et 
ejus  nomen  in  sacris  celebrationum  precibus,  ut 
Ecclesiae  traditum  est,  non  referat,  is  depositioni 
subjiciatur,  et  omni  sacerdotali  honore  privetur. 
Qui  enim  est  in  sacerdotali  ordine  collocatus, 
et  metropolilanorum  judicium  praeripit,  et  ante 
judicium,  ipse  quantum  in  se  est,  proprium  pa- 
trem et  episcopum  condemnat,  is  nec  presbyteri 
honore,  nec  nomine  dignus  est.  Qui  autem  eos 
consequuntur,  si  sint  quidem  ex  iis  qui  sunt  sa- 
cris initiati,  ipsi  quoque  a proprio  honore  exci- 
dant : sin  autem  sint  lalci  vel  monachi,  ex  Ec- 
clesia omnino  segregentur,  donec  cum  schisma- 
ticis conjunctionem  respuentes,  ad  propriam 
episcopum  reversi  fuerint. 

> 

14.  Si  quis  episcopus  metropolitani  crimen 
praetexens,  ante  synodalem  cognitionem,  seipsum 
ab  ejus  communione  subduxerit,  et  nomen  ejus, 
non,  prout  divini  mysterii  127  celebrationi  est 
consuetum,  referat,  sancta  synodus  eum  deposi- 
tum esse  statuit,  si  tantum  convictus  fuerit  a 
proprio  metropolitano  recessisse,  et  schisma  fe- 
cisse. Oportet  enim  unumquemque  proprias  par- 
tes cognoscere,  et  nec  presbyterum  proprium 
episcopum  contemnere,  nec  episcopum  proprium 
metropolitanum. 

15.  Que  de  presbyteris,  et  episcopis,  et  metro* 

19 


587  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  588 


politanis  constituta  sunt,  multo  magis  etiam  in 
patriarchis  conveniunt.Quamobrem  si  quis  pres- 
byter, rei  episcopus,  vel  metropolitanus  a sui  pa- 
triarchae communione  recedere  ausus  luerit,  et 
nomen  ejus  non, ut  in  divini  mysterii  celebratione 
constitutum  est,el  ordina  tum,  referat,  sed  ante  sy- 
nodale  decretum,  et  perfectam  ejus  condemna- 
tionem,schisma  fecerit, Maluit  sancta  synodus  eum 
esse  ab  omni  sacerdotio  alienum,  si  in  hoc  solum 
deliquisse  convictus  fuerit.  Et  haec  quidem  cons- 
tituta, et  obsignata  sunt,  de  iis  qui  aliquorum  cri- 
minum praetextu  a propriis  pnesulibus  recedunt, 
el  schisma  faciunt,  el  Ecclesiae  unionem  convel- 
lunt. Qui  enim  pi opter  hmresim  aliquam  a sanctis 
Patribus  vel  synodis  condemnatam,  se  a praesulis 
communione  separant,  illo  haeresim  scilicet  pu- 
blice praedicante,  et  nudo  capite  in  ecclesia  do- 
cente, ii  non  solum  canonicae  poenae  nem  subji- 
cientur, ante  synodalem  cognitionem,  scipsos  a 
communione  ejus,  qui  episcopus  dicitur,  sejun- 
gentes : sed  et  honore  qui  orthodoxis  convenit, 
digni  habebuntur.  Non  enim  episcopos,  sed  pseu- 
depiscopos  et  pseudodoctores  condemnarunt : et 
non  schismate  Ecclesiae  unionem  consciderunt, 
sed  a schismatibus,  et  divisionibus  Ecclesiam 
liberare  studuerunt. 


i και  μητροπολιτών,  πολλψ  μάλλον  και  επί  πατριαρ- 
* χών  αρμόζει*  ώστε  ει  τις  πρεσβύτερος,  η έπίσκοπος, 
η μητροπολίτης,  τολμησειεν  άποστήναι  της  πρδς 
τον  οΙκεΤον  πατριάρχην  κοινωνίας,  και  μή  άναφέροι 
τύ  όνομα  αυτού,  κατά  τύ  ώρισμένον  καί  τεταγμένον 
έν  τη  θείφ  μυσταγωγώ,  αλλά  προ  έμφανείας  συν- 
οδική;, καί  τελείας  αυτού  κατακρίσεως,  σχίσμα  ποιή- 
σει, τςύτον  ώρισεν  ή αγία  σύνοδος,  πάσης  ιερατεία; 
παντελώς  άλλότριον  είναι,  ει  μόνον  έλεγχθείη  τούτο 
παρανομήσας*  και  τχύτα  μεν  ώριστχι  και  έσφραγι- 
σται  περί  τών,  προαάσει  τινών  εγκλημάτων,  τών 
οικείων  άφισταμένων  πρόεδρόν,  και  σχίσμα  ποιούνν 
των,  και  την  Ινωσιν  τής  'Εκκλησίας  διασπώντων.  0j 
γάρ  δι*  αΤρεσίν  τι  να  παρά  τώκ  άγίων  συνόδων  ή 
Πατέρων  κατεγνωσμένην,  τής  προς  τύν  πρόεδρον 
I κοινωνίας  έαυτούς  διαστέλλοντες,  εκείνου  τήν  αΐρεσιν 
δηλονότι  δημοσίφ  κηρύττοντος,  καί  γυμνή  τη  κειρχλή 
έπ*  έκκλησίας  διδάσκοντος,  οι  τοιοΰτοι  ού  μόνον  τή 
κανονική  έπιτιμήσει  ούχ  ύποκείσονται  προ  συνοδικής 
διαγνώσεω;  \ αυτούς  τής  πρύς  τον  καλούμενον  επίσ- 
κοπον κοινωνίας  άποτειχίζοντες,  άλλά  καί  τής  πρε- 
πούσης  τιμής  όρθοδόςοις  άξιωθήσονται*  ού  γάρ  έπι- 
σκόπων,  άλλά  ψευδεπισκόπων  καί  ψιυδοδι  δασκάλων 
κατέγνωσχν*  καί  ού  σχίσματι  την  Ινωσιν  τής  'Εκκλη- 
σίας κατέτεμον,  άλλά  σχισμάτων  καί  μερισμών, 
την  Έκκλήσίαν  έσπούδασαν  ρύσασθαι» 


TITV02  Γ\ 

ΠΕΡΙ  EVXUN,  ΚΛ1  ΨΑΛΜΩΑΙΩΝ,  ΚΑΙ  ΑΝΑΓΝΩΣΕΩΣ,  ΚΑΙ  ΑΝΑΦΟΡΑΣ,  ΚΑΙ  ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ,  ΚΑΙ 
ΦΟΡΕΣΙΑΣ,  ΚΑΙ  ΓΠΟΓΡΓΙΑΣ  ΑΝΑΓΝΩΣΤΩΝ,  ΨΑΛΤΩΝ  ΚΑΙ  ΓΟΗΡΕΤΩΝ. 


188  TITULUS  III. 

DE  PRECIBUS,  ET  PSALMODIIS,  LECTIONE,  OBLATIONE,  ET  COMMUNIONE,  ET  DE  VESTITO, 
ATQUE  OFFICIO  LECTORUM,  CANTORUM,  ET  MINISTRORUM. 


CAPUT  PRIMUM.  — Quales  praes  populus C 
audiat,  et  quapropter  in  orientem  prospicientes 
precemur. 

Concilii  Daodiceni  canones  5,19. 

5.  Non  oportere  ordinationes  fieri  in  praesen- 
tia eorum  qui  audiunt. 

19.  Oportere  seorsum  primem,  post  episcopum 
sermones,  catechumenorum  orationem  peragi; 
et  postquam  exierint  catechumeni, eorum  qui  poe- 
nitentiam agunt, fieri  orationem :et  cum  ii  sub  ma- 
num accesserint,  et  secesserint,  fidelium  preces 
sic  ter  fieri : unam  quidem,  scilicet  primam,  si- 
lentio ; secundam  autem  et  tertiam  per  pronuntia- 
tionem impleri,  deinde  sic  pacem  dari.  El  post- 
quam presbyteri  pacem  episcopo  dederint,  tunc 
laicos  etiam  pacem  dare : et  sic  sanctam  oblatio- 


ΚΕΦΑ  ΛΑΙΟΝ  ΠΡΩΤΟΝ.  — Ποίων  εύχών  ό λαός 
άκροάται  καί  διά  τί  προς  άνατολάς  όρώντες  εύ- 
χόμεθα. 

Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  ε',  ιθ\ 
ε\  Περί  τού  μή  δεΤν  τάς  χειρότονίας  έπί  παρουσι^ 
άκροωμένων  γίνεσθαι. 

ιθ*.  Περί  τού  δεΤν  I δί$  πρώτον,  μετά  τάς  δμιλίας 
τών  έπισκόπων,  τών  κατηχουμένων  εύχήν  έπιτιλεϊ- 
σ8αι·  καί  μετά  τύ  έςελθεΤν  τούς  κατηχουμένους, 
τών  έν  μετανοίφ  τήν  εύχήν  γίνεσθαι*  καί  τούτων 
προσελΟόντων  ύπύ  χειρ*  καί  δποχωρησάντων,  οδτως 
τών  πιστών  τάς  εύχάσ  γίνεσθαι  τρεΤς·  μίαν  μεν  τήν 
πρώτην  διά  σιώπής,  τήν  δέ  δευτέραν  καί  τρίτην  διά 
προσφωνήσεως  πληρούσθαι*  εΤΘ*  ούτως  τήν  εΙρήνην 
δίδοσθαι,  καί  μετά  τύ  πρεσβυτέρους  δούναι  τφ  8ftt- 
σκόπφ  τήν  ειρήνην,  τότε  τούς  λαϊκούς  τήν  ειρήνην 


589  SYNTAGMA  CANONtJM.  — ΪΙΤ.  Ili,  GAP.  I,  Ιί.  590 

StSovu  * xxt  ο5τω  τ^ν  άγίχν  προφοράν  Ιπιτ*λ«τα6*ι}  Λ nem  perfici,  et  solis  licere  sacralis  ad  altare  ac- 
καί  μόνοις  έξύν  είναι  τοΤς  ΙεραχικοΤς  είσιέναι  είς  το  cedere  et  Communicare, 
θυσιαστήριον  καί  κοινωνειν. 

Βασιλείου  έκ  του  κζ’  κεφ.  των  περί  του  αγίου  129  BaMii  Cap·  27  eorUIR  qUX  de  Spiritu 
□νεύματος  προς  τον  μακάριον  ’Αμφιλόχιον  γε-  sancto  ad  bealUttl  Amphilochium  scripsit. 
γραμμένων. 

Ύώ*  έν  τή  Έκκλησίφ  πεψυλαγμένων  δογμάτων ,etc.,  Ex  asservatis  in  Ecclesia  dogmatibus,  usque  ad 
usque  ad  δύναμιν  είσφερόμένην,  x.  τ.  λ.  vi m afferentem,  etc.,  ut  pag.  462. 

βΗ  ιζ*  διάταξις  τού  α’  τίτ.  των  Νεαρών  λέγει  την  TexttlS.  Consi.  1 7,  til.  1 Novellarum  dicit  |»Γβ- 
εύγήν  της  άγίας  κοινωνίας  και  τού  άγίου  βιπτίσμα-  ces  sacrosanclffi  Communionis  et  sacrosancti  ba- 
τος,  οφείλε ιν  έςακούεσίαι  τφ  λαψ.  ptismalis  a populo  exaudiri  debere. 

κεφλλ.  b’.  — Περί  του  τίνας,  καί  πώς,  και  ποτά  CAP.  II.  — Quinam  et  quomodo  et  quxnam 
$st  ψάλλειν,  ή εύχεσθιι,  ή άναγινώσκειν.  psallere  debeant , aut  precari^  aut  legere . 

’Αποστόλων  κανών  ξ’,  πε*.  Apostolorum  Canones  60,  85. 

ξ\  Ει  τις  τά  ψευδεπίγραφα  των  άσεβών  βιβλία  ώς  60  [59].  Si  qUIS  falso  iDSCriptOS  impiorum  Π- 
άγια Ιπΐ  της  έκ<λη?ίας  δημοσιεύοι  έπί  λύμη  του  λαοο  b bros,  tanquam  sanctos,  in  ecclesia  publicat  ad 
χαί  τού  κλήρου,  καΟαιρείσΟω.  populi  et  cleri  perniciem,  deponatur. 

πε’.  'Έστω  δε  ύμΐν  πάσι  κληρικοΧς  καί  λαϊκοΤς  85  [84].  Sint  vobis  omnibus  clericis  et  laicis  libri 

βιβλία  σεβάσμια  και  άγια  · τής  μίν  Παλαιάς  Διαθή-  venerandi  et  sancti,  Veteris  quidem  Testamenti, Μο- 
χης,  Μωσέως  πέντε,  Γένεσις,  Έδοξος,  Λευϊτικον,  g\$  quinque.  Genesis,  Exodus,  Leviticus,  Niimeri, 
Αριθμοί,  Δευτερονύμ'ον  * Ιησού  υΙού  Να^ή  εν,  Κρι-  Deuteronomium  ; JesuNave  unus;  Judicum  unus ; 
των  εν, 'Ρουθ  α’,  Βασιλειών  δ’,  Παραλειπομένων  τής  Ruth  unus;  Regnorum  quatuor;  Paralipomenon, id 
βίβλου  τών  ήμερων  β·,  Έσδρα  β’,  Έσθηρ  εν,  Μακ-  est  derelictorum  libri  dierum, duo;Esdrseduo.Es- 
καβαίων  γ’,  ’ιώβ  iv,  Ψαλτήριον,  Σολομώντο;  γ\  Παρ-  ther  unus ; Machabaeorum  tres:  Job  unus ; Psalte· 
οιμίαι,  'Εκκλησιαστής,  Τ4σμα  ψσμάτων,  Προφητών  rium  unus  Salomonis  tres, Proverbia, Ecclesiastes, 
δεκαδύο,  iv  Ήσαΐου,  εν  Ιεζεκιήλ,  Εν  Δανιήλ,  Έξω-  Cantica  canticorum;  Prophetarum  duodecim  unus; 
θεν  δέ  ύμΤν  προσιστορ» ίσθω  μανθάνειν  τούς  νέους  Isaiae  unus,  Jeremise  unus,  Ezecbiel  unus,  Daniel 
υμών  τού  πολυμαθούς  Σιράχ  τήν  σοφίαν  * ήμέτερα  unus.  Extrinsecus  autem  a vobis  intelligatur,  de· 
δε,  τουτέστι  τής  Καινής  Διαθήκης,  Ευαγγέλια  τέσ-  bere  vestros  adolescentes  discere  sapientiam  eru- 
σαρα,  Ματθαί.υ,  Μάρκου,  Λουκά,  Ίωάννου,  Παύλου  ditissimi  Sirach.  Nostra  autem,  id  esi.  Novi  Tes- 
έπιστολαΐ  ιδ’,  Πέτρου  έπιστολαι  δύο,  ’ίωΛννου  γ’,  c lamenti, Evangelia  quatuor,  Matthaei, Marci, Lucae, 
’ Ιακώβου  α*,  ’ΐούδα  α’,  κλήμεντος  έπιστολαι  δύο,  Joannis ; Pauli  epistolae  quatuordecim,  Petri  Epi- 
xal  al  διαταγα ί ύμΤν  τοΤ  έπισκόποις  δι’  Εμού  Κλή-  slolflB  duae, Joannis  treS,JaCobiuna  [Judffi  una]  .Cle- 
μεντος  έν  οκτώ  βιβλίοις  προσπεφωνημέναι,  άς  ού  mentis  epistolae  duae,  et  ordinationes  vobis  episco- 
χρή  δημοσιεύειν  έπΙ  πάντων,  διά  τά  έν  αύταΤς  μυ-  pis  per  me  Clementem  in  octo  libris  editae, quae  non 
στικά  * και  αί  Πράξεις  ήμών  τών  αποστόλων  * ταύνα  sunt  omnibus  divulgandas,  propter  ea  quae  SUnt  in 
καί  περί  κανόνων  όιατετάχθω  ύμΤν  παρ’  ήμών,  ώ eis  mystica  : et  Actus  nostri  apostolorum.  Haec 
έπίσκοποι.  *ΓμεΤς  δε  έμμένοντες  αύτοΐς,  σωθήσεσθε  vero  (37)  de  regulis  Constituta  Vobis  sint  ISO  per 
καί  εΙρήνην  Εξετε  a άπειθούντες  δε,  κολασθήσεσθε,  nos,  Ο episcopi.  Vos  autem  obtemperantes,  Sal- 
καί  πόλεμον  μετ*  άλλήλων  άΐδιον  Εξετε,  δίκην  τής  vabimini,  et  pacetn  habebitis. At  si  non  parueri- 
άνηκοίας  τήν  προσήκουσαν  τιννύντες.  'ο  θεύς  δε  6 iis,  puniemini, et  bellum  mutuo  perpetuum  habe- 
μόνος  ά ίδιος  καί  τών  δλων  ποιητής,  άπαντας  ύμάς  bitis,  poenam  inobedientiae  congruam  daturi, 
διά  τής  εΙρήνης  έν  Πνεύματι  άγίψ  ένώσαι  καί  κατ-  Deus  porro, qui  solus  est  aeternus  ac  universorum 
αρτίσαι  είς  παν  Ιργον  άγαθον,  άτρέπτους,  άμέμ-  creator,  vos  omnes  pace  in  Spiritu  sancta  con- 
πτου!>,  άνεγκλήτους,  καί  καταξιώσαι  τής  αιωνίου  fortabit,  et  aptos  reddet  ad  omne  opus  bonum, 
ζωής  σύν  ήμΤν,  διά  τής  μεσιτείας  τού  ήγαπημένου  a immutabiles,  irreprehensibiles,  sine  crimine, di- 
παιδος  αυτού  ’ΐ^σού  Χριστού  τού  θεού  καί  Σωτήρος  gnosque  faciet  aeterna  vita  noblSCum,  per  inter- 
ήμών,  μεθ’  ού  ή δόξα  αύτψ  τψ  έπί  πάντων  θεψ  καί  cessionem  dilecti  Filii  sui  Jesu  Christi, Dei  et  Sal- 
Πατρι  σύν  άγίψ  Πνεύματι  τψ  παρακλήτψ,  νύν  καί  άεί  vatoris  nostri ; cum  quo  gloria  sit  ipsi  supra  om- 
καί  εις  τούς  αιώνας  τών  αιώνων.  ’Αμήν»  nia  Deo  Patri  cum  sancto  Spiritu  consolatore, 

Συνόδου  Ααοδιχείας  κανών  ιε’,  ιζ’,  ιη*,  ιθ9,  κγ’,  νθ*.  nuncet  semper,  et  in  saecula  saeculorum.  Arnen. 

Coticilii  Laodiceni  canones  15, 17, 18, 19, 23, 59. 
ιε’.  Περί  τού  μή  δεΤν  πλήν  τών  κανονικών  ψιλ·  15.  Non  oportere  praeter  canonicos  cantores, 
τών,  τών  έπί  τον  άμβωνα  άναβαινόντων,  καί  άπύ  qui  suggestum  ascendunt, et  ex  membrana  legunt, 
διφθέρας  ψαλλόντων,  έτέρους  τινάς  ψάλλειν  έν  έκ·  aliquos  alios  canere  in  ecclesia, 
κλησίφ. 

ΝΟΤΛ. 


(37)  Ex  editione  Crabbi  in  alias  deinceps  permeavit  ista  appendix  sive  coronis,  ut  vocat· 


591  raotn  PAfftUftCHifi  Cf>.  m. 

17.  Non  oportere  palmos  in  conventibus  con-A  ncpl  τού  μη  bt»  {timtwran  b ex- 


texere, sed  in  unoquoque  psalmo  interjecto  spa- 
tio, lectionem  fieri. 

18.  Idem  procom  ministerium  omnino  debere 
fieri  in  Nonis  et  Vesperis. 

19.  Oportere  seorsom  primam,  post  episcopo- 
rum sermones,  ete.,  ul  pag.  S87. 

23.  Qaod  non  oportet  lectores  vel  cantores  fer* 
re  horarium,  et  sic  le|ere  rei  canere. 

89.  Qnod  non  oportet  privatos  et  vulgares  ali- 
quos psalmos  dici  in  ecclesia,  131  nec  libros 
non  canonicos,  sed  solos  canonicos  Veteris  et 
Novi  Testamenti. 

Hae  soni  qom  legi  oportet  ex  Veteri  Testamen- 
to: 1 .Genesis;  2. Exodos,  id  est,  exitus  ex  JSgypto ; 
3.Levilicus;  4.Numeri;  5.  Deuteronomium;  6,  Je- 
sus  Nave;  7 .Jodices.  Ruth;  8.Esther;  ©.Regnorum 
letll:  10.  Regnorum  III  et  IV;  11.  Paralipomenoa 
Iet  II;  12.Esdras  1 et  II ; 13.  Libri  Psalmorum  GL; 
14. Proverbia  Salomonis;  15.Ecclesiastes;  16. Can- 
tica canticorum;  l7.Job;  18. Duodecim  propheta; 
19.Isaias;20.Jeremias  et  Barnch,lamentationeset 
epistola;  2i.Esechiel;  22.Daniel  .Novi  autem  Tes- 
tamenti hac : Evangelia  quatuor,  secundum  Mat- 
thaum,seeundum  Marcum, secundum  Lucam,  se- 
cundum  Joannem.Actusapostolorum. Epistola  ca- 
tholica septem,  videlicet  Jacobi  una,  Petri  doa, 
Joannis  tres.Jude  una.Epistola  Pauli  quatuorde- 
cim : ad  Romanos  una, ad  Corinthios  dua,ad  Ga- 
latas una,  ad  Ephesios  nna,  ad  Philippenses  una, 
ad  Colpsaenses  una,  ad  Tbessalonicenses  dum, ad 
Hebroos  una, ad  Timotheum  dua,  ad  Titum  una, 
ad  Philemonem  una. 

Concilii  Carthagmensis  canones  24,  42, 103. 

Ut  prxler  Scripturas  canonicas  |mss.  catholi- 
cas| nihil  in  ecclesiis  legatur  (38). 

24. Item  placuit  *7*st  ut  prater  Scripturas  cano- 
nicas nihil  in  ecclesia  legatur  sub  nomine  divina- 
rum Scripturarum.Sunt  autem  canonica  Scriptu- 
ra,id  est,  Genesis,  Exodus, Leviticus, Numeri, Deu- 
teronomium JesoeNaveJudices,Ruth, Regum  libri 
quatuor.Paralipomenon  libri  duo .Job,Psalterium, 
Salomonis  libri  quinque.Libriduodecim  propheta- 
rum, Isaias,  Jeremias,  Exechiel,  Daniei,  Tobias 
Judith,  Eslher,  Esdra  libri  duo.Machabaorum  li- 
bri duo.Novi  Testamenti,  Evangeliorum  libri  qua- 
tuor. Actuum  188  apostolorum  liber  unus  Episto- 
la Pauli  quatuordecim.Petri  apostoli  epistola  dua. 
Joannis  apostoli  tres.  Jacobi  apostoli  una.  Juda 
apostoli  una.  Apocalypsis  Joannis  apostoli  liber 
unus.Hoc  etiam  fratri  et  consacerdoti  nostro  Boni- 
facio,  vel  aliis  earum  partium  episcopis,  pro  con- 
firmando isto  canone  innotescat,  quia  a Patribus 
ista  accepimus  in  ecclesia  legenda. 


άξοαι  wk  ψαλμοΰ;,  άλλά  tii  μέαου  xcO’  Ikmtov 
ψαλμάν  inlptH». 

tn'.  Dtp}  τού  την  linw^tn  tm  ιύχών 

rnrra,  xal  b nt(  Ένάται;  nl  έν  txT;  ’Ενχέρχις, 
άφαίλαιν  γίνιβθχι. 

d'.  ΠιρΙ  τοΰ  l»t»  Ιδίφ  χρόνον  ματα  ΰ(  ΙμΙΙχ 
νόι  έχιαχύχων,  χ.  τ.  Α. 

x/.  *0τ»  ο6  δ*Τ  άνβγνώηα;  1 όράριον 

φοραίν,  χαΐ  οδτως  αναγινώαχαιν  ή ψχλλιιν. 

d* . "Οχι  vi  ht  Ιδιωτιχοά;  ψαλμοΰ;  iqutn  tv  ή 
4**ληαίφ,  o&St  xxxdwni  pitlii,  άλλα  μονά  τά  χα- 
vovtxA  «)<  Καινές  χαΐ  Παλαιό;  tub|xiK,  fnvi  Iro 
taura* 

Γίντοι;  χύαμου.  β\  Έξοδο;.  γ*.  ΛαοΤτιχύν,  ί\ 

, ‘Αριθμοί.  Αανηρονύμιον.  ζ’’.  ’Ιηαοϋ  Ναυή.  ζ*. 
Κριταί.  Ρουθ.  η’.  ’Εβθήρ.  β’.  Bxnium  A’  χχί  Β’. 

Βχαιλιιών  Γ’,  Α’.  ιχ’.  Πχρχλτιχομένων  Α',  Β',ψ’. 
Έαδρα;  Α’  Β’.  ιγ\  Βίβλοι  Τολμών  ΡΝ\  ιδ\  Πχροι- 
μιοίν  Ζολομώντο;.  ι*\  ’Εχχληαιαστής.  i£"\  ΤΑ«μ* 
4*ρ4νο>ν.  ιζ’.  *Ιώβ.  ιη’.ΑοΙιχχχρ^ηιον.  ιθ’.*Ηαα ία;, 
χ’.  'ΐ»ρ«μία«.  Βχρούχ.  θρήνοι  χχί  ‘Εχιατολαί.  χ*’. 
’ΐχζχχιήλ.  χβ*.  Λανιήλ.  Καινή;  διαθήκη;,  Ευαγγέλια 
δ*,  χατά  Ματθαίον,  χατά  ΙΙάρχον,  xmx  Λουχάν, 
χατά  Ίωάννην.  Πράζιις  άχΟα  ιύλων,  Εχιατολαί  χαθ- 
ολιχαΐ  ζ*  ούτως  · ‘Ιαχώβου  α’,  Πέτρου  ρ’,  ’ΐωάννοο 
Υ , ‘Ιούδα  α*.  ‘Εχιατολαί  Παύλου  ιδ*,  χρός  "ρω- 
μαίους α’,  χρδ;  KoptdKouc  β’,  χρλς  Γαλάτχς  α’, 
χρδί  ’Εμνίοιις  α’,  χρδς  Φιλιχχηαΐους  α*,  χρδς  Κο- 
λχασιΤς  α’,  χρδ;  θααααλονυιτΤ;  β’,  χρός  Εβραίου; 
α’,  χρδ;  Τιμόθτον  β’,  χρδ;  Τίτον  α’,  χρδ;  Φιλή- 
μονά  α*. 


Συνύδου  Καρθαγέννης  χάνων  χδ*,  μβ’,  ργ’. 

Qatt  έκτδ;  των  χαθολιχών  Γραφών,  μηδέν  Ιν 
τή  έχχληαίφ  άναγινώοχαοθχι. 

χδ* . 'Ομοίως  ήρτστν  Τνοί  έχτ&ς  των  χανονιχών  Γρι* 
φων,  μηδέν  έν  τη  ίχχληαίφ  άναγινώοχηται  έχ’  ένύ- 
ματι  βιίων  Γραφών.  Elal  δέ  at  χανονιχαί  Γραφαί 
αδται  * Γένταις,  Έξοδο;,  Λτυϊτιχδν,  Αριθμοί,  Δ»υ- 
τχρονύμιον,  Ίηοούς  i τού  Ναυή.  Κριταί,  'Ρουθ,  των 
Βανιλχιών  τέαααρ*;,  τών  Παραλχιχομένων  βίβλοι 
δύο,  ’ΐωβ,  Ταλτ/,ριΟν,  Ζολομώντο;  βίβλοι  χέντχ, 
τών  Προφητών  βίβλοι  δώδοχα,  'Baata;,  'ΐχρχμία;, 
’ΐχζχχιήλ,  Δανιήλ,  Τωβία;,  Ιουδίθ,  Έ«Ηρ,  *Ετδρα 
βίβλοι  δύο.  Της  Νέα;  Λιαθή/η;,  Εύαγγέλια  τέαοαρα, 
Πράξχων  τών  άχοατύλων  βίβλο;  μία,  Έχιατολαΐ  Παύ- 
λου ιδ’,  Πέτρου  άχοντύλου  δύο,  ’Ιωάννου  άχ^ντύλου 
ορ*ΐ;,  Ιούδα  άχοατύλου  μία,  Άχοχαλύψτω;  Ίωβίννοο 
βίβλος  μία.  Τούτο  δέ  τψ  άδιλφφ  ήμών  χαΐ  αυλλτι- 
τουργφ  Βονιφατίψ,  χαΐ  τοΤ;  άλλοι;  τών  αότών  μο- 
ρών έχιβχύχοι;  χρδ;  βοβχίωαιν  τοΰ  χροχαιμένου 
χανβνο;  γνωριβθη  · Ιχοιδή  χαρά  τών  Πατέρων  τούτα 
έν  τή  έχχληαίφ  άναγινώαχααθαι  χαρολάβομον. 


27-51  Carthag.  ni,  cap.  47. 


ΝΟΤΛ. 


(88)  Et  Fanandus  cap.  228  ex  coneit.  Carthag.  tit.  45. 


593  SYNTAGMA  CANONUM·  — TIT.  III,  CAP.  Ιί·  594 

Περί  του  μή  συμπόνια  έν  ταΤς  έκκλησίαις  έπιτε-  a Ut  in  0CCle$ii$  COnvivia  minime  Celebrentur  (39). 
λεΤσθαι. 

μβ\  *Qors  έπισχόπους  η κληρικού;  έν  ταΤς  έχχλη-  42.  Ut  nulli  32  episcopi  νβΐ  clerici  in  ecclesia 
σία ις  μή  συμποσιάζεσθχι'  tl  μ<  γ*  Αν  τυχύν  Ανάγκη  conviventur,  nisi  forte  transeuntes  hospitiorum 
ξενίας  διαέάντες,  έκετ  καταλύσωσι*  καί  ol  λαο*  δέ  necessitate  illic  reficiant : populi  etiaio  ab  hujus· 
Απύ  των  τοιουτοτρύπων  συμποσίων,  δσον  δυνατόν  modi  conviviis,  quantum  fieri  potest,  prohibean- 
tvxi,  κωλυθώσιν.  tur. 

Περί  των  πρύς  το  θυσιαστήριον  όφειλουσών  λέγεσθαι  De  precibus  ad  allare  dicendis . 

Ixiiuov. 

ργ\  "Πρεσε  Xfltl  τούτο,  ώστε  τας  χεκυρωμένας  έν  103.  Placuit  33  etiam  hoc  (40),  Ut  preces  qu® 
«υνά&ρ  Ικεσίας,  sit·  προοίμια,  εΤτε  παραθέσεις,  probatae  fuerint  in  concilio,  sive  praefationes,  site 
«Txt  τας  της  χειρύς  έπιθίσεις,  Απύ  πάντων  έπιτελετ-  commendationes,  seu  manus  impositiones  ab  orn- 
ator καί  παντελώς  δλλας  κατά  της  πίστεως  μηδέ·  nibus  celebrentur,  nec  aliae  omnino  contra  fidem 
ποχι  προσενεχθηναι·  άλλ*  «ίτινες  δήποτε  Απύ  τών  praeferantur:  sed  quacunque  a prudcntioribus  (41) 
συνετωτέρων  συνήχθησαν,  λεχθήσονται.  fueiint  collectae,  di  cantor. 

Συνόδου  οίκουμενικής  Ικτης  κανών  λγ',  ξγ’,  οε\  π*'.  Β Concilii  (ZCUmenici  Sexti  Canones  33,  68,  75,  81 . 

λγ\  Έπειδήπερ  Ιγνωμεν  έν  τξ  'Αρμενίων  χωρ$,  33.  Quoniam  cognovimus  in  Armenorum  re- 
κ.  τ.  λ.  gione,  elc.,  utpag.  486. 

ξγ\  Τα  ψευδώς  5πο  των  της  Ιληθβίχς  έχθρών  63.  Quae  a veritatis  hostibus  falso  confictae  sunt 

Αναπλασθέντχ  μαρτυρολόγια,  ώς  Αν  τούς  τού  Χρι-  martyrum  historiae,  ut  Bei  martyres  ignominia  af- 
στού  μάρτυρας  Ατιμάζοιιν,  καί  πρύς  Απιστίαν  έν-  Acerent ; et  qui  eas  audituri  essent,  ad  infidelita- 
άγοιβν  τςύς  Ακούοντας,  μ^  έπ*  έκκληαίαις  δημοσίευε-  tem  deducerent ; in  ecclesia  non  publicari  jube- 
σθχι  προστάσσομεν,  Αλλα  ταύτα  πυρί  παραδίδοσθιι*  mus,  86d  eas  igni  tfinK.  Qui  eas  anteffl  admittunt, 
τούς  δέ  ταύτα  παραδεχόμενους,  η ώς  άληθέσι  τούτοις  rei  tanquam  reriis  Hs  mentem  adhibent,  anathe- 
προσανέχοντας,  άναθεματίζομεν.  matizamus. 

os*.  Τούς  έπ!  τύ  ψάλλειν  έν  ταΐς  έκκλησίαις  παρα-  155  75.  Eosqui  in  ecclesiis  ad  psallendum  ac- 
γινομένους  βουλόμεθχ  μήτε  βοαΤς  Ατάκτοις  κεχρί-  cedunt,  volumus  nec  inordinatis  vociferationibus 
•tot,  καί  xV  φύαιν  πρύς  κραυγήν  έχ^ιάζεάΟαι,  uti,  et  naturam  ad  clamorem  urgere  ; nec  aliquid 
μήτε  τι  έπιλέγειν  τών  μή  έκκλησή  Αρμοδίων  τε  καί  eorum,  qu®  ecclesiffi  DOn  conveniunt,  et  apta  OOn 
οΙκείων  ΑλλΑ  μετά  πολλής  προσοχής  τι  καί  κατα-  sunt,  asciscere  ; sed  cum  magna  attentione  et 
νύξεως  τα  τοιαύτας  ψαλμφδ*ας  προσάγετν  τψ  τών  q COmpUUCtione  psalmodias  Deo,  qui  est  OCCUltO- 
κρυπτών  έφύρφ  Θεψ·  ·ύ)αβ·Τς  γαρ  Ισεσθσι  νους  ΓΒΠ)  inspector,  offerre.  Ρ1θ8  enim  €t  SanctOS  fofO 
υΙούς  Ισραήλ  τύ  Ιερύν  έδίδαξε  λόγιον.  Alios  Israel,  saCTUTO  decuit  OTaculim. 

πα\  'Επειδήπερ  tv  τισι  χώραις  μεμαθήκαμεκ,  έν  81 . Quoniam  in  nonnullis  locis  didkimus  in 
τώ  Τρισαγίφ  υμνψ,  x.  τ.  λ.  bjmno  quo  ter  sanctus  ceniter,  etc.,  ut  pag . 447. 

Συνόδου  Νίκα  ία  ς τύ  δεύτερον,  κανών  ιδ\  CondtH  Nicttni  $€CUnti$  canon  14. 

*Ότι  ού  χρί  έκτος  χειροθοσίας  άναγινώσκειν  έν  τξ  Non  oportet  absque  manuum  impOSHUme  fe- 
συνάξει  έπΐ  Αμβωνος.  gere  in  congregatione  tuper  ambonem. 

ιδ*·  "Οτι  τάξις  έμπολιτεύεται  έν  !ερω·ύνη,  πασεν  14.Quod  ordo  in  sacerdotio  versatur.est omnibus 
Αρίδηλον  έστι,  καί  σύν  Ακριβεία  διατηρετν  της  Ηρα·  manifestum : et  sacerdotii  munera  eiacte  servare 
•ύνης  έγχεερήσεις,  βιψ  εύάρεστον  έστι,  καί  Ιπειδη  Deo  gratum  est.Qutlliani  ergo  videmus  nonnullos 
ύρώμεν,  ίκτύς  χειροθεσίας  νηπιόθεν  την  κουράν  τού  a pueris  cleri  tonauram  sccipiantes  nondum  vero 
κλήρου  λαμβάνοντάς  τι  να;,  μήπω  δ·  πάρ*  έπισχδ-  accepta  egiscopi  mauuvm  impositione,  in  cougre- 
που  χειροθεσίαν  λτβύντας,  καί  Αναγινώσκοντας  kv  gatione  in  SOggestU  legentes,  et  id  noti  canonice 
τη  συνάξει  έπ*  Ιμβωνος,  άκανονίστοσς  τούτο  ποιούν-  fbcieutes,boc  a pnssenti  canene  fieri  no n permit- 
τας,  έπιτρέπομεν  Απύ  τού  παρύντος  τούτο  μί  γίνε-  Dtimosthoc  ipsum  antem  etiam  in  monacho  servari, 
σθαι*  τύ  αύτύ  δέ  φυλάττεσθαι  καί  έπί  μοναχών.  Lectoris  autem  manuum  impositionem  licet  in 
*Αναγνώστου  δέ  χειροθεσίαν,  Ιδείά  έστιν  έν  Ιδίφ  μο-  proprio  monasterio  tantum  umcoique  monasterii 
ναστηρίφ  καί  μύνφ  έκάστψ  ίγουμενψ  ποιεΤν,  st  prafecte  tacere,  et  ipsi  pvmfecte  actlicet  ab  episco- 
αύτφ  τφ  ήγουμένιρ  έπετέθη  χειροθεσία  παρ*  έπισκο-  pe  manus  esi  imposka  ad  pratecturam  hegamenl 
που,  πρύς  προεδρίαν  Ηγουμένου,  δηλονότι  Αντος  αύ-  dum  Sftt  et  lpS6  presbyter  Similiter  et  ΘΧ  anliqnt 

32  Cone.  Afric.  cap.  10.  35  Concilium  Afric.  c.  70. 

NOTiE 

(39)  Et  Portandus  cap.  71.  ex  cone.  Cartbag.  item  ob  auctore  Microlqgicip.  5,  ubi  hunc  oaucn  m 

tit.  38 ; conc.  Cartb.  111,  can.  30.  Vide  August.  lib.  appellat  capitulum  duodecimum , quia  in  Milevi- 
Yin.  De  civit,  cap.  27,  et  alibi  passim.  tano  u,  ul  nunc  sunt  canones,  duodecimus  est. 

(40)  Citatur  ab  InnooenUoIlMoco  antea  adootalo:  (41)  Ms.  « cum  prudontioribus  fuerint  collat®.» 


595  PHOTII  PATRIARCHAS  CP.  596 

consuetudine  chorepiscopos  episcopi  permissu  Λ του  πρεσβυτέρου*  ώσαύτ ος  καί  κατά  τδ  άργαίον 
oportet  lectores  ordinare.  έθος  τοδς  χωρεπισκόπους  κατ'  έπιτροπήν  του  έπ;- 

σκοπού  δεΤ  προχειρίζεσθαι  άναγ/ώστας. 

154  GAP.  III.  — Quod  in  Suhbato  legi  debeat  ΚΕΦΑΛΑ.  A'.  — Περί  του  χρήναι  κατά  Σάββατον 
Evangelium  cum  aliis  Scripturis . Εδαγγέλιον  άναγινώσκεσθαι  μετά  έ τερών  Γρα- 

φών. 

Concilii  Laodiceni  canon  16.  Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  ιξ"*. 

46.  Dt  in  Sabbato  Evangelium  cum  aliis  Scrip-  i£"\  Περί  του  έν  Σαββάτψ  Ευαγγελία  μετά  έτέρων 
turis  legatur·  Γραφών  άναγινώσκεσθαι. 

CAP.  IV.  — De  sacra  oblatione  et  commu-  ΚΕΦΑΑ.  A'.  — Περί  τής  αγίας  αναφοράς  και 
nione.  κοινωνίας. 

Apostolorum  canones  3,  4,  31.  Αποστόλων  κανών  γ’,  δ’,  λα’. 

3.Si  quis  episcopus, vel  presbyter  praeter  Domini  γ\  Et  τις  έπίσκοπος  ή πρεσβύτερος,  παρά  τήν 

de  sacrificio  ordinationem,  alia  quaedam  ad  ajlare  τοϋ  Κυρίου  διάταξιν  τήν  έπι  τή  θυσίφ,  προσενέγκη 
attulerit,  mei  vel  lac,  vel  pro  vino  siceram,  vel  έτερά  τινά  έπϊ  τδ  θυσιαστήριον,  ή μέλι,  ή γάλα,  ή 
Confecta,  vel  aves,  vel  aliqua  animalia,  vel  legu-  B άντί  οίνου  σίκερα  έπιτηδευτά,  ή ορνεις,  ή ζώά  χινα, 
mina  prater  ordinationem,  deponatur,  prater-  ή όσπρια  παρά  τήν  διάταξιν,  καθαιρείσθω*  πλήν 
quam  nova  legumina,  tempore  opportuno  (42).  νέων  χίδρων  ή σταφυλών,  τψ  καιρψ  τψ  δέοντι.  Μή 
Ne  liceat  autem  aliquid  aliud  ad  altare  offerre,  έξδν  δε  έσω  προσάγεσθαί  τι  έτερον  πρδς  :δ  θυσια- 
quam  oleum  ad  luminare,  et  incensum  tempore  στήριον,  άλλ*  ή έλαιον  είς  τήν  λυχνίαν,  καί  θυμίαμα 
sanctae  oblationis.  τψ  καιρψ  τής  άγίας  προσφοράς· 

4.  Omnis  autem  alius  fructus  domum  mittatur,  δ',  'a  άλλη  πάσα  όπώρα  είς  οίκον  άποστελλέσθω 

primitiae  episcopo  et  presbyteris.  Clarum  autem  άπαρχή  τψ  έπισκόπψ  καί  τοΤς  πρεσβυτέροις,  αλλά 
CSt,  quod  episcopus  et  presbyteri  diaconis  et  re-  μή  πρδς  τδ  θυσιαστήριον.  Δήλον  δέ  ώς  6 έπίσκοπ ος 
liquis  distribuunt.  καί  οί  πρεσβύτεροι  έπιμεριούσι  τοΤς  διάκονοι;  καί 

το*ς  λοιπο’ις  κληρικοΤς. 

31.  Si  quis  presbyter  contempto,  etc.,  Ut  pag.  λα*.  Et  τις  πρεσβύτερος  καταφρονήσας,  κ.  τ.  λ. 
583. 

Concilii  Niconi  canon  18.  Συνόδου  Νικαίας  κανών  ιη’ . 

18.  Pervenit  ad  sanctam  synodum,  quod,  in  non-  ιη\  ΤΗλθεν  είς  τήν  άγίαν  καί  μεγάλην  σύνοδον,  δχι 
nullis  locis  et  civitatibus  diaconi  dant  presbyteris  έν  τισι  τοποις  και  πόλεσι  τοΤς  πρεσβυτέροις  τήν  Ευ- 
Eucharistiam,  quod  nec  canon  neque  consuetudo  χαριστίαν  ol  διάκονοι  διδόασιν,  βπερ  ούτε  6 κανών 
tradidit,  Ut  qui  offerendi  potestatem  non  habent,  ούτε  ή συνήθεια  παρέδώκε,  τους  έξουσίαν  μή  έχον- 
iis,  qui  155  offerunt,  dent  corpus  Christi.  Jam  τας  προσφέρειν,  τοΤς  προσφέρουσι  διδόναι  τδ  σώμα 
vero  illud  etiam  cognitum  est,  quod  jam  quidam  τού  Χρίστου*  κάκεΐνο  δέ  έγνωρίσθη,  δι  ήδη  τινές 
ΟΧ  diaconis  etiam  ante  episcopos  Eucharistiam  των  διακόνων  και  προ  των  επισκόπων  ττς  ευχχρι- 
attinglint.  HtiBC  ergo  omnia  auferantur,  et  diaconi  στίας  άπτονται.  Ταύτα  ούν  πάντα  περιγιρήσθω.  και 
intra  suas  mensuras  permaneant : scientes  quod  έμμενέτωσαν  οί  διάκονοι  τοΤς  ίδίοις  μέτροις,  είδότες 
Sunt  quidem  episcopi  ministri,  presbyteris  vero  8τι  τού  μέν  έπισκόπου  ύπηρέται  είσί,  των  δέ  πρεσβυ- 
minores.  Accipiant  autem  SUO  ordine  Eucharis-  τερών  έλάττους  τυγχάνουσι*  λαμβανέτωσαν  δέ  κατά 
tiam  pOSt  presbyteros,  eis  prabente  episcopo  vel  τήν  τάξιν  τήν  Ευχαριστίαν  μετά  κους  πρεσβυτέρους. 
presbytero  33.  Sed  noc  in  medio  quidem  presby-  'Αλλά  μηδέ  καθήσθαι  έν  μέσφ  των  πρεσβυτέρων 
terorum  liceat  diaconis  sedere.  Id  fit  enim  prae-  έξέστω  τοΐς  διακόνοις*  παρά  κανόνα  γάρ  και  καρά 
ter  canonem  et  ordinem.  Si  quis  autem  non  vult  τάξιν  έστί  τδ  γινόμενον.  El  δέ  τις  μή  θέλει  πειθ- 
obedire  post  has  constitutiones,  a diaconatu  de-  αρχεΤν  και  μετά  τούτους  τους  ορούς,  πεπαύσθω  τής 
sistat.  διακονίας. 

Concilii  Ancyrani  canon  1.  . Συνόδου  'Αγκύρρας  κανών  α\ 

1.  Presbyteros,  qui  sacrificarunt,  deinde  contra  α\  Πρεσδυτέρους  τους  έπιθύσαντας,  ειτα  άναπα- 
reluctati  sunt,  non  fraudulenter  et  insidiose,  sed  ολαίσαντας,  μήτε  Ικ  μεθόδου  τινδς  άλλ'  έξ  αλήθειας, 
vere,  nec  hoc  prius  machinati  sunt,  nec  consulto  μήτε  προκατασκευάσαντας  και  έπιτηδεύσαντας  *α'ν 
ac  de  industria  id  fecerunt,  et  persuaserunt.  Ut  πείσαντας,  ιινα  δόξωσι  μέν  βασάνοις  υποβάλλεσθαι, 
tormentis  subjici  viderentur, cum  ea  specie  et  opi-  ταύτας  δέ  τψ  δοκεΤν  και  τψ  σχήματι  προσαχθήναι, 
nione  tantum  inferrentur  : visum  est  eos  cathedrae  τούτους  έδοξε  τής  μέν  τιμής  τής  κατά  τήν  κιθεδραν 
quidam  honoris  esse  participes,  non  licere  autem  μετέχειν*  προσφέρειν  δέ  αύτους  ή δμιλεΤν  ή δλως 

33  Laod.  20 ; Valent.  58  ; Gelas.  7. 

ΝΟ  ΊΑ. 

(42)  Gentiani  exemplar  non  habuit  ή σταφυλής,  id  est,  uvam. 


607  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  III,  CAP.  III,  IV.  598 

λιιτουργίϊν  τι  τών  upatixwv  λ«ιτουργιών,  μη  Ιξ-  A ipsis  offerre,  seu  sermonem  conferre, vel  omnino 
tXsxi.  sacerdotale  aliquod  munus  obire. 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  ιγ\  Concilii  Neocoesariensis  canon  <3. 

ιγ'.  Επιχώριοι  πρεσβύτεροι,  κ.  τ.  λ.  13.  Vicani  autem  presbyteri,  eic.9ut  pag.Sbi. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  ιθ',  μθ'.  * Concilii  Laodiceni  canones  19,  49. 

ιθ'.  Περί  τού  δεΐν  Ιδί^  πρώτον  μετά  τάς  δμιλίας,  19.  Oporiere  seorsum  primum  post  episcopo- 
κ.  τ.  λ.  rum  sermones,  etc.,  ut  pay . 587. 

μθ'.  Οτι  ού  δετ  έν  τή  τεσσαρακοστή  άρτον  προσ-  49.  Quod  nou  oportet  in  Quadragesima  panem 
φέρειν,  εί  μη  έν  Σαββάτψ  και  Κυριακή  μόνον.  offerre,  nisi  Sabbato  et  solis  Dominicis. 

Συνόδου  ΚαρΟαγέννης  κανών  λζ',  μα',  μζ\  156  Concilii  Carlhaginensts  canones  37,  41 , 47. 

Περί  του  μη  kjstvai  παραιτέρω  άρτου  καί  οΤνου  Quod  proeler  panem  et  merum  mistum  aqua 
υδατι  μεμιγμένου,  τί  ποτέ  έν  τοΤς  άγίοις  προσφέ-  nihil  ili  sacramentis  offerri  debeat . 

ρειν. 

>ζ\  *ΐνα  έν  τοΤς  άγίοις  μηδέν  πλέον  του  σώματος  37. Ut  in  sacramentis  35*57  corporis  et  sanguinis 
και  τοΰ  αίματος  του  Κυρίου,  ςένον  προσενεχθείη,  ώς  Domini  niliil  amplius  offeratur,  quam  quod  ipse 
και  αύτο;  ό κύρος  παρέδωκε  · άπαρχη  δ!  είτε  μέλι  t^Dominus  tradidit, h )C  i st  panis  ei  vinum  aqua  mis- 
ειτε  γόλα,  ώς  είωθε,  προσφερέσθω  έν  μι$  ήμέρφ  tum  .Primitiae  vero.seu  mei  et  lac,  et  quod  uno  die 
έθίμψ  είς  τό  τών  νηπίων  μυστήριον  Εί  και  τα  μά-  eo'emnissimo  in  infantum  mysterio [wiss.  minisle- 
λίστα  γ&ρ  έν  θυαιαστηρίφ  προσφέρεται,  όμως  έχέτω  rio]  solet  offerri, quamvis  in  altari  [altario]  offeran- 
Ιδίαν  κυρίως  ευλογίαν,  ώ;  έκ  τού  Αγιάσματος  του  tur38|#/,non  offerantur), suam  tamen  habeant  pro- 
Κυριάκού  σώματος  και  αίματος  διίστασΒαι  · μηδέν  priam  benedictionem,  ut  a sacramento  Dominici 
δέ  πλέον  έν  ταΐς  άπαρχατς  προσφιρέσθω,  η στα-  corporis  et  sanguinis  distinguantur  ; nec  amplius 
φυλών  καί  σίτου.  in  primitiis  offeratur,quam  de  uvis  et  frumentis. 

Περί  τού  άπο  νηστικών  τψ  θεψ  προσάγεσΟαι  Ut  a jejunio  Deo  sacrificia  celebrentur. 

θυσίας. 

μα*.  * είστε  άγια  θυσιαστηρίου,  εΐ  μη  άπύ  νηστικών  41.  Ut  sacramenta  59  altaris  nonnisi  a jejunis 
ανθρώπων,  μη  έπιτελεΐσθαι,  έςτ^ρημένης  μιά;  έτη-  hominibus  celebrentur, excepto  uno  dieanniversa- 
σίας  ήμερα;  εν  ή τύ  Κυριάκον  δεΤπνον  έπι τελείται  · rio,quo  COena  Dominica  [tfZSS.roena  Domini]  Cele- 
έαν  δέ  τινων  κατά  τον  δειλινδν  καιρδν  τελεύτησαν-  bratur. Nam  si  aliquorum  pomeridiano  [m$$.  ρΓΟ- 
των,  είτε  έπισκόπων  εΤτε  τών  λοιπών,  παράθεσις  meridiano]  tempore  defunctorum,  sive  episcopo- 
γένηται,  μόναις  εύχαΐς  έκτελεσθ^,  έάν  οΐ  ταύτη^  c rum,  sive  caeierorum  commendatio  facienda  est, 
ποιούντες,  άριστήσαντες  εύρεθώσιν.  solis  orationibus  fiat, si  illi  qui  faciunt, jam  pransi 

inveniuntur  [a/,  invenientur]. 

Περί  Δανατιστών  παιδίων  τών  παρά  τοΤς  Δόνα-  De  parvulis,  qui  apud  DoilUtistas  baptizaii 

τισταΤς  βαπτιζομένων . , Sunt  (43). 

μζ\  "Ηρεσεν  Τνα  έρωτήσωμεν  τούς  Αδελφούς  κα*  47.  De  Donatistis  placuit  40·4*,  ut  Consulamus 
συν»ερεΐς  ήμών  Σιρίκιον  καί  Σιμπλικιανύν,  περί  μό-  fratres  et  consacerdotes  nostros  Siricium  et 

νων  τών  παιδίων  τών  παρά  τοΤς  ΔονατισταΤς  βαπτιζο-  Simplicianum  de  Solis  infantibus,  qui  baptizan- 
μένων,  μη  πως  τούτο  δπερ  οίκεί^  προθέσει  ούκ  έποίη-  tur  penes  eosdem  : ne  quod  suo  non  fecerunt 
σαν,  τή  δέ  τών  γονέων  πλάν^  έμποδίστ^  αύτοΓς,  προς  judicio,  cum  ad  Ecclesiam  Dei  salubri  proposito 
τύ  μη  προκόπτειν  είς  υπουργίαν  τού  άγίου  θυσία-  fuerint  conversi,  parentum  illos  error  impediat, 
στηρίου,  8ταν  προς  τήν  τού  θεού  'Εκκλησίαν  σωτη-  ne  promoveantur  sacri  altaris  ministri, 
ριώδει  προθέσει  έπιστρίψωσιν. 

Συνοδου  οίκουμενικη;  έκτης,  κανών  κγ*,  κη\  λβ\  157  Concilii  (Bcumenici  sexti  canones  23,  28, 
νζ',  vn\  ρα’.  D 32,  57,  58,  101. 

κγ\  Περί  τού  μηδέ/α  τών  ε*ίτε  έπισκόπων,  ή πρε-  23  Ut  nullus  sive  episcopus, sive  presbyter, etc., 
σβυτέρων,  κ τ.  λ.  ut  pag . 515. 

xn’.  Επειδή  fev  διάφοροι;  έκκλησίαις  μεμαθήκα-  28.  Quoniam  in  diversis  ecclesiis  intelleximus,  ‘ 

μεν,  σταφυλής  έν  τψ  θυσιαστηρίψ  προσφερομένης,  uva  ad  altare  allata, ex  quadam  quae  invaluit  con- 
κατά  τι  κρατήσαν  έθος,-  τού;  λειτουργούς  ταύτην,  suetudine, ministros  hanc  incruento  oblationis  βα- 
τή άναιμάκτφ  τής  προσφοράς  θυσίφ  συνάπτοντας,  crificio  Conjungentes, Utraque  simul  populo  distli- 
οϋτω;  άμα  τψ  λαψ  διανέμειν  άμφότερα  συνείδομεν,  buerei  decemimus,ut  nullus  sacerdos  hoc  amplius 
ώστε  μηκετι  τούτο  τινά  τών  Ιερωμένων  ποιεΤν,  άλλ'  faciat:  sed  ad  vivificationem  et  peccatorum  remis- 
είς  ζωοποίησιν  καί  Αμαρτιών  άφεσιν  τψ  λαψ  τή;  sionem  solam  oblationem  populo  impertiat  .*  tan- 
55*57  Cone.  Afric.  c.  4.  38  Lac.  efferatur.  39  Cone.  Afric.  c.  8 ; Carlhag.  m,  can.  29.  *0  *! 
Cone.  Afric.  can.  14. 

NOTiE. 

(43)Conc.Carthag.ni,cap.48.Hujus canonis  titu-  «Ut  ab  aposlolica  sede  inquiratur,  si  possint  ordi- 
lus  sic  legitur  in  Epitome  canonum  Adriaui  papse : nari, qui  apud  haereticos  in  infantia  sunt  baptizaii.» 


PHOTtl  PATRIARCJLE  GP. 


599 


600 


quam  primitias  autem  urse  allationem  existi-  A προσφοράς  μόνης  μεταδιδόναι  * ώς  άπχρχήν  δε  την 
mantes,  sacerdotes  eam  seorsum  benedicentes,  τής  σταφυ)ής  λογιζομένους  προσένεξιν,  Ιδικώς  τούς 


petentibus  impertire  ad  fructuum  datoris  gra- 
tiarum actionem,  per  quos  corpora  nostra  divina 
dispositione  augentor  et  aluntur.  Si  quis  au- 
tem clericus  praeter  haec  decreta  fecerit,  depona- 
tur. 

32.  Quoniam  ad  nostram  cognitionem  pervenit 
quod  in  Armeniorum  regione  vinum  tantum  in  sa- 
cra mensa  offerunt,  aquam  illi  non  miscentes  qui 
incruentum  sacrificium  peragunt, adducentes  Ec- 
clesiae doctorem  JoannemChrysostomum,  haec  di- 
centem ininterpretationeEvangelii  secundum  Mat- 
thaeum : « Quamobrem  non  aquam  bibit  158  cum 
eurrexit,sed  vinum?»  improbam  sanebaeresin  ra- 
dicitus exstirpans. Quoniam  enim  nonnulli  aqua  in  j 
mysteriis  usi  sunt, ostendens  quod  et  quando  mys- 
teria tradidit,  et  quando  postquam  resurrexisset, 
absque  mysteriis  solam  ac  nudam  mensam  appo- 
suit, usus  est  vino,  ex  genimine,  inquit, vitis;  vitis 
autem  vinum.non  aquam  generat  Et  ex  eo  aquae  in 
sacro  sacrificio  adjunctionem  doctorem  subverte- 
re existimant:  ut  non  ab  hoc  tempore  in  posterum 
ignorantia  teneantur, Patris  sententiam  orthodoxe 
aperimus.  Cum  enim  improba.  Hydroparastarnm, 
hoc  est, eorum  qui  aquam  offerebant, antiqua  esset 
haeresis,  qui  loco  vini  sola  aqua  in  proprio  sacrifi- 
cio usi  sunt;  refellens  hic  vir  divinus  detestabilem 
ejusmodi  heresis  doctrinam, et  ostendens  quod  di- 
recte aposlolicae  traditioni  adversatur, id  qood  jam 
dictum  est  affirmavit.Nam  et  suae  Ecclesiae,  ubi  est4 
illi  pastoralis  administratio  tradita,  aquam  vino 
miscendam  tradidit, quando  incruentum  peragi  sa- 
crificium oportet, ex  pretioso  Christi  nostri  Redem- 
ptoris latere  ex  sanguine  et  aqua  contemperatio- 
nem  ostendens, quae  in  totius  mundi  vivificationem 
effusa  est, et  peccatorum  redemptionem, etinomni 
etiam  Ecclesia,  ubi  spiritalia  lumina  refulserunt, 
hic  ordo  divinitus  traditus  servatur.Nam  et  Jacobus 
Christi  Domini  nostri  secundum  carnem  frater, cui 
Hierosolymitanae  ecclesiae  thronus  primum  est 
creditus  etBasilius  Caesariensium  Ecclesiae  archie- 
piscopus,  cujus  gloria  omnem  terrarum  orbem 
pervasit,  mystico  nobis  in  scriptis  tradito  sacrifi- 
cio, ita  consecrandum  in  divina  Hissa  ex  aqua  et 
vino  sacrum  159  calicem  ediderunt.  Et  qui  Car- 
thagine convenerunt  sancti  Patres  his  verbis  aper- 
te et  praecise  mentionem  fecere  42 : « Ut  in  sanctis 
nihil  plus  quam  corpus  et  sanguis  Domini  offera- 
tur,ut  ipse  Dominus  tradiditthoc  est.panis  et  vinum 
aqua  mistum.  Si  quis  ergo  episcopus  vel  presbyter 
non  secundum  traditum  ab  apostolis  ordinem  fa- 
cit, et  aquam  vino  miscens,  sic  immaculatum  of- 
fert sacrificium, deponatur,  ut  imperfecte  myste- 
rium enuntians, et  quae  tradita  sunt  innovans. » 

γνυς,  οδτω  τήν  άχραντον  προσάγε  Ουσίαν,  καθαιρείσθω* 
παραδεδομένα. 


tepete  εύλογούντας,  τοΤς  αιτούσι  ταύτης  μεταδιδόναι 
πρός  τήν  του  δοτήρος  των  καρπών  ευχαριστίαν,  δι’ 
ών  τά  σώματα  ήμών  κα τα  τον  θεϊον  δρον,  αυξει  xe 
και  έκτρέφεται.  Εί  τις  οδν  κληρικός  παρά  τα  διατε- 
ταγμένα ποιή,  καθαιρείσθω. 

λβ\  'Επειδή  είς  γνώσιν  ήμετέραν  ήλΟεν,  ώς  kv  τη 
'Αρμενίων  χώρφ  οίνον  μόνον  έν  τή  Ιερφ  τραπέζγ. 
προσάγουσιν,  ύδωρ  αύτψ  μή  μιγνύντες,  οΐ  τήν  άναί- 
μακτον  θυσίαν  έπιτελουντες,  προτιθέμενοι  τόν  τής 
'Εκκλησίας  διδάσκαλον  ’ΐωάννην  τον  Χρυσόστομον, 
φάσκοντα  διά  τής  είς  τό  κατά  Ματθαίον  Εύαγγέλιον 
έρμηνείας  ταυτα  · € Τίνος  ένεκεν  ούχ  δδωρ  Ιπιεν 
άναστάς,  άλλ'  οίνον  ; άλλην  αίρεσιν  πονηράν  πρό(1- 
I p ιζον  άνασπών  · έπειδή  γάρ  τινές  «Ισιν  έν  τοΤς  μυ- 
σχηρίοις  δδατι  κεχρημένοι,  δεικνυς  δτι  καί  ήνίκα  τά 
μυστήρια  παρέδωκεν  οίνον  παρέδωκε  * καί  ήνίκα 
άναστάς  χωρίς  μυστηρίων  καί  ψιλήν  τράπεζαν  παρ- 
ετίθετο, οίνψ  έχρήτο,  έκ  του  γεννήματος,  φησί,  τής 
άμπέλου  · άμπελος  δέ  οίνον,  ούχ  δδωρ,  γεννφ.  » *Εκ 
τούτου  δέ  τόν  διδάσκαλον  οίονται  άνατρέπειν  τήν 
του  δδατος  έν  τή  ίερφ  θυσίφ  προσαγωγήν,  ώς  άν  μή 
καί  άπό  του  νυν  κατεχοιντο  τή  άγνοίφ,  τήν  του  Πα- 
τρός  διάνοιαν  όρθοδόξως  άποκαλύπτομεν.  Τής  γάρ 
πονηράς  των  ύδροπαραστατών  αίρέσεως  παλαιός 
υπαρχούσης,  οί  άντι  οίνου  μόνψ  τφ  δδατι  έν  τή  ·ί- 
κείφ  θυσίφ  κέχρηνται,  άνασκευάζων  ό θεοφόρος  οί- 
τος  άνήρ  τήν  παράνομον  τής  τοιαύιης  αίρέσεως  δι- 
δαχήν, καί  δεικνύς  ώς  έναντίας  τής  άποστολικής 
ίενται  παραδόσεως,  τόν  είρημένο*  κατε σκεύασε  λό- 
γον · έπεί  καί  τή  κατ'  αύτδν  'Εκκλησή,  ένθα  τήν  πόι- 
μαντικήν  ένεχειρίσθη  ήγεμονίαν,  δδωρ  οίνφ  μιγνύναι 
παρέδωκεν,  ήνίκα  τήν  άναίμακτον  θυσίαν  έπίτελεΤ- 
σθχι  δεήσειε,  τήν  έκ  τής  τιμίας  πλευράς  του  Λυτρω- 
τού  ήμών  καί  Σωτήρος  Χριστού  του  θεού  έξ  αίματος 
καί  δδατος  κράσιν  παραδεικνύς,  ήτις  είς  ζωοπο ίη- 
σιν  παντός  τού  κόσμου  έξεχέθη,  και  άμαρτιών  άπο- 
λύτρωσιν  * και  κατά  πάσης  δέ  'Εκκλησίας,  ένθα  οί 
πνευματικοί  φωστήρες  έξέλαμψαν,  ή θεόσδοτος  αδτη 
τάξις  κρατεΤ.  Καί  γάρ  καί  'Ιάκωβος,  6 κατά  σάρκα 
Χριστού  θεού  ήμών  αδελφός,  δς  τής  ’ίεροσολύμιτών 
'Εκκλησίας  πρώτος  τόν  θρόνον  ένεπιστεύθη,  καί 
Βασίλειος  ό τής  Καισαρέων  αρχιεπίσκοπος  * ού  το 
κλέος  κατά  πάσαν  τήν  οίκουμένην  διέδραμεν,  άγγρά- 
φως  τήν  μυστικήν  ήμΤν  Ιερουργίαν  παραδεδωκότε;, 
οδτω  τελειούν  kv  τή  θείφ  Ιερουργίφ,  έξ  υδατο;  και 
οίνου  τό  Ιερόν  ποτήοιον  έκδεδώκασι  · καί  ot  έν  Καρ- 
θαγέννη  συναχθέντες  δσιοι  Πχτέρες  οδτω  ^ηνος 
έπεμνήσθησαν,  ΐνχ  kv  τοΤς  άγίοις  μηδέν  πλέον  τού 
σώματος  καί  τού  αίματος  τού  Κυρίου  ξένον  προσενε- 
χθείη,  ώς  καί  αυτός  ό Κύριος  παραδέδωκε,  τουτέστιν 
άρτου  καί  οίνου  δδατι  μεμιγμένου.  Εί  τις  ουν  έπι- 
σκοπυς  ή πρεσβύτερος,  μή  κατά  τήν  παραδοθεΤσαν 
υπό  τών  άποστόλων  τάξιν  ποιεί,  καί  δδωρ  οινψ  μι- 
ώς  άτελώς  τό  μυστηρίον  έξαγγέλλων,  καί  καινίζω/  τ« 


42  Conci!.  Carth.  ni,  cap.  24. 


601  SYNTAGMA  CANONOM. 

νζ'.  "Οτι  ού  χρή  έν  τοίς  θυσιαστηρίοις  μέλι  καί 
γάλα  προσφέρεσθαι. 

νη'.  Μηδεις  των  έν  λαϊκοίς  τεταγμένων  έαυτφ  των 
θείων  μυστηρίων  μεταδιδάτω,  παρόντος  έπισκόπου, 

4\  πρεσβυτέρου,  ή διακόνου.  Ο δέ  τι  τοιουτο  τολμών, 
ώς  παρά  τδ  ίιατεταγμένον  ποιων,  έπί  έβδομάδα  μίαν 
άφ^ιζέσθω,  έντεύθεν  παιδαγωγούμενος,  μή  φρονείν 
παρ’  $ δεί  φρονείν. 

ρα’.  Σώμα  Χρίστου  καί  ναδν  τδν  κατ’  εΙκόνα  Θεού 
κτισθεντα  άνθρωπον,  6 Θείος  'Απόστολος  μεγαλοφώ- 
νως  άποκαλεί,  Πάσης  ούν  αίσθητής  κτίσεως  υπερ- 
κείμενος, 6 τφ  σωτηρίφ  πάθει  του  ουρανίου  τυχών 
άζιώματος,  έσδίων  καί  πίνων  Χριστόν,  πρδς  ζωήν 
διά  παντδς  μεθαρμόζεται  την  άΐδιον,  ψυχήν  καί 
σώμα  τη  μετοχή  τής  θείας  άγιαζόμενος  χάριτος· 
ώστε  ει  τις  του  άχράντου  σώματος  μετασχείν  έν  τφ 
τής  συνάξεως  βουληθείη  καιρφ,  καί  έν  πρδς  αδτδ 
τή  μετούσίφ  γενέσθαι,  τάς  χεΤρας  σχηματίζων  είς 
τύπον  σταυρού,  οΰτω  προσίτω  καί  δεχέσθω  την  κοι- 
νωνίαν τής  χάριτος,  Τους  γάρ  έκ  χρυσού  ή άλλης 
ύλης,  άντί  χειρδς,  τινά  δόχεία  κατασκευάζοντας  προς 
την  τού  θείου  δώρου  δποδοχήν,  και  δι’  αυτών  τής 
άχράντου  κοινωνίας  άξιουμένους,  ούδαμώς  προσ- 
ιέμεθα·  ώς  προτιμώντας  τής  τού  Θεού  είκόνος,  την 
άψυχον  ύλην  καί  ύποχείριον·  Ει  δέ  τις  άλφ  τής  άχράν- 
του κοινωνίας  μεταδιδούς  τοΤς  κοιαύτα  δοχεΤα  προσ- 
φέρουσιν,  άφοριζέσθω  καί  αύτδς  καί  δ ταύτα  έπι- 
φερόμενος. 

ΚΕΦΛΛ.  Ε'.  — Πώς  διδόασι  εΙρήνην  61  κληρικοί. 
Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  ιθ*. 
ιθ*.  Περί  τού  δείν  Ιδίφ  πρώτον,  μετά  τάς  δμιλίας 
των  έπισκόπων,  κ,  τ.  λ, 

ΚΕΦΑΑ.  ζ"  . — Περί  των  διακρινομένων  κοιννεΤν 
άπδ  πρεσβυτέρου  γεγαμηκότος. 

Συνόδου  Γαγγρών  κανών  δ', 
δ’,  Ει  τις  διακρΐνοιτο  παρά  πρεσβυτέρου  γεγαμη- 
κότος, μή  χρήναι  λειτουργήσαντος  αύτού  προσφοράς 
μεταλαμβάνειν,  άναθεμα  έστω, 

ΚΕΦΑΑ.  Ζ1.  — Περί  τού  μόνοις  τοΐς  Ιερατικοί ς 
έξείναι  κοινωνείν  έν  τφ  θυσιαστηρίώ,  καί  περί 
τού  μ ή είσιέναι  γυναίκα  είς  τδ  θυσιαστήριον. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  ιθ’,  μδ\ 
ιθ’.  Περί  τού  δείν  Ιδίφ  πρώτον,  μετά  τάς  δμιλίας 
των  έπισκόπων.  κ.  τ«  λ. 

μδ’.  "Οτι  ου  δεί  γυναίκας  έν  τφ  θυσιαστηρίφ  είσ- 
άρχεσθαι. 

Συνόδοτ  οΙκουμενικής  έκτης  κανών  ξθ',  ο*.  ' 

ξθ’.  Μή  έςεστω  τινί  τών  άπατων  έν  λαϊκοίς  τε- 
λουντι,  ένδον  Ιερού  είσιέναι  θυσιαστηρίου’  μηδαμώς 
έπί  τούτο  τής  βασιλικής  είργομένης  έξουσίας  καί  αυ- 
θεντίας, ή νίκα  δ’  άν  βουληθείη  δώρα  προσάξαι  τφ 
πλάσαντι,  κατά  τινα  άρχαιοτάτην  παράδοσιν. 

ο’.  Μη  έξέστω  ταίς  γυναιξίν  έν  καιρφ  τής  θείας  λει- 
τουργίας λαλείν,  άλλά  κατά  τήν  φωνήν  Παύλου  τού 
άποστό)ου  Σιγάτωσαν.  Ού  γάρ  έπιτέτραπται  αύταις 
λαλείν,  άλλ*  ύποτάττεσθαι,  καθώς  καί  δ νόμος  λέγει· 
Πρδς  τδν  άνδρα  σου  γάρ,  φησίν,  ή άποστροφή- 
σου,  καί  αότός  σου  κυριεύσει.  ΕΥ  τι  δε  μαθείν  θελουσιν, 

43  Gen.  m,  16.  44 1 Cor.  wv,  84,  8δ, 


- Τ1Τ.  ΠΙ,  CAP.  V.  VII.  602 

57.  Quod  ad  altare  mei  et  kc  offerre  fton 
oportet. 

58.  Nemo  eorum,  qui  sunt  in  ordine  laicornm, 
divina  sibi  mjateria  impertiat  pneseute  episcopo 
Tei  presbytero  vel  diacono.  Qui  autem  tale  quid 
ausus  fuerit,  ut  prster  ea  qu®  sunt  constituta  fa* 
ciens,  una  septimana  segregetur ; et  ex  eo  docea- 
tur non  amplius  sapere,  quam  sapere  oportet. 

101.  Corpus  Christi  et  templum,  hominem  ad 
imaginem  Dei  creatum,  divinus  magna  voce  ap- 
pellat Apostolus.  Omnem  ergo  sensibilem  crea- 
turam superans,  is  qui  salutari  passione  coelestem 
dignitatem  est  assecutus,  Christus  bibens  vel  co- 
medens seternte  vitae  adaptatam  animam  et  cor- 
pus divine  grati»  participatione  sanctificans. 
t Quare  si  quis  immaculati  corporis  in  synaxis  tem- 
pore esse  particeps  voluerit,  140  et  afferre  se  ad 
communionem,  manus  in  crucis  formam  figurans 
sic  accedat,  et  grati»  communionem  accipiat.Eos 
eniai  qui  ex  auro,  vel  ex  alia  materia  qu®  loco 
manus  receptacula  efficiunt  ad  divini  muneris  sus- 
ceptionem, et  per  ipsa  immaculatam  communio- 
nem recipiunt,  minime  admittimus,  et  qui  inani- 
matam subjectamque  materiam  Dei  imagini  pro- 
ferant.Si  quis  autem  deprehensus  fuerit  immacu- 
latam communionem  iis  impertiens, qui  ejusmodi 
receptacula  afferunt,  et  ipse  segregetur,  et  is  qui 
affert. 

CAP.V. — Quomodo  clerici  et  laiei  pacem  dent. 

Concilii  Laodiceni  canon  19. 

19.  Oportere  seorsum  primum,  post  episcopo- 
: rum  sermones,  elc.,  ut  pag.  587. 

CAP.  VI.  — De  iit  qua  indifferenter  a presby- 
tero conjugato  communionem  non  accipiunt. 

Concilii  Gangrensis  canon  4. 

4.  Si  quis  de  presbytero  qui  uxorem  duxit, con- 
tendat, non  oportere  eo  sacra  celebrante  obla- 
tioni communicare,  sit  anathema. 

CAP.  VII.—  Quod  ordinis  tantum  sacerdotalis 
viris  communicare  liceat  in  altari , et  quod  illuc 
mulieri  ingredi  non  liceat. 

Concilii  Laodiceni  canones  19,  44. 

19.  Oportere  seorsum  primnm,  post  episcopo- 
rum sermones,  etc.,  ut  pag.  587. 

44.  Quod  non  oportet  mulierem  ad  altare  in- 
. gredi. 

* Concilii  mcumenici  sexti  canones  69,  70. 

69.  Nulli  omnium  liceat,  qni  quidem  sit  in  lai- 
corum  numero,  141  intra  septa  sacri  altaris  in- 
gredi, nequaquam  tamen  ab  eo  prohibita  potestate 
et  auctoritate  imperiali,  quandoquidem  voluerit 
Creatori  dona  offerre,  ex  antiquissima  traditione. 

70.  Ne  liceat  mnlieribus  in  divini  sacrificii  tem- 
pore loqui,  sed  ut  vox  est  apostoli  Pauli,  Sileant ; 
nom  enim  eis  loqui  permissum  est,  sed  subjici,  si- 
cut dixit  lex  Si  quid  autem  volunt  discere, do- 
mi proprios  mantos  interrogent  4*. 

iv  otxtji  τούς  ίδίου;  άνδρα;  iitcpwwcumv, 


603  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  604 


CAP.  VHI.  — Quanionam  offerant  denique 4 
communionem  chorepiscopi. 

Concilii  Neoccesariensis  canon  13. 

43.  Vicani  autem  presbjteri,  etc.,  ut  pag.  551. 

CAP.  IX.  — Diaconus  neque  offerat,  neque 
presbytero  det  communionem . 

Concilii  Nicceni  canon  48. 

4 8. Pervenit  ad  sanctam  sjnod.  ,etc.,uf  pag. 595. 

142  CAP.  X.  — De  vestitu  el  officio  Udorum, 
psallarum  et  ministrorum ; et  quod  minister  nec 
pani  nec  calici  benedicere  queat. 

Concilii  Daodiceni  canones  i 1,22,  23,  25,  43. 

21.  Quod  non  oportet  ministros  locum  habere 
in  diaconis  et  sacra  vasa  tangere. 

22.  Quod  non  oportet  ministrum  ferre  hora- 
rium, neque  fores  relinquere. 

23.  Quod  non  sporlet  lectores  vel  cantores 
ferre  horarium  et  sic  legere  vel  canere. 

25.  Quod  non  oportet  ministros  panem  dare, 
vel  calicem  benedicere. 

43.  Quod  non  oportet  ministros  vel  brevi  tem- 
pore fores  relinquere  et  orationi  vacare. 

Concilii  oecumenici  vi  canon  27. 

27.  Nullus  eorum,  qui  in  cleri  catalogum  relati 
sunt, vestem  sibi  non  convenientem  induat,  neque 
in  civitate  degens,  neque  iter  ingrediens ; sed  uta- 
tur vestibus,  quae  iis,  qui  in  clerum  relati  sunt, 
attributae  fuere.  Si  quis  autem  tale  quid  fecerit, 
tina  septimana  segregetur. 

Concilii  Nicaeni  ii  canon  46. 

Quod  vir  ecclesiasticus  vestes  pretiosas  non < 
debet  induere. 

46.  Omnis  luxus  et  ornatus  corporeus  est  a sa- 
cerdotali statu  alienus.  Episcopos  ergo  vel  cleri- 
cos, qui  se  splendidis  et  insignibus  vestibus  exor- 
nant, se  corrigere  oportet : similter  et  eos  qui 
suntunguentis  145 delibuti. Quoniam  autem  radit 
acerbitatis  sursum  pullulans,  fuit  nostrae  Eccle- 
sias inquinamentum,  Christianos  scilicet  accusan- 
tium baeresis,  et  qui  eam  susceperunt  non  solum 
imaginum  picturas  aversati  sunt, sed  omnem  etiam 
pietatem  ac  religionem  extruserunt,  in  eos  qui  pie 
et  honeste  vivunt  invehentes ; et  in  eis  impletum 
fuit  quod  scriptum  est:  Exsecratio  peccatori  Dei 
cultura  tt.  Si  inventi  itaque  fuerint  nonnulli  eos 
irridentes,  qui  vilem  et  modestum  amictum  induti  j 
sunt,  poena  corrigantur.  A superioribus  enim 
usque  temporibus  omnis  vir  sacordotalis  cum 
moderato  et  honesto  indumento  versabatur.  Quid- 
quid euim  non  propter  usum,  sed  ostentatorium 
ornatum  assumitur,  in  nequitiae  reprehensionem 
incurrit,  ut  ait  magnus  Basilius.  Sed  nec  ex  seri- 
ceis texturis  variatum  qui  vestimentum  habebat, 
neque  in  extremis  vestimentis  adjecta  erant  alie- 
ni coloris  additamenta.  Ex  divina  enim  lingua 
audierunt,  quod  qui  mollia  ferunt  sunt  in  aedi- 
bus regum  *6. 


ΚΕΦΑΛ.  Π* . — D ότε  προσφέρσυσι  xat  διδόχσι  κοι- 
νωνίαν oe  χωρεπίσχοποι. 

Συνόδου  Νεοκαισαρεύας  κανών  ιγ\ 
ιγ*.  Επιχώριοι  πρεσβύτερ οι,  κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΛ·  θ'.  — Περί  τού  μη  προσφέρειν  διάκονον, 
μήτε  διδόνχι  π ρεσβυτέρφ  κοινωνίαν. 

Συνόδου  Νικαίας  κανών  ιη\ 
ιη*.  Ηλθεν  την  Αγίαν  καί  μεγχάλην  σύνοδον,  χ.  χ.  λ. 
ΚΕΦΑΛ.  Γ.  — Περί  φορεσίας  καί  ύποοργίας 
Αναγνωστών,  ψαλτών,  καί  υπηρετών,  καί  διι  ού 
δ*Τ  ύπηρέτην  Αρτον  διδοναι  ή ποτήριον  εύλογεΤν· 
Συνόδου  Αχοδικείχ;  πανών  κζ*,  χβ*,  κγ*  κε*,  μγ*. 
κχ\  *Οτι  ού  δεΤ  ύπηρέτας  Ιχειν  έν  τφ  διακονίκφ, 
καί  ίπτεσθαι  Δεσποτικών  σκευών. 

χβ*.  "Oxt  ού  δεΤ  υπηρέτη*  ώρζριον  γυρβΐν,  ούδε  τΑς 
I θύρχς  έγκχτχλιμπάνειν. 

κγ*.  "Οτι  ού  δει  άνχγνώστχς  ή ψχλτας  ώράριον  φο- 
ρεΐν,  και  ούτως  άναγινώσκειν  η ψάλλει ν . 

χε\  "Οτι  ού  δει  ύπηρέτχς  άρτον  διδόνχι,  ούδε  πο- 
τήρισν  εύλογεΐν. 

μγ*.  ''Οτι  ού  δεΐ  ύπηρέτας,  καν  βραχύ,  τας  θύρας 
έγκατζλείπειν,  και  τή  εύχή  σχολάζειν. 

Συνόδου  οικουμενιής  2κτης  κανών  κζ\ 
κζ\  Μηδε'ς  τών  έν  κλτ,ρω  καταλεγομέ/φν,  άνο'κπον 
έσθη τα  άμφιεννύσθω,  μήτε  έν  πόλει  διαγων,  μήτε 
έν  όΐψ  βαδίζων*  Αλλα  στολαΐς  κεχρήαθω  ταΐς  ήδη 
τοΐς  έν  κλήρφ  καταλεγομένοις  απονεμηθει'σαις  * εΐ 
δέ  τις  διαπράξοιτό  τι  τοιοΰτον,  έπί  έβδομάδχ  μίαν 
Αφοριζεσθω. 

Συνόδου  Νίκαιας  το  δεύτερον,  κανών  ιξ"*. 

! "Οτι  ού  δεΤ  Ιερατικόν  Ανδρα  Ιμάτια  πολυτελή 
Αμφιέννυσθαι. 

ιζ"\  Πάσα  βλακεία  και  κοσμησις  σωματική  Αλλό- 
τριχ  είσι  τής  ιερατικής  καταστάσεώς  τε  και  τάξεως. 
Τους  ούν  έχυιού;  κοσμούντας  έπισκόπους  ή κληρι- 
κούς, δι*  έσθήτων  λαμπρών  καί  περιφανών,  τούτους 
διορθοΟσθαι  χρή*  εΐ  δέ  έπιμένοιεν,  έπιτιμίψ  παρα- 
δίδοσθαι*  ωσαύτως  καί  του;  τα  αύρα  χρομένους. 
* Επειδή  δέ  βίζα  πικρίας  ανω  φύουσα,  μίασμα  γί- 
γονε  ττ,  καθολική  ’Εκκλησί^,  ή τών  Χριστιχνοκατ- 
ηγόρων  αιρεσσις,  καί  οί  ταύτην  δεξάμενοι  ού  μονον 
τας  εικονικά;  Αναζωγραφήσεις  έοδελύλχντο,  Αλλα 
καί  πάσαν  εύλάβειζν.  απώσαντο,  τοΤς  σεμνώς  καί 
εύσεβώς  βιούσι  προσοχΟίζοντες*  καί  πεπλήρωται 
έπ’  αύτοΤς  τδ  ξεγραμμένου,  Βδέλυγμκ  Αμαρχψλψ 
ι θεοσέβεια*  εΐ  εύρεθώσι  τοίνυν  έγγελώντες  τοΤς  την 
ευτελή  καί  τεμήν  άαφίασιν  περικείμενοι;,  δι*  έπι- 
τιμίου  διορθούσθωσαν.  *Εκ  γάρ  τών  Ανωθεν  χρύνων 
μα;  Ιερατικός  άτήο,  μετά  σεμνής  καί  μετρίας  Αμ- 
φιάσεω;  έπολιτεύετο.  Πφν  γαρ  δ μή  δια  χρείαν  Α>λΑ 
δια  καλλωπισμόν  παραλαμβάνεται,  περπερείας  εχει 
κατηγορίαν}  ώς  ό μέγας  εφη  Βασίλειος*  Αλλ*  ουδέ 
ϊα  σηρικών  υφασμάτων  πεποικιλμενην  έσθήτα  έν- 
δέδυτό  τις,  ούδε  προσε;ίθεσαν  έτερόχροα  έπιβλήματα 
έν  τοΐς  άκροις  τών  Ιματίω*.  ^Πκουσϊν  γαρ  έκ  της 
θεοφθόγγου  γλώττης,  δτι  οί  τα  μαλακα  φορούντε;, 
έν  τοΐς  οικοις  τών  βασιλέων  είσίν. 


έ»  Eccli.  1,32.  46  Malth.  x,  7. 


605  SYNTAGMA  CANONUM.  - T1T.  III,  CAP.  VIII,  XII.  606 

ΚΕΦΑΛ.  ia’.  — nep)  τών  διαγό/των  Iv  πόλει,  a CAP.  XI. — De  iisflui  cum  in  urbe  versentur, 
καί  έπί  τρετς  έβδομάδας  μή  χοινωνούντων.  tamen  pet  tres  hebdomadas  non  communicant. 

Συνόδου  Σαρδικής  κανών  ια\  Concilti  Sardicensis  canon  U. 

i*\  *θσιος  έπίσκοπος  είπι  · Kal  τούτο  δέ  δρίσα ι 1 1 .Hosius  episcopus  dixit : Hoc  quoque  definire 

δφείλομεν,  ΐνα  b έπίσκοπος  όταν  έξ  έτέρας  πόλεως  debemus;  ul  quando  episcopus  ex  alia  civitate  in 
«ταραγένητχι  εις  έτόρχν  πόλιν,  ή απύ  έτέρας  έπαρχίας  aliam  civitatem, vel  ex  alia  provincia  in  aliam  pro- 
είς  έτέραν  έπαρχίαν  κόμπου  χάριν,  έγκωμίοις  οί-  vinciam  accesserit, jactationis  gratia  propriis  lau- 
χείοις  υπηρετούμενος,  ή θρησκείας  καθοσιώσει,  καί  dibus  serviens  aut  religionis  causa, et  velit  longiori 
πλείονα  χρόνον  βούλοιτο  διάγει ν,  καί  μη  δ τής  πό-  tempore  illic  agere ; illius  autem  civitatis  episco- 
λεως  Εκείνης  έπίσκοπος  έμπειρος  ή διδασκαλίας,  μη  pus  doctrinae  non  fuerit  peritus : ne  illum  despi- 
καταφρονή  έκείνου,  καί  συνεχέστερον  δμ ιλή,  καται-  ciat, et  frequentius  concionetur,  studens  dedecore 
σχύνειν  καί  κατευτελίζειν  το  πρόσωπον  του  αυτόθι  afficere  et  vilipendere  personam  episcopi  144  (hic 
Επισκόπου  σπουδάζων.  Αυτή  γ*ρ  ή πρόφασις  εΓωθε  enim  protextus  solet  turbas  6xcilare),nec  ejusmodi 
τάραχους  παρέχείν  * καί  έκ  τη;  τοιαύτης  πανουργίας  calliditate  alienam  sedemsibi  conciliare  etattrahe* 
τήν  άλλοτρίαν  καθέδραν  έαυτψ  προμνηστεύεσθχι  καί  Γβ  Studeat, nondubitanssibi  traditam  ecclesiam  Γβ- 
παρασπ^ν  σπουδάζει,  μή  δισχάζων  τήν  αύτφ  παρα-  Β linquere,et  in  aliam  transire. Ad  hoc  ergo  tempus 
δοθετσαν  έκκλησίαν  καταλιμπάνειν,  καί  βΐς  έτέραν  definiendum  est.  Nam  episcopum  non  recipi, inhu- 
μεθίστασθαι.  *θριστεον  τοίνυν  έπί  τούτψ  χρόνψ,  manum  et  incivile  existimatum  est.  Recordemini 
έηειδή  καί  τύ  μη  ύποδέχεσθαι  1πίσ<οπον,  τών  άπαν-  autem, patres  noslrosin  tempore  praeterito  judica· 
θραίπων  καί  σκαιών  είναι  νενόμισται.  Μέμνησθε  δέ  visse,  ut  si  quis  laicus  in  aliqua  urbe  agens,  tribus 
Iv  τψ  προάγοντι  χρόνψ  τούς  Πατέρας  ημών  κεκρι-  diebusdominicis  in  tribus  hebdomadibus  noncon- 
κεναι,  Τνα  ει  τις  λαϊκές  έν  πόλει  διάγων  τρεΤς  Κυ-  veniat,  iscoinmunione  moveatur.  Si  hoc  ergo  de 
ριακας  ήμερας,  έν  τρισίν  έβδομάσι,  μη  συ^έρχοιτο,  laicis  statutum  est,non  oportet,  nec  convenit,  sed 
ϊποκινοΤτο  τή;  κοινωνίας.  Et  τοίνυν  ,περί  τών  λαϊ-  neque  est  utile  episcopum,si  nullam  habet  gravio- 
χών  τούτο  τεθέσπισται,  ού  χρή  ούδΐ  πρέπει  Αλλ*  rem  necessitatem,  vel  negotium  difficilius»  a sua 
ούδέ  συμφέρει  έπίσκοπον,  εί  μηδεμίαν  βαρυτέραν  ecclesia  diutius  abesse,  et  sibi  commissum  popu- 
άνάγκην  Ιχοι,  η πράγμα  δυσχερές,  έπί  πλεΐστο*  lum  contristare.  Omnes  episcopi  dixerunt,  hanc 
Απολείπεσθαι  τής  έαυτού  έκκλησίας,  καί  λυπετν  quoque  sententiam  esse  convenifmtissimam. 
τον  Ιμπεπιστευμένον  αύτψ  λαόν.  *Απαντες  οί  έπισκοποι  είρηκαν*  Καί  ταύτην  τήν  γνώμην  σφάορα  είναι 
πρεπωδεστάτην  δριζόμεθα. 

Συνόδου  οίκουμενικής  Ικττ,ς  κανών  π'.  C Concilii  (BCUmenid  VI  catlOH  80. 

π'.  Ει  τις  έπίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  80.  Si  quis  episcopus,  vel  presbyter,  vel  dia- 
ή τών  έν  κλήρψ  καταλεγομένων,  ή λαϊκές,  εί  μη-  conus,  vel  eorum  qui  in  clero  enumerantur,  vel 
δεμίαν  Ανάγκην  βαρυτέραν  Εχει,  ή πράγμα  δυσχε-  laicus  nullam  graviorem  habet  necessitatem,  vel 
ρές,  ώστε  έπί  πλεΤστον  άπολείπεσθαι  τής  αυτού  negotium  difficile,  ut  a sua  ecclesia  absit  diutis- 
’ Εκκλησίας,  Αλλ*  έν  πόλει  διάγων  τρεΤς  Κυριακάς  sime  : sed  in  civitate  agens,  tribus  diebus  Domi- 
ήμέρας,  έν  τρισίν  έβδομάσι,  μή  συνέρχοιτο,  εί  μεν  nicis  in  tribus  septimanis  una  non  conveniat,  si 
κληρικύς  είη,  καθαιρείσθω  * e!  δε  λαϊκός,  άποκινείσθω  sit  quidem  clericus,  deponatur  : si  vero  laicus, 
τής  κοινωνίας.  segregetur. 

ΚΕΦΑΛ.  ib'.  — Περί  τών  άκουόντων  τών  Γρα-  CAP.  XII.  — De  iis  qui  audita  Scripturarum 
φών,  καί  προσκαρτερούντων  τή  τελευταίφ  ευχή,  lectione , usque  ad  extremas  preces  non  perma- 
καί  μεταλαμβανόντων.  nent,  neque  communicani. 

'Αποστόλων  κανών  n'*  Apostolorum  canones  8,  9. 

n*.  ΕΥ  τις  έπίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  ή 8.SI  quis  episcopus, presbyter, vel  diaconus, vel 
έκ  τού  καταλόγου  ιού  Ιερατικού,  προσφοράς  γενο-  ex  sacerdotali  catalogo,  I4ft  facta  oblatione  non 
μέντ,ς  μή  μεταλάβοι,  τήν  αΙτίαν  είπάτω  * καί  έάν  D communicaverit,  causam  dicat : et  si  probabilis 
ή εύλογος,  συγγνώμης  τυγχανέτω  · εί  δέ  μή  λέγει,  fuerit, veniam  consequatur : sin  vero  minus,  se- 
άφοριζέσθω,  ώς  αίτιος  βλάβης  γίνόμενο;  τφ  λαψ,  gregetur,  ut  qui  populo  offensionis  causa  sit,  et 
καί  υπόνοιαν  έμποιήσας  κατά  τού  προσενεγκόντος,  suspicionem  dederit  advorsus  eum  qui  obtulit, 
ώς  μή  ύγιώς  άνενέγκαντος.  tanquam  non  digne  obtulerit. 

θ’.  Πάντας  τούς  είσιόντας  πιστούς  καί  τών  Γραφών  9. Quicunque  fideles  ingrediuntur  A", et  Scriptu- 

άκ ούονχας,  μή  παραμένοντας  δέ  τή  προσευχή  *αί  τή  ras  audiunt,  in  precatione  autem  et  sacra  com- 
άγίφ  μεταλήψει,  ώς  αταξίαν  έμποιούντας  τή  *Εκ·  munione  non  permanent,  ut  Ecclesiae  confusio- 
κλησίφ,  άφορίζεσθαι  χρή.  nem  afferentes,  segregari  oportet. 

Συνόδου  * Αντιοχείας  κανών  β'.  Concilii  Antiocheni  canon  2. 

β’.  Πάντας  τούς  είσιόντας  είς  τήν  έκκληαίαν  τού  S.Omnes  qui  in  ecclesiam  ingrediuntur,  et  sa- 
Θεού,  καί  τών  Ιερών  Γραφών  Ακούοντας,  μή  κοι-  cras  Scripturas  audiunt,  orationi  autem  cum  po- 


A8fie  consec.  dist.  1,  cap.  Omnes  fidele 


607 


ΡΗΟΤ1Ι  PATRIARCH Λ CP. 


608 


pulo  non  communicant,  vel  sanctam  Eucharis- 
tiae participationem  propter  aliquam  insolentiam 
aversantur,  eos  ab  ecclesia  expelli,  donec  post- 
quam confessi  fuerint,  fructusque  poenitentias 
ostenderint,  et  imploraverint,  veniam  assequi 
possint.  Non  licere  autem  communicare  cum 
excommunicatis,  neque  in  domibus  convenientes 
orare  pro  iis  qui  in  ecclesia  non  communicant : 
neque  in  alia  ecclesia  non  conveniunt.  Si  quem 
autem  ex  episcopis  vel  presbyteris,  vel  diaconis, 
vel  quemvis  ex  canone  excommunicatis,  com- 
municare apparuerit,  eum  quoque  esse  excom- 
municatunj,  ut  qui  canonem  Ecclesia  confun- 
dat. 

CAP.  XIII.  — Utrum  dxmoniaci  communi- 
cent, necne. 

Apostolorum  canon  79  (78) . 
79[78].Siquisdamonemhabeat,etc.,fiIpap.503· 

1 48  Timothei  Alexandrini  canon  3. 
Interrogatio . 3.  Si  quis,  cum  sit  fidelis,  a da- 
mone  corripiatur,  debetne  esse  sanctorum  mys- 
teriorum particeps,  an  non  ? 

Responsio. Si  mysterium  non  enuntiet,  nec  ullo 
«lio  modo  blasphemet, sii  particeps  : sed  non  sin- 
gulis diebus.  Sufficit  enim,  si  statis  solum  tem- 
poribus. 

CAP.  XIV.  — Deus  qui  extm  ecclesiam  offe- 
runt vel  congregantur . 

Apostolorum  canon  31 . 

f 31  .Si  quis  presbyter contempto,etc.,tiipap. 583. 

Concilii  Gangr ensis  canon  6.  < 

6.  Si  quis  prater  ecclesiam  habere,  et  contem- 
nens ecclesiam,  vult  ea  qua  sunt  Ecclesia  agere, 
non  conveniente  presbytero  de  episcopi  senten- 
tia, sit  anathema. 

ConcUH  Antiocheni  canones  2,  5. 

2.  Omnes  qui  in  ecclesiam  ingrediuntur,  etc·, 
ut  supra  pag.  616. 

5.  147  Si  quis  presbyter  vel  diaconus  proprie 
contempto  episcopo,  ab  Ecclesia,  etc.,  ut  supra 
pag.  583. 


k νωνούντας  δέ  εύχής  4μ«  τψ  λαφ,  ή άποστρεφομε· 
νους  την  άγίαν  μίτάληψιν  της  ευχαριστίας  κατά 
τινα  άτάξίαν,  τούτους  Αποβλήτους  γίν εσθαι  της  έκ- 
κλησίας,  ϊως  Αν  έξομολογησάμενοι , καί  διίξαντες 
καρπούς  μετανοίας,  καί  παροκαλέσαντες,  τυχιΤν 
δυνηθώσι  συγγνώμης  · μή  έξεΤναι  δέ  κοινωνεΤν  τοΤς 
άκοινωνήτοις,  μηδέ  κατ*  οίκους  συ  ιελθόντας  συν· 
εύχεσθαι  τοΤς  μή  τη  έκκλησίφ  συνευχομένοις  · μηδέ 
έν  έτερφ  έκκλησή  ύποδέχεσθαι  τους  έν  έτέρφ  έκκλη- 
σή μή  συναγόμενους.  Et  δέ  φανείη  τις  τών  έ*ισκό- 
πων  ή πρεσβυτέρων  ή διακόνων,  ή τις  του  χανόνος 
τοΤς  άχοινωνήτοις  χοινωνών,  χάΐ  τούτον  έχοινώνη- 
τον  είναι,  ώς  Αν  συγχέοντ*  τύν  κανόνα  τής  'Εκκλη- 
σίας. 

ΚΕΦΑΛ.  ΓΓ\  — Περί  δαιμονιζόμενων,  πως  κοι- 
νωνουσιν  ή ού. 

* Αποστόλων  χάνων  οθ\ 

οθ\  *Κ άν  τις  δαίμονα  Ιχη,  κ.  τ.  λ. 

Τιμοθέου  'Αλεξάνδρειάς  χάνων  γ*. 

*Ερώτησις.  γ*.  'Εάν  τις  πιστός  ήν  δαιμονίζητχι, 
sl  οφείλει  μεχαλαμβάνειν  τών  άγιων  μυστηρίων  ή ού  ; 

'Απόχρισις.  'Εάν  μή  έξαγορεύη  τύ  μυστήριον, 
μήτε  άλλως  πω;  βλάσφημη,  μεταλχμβανέτω  * μή 
μέντοι  χχθεχάστην  * άρχεΤ  γάρ  αύτψ  χατά  Κυρια- 
κήν μόνον. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΑ*.  — Περί  των  Ιςωθεν  Ιχχλησίας 
προσφερόντων,  ή έκκλησιαζόντων. 

'Αποστόλων  χάνων  λα*. 

λα\  Ει  τις  πρεσβύτερος  χχταφρονήσας,  χ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Γαγγρών  χάνων  ζ"’. 

ζ^.  E?  τις  παρά  τήν  Εκκλησίαν  Ιδίφ  έχχλησιάζοι, 
καί  χαταφρονων  τής  έχχλησίας,  τών  τής  'Εκκλησίας 
έθέλοι  τι  πράττειν,  μή  συνόντος  πρεσβυτέρου  χατά 
γνό>μην  του  έπισχόπου,  ανάθεμα  έστω. 

Συνόδου  'Αντιόχειας  κανών  β’,  ε*. 

β’.Πάντας  τους  είσιόντας  είς  τήν  έκκλησίαν,  χ.  τ.  λ. 

ε\  Ει  τις  πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  καταφρονήσας, 
του  Ιδίου  έπισχόπου,  άφώρισεν  εαυτόν  τής  'Εκκλη- 
σίας, χ.  τ.  λ. 


Concilii  Laodiceni  canon  58. 

58.  Quod  non  oportet  in  domibus  fieri  obla- 
tiones ab  episcopis  vel  presbyteris. 

Concilii  cecumenici  vi  canones  31,  59. 

31.  Clericos  qui  in  oratoriis,etc.,utan/>rap.583.\> 

59. In  ade  oratoria, qua  est  intra  domum,  bap- 
tismus nequaquam  peragatur  : sed  qui  illumina- 
tione ab  omnibus  sordibus  aliena  digni  bibendi 
soni, ad  catholicas  ecclesias  accedant,  ei  hoc  illic 
munere  perfruantur.  Si  quis  autem  qua  a nobis 
constituta  sunt,  non  servare  convictus  fuerit, si  sit 
quidem  clericus,  deponatur : si  autem  laicus,  se- 
gregetur. 

Textus.  Const.  7,  tit.  2.  Novellarum  et  3,  tit.  2, 
aiunt,  quod  eum  qui  oratorium  aat  ecclesiam  adi- 
ficare  velit,  ea  de  re  cum  civitatis  episcopo  verba 
facere  eporteat,etsufficientes  [sumptus]  ad  incen- 
denda luminaria,  ad  sacrum  ministerium,  ad  sar- 


Συνόδου  Λχοδκείας  κανών  νη*. 
νη\  "Ott  ού  δει  έν  τοΤς  οικοις  προσφοράς  γίνεσθαι 
παρά  έπισχόπου  ή πρεσβυτέρου. 

Συνόδου  οΐχουμενιχής  Ιχτης  κανών  λα’,  νθ'. 
λα\  Τούς  έν  τοΐς  εύχτηρίοις  οικοις,  χ.  χ.  Α. 
νθ’.  ΜηδεΙς  έν  εύχτηρίφ  οΐχφ  Ινδόν  οικίας  τυγχα- 
νοντι  βάπτισμα  έπιτελείσθω,  άλλ*  cl  μέλλοντες  άξιου- 
σθαι  τού  άχρΑντου  βαπτίσματος,ταΤς  καθολικά Τς  προσ- 
ερχέσθωσαν  έκχλησιαις,  κάκεισε  τής  δωρεάς  τούτης 
άπολαυετωσαν  · εΐ  δέ  τις  άλφ  τά  παρ'  ήμών  δρι- 
σθέντα  μή  φυλάττων,  εΐ  μέν  κληρικός  εΐη,  καθαι- 
ρείσθω  * tl  δέ  λαϊκός,  άφοριζέσθω. 

Ή ζ*  διάταξις  του  α’  τίτ.  τών  Νεαρών,  και  ή γ* 
του  β*  τίτ.  φασί,  δτι  δεΤ  τύν  θέλοντα  εύχτήριον  ή 
έχχλησίαν  χτίσαι,  διχλέγεσθαι  περί  τούτου  τψ  τής 
πόλεως  έπισχόπφ,  χαΐ  δωρεΐσθαι  τά  άρχοϋντα  πρύς 
την  λυχνσχαΐαν,  χαί  τήν  hpov  .λειτουργίαν,  καί  τήν 


609  sYNf agaJa  Canonum.  — iit.  ni,  cap.  xm,  xvt.  6i0 

άδι  άφθορον  του  τόπου  χ^ρηίΐν,  χχΐ  την  άνατροφην  A tam  tectam  loci  Conservationem,  et  ad  SllStenlatio- 
των  προσεδρευόντων  · xxi  τότε  τον  έπίσχοπον  το  nem  eorum  qui  [illic]  assideant.donare.Deindove· 
πράγμα  ταη  φχνερούντα  δημοσίφ  έχεΤσε  προσιένχι,  ΓΟ  episcopum  Γ6Π1  omnibus  manifestam  reddere, 
xxi  συν  εύχη  πηγνύναι  στχυρύν,  καί  τότε  τύ  Ιργον  publice  illuc  procedere,  et  adhibitis  precibus  crn- 
αρχεσθχι  · xxi  8u  6 άρξάμενος  viov  χτίζειν  $ παλαών  cem  figere, actura  [demum]  opus  inchoari  [debere], 
άνχνεουν,  Αναγκάζεται  μετά  κληρονόμων  χύτου  Et, (Jliod  qui  novum  [oratorium]  ΘΧβΙΠΙβΓβ,νβΙ vetUS 
πζρα  του  έπισχόπου  χαί  τού  οΐχονόμου  xxl  τού  Ap-  revocare  coeperit, emptum  perficere  ab  oeconomis, 
χοντος,  τύ  άρχθεν  πληρώσαι.  episcopo, ei  magistratu  cum  haeredibus  cogatur. 

Et  δε  τις  έν  Ιδιωτιχφ  οικψ,  προαστείφ,  $ χωρίω,Ιε-  Textus.  Quod  si  qhis  148  in  privato  suburbano 
ρβν  έχτελέσει  λειτουργίαν,  ^ τισιν  έχιελέσαι  συγχω-  aut  praedio  sine  clericis  a locorum  episcopo  depU- 
ρήσει,  δίχα  κληρικών  άφοριζομένων  πχρά  τού  τών  τό-  tatis,  sacrum  ministerium  peragat,  vel  aliquibus 
χων  έπισκόπου,  6 τόπος  kv  ψ τούτο  γέγονεν,  έν  είδήσει  peragere  concedat  ι locus,  in  quo  id  sciente  do- 
τού  δεσπότου,  προσχυρούτχι  τη  έκκλησή,  διά  τού  έπι-  mino  factum  est,  per  episcopum,  oeconomum  et 
σχόπου  χχι  τού  οΐχονόμου  xxi  τού  άρχοντος,  χατά  τ^ν  magistratum  addicitur  Ecclesiae,  secundum  con- 
γ*  διά*.  τού  β*  τίτ.  τών  Νεαρών.  Έ γάρ  ς*  διάτ.  τού  stit.  3,  tit.  2 Novellarum.  Constit.  autem  6,  lit,  1 
α9  τίτ.  τών  εύτών  Νεχρών,  είπεν  αύτύν  φισκούσθαι  * Β Novellarum,illum  confiscari  dicit.  Et  COnstit.  15, 
xxi'  ^ ιε’  διάτ.  τού  γ’  τίτ.  τού  α*  βιβλ.  τού  χώδ.  EI  tit.  3,  lib.  β,  cod.  Si  vero  rem  illam  ignoravit  do- 
δε  Αγνόησε  τύ  γινόμενον  b δεσπότης,  ού  ζημιούται*  minus,  non  multatur  : sed  scientes  procuratores, 
άλλ*  ol  γινώσχοντες  φροντιστχι  xxi  μισθωτά!  xxi  et  conductores, emphyteutae  rebus  ipsorum  eccle· 
άμφυτεύτχί  έ ζορίζονται  της  Ιπχρχίχς,  τών  πρχγμά-  siffi  addictis,  61  Ira  provinciam  mittuntur  in  eisi- 
των  αυτών  προσχυρουμένων  τη  k χχλησίφ  * ol  δΐ  lium.  Praefecti  vero  qui  scientes  haec  permittunt, 
ύπαρχοι  τχύτα  πχρορώντες  έν  είδήσει,  ν'  λίτρχς  quinquaginta  libris  multantur,et  cohors  tantidem, 
ζημιούντχι  * xxi  η τάξις  ν'  * Ιζεστι  μέντοι  τοΤς  Licet  inierim,  ut  qui  in  aedibus  oratoria  habent, 
Ιχουσιν  έν  τοΤς  οΤχοις  αύτών  εύχτήριχ  εύχεσΟχι,  ού  [inibi]  precentur  : non  vero  etiam  [divina]  mini- 
μήν  xxi  λειτουργίαν  παρά  τά  είρηρένχ  ποιεΐν.  steria  contra  [jam  dicta  exsequantur]. 

ΚΕΦΑΑ.  ie*.  — Qcpi  έπισχόπων  % κληρικών,  CAP.  XV.  — De  episcopis  vel  clericis  qui  com- 
συγχοινωνούντων  η συνευχομένων  αΙρετιχοΤς,  8 municant  VCl  orant  CUtn  hOBTeticis  aut  JudoStS, 
'Ιουδαίο ις,  % έπιτρεπόντων  αύτοΤς  ένεργειν,  ij  νβΐ  eis  concedunt  f£9H  SOCratl I administrare,  V$t 
δεχομένων  αύτών  θυσίαν.  eorum  sacrificium  admittunt . 

'Αποστόλων  κανών  ι',  με9,  μζ-'.  Apostolorum  canones  10,  45,  40. 

i'.  ET  τις  άκοινωνητψ  κδν  έν  οΐκψ  συνιύξετχι,  ού- c 10.  Si  quis  cum  excommunicato,  vel  in  domo, 
τος  άφοριζέσθω.  una  precatus  fuerit,  is  segregetur. 

με*.  'Επίσκοπος  ή πρεσβύτιρος  διάκονος  αΙρετιχοΤς  45.  Episcopus,  rei  presbyter,  vel  diaconus,qui 
συνευξάμενος,  μόνον  άφοριζέσθω  * εΐ  δέ  χα)  έπ-  cum  haereticis  vel  solum  comprecatus  est,  segre- 
έτρεψεν  αύτοΤς  ώς  κληριχοτς  ένεργησχί  τι,  χαθαι-  getur.Sin  autem  eis  lanquam  clericis  aliquid  ope- 
ρείσθω.  rari  permiserit,  deponatur. 

μζ"*  'Επίσκοπον  πρεσύύτέρον  αίρετιχων  δεξχμέ-  46  Episcopum, vel  presbyterum, qui  haereticorum 

νους  βαπτισμα  ^ θυσίαν,  χχθχιρεΤσθχι  προστάσσομεν.  baptismum  vel  sacrificium  admiserit,  deponi  ju- 
Τίς  γάρ  συμφώνησις  Χριστψ  πρύς  Βελίαρ  ; η τίς  bemUS  *.  Qutfi  CSt  CUttU  Conventio  Christi  CWtS 
μερίς  πιστψ  μετά  άπιστου  ; Β elisi  ? vel  quoe  pars  esi  fideli  cum  infideli  48. 

Συνόδου  'Αντιοχείχς  κανών  β*.  149  Concilii  Antiocheni  canon  2. 

β*.  Πάντας  τούς  είσιόντχς  ε!ς  τήν  έχχλησίχν  χ.  τ,  *λ.  2.  Omnes  qui  in  Ecclesiam  ingrediuntur,  etc., 

ut  supra,  pag.  616. 

Συνόδου  Ααοδι κείας  κανών  λγ*.  Concilii  Laodiceni  canon  33. 

λγ\  "Οτι  ού  δεν  αΙρετιχοΤς  % σχισμχτιχοΤς  συνευ-  33.  Quod  non  oportet  una  cum  haereticis  vel 
χεσθαι.  0 schismaticis  orare. 

•fl  δ*  διάταξις  τού  γ*  τίτ.  τών  Νεαρών,  φησίν  δτι  Textus , Const,  4,  tit.  6,  Novellarum  ait : Quod 
συνάγοντες  ol  αίρετιχοΐ  xxi  ol  πρύς  αύτούς  συεαγό-  qui  haeretici  coetus  cogunt,  quique  epud  illos  con- 
μενοι,  τάς  άπο  τών  διανοίξεων  ποινάς  ύπομενουσι  · gregantur, in  digestis  descriptas  poenas  sustineant: 
xa\  ol  οΤχοι,  έν  οίς  άμαρτάνεται  τούτο,  τη  άγίφ  Έκ-  et  domus,  in  quibus  hoc  delinquitur,  sanctae  Ec- 
χλησίφ  προσκυρούντχι.  clesiae  addicantur. 

κεφαλ.  ις-.  — Περί  τού  μή  δετν  τά  άγια,  λόγφ  CAP.  ΧΥΙ.  — Quod  non  oporteat  oblationem 
ευλογιών,  είς  τάς  παροικίας  πέμπεσθχι.  consecratam,euloQX3e  insiar  ad  paroecias  mittere ♦ 

Συνόδου  Ααοδιχείχς  χανών  ιδ*.  ConcUii  Laodiceni  canon  14. 

ιδ9·  Περί  τού  μΐι  τά  άγια  είς  λόγιον  ευλογιών  χατά  14.  Ne  sancta  instar  benedictionum  in  festo  Pa* 
την  έορτέ^ν  τού  Πάσχα,  είς  έτέρας  παροικίας  διαχέμ-  schae,  in  alias  parochias  transmittantur, 
πεσθχι. 


48  Π Cor.  νι,  14. 


61  ί ί>ΗΟΤΐί  PATRIARCHA  CP:  612 


CAP.  XVII.  — Ne  defunctorum  corporibus 
communio  detur . 

Concilii  Carlhaginensis  canon  18. 

18. Si  quis  clericus  ordinatus, elc.,ufsuj0*(ip. 482. 

150  Concilii  cecumenici  vi  canon  83. 

83.  Nemo  19  mortuorum  corporibus  Eucharis- 
tiam communicet : scriptum  est  enim  : Accipite 
et  comedite  50. Mortuorum  autem  corpora  non  pos- 
sunt accipere,  nec  comedere. 

CAP.  XVIII.  — Ne  mulier  per  purgationis 
dies  communicet . 

Dionysii  epistola  ad  Basilidem  cap . 2. 

2. De  mulieribus  autem  quae  sunt  in  abeessu,  an 
eas  sic  affectas  oporteat  domum  Dei  ingredi.super- 
vacaneum  velinterrogareexistimo.Nequeenimeas  i 
existimo, si  sint  piae  et  fideles,  sic  affectas,  ausuras 
vel  ad  sanctam  mensam  accedere,  vel  corpus  et 
sanguinem  Dominiattingere. Neque  enim, quaedno- 
decim  annorum  fluxum  habebat  5*, ipsum  ad  medi- 
cinam tetigit, sed  solam  ejus  fimbriam. Orare  enim 
quomodocunque  se  habeat  aliquis,  et  utcunque 
151  sit  affectus  Domini  meminisse,  et  auxilium 
implorare, non  est  reprehendendum.  Ad  sancta  au- 
tem sanctorum,  qui  non  omnino  anima  pariter  et 
copore  purus  est,  accedere  prohibebitur. 

Timothei  Alexandrini  canon  7. 

Interrogatio  7.  Si  mulier  consueta  sibi  mulie- 
bria occidisse  viderit,  debetne  ad  sancta  myste- 
ria accedere  an  non  ? 

Responsio , Non  debet  usque  dum  purgetur.  ( 

CAP.  XIX.  — Ne  fiat  sacra  oblatio  praesente 
haeretico . 

Timothei  Alexandrini  canon  9. 

Interrogatio  9.  An  debet  clericus,  praesentibus 
Arianis,  vel  aliis  haereticis,  orare  ; et  an  eum  ni- 
hil laedit  quando  ille  facit  orationem,  seu  obla- 
tionem ? 

Responsio . In  divina  oblatione  diaconus  ante 
salutationem  edicit ; qui  non  communicatis,  am- 
bulate. Non  debent  ergo  inleres$e,nisi  proGtean- 
tnr  se  poenitentiam  acturos, et  haeresim  vitaturos. 

CAP.  XX.  — Utrum  post  illusionem  noctur- 
nam qui  communicet. 

Dionysii  ex  epistola  ad  Basilidem  cap.  4. 

4 .Quis  autem  in  non  voluntario  nocturno  fluxu  fue- 1 
rint,ii  quoque  propriam  conscientiam  sequantur,  et 
seipsos  an  de  eo  dubitent  an  non,considerent.Que- 
madinodum  in  cibis,  qui  discernit  152,  inquit,  si 
Comederit9condemnatusest  $2;  in  his  quoque  bona 
sit  conscientia,  et  libere  loquatur  secundum  pro- 
priam cogitationem,  omnis  qui  ad  Deum  accedit. 

Timothei  canon  12. 

Interrogatio  Si  laicus,qui  somniavit,  cleri- 
cum interrogaverit  an  debet  ei  permittere  com- 
municare, an  non ? 


i ΚΕΦΑΛ.  IZ\  — Περί  του  μη  διδόναι  τοΐς  σώμζσι 
των  τελευτώντων  κοινώνίαν. 

Συνόδου  Καρθαγέννη;  κανών  ιη\ 
ιη*.  Έάν  τις  κληρικδς  χειροτονήται,  κ.  τ.  X. 

Συνόδου  οικουμενικής  έκτης  κανών  πγ*. 
π·^.  Μηδείς  τοΤς  σώμασι  τών  τελευτώντων, τής  Ευ- 
χάριστες μεταδιδότω  · γέγραπται  γάρ  · Λάβετε,  ©ά- 
γετε · τα  δέ  των  νεκρών  σώματα,  οδδέ  λαβεΤν  δύνσν- 
ται  ούδε  φαγεΤν. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΗ\  — ΙΙερΙ  του  μή  χρηναι  γυναίκα 
kv  ταΤς  ήμέραις  της  καθάρσεως  αυτής  κοινωνεΤν. 
Διονυσίου  έκ  της  προς  Βασιλέίδην  έπιστολής, 
κεφ.  β\ 

β*.  Περί  των  έν  άφέδρφ  γυναικών,  εΐ  προσήχεν 
αυτάς  ουτω  διακειμένας,  είς  τον  οίκον  είσιέναι  του 
\ θεού,  περιττδν  και  τδ  πυνθάνεσθαι  νομίζω.  ΟδδΙ  γάρ 
αυτάς  πιστάς  οδσχς  οΤμαι  καί  εύλαοεΤς  τολμόσειν 
οδτω  διχκειμένας,  ή τη  τρχπέζη  τη  άγίφ  προσελθεΤν, 
η τοΰ  σώματος  καί  του  αΐματος  του  Χρίστου  προσ- 
άψασθχι.  Ουδέ  γάρ  ή την  δωδεκαετή  βυσιν  Ιχουσα, 
προς  τήν  ΐασιν  Ιθιγεν  αΰτοΰ,  άλλα  μόνου  τοΰ  κρασ- 
πέδου. Προσεύχεσθαι  μεν  γάρ  δπως  £ν  εχη  τις,  χαί 
ώς  άν  διάκειται  μεμνήσθχι  τοΰ  Δεσπότου,  καί  δει- 
σθχι  βοηθείας  τυχεΤν,  άνεπίφθονον  * είς  δέ  τά  άγια 
καί  τά  Αγια  τών  άγιων,  δ μη  πάντη  καθαρδς  xxi 
ψυχή  κα;  σώματι  προσιέναι,  κωλυθήσεται. 

Τιμοθέου  'Αλεξανδρείας  κανών  ζ\ 
Έρώτησι;.  ζ\  Έάν  γυνή  ΐδη  τά  καθ’  16ος  τών  γυ- 
ναικείων αυτής,  et  όφείλει  προσέρχεσθαι  τοΤς  μυστη- 
ρίοις,  αύτή  τη  ήμέρφ,  ή οΰ  ; 
ι ’Απο'κρισις.  Οΰκ  όφείλει,  έως  άν  καθαρισθή. 

ΚΕΦΑΛ.  Ιθ\  — Περί  τοΰ  μή  γίνεσθαι  άναφοράν, 
παρόντος  αίρετικοΰ. 

Τιμοθέου  ’ Αλεξανδρείας  κανών  θ'. 

Έρώτησις  θ'.  Εί  οφείλει  κληρικδς  εδχεσθαι  πιρ- 
όντων  ’Αρειανών  ή άλλων  αίρετικών  ; ή εί  ούδεν 
αύτδν  βλάπτει  δπόταν  αύτδς  ποιή  τήν  εύχήν,  ήγουν 
την  προσφοράν  · 

*Απόκρισις.  Έν’  τη  θείφ  άναφορφ  6 διάκονος 
προσφωνεί  πρδ  τοΰ  άσπασμοΰ  · 01  ακοινώνητοι,  περι- 
πατήσατε. Οΰκ  όφείλουσιν  οδν  παρεΤνβίι,  εί  μή  άν 
έπαγγέλλωνται  μετανοεΤν,  καί  ^κφεύγειν  τήν  αΐρεσιν. 
ΚΕΦΑΛ,  Κ*.  — Πώς  ό όνειρασθείς  κοινωνεΤ. 

Διονυσίου  έκ  τής  πρδς  Βασιλείδην  έπιστολής 
f κεφ.  δ*. 

δ*  Ot  δε  έν  άπροχιρέτψ  νυκτερινή  £ύσει  γινόμε- 
νοι, καί  οΰτοι  τψ  Ιδίψ  συνειδότι  καταχολουθείτωσαν  * 
καί  έαυτοΰς,  ε*ίτε  διακρίνονται  περί  τούτο,  είτε  μή, 
σκοπείτωσαν,  *Ως  γάρ  έπί  τών  βρωμάτων  δ διαχρι- 
νμενος  φησίν  * Έάν  φάγη,  κατακέκριται  · οδτω  καί 
έν  τούτοις  ευσυνείδητος  έστω  καί  εδπα^ήνιαστος 
κατά  τδ  'ίδιον  ένθύμιον  πας  δ προσιών  ιψ  θεφ. 

Τιμοθέου  κανών  ιβ\ 

Έρώτησις.  ιβ\  Έάν  όνειρασθείς  λαΐχδς  έρωτήση 
κληρικδν,  τι  όφείλει  έπιτρέψαε  αδτφ  κοινωνήσαι, 
*οδ; 


49  Carthag.  18.  «0  Matlh . χχνι,  26.  5*  Mare,  ν,  24.  W Rom.  χιν,  23. 


614 


613  SYNTAGMA  CANONGM. 

’Απόκοισις.  El  μεν  ύπόκειται  έπιθ  >μίφ  γυναίκας,  . 
ούκ  οφείλει  · ε!  δε  δ Σατανάς  π:3ΐάζ  ειαύτόν  ινα  δια 
τής  πραφάσεως  ταύτης  άλ)οτριώται  της  κοινωνίας 
των  θείων  μυστηρίων,  οφείλει  κοινωνήσαι  * έπει  ού 
παύεται  ό πειραζων  κατ’  έκεΤνον  τόν  καιρόν,  οτε 
όφείλει  κοινωνεΤ*,  ίπιτιθέμενος  αντψ. 

ΚΕΦΑΛ.  ΚΑ’.  — Πότε  δεΤ  της  γαμέτης  δια  τήν 
κοινωνίαν  άπέχεσθαι. 

Διονυσίου  έκ  της  πρός  Βασιλείδην  έπιστολής 
**?·  Ί ' 

γ*|5  Λυτάρκεις  δε  καί  οί  γεγαμηκότες  έ αυτών  όφεί- 
λουσίν  είναι  κριταί.  *Οτι  γάρ  άπέχεσθαι  προσή/.ον 
«λλήλων  έκ  συμφώνου  προς  καιρόν,  "να  σχολάσωσι 
τη  προσευχή,  και  πάλιν  έπΐ  τό  αυτό  ώσιν,  άκηκόασι 
Παύλου  γράφοντος. 

Τιμοθέου  κανών  ε’,  ιγ\  I 

’Ερώτησις.  ε*.  'Εάν  γυνή  συγγένηται  μετά  τού 
άνδρος  αυτής  τήν  νύκτα,  ηγουν  άνηρ  μετά  της  γύ- 
ναιό;, κιι  γένηταί  σύναξις,  εΐ  όφείλουσι  μεταλα- 
βεΐν,  η ού  ; 

’Απόκρισις.  Ούκ  όφείλουσι  παραυτά  * τού  ’ Απο- 
στόλου βοώντος  * Μη  άποστερεΤτε  άλλήλους  ει  μ ή τι 
&ν  έκ  συμφώνου  προς  καιρόν,  ΐνα  σ*/ολάσητε  τη 
προσευχή,  και  πάλιν  έπΐ  τό  αυτό  συνίρχεσθε,  ΐνα 
μη  πειράζη  υμάς  6 Σατανάς  διά  την  άκρασίαν  υμών. 

’Ερώτησις.  ιγ*.  ΤοΤς  ζευγνυμένοις  είς  γάμου  κοι- 
νωνίαν, περί  ποίων  ήμερων  τής  εβδομάδας  παρατι- 
θεσθαι  χρή,  άπέχεσθαι  τής  πρός  άλλήλους  κοινωνίας, 
καί  ποίας  έχειν  έπ’  έξουσίας  ; 

’Απόκρισις.  'Ο  προείρηκα  και  νυν  λέγω  * δ Από- 
στολος λέγει  · Μή  άποστερεΤτε  άλλήλους,  εί  μήτι^. 
άν  άκ  συμφώνου  πρός  καιρόν,  'i να  σχαλάσητε  τη 
προσευχή,  και  πάλιν  έπί  τό  αυτό  ήτε,  ΐνα  μή 
πειράζη  υμάς  δ Σατανάς  διά  τήν  άκρασίαν  ύμών. 
’Εξ  άνάγκης  τό  Σάββατο ν και  τήν  Κυριακήν  άπέχεσθαι 
δει,  διά  τό  έν  αύτα^ς  τήν  πνευματικήν  θυσίαν  άνα- 
φέρεσθαι  τω  θεώ. 

ΚΕΦΑΛ.  ΚΒ’.  Πώς  γίνεται  προσφορά  ύπέρ  τού 
έαυτόν  άνελόντος. 

Τιμοθέου  κανών  ιί’. 

Έρώτησις.  ιδ\  Έάν  τις  μή  ίχων,  έαυτόν  χειρώ- 
σηται  ή κρημνίση,  εί  γίνεται  προσφορά  υπεο  αυτού, 
ή οδ  ; 

’Απόκρισις.  Διακρίναι  οφείλει  δ κληρικός  ε!  τό 
άληθές,  έκφρένής  ών  πεποίηκε  τούτο.  Πολλάκις  γάρ 
oi  διαφέροντες  τφ  πεπονθότι,  θέλοντες  άπιτυχεΤν  τής 
προσφοράς  τής  ύπερ  αυτού,  ψεύδονται  και  λέγουσιν  * 
δτι  ούκ  είχεν  έαυτόν.  ’Ενίοτε  δε  από  έπηρείας  ανθρώ- 
πων, ή άλλως  πως  άπό  ολιγωρίας  πεποίηκε  τούτο, 
και  ού  χρή  προσφοράν  έπάνω  αυτού  γενέσθαι  · αύτο- 
φονευτής  γάρ  έαυτού  έστι.  ΔεΤ  ούν  πάντως  τόν  κλη- 
ρικόν μετά  άκριβείας  άνερευνήσαι,  "να  μή  ύπό  κρίματι 
πέση. 

'0  πολιτικός  νόμος  τόν  έαυτόν  άνελόντα,  ή άνελεΤν 
έπιχειρήσαντα  διά  φόβον  έγκλήματος,  ού  μην  διά 
νόσον  ή μίσος  τής  ζωής,  τιμωρείται  ώς  τόν 
Ιτερον  άνελόντα,  και  δημεύει  τήν  ούσίαν  αύτού  · 
ώ;  βιβλ.  μη’  τίτ.  κα*,  καί  βιβλ,  θ’  τού  κώδ.  τίτ.  ν’. 


ΤΙΤ.  III,  CAP.  XVII,  ΧΧΠ. 

Responsio . Si  subest  quidem  mulieris  deside- 
rium,non  debet : sin  autem  lentat  eum  Satanas, ut 
per  hanc  occasionem  a divinorum  mysteriorum 
communione  alienetur,  debet  communicare.  Ne- 
que enim  cessabit  lentator  eo  tempore,  quando 
debet  communicare,  illum  invadere. 

CAP.  XXI.  — Quandonam  vel  quandiu  com- 
munionis causa , abstinendum  sit  ab  uxore . 

Dionysii  ex  epistola  ad  B a sili  dem,  cap.  3. 

3.  Porro  qui  satis  ad  id  instructi  sunt  et  con- 
senuerunt, debent  esse  sui  judices.  Qucd  enim  a 
se  invicem  ex  consensu  abstinere  conveniat,  ut 
ad  tempus  vacent  orationi,  et  rursus  conveniant, 
Paulum  dicentem  audiverant. 

Timothei  canon  5,  13. 

Interrogatio  5.  Si  uxor  cum  suo  marito  noctu 
cohabilavil,  vel  maritus  cum  uxore,  et  flat  coitio, 
debenlne  communicare,  an  non  ? 

Responsio . Non  debent, cum  clamet  Apostolus  : 
Ne  fraudate  vos  invicem , nisi  ex  consensu  ad 
tempus , ut  vacetis  orationi ; et  rursus , ad  idem 
conveniatis  ne  tentet  vos  Satanas  propter  incon- 
tinentiam vestram 

155  Interrogatio  13.  Iis,  qui  matrimonio  jun· 
guntur,  in  quibusnam  septimanae  diebus  propo- 
nere oportet,  ut  a mutuo  congressu  abstineant, 
et  quibusnam  potestatem  habeant  ? 

Responsio . Quod  ante  dixi,  nunc  quoque  dico. 
Dicit  Apostolus  : Ne  fraudate  vos  invicem , nisi 
forte  ex  consensu  ad  tempus ; ut  vacetis  orationi; 
et  rursus  ad  idem  conveniatis  ,ne  vos  tentet  Sa- 
tanas proptei'  incontinentiam  vestram.  Necessa- 
rio autem  Sabbato  et  die  Dominico  abstinere 
oportet,  quod  spirituale  sacrificium  in  eis  Domi- 
no offeratur. 

CAP.  XXII.  — Utrum  oblatio  fiat  pro  eo  qui 
semel  interemit . 

Timothei  canon  14. 

Interrogatio  14.  Si  quis,  cum  sui  compos  non 
est,  sibi  manum  attulerit,  vel  etiam  se  praecipi- 
taverit, sitne  oblatio,  an  non  ? 

Responsio Moc  debet  clericus  discernere, an  cum 
revera  mentis  compos  non  esset, hoc  fecerit.  Saepe 
enim  ii,  qui  ad  eum  cui  boc  accidit  pertinent,  vo- 
lentes assequi  oblationem  et  orationem  pro  ipso, 
mentiuntur,  et  dicunt  eum  non  fuisse  apud  se  : 
nonnunquam  autem  propter  insultationem  ho- 
minum,vel  aliquo  alio  modo  per  negligentiam  hoc 
fecisse.  Pro  hujusmodi  oblatio  non  est  facienda  : 
est  enim  sui  homicida. Oportet  ergo  clericum  ac- 
curate sciscitari,  ne  in  judicium  incidat. 

Textus . Lex  civilis  eum. qui  sibi  mortem  con- 
scivit, aut  consciscere  conatus  est  [idque]  metu 
criminis, non  autem  propter  morbum  aut  taedium 
154  vitae,  punit,  ul  qui  alium  interfecit,  ejusque 
bona  confiscat : quemadmodum  lib.  XLvm.lit.il, 
lib,  ix,  cod.  tit,  80. 


9**  I Cor.  vu,  5. 


615 


ί>ΗΟΪΙΙ  tATtUARCHA  CP, 


616 


ΤΙΤΛΟΣ  Δ’. 

ΠΕΡΙ  ΚΑΤΗΧΟΓΜΕΝΩΝ  ΚΑΙ  ΤΟΓ  ΑΓΙΟΓ  ΒΑΠΤΙΣΜΑΤΟΣ. 


TITULUS  IV. 

DE  CATECHUMENIS  ET  DE  SANCTO  BAPTISMATE. 


CAPUT  PRIMUM.  — Non  oportere  post  duas  A 
Quadragesimos  hebdomadas  quemquam  ad  bapti- 
smum admittere. 

Concilii  Laodiceni  canon  45. 

45.  Quod  non  oporteat  ad  baptisma  quemquam 
post  duas  Quadragesimae  hebdomadas  admitti. 

CAP.  II.  — De  adjurantibus. 

Concilii  Laodiceni  canon  26· 

26.  Quod  hi  qui  non  sunt  ab  episcopis  ordi- 
nati, tam  in  ecclesiis  quam  in  domibus  exorcizare 
non  possint. 

CAP.  III.  — Quomodo  oporteat  baptizare . 

Apostolorum  canones  40,  50. 

49  [48].  Si  quis  episcopus,  vel  presbjter  etc., 
ut  supra  pag.  442. 

50  [49].  Si  quis  episcopus  vel  presbjter  b 
non  tria  unius  mysterii  baptismata,  etc.,  ut  su- 
pra, pag . 442, 

Concilii  oecumenici  vi  canon  59. 

89.  In  aede  oratoria,  etc.,  ut  pag.  617. 

CAP.  IY.  — Quod  oportet  baptizatos  fidei  for - 
mulam  profiteri. 

Concilii  Laodiceni  canones  46,  47. 

46. Quod  oporteat  eos  qui  ad  baptisma  \eniunt, 
fidem  discere,  et  quinta  feria  septimanae  majoris 
episcopo  aut  presbyteris  reddere. 

47.  Quod  oporteat  eos  qui  in  aegritudine  per- 
cipiunt baptisma,  postquam  convaluerint,  fidem 
perdiscere,  et  scire  cujus  muneris  participes  facti 
lint. 

Concilii  acumenici  vi  canon  78.  c 

78.  Quod  oportet  eos  53  qui  illuminantur  fidem 
discere,  et  quinta  septimanae  feria  episcopo  seu 
presbyteris  renuntiare. 

Textus . Constit.  10,  tit.  8,  lib.  i,  cod.  jubet,  ut 
pagani,  qui  parvi  [adhuc  et  pueri]  sunt,  citra  di- 
lationem baptizentur  : qui  vero  adoleverint, prius 
Scripturas  et  sacrosanctos  canones  doceantur. 
Sciendum  est  autem  nos  non  invenire  canonem, 
qui  tale  quidpiam  doceat.Verum  const.4,tit.31tt6 
Novellarum, quae  secunda  est  de  Samaritanis,  ac  in 
iextu  librorum  in  Patriarchico  exsistentium  133, 
sancit,  ne  confestim  Samaritani  ad  sacrosanctum 
baptisma  recipiantur  : sed  qui  bonam  doctrinam 
[jam  per  iBtatem]  percipere  possunt, per  biennium 

55  Laodic.  can.  46, 


ΚΕφΑΛ.  A*.  — Dtp!  του  μή  οφείλειν  μετά  δύο 
έβδομάδας  της  Τεσσαρακοστής  δέχεσθαι  προς  τδ 
φώτισμα. 

Συνέδου  Λαοδικείας  κανών  με\ 
με\  "Οτι  ού  δβΐ  μετά  δύο  έβδομάδας  δέχεσθαι,  εΙς 
τδ  φώτισμα,  τής  Τεσσαρακοστής. 

ΚΕΦΑΛ.  Β*.  — Περί  τών  έφερκιζέντων. 

Συνέδου  Ααοδι κείας  κανών  κζ”*. 
x^.  *Οτι  ού  δεΤ  έκφορκίζειν  τούς  μή  προαχθέντας 
ύπδ  έπισκέπων,  μήτε  έν  ταΐς  έκκλησίαις,  μήτε  έν  ταϊς 
οίκίαις. 

ΚΕΦΑΛ.  Γ\  — Πώς  δεί  βαπτίζειν. 

*Αποστέλων  κανών  μθ’,  ν', 
μθ*.  Εΐ  τις  έπίσκοπος  ή πρεσβύτερος,  κ.  τ.  λ. 

ν\  Ει  τις  έπίσκοπος  ή πρεσβύτερος,  μή  τρία  βα- 
πτίσματα,  κ.  τ.  λ. 

Συνέδου  οικουμενικής  Ικτης,  κανών  νθ\ 
νθ\  Μηδείς  έν  εύχτηρίφ  οικψ,  κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΛ.  Λ*.  — Περί  τού  χρήναι  τούς  φωτιζόμε- 
νους Απαγγέλλεεν  τήν  πίστιν. 

Συνέδου  Λάοδικείας  κανών  μ£"*,  μζ*. 
μζ1*.  "Οτι  δεΤ  τούς  φωτιζομένους,  τήν  πίστιν  έχ- 
μανθάνειν  · καί  τη  πέμπτη  τής  έβδομάδος,  Απαγγέλ- 
λει ν τφ  έπισκόπψ  ή τοΤς  πρεσβυτέροις. 

μζ\  "Οτι  δεΤ  τούς  kv  νέσψ  παραλαμβάνοντας  τδ 
φώτισμα,  καί  εΤτα  Αναστάντας,  έκμανθάνειν  τήν 
πίστιν,  καί  γινώσκειν  8τι  θείας  δωρεάς  κατηξιώθη- 
σαν· 

Συνέδου  οίκουμενικής  Τκτης  κανών  οη\ 
οη’.  "Οτι  δεί  τούς  φωτιζομένους  τήν  πίστιν  έκμαν· 
θάνειν,  καί  τή  πέμπτη  τής  έβδομάδος  Απαγγέλλιιν 
τφ  έπισκέπω  ή τοΤς  πρεσβυτέροις. 

*Η  ι»  διάταξις  τού  η*  τίτ.  τού  α’  βιβλ.  τού  κώδ. 
παρακελεύεται  τούς  "Ελληνας,  μικρούς  μέν  βντας, 
χωριζ  Αναβολής  βαπτίζεσθαι  · τούς  δέ  τελείους,  πρέ- 
τερον  τας  Γραφας  κατα  τους  Αγίους  κανένας  διδα- 
σκόμενους. Καί  Ιστέον  δτι  ούχ  εδρίσκομεν  κανένας 
τοιούτέν  τι  διαγορεύοντας  · ή δέ  β*  διάτ.  τού  γ*  τίτ. 
τών  Νεαρών,  β’  ούσα  περί  Σαμαρειτών,  κειμένη  δέ 
έν  τφ  βητφ  τών  έν  τφ  πατριαρχείφ  βιβλίων  ρλγ’, 
θεσπίζει  μή  προχείρως  τούς  Σαμαρείτας  έπΙ  τέ  Αγιον 
δέχεσθαι  βάπτισμα,  Αλλα  τούς  μήν  χρηστής  διδασκα- 
λίας αίσθανομένους,  έπί  διετίαν  κατηχεΤσθαι,  καί 


617  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  IV,  GAP.  V,  VI.  618 

ούτως  βαπτίζειθχι  · τους  δε  νέους  πάνυ,  καί  της  δι-Α  in  fide  instituantur,  atque  tum  baptizentur  : Om- 
δασκαλίας  ού  συνιέντας,  καί  χωρίς  της  πχρατηρήσεως  nino  autem  pueri,  qui  doctrinam  intelligere  ne- 
τούτης,  άςιοϋοθοι  τού  αγίου  βαπτίσματος.  queunt,  etiam  absque  hac  observatione  sacro 

baptismate  digni  habeantur. 

κεφαΑ.  e'.  — Περί  του  βαπτίζεσθχι  τούς  CAP.  V.  — Quod  ii  baptizandi  sint  qui  se  ba- 
άγνοούντας  et  έβαπχίσθησαν,  ptizatOS  ignorant . 

Συνύδου  ΚαρΟαγέννης  κανών  οβ\  Concilii  Carihaginensis  canon  72. 

Περί  νηπίων  οφειλοντων  βαπτίζεσθαι  δσάκι<  De  infantibus  baptizandis , quoties  dubitatur 
Αμφιβάλλεται  περί  αύτών  εΐ  αρα  έβαπτίσθησαν.  Utrum  fuerint  baptizati . 

οβ\  Ομοίως  ηρεσε  περί  των  νηπίων,  δσάκις  μή  72.  Item  placuit  54  de  infantibus,  quoties  non 
κύρίακονται  βέβαιοι  μάρτυρες  ol  ταύτχ  άναμφιβόλως  inveniuntur  certissimi  testes,  qui  eos  baptisatos 
βαπτιαΟέντχ  είναι  λέγοντες,  καί  ούδέ  αύτά  διά  την  esse  sine  dubitatione  testentur,  neque  ipsi  sunt 
κετρχν  περί  της  παραδοΟείαης  αύχοΤς  μυσταγωγίας  per  aetatem  de  traditis  sibi  sacramentis  idonei 
άποχρ-'νεαΟαι  έπιτηδείως  εχουαι,  χωρίς  τίνος  προσ-  respondere,  absque  ullo  scrupulo  esse  baptizan- 
κάμματος  οφείλειν  ταύτα  βαπτίζεσθαι,  μή  ποτέ  δ dos,  ne  Ista  haesitatio  eos  faciat  sacramentorum 
τοιούτος  δισταγμδς  άποστερήσβ  αύτά  τής  τοιαύτης  β purgatione  privari.  Hinc  enim  legati  Maurorum, 
τού  Αγιασμού  καθάρσεως.  Έκ  τούτου  γάρ  οί  τοπο-  fratres  nostri,  Consuluerunt,  quia  multOS  tales  8 
τηρηται  τών  Μαύρων  Αδελφοί  ήμών  τούτο  έβουλεύ-  barbaris  redimunt  [mss.  redimere  solent]. 
σαντο,  8τι  πολλούς  τοιούτους  άπδ  τών  βαρβάρων 
Ιξαγοραζονται. 

Συνόδου  οικουμενικής  έκτης  κανών  πδ*  Concilii  OtCUmeilici  SSXti  canon  84. 

πό\  ΤοΤς  κανονικοΤς  τών  Πατέρων  ΟεσμοΤς  κατα·  84.  Canonicos  Patrum  ritus  sequentes,  de  in- 
κολουΟοΰντες,  δρίζομεν  καί  περί  τών  νηπίων  * δσάκις  fanlibus  quoque  decernimus,  quoties  non  inve- 
μή  εύρίσκονται  βέκαιοι  μάρτυρες  ot  ταύτα  άναμφι-  niuntur  firmi  testes,  qui  608  absque  nlla  dubita- 
βολως  βαπτισθέντα  είναι  λέγοντες,  καί  ουδέ  ταύτα  tione  baptisatos  6SS6  dicant,  nec  ipsi,  propter 
διά  τήν  κεΐραν  περί  τής  παραδοΟείσης  αύτοΤς  μυστ-  astatem  de  sibi  tradito  mysterio  apte  respondere 
αγωγίας  σποκρίνασθαι  έπιτηδείως  εχουσι,  χωρίς  τίνος  possint,  debere  absque  1β7  ulla  offensione  ba- 
πορ σκάμματος  όφείλειν  ταύτα  βαπτίζεσθαι,  μή  ποτέ  ptizari,  ne  forte  ejusmodi  dubitatio  608  ejusmodi 
δ τοιούτος  δισταγμδς  αποστερήσω  αύτά  τής  τοιαύτης  purificationis  Sanctificatione  privet, 
τού  αγιασμού  καθάρσεως. 

ΚΕΦΛΛ.  ς-.  — Περί  τού  μή  βαπτίζεσθαι  τούςβ  CAP.  VI.  — Ne  mortui  baptizentur. 
τελευτήσαντας. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ιη\  Concilii  Carthoginensis  canon  18. 

ιη’.  Έάν  τις  κληρι/δς  χειροτονήται,  κ.  τ.  λ.  l8.Siquisclericu8ordinaturletc.,titsnprapnp.482. 

'Ομοίως  ήρεσεν  ώστε  χειροτονουμένου  έπισκόπου  ή Item  placuit  Ut  ordinatis  epi8C0pis,vet  clericis, 
κληρικού,  x.  τ.  λ.  etc.,  ut  supra  pag . 483. 

ΚΕΦΛΛ.  Z\  — Περί  τών  πρδ  τού  βαπτίσματος  CAP.  VU,  — De  Os  qui  ante  baptismum  pee- 
άμαρτανόντων,  καί  περί  κατηχουμένων  παραπι-  caverunt  et  Λβ  catechumenis  lapstS . 
πτόντων. 

Συνόδου  Νικαίας  κανών  ιδ\  Concilii  Niccmi  Canon  14. 

ιδ\  Περ\  τών  κατηχουμένων  καί  παραπεσάντων,  14.  De  catechumenis  85,  et  qui  lapsi,  visum 
Ιδοξε  τη  άγ4  χ*ί  μεγάλη  συνόδψ,  ώστε  τριών  es t sanet»  et  magn»  synodo,  ut  ii  tribus  tantum 
άτών  αυτούς  άκροωμένόυς  μόνον,  μετά  ταύτα  εύχε«  annis  audientes  postea  orent  cum  catechumenis, 
σθαι  μετά  τών  κατηχουμένων. 

Συνόδου  Άγκύρας  κανών  ιβ\  Concilii  Ancyrani  canon  12. 

ιβ\  Τούς  πρδ  τού  βαπτίσματος  τεθυκότας,  καί^  12.  Εθ8  qui  ante  baptismum  sacrificarunt,  et 
μετά  ταύτα  βαπτισθέντας,  Ιδοξεν  είς  τάξιν  προάγεσθαι  postea  baptizati  sunt,  visum  est  ad  ordinem  pro- 
ώς  άπολουσαμένους.  moveri,  ut  qui  abluti  sunt. 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  e*.  Concilii  Neoccesariensis  canon  5. 

•\  Κατηχούμενος  έάν  εισερχόμενος  είς  Κυριακδν,  5.  Catechumenus  si  in  Dominicam  ingrediens, 
άν  τή  τών  κατηχουμένων  τάξει  στήκή,  ούτος  δέ  φανή  catechumenorum  ordine  steterit,  is  autem  pec- 
άμαρτάνων,  έάν  μέν  γόνυ  κλίνων,  άκροάσθω,  μηκέτι  cat : si  genu  quidem  flectens,  audiat,  non  ara- 
άμαρτάνων  · έάν  δέ  καί  άκροώμενος  2τι  άμαρτάνή,  piius  peccans.  Sin  autem  etiam  audiens  adhuc 
έξωθείσθω  (44).  peccet,  extrudatur. 

51  Cone.  Carthag.  cap.  6 ; Cone.  Afric.  39.  26.  55  Neocsas.  5 ; Sirie.  3. 

Nom 

(44)  In  marg.  paulo  recentiore  manu  additur.  Η τοτς  άκροωμένοις  συνταττέσθω  έπιτιμίου  χάριν. 
Patkol.  Gb.  CIV.  20 


' 619 


620 


ΡΰΟΤΙΙ  PATRIARCH4S  CP. 

Ιββ  Basilii  canon  20.  A Βασιλείου  κανών  κ\ 


20.Quaecunque  mulieres, cum  essent  in  haeresi, 
virginitatem  professsB  sunt,  sed  postea  matrimo- 
nium praetulerunt,  non  arbitror  eas  condemnari 
oportere.  Qucecunque  enim  dicit  lex , iis  qui  in 
lege  sunt  dicit  Quae  nulein  jugum  Christi  non· 
dnm  subierunt,  ea  nec  Domini  leges  agnoscunt. 
Quare  sunt  in  Ecclesiam  recipiendae  cum  omni- 
bus, etiam  horum  remissionem  habentes  ex  fide 
in  Christum.  Ac  omnino  quae  in  catechumenica 
vita  facta  sunt,  in  judicium  non  vocantur.  Tales 
autem  videlicet  sine  baptismate  Ecclesia  non  re- 
cipit. Quare  generationis  jura  sunt  in  ipsis  ma- 
xime necessaria. 

Theophili  ex  commonitorio  canon  4. 

4.  De  Panuph.,  etc.,  utpag . 530.  ] 

Cyrilli  ex  epistola  ad  episcopos  qui  sunt  in  Li- 
bya et  Pentapoli  canon . 

44.  Sin  autem  segregationem  aliqui  sustinue- 
rint propter  lapsus  punili,deinde  sint  morituri  ex- 
sistentes catechumeni,  baptizentur, et  ne  ab  hu- 
manis excedant  gratiae  non  participes,  scilicet 
communione  carentes.  Videtur  enim  hoc  quoque 
Ecclesiae  consuetudini  adhaerere.  Salutate  eam 
quae  est  apud  vos  fraternitatem  ; quae  nobiscum 
est  vos  in  Domino  salutat. 

Textus.  Const.  1,  tit.  12,  lib.  i,  cod.  ait:  Quod 
[si]  Judaeus,  ut  crimen  aut  debitum  evitet,  Chri- 
stianus fieri  velit,  ipsum  suscipi  non  oporteat,  do- 
nec innocens  appareat,  vel  debitum  persolvat. 
Const.  vero  10,  tit.  u,  vult,  ut  pagani  baptizen- 
tur, ac  eorum  [quidem]  liberi,  si  parvuli  sint,  ci- 
tra dilationem  : si  vero  adoleverint,  prius  cano- 
nes et  Scripturas  doceantur. Verum  eonst.3, 150 
tit.  3,  Novellarum,  per  biennium  adultos  Sama- 
ritanos in  fide  institui  vult. 

GAP.  VIII.  — De  episcopis  aut  clericis  baptis- 
mum hoereticorum  admittentibus. 

Apostolorum  canon  46. 

46.  [45|  Episcopum,  vel  presbyterum  qui  hae- 
reticorum baptismum  etc.,  ut  supra  pag.  610. 

CAP.  IX.  — De  baptizatis  in  morbo. 

Concilii  Neoccesariensts  canon  12. 

502.  Si  quis  aegrotans  fuerit  illuminatus,  etc., 
utpag.  52. 

Concilii  Laodiceni  canon  47. 

47.  Quod  oporteat  eos  qui  in  aegritudine  etc., D 
ut  pag . 615. 

Concilii  Carthagtnensis  canon  45. 

De  agrotantibus  qui  pro  se  respondere  non 
possunt . 

45.  Ut  «grotantes,  si  pro  se  respondere  non 
possunt,  cum  voluntatis  eorum  testimonium  sui 
periculo  proprio  dixerint,  baptixeutur.  Ut  sceni- 
cis,  atque  histrionibus  caeterisque  hujusmodi 
personis  57  reconciliatio  non  negetur. 


x’.  νΟσχι  γυναϊκες  έν  αίρέσει  ούσαι  παρθενίαν 
ώμολόγησαν,  εΧτα  μετά  τούτα  γάμον  Ανθείλοντο, 
ούχ  ήγούμαι  χρήναι  καταδικάζεσθαι  ταύτχς,  *Οσχ 
γαρ  δ νόμος  λχλεΤ,  τοΤς  έν  τψ  νόμψ  λαλεΓ  α\  δέ 
μήπω  ύπελθούσχι  τον  ζυγδν  τού  Χρίστου,  ουδέ  την 
νομοθεσίαν  έπιγινώσκουσι  τού  Δεσπότου  * ώστε 
δεκτοί  chrx  τη  Έκκλησή  μετά  πάντων,  καί  την  έπί 
τούτοι;  δφεσιν  Εχουσαι  έχ  της  πίσεεως  Χριστόν  · 
και  κχθόλου  τά  kv  τώ  κατηχούμενο)  βίφ  γενόμενα, 
είς  εύθύνχς  ούκ  αγεταί.  Τούτους  δέ  δηλονότι  ανευ 
βχπτίσματος,  ή Εκκλησία  ού  παραδέχεται  · ώστε 
Αναγκαιότατα  έπέ  τούτοι ς τα  πρεσβεία  τής  γενέ- 
σεως. 

Θεοφίλου  έκ  τού  Υπομνηστικού,  κανών  δ*, 
j δ\  Περί  δε  Πχνούφ,  κ.  τ.  λ. 

ΚυρΟλου  έχ  τής  πρδς  τούς  έν  Λιβύη  και  Πεντα- 
πόλει  έπισχόπους  έπιστολής,  κανών  δ*. 

δ*.  ’ΕΑν  δέ  χωρισμδν  ύπομείνωσι  τινες  έπιτιρη- 
θέντες  πταισμάτων  Ενεκα,  εΤτα  μέλλωσι  τελευτάν 
κατηχούμενοι  βντες,  βαπτιζέσθωσαν,  καί  μη  Αποδη- 
μείτωσαν  τών  Ανθρωπίνων  Αμέτοχοι  τής  χάριτος, 
ή γουν  Ακοινώνητοι  * δοκεΤ  γΑρ  προσέχειν  καί  τούτο 
τοΤς  τής  Εκκλησίας  θεσμό Τς  · προσείπατε  την  παρ' 
δμΤν  Αδελφότητα  * ύμας  ή συν  ήμΐν  έν  Κυρίφ  προσ- 
αγορεύει. 

*Η  α’  διάταξις  τού  ιβ’  τίτ.  τού  α’  βιβλ.  τού  χώδ. 
φησίν,  δτι  έαν  * Ιουδαίος  δια  τδ  φυγεΤν  Ιγχλημα  ή 
χρέος,  θελήση  χριστιανίσαι,  ού  δεΤ  αύτδν  προσδεχθή- 
ναι.  Εως  Αν  Ανεύθυνος  φανή,  καί  τύ  χρέος  καταβάλη  * 

, ή δέ  ι*  διάτ.  τού  ια’τίτ.  τού  α’  βιβλ.  θέλει  τούς  *Ελλη- 
' νας  βχπτίζεσθαι  καί  τα  τέκνα  αυτών,  χωρίς  Αναβο- 
λής, μικρά  δντα  * τα  δέ  τέλεια  προδιδάσκεσθαι  χατα 
τούς  κανόνας  τας  Γραφάς  · ή δέ  γ’  διάτ,  τού  γ*  τίτ. 
τών  νεαρών,  έπΐ  διετίαν  θέλει  τούς  τελείους  Σαμχρεί- 
τας  κατηχεΤσθαι. 

ΚΕΦΑΛ.  Η*.  — Περί  έπισκόπων  ή κληρικών  δε- 
χομένων  βάπτισμα  αιρετικών. 

'Αποστόλων  κανών  μζ"'. 

μζ"\  Επίσκοπον  ή πρεσβύτερον  αίρετικών  δεξα- 
μένους  βάπτισμα,  κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΛ.  Θ’.  — Περί  τών  kv  νόσψ  βαπτιζομέ- 
νων. 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  ιβ’. 

ιβ’.  ’ΕΑν  νόσων  τις  φωτισθή,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Λάοδικείας  κανών  μζ’. 

μζ’·  "Οτι  δεΤ  τούς  έν  νόσψ,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  με*. 

Περί  τψν  Ασθενούν  των,  και  δπέρ  έαυτών  Απο- 
κρίνεσθαι  μ ή δυναμένων. 

υε\  *Ωστε  τούς  Ασθενούντ«ς,  οι  τινες  ύπέρ  έαυτών 
Αποκρίνεσθχι  ού  δύνανται,  τότε  βχπτίζεσθαι,  δτε  τή 
αύτών  προαιρέσει  τήν  περί  αύτών  μαρτυρίαν  χινδύνφ 
Ιδίψ  ειπωσιν. 


56  Rom,  πι,  19.  57  Aut  apostatis  poenitentibus  et  ad  Deum  conversis. 


621 


622 


SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  IV,  CAP.  XIII. 


t Τιμοθέου  κανών  δ*. 

Ερώτησις.  ’Εάν  xic  κατηχούμενος  ασθενών  γέ- 
νητοι»  έχφρενής,  χ«1  μή  δυνηται  έχυτψ  δμολογήσαι 
τήν  κίοτιν,  καί  παραχαλοϋοιν  οί  Ιδιοι  αύτοΰ  ινα  λά- 
τδ  άγιον  βάπτιαμα  ?ως  ζή,  εί  δφείλει  λχδεϊν, 
6οδ; 

’Απόχριβις.  Όφείλιι  λχβεΤν,  εάν  μή  ΰπδ  πνεύμα- 
τος  ακαθάρτου  πειράζηχαι. 

ΚΕΦΛΛ·  Γ.  — Περί  τής  έγκύου  βαπχιζομένης. 
Συνόδου  Νεοκαισαρείας  χανών  ζ"\ 

C'·  Περί  κυοφορούσης  δχι  δεΤ  φωχίζεσθαι  δπόχε 
βούλεται*  ούδέν  γάρ  έν  χοϋχψ  χοινωνεΐ  ή χίκχουσα 
αψ  χικχομενψ,  δια  χο  έκάσχου  Ιδίαν  τήν  προαίρεσιν 
**ήν  επί  χή  δμολογίφ  δείκνυσθαι. 

Καίχοι  έν  χψ  α'  διγ.  χού  δ'  χίχ.  χού  χε’  βιβλ.  χών 
διγ,  φησι,  χον  κυοφορούμενον  μέρος  είναι  τής 
έγκύου*  εν  δε  Γ διγ.  τού  γ’  χίχ.  τοϋ  μα’  βιβλ.  ν’ 
διγ.  κζ"  , δχι  χδ  κυοφορούμενον  ούκ  Ιχι  μέ- 
ρος της  μητρός*  καί  αλλα  δε  διάφορα  νόμιμα  περί 
τούτου  συνήγαγον  έν  χψ  φανέντι  μοι  περί  ένανχιοφα- 
νών  μονοβίβλψ. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΓ*.  — Περί  χοϋ  δφείλειν  μετά  τδ  άγιον 
βάπχισμα  /ρίεσθαι. 

Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  μη*. 

μη  . Οτι  δεΤ  τους  φωτιζορένοος,  μετά  χδ  βάπχι- 
σμα  χρίεσθαι  χρίσματι  επουρανίψ,  καί  μετόχους 
είναι  τής  βασιλείας  χου  Χριστού. 

ΚΕΦΑΔ.  ΙΒ  . — Περί  τής  ποιήσεως  χου  αγίου 
χρίσματος. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ζ". 

<Γ · *Πστε  χρίσμα  άπδ  πρεσβυτέρων  μή  γίνε- * 
σθαι. 

ζ* . Φορτουνάτος  έπίσκοπος  εΤπεν,  κ.  χ.  λ.  usque 
ad  πάσιν  άρέσκει. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΓ  . — Περί  των  δίς  ή μη  δεόντως 
βαπτιζομένων,  καί  χών  τους  άσεβεΤς  μή  βαπχιζόν- 
χων. 

Αποστόλων  κανών  μζ’,  μη'9  ν\ 

μζ  · Επίσκοπος  ζ πρεσβύχερος,  χδν  κατά  Αλήθειαν 
Ιχονχα  βάπχισμα,  έάν  άνωθεν  βαπτίση,  ή χόν  μεμο- 
λυσμένον  παρά  χών  ασεβών,  έάν  μέ  άναβαπτίση 
καθαιρείσθω,  ώς  γελών  χδν  σταυρόν  καί  χδν  τού  Κυ- 
ρίου θάνατον,  καέ  μή  διακρίνων  ίερεας  ψευδιερέων. 
(Τδ  χοιούχον  ώς  μή  χψ  κεφ.  συνφδον,  ούκ  όφείλει 
άναγινώσκεσθαι.  Est  minutiore  littera  in  cod.) 

μη*.  Ει  τις  λαϊκδς  τήν  έαυχοϋ  γυναίκα  έκοαλών, 1 
έχέραν  λάβοι,  ή παρά  άλλου  άπολελυμένην,  άφοριζέ- 
σθω. 


Timothei  canon  4 

Interrogatio . Si  quis  catechumenus,  cum  es- 
set infirmus,  emotae  mentis  factus  sit,  nec  possit 
ipse  fidem  confiteri,  suique  suadeant,  ut  donec 
vivit  sanctum  baptismum  accipiat,  debetne  acci- 
pere, annon  ? 

1 60  Responsio , Debet  accipere,  si  non  ab 
immundo  spiritu  tentetur. 

CAP.  X.  De  baptizata  dum  uterum  gerit . 

Concilii  Neocoesarensis  canon  6. 

6.  De  ea  quae  uterum  gerit,  quod  eam  oporteat 
illuminari  quando  velit:  neque  enim  ea  quae  parit, 
cum  fetu  qui  pariter,  ea  in  re  habet  aliquid  com- 
mune, quod  proprium  uniuscujusque  institutum 
ac  propositum  in  confessione  osteodatur. 

Textus . Quanquam  in  Digesto  1,  tit.  4,  lib. 
xiv,  dig.  dicatur  partum  esse  portionem  prae- 
gnantis : in  Digesto  tamen  έΟ  Ut.  3,  lib.  xxxxi  et 
lib.  l,  tit.  16,  digest.  26,  quod  partus  pars  ma- 
tris non  sit.  Verum  alia  etiam  hac  de  [re]  diver- 
sa jura  in  libro  meo,  de  in  speciem  contrariis, 
singulari  collegi. 

CAP.  XI.  — Quod  post  baptismum  Aeri  unctio 
debeat. 

Concilii  Laodiceni  canon  48. 

48.  Oportet  eos  qui  illuminantur,  post  baptis- 
ma inungi  super  coelesti  chrismate  et  esse  regni 
Christi  participes. 

CAP.  XII·  — De  sancti  chrismatis  confec- 
tione. 

Concilii  Carthaginensis  canon  6 . 

Ut  chrisma  a presbyteris  non  fiat. 

6.  Fortunatus  episcopus  diiit,  etc.,  usque  ad 
omnibus  placet,  ut  pag.  862. 

161  CAP.  XIII.  — De  iis  qui  bis , vel  non  rite 
fuerunt  baplizati , et  de  iis  qui  impietate  conta - 
minato»  non  baptizant. 

Apostolorum  canones  47,  48,  50. 

47.  (46]  Episcopus,  vel  presbyter  eum  qui  ve- 
re habet  baptismum,  si  de  integro  baptizaverit 
vel  si  eum  qui  ab  impiis  pollutus  est,  non  bap- 
tizaveril,  deponatur,  ut  qui  irrideat  mortem  el 
crucem  Domini,  et  non  discernat  veros  sacer- 
dotes  a falsis  sacerdotibus. 

48  [47]  Si  quis  laicus  sua  ejecta  uxore  «liam 
acceperit,  vel  ab  alio  solutam,  segregetur. 


ν’.  Εΐ  τις  έπίακοπος  ή πρεαβύτερος,  κατά  τήν  τοϋ 
Κυρ(οο  διάταξιν,  μή  βαπτίαει  είς  Πατέρα.  χ.  τ.  λ. 
Usque  ad  τοΰ  άγιου  Πνεύματος,  χ.  τ.  λ. 

Περί  τών  άνχοαπτιζύντων  καί  άνάβαπτιζομένων 
διαλαμβάνει  ή α’  χα\  ή β*  διάτ.  τοΰ  ζ"  τίτ.  τού  α’ 
βιβλ.  τοΰ  χώο.  Ή μέν  γάρ  τψ  Ιπισχόπφ  χαθχίρεαιν 
Ιπέγει,  ή δ!  έαχάηιν  τιμωρίαν  τψ  βαπτίααντι  καί 
τφ  βχχτιαθέντι,  εϊ  γε  ήλιχίας  Ιστί  δεχατιχής, 
Ιγχλήματος·  γΐνωοχε  δε  ότι  ί τή  ήβγι  «ληαιάζων, 
ίπ’  οΰδιμι,  αΐτί*  βοηΟειται,  ώς  βιβλ.  χβ’  τίτ,  ε’ 


50  [49].  Si  quis  episcopus  etc.,  usque  ad  Spi- 
ritus sancti,  ut  supra  pag.  442. 

Textus.  De  iis  qui  rebaptizant  et  rebaptizantur 
tractant  1 , et  2,  const.  [tit.  6.]  lib.  i,  cod.  quarum 
illa  episcopo  dejectionem  [a  sacerdotio]:  htec  vero 
[utrique]  et  qui  baptizavit,  et  qui  baptizatus  est, 
si  tamen  criminis  per  aetatem  capaz  sit,  ultimum 
supplicium  inducit. Scias  vero,  quod  qui  pubertati 
appropinquat,  ei  in  nulla  causa  subveniatur  : ut 


623  Μ0Τ1Ι  PATRIARCHA  CP.  624 

lib.  XXIX,  Iit·  5,  digest.  14·  [traditor.]  Esi  autem  A διγ.  ιδ*·  Ιση  δε  ηβη,  έπι  μεν  τού  άξενος,  b ιί* 
pubertas  in  mascolo  decimos  quartus  aODOS  com-  ένιαυχύς  πεπληρωμέν ος*  έτη  δε  της  θηλείας,  ή αυμ- 
pletus,  io  femina  vero  162  duo  decimos  : ut  πλήρωσις  τού  ιβ*  ένιαυτου,  ώς  βιβλ.  κη’  τίτ.  *'  ώγ. 
iib·  XXVIII,  lit.  1,  digast.  5,  et  llb.  cod.  5,  tit.  60,  *\  »W  βιβλ.  τού  κώδ.  e’  τίτ.  f διάχ.  γ\  καί  Ινστιτου- 
const.  3,  [et  lib.j  instit.  I,tit.  22,  [docent.]  Quod  τίων.  α’  τίτ.  κβ’·  εΐ  δέ  xtoi  ληγατευθή  έπστροφή 
si  aliquibus,  donec  puberes  fiant,  alimenta  legata  Ιως  ού  είσιν  Ανηβοι,  6 μέν  δ#ην  λαμβάνει,  Ιως  ού 
sint ; masculas,  donec  decimum  octavum  annum  πλήρωσή  xcv  tV  ένιαυχον,  ή δε  θήλεια  χύν  ιΓ,  άς  βι- 
compleverit  : femina,  donec  decimum  quartum,  βλ.  λδ*  χίσ.  α’·  Ανηβος  δέ  τύ  πλαστόν  ού  π)ημμελετ, 
percipit:  Ut  lib.  XXXIV,tit.l.[digest.l4.habet.]Im-  ώς  βιβλ.  μη*  τίτ.  ι’  δίγ.  κβ’·  και  η μοιχεία  μετά  την 
pubes  (alsum  non  committit:  Ut  lib.  XLVIU,  tit.  10,  ίβην  πλημμελεΤται,  ώς  διγ.  λς^  του  Γ τίτ.  τού  αύχού 
digest·  22.  Adulterum  post  pubertatem  committi-  nV  Λ διαλαμβάνουν  περί  χών  Εκκλησιών 

tur  : Ut  digest.  36,  tit·  5,  ejusdem  XLVUI,lib.  No-  Αφρικής  λζ’  νεαρά,  φησίν,  δχι  οί  άναβαπησθέντες, 
vella  XXX νπ,  quae  de  Ecetesiie  Africanis  tractat,  στρατεύεσθαι  μεν  ού  δύνανται,  μεταμέλου  & χώραν 
ait  rebaptizalos  militare  quidem  non  posse,  sed  ΐχουσιν. 
tamen  poenitentiae  locum  habere. 

CAP.  XIV.  — Quinam  ex  haereticis  ad  ortho - b κεφαα.  ia.  — Τίνες  έξ  αιρετικών  είς  χήν  δρ- 

doxiam  transeuntes  baptizentur 9quinam  tantum  θοδοξίαν  μεχιύντες,  βτπτίζονχαι·  κ»  τίνες  μόνον 
ungantur.  χρίονχαι. 

Concilii  Ntceni  canon  19.  Συνόδου  Νίκα ίας  κανών  10’ . 

19.  De  Paulianistis,  etc..  Ut  pag.  559.  lO’.  Περί  χών  Παυλιανισάνχων,  κ.  x.  λ. 

Concilii  Laodiceni  canones  7,  8.  Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  ζ’  η*. 

7.  Eos  qui  ex  haer esibus,  hoc  est,  Novatianis  ζ’·  Περί  τού  χούς  έκ  τών  αιρέσεων,  χουτίσιιν 

sive  Photinianis,  vel  Tessaresdecatitis  convertun.  Ναυατιανώυ,  ήτοι  Φωτεινιανών,  Τεσσαρεσχαιδεκατι- 
tur,  Sive  catechumenos,  sive  qui  apud  illos  fideles  χών  έπιστρεφομένους,  εΤτουν  κατηχουμένους,  είτε 
dicuntur,  non  admitti  priusquam  omnem  haeresim  πιάτου;,  τούς  παρ’  έκείνοις  μη  προσδέχεσθαι  πριν 
anathematizaverint,  et  praecipue  eam  in  qua  deti-  Αν  Αναθεματίσωσι  πάσαν  αιρεαιν,  έςαιρετω;  δέ  έν  4 
nebantur  ; et  tunc  deinceps  eos,  qui  apud  illos  κατείχοντο*  και  τότε  λοιπύν  τούς  λεγομένους  παρ’ 
fideles  dicebantur,  fidei  symbola  dicentes,  et  αύτοΤς  πιστούς  έκμανδάνονχας  τα  της  πίστεο κ σύμ- 
saoclo  chrismate  inunctos,  sic  sancto  mysterio  βολα  χρισθένχας  xc  χφ  Αγίφ  χρίσμαχι,  οΟχω  κοινω* 
Communicare.  vctv  χών  μυστηρίων  χών  Αγίων. 

8.  Eos  qui  ab  eorum  haeresi  qui  Phryges  dicun-C  V·  Περί  τούς  άπύ  της  αίρέσεως  χών  λεγομένων 
tur.  Convertuntur,  sive  sint  in  clero  qui  apud  illos  Φρυγών  έπισχρέφοντάς,  et  καί  έν  κλήρφ  νομιζομενψ 

, existimantur  sive  maximi  dicantur,  omnes  eos  παρ’  αύτοΤς  τυγχάνοιεν,  εί  καί  μέγιστδι  λέγοιντο, 
Cum  omni  studio  catechizari  seu  initiari  et  hapti-  τούς  χοιούχους  μετά  πάσης  ίπιμελείας  κατηχεΐσθαί 
zarii  ab  Ecclesiae  episcopis  et  presbyteris.  xe  και  βαπτίζεσθίι  ύπύ  χών  της  εκκλησίας  έπισχό- 

πων  χε  καί  πρεσβύτερων. 

Concilii  Constantinopolilani  canon  7 (45).  Συνόδου  Σωνστανηνουπόλεως  κανών  ζ*. 

7.  EoS  qui  rectaB  fidei  adjiciuntur,  et  parti  eo-  ζ’·  Τούς  προστιθεμένους  τη  δρθοδοξίφ  καί  τη  με- 
rura  qui  ex  haereticis  servantur,  recipimus,  secun-  ρίδι  χών  σωζομένων  άπύ  αιρετικών  δεχόμεθα,  κατ» 
dum  165  subjectam  hic  consequentiam  et  con-  την  ύποτεχαγμένην  Ακολουθίαν  καί  συνήθειαν. 
SUOtudinem  Arianos  quidem  et  Macedonianos,  Αρειανούς  μέν  καί  Μακεδονιανούς,  καί  Σαββτχι α- 
et  Sabbatianos  (46),  et  Novatianos,  qui  dicunt  se  νούς,  καί  Ναυαχιανούς,  τούς  λέγοντας  Ιαυτούς  Καθα- 
ipS08  Gatharos  et  Aristeros,  hoc  est,  mundos,  Vel  ρούς  καί  'Αριστερούς  καί  τούς  Τεσσαρεσχαιδεχατι- 
sinietros),  et  Tessaresdectilas,  sive  Tetraditas,  et  τας  ή γουν  Τευραδιτας,  καί  Άπολιναρισχάς,  δεχόμε- 
Apollinaristis  recipimus, dantes  quidem  libe)los,et  θα  δώδντας  λιβέλλους  καί  Αναθεματίζοντας  πάσαν 
omnem  haBreeim  anathematizantes, qum  non  sentit  d αΐρεσιν  μή  φρονούσαν  ώς  φρονεί  ή Αγία  τού  θεού 
Ut  sancta  Dei  catholica  et  apostolica  Ecclesia  ; et  καθολική  καί  άποσχολική  ’Εκκλησί α,  σφραγίζομένους 
8ignat0S,sive  unctos  primum  sancto  chrismate,  et  fcoi  χριομένους  πρώτον  τφ  Αγίφ  μύρφ  τό  τε  μετ- 
frontem,  et  0Cul08,  et  nares,  et  08,  et  aures.  Et  ωπον,  καί  χούς  οφθαλμούς,  καΐ  χάς  βΤνας,  καί  χύ  στδ- 
eos  signantes  dicimus.  Signaculum  doni  Spiritus  μ*,  καί  χά  ώχα·  καί  σφραγίζοντας  αυτούς  λέγομεν* 
sancti. Atqui  Eunomianos,  qui  in  unam  demersio-  Σφραγίς  δωρεά;  Πνεύματος  Αγίου*  Εύνομιανους  μέν- 
nem  baptizantur ; et  Montanistas, qui  hic  dicuntur  τοι  χούς  είς  μίαν  κατάδυσιν  βαπτιζομένους  καί 
Phryges,  et  Sabellianos  qui  eumdem  esse  Patrem  ΜοντανισχΑς  τούς  ένταύθα  λεγομένους  Φρύγας,  καί 

(45)  Non  est  hic  canon  in  Arabica  paraphrasi,  lan».  Vide  etiam  epistolam  ad  Martvrium  Amioch, 
nec  in  Collectione  canonum  Joannis  Antiocb.  qui  apud  Leunclavlum  in  Jure  Graeco  Hom.  pag.  290, 
et  Scholasticus  dictus  est,  patriarcha  CP*,  nec  in  unde  hic  canon  descriptus  videri  potest. 

Epitome  canonum  Symeonis  magistri,  uterque  (46)  Non  videtur  apud  Socratem  Sabbatianorum 
enim  sex  tantum  priores  canones  appellat  hujus  nomen  usurpatum  ante  an.  circiter  392. 
concilii.  Est  totidem  verbis  canon  14  synodi  Trul- 


626 


625  SYNTAGMA  CANONOM.  — TIT.  IV,  CAP.  XIV. 

Σχβελλιχνού;  τούς  υΐοπχτορίκν  διδάσκοντας,  καί  Ιτε-  A et  Filium  opinantur, utrumque  simul  confunden- 
ρά  τι  να  χαλεπά  ποιουντας,  καί  τάς  άλλα;  πάσας  tes,  et  alia  gravia  et  indigna  faciunt : et  alias  om- 
αίρέσει;  * έπιιδή  πολλοί  είσιν  ένταυθα  μάλιστα  ol  nes  hareses  : quoniam  hic  multi  sont  haere  lici,  et 
άπδ  της  Γαλατών  χώρας  έρχόμενοι,  πάντα;  τούς  maxime  qui  ΟΧ  Galatarum  regione  venilint ; qui- 
απ'  αυτών  θέλοντας  προστίθεσθαι  τη  δρθοδοξίφ,  ώς  cunque  ex  his  recte  fidei  ascribi  volunt,  ut  Graecos 
"Ελληνας  δεχόμεθα  * καί  την  πρώτην  μίν  Ημέραν  admittimus  : et  primo  quidem  dieipsos  Chrislia- 
ποιούμεν  αυτούς  Χριστιανούς,  την  δε  δευτέράν  κατ-  Π08  facimus;  SOClindo  Catechumenos  ; deinde  ΙβΓ- 
ηχουμένου;  · είτα  τη  τρίτη  έξορκίζομεν  αύτούς,  tio  exorcizamus  sive  adjuramus  ipsos,  tersimul  in 
μετά  τού  έμφυσφν  τρίτον  il;  το  πρόσωπον,  κα\  είς  faciem  OOrum  Ot  hores  insufflando.  Et  sic  008  Ca- 
τά  ώτα,  και  ούτως  κατηχούμεν  αυτούς,  καί  ποιούμεν  lechizamus  SlVO  initiamus,  et  curamus  Ut  longo 
χρονίζειν  είς  τήν  έκκλησίαν,  καί  άκροάσθαι  των  tempore  versentur  in  eccl09ia,0t  audiant  Scriptu- 
Γραφών,  και  τότε  αυτού;  βαπτίζομεν.  ras  ; et  tunc  OOS  baptizamus. 

Συνόδου  οΐχουμενικής  έκτη;  κανών  Conditi  (BCUmentCi  VI  CdllOtl  95. 

4 ε*.  Τού;  προστιθεμένους  τη  δρθοδοξί^  και  τη  με-  95.  Eos  qui  ex  haereticis  ad  rectam  fidem  acce- 
ρίδι  τών  σωζομένων  άπο  αίρετικών  δεχάμεθα,  κατά  dunt,  et  parti  eorum  qui  salvantur, subjecta  con- 
την  ύποτεταγμένην  ακολουθίαν  τε  και  συνήθειαν  * g sequentia  et  consuetudine  recipientes,  ArianoS 
’Αρειανούς  μίν  καί  Μακεδονιανούς,  και  Ναυατιανούς,  quidem  Ot  Macedonianos,  et  Novatianos,  qui  se 
και  Σαββατιανούς,  τούς  λέγοντας  έαυτούς  Καθαρούς  Puros  appellant,  Ot  Aristeros,  Ot  164  Tessaros- 
καΐ  'Αριστερούς,  καί  τούς  Τεσσαρεσκχιδεκατίτας  kaidecatitas  seu  Tetradilas;  et  Apollinaristasreci- 
ηγουν  Τβτραδίτας,  καί  Άπολιναριοτάς  δεχάμεθα,  pimns  dantes  libellos,et  omnem  haeresim  anathe- 
διδόντα;  λιβέλλους  και  Αναθεματίζοντας  πάσαν  αΐρε-  malizantes,  qoffi  non  sunt  ut  sentit  sancta  Dei 
σιν,  μη  φρονούσαν  ώς  φρονεί  ή αγία  τού  Θεού  καθολι-  universalis  et  apostolicu  Ecclesia;  sancio  primum 
κή  καί  άποστολική  Εκκλησία,  σφραγιζομένους  ήτοι  chrismate  inungentes  et  frontem,  et  ocolos,6t  na- 
χριομένους  πρώτον  τφ  άγιψ  μύρφ  τύ  μέτωπον,  και  Γ08,  Ot  OS,  Ot  aures;  consignantes  autem  dicimus  : 
τού;  οφθαλμούς,  και  τά;  βϊνας,  και  τύ  στόμα,  καί  τά  Signaculum  doni  Spiritus  sancti.  De  Paulianistis 
ώτα,  καί  σφραγίζοντες  αυτούς  λέγομεν  * Σφραγίς  δω-  autem  a catholica  Eccles ia  etatutum  OSt,Ut  iiomni- 
ρεας  α νεύματος  αγίου.  Περί  δε  τών  Παυλιχνισοίντων,  no  rebaptizen tu r Eunomianos  quoque, qui  in  unam 
είτα  προσελθάντων  τη  καθολική  ’Εκκλησίφ,  δρος  demersionem  baptizant, et  Montanista8,qui  hic  di- 
Ικτέθειται  άναβχπτίζεσθχι  αυτού;  έξάπαντΟ;  · Εύ-  cunlur  Phryges,  et  Sabellianos,  qui  Filium  eum- 
νομιανούς  μεντοι  τούς  el;  μίαν  κατάδυσιν  βαπτιζο-  dem  esse  cum  Patre  existimant,  et  alia  quaedam 
μένους  καί  Μοντανιστάς  τούς  ένταύθα  λεγομένους  ^ gravia  faciunt,  et  omnes  alias  h aer  ese  s,  quoniam 
Φρύγας,  καί  Σαβελλιανούς  τού;  υΐοπατορίαν  δοςάζον-  multi  sunt,  et  maxime  qui  ex  Galatarum  regione 
τχς,  καί  δτερά  τινα  χάλεπά  ποιούντας,  καί  πάσας  profecti  sunt,  omnes  ΘΧ  iis  qui  ad  rectam  de  fide 
τάς  άλλα;  αιρέσεις  * έπειδη  πολλοί  είσιν  άντσύθχ  sententiam  volunt  accedere,  ut  gentiles  recipi- 
μάλιστα  ot  άπο  της  Γαλατών  χωράς  έρχόμενοι,  mas:  et  primo  quidem  die  eos  Christianos  faci- 
πάντας  τούς  Απ'  αυτών  θέλοντας  προστίθεσθαι  τη  mus;  secundo  autem  catechumenos : deinde  tertio 
δρθοδοξίφ  ώς  "Ελληνας  δεχύμεθα  * καί  τήν  μίν  πρώ-  adjuramus,  simul  etiam  ter  in  faciem  et  aures  in- 
την  ημέράν  ποιούμεν  αύτούς  Χριστιανούς,  την  δέ  spirantes;  et  81C  initiamus, et  diu  in  ecclesia  ver- 
δευτέραν  κατηχουμένους,  είτα  τήν  τρίτην  έξορκίζο-  sari  et  Scripturas  audire  facimus ; et  tunc  ipsos 
μεν  αύτούς  μετά  τού  έμφυσφν  τρίτον  είς  τδ  πρόσ-  baptizamus.  Quin  etiam  Manichaeos,  et  Valenti- 
ωπον  και  είς  τά  ώτα,  καί  ούτω  κατηχούμεν  άύτούς  nianOS,et  Marcion istas, et  similes  haereticos  OpOr- 
καί  ποιούμεν  χρονίζειν  είς  την  'Εκκλησίαν,  καί  tet  libellos  facere, et  haere  sim  suam  anathemati- 
άκροάσθαι  τών  Γραφών,  καί  τότε  αύτούς  βαπτίζο-  zare,  et  Nestorium,  et  Eutychem,  et  Dioscorum, 
μεν*  καί  τούς  Μανιχαίους  δί  καί  τούς  ούαλεν-  et  Severum,  et  reliquos  talium  haereseon  princi- 
τίνους,  καί  Μαρκιωνιστά; , καί  τούς  kx  τών  pes,  et  qui  eadem  quae  illi  sentiunt,et  omnes  165 
δμοίων  αΙρέσεων  προσερχομένους,  ώς  'Έλληιας  ® praedictas  haereses  : et  sic  fieri  sanctae  commn- 
δεχόμενοι  άναβαπτίζομεν  * Νεστοριανούς  δε  καί  nionis  participes. 

Εύτυχιανιστάς  καί  Σεβηριανούς,  καί  τούς  έκ  τών  δμοίων  αιρέσεων  χρή  ποιείν  λιβέλλους,  καί  Ανα- 
θεματίζεΐν  την  αΤρεσιν,  καί  Νεστόριον,  καί  Εύτυχέα,  καί  Διόσκορον,  καί  Σεβήρον,  καί  τούς  *λοιπούς  έξαρ- 
χους  τών  τοιούτων  αΙρέσεων,  και  τούς  φρονούντας  τά  αύτών,  καί  πάσας  τάς  προαναφερομένας  αίρέσεις,  καί 
ουτω  μετχλχμβανειν  της  άγίας  κοινωνίας. 

Συνόδου  Νίκα  ία;  τύ  δεύτερον,  κανών  η'.  Concilii  NtCCCUi  II  Canon  8. 

*Oxt  τού;  Εβραίου;  ού  χρή  δέχεσθαι,  εί  μή  ποτέ  ϊ\  Quod  HebfCBOt  fIOH  oportet  recipere  nisi  CXpurCL 
ειλικρινούς  καρδία;  έπιστρέψουσιν.  et  sincera  mente  convertantur . 

η*.  'Επειδή  πλανώμενοι  ot  έκ  τη;  τών  *Εβρ  χιών  8.  Quoniam  Hebraeorum  religionis  quidam  er- 
θρησκεία;,  μυκτηρίζειν  Ιδοξαν  Χριστύ/  τύν  θεύν,  rantes  Christum  Deum  nostrum  subsannare  visi 
προσποιούμενοι  μίν  χριστιανίζειν,  αύτον  δί  άρνούν-  sunt,sese  Christianos  esse  fingentes, ipsum  autem 
τε;,  κρύβδην  καί  λαθραίω;  σαββστίζοντες,  καί  clanculum  et  occulte  negant,  Sabbata  observan- 
Ιτερα  'Ιουδαϊκά  ποιςύντες,  δρίζομεν  τούτους  μήτε  είς  t6S,  et  alia  Judaica  facientes.  Statuimus, Ut  neque 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP, 


627 


628 


ad  communionem,  neque  ad  ecclesiam  admit-J 
tantur,  sed  aperte  sint  secundum  suam  religio- 
nem Hebraei;  et  neque  filios  eorum  baptizari, ne- 
que servum  ab  eis  emi  vel  possideri.  Sin  autem 
ex  pura  et  sincera  fide  quis  eorum  conversus,  et 
ex  toto  corde  confessus  fuerit,  eorum  moribus  et 
rebus  insultans,  veluti  triumphum  agens,  ut  et 
alii  refellantur  et  corrigantur;  eum  recipi  et  bap- 
tizari et  ejus  liberos,  et  cautos  reddi,  ut  se  ab 
Hebraeorum  studiis  et  institutis  abstineant.  Si 
autem  non  ita  se  gerant,  eos  nullo  modo  ad- 
mitti. 

Basilii  canon  47. 

47  .En  cratit»  et  Saccophori,etc.ti*  cupra  pag. 446. 

CAP.  XV.  — Utrum  daemoniacus  vel  in  mor- 
bo delirans  baptizetur . 

Timothei  canones  2,  4. 

Interrogatio.  Si  catechumenus  a daemone  cor- 
ripiatur et  voluerit  ipse  vel  sui, ut  sanctum  bapti- 
smum accipiat,  debe. ne  accipere  annon,  et  ma- 
xime si  morti  propinquus  fuerit? 

Ιββ  Responsio . Si  is,  qui  a daemone  corripi- 
tor, non  fuerit  ab  immundo  spiritu  mundatus, 
non  potest  sanctum  baptismum  accipere  ; sed  in 
exitu  e vita  baptizatur. 

Interrogatio.Si  quis  catechumenus,  cum  esset 
infirmus, emolae  mentis  factus  sit,etc.,ut  pag .622. 

CAP.  XVI.—  Ne  mulier  purgationis  suce  tem- 
pore baptizetur . 

Timothei  canon  6. 

Interrogatio.  Si  mulier  catechumena  dederit  ( 
nomen  suum,  ut  baptizetur,  et  die  baptismatis 
illi  sit  secundum  consuetudinem  mulierum,  de- 
betne  hac  die  baptizari,  an  differre,  et  quantum 
differre  ? 

Responsio . Non  debet  donec  purgata  fuerit. 

CAP.  XVII.  — Quid  si  catechumenus  ante 
baptismum  communicaverit . 

Timothei  canon  1. 

Interrogatio . Si  puellus  catechumenus,  utpote 
annorum  septem,  vel  homo  etiam  perfectos  dum 
fieret  oblatio  opportune  adfuerit,  ejusque  nescius 
particeps  factus  sit,  quid  de  eo  fieri  debet  ? 

Responsio.  Debet  illuminari  : a Deo  enim  vo- 
catus est. 


κοινωνίαν,  μήτε  εις  ευχήν,  μήτε  εις  έκκλησίαν  δέ- 
χεσθαι,  άλλα  φανερώς  Ιστωσαν  κατά  τήν  έαυτών 
θρησκείαν  'Εβρχϊοι,  μήτε  τους  παϊδας  αυτών  βχ- 
πτίζβιν,  μήτε  δούλο ν ώνήσασθχι  ή κτάσθσι·  Εΐ  δε 
καί  έπιστρέψει  τις  αύτών  Ιξ  ειλικρινούς  πίστεως, 
χαί  δμολογήσει  έξ  ίλης  καρδίας,  θριαμβεύων  τα 
κατ’  αυτών  εθη  χαί  πράγματα,  πρδς  τδ  καί  άλλου; 
έλεγχθήναι  χαί  διορθώσασθχι,  τούτον  προσδέχεσθχι 
χαί  βχπτίζειν,  χαί  τούς  παϊδας  αυτού,  χαί  άσφαλί- 
ζεσθαι  αυτούς  άποστήναι  των  'Εβραϊκών  επιτηδευ- 
μάτων * εί  δέ  μή  ούτως  Ιχοιέν,  μηδαμώς  αυτούς 
προσδέχεσθαι. 

Βασιλείου  κανών  μζ’, 

μ£ . ’Εγχρατϊται  χαί  Σακιοφόροι,  χ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΑ.  ΙΕ*.  — Πώς  δ δαιμονιζόμενος,  ή δ έν 
I νόσψ  παραφρονούν  βχπτίζεται. 

Τιμοθέου  κανών  β*|  δ'. 

'Ερώτησις.  β*.  'Εαν  δαιμονιζόμενός  τις  κατηχού- 
μενο) ή,  και  θέλοι  αυτός  ή οί  ίδιοι  α$τού  ΐνα  λάηι 
τδ  άγιον  βάπτισμα.  εί  όφείλει  λαβεϊν  6 ού,  χαί  οά- 
λιστα  Ιάν  περί  τδν  θάνατόν  έστίν  ; 

’Λπόκρισις.  Έαν  δ δαιμονιζόμενος  μή  καθαρισθή 
άπδ  τού  Ακαθάρτου  πνεύματος,  ο ύ δύναται  λαβεϊν  τδ 
άγιον  βάπτισμα  · περί  δδ  τήν  Ιξοδον,  βαπτίζεται. 

*Ερώτησις  δ*.  'Εάν  τις  κατηχούμενός  ά σθενών 
γένηται  έκιρρενής,  χ.  τ.  λ.,  mque  ad  πειράζηται, 

ΚΕΦΑΑ.  Ιζ*'.  — Περί  τού  μή  χρήνκι  γυναίκα  έν 
ταϊς  ήμέραις  τής  χαθάρσεως  αυτής  βαπτισθήνχι. 

Τιμοθέου  κανών  ζ“'. 

; Έρώτησις  ζ"*.  'Εάν  γυνή  κατηχουμένη  δέδωκε 
τδ  άνομα  αύτής  ΐνα  φωτισθή,  καί  πέρί  τήν  ημέραν 
τού  βαπτίσματος  γέγονεν  αύτή  τδ  κατ’  Ιθος  τών  γυ- 
ναΐχών,  εί  όφείλει  φωτισθήναι  χυτή  τή  ήμίρφ,  ή 
ύπερθέσθαι,  καί  πόσον  δπερθέσθαι  ; 

Άπόκρισις.  'ΓπερθέσΘαι  όφείλει,  Ιως  άν  χα- 
θαρισθή. 

ΚΕΦΑΓ.  1Ζ'.  — ’Εάν  δ κατηχούμενος  ποδ  του 
βαπτίσματος  κοινωνήση. 

Τιμοθέου  χανών  α*. 

'Ερώτησις  ά*.  'Εαν  παιδίον  κατηχούμενον  ώς 
έπτά  έτών,  ήγουν  άνθρωπος  τέλειος,  εύκβίιρήσ^  που 
πρασφορας  γυομένης,  καί  άγνοών  μεταλάβοι,  τί 
όφείλει  γίνεσθαι  περί  αυτού  ; 

'Απόκρισις.  Φωτισθήναι  όφείλει  · παρα  Θεού  γ«ρ 
)κέκληται. 


ΤΙΤΛΟΣ  Ε\ 

ΠΕΡΙ  ΤΩΝ  ΚΛΤΑΦΡΟΝΓΝΤΩΝ  ΤΩΝ  ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ,  ΚΑΙ  ΣΓΝΛ8ΕΩΝ,  ΚΑΙ  ΜΝΗΜΩΝ,  ΚΑΙ  ΠΕΡΙ 
ΤΩΝ  ΕΘΙΖΟΝΤΩΝ  ΕΝ  ΕΚΚΛΗΣΙΑ  ΚΑΙ  DEP1  ΑΓΑΠΩΝ. 

167  TITULUS  V. 

ΟΕ  IIS  QUI  CONTEMNUNT  ECCLESIAS,  ET  SYNAXES  ATQUE  MEMORIAS,  ET  DE  MANDUCAN- 
TIBUS IN  ECCLESIIS.  ET  DE  AGAPIS. 

CAPUT  PRIMUM.  — De  iis  qui  docent.  Dei  κεφαλαίων  πρώτον.  — Περί  τών  διδ*«χ<!ν- 
domum  et  synaxes  et  memorius  ludibrio  esse  ha - των,  τί>ν  οίκον  τού  θεού,  καί  τάς  συνάξεις  καί  τέί 
bendas.  μνήμας,  εύχατιφρονήτους  είναι. 

Concilii  Oangresis  canones  8,  20.  Συνόδου  Γαγγρών  χβνών  ε’,  κ’. 

5.Si  quis  docel  domum  Dei  esse  contemnendam,  E?  τις  διδάσκει  τδν  οίκον  τοϋ  θεού  εδχ«*?ρ <i- 


629  SYNTAGMA  CALONUM 

νητον  εινχι,  υλ\  τάς  έν  αύτφ  συνάξεις,  άνάθεμα 
έστω. 

κ*.  Ει  τις  αΐτιφτο  ύπερηφάνφ  διαθέσει  κεχρημέ- 
νος,  xxl  βδελυσσόμενος  τάς  συνάξεις  των  μαρτύρων, 
ή τάς  έν  αύταΐς  γινόμενα;  λειτουργίας,  και  τάς 
μνήμα;  αυτών,  άνάθεμα  έστω. 

Συνόδου  οικουμενικής  έκτης  χάνων  οζ"’,  πη’,  ^ζ’· 
οζ“\  "Οτι  ού  χρή  ένδον  των  Ιερών  περιβόλων  κα- 
χηλεΤον  ή τά  διά  βρωμάτων  είδη  προτιθέυαι,  ή έ τέ- 
ρας πράσεις  ποιεΐσθχι,  τδ  σεβάσμιον  ταΤς  έκκλησίαις 
φυλάσσοντας.  Ο γάρ  Σωτήρ  ήμών  και  θεδς,  διά  τής 
Ιν  σχρκί  πολιτείας  παιδαγωγών  ήμάς,  μή  ποιεΐν  τδν 
οΤχον  του  Οχτρός  αυτού,  έμπορίου  οίκον,  παρεχε- 
λεύετο  * 8ς  χαί  τών  κολλυβιστών  τδ  χέρμα  έξέχεε, 
καί  τους  τδ  ίερδν  καινοποιούντας  άπήλχσεν.  Ει  τις 
ούν  έπι  τφ  προκειμένφ  άλψ  πλπμμελήμχτι,  άφορι- 
ζέσθω. 

πη\  ΜηδεΙς  ένδον  Ιερού  ναού,  κτήνος  τδ  ο’ιονούν 
είσαγέτω  * έχτδς  εΐ  μή  τις  δδοιπορών,  μεγίστης 
κχταλχβούσης  άνάγκης,  οίκισκου  χαί  καταγωγής 
άπορων,  έν  τφ  τοιούτψ  χαταλύσει  ναψ.  Διά  γάρ  τού 
μή  τδ  κτήνος  ένδον  είσενεχθήνχι,  αύτδ  μέν  έστιν  δτε 
διχφθχρήσετχι,  δ δέ  τή  τού  δποζυγίου  αποβολή  χαί 
τφ  εντεύθεν  άπόρφ  τής  έπί  την  δδοιπορίαν  δρμής, 
θανάτου  κινδυνψ  παραδοθήσεται.  Τδ  γάρ  Σάββατον 
διά  τον  άνθρωπον  γενέσθαι  έ<διδχσκόμεθα  * ώστε  διά 
πάντων  προτιμητέαν  ήγεΤσθαι  την  τού  άνθρώπου 
σωτηρίαν  τε  καί  άπάθειαν.  Εί  δέ  τις  φωραθείη  χω- 
ρίς άνάγκης,  κτήνος  είσάγων  έν  τφ  ίερψ,  ει  μέν 
χληρικδς  ειη,  χαθαιρείαθω  * εί  δέ  λαϊκδς,  άφορι- 
ζέσθω. 

{ζ\  Τους  ή γαμέτη  συνοικουντας  ή άλλως  άδια- 
χρίτως  τους  Ιερούς  τύπους  χοινοποιούντας,  χ&ί 
κχτχφρονητικώς  περί  αύτους  έχοντας,  καί  ούτως  έν 
αύτοΤς  καταμένοντας,  καί  έκ  τών  έν  τοΐς  σεβασμίοις 
νβοΐς  κατηχουμένων  έξωθεισθαι  προστάσσομεν.  ΕΙ 
δέ  τις  μή  τούτο  παραφυλάξει,  εί  μέν  χληρικδς  ειη, 
χαθαιρείσθω  * εί  δε  λαϊκός,  άφοριζέσθω. 

ΚΕΦΑΛ.  Β\  — Περί  τού  μή  ποιεΐν  έν  έκχλησί αις 
άγάπας. 

Συνόδου  Ααοδιχείας  κανών  χη\ 
κη\  "Οτι  ού  δεΤ  έν  τοΐς  ΚυριακοΤς,  ή έν  ταΤς  έκ- 
χλησίαις  τάς  λεγομένα;  άγάπας  ποιεΐν,  καί  ένδον  έν 
τφ  οικφ  έσθίειν  και  άχουβιτα  στρωννύειν. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  χάνων  μβ\ 
μβ\  Περί  τού  μή  συμπόσια  έν  ταΤς  έχχλησία ις 
έπιτελεΤσθαι. 

νΠστε  έπισκόπους  ή κληρικούς,  έν  ταΤς  έκκλησίαις 
μή  συμποσιάζεσθαι,  ·1  μή  γ*  άν  τυχδν  ανάγκη  ξενίας 
διαβάντες  έκεΐ  καταλύσωσι  * καί  oi  λαοί  δέ  άπδ  τών 
τοιουτοτρόπων  συμποσίων,  δσον  δυνατόν  έστι,  κω- 
λυθώσιν. 

Συνόδου  οικουμενικής  Ικτης  κανών  οδ’,  οζ"’, 
οδ*.  "Οτι  ού  ΒεΤ  έν  τοΐς  ΚυριακοΤς  ή έν  ταΤς  έκκλη- 


. — ΤΙΤ.  V,  CAP.  I,  II.  630 

ei  quae  Qunt  io  ea  congregationes,  sit  anathe- 
roa. 

20.  Si  quis  arrogantia  utens, et  martyrum  con- 
gregationes abhorrens,  et  sacra  quae  in  eis  cele- 
brantur, el  eorum  memorias  accuset  sit  anathe- 
ma. 

Concilii  cecumenici  sexti  canones , 76, 88,  97. 

76.  Quod  non  oportet  intra  sanctos  ambitus 
cauponariam  officinam,  vel  ciborum  species  pro- 
ponere, vel  alias  venditiones  facere, suam  venera- 
tionem ecclesiis  servantes.  Salvator  enim  noster, 
et  Deus,  per  suam  in  carne  vivendi  rationem  nos 
instituens,  non  facere  domum  Patris  sui  domum 
negotiationis  jussit  68;  qui  etiam  nummulariorum 
mensas  effudit,  et  eos  qui  forum  commune  fa- 
ciunt, ejecit.Si  quis  ergo  in  praedicto  delicto  de- 
prehensus fuerit,  segregetur. 

168  88.  Nemo  intra  aedem  sacram  quodvis 
jumentum  introducat;  nisi  forte  viator  quispiam, 
maiima  urgente  necessitate,  domunculae  vel  di- 
versorii indigens  in  id  templum  diverterit.  Nisi 
enim  jumentum  introductum  fuerit, ipsum  quidem 
nonnunquam  peribit, hic  vero  propter  jumenti 
amissionem,  et  facultatis  ad  iter  peragendum  ex 
eo  profectam  inopiam,  mortis  periculo  tradetur. 
Sabbatum  enim  propter  hominem  factum  esse 
docemur  : quaraobrem  et  per  omnia  praeferen- 
dam esse  existimare  hominis  salutem  et  incolu- 
mitatem. Quocirca  si  quis  deprehensus  fuerit 
sine  necessitate  jumentum  in  templum  introdu- 
cens, si  sit  quidem  clericus,  deponatur ; si  vero 
laicus,  segregetur. 

97.  Eos  qui  vel  cum  uxore  cohabitant, vel  alio- 
qui  indiscriminalim  sacra  loca  communia  fa- 
ciunt : et  contemptim  in  eis  afficiuntur,  et  sic  in 
eis  permanent;  etiam  ex  iis,  quae  sunt  in  vene- 
rabilibus templis,  catechumenorum  mansionibus 
extrudi  jubemus.  Si  quis  autem  haec  non  serva- 
vit, si  sit  quidem  clericus,  deponatur ; si  vero 
laicus,  segregetur. 

GAP.  Ii.  — Ne  in  ecclesiis  fiant  agaptz . 

Concilii  Laodiceni  canon  28. 

28.Quod  non  oportet  in  locis  Dominicis, vel  in 
ecclesiis,  eas  quae  dicuntur  agapas  facere,  et  in 
domo  Dei  comedere,  et  accubitus  sternere. 

Concilii  Carthaginensis  canon  42. 

42.  Ut  in  ecclesiis  concivia  minime  celebren - 
fur. 

Ut  nulli  episcopi  vel  clerici  in  ecclesia  convi- 
ventur, nisi  forte  transeuntes  hospitiorum  neces- 
sitate illic  160  reficiant : populi  etiam  ab  hu- 
jusmodi conviviis,  quantum  fieri  potest  prohi- 
beantur. 

Concilii  cecumtnici  sexti  canones  74,  76,  97. 

74.  Quod  non  oportet  in  Dominicis  locis  vel  ec- 


68  Haec,  xi,  17. 


631  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  632 


clesiis  eas  quaB  dicuntur  agapas,  id  est,  charitates  j 
facere,  et  iotus  in  sede  comedere,  et  accubitus 
sternere.Qui  autem  hoc  ausi  fuerint, vel  cessent, 
vel  segregentur. 

76. Quod  non  oportet  intra  sanctos  ambitus, etc  , 
ut  supra  pag.  630. 

97.  Eos  qui  vel  cum  uxore  cohabitant,  etc.,wl 
pag.  630. 

Et  conet.  3,  tit.  12,  lib.  1,  cod.  velat,  ne  qui 
ad  templa  confugiunt,  in  iis  edant  aut  dormiant : 
sed  secure  in  vestibulis,  atriis,  porticibus,  bal- 
neis, et  hortis  degant. 

CAP.  III.  — De  spernentibus  agapasf  et  quod 
inde  partes  auferre  non  oporteat. 

Concilii  Grangresis  canon  11. 

11.  Si  quis  contemnat  eos  qui  agapas  ex  fide 
faciunt,  et  propter  Dei  honorem  fratres  convo- 
cani,  et  nolit  vocationibus  communicare,  quod 
fit  vilipendat,  sit  anathema. 

Concilii  Laodiceni  canon  27. 

27.  Quod  non  oportet  eos  qui  sacrati  sunt  or- 
dinis, vel  clericos  vel  laicos,  ad  agapas  vocatos, 
partes  tollere,  eo  quod  ignominia  inuratur  or- 
dini sacerdotali. 


σίαις,  τάς  λεγομένας  Αγάπας  irotetv,  καί  Ινδόν  ii 
τψ  ο?κψ  έσθίειν,  καί  Ακούβιτα  στρωννύειν.  Ol  δε 
τούτο  ποιεΤν  τολμώντας,  ή παυσάσθωσαν,  ή Αφορι- 
ζέσθωσαν. 

ος*.  ''Οτι  ού  χρη  ένδον  των  Ιερών  περιβόλων,  κ.τ.λ. 

4ζ\  Τούς  ft  γαμετ^  συνοικούντας,  κ.  τ.  λ. 

Eat  ή γ*  διάταξις  του  ιβ’  τίτ.  του  α*  βιβλ.  του 
κώδ.,  κωλύει  τους  προσφεύγοντας,  έσθίειν  6 χτθεύ- 
δειν  έντύς  του  ναού,  άλλα  διάγειν  Ασφαλώς  έντύς 
των  πρώτων  Ουρών,  έν  αύλαΤς,  καί  στοαΤς,  και  λου- 
τροΤς,  και  κήποις, 

ΚΕΦΑΑ.  Γ*.  — Περί  των  εύτελιζόντων  τάς  γι- 
νομένας  Αγάπας,  καί  8τι  ού  δεΤ  μέρη  λαμβάνειν  είς 
άγάπην . 

* Συνόδου  Γάγγρών  κανών  ια\ 

ια*.  Et  τις  καταφρονοίη  των  έκ  πίστεως  Αγάπας 
ποιούντων'καί  διά  τιμήν  τού  Κυρίου  συγκαλούντωντούς 
Αδελφούς,  καί  μή  Ιθέλοι  κοινωνεΤν  ταΤς  κλήσεσι  διά 
τύ  έξευτελίζειν  τύ  γινόμενον,  Ανάθεμα  έστω. 

Συνόδου  Λαοδικείσς  κανών  κζ*. 

κζ*.  *Οζι  ου  δεΤ  Ιερατικούς,  6 κληρικούς,  ή λ*Υ- 
κούς,  καλουμένους  είς  Αγάπην  μέρη  α?ρειν,  διά  τύ 
μή  δβριν  τ^  τάξει  προστρίβεσθχι  τή  έκκλησια- 
στική. 


ΤΙΤΛΟΣ  Γ. 

ΠΕΡΙ  ΚΑΡΠΟΦΟΡΙΩΝ. 


170  TITULUS  VI. 

DE  FRUCTUUM  OBLATIONIBUS. 


CAPUT  PRIMUM.  — Apostotorum  canones  3,  c ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ  ΠΡΩΤΟΝ.  — Αποστόλων  κανών 


4,  71. 

34.  Si  quis  episcopus  vel  presbyter  praeter  Do- 
mini ordinationem,  etc.,  ut  supra  pag.  442. 

71  |70|.  Si  quis  Christianus  oleum  deferat  in 
templum  gentium,  vel  in  synagogam  Judaeorum 
in  eorum  festis,ut  lucernam  accendat, segregetur. 
Concilii  cecummici  vi  canones  28,  57,  79,  99· 

28.  Quoniam  in  diversis  ecclesiis  intelleximus, 
una,  etc.,  ut  pag.  598. 

57. Quod  ad  altare  mei  et  lac  offerre  non  opor- 
tet. 

79.  Absqua  ullis  secundinis  ex  virgine  partum 
esse  confitenies  ut  qui  sine  semine  constitutus  sit, 
idque  toti  gregi  annuntiantes,  eos  qui  propter 
ignorantiam  aliquid  faciunt  quod  non  decet,  cor- 
rectioni subjicimus.  Quare  quoniam  aliqui  post 
sanctae  Christi  Dei  nostri  nativitatis  diem  similam 
coquere  ostenduntur,  et  eam  sibi  invicem  imper- 
tiri, honoris  scilicet  praetextu  secundinarum  ira- 


γ*> 

γ',  δ*.  Et  τις  έπίσχοπος  ή πρεσβύτερος  παρά  την 
του  Κυρίου  διάταξιν,  USque  ad  κληρικοΥς. 

οα\  Et  τις  Χριστιανός,  Ιλαιον  άπενέγκοι  είς  Ιερόν 
έθνών  ή είς  συναγωγήν  'Ιουδαίων  έν  ταΤς  έορτχΤς 
αυτών,  ή λύχνους  Ανάψοι,  Αφοριζέσθω. 

Συνόδου  οικουμενικής  έκτης  κανών  κη',  νζ*, 
οθ’,  {'θ\ 


κη\  'Επειδή  έν  διαφόροις  ίκκλησίαις  μεμαθήκαμεν, 
σταφυλής,  κ.  τ.  λ. 

νζ\  *Οτι  ού  χρή  έν  τοΤς  θυσιαστηρίοις  μέλι 
γάλα·  πρόσφέρεσθαι. 

σθ\  ’Αλόχευτον  τύν  έκ  της  Παρθένου  ΘεΤον  Τόκον 
ύμολογούντες,  ώς  καί  Ασπόρως  συστάντα,  καί  π*ντ1 
^τψ  ποιμνίφ  κηρύσσοντας,  τούς  έξ  Αγνοιας  πράττον- 
τάς  τι  των  ου  δεόντων,  διορθώσει  καθυποβάλλομεν. 
"Οθεν  έπειδή  τινες  μέτά  την  ήαέριν  της  Αγίας  Χρι* 
στού  τού  θεού  ήμών  γεννήσεως  δείκνυνται  σεμίδαλιν 
έψοντες,  καί  ταύτης  Αλλήλοις  μεταδιδόντες  προφάσει 
τιμής  δήθεν  λο^είφν  τής  άχράντου  Πχρθενομήτορος, 


633  SYNTAGMA  CANONUM. 

όρίζομεν  μηδέν  τοιούτον  ύπό  τών  πιστών  τελδΐσθαι*  Α 
ού  γάρ  τιμή  γε  τούτο  τη  Παρθένψ,  τη  δπέρ  νουν  καί 
λόγον  τόν  άχώρητον  τεκούση  Λόγον  σαρκί,  έκ  τών 
κοινών  τε  καί  καθ'  ήμάς,  τά  κατά  τόν  αφραστον  αυ- 
τής τόκον  δρίζειν  δπογράφειν.  Ει  τις  οΰν  άπό  του 
νυν  πράττων  τοιοΰτον  φωραθείη,  εί  μήν  κληρικός 
ειη  καθαιρείσθω*  ει  δέ  λαϊκός,  άφοριζέσΟω. 

• 

ήθ  . Καί  τούτο  δε  έν  τη  'Αρμένιων  χώρφ  γίνεσθαι 
μεμαθήκαμεν,  ώς  τινες  ένδον  έν  τοΐς  Ιεροϊς  θυσια- 
στηρίοις  μέλη  κρεών  Ιψοντες,  προσάγουσιν  άφαιρέ- 
μΟτα  τοΤς  Ιερεϋσιν  '[ουδαϊκώς  άπονέμοντες.  *Οθεν 
ήμεΤς  τό  τής  έκκλησίας  φυλάττοντες  άκηλίδωτον, 
όρίζομεν,  μ ή έξεϊναΐ  τινι  τών  Ιερέων  άφωρισμένα 
κρεών  μέλη  παρά  τών  προσαγόντων  λαμβάνειν,  άλλ*  ^ 
οΤς  άρεσθή  δ προσάγων,  τούτοις  άρκείσθωσαν,  έξω 
τής  έκκλησίας  τής  τοιαότης  γινομένης  προσαγωγής· 
el  δε  τις  μη  τούτο  οδτω  ποιή,  άφορ'ιζέσθω. 

Κυρίλλου  έκ  τής  πρός  Δόμνον  έπιστολής 
χεφ.  β\ 

Τά  δέ  αδίκως  λη<ρθέντα9  κ.  τ.  λ. 

*Η  λη'  διάταζις  του  γ'  τίτ.  του  α'  βιβλ.  φησίν,  δτι 
ού  δεΤ  τους  έπισκόπους  ή τούς  κληρικούς,  άναγκά- 
ζειν  τινάς  καρποφορεϊν,  ή άγγαρείας  διδόναι,  ή διά 
ταυτα  άφορίζειν,  ή άναθεματίζειν,  ή μή  διδόναι  κοι- 
νωνίαν, ή μή  βαπτίζειν,  καί  Ιβος  έκράτησε  τοιού- 
τον.  Ο δέ  παραβαίνων,  έκπίπτε ι τής  'Εκκλησίας  καί 
τής  διοικήσεως  αυτής,  καί  δίδωσι  δέκα  λίτρας· 
Ταύτα  δέ  κρατεΤ  fev  μόνη  τη  βασιλευούση  καί  τή  έν- 
ορ ίφ  αύτής,  καί  τοϊς  άνήκουσι  τόποις  τοΤς  ύπύ  τού< 
πατριάρχου  χειροτονουμένοις  μητροπολίταις,  ή τοΤς 
έξ  έκείνων  γινομένοις  έπισκόπόις·  άνάγνωθι  τά 
παραγεγραμμέναι  έν  τψ  α'  κεφ.  του  β'  τίτ.  τούτου 
του  συντάγματος  περί  προσφορών,  κιί  τών  δωρου- 
μένων ή καταλιμπατίένων  εύαγέσιν  οΐκοις. 

ΚΕΦΛΛ.  Β',  — Τίνας  δει  λαμβάνειν  ή διδόναι 
καρποφορίαν , καί  περί  τών  λαμβάνόντων  άπύ 
έκκλησίας  κηρόν  ή έλαιον, 

'Αποστόλων  κανών  οβ'. 

οβ'.  Βΐ  τις  κληρικός  ή λαϊκός,  από  τής  άγίας  έκ- 
κλησίας άφέληται  κηρόν  ή έλαιον,  άφοριζέσθω,  καί 
τό  έπίπεμπτον  προστιΟέτω  μεθ’  ού  έλαβε  ν. 

Συνόδου  Γαγγρών  κανών  ζ',  η'. 

ζ . E?  τις  καρποφορίας  έκκλησ ιαστικάς  έθέλοι 
λαμβάνειν,  ή διδόναι  ϊξώ  τής  έκκλησίας  παρά  γνώ- 
μην τού  έπισκόπου,  ή τού  έγκεχειρισμένου  τά 
τοιαύτα,  καί  μή  μετά  γνώμης  αυτού  έθέλοι  πράτ- 
τειν,  άνάθεμα  έστω. 

η'.  Ει  τις  διδοϊ  ή λαμβάνει  καρποφορίαν  παρ- 
εκτός  τού  έπισκόπου,  ή τού  έπιτεταγμένου  είς  olxo- 
νομίαν  εύποιίας,  καί  6 διδούς  και  δ Λαμβάνων  άνά- 
θεμα έστω. 

Θεοφίλου  έκτου  'Υπομνηστικού  κανών  ζ', 

ζ'.  Τά  προσφερόμενα  είς  λόγον  θυσίας,  μετά  τά 
άναλισκόμενχ  εις  τήν  τών  μυστηρίων  χρείαν,  οί 
κληρικοί  διανεμέσθωσαν*  καί  μήτε  κατηχούμενος  έκ 


— TIT.  VI,  CAP.  Ι-Π.  - 634 

k pollui®  virginie  matris,  statuimus,  ut  deinceps  ni- 
hil tale  fiat  a fidelibus.  Neque  enim  hoc  honor  est 
virginis,  quae  supra  mentem  et  sermonem,  quod 
comprehendi  non  potest  verbum  peperit  carne,  ez 
communibus  et  iis  quae  in  171  nobis  fiunt,  ine- 
narrabilem ejus  partum  definire,  metiri,  ac  des- 
cribere. Si  quis  ergo  deinceps  hoc  Tacere  aggres- 
sus fuerit,  si  sit  quidem  clericus,  deponatur  : si 
vero  laicus,  segregetur. 

99.  Porro  hoc  quoque  in  Armeniorum  regione 
fieri  didicimus, quod  quidam  intus  in  sacris  alta- 
ribus carnium  membra  coquentes  frustra  offerent 
sacerdotibus  Judaice  distribuentes.  Quocirca  Ec- 
clesiam immaculatam  servantes,  statuimus  nulli 
licere  sacerdoti  separata  carnium  membra  ab 
j offerentibus  accipere  ; iis  sint  contenti,  quse  of- 
ferenti visa  fuerint,  ejusmodi  oblatione  facta  ex- 
tra ecclesiam.  Si  quis  autem  hoc  non  fecerit, 
segregetur. 

Cyrilli  ex  epistola  ad  Domnum  cap.  2. 

Pecuniam  autem  quse  per  injuriam  ipsi  erepta 
est,  elc.,  ut  pag.  579. 

Const.  38,  tit.  3,  lib.  1,  cod.  ait,  quod  non  con- 
veniat episcopos  aut  clericos  cogere  aliquos,  ut 
fructus  offerant,  aut  angarias  praestent,  vel  pro- 
pterea  excommunicare,  vel  anathemate  ferire, vel 
Eucharistiae  sacramentum  non  porrigere,  vel  non 
baptizare,  tametsi  consuetudine  id  invaluerit. 
Transgressorem  autem  ab  Ecclesia,  ejusque  admi- 
nistratione  excidere  ac  decem  libras  dare.  Atque 
haec  quidem  in  sola  regia  [urbe] ejusque  territorio, 
et  locis  aot  ad  metro  poli  tanos  qui  a patriarcha 
ordinantur, aut  ad  episcopos  qui  ab  hisce  [ metro - 
politanis ] creantur,  pertinentibus  obtinere.  Lege 
quae  annotata  sunt  in  cap.  i,  tit.  2,  hujus  operis, 
de  oblationibus,  et  iis  quae  donantur  aut  relin- 
quuntur venerabilibus  domibus. 

179  CAP.  II.  — Quosnam  oporteat  accipere 
vel  dare  fructuum  oblationes , et  de  sumentibus 
ex  ecclesia  ceram  ant  oleum.. 

Apostolorum  canon  72. 

72  [71]  Si  quis  clericus,  vel  laicus  a sancta 
ecclesia  ceram  aut  oleum  auferat,  segregetur,  et 
ejus  quod  diripuit  quintoplum  reddat. 

Concilii  Gangrensis  canones  7,  8. 

^ 7.  Si  quis  vult  fructus  ecclesiae  oblatos  acci- 

pere, vel  dare  extra  Ecclesiam,  praeter  episcopi 
sententiam,  vel  ejus  cui  cura  eorum  tradita  est 
et  non  cum  ejus  sententia  ea  velit  agere,  sit  ana- 
thema. 

8.  Si  quis  dat,  vel  accipit  fructus  oblatos  prae- 
ter episcopum,  vel  eum  qui  est  constitutus  ad 
beneficentiae  dispensationem,  et  qui  dat,  et  qui 
accipit,  sit  anathema. 

Theophili  ex  commonitorio  canon  7. 

7.  Quae  in  sacrificii  rationem  offeruntur,  post  ea 
quae  in  mysteriorum  usum  consumuntur,  clerici 
dividant,  et  nec  catechumenus  ex  iis  comedat  vel 


635  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  636 


bibat,  vel  solum  clerici,  et  qui  cum  eis  sunt  fi- 
deles fratres. 

CAP.  III.  — De  offenlibus  aliquid  synagogis 
Judaicis  aut  fanis  ethnicorum. 

Apostolorum  canon  71. 

71 . 1 70.]  Si  quis  christianus,  elc.,  ut  pag . 170. 

Const.  1,  iit.  9,  lib.  1,  cod.  175  ait,  quod  te- 
gatur universitati  Judaeorum,  non  peti.  Et  const. 
9,  tit.  11,  ejusdem  lib.  quod  si  quid  donetur  aut 
relinquatur  ad  constituendum  paganismum,  id 
civitas  capiat. 


τούτων  έσθιέτω  η πινέτω,  άλλα  μάλλον  οΐ  κληρικοί 
και  οΐ  συν  αύτοϊς  πιστοί  άδελγοί. 

ΚΕΦΑΛ.  Γ*.  — Περί  των  προσφερόντων  συν- 
αγωγαΤς  ή Ιεροϊς  έθνων. 

'Αποστόλων  κανών  οα*. 
οα’,  Ει  τις  Χριστιανός  έλαιο ν9  κ.  τ.  λ. 

*Η  α’  διάταξις  του  θ’  τίτ.  τού  α*  βιβλ.  τού  κώ$. 
φησίν,  δτι  τδ  τή  όμάδι  των  'Ιουδαίων  ληγατευόμε- 
νον,  ούκ  άπαιτεΤται*  κα\  ή θ'  διάτ,  τού  ια’  τίτ.  τού 
αυτού  βιβλ.,  δτι  έαν  τι  δωρηθη  ή καταλειφθή  έπί 
συστασει  'Ελληνισμού,  ή πόλις  αύτδ  λαμβάνει· 


ΤΙΤΛΟΣ  Ζ\ 

ΠΕΡΙ  ΝΗΣΤΕΙΑΣ,  ΚΑΙ  ΤΗΣ  ΤΕΣΣΑΡΑΚΟΣΤΗΣ,  ΚΑΙ  ΤΟΓ  ΠΑΣΧΑ,  ΚΑΙ  ΤΗΣ  ΠΕΝΤΗΚΟΣΤΗΣ,  ΚΑΙ 
ΚΓΡΙΑΚΗΣ,  ΚΑΙ  ΣΑΒΒΑΤΟΓ,  ΚΑΙ  ΠΕΡΙ  ΓΟΝΓΚΑΙΣΙΑΣ. 


TITULUS  VII. 

DE  JEJUNIO,  ET  QUADRAGESIMA,  ET  PASCHATE,  ET  PENTECOSTE,  ET  DE  DIE  DOMINICA, 

ET  SABBATO.  ET  GENUUM  FLEXIONE. 


CAPUT  PRIMUM.  — De  jejunio,  et  de  iis  quos 
vetantur  aut  permittuntur  in  jejunio  quadrage· 
simali. 

Apostolorum  canones  64,  69. 

64  [65].  Si  quis  clericus  inventus  fuerit  die  Do- 
minico jejunare,  vel  Sabbato,  praeterquam  uno 
solo,  deponatur:  sin  autem  laicus,  segregetur. 

69  |68].  Si  quis  episcopus,  vel  presbyter,  vel 
diaconus,  vel subdiaconus  vel  lector  (47),  vel  can- 
tor sanctam  Paschae  quadragesimam  non  jejunat, 
vel  quartum  diem,  vel  Parasceven,  praeterquam  si 
propter  imbecillitatem  corporalem  impediatur, 
deponatur : si  sit  autem  laicus,  segregetur. 

Concilii  Gangrensis  canones  18, 19. 

18. Si  quis  propter  eam,  quae  existimatur,  exer- 
citationem in  Dominico  jejunet,  sit  anathema. 

174  1 9.  Si  quis  eorum  qui  exercentur  absque 
corporali  necessitate  se  insolenter  gerat, et  tradita 
jejunia,  quae  communiter  servantur  ab  Ecclesia, 
dissolvat,  perfecta  in  eo  residente  ratione,  sit 
anathema. 

Concilii  Laodiceni  canones  49,  50,  61,  52. 

49.  Quod  non  oportet  in  quadragesima  panem 
offerre,  nisi  Sabbato  et  solis  Dominicis. 

50. Quod  non  oportet  in  quadragesimae  postrema 
septimana[quinta  feria]jejunium  solvere, et  totam 
quadragesimam  injuria  afficere:  sed  oportet  totam 
quadragesimam  jejunare  aridis  vescentes. 

51.  Quod  non  oportet  in  quadragesima  marty- 
rum natales  peragere,  sed  sanctorum  martyrum 
facere  commemorationes  in  Sabbatis  et  Domi- 
nicis. 

(47)  Vel  hypodiaconus,  vel  lector 


ΚΕΦΑΛΑ  ION  npJTON.  — Περί  νηστείας  και  των 
κεκωλυμένων  ή έπιτετραμμένων  γίνεσθαι  έν  τη  τεσ- 
σαρακοστή των  νηστειών, 

’Αποστύλων  κανών  ξδ’,  ξθ’, 
ξδ*.  ΕΪ  τις  κληρικός  εύρέ^η  την  Κυριακήν  ήμέραν 
νηστευων,  η νδ  Σάββατο ν πλήν  τού  ένδς  μύνου,  καθ- 
αιρείσθω*  εΐ  δε  λαΐκδς,  άφοριζέσθω. 

ξθ\  Ει  τις  Επίσκοπος,  II  πρεσβύτερος,  η διάκονος, 
η υποδιάκονος,  ή Αναγνώστης,  η ψάλτης,  την  αγίαν 
τεσσαρακοστή»  τού  Πάσχα  ού  νηστεύοι,  ή τετράδα,  ή 
Παρασκευήν,  καθαιρείσθω'  έκτδς  ε!  μή  δι'  ασθένειαν 
σωματικήν  έμποδίζοιτο*  έαν  δέ  λαϊκός  ή,  άφορι- 
ζεσθω. 

Συνόδου  Γαγγρων  κανών  ιη’,  ιθ*. 
ιη*.  Ει  τις  διά  νομιζομένην  άσκησιν  έν  τή  Κυριακή 
νηστεύοι,  Ανάθεμά  Ιστω. 

ιθ*.  Εΐ  τις  των  Ασκούμενων,  χωρίς  σωματικής 
ανάγκης  ύπερηφανεύοιτο,  και  τάς  παραδεδομένας 
νηστείας  εις  τό  κοινόν,  καί  φυλαττομένας  Οπό  τής 
’Εκκλήσίας  παραλύει,  ύποικουρούντος  έν  αύτψ  τελείου 
λογισμού,  άνάθεμα  έστω. 

Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  μθ',  ν',  να’,  νβ’. 
κΟ’.  *Οτι  ού  δεΤ  έν  τη  τεσσαρακοστή  άρτον  προσφέ- 
ρει ν,  εΐ  μή  έν  Σαββάτψ  καί  Κυριακή  μόνον. 

ν'.  "Οτι  ού  δεϊ  έν  τή  τεσσαρακοστή,  τη  ύστέρφ 
έβδοκάδι  τήν  ε'  λύειν,  καί  δλην  την  τεσσαρακοστήν 
άτιμάζειν*  άλλα  δεϊ  πάσαν  τήν  τεσσαρακοστήν  νησ- 
τεύειν,  ξηροταγούντας. 

να*.  * Οτι  ού  δεΤ  έν  τή  τεσσαρακοστή,  μαρτύρων 
γενέθλιον  έπιτελεϊν,  άλλα*  των  άγίων  μαρτύρων 
μνείαν  ποιεΐν  έν  τοϊς  Σαββάτοις  καί  ταΤς  Κυρια- 
καϊς. 


637  SYNTAGMA  CANONUM.  - T1T.  VI,  CAP.  I.  638 


νβ\  "Οτι  ού  δεΐ  έν  τή  τεσσαρακοστή  γάμους  και 
γενέθλια  έπιτελεϊν. 

Συνάδου  οίκουμενικής  Εκτης  κανών  κθ*,  νβ’,  νε', 

*Γ,  *·’. 

κθ\  '0  τών  έν  Καρθαγέννη  διαγορεύει  κανών, 
ώστε  άγια  θυσιαστηρίου^  ε!  μή  δπδ  νηστικών  Ανθρώ- 
πων μή  έπιτελεΐσθαι,  έξηρημένης  μιας  έτησίας 
ημέρας,  έν  ή τδ  Κυριακδν  δεΐπνον  έπιτελεϊται  · ίσως 
τηνικαΰτα  διά  τινας  κατά  τούς  τύπους  προφάσεις  τη 
’Εκκλησίφ  λυσιτελεΤς,  τών  θείων  έκείνων  Πατέρων  τη 
αδτή  χρησαμένων  οίκονομίφ  · μηδενδς  ουν  ήμάς 
Ινάγοντος  καταλιπεϊν  τήν  Ακρίβειαν  δρίζομεν,  Απο- 
στολικαϊς  καί  Πατρικαΐς  έπύμενοι  παραδύσεσι,μή  δεϊν 
έν  τή  τεσσαρακοστή  τη  ύστέρφ  έβδομάδι  τήν 
πΐμπτην  λύειν,  καϊ  δλην  τήν  τεσσαρακοστήν  Ατι- 
μάζει·/. 

νβ\  Έν  πάσαις  ταΤς  της  Αγίας  τεσσαρακοστής  τών 
νηστειών  ήμέραις,  παρεκτδς  Σαββάτου,  και  Κυρια- 
κής, καί  της  Αγίας  του  Ευαγγελισμού  ήμέρας, 
γινέσθω  ή τών  προηγιασμένων  Ιερά  λειτουρ- 

ίτ1»·  , 

νε\  Επειδή  μίμαθήκαμεν  τους  έν  τη  Ρωμαίων 
πύλει,  έν  ταϊς  Αγίαις  τής  τεσσαρακοστής  ήμέραις, 
τοΤς  τούτης  Σάββασι  νηστεύειν,  παρά  τήν  παραδο- 
Οεΐσαν  έκκλησιαστικήν  Ακολουθίαν,  Εδοξε  τη  Αγίφ 
συνόδφ,  ώστε  κρατεϊν  και  έπΐ  τη  'Ρωμαίων  Έκκλη- 
σή, άπαρασαλεύτως  τδν  κανύνα  τδν  λέγοντα*  Ει  τις 
κληρικδς  εδρεθή,  τη  Αγίφ  Κυριακή  νηστειών,  ή xb 
Σάββατον,  πλήν  του  ένδς  και  μύνου,  καθαιρείσθω  * εΐ 
δέ  λαϊκός,  άφοριζέσΟω. 

ν^\  ‘ΐΐσαύτως  μεμαθήκαμεν  έν  τη  'Αρμενίων 
χώρφ  και  έν  έτέροις  τύποις,  έν  τοΤς  Σάββασι  καί  έν 
ταΤς  ΚυριακαΤς  τής  άγίας  τεσσαρακοστής  τών  νη- 
στειών ήμέραις,  ώά  καί  τυρόν  έσθίειν  τινάς.  Έδοξε 
τοίνυν  καί  τούτο,  ώστε  την  κατά  πάσαν  τήν  οίκου- 
μένην  του  θεού  Εκκλησίαν  μιφ  κατ ακολουθούσαν 
τάξει,  τήν  νηστείαν  έπιτελεΐν,  και  Απέγεσθαι  ώσπερ 
Θυτού  παντοίου,  ουτω  δή  και  ώου  καί  τυρού,  ά 
καρπάς  είσι  καί  γεννήματα  ών  ΑπεχύμεΘα.  Et  δέ  μη 
τούτο  παραφυλάττοιεν.  εΐ  μεν  κληρικοί  εΤεν,  καθαι- 
ρείσθωσαν  · εΐ  8έ  λαϊκοί,  άφοριζέσθωσαν. 

πθ*.  Τάς  του  σωτηρίου  πάθους  ημέρας,  έν  νηστείφ 
καί  προσευχή  καί  κατανύξει  καρδίας  έπιτελούντας, 
χρή  τους  πιστούς  περί  μέσης  τής  μετά  xb  μέγα 
Σάββατον  νυκτδς  ώρας,  άπονηστίζεσθαι  · τών  θείων 
εύαγγελιστών  Ματθαίου  καί  Λουκά/  του  μέν  διά  του 
οψέ  Σαββάτων,  προσρήματος,  τού  δέ  διά  τού,  άρθρου 
βαθέος,  τήν  βραδυτήτα  τής  νυκτδς  ήμϊν  δπογρά- 
φοντος. 

Πέτρου  έκ  τού  λύγου  τού  είς  τδ  πάσχα  κανών  ιε\ 

ιε\  Ούκ  έγκαλέσει  τις  ήμϊν  παρατηρουμένοις  τε- 
τράδα και  παρασκευήν  · έν  αΤς  καί  νηστεύειν  ήμϊν 
κατά  παράδοσιν,  εύλύγως  προστέτχκται  · τήν  μεν 
τετράδα,  διά  τδ  γενόμενον  συμβούλιου  υπδ  'Ιουδαίων 
έπί  τή  προδοσίφ  τού  Κυρίου  * την  δέ  παρασκευήν 
διά  το  πεπονθέναι  αδτδν  υπέρ  ήμών  * τήν  γάρ  Κυ- 

99  Carthag.  in,  cap.  29.  Vide  can.  50,  synod· 
^Uiqd.  Alex,  canon  i, 


i 52.  Quod  non  oportet  in  quadragesime  nuptias 
vel  natalitia  celebrare. 

Concilii  mcumenict  vi,  canones  29,  52,  55, 

56,  89. 

29.  Carlhaginensis  synodi  canon  dicit  99,  ut 
sancta  altaris  nonnisi  a sobriis  hominibus  pera- 
gantur, excepto  uno  die  in  anno,  in  qao  coena 
Domini  peragitur;  tunc  fortasse  propter  aliquas 
in  iis  locis  occasiones  Ecclesiae  utiles,  sanctis 
illis  Patribus  bac  dispensatione  usis.  Cum  nihil 
ergo  nos  inducat,  ut  accuratam  observationem 
relinquamus,  statuimus  apostolicas  ac  paternas 
traditiones  sequentes,  non  oportere  in  quadra- 
gesimae postrema  septimana  quinta  feria  jeju- 
nium solvere,  et  totam  quadragesimam  injuria 
I afficere. 

52.  In  omnibus  60  sanctae  quadragesimae  jeju- 
nii diebus,  prseterqoam  Sabbato,  et  Dominica  et 
sancto  175  Annuntiationis  die,  fiat  sacrum  prae- 
sanctificatorum  ministerium. 

55.  Quoniam  intelleximus  in  Romanorum  civi- 
tate in  sanctis  quadragesimae  jejuniis, in  ejus  Sab- 
batis jejunare  praeter  ecclesiasticam  traditam 
observationem, sanctae  synodo  visum  est, ut  in  Ro- 
manorum quoque  Ecclesia  inconcusse  vires  ha- 
beat canon  64  qui  dicit : Si  quis  clericus  inven- 
tus fuerit  in  sancto  die  Dominico  vel  Sabbato  je- 
junare, praeter  unum  et  solum,  deponatur  : sin 
autem  laicus,  segregetur. 

, 56.  Similiter  accepimus  et  in  Armeniorum  re- 

4 gione,  et  io  aliis  locis,  in  Sabbatis  et  Dominicis 
sanctae  quadragesimae  quosdam  ova  et  caseum  co- 
medere.Visum  est  ergo  et  hoc,  ut  omnis  Dei  Ec- 
clesia, quae  est  in  universo  terrarum  orbe,  unum 
ordinem  sequens,  jejunium  perficiat,et  abstineat 
sicut  ab  omni  mactabili, sic  ab  ovis  et  caseo,  quae 
quidem  sunt  fructus  et  fetus  eorum  a quibus  ab- 
stinemus. Si  autem  hoc  non  servaverint,  si  sint 
quidem  clerici,  deponantur  : sin  autem  laici,  se- 
gregentur. 

89.  Dies  salutiferae  passionis  in  jejunio  et  ora- 
tione et  cordis  compunctione  peragentes  fideles 
usque  ad  mediam  magni  Sabbati  noctem  jejuna- 
re oportet ; cum  divini  evangelistae  Matthaeus  et 
Lucas,  ille  quidem  vespere  Sabbati , hic  vero  per 
^id,  valde  diluculo,  noctis  nobis  tarditatem  des- 
cribant 6*. 

Petri  ex  sermone  in  Pascha  canon  15. 

15.  Non  reprehendet  nos  quispiam, quartam  et 
sextam  feriam  176  observantes,  in  quibus  nobis 
jejunare  secundum  traditionem  cum  ratione  prae- 
ceptum est.  Quartam  quidem  propter  initum  a 
Judaeis  consilium  de  proditione  Domini  * sextam 
autem,  quod  ipse  pro  nobis  passus  sit.Diem  enim 

Laodicensis.  60  Laodic.  49.  61  Can.  apost.  67. 


639  ΡΗΟΤΠ  PATRIARCHA  CP.  640 


Dominicum  totitiae  diem  egimus,  quod  in  eo  re-  - 
surrexerit : in  quo  nec  genua  quidem  flectere 
accepimus. 

Const.  5,  tit.  12,  lib.  5,cod.  ait,  quod  quadra- 
ginta diebus  Pascha  anlicipantibos  omnis  cogni- 
tio criminalium  quaestionum  cesset.  Et  const.  6, 
quod  feriati  [ die s]  sint ; qui  septeno  uumero  Pa- 
scha rei  praecedunt  vel  sequuntur  : [dies]  etiam 
Natalis  Christi,  atque  Theophania,  [dies]  passio- 
nis Apostolorum  et  [ dies\  Dominicus  : neque  is- 
tis diebus  spectacula  exhibeantur,  neque  judi- 
cium dictetur  : et  quindecim  paschalibus  diebus 
ne  debitum  quidem  sive  privatum  sive  publicum 
exigatur.  Const.  vero  7,  in  quindecim  [istis] 
diebus  manumissiones  ac  emancipationes  fieri, et 
super  illis  acta  confici  permittit.  Ac  const.  8* 
dicit,  quod  in  quadragesima  et  Paschali  die  de 
latronibus,  et  maxime  Isauris,  quaestio  habeatur, 
quo  conscios  prodant.  Const.  porro  3,  tit.  4, 
lib.  1,  cod.  ait,  quod  diebus  paschalibus  nemo 
includatur  aut  vinciatur,  praeterquam  adulter, 
maleficus,  virginum  raptor,  sepulcrorum  viola- 
lator,  veneficus,  monetae  adulterator,  homicida, 
patricida,  et  reus  majestatis.  Atque  hos  quidem 
semper  comprehendi,  reliquis  vero  semel  dun- 
taxat  ignosci. 

177  CAP.  II.  — Quod  neque  puerpera,  neque 
morbo  prorsus  invalidus  in  Paschate  jejunare 
cogatur . 

Timothei  canones  8, 10. 

Interrogatio . Mulier  si  pepererit,  debetne  je- { 
junare  Pascha,  et  vinum  non  bibere,  an  a jeju- 
nio absolvitur,  et  vinum  bibere  permittitur,  eo 
quod  peperit  ? 

Responsio . Excogitatum  est  jejunium,  ut  cor- 
pus humile  reddatur.  Si  ergo  corpus  in  humili- 
tate et  imbecillitate  versatur,  debet  cibi  et  potos 
quantum  vult  et  potest  esse  particeps. 

Interrogatio . Si  quis  sit  aegrotus,  et  ex  multa 
imbecillitate  valde  attenuatus,  et  ad  sanctum  Pa- 
scha venerit,  debetne  omniuo  jejunare,  an  eum 
absolvit  clericus,  ut  accipiat  quod  potest,  vel 
etiam  oleum  et  vinum,  propter  multam  ejus  im- 
becillitatem? 

Responsio . Absolvi  debet  aegrotus,  ut  cibum  et 
potum  capiat,  quantum  ferre  potest.  Eum  enim, 
qui  semel  attenuatus  est,  esse  olei  participem 
aequum  est. 

CAP.  III.  — De  die  et  hora  paschali  et  thco- 
phaniorum . 

Apostolorum  canon  7. 

7.  Si  quis  episcopus,  vel  presbyter,  vel  dia- 
conus, sacri  178  Paschae  diem  ante  vernum 
aequinoctium  cum  Judaeis  celebraverit,  depona- 
tur. 

Concilii  Antiocheni  canon  I. 

Omnes  qui  audent  dissolvere  decretum  sanci  ae  et 
magnae  synodi,  quae  Ntcoeae  coacta  est  in  praesen- 


ριακήν  χαρμο  τύνης  ήμέραν  δγομεν  διά  τδν 

άναστάνχα  έν  αύτή,  έν  $ ουδέ  γόνατα  κλίνειν  παρει- 
λήοαμεν. 

Η **  διάταξις  τού  ιβ'  τίτ.  του  γ*  βιβλ.  τού  κώδ. 
φησιν,  δτι  έν  ταΤς  προλαμβανούσαις  τδ  Πάσχα  μ' 
ήμέραις,  πασα  ζήτησις  των  έγκληματικών  βασάνων 
σχολάζει  . και  ή ζ"’  διάτ.  δτι  άπρακτοί  είσιν  al  πρδ 
του  Πάσχα  ζ'  ήμέραι,  και  ζ*  μετά  xb  πάσχα,  και  ή 
Χρίστου  Γέννα,  και  τά  Θεοφάνια,  και  ή του  πάθους 
των  απο στάλων,  καί  ή Κυριακή  * έν  ταΤς  τοιαύχακ 
ήμέραις,  ούτε  θέα  τελείται,  ούτε  δίκη  λέγεται  * έν 
δΐ  ταΐς  ιε*  ήμέραις  χοΰ  Πάσχα,  ούτε  χρέος  Ιδιωτικδν, 
οδτε  δημόσιον  άπαιτ-.Τχαι  · ή δέ  ζ*  διάτ.  έπιτρέπει  έν 
ταΤς  ιε'  ταύται;  του  Πάσχα  ήμέραις,  έλευθερίας  καί 
έμαγκιπάτίονας  πράττεσθαι,  και  χά  δπ*  αΰτχΤς 
ΰπομνήματα  συνίστασθχι.  *Π  δέ  η*  διάχ.  φησιν,  καί 
δχι  έν  τή  μ*,  και  έν  ιή  ήμέρ?  του  Πάσχα,  βασανί- 
ζονται οΐ  λ^σταί  ν έφ'  φ καί  τοδς  συνίστορχς  έξειπεΐν, 
και  διχφερόντως  οΐ  *Ίσαυροι  · ή δέ  γ*  διάτ.  του  δ’  χίτ. 
του  α’  β»βλ.  του  κώδ.  φησιν,  δχι  έν  ταΤς  ήμέραις  χής 
πασχαλίας,  οΰδείς  έγκλείεται  ή δεσμεΤχατ,  πλήν 
μοιχού,  καί  αίσχρουργού,  καί  άρπαγος,  παρθένων, 
καί  τυμβωρύχου,  καί  γάητος,  καί  παραχαράκτου,  καί 
φονέως,  και  πατροκτύνου,  καί  τυράννου.  Πάντες  γάρ 
ούτοι  πάντοτε  άπολαμβάνουσιν  άπας  δε  μόνον  οΐ 
λοιποί  συγγινώσκονται. 

ΚΕΦΑΑ.  Β*.  — Περί  τού  μήτε  τήν  λεχώ,  μήτε 
τον  έκ  νόσου  δυνάμενον  ούδ’  δλως,  άνχγκάζεσθαι  xb 
Πάσχα  νηστεύειν. 

Τιμοθέου  κανών  η*,  Γ, 

*Ερώτησις  η*.  Γυνή  έάν  γεννήσ^  τφ  άγίψ  Πάσχα, 
εΐ  όφείλε·.  νηστεΰσαι  καί  μή  πιεΐν  οίνον,  ή απο- 
λύεται τής  νηστείας  καί  του  πίνειν  οίνον  διά  xb 
γεννήσαι  'f 

Άπόκρισις,  Ή νηστεία  έπενοήθη  διά  τδ  σώμα 
ταπεινώσαι  * εΐ  ουν  xb  σώμα  έν  κακώσει  και  ταπει- 
νώσει έστί,  καί  έν  ασθενεί?  τυγχάνει,  όφείλε  ι μετά- 
λαβε Τν,  καθδ  δύναται  βαστάσαι,  και  τροφής  και 
ποτού. 

*Ερώτησις  ιν.  ’Εάν  τις  ή άσθενών,  και  έκτικείς 
πάνυ  άπδ  τής  πολλής  άσθενείας,  και  έλθοι  τδ  άγιον 
Πάσχα,  εΐ  πάντως  δφείλει  νηστεΰσαι,  ή άπολύέι 
αυτόν  δ κληρικδς  λαμβάνει  ν δ δύναται,  ή καί 
έλαιον  καί  οίνον  διά  xr,v  πολλή  ν αυτού  ασθέ- 
νειαν * 

'Απόκρισις.  'Απολύεσθαι  όφείλει  μεταλαμβανειν 
*καί  των  τροφών  καί  τού  ποτού  δ άσθενών  8 δύναται 
βαστάσαι  * τδ  γάρ  τεταλίμβάνειν  έλαίου  τδν  άπαξ 
έκτακέντα,  δίκαιόν  έστιν. 

ΚΕΦΑΑ.  Γ’.  — Περί  τής  ήμέρας  καί  τής  ώρας  τής 
πασχαλίας  και  των  θεοφανίων. 

'Αποστόλων  κανών  ζ*. 

ζ*.  £ι  τις  έπίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος, 
τήν  άγίαν  τού  Πάσχα  ήμέραν,  πρδ  τής  έαρινής 
Ισημερίας  μετά  'Ιουδαίων  έπιτελέσει  , καθιι- 
ρείσθω. 

Συνόδου  ’Αντιοχείας  κανών  α*. 

α\  Πάντα;  τους  τολμώντας  παραλύειν  τδν  δρον 
τής  άγίας  καί  μεγάλης  συνόδου,  τής  έν  Νικαί?  σιιγ- 


641  SYNTAGMA  GANONtlM. 

κροτηθείσης,  έπί  παρσυσιφ  τής  εύσεβείας  του  θεοφι-  > 
λεστάτου  βασιλέως  Κωνσταντίνου,  περί  τής  αγίας 
έορχής  τού  σω  θηριώδους  Πάσχα,*  άκοίνώνήτους  και 
άποβλήτους  είναι  τής  'Εκκλησίας,  εΐ  έπιμένοιεν 
φιλονεικότερον  ένιστάμενοι  πρδς  τά  καλώς  δεδο- 
γμένα.  Καί  ταύτα  είρήσθω  περί  των  λαϊκών.  Εΐ  δε 
τις  τών  προεστώτων  τής  'Εκκλησίας  έπίσκοπος,  ή 
πρεσούτερος,  ή διάκονος,  μετά  τδν  ορον  τούτον,  τολ- 
μήσειεν  δπί  διαστροφή  τών  λαών  καί  ταραχή  τών 
'Εκκλησιών  Ιδιάζεΐν,  καί  μετά  τών  Ιουδαίων  έπιτε- 
λ«Τν  τδ  Πάσχα,  τούτον  ή άγία  σύνοδος  έντεύθεν  ήδη 
άλλότριον  κέκρικε  της  'Εκκλησίας,  ώς  ού  μόνον 
Ιαυτφ  Αμαρτίας  έπισωρεύοντα,  άλλα  καί  πολλοΤς 
διαφθοράς  καί  διαστροφής  αίτιον  γινόμενον.  Καί  ού 
μόνον  τους  τοιούτους  καθαιρεΐ  τής  λειτουργίας,  άλλα 
καί  τούς  τολμώντας  τούτοις  κοινωνεϊν  μετά  την  I 
καθαίρεσιν  * τους  δέ  καθαιρεθέντας,  άποστερεΤσθαι 
καί  της  έξωθεν  τιμής,  ής  δ άγιος  κανών  καί  τδ  τού 
Θεού  Ιερατεΐον  μετείληφεν. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  να*,  ογ’. 

Άστε  άπδ  τής  έκκλησίας  Καρχηδόνος  άγγέλλεσθαι 
τήν  ήμέραν  τού  Πάσχα. 

να*.  ’Ονωράτος  καί  Ούρβανός  οί  έπίσκοποι  εΐπον  · 
'Επειδή  τά  έν  τψ  κομμονιτορίφ  ήμών  πάντα  δεϊ 
συζεύςαι,  προστίθεμεν  Ιτι  μην  Ινταλέν  ήμΤν  περί 
τής  ήμέρας  τού  Πάσχα,  ΐνα  κατά  τδ  εΐωθδς,  άπδ  τής 
^Εκκλησίας  Καρχηδόνος  άεί  παρασκευαζώμεθα,  καί 
μή  έν  στενψ  τού  χρόνου  διαστήματι. 

Αύρήλιος  έπίσκοπος  είπεν  · Έάν  δοκή  τή  άγιω- 
συν^  ύμών,  Ιπειδή  μεμνήμεθα  ήδη  έκ  πολλού  ήμάς 
έπαγγειλαμενους,  ώστε  έν  έκάστοις  ένιαυτοΤς  συνέρ-Q 
χεσθαι  προς  τδ  συζητεΤν,  όταν  είς  £ν  συνέλθωμεν, 
τότε  Ιιαδοθήσεται  τού  άγίου  Πάσχα  ή ημέρα, 
διά  τών  εδρεθησομένων  έν  τή  συνόδφ  τοποτη- 
ρητών. 

Όνωράτος  καί  Ούρβανδς  οΐ  έπίσκοποι  εΐπον  · Νυν 
διά  τής  παρούσης  συνελεύσεως  αίτούμεν,  ΐνα 
γράμμασι  τυπώσαι  τάς  ήμετέρας  έπαρχίας  κατα- 
ξιώσητε. 

Αύρήλιος  έπίσκοπος  είπεν  · ΆναγκαΤον  έσχιν 
ούτως  γενέσθαι. 

Περί  τού  τήν  ήμέραν  τού  Πάσχα,  έν  τή  ήμέρφ 
τής  συνόδου  άγγέλλεσθαι. 

ογ*.  Ομοίως  ήρεσεν,  ώστε  τήν  ήμέραν  τού  προσκυ- 
νητού  Πάσχα,  διά  τής  τώ*  τετυπωμένων  ύπογραφής 
πασιν  έμφανίζεσθαι  * ή δέ  τή;  συνόδου  ήμέρα  ή αύτή  q 
φυλαχθή,  ήτις  ώρίσθη  έν  τή  έν  Ιππών*.  συνόδφ, 
τουτέστιν  ή πρδ  δέκα  Καλανδών  Σεπτεμβρίων  * όφείλει 
γάρ  καί  γραφήναι  πρδς  τούς  πρωτεύοντας  πασών 
τών  έπαρχιών,  ΐνα  δτε  παρ*  έαυτοΤς  σύνοδον  προσκα- 
λούνται, τούτην  τήν  ήμέραν  φυλάττωσιν. 

63  Cone.  Afric.  e.  48.  64  Cone.  Carlhag.  y,  cap, 

(47)  Cone.  Carlhag.  ui,  cap.  41.  In  epitome 
Canonum  Adriani  papae, haec  canonis  istius  et  sub- 
sequentis  sub  uno  lemmate  breviatio  est : « Ut  de 
Ecclesia  Carthaginensi  dies  Paschae  Africanis  ec- 
clesiis nuntietur  episcopis,  et  discutialur.Interfo- 


— TIT.  VI,  CAP.  ίΐί.  642 

^ tia  pietatis  religiosissimi  imperatoris  Constantini 
de  sancto  festo  salutiferi  Paschalis,  esse  excom- 
municatos,  et  Ecclesia  ejectos  statuimus,  si  ad- 
versus ea  quae  recte  decreta  sunt  contentiosius 
insistere  perrexerint.  Et  haec  quidem  de  laicis 
dicta  sint.  Si  quis  autem  eorum,  qui  praesunt  Ec- 
clesiae, episcopus,  vel  presbyter,  vel  diaconus, 
audebit  post  hoc  decretum  ad  populorum  sub- 
versionem et  Ecclesiarum  perturbationem  seor- 
sum agere,  et  Pascha  cum  Judaeis  peragere,  san- 
cta synodus  eum  abhinc  alienum  esse  ab  Eccle- 
sia judicavit,  ut  qui  non  sibi  solum  peccati,  sed 
et  multis  exitii  et  subversionis  causa  fuerit : et 
non  solum  eos  a ministerio  deponit,  sed  et  eos 
qui  audent  iis  communicare  post  depositionem, 
i Depositos  autem  etiam  externo  honore  privari, 
cujus  sanctus  canon  et  Dei  sacerdotium  fuit  par- 
ticeps. 

Concilii  Carlhagtnensis  canones  51,  73. 

Ut  de  ecclesia  Carthaginis  dies  Paschis  nun- 
tietur. 

51.  Honoratus  63  (47)  et  Urbanus  episcopi  di- 
xerunt : Quoniam  de  commonitorio  nostro  omnia 
tractata  noscuntur, addimus  etiam  de  die  Pascha 
nobis  esse  mandatum,  ut  de  Ecclesia  semper  Car- 
thaginensi, siculi  assolet,  instruamur, et  non  sub 
angusto  temporis  spatio. 

170  Aurelius  episcopus  dixit : Si  sanctitati 
vestrae  videtur,  quoniam  nos  spopondisse  jamdu* 
duin  meminimus,  ut  singulis  quibusque  annis  ad 
tractandum  conveniamus,  et  cum  convenerimus 
in  unum,  tum  evulgabitur  sanctus  Pascha  dies 
per  legatos  qui  adfuerint  concilio. 

Honoratus  et  Urbanus  episcopi  dixerunt:  Nunc 
de  prasenti  coetu  petimus,  ut  litteris  provinciam 
nostram  de  hac  die  informare  dignemini  (48). 

Aurelius  episcopus  dixit : Ita  fiat  necesse  est. 

Diem  Paschoe , die  concilii  nuntiandum . 

73.  Item  placuit  61  ut  dies  venerabilis  Pascba 
formatarum  subscriptione  omnibus  intimetur; 
dies  vero  concilii  idem  servetur,  qui  in  Hippo- 
nensi concilio  constitutus  est,  id  est,  x Kalen- 
das  Septembris.  Et  scribendum  ad  singularum 
quarumque  provinciarum  primates,  ut  quando 
apud  se  concilium  congregant,  istum  diem  non 
impediant  (49). 

7 ; Afric.  can.  40. 

cutio  Honorati  et  Urbani  episcoporum  Sit  . . . 
Mauritania  le  . . . . i Hoc  est.  « Sitifensis 
Mauritania  legatorum. » 

(48)  Desunt  ba  voces  in  Graco. 

(49)  Hoc  est,  < istum  diem  obserant.  » 


643 


PHOTIl  PATRIARCHA  GP.  644 

Concilii  mcumenici  VI  cavum  89.  A Συνόδου  οίκουμενικης  Εκτης  κανών  πθ\ 

89.  Dies  salutifera  passionis,  etC.,  Ut  supra  Τάς  του  σωτηρίου  πάθους  ήμέρας,  κ·  τ·  *· 
pag.  638. 

Ptffri  canon  15.  Πέτρου  κανών  ιε\ 

15.  Non  reprehendet  nos  quispiam,  etc.,  ut  te\  Ούκ  έγκαλέσει  τις  ήμτν,  κ.  τ.  λ. 
supra  pag . 638. 

ISO  Dionysii  ex  cpitola  ad  Bastlidem  canon  i . Διονυσίου  έκ  τής  πρδς  Βασιλείδην  έπιστολης 

κανών  a’. 

1.  Haec  autem  cum  ita  se  habeant,  hoc  iis  qui  α'.Τούτων  ούτως  έχόντων,  τούτο  τοΤς  άκριβολογου- 
accuratius  subliliusque  considerant,  enuntiamus  ρένοις  άποφαινόμεθα,  κατά  ποιαν  ώραν  ή καί  ποΤον 
quota  hora,  vel  etiam  semihorula  vel  quarta  ho-  ήμιώριον  {j  ώρας  τέταρτον  άρχεσθαι  προσηκε  τής 
ra,  oportet  incipere  laetitiam  ob  Domini  nostri  a 1*1  τη  του  Κυρίου  ήμών  έκ  νεκρών  άναστάσει  χαρας  · 
mortuis  resurrectionem.  Eos  quidem  qui  nimium  τους  μεν  λίαν  έπιταχύνοντας,  καί  προ  νυκτός  ταχύ 
festinant,  et  ante  mediam  noctem  surgunt,  Ut  έγγύς  ηδη  μεσούσης  άνιέντας,  ώς  δλιγώρους  καί 
contemptores  et  intemperantes  reprehendimus, Ut  ά/ρατεΤς  μεμφόμεθα,  παρ’  δλίγον  προκαταλύοντας 
qui  propemodurn  antequam  par  sit, cursum  abru-B^v  δρόμον  λέγοντος  άνδρδς  σοφού  · ού  μικρδν  έν 
perint,  dicente  viro  sapiente  : «Non  parum  est  in  βίψ  τό  παρά  μικρόν·  τους  δέ  έφυστερίζοντας  καί 
vita  quod  parum  abest.  » Eos  autem  qui  diffe-  διαρκούντας  έπι  πλεΐστον,  καί  μέχρι  τετάρτης  φυ- 
runt,  et  plurimum  perferunt,  et  ad  quartam  US-  λακήτ  έγκαρτερουντας,  καθ’  ή*  τοΤς  πλέουσιν  δ 
que  vigiliam  fortiter  abstinent,  in  qua  etiam  na-  Σωτηρ  ημών  περιπατών  έπι  της  θαλάσσης  έπεφάνη, 
vigantibus  Servator  noster  in  mari  ambulans  ap-  ώς  γενναίους  καί  φιλοπόνους  άποδεξόμεθα  · τους  δέ 
paruit,  Ut  generosos  et  laborum  tolerantes  SU8C1-  μεταξύ,  ώς  έκινήΘησαν,  η ώς  ήδυνήθησαν,  άναπαυ- 
pimue.  lis  autem  qui  interea  Ut  moti  sunt,  vel  Ut  σαμένους,  μή  πάνυ  διοχλώμεν  · έπεί  μηδέ  τάς  Εξ 
potuerunt,  quiescunt,  non  valde  molesti  simus  : τών  νηστειών  ημέρας  ίσως  μηδε  δμοίως  πάντες  δια- 

quandoquidem  nec  sex  jejuniorum  dies  aequali-  μενουσιν  * άλλ'  οί  μεν  και  πάσας  ύπερτιθέασιν, 
ter,  nec  similiter  omnes  exspectant;  sed  alii  qui-  «σίτοι  διατελούντες  · οί  δε  β’,  οί  δέ  γ’,  οί  δε  δ*,  οί  δε 
dem, vel  emnee  transmittunt, jejuni  permanentes,  ουδέ  μίαν  · καί  τοΤς  μέν  πάνυ  διαπονηθεΐσαν  έν  ταΤς 
alii  duoS,alii  tres, alii  quatuor,  alii  nullum.  Et  iis  ύπερθέσεσιν,  είτα  άποκαμούσι,  κα;  μόνον  ούκ  έκλεί- 
quidem  qui  in  illis  transmittendis  valde  labora-  πουσ»,  συγγνώμη  της  τα χυτέρας  γεύσεως  · εί  δέ 
verunt,  deinde  defessi  et  propemodurn  deficiunt,  τινές  ούχ  δπως  ούχ  ύπερθέμενοι,  άλλα  μηδέ  νηστεύ- 
ignoscendum  est  quod  celerius  gustent.  Si  qui  σαντες,  άλλα  και  τρυφ^σαντες  τάς  προαγούσας  τέσ- 
autem  non  modo  non  transmissis  sed  ne  jejuna- C σαρας,  εΧτα  έλθόντες  έπι  τάς  τελευταίας  δύο,  καί 
tis  quidem,  vel  etiam  in  delicatis  opiparisque  μάνας  αύτάς  ύπερτιθέντες,  την  τε  παρασκευήν  καί 
conviviis,  consumptis  praecedentibus  quatuor  τδ  Σάββατον,  μέγα  τι  καί  λαμπρόν  ποιεΐν  νομί- 
diebus,  ad  duos  eosque  solos  extremos  dies  cum  ζουσιν,  ίν  μέχρι  της  Εω  διαμείνωσιν,  ούκ  οΐμαι  τήν 
venerint,  illis  a se  cibo  non  gustare  transmissis,  άθλησιν  αυτούς  πεποιήσθαι  ισην  τοΤς  τάς  πλείονας 
Parasceve  et  Sabbato, magnum  quid  et  egregium  ήμέρας  προεσκηκόσι.  Τούτα  μέν  ώς  φρονώ  καί  συμ- 
se  facere  existimant,  si  ad  auroram  usque  per-  βου)εύω,  περί  τούτων  Εγραψα, 
manserint ; non  existimo  eos  ex  aequo  certamen  subiisse  cum  iis  qui  se  pluribus  diebus  prius  exer- 
cuerunt. Haec  quidem,  ut  sentio,  consulens  de  ipsis  scripsi. 

Theophili  de  sancta  Theophania  cap.  4.  Θεοφίλου  έκ  της  περί  των  Θεοφανίων  προσφωνης 

κεφ.  δ\ 

De  Panuph.  etc.,  ut  supra  pag.  547.  Περί  δέ  Πχνούφ,  κ.  τ.  λ. 

181  GAP.  IV.  — Quod  non  oportet  spectacula  ΚΕΦΑΛ.  δ’.  — Περί  τού  μή  χρηναι  έν  Κυριακξ 

die  Dominica  fieri,  vel  ea  die  genu  flectere  item-  θεωρία  γί\εσθαι,  ή γόνυ  κλίνειν  έν  Κυριακή,  ή 
que  diebus  Pentecostes;  et  quod  pro  viribus  να - ήμέραις  της  Πεντηκοστής  · καί  δτΐ  κατά  τδ 

eandum,  sit  ab  opere  die  Dominica,  non  autem  έγχωΡοΰν>  δβ1ί  σχολάζειν  τήν  Κυριακήν·  ού  μην 
in  Sabbato;  et  quod  sacros  Scripturae  in  Sabbato  ρτδ  σάββατον  · καί  δτι  δεΤ  Γραφάς  άναγινώσκειν  τδ 
legendae  sint.  σάββατον. 

Concilii  Nic&ni  canon  20.  Συνόδου  Νικαίας  κανών  κ’. 

20.  Quoniam  sunt  quidam,  qui  in  die  Domi-  *’·  Έ*»ιδή  τινές  είσιν  έν  τη  Κυριακή  γονυκλι- 
nico  genu  flectant,  et  ipsis  diebus  Pentecostes, Ut  τούντες,  καί  bv  ταΤς  της  Πεντηκοστής  ήμέραις,  ύπέρ 
omnia  similiter  in  omni  parochia  serventur,  Vi-  τοΰ  πάντα  έν  πάση  παροικίφ  φυλάττεσθαι,  έστώτας 
sum  est  sanctae  synodo,  ut  stantes  Deo  orationes  ‘ ^δοξε  τη  άγίφ  συνόδψ  τάς  εύχάς  άποδιδόναι  τψ 
effundant.  βεφ. 

Concilii  Laodiceni  canon  20.  Συνόδου  Λάοδικείας  κανών  κθ\ 

29.Quod  non  oportet  Christianos  judaizare, et  in  κθ\  "Οτι  ού  δεΤ  Χριστιανούς  Ιουδαιζειν  καί  έν  τψ 

Sabbato  Otiari, sed  ipsos  eo  die  operari  : diem  au-  Σαββίίτψ  σχολαίζειν,  άλλ’  Ιργάζεσθαι  αυτούς  έν  αύτη 
tera  Dominicum  praeferentes  otiari,  si  modo  pos-  τη  ήμέρφ  * τήν  δέ  Κυριακήν  προτιμώντας,  εΐ  γε 


645  SYNTAGMA  CANONUtf.  - ΤίΤ.  Vll,  CAP.  IV.  646 


δυναινχο,  σχολαζβιν  ώς  Χριστιανοί  · ε!  δέ  εύρεθεΤεν 
ΊουδαϊσχαΙ,  Εστωσαν  άνάθεμα  παρά  Χριστψ. 

Συνόδου  Κχρθαγέννης  χάνων  ξα*. 

Περί  θεωρίων,  ΐνα  kv  τη  Κυριακή  καί  έν  ταΤς 
λοιπαΤς  χών  άγιων  έορταΐς  μηδαμώς  έπιτε- 
λώνται. 

ξχ9.  ΚάκεΤνο  έτι  μην  δεΐ  αΐτήσαι,  ί'νχ  τα  θεώριχ  χών 
θεατρικών  παιγνίων  έν  τφ  Κυριακή,  καί  kv  ταΤς  λοι- 
παΤς  φαιδρχΤς  της  των  Χριστιανών  πίστεως  ήμέρχις, 
κωλύωνται  μάλιστα  · 6χι  έν  τη  όγδοαίδι  του  άγιου 
Πάσχα,  οΐ  όχλοι  μάλλον  ε!ς  τύ  Ιπποδρόμιο**,  ήπερ  είς 
την  'Εκκλησίαν  συνέρχονται,  όφείλε ιν  μετενεχθήναι 
τάς  ώρισμένας  αυτών  ήμέρχς,  δτε  άπαντήσει,  και 
μη  όφείλειν  τινά  των  Χριστιανών  προς  τά  θεωρία 
τχύτχ  άναγκάζεσθαι. 

Συνόδου  οικουμενικής  Εκτης  κανών  ιθ9,  ξζ“9,  {η. 

ιθ9.  "Οτι  δεΤ  τούς  των  Εκκλησιών  προεστώτας,  kv 
πάση  μέν  ήμέρφ,  έξαιρέτως  δέ  ταΤς  ΚυριακαΤ;, 
πάντα  τύν  κλήρον  και  τύν  λαόν  έκδιδάσκειν  τούς  της 
εύσεβείας  λόγους,  έκ  της  θείας  Γραφής  άναλεγομέ- 
νους  τά  της  άληθείας  νοήματα  τε  καί  κρίματα,  και 
μη  παρεχδαίνοντας  τούς  ήδη  τεθέντας  ορούς,  H την 
έκ  τών  θεοφόρων  Πατέρων  παράδοσιν  · άλλά  καί  εΐ 
Γραφικύς  άνχκινηθείη  λόγος,  μή  άλλως  τούτον  έρμη- 
νευέτωσαν,  ή ώς  άν  ot  τής  9Εκκλησίας  φωστήρες 
και  διδάσκαλοι  διά  τών  οίκείων  συγγραμμάτων  παρ- 
έθεντο  · καί  μάλλον  έν  τούτο  ις  εύδοκιμείτωσχν,  ή 
λόγους  οικείου;  συννάττοντες,  έστιν  δτε  άπόρως 
ίχοντες  πρύς  τούτο,  άποπίπτοιεν  τού  προσήκοντος. 
Διά  γάρ  τής  τών  προειρημένων  Πατέρων  διδασκαλίας 
οΐ  λαοί  kv  γνώσει  γινόμενοι  τών  τε  σπουδαίων  κα\ 
αιρετών,  καί  τών  άσυμφόρων  καί  άποβλήτων,  τύν 
βίον  τετα^5υθμιζουσι  πρύς  τύ  βέλτιον,  καί  τψ  τής 
άγνοίας  ούχ  άλίσκονται  πάθει,  άλλά  προσέχοντες  τη 
διδασκαλία,  έαυτούς  πρύς  τύ  μη  κακώς  παθεΐν  πα- 
ραθήγουσι,  καί  φόβψ  τών  έπηρτημένων  τιμωριών,  τήν 
σωτηρίαν  αύτοΤς  έξεργάζονται. 

ξζ*9.  9Απύ  τής  άγίας  άναστασίμου  Χριστού  τού 
θεού  ήμών  ήμέρχς,  μέχρι  τής  καινής  Κυριακής,  τήν 
δλην  Εβδομάδα  έν  ταΤς  άγίαις  έχκλησίαις  σχολάζειν 
δεΤ  άπαραλείπτως  τούς  πιστούς  έν  ψαλμοΤς  καί  ύμ- 
νοι; καί  ψδαΤς  πυευματικαΤς  εύφραινομένους  έν 
Χριστψ  καί  έορτάζοντας,  καί  τη  τών  θείων  Γραφών 
άναγνώσει  προσέχοντας,  καί  τών  άγιων  μυστηρίων 
κατατρυφώντας.  ’Εσόμεθα  γάρ  ούτω  Χριστψ  συν- 
ανιστάμενοί  τε  καί  συνυψούμενοι  * μηδαμώς  ούν  έν 
ταΤς  προκειμέναις  ήμέραις  Ιπποδρόμια  ή έχέρα  δη- 
μώδης θέα  έπιτελείσθω. 

4'\  ΤαΤς  ΚυριακαΤ;  μ ή γόνυ  κλίνειν,  kx  τών  θεο- 
φόρων  ήμών  Πατέρων  κανονικώ;  παρελάδομεν,  τήν 
τού  Χριστού  τιμώντες  άνάστασιν.  'Π;  αν  ούν  μή 
άγνοωμεν  το  σαφές  τής  τούτου  παρατηρήσεως,  δήλον 
τοΤς  πιστοί;  καθιστώμεν,  ώστε  μετά  τήν  έν  τψ  Σαβ- 
6άτω  Εσπερινήν  τών  Ιερωμένων  πρύς  το  θυσιαστήριον 
εϊσοδον,  κατά  τύ  κρατούν  έθος  μηδένχ  γόνυ  κλίνειν 


\ sint,  ut  Christianos.  Quod  si  inventi  fuerint  ju- 
daizantes, sint  anathema  apud  Christum. 

Concilii  Carthaginensis  canon  81 . 

De  spectaculis , ut  die  Dominico , vel  coeteris  san- 
ctorum festivitatibus  minime  celebrentur. 

71.  Necnon65ei  illud  petendum, ut  spectacula 
theatrorum  caeterorumque  ludorum  die  Domini- 
ca, vel  caeleris  religionis  Christianae  diebus  cele- 
berrimis amoveantur;  maximo  quia  sancti  (ros. 
sanctae)  Paschae  octavarum  die  pepuli  ad  circum 
magis  quam  ad  ecclesiam  conveniunt,  debere 
transferri  devotionis  eorum  dies  (50)  si  quando 
occurrerint,  nec  oportere  etiam  quemquam 
Christianorum  cogi  ad  haec  spectacula. 
t 188  Concilii  oecumentci  vi,  canones  19,  66,  90. 

19.  Quod  66  oportet  eos,qiii  praesunt  Ecclesiis, 
in  omnibus  quidem  diebus,  sed  praecipue  Domi- 
nicis, omnem  clerum  et  populum  docere  pietatis 
et  rectae  religionis  eloquia,  ex  divina  Scriptura 
colligentes  intelligentias  et  judicia  veritatis : et 
non  transgredientes  jam  positos  terminos»  vel  di- 
vinorum Pairum  traditionem.  Sed  et  si  ad  Scrip- 
turam pertinens  controversia  aliqua  exci  tata  fuerit, 
ne  eam  aliter  interpretentur,  quam  commodo 
Ecclesiae  luminaria  et  doctores  suis  scriptis  ex- 
posuerunt : et  majorem  ex  iis  laudem  assequan- 
tur, quam  si  quae  a se  dicuntur  componant,  nec 
dum  quandoque  ad  id  haesitant,  ab  eo  quod  con- 
venit, excidant.  Per  praedictorum  enim  Patrum 
doctrinam,  populi  ad  eorum  quae  sunt  bona  et 
expetenda,  et  inutilia  ac  rejicienda,  cognitionem 
venientes,  vitarn  in  melius  componunt,  nec  igno- 
rantiae vitium  delebuntur  : sed  doctrinae  mentem 
adhibentes,  se  ipsos  ad  id,  ne  mali  quid  eis  ac- 
cidat, excitant;  et  imminentium  suppliciorum 
metu  sibi  salutem  operantur. 

66.  A sancta  Chisti  Dei  nostri  resurrectionis 
die  usque  ad  novam  Dominicam,  tota  septimana 
in  ecclesiis  vacare  fideles  jugiter  oportet  psalmis, 
et  hymnis,  et  spiritalibus  canticis,  in  Christo 
gaudentes,  festumqiie  celebrantes,  et  divinarum 
Scripturarum  lectioni  mentem  adhibentes,  et 
sanctis  mysteriis  jucunde  et  laute  fruentes.  Sic 
enim  cum  Christo  exaltabimur,  et  una  resurge- 
mus. Nequaquam  ergo  praedictis  diebus  equo- 
rum cursus,  vel  aliqUod  publicum  fiat  spectacu- 
lum. 

183  90.  Dominicis  genii  non  flectere  a divinis 
nostris  Patribus, Christi  resurrectionem  honoranti· 
bus, canonice  accepimus  67.  Ne  ergo  hujus  obser- 
vationis evidentiam  ignoremus,  fidelibus  manife- 
stum facimus  quod  post  vespertinum  sacerdotum 
ad  altare  Sabbato  ingressum, ex  consuetudine  quae 
servatur,  nemo  genu  flectat,  usque  ad  sequentem 


65  Cone.  Afiric.  c.  28.  66  Can.  apost.  58.  67  Nicaen.  canon  20  ; Petri  Alex.  can.  15. 

(50)  Graece,  c transferri  praefinitos  eorum  dies. » Devotio  quid  esset  non  intellit,  nec  devotionem 
esse  credidit  in  gentilium  spectaculis. 


647 


648 


ΡΗΟΤΙΙ  ΡΑΪΜΑΜΗΛ  CP. 

vesperam  iu  die  Dominico  ; in  qaa  post  ingres-  A μέχρι  της  έφεξής  κατά  την  Κυριακήν  έσπέρας,  καθ’ 
sura  in 'completorio,  genua  rursus  flectentes,  Do-  ήν  μετά  τήν  lv  τψ  λυχνικψ  είσοδον,  αδθις  τά  γόνοτα 
mino  preces  sic  offerimus.  Salvatoris  enim  nos-  κάμπτοντες,  οδτω  τάς  ευχάς  τψ  Κυρίψ  προσάγομεν. 
Iri  resurrectionis  praecursorem  noctem,  quae  fuit  Γης  γάρ  του  Σωτήρος  ήμών  έγέρσεως  πρόδρομον  τήν 
post  Sabbatum  accipientes, hymnos  ab  ea  Spirila-  μετά  το  Σάβδατον  νύκτα  παραλαμβάνοντες,  των 
liter  incipimus,  festum  ex  tenebris  in  lucem  fi-  ύμνων  έντεύθεν  πνευματικώς  άπαρχόμεθα,  είς  φως 
nientes,  Ut  in  perfecto  et  integro  die  ac  nocte  έκ  σκότους  τήν  έορτήν  καταλήγοντες  * ώς  έν  όλοκλήρψ 
nos  resurrectionem  celebremus.  έντεύθεν  νυκτί  και  ήμέρφ  πανηγυρίζειν  ήμάς  τήν 

άνάστασιν. 

Petri  canon  18.  Πέτρου  κανών  ιε’. 

15.  Nec  reprehendet  nos  quisquam  etc.,  ui  «\  ούκ  έγκαλέσει  τις  ήμΐν,  κ.  τ.  λ. 
supra  pag.  638. 

Iheophili  ex  edicto  de  Theophania . Θεοφίλου  έκ  τής  περί  των  θεοφανιών  προσ  φωνής. 

Et  mos  et  honestas  a nobis  exigit,  Ut  omnem  Καί  το  'έθος  τά  πρέπο*  ήμάς  άπαιτεΤ,  πάσαν  Κυρια- 
diem  Dominicum  honoremus,  eumque  celebre-  κήν  τιμάν,  καί  έν  τχύτη  πανηγυρίζεις  έπειδήπερ 
mas,  quoniam  Dominus  noster  Jesus  Christus  b**  **ύτη  δ Κύριος  ήμών  ’ίησούς  Χριστάς  τήν  έκ 
praeclarum  in  ea  suae  resurrectionis  munus  obiit,  νεκρών  άνάστασιν  ήμΐν  έπρυτάνευσε.  Αιδ  έν  ταΤς 
Et  ideo  in  sacris  Scripturis  ipse,  et  primus  ap-  ίερχΤς  ΓραφαΤς  καί  πρώτη  κέκληται,  ώς  αρχή  ήμΤν 
pellatus  est,  Ut  qui  Sit  nobis  vitae  principium,  et  ζωής  ύπάρχουσα,  και  όγδόΐ),  άτε  δη  υπεραναβεβηκυΤα 
OCtaVUS,  Ut  qui  Judaeorum  Sabbatismum  exsupe-  τδν  των  Ιουδαίων  Σαββχτισμόν.  Έπεί  ούν  συνέβη 
ravit.  Quia  ergo  accidit,  Ut  sanctorum  Theopha-  την  των  άγίων  θεοφανίων  νήστιμον  ημέραν  τούτην 
niorum  hic  eseet  dies  jejunio  peragendus,  dis-  εΤναι,οΙκονορήσωμεν  και  καί  πρδς  έκάτερον  έπιστημό- 
pensemus,  et  ad  utrumque  scientes  procedamus,  νως  χωρήσωμεν*  ΐνα  μετχλχμβάνοντες  όλίγων  φοινίκων. 
Ut  pancos  dactylos  sumentes,  simul  et  haereses  έκκλίνωμεν  άμα  καί  τάς  αίρέσεις  τάς  μή  τιμώσας 
vitemus,  quae  Domini  nostri  Jesu  Christi  resur-  τήν  άναστάσιμον  του  Κυρίου  ήμών  Ιησού  Χρίστου 
rectionis  diem  non  honorant,  et  diei  jejunii  quod  ήμέραν,  καί  το  όφειλόμενον  τή  νηστίμψ  ήμέρφ 
debetur  reddamus,  184  Deo  dante,  peragitur,  άποδώμεν,  περιμένοντες  τήν  έσπερινήν  σύναξιν, 
Congregamur  ergo  hic  ab  hora  nona.  ήτις  ένταύθχ  θεού  θέλοντος  έπιτελεΤται  * συναχθώμεν 

τοίνυν  άπδ  ώρας  έννητάς  ένταύθχ. 

Textus . Const.6,  tit.  12  lib.3,  cod.  Dominicum  *Η  διάτ.  τού  ιβ’  τίτ.  τού  γ’βιβλ.  ιού  κώδ.  λέγει 
diem  feriatum  esse,dicit.EtCOnst.  9,  ejusdem  tit.  c τήν  Κυριακήν  άπρακτον  είναι*  ή δέ  6’  διάτ.  τού  αυτού 
eadem  [diej  neminem  [debiti] admoneri, aut[aquO-  τίτ.  δτι  έν  αυτή  ούχ  δπομιμνήσκεταί  τις,  ή έγγύας 
quam]  fidejussiones, debitum  vel  publicum  vel  pri-  άπαιτεΤται,  ή δημόσιον,  ή Ιδιωτικδν  χρέος,  ούτε  δι- 
vatum  exigi: neque  in  judicio  agi:  neque  scenicum  κάζεται,  ούιε  σκηνική  θέα,  ή κυνηγίου,  ή Ιπποδρο- 
spectaculum  aut  arenariam  venationem,  aut  cir-  μίου  τελείται·  άλλ*  el  καί  φθάσει  νατάλιον  βασιλέως 
cense  certamen  celebrari.  Quin  et  si  natalis  impe-  έν  Κυριακή,  δπερτίθεται  το  θεώριον  δ δέ  θεωρών  έν 
ratoris  in  Dominieum  diem  incidat  spectacula  dif-  Κυριακή,  άποστρατεύεται  και  δημέύεται,  καί  6 
ferri.  Qui  spectaculis  Dominico. [die]  interfuerit,  έκβιβαστής  πχραβάς  τον  νόμον  · Ιξεστι  δέ  πακτεύειν 
et  qui  apparitor  legem  transgressus  sit,  eum  mi-  και  διαλύεσθαι  έν  Κυριακή  β ειρηται  βιβλ.  α’  τίτ.  0* 
litia  privari, ejusque  patrimonium  proscribi. Licc-  διάτ.  β’  καί  ιγ’  δτι  οί  ’ίουδατοι  έν  τψ  Σαββάτψ  καί 
re  tamen  eo  [die]  pacisci  et  transigere.  Dictum  ταΤς  άλλαις  αύτών  έορταΤς,  ούτε  σωματικώς  λειτουρ- 
est  autem  lib.  i,  tit.  9,  const.  2,  [et]  13,  quod  Ju-  γούσιν,  ούτε  τι  ποιούσιν,  ούτε  διά  δημοσίαν  ή ’ιδιωτι- 
daei  die  Sabbato,  aliisque  ipsorum  festis  diebus  κήν  αΙτίαν  ένάγοντχι,  ή ΧριστιανοΤς  ένάγουσιν. 
neque  corporale  munus  obeunt,  neque  quidquam  faciunt,  neque  propter  publicam  privatam  vel  cau* 
sam  in  jus  vocantur,  aut  [ipsi]  Christianos  in  jus  vocant. 

CAP.  V.  — Cur  genu  flectamus;  cur  non  item  D ΚΕΦΑΛ.  E’.  — Τίς  ή αίτία  τής  γονυκλισίας,  καί 
die  Dominica  vel  tempote  Pentecostali  : et  cur  τού  μή  τούτο  γίνεσθαι  έν  Κυριακή  καί  ταΤς  ήμέ- 
verso  ad  orientem  vultu  oremus·  ραις  τής  Πεντηκοστής,  καί  διά  τί  τρά;  άνατολάς 

δρώντες  εύχόμεθα. 

Basilii  ex  quo  de  Spiritu  sancto  ad  Amphilo - Βασιλείου  έκ  τού  κζ’  κεφ.  τών  πράς  ’Αμφιλόχιον  περί 
lochium  scripsit . τού  άγίου  Πνεύματος. 

Ex  asservatis  in  Ecclesia  dogmatibus,  etc·,  ut  Τών  έν  τή  ’Εκκλησίφ  πεφυλαγμένων  δογμάτων,  κ. 
pag.  462.  τ.  λ. 

Et  post  alia · Καί  μεθ1  δτερα. 

Et  hsec  est  ratio,  etc.,  Ut  supra  462.  Ούτος  δ λόγος  τής  τών  άγράφων  παραδόσεως,  κ.τ.λ. 

Erecti  itidem  perficimus  deprecationem  etc.,  Καί  όρθοί μέν  πληρούμεν  τάς  ευχάς,  κ.  τ.  λ, 

ut  pag.  462. 


649 


650 


SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  VIII,  GAP.  I. 


TITVOS  H\ 

ΠΕΡί  ΠΑΡΟΙΚΙΩΝ,  ΚΑΙ  ΠΩΣ  ΔΙΑΓΩΓΣΙΝ  ΕΠ1ΣΚΟΠΩΙ  ΚΑΙ  KAUPIKOI,  ΚΑΙ  ΠΕΡΙ  ΑΠΟΔΗΜΙΑΣ  ΑΥΤΩΝ 
ΚΑΙ  ΠΕΡΙ  ΤΩΝ  ΚΑΤ  ΕΤΟΣ  ΣΥΝΟΔΩΝ,  ΚΑΙ  ΕΕΝΟΔΟΧΙΛΣ,  ΚΑΙ  ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ,  ΚΑΙ  ΣΥΣΤΑΤΙΚΗΣ 
ΚΑΙ  ΕΙΡΗΝΙΚΗΣ  ΕΠΙΣΤΟΛΗΖ,  ΚΑΙ  ΠΟΙΑ  ΠΡΑΤΤΟΤΣΙΝ  ΙΔΙΩΤΙΚΑ  Η ΔΗΜΟΣΙΑ  ΠΡΑΓΜΑΤΑ,  ΚΑΙ 
ΠΩΣ  ΟΙ  ΚΛΗΡΙΚΟΙ  ΑΛΛΗΛΟΓΣ  ΤΙΜΩΣΙ. 

TITULUS  VIII. 

188  DE  PARCECIIS,  ET  QUOMODO  SE  GERANT  EPISCOPI  ET  CLERICI,  ET  DE  EORUM  PE- 
REGRINATIONE, ET  DE  ANNUIS  SYNODIS,  ET  DE  RECIPIENDIS  HOSPITIBUS,  ET  DE  DO- 
CTRINA, NEC  NON  DE  COMMENDATIT1IS  AC  PACIFICIS  EPISTOLIS,  ET  QUID  AGANT  PRI- 
VATE VEL  PUBLICE,  ET  QUOMODO  CLERICI  INVICEM  SE  HONORENT. 

κεφαλα ion  πρωτον.  — Περί  παρ^κιών,  καί  a CAPUT  I.  — De  paroeciis  et  de  invectis  prin· 

των  άπο  βασιλικών  τύπων,  γινομένων  καινίϋμών.  ciputti  deCVeiO  novitatibus · 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  ιζ'.  Concilii  Chalcedoiiensis  CQIWfl  17. 

ιζ\  Τάς  καθ’  έκάστην  'Εκκλησίαν  άγροικι/ας  παρ-  17.  Quae  sunl  in  qnaque  provincia,  rurales  vi- 
οικιας  η έγχωρίους,  μένειν  απαρασάλευτου;  παρά  cinasque  parochias,  firmas  et  inconcussas  manere 
τοΐς  κατέ'/ουσιν  αυτά;  έπισκόποις,  και  μάλιστα  εΐ  apud  60S  qui  illas  tenent  episcopos  : et  maxime 
τριακονταετή  χρόνον  ταύτας  άβιάστω;  διακατέχοντες  SI  triginta  annorum  tempore  βΑ8  sine  vi  detinen- 
φκονόμησαν.  Εί  δε  έντο;  τών  λ*  έτών  γεγένηταί  τις  ή tes  administraverint.  Si  autem  intra  triginta  an- 
γένοιτο  περί  άύτών  άμφισοήτησις,  έξβίναί  τοΐς  λέ-  nos  fuit  aliqua  vel  fuerit  de  iis  controversia,  licere 
γουσιν  ήδικήσΟκι  περί  τούτων,  κινεΐν  παρά  τή  συν-  iis  qui  injuriam  sibi  fieri  dicunt,  de  iis  litem  mo- 
όδω  τής  έπαρχίας·  είδε  τις  άδικοΐτο  παρά  τού  ol-  vere  apud  synodum  provinciae.  Si  qui  autem 
κε'ου  μητροπολίτου,  παρά  τψ  άςάρχφ  διοικήσεω;  injuria  afficiatur  a proprio  metropolitano,  apud 
ή τώ  Κωνσταντινουπόλεως  θρόνψ  δικαζέσΟω,  καΟά  exarchutn  dhecesis,  vel  Constantinopolitanam  se- 
προείρηται.  Ei  δέ  καί  τις  έκ  βασιλικής  έξουσίας  έκαι-  dem  litiget,  sicut  prius  dictum  est.  Sin  autem 
νίσΟη  πόλις,  ή αύΟις  κάινισθείη,  τοΐς  πολιτικοί;  καί  etiam  civitas  aliquis  ab  imperatoria  auctoritate  in- 
δημοσ'ας  τύποις  και  τών  έκκλησιαστικών  παροικιών  β novata  est,  vel  deinceps  186  innovata  fuerit,  Cl- 
ή τάξις  άκο>ουΟείτω.  viles  el  publicas  formas  ecclesiasticarum  quoque 

parochiarum  ordo  consequatur. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  νγ’,  νζ"’,  ξδ’,  οα’,  os,  Concilii  Carthaginensis  canones  53,  56,  64,  71, 
πβ\  75,  82. 

"Οστε  τάς  διοικήσεις,  εί  μή  κατά  συναίνεσιν  Ut  difBCeses,  nisi  ex  COnseftSU  episcopi  pro- 
τού  Ιδιου  έπισκόπου,  έπίσκοπον  Ετερο;  μή  δέ-  prii,  alium  epiSCOpum  ΠΟΛ  accipiant. 
χεσΟαι. 

νγ'.  Έπιγόνιο;  Ιπίσκοπος  εΤπεν  Έν  πολλαΤς  συν-  53.  Epigonius  68  (51)  episcopus  dixit : Multis 
όδοις  ώρισται  συνεδρίψ  ίερατικψ,  Ινα  τά  πλήθη  τά  concil* IS  hoc  Statutum  a COfctu  sacerdotali  est,  Ut 
έν  ταΤς  παροικίαις  ύπύ  τών  έπισκόπων  κατεχόμενα,  plebes  quae  in  dioecesibus  ab  episcopis  retinentur, 
τά  Ιδιον  έπισκοπον  μηδέποτε  Ισχηκότα,  εί  μή  κατά  quae  episcopos  nunquam  habuerunt,  nonnisi  cum 
συναίνεσιν  τού  έπισκόπου,  παρ’  ού  ές  «ρχής  κ*τ-  voluntate  ejus  episcopi  a quo  tenentur,  proprios 
εχονται,  μή  λαμβάνοιεν  Ιθυντάς  Ιδιους,  τουτέστιν  accipiant  rectores,  id  est  episcopos.  At  vero  quia 
έπισκόπου;·  έπειδή  τινες  τυραννίδος  τινύς  έπιτετυχη-  nonnulli  dominatu  quodam  adepto  communionem 
κότες,  τήν  τών  άδελφών  κοινωνίαν  άποστρε^ονται,  fratrum  abhorrent,  vel  certe,  cum  depravati  fue- 
και  δταν  δε  άποφαυλισθώσιν,  ώσανεί  τινι  παλαιέ  rint  (52),  quasi  in  quadam  arce  tyrannica  sibi  do- 
τυραννίδι  δεσποτείας  άαυτούς  έκδικούσι*  πολλοί  δέ  minatum  vindicant  : quod  plerique  tumidi  atque 
καί  έκ  τών  πρεσβυτέρων  φυσιούμενοι  καί  μωροί,  τούς  stolidi  adversu3  episcopum  suas  cervices  erigunt 
αυχένας  έπανιστώσι  κατά  τών  οίκίίων  έπισκόπων,  presbyteri, vel  Conviviis  sibi  concinnantes  plebem, 
το  πλήθος  συμποσίοις  καί  κακοθελέσι  συμβουλίαις  vel  certe  persuasu  maligno  ; ut  illicito  faiore  eos- 
διεγείροντες,  ώς  άτάκτψ  8&voi<f  τούτους  έαυτοΤς  Ιθυν-  dem  velint  sibi  collocare  rectores.  Quod  quidem 
τάς  καθιστάνε ιν.  Τούτο  δέ  έπισήμως  εόκταΤον  παρά  insigne  mentis  tu®  tenemus  votum, frater  religiose 
τής  δμετέρας  κατέχομεν  διανοίας  πιστότατε  άδελφά  Aureli,  qui  haec  SSepe  Oppressisti,  non  curando 

69  Cone.  Afric.  c.  20. 

(51)  Ferrandus  cap.  13,  ex  conc.  Carthag.  t.  (52)  AI.  ms.  ai.  i cum  elevati  fuerint. » 

52  ; concil.  Carthag.  m,  cap.  42. 

Patbol  Gh.  CIV.  21 


651  motu  Patriarcha  cp.  652 

tales  petitores.  Sed  propter  eorom  malos  COgitU- A Αύρήλιε,  δτι  πολλάκις  τάς  τοιαύτας  δρμάς  μη  ιφοσ- 
tOS,  et  prave  contionata  consilia»  boc  dico»  non  δεχόμενος  έκώλυσας.  Ειά  δε  τάς  τών  τοιούτων  XI- 
debere  rectorem  accipere  eam  plebem»  quae  io  κοθελετς  έννοίας,  καί  τα  φαύλως  συμφωνούμενα 
dioecesi  semper  subjacuit,  nec  unquam  proprium  βουλεύματα  τούτο  λέγω,  μη  όφείλε ιν  ΐδιον  καθηγη- 
episcopum  babuit.  Quapropter  si  universo  sane-  την  δέξασΟαι  το  πλήθος  το  έν  τη  λεγομένη  παροχή 
tissimo  coetui  placet  boc,  quod  prosecutus  sum,  υποκείμενον  άρχαιψ  έπισχόπφ,  καί  μηδέποτε  ίδιον 
Confirmetur.  έπίοχοπον  έσχηχος.  Διύ  έαν  συμπάση  τη  άγιωτατη 

συνόδφ  άρέσχη  τύ  παρ*  έμοΰ,  βεβαιωθήτω. 

Aurelius  episcopus  dixit:  Fratris  et  consacerdo-  Αύρήλιος  έχίσχοχυς  ειπεν.  Τού  άδελφου  καί  συν 
iit  nostri  prosecutioni  187  non  obsisto:  sed  hoc  επισκόπου  ήμών  τη  έςακολοθήσει,  ουχ  ένβΐηψϊΓ 
me  6t  fecisse  et  facturam  esse  profiteor  circa  eos  άλλα  τούτο  έμέ  καί  πεποιηχότα  χαί  ποιήσοντα  δμο- 
sane,  qui  fuerint  concordes,  non  solum  circa  Ec-  λογώ,  δηλαδή  περ·  τους  δμονούντας,  ου  μόνον  τη 
clesiain  Carthaginensem.sed  circa  omnes  sacerdo-  iv  Καρχηδόνι  ’Εχκλησί?,  άλλα  καί  πάση  τ$  Ιερατική 
tale  consortium.  Sunt  enim  plerique  conspirantes  συγχληρώσει.  El»t  γάρ  πλεΤστοι  συμπνεοντες  τοΤς 
cum  plebibus  propriis»  quas  decipiunt,  Ut  dictum  οΐχείοις  πλήθεσιν,  άτινα,  ώς  λέλεχται1  άπατώσι  χνή· 
est,  earum  scalpentes  aures,  blandi  ad  seducen-  B θοντες  τάς  άχοας  αυτών,  χχΐ  χολχχεύοντες  προς  έζυ- 
dum,  vitiosae  vil®  homines,  vel  certe  inflati,  et  ab  τους,  άθρώπους  χατεγνωσμενου  βίου*  μήλλον  δε 
h0C  COrSOrtio  separati,  qui  putant  propriae  plebi  φυσιούμενοι,  καί  έχ  της  συγχληρώσεως  ταύτης  έαυ· 
incubandum  ; et  nonnunquam  convocati  ab  conci-  τούς  χωρίζοντες,  οΐτινες  τφ  Ιδίψ  πλήθει  έπερειδό- 
lium  venire  detrectant,  sua  forte  ne  prodantur  μενοι,  πολλα'κις  συγχληθέντες  έλθεΤν  είς  σύνοδον, 
flagilia,  metuentes.  Dico,  si  placet,  circa  bos, non  παραιτούνται,  ώς  φοβούμενοι  μη  πως  τα  τούτων  άτο- 
tantum  dioeceses  non  esse  servandas,  verum  et  de  πώματα  φανερωθώσι.  Αεγομεν  ου#,  έαν  δοχή  όφεί- 
propria  Ecclesia, quae  illis  male  faverit,  omnimodo  λομεν  παντι  τρόπφ  άγωνίσασθαι,  τούτοις  μή  μόνον 
adnitendum  ut  etiam  auctoritate  publica  rejician-  τάς  τοιαύτας  διοικήσεις  μη  φυλάττεσθαι,  αλλά  μηδέ 
fur,  atque  ab  ipsis  principalibus  cathedris  remo-  τάς  Ιδίας  'Εκκλησίας  τάς  κακώς  είς  έαυτούς  πε- 
veantur.  Oportet  enim,  Ut  qui  universis  fratribus  ριελθούσας.  Καί  Τνα  αύθεντιχώς  δημοσίφ  έκβάλλων- 
SC  toto  concilio  (53)  inhaeserit,  non  solum  suam  ται,  χαι  αυτής  της  τών  πρωτευόντων  καθέδρις  άπο- 
jure  integro,  sed  et  dioeceses  possideat.  At  vero,  χινώνται,  Χρή  γάρ  τούς  σύμπασι  τοίς  άδελφοΤς  χαι 
qui  sibimet  putant  plebes  suas  sufficere,  fraterna  δλη  τζ  συνόδφ  προσκολλωμένους,  μη  μόνον  την  οί· 
dilectione  contempta,  non  tantum  dioeceses  amit-  χείαν  χατέχειν  δικαίως  κιθέδραν,  άλλ9  Ινι  μην  τάς 
tant,  sed,  Ut  dixit,  etiam  in  propriis  publica  ca-  ^ τοιαύτας  διοικήσεις  κεκτήσθχΓ  τούς  δέ  δοχούντχς 
reant  auctoritate,  Ut  rebelles.  τοΤς  Ιδίοι;  δχλοις  άρκεΤσθαι,  καί  της  άδελφιχης  άγα- 

πης  χαταφρΟνουντας,  μη  μόνον  τά;  διοικήσεις,  άπολλύειν,  άλλ9  Ιτι  μην,  ώ;  εΤπον,  καί  τών  Ιδίων  τόπων 
άρχοντικη  σιερεΤσθαι,  ώς  άντάρτας,  &>ναστεία. 

Honoratus  et  Urbanis  episcopi  dixerunt.*  Sum-  'Ονωράτος  καί  ούρβανος  έπίσκοπύι  εΤον  Β με- 
ma  provisio  sanctitatis  tuae  cohaesit  mentibus  sin-  γίστη  πρόνοια  της  ύματέρας  άγιωσύνης,  ταύς  πάντων 
gulorum,  et,  puto,  omnium  responsione  ea  quae  διανοίαις  ένεκαθέσθη,  καί  λογιζόμεθα  όφείλειν  τ$  πάν- 
prosaqui  dignatus  es,  roboranda.  των  άποκρίσει  βεβαιωθήναι  τήν  ύμετέραν  έξιχολού- 

Θησιν. 

188  Universi  episcopi  dixerunt:  Placet,  placet.  Σύμπαντες  έπίσχοποι  εΐπον*  ’Αόέσκει,  άρέσχει. 

Ut  episcopi  qui  in  dicscesibus  fuefint  ordinati,  Περί  του  τού;  kv  ταΤς  παροιχίαις  χειροτονουμέ- 
dicecesim  sibi  nullam  vindicent . νους  έπισκόπους,  μή  τινα  έαυτοΤς  έχδικεΤν  διοί- 

χησιν. 

56.  Honeratus  et  Urbanus βθ  episcopi  dixerunt  : νς“\  'ονωράτος  χαί  ούρβανύς  ot  έπίσχοποι  εΐπον 

Audivimus  constitutum,  ut  dioeceses  non  merean-  ’Ηκούσαμεν  ύρισθέν,  *ίνα  at  παροιχίαι  μη  άξιώντσι 
tur  episcopos  accipere,  nisi  consensu  ejus  sub  quo  λαμβάνειν  έμισκόποος,  εΐ  μη  κατά  συναίνεσιν  τούτου 
fuerint  constitutae  : sed  in  provincia  nostra  cum  6<p’  8v  καθίσταντο.  9Ev  δέ  xfi  χώρφ  ήμών  κατά  συγ- 
aliqui  forte  in  dioecesi,  concedente  eo  episcopo  in  χώρησιν  τού  k;  άρχής  κατέχοντος  τάς  διοικήσεις 
Cujus  potestate  fuerant  constitutae,  ordinati  sunt  έπισκάπου,  τινές  είς  τάς  αύτάς  παροικίας  χειροτο- 
epiecopi,  etiam  dioeceses  sibi  vindicant  : hoc  et  1)νηθέντες  έπίσχοποι,  έαυτοΤς  Ιτι  μή  έτέρας  διεχδι- 
COrrigi  charitalis  vestrae  judicio,  et  inhiberi  de  χούσι.  Τούτο  και  χωλυθηναι  τξ  άπύ  τής  ύμετέρας 
Caetero  debet.  άγάπης  χρίσει,  και  άναρτηθήναι  τού  λοιπού  όφείλει. 

Epigonius  episcopus  dixit  : Singulis  episcopis  ’Επιγόνιος  έπίσχοπος  εΤπεν*  *Εχάστψ  έπισχόπφ 
servatum  et  quod  decebat.  Ut  ex  massa  dioece-  τύ  πρεπον  έφυλάχθη,  ίνα  έχ  τής  συγχτησίας  τών 
Sium  nulla  carperetnr,  Ut  proprium  episcopum  παροιχιών  μηδέν  άποδρεφθείη  προς  τύ  ίδιον  κτήσα- 

09  Cone.  Afric.  c.  23  ; Carthag.  hi,  can.  46. 

(53)  Hoc  est,  c toti  provinciae.  > 


653  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  VIII,  CAP.  I.  654 

σθαι  έπίσκοπον,  ύ μη  κατά  συναίνεσιν  του  τήν  έξου-  a habuisset,  nisi  ipse  consensum  adhibuisset  con- 
σίαν  Ιχοντος.  'E άν  δΙ  αυτός  παραχωρήση,  ώστε  την  cedendi.  Sufficiat  enim  si  concesserit,  ut  eadem 
αυτήν  διοίκησιν  έπιτραπβτααν  ίδιον  κτήσασθχι  Επί-  dicecesis  permissa  proprium  tantum  episcopum 
σκοπον,  εις  τάς  λοιπας  τόν  προχεφισθέντχ  μή  έπι-  habeat,  deteras  sibi  non  vindicet  dioeceses;  quia 
βαλέσΟαι  διοικήσεις  · διότι  μία  έκ  τοϋ  σώαχτος  τών  exempta  de  fasce  multarum  sola  meruit  honorem 
πολ)ών  άφαιρεθεΤσα,  αυτή  και  μόνη  ήςιώΟη  τιμήν  eplSCOpatUS  SUSCipere. 

Ιδίας  έπισκοπής  άναδέξχσθαι. 

Αύρήλιος  Επίσκοπος  ειπεν  * Ουκ  άμφιβάλ)ω  τή  Aurelius  episcopus  dixit  : ΝθΠ  dubito  charitati 
πάντων  υμών  αγάπη  άρέακειν,  ώστε  τόν  κατά  συγ-  vestro  omnium  placere,  eum  qui  in  dioecesi  con- 
χώρησιν  του  προτέρου  έπισκόπου  έν  τή  διοικήσει  cedente  episcopo,  qui  matricem  tennit,  solam 
προχεφισθίντχ  έπίσκοπον,  μόνον  αυτδν  κατέχειν  τον  eamdem  retinere  plebem  in  qua  fuerat  ordinatus, 
λαόν  εις  δν  έχεφοτονήθη.  Επειδή  ούν  πάντα  νομίζω  Quoniam  igitur  universa  arbitror  fuisse  tractata, 
είναι  τετρακταϊσμίνα,  έάν  πάντα  στοιχή  τφ  λογισμφ  si  omnia  cum  animo  vestro  convenerunt,sermone 
υμών,  πάντα  βεβαιώσατε  τή  ύμετέρφ  έκφωνήσει.  vesiro  cuncta  roborate. 

Πάντες  ol  έπίσκοποι  εΐπον  * Πάσιν  ήμΤν  ταΰτα  Universi  episcopi  dixerunt : Omnia  nobis  haec 
ήρεσαν#  και  τή  ήμετέρφ  όπογραφή  ταυτα  βέβαιου-  Β placuerunt,  et  hac  nostra  subscriptione  firmabi- 
μεν.  mus. 

Και  δπέγραψχν,  Αύρήλιος  Επίσκοπος  τής  Έκκλη-  189  Et  subscripserunt.  Aurelius  episcopus 
αίας  Καρχηδόνος,  Τφ  παρόντι  δεκρέτφ  συνήνεσα,  Ecclesiae  Carthaginensis,  huic  decreto  consensi, 
και  αναγνωσΟέντι  υπέγραψα.  'Ομοίως  κχ>  ol  λοιποί  et  prolecto  subscripsi.  Similiter  et  caeleri  epis- 
Επίσκοποι  υπέγραψαν.  copi  subscripeerunt  (54). 

*Ev  τσύτη  τή  συνόδψ  ώρίσθη,  Τνχ  Επίσκοπος  χωρίς  ln  hot  concilio  Stdtuium  esl%  Ut  epiSCOpi  Sine 
άπολυτικής  μή  πλεύση.  formata  non  navigent. 

Έπι  Κχισχρίου  χαΐ  Αττικού  τών  λχμπροτάτων  Caesario  70  (55)  et  Attico  viris  clarissimis  con- 
ύπάτων,  τή  πρό  Εξ  Καλανδών  'Ιουλίων  Εν  Καρχηδόνι,  sulibus,  sexto  Kalendas  Julias,  Carthagine,  pia- 
ήρεσε  μηδένα  τών  Επισκόπων  πλέειν  χωρίς  άπολυ-  cuit,  ut  nullus  episcoporum  naviget  sine  formata 
τικής  τού  πρωτεύοντος.  primatis. 

Τα  πεπραγμένα  b ζητών  έν  τοΤς  χύθεντικοΤς  εύρή-  Gesta  in  authenticis,  qui  quaeret,  inveniet, 
σει. 

'Ex  τής  συνόδου  ταύτης  τοποτηρηται  πρός  βι-  De  concilio  isto  (56)  legati  ai  imperatores  infra · 

σιλέχς,  ol  υπογεγραμμένοι  Επίσκοποι  άπεσ-  scripti  diriguntur  episcopi. 

τέ)λοντο  (54).  c j)e  manumissionibus  in  Ecclesia  celebrandis , 

Περί  Ελευθεριών  τών  έν  τή  Έκκλησή  γινομένων,  imperatore  pOiCendum. 
αΐτητέον  άπό  τού  βασιλέως. 

ξδ\  Περί  έλευθηριών  δηλαδή  έν  τή  Έκκλησή  χη-  64.  De  manumissionibus  71  sane  in  Ecclesia 
ρυχχέων,  έαν  τούτο  ol  ήμέτεροι  συνιερεΤς  φαίνωνται  dicendis  [ Grcec . proclamandis],  si  id  nostri  con- 
ποιούντες  άνά  τήν  ’ΐταλίαν,  καί  ή ήμετέρα  δήλον  sacerdotes  per  Italiam  facere  reperiuntur,  nostrae 
πεποίθησις  τη  τούτων  τάξει  Επεται,  δο θείσης  φάνε-  etiam  erit  fiduciae  istorum  ordinem  sequi : data 
ρώς  άδείας,  πεμπομένου  τοποτηρητού,  ινα  οΐαδή-  plane  licentia  misso  legato,  ut  quaecunque  digna 
ποτέ  άξία  πίστεως,  δπερ  τής  Εκκλησιαστικής  κατχ-  fide  ρΓΟ  Statu  Ecclesiae  et  ealute  animarum  agere 
στάσεως,  καί  τής  τών  ψυχών  σωτηρίας  έκτελέσαι  potuerit,  COS  laudabiliter  in  conspectu  Domini 
δυνηθείη  * καί  ήμεΐς  έπαινετώς  Ενώπιον  τού  Κυρίου  accepturos.  QuaB  omnia,  si  sanctitati  vestTflB  pia- 
ύποδεξώμεθα  τούτα  πάντα  · έάν  τή  ύμετέρφ  άγιωσύνη  Cent,  edicite;  ut  et  meam  suggestionem  ratam 
άρέσκη,  έξείπατε  · tva  καί  τήν  έμήν  άναφοράν  βε-  esse  vobis  advertam,  et  nostram  omnium  consen- 
βαίαν  ούσαν  ύμΤν  έπιδείξω,  και  τά  παρά  τής  πάν-  sionem  sinceritas  eorum  libenter  accipiat, 
τω*  ήμών  συναινέσεως  ή αυτών  ειλικρινότης  ήδέως  ^ 
προσδέξηται. 

'Από  πάντων  τών  έπισχόπων  έλέχθη  · Πάσιν  Ab  universis  episcopis  dictum  est  : Omnibus 
άρέσκει  τά  προτεθέντα,  καί  συνετώ;  φπό  τής  σής  placent  h$C  quse  injuncta  sunt  peragenda  (57), et 
άγιωσύνης  έξηγηΟέντα,  όφείλει  έκτελεσΟήναι.  prudenter  a tua  sanctitate  enarrata. 

70  Haec  in  concilio  Africano  nt  vocant,  canoni  hnjus  codicis  34,  proponuntur.  7i  Cone· 
Afiric,  c.  32. 

(54)  Desunt  in  codice  legatorum  episcoporam  (56)  Concilium  Carthag.  iv  sub  Aurelio  anni 

nomina.  399,  canon  unicus· 

(55)  Cone.  Carthag.  sub  Aurelio  m,  uti  appel-  (57)  Hanc  vocem  loco  suo  movit  Grocus  inter- 
latur  a Bonifacio  Carthag.  in  conc.  anni  525.  pres. 

Anno  397,  conc.  Carthag.  in,  cap.  38. 


655  fHOTII  PATRIARCHAE  CP.  656 


190  De  his  qui  plebes  proprias  deirlinquunt. 

71.  Rursus  placuit  7*  (58)  ut  nemini  sit  facul- 
tas, relicta  principali  cathedra,  ad  aliquam  Ec- 
clesiam in  dioecesi  constitutam  se  conferre,  vel  in 
re  propria  (59)  diutius  quam  oportet  constitu- 
tum, curam  vel  frequentationem  propriae  cathe- 
dra negligere. 

De  defensoribus  Ecclesiarum  ab  imperatore 
poscendis . 

75.  Ab  imperatoribus,  universis  visum  est  7*t 
postulandum  propter  afflictionem  pauperum, quo- 
rum molestiis  sine  intermissione  fatigatur  Ec- 
clesia, ut  defensores  eis  adversus  potentias  divi- 
tum  curo  episcoporum  provisione  delegentur. 

De  manumissionibus . 

82.  Item  placuit  73,  ut  de  manumissionibus  in 
Ecclesia  celebrandis  ab  imperatore  petatur. 

Concilii  cscumenici  vi  canones  25,  36, 37, 38, 39. 

25.  Praterea  renovamus  etiam  canonem,  qui 
dicit  agrestes,  et  quae  sunt  in  provincia  parochias 
inconcussas  manere  apud  episcopos,  qui  eas  pos- 
sident : maiime,  si  triginta  annorum  spatio  eas 
sine  vi  possidentes  administraverint.  Si  autem 
intra  triginta  annos  fuit  vel  fuerit  aliqua  de  iis 
controversia,  licere  iis,  qui  se  injuria  affectos 
dicunt,  de  eo  actionem  apud  synodum  provin- 
ciae. 

36.  Renovantes  quae  a sanctis  centum  quin-, 
quaginta  Patribus,  etc.,  ut  supra  pag.  474. 

37.  Quoniam  diversis  temporibus,  etc.,  ut  su- 
pra pag.  487. 

191  38.  Canonem  qui  a Patribus  factus  est, 
nos  quoque  observamus,  qui  sic  edicit  : Si  qua, 
civitas  ab  imperiali  potestate  innovata  est,  vel 
rorsus  innovata  fuerit,  civiles  ac  publicos  typos 
ecclesiasticarum  quoque  rerum  ordo  consequa- 
tur. 

39.  Cum  frater  et  comminister  noster  Jojnnes 
insulse  Cypri  praesul,  etc.,  ut  supra  pag . 474. 

Textus. Const.6,tit.2,lib.i.Cod. ait  quod, Quae  ca- 
nonicae dubietates  per  universum  Illyricum  emer- 
gunt,eas  non  absque  scientia  antistitis  urbis  Cons  - 
tantinopolitanae  (quae  veteris  Romae  praerogativas  ( 
habet)  ejusque  [sacerdotales]  conventus  oporteat 
decidi.Const.vero  16, (it.  2. Lib. i Cod. abrogat  quae- 
cunque tempore  tyrannidis  adversus  Zenonem  [in- 
stitutae], in  192  praejudicium  sacerdotum  eccle- 
siasticive  status,  contra  anteriorum  principum 
sanctiones  facta  sunt,  et  quae  antea  obtinuissent 
renovat,  ac  Constantinopolitanum  ante  alios  resi- 
dendi jus  habere  dicit.  Const.  35,  tit.  3,  lib.  u 


A . Περί  των  τούς  Ιδίους  λ ιούς  έγκαταλιμπανον- 
των. 

ολ\  Πάλιν  ήρεσεν,  ώιτε  μηδεν'ι  έξεΤναι  Ιπισχόπφ, 
καταλειφθείσης  τη;  αυθεντικής  αύτού  καθέδρας, 
πρός  τινα  Εκκλησίαν  έν  διοικήσει  καθεστώσαν  έαυτύν 
άποφέρειν,  ή έν  οίκείιρ  πράγματι,  ύπερ  δ χρή  έπι 
πολύ  άπασγολουμένφ,  αμελεί ν της  φροντίδος  και  τής 
συνεχείας  τού  Ιδίου  θρόνου. 

Περί  εκδίκων  των  ‘Εκκλησιών  των  όφειλόντων  άπύ 
τού  βασιλέως  αιτηθήναι. 

οε*.  Σύμπασιν  Ιδοξεν  αΐτήσαι  άπύ  των  βασιλέων 
διά  την  των  πενήτων  χάκωσιν,  ών  ταΤς  έπαχθείαις 
άπαύστω;  ή ‘Εκκλησία  παρενοχλεΤται,  ώστε  ένδικους 
τούτοις  μετά  τής  τών  Επισκόπων  προνοίας  έπιλεγήναι, 
κατά  τής  τών  πλουσίων  τυραννίδος. 

I Περί  έλευθεριών. 

πβ\  'Ομοίως  ήρεσεν,  ΐνα  περί  τών  έν  τή  Έκκλησή 
γινομένων  έλευθεριών,  άπύ  τού  βασίλεως  αΤτησις 
γένηται. 

Συνόδου  οικουμενικής  Εκτης  κανών  κε*,  λζ"*,  λζ*, 
λη*,  λθ*. 

κε\  Προς  τοΤς  άλλοι ς άπασιν  άνανεούμεν  καί  τον 
κανόνα  τον  διχγορεύοντα,  τάς  καθ’  έκάστην  ‘Εκκλη- 
σίαν άγροικικάς  παροικίας  ή Εγχωρίους^  μένειν 
άπαρασαλεύτους  παρά  τοΤς  κατέχουσιν  αύτάς  Επι- 
σκόποις,  και  μάλιστα  εί  τριακονταετή  χρόνον  ταύτας 
άοιάστως  διακατέχοντες  (^κονόμησαν.  Et  δέ  έντύς 
τών  λ’  έτών  γεγένηταί  τις,  ή γίνοιτο  περί  αυτών 
άμφισβήτησις,  έξείναι  τοΤς  λέγουσιν  ήδικήσθαι,  περί 
τούτων  κινεΤν  παρά  τή  συνόδιρ  τής  Επαρχίας. 

λζ"1.  ’Ανανεούμενοι  τά  παρά  τών  ργ’  άγιων  Πατέ- 
ρων, κ.  τ.  λ. 

λζ\  ‘Επειδή  κατά  διαφόρους  καιρούς,  κ.  τ.  λ. 

λη*.  Τον  έκ  τών  Πατέρων  ήμών  τεθεντα  κανόνα  καί 
ήμεΤς  παραφυλάττομεν,  τύν  ουτω  διαγορεύοντα  * ΕΪ 
τις  έκ  βασιλικής  Εξουσίας  έκαινίσθη  πόλις,  ή αύθις 
καινισθείη  τοΤς  πολιτικοΤς  καί  δημοσίοις  τύποις,  και 
τών  Εκκλησιαστικών  πραγμάτω/  ή τάξις  ακόλου- 
θε ίτω. 

λθ\  Τού  άδελφού  καί  συλλειτουργού  ήμών  ’ΐωάννου 
τού  τής  Κυπρίων  νήσου,  κ.  τ.  λ, 

*Η  ζ"'  διάταξις  τού  β'  τίτ.  τού  α'  βιβλ.  τού  κώδ. 
φησίν,  δτι  Τάς  άναφυομένας  κανονικάς  αμφισβητή- 
σεις έν  8λιρ  τψ  Μλλυρικω,  ού  δεΤ  τέμνε σθαι  παρά 
γνώμην  τού  άρχιεπισκόπου  Κωνσταντινουπόλεως  και 
της  αύτού  συνόδου,  ήτις  Εχει  τά  προνόμια  τής 
αρχαίας  Ρώμης.  *Η  δε  ιζ“'  διάτ.  τού  αυτού  τίτ.  άκυ- 
ροι τά  γενόμενα  έν  τή  κατά  Ζήνωνος,  τυραννίδι 
παρά  τά  πρώην  βασιλικά  θεσπίσματα  περί  Ιερέων 
ή καταστάσεως  Εκκλησιαστικής,  καί  τά  πρώην  άνα- 
νεούται,  καί  φησι,  τύν  Κωνσταντινουπόλεως  Ιχειν 
τών  άλλων  τήν  προεδρίαν.  *Η  δέ  λε’  διάτ.  τού  γ*  τίτ. 
τού  α*  βιβλ,  λέγει,  δτι  Εκάστη  πόλις  ίδιον  Επίσκοπον 


72  Cone.  Carthag.  ν can.  5 ; Afrlc.  c.  38.  7*  Cone.  Carthag.  v,  c.  93.  Afric.  can.  42.  75  Cone. 
Afric.  c.  49. 


(58)  Bonifacius  in  conc.  Carthag.  anni  525,  ex  (59)  In  villa  suburbana, 
concil.  vi,  sub  Aurelio. 


657 


SYNTAGMA  CANONUM. 


έχ«τω.  Καί  κ£ν  διά  θείας  άντιγραφης  τολμήσοι  τις  A Unaquaeque,  inquit,  civitas  proprium  episcopom 
άφελέσθαι  πόλιν  του  Ιδίου  έπισκόπου,  ή της  περιοι-  habeto.  Et  si  quis  vel  per  divinum  rescriptam  civi- 


κίοων  αυτής,  η τίνος  άλλου  δικαίου  ; γυμνοΰται  των 
βντων  χχι  άτιμούται.  ’Εξ^οητχι  δε  ή Τομέων  Σκυ- 
θίας  πόλις  · δ γάρ  έπίσκοπος  αυτής,  καί  των  λοιπών 
προνοεϊ  * καί  ή Λεοντόπολις  ‘ίσαυρίας  ύπδ  τδν 
επίσκοπον  έστιν  ’ΐσαυροπολεως.  "Οτι  δέ  καί  η Κων- 
σταντινουπόλεως Εχει  τά  προνόμια  της  άρχαίας 
Ρώμης,  ειρητχι  κχι  βιολ.  ια’  του  χώδ.,τίτ.  κα*,  διχτ. 
α*  καί  μόνη.  'Π  δέ  α’  διάτ.  του  ιζ*  τίτ.  του  α’  βιολ. 
του  χώδ.,  ‘Ρώμην  αύτην  όνομάζεσθαι  λέγει. 

ΚΕΦΑΛ.  Β*.  — Περί  ςοΰ  μη  ώ;  Ετυχε*  άποδη- 
μεΤν  επίσκοπον  ζ κληρικόν  έν  έτέρ$  διάγειν 
παροικ'φ. 

*Α ποστόλων  κχνών  ιδ*,  ιε*. 
ιδ*.  ‘Επίσκοπον  μη  έξεΤναι  κχτχλείψχντχ  την 
έαυτοΰ  παροικίαν,  έτέρ^  έπιπηδφν,  καν  υπό  πλειό- 
νων  άνχγκάζηται  · εΐ  μή  τις  εύλογος  αιτία  ή»  ή 
τούτο  βιχζομένη  αύτόν  ποιεΐν,  ως  πλέον  τι  κέρδος 
δυναμένου  αύτοΰ  τοΤς  έκεΤσε  λόγψ  εύσεβείας  συμβα- 
λέσθαι  ’ καί  τούτο  δέ  ούκ  άφ*  έ αυτού,  άλλα  χρίσει 
πολλών  έπισκόπων  κχί  πχρακλήσει  μεγίστη. 

ιε*.  Ει  τις  πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  η όλως  του 
καταλόγου  τών  κληρικών,  άπολείψας  την  έαυτου 
παροικίαν,  είς  έτέραν  άπέλθοι,  καί  παντελώς  μετα- 
στάς  διατρίβοι  έν  αλλ^  παροικία  παρά  γνώμην  τοΰ 
Ιδιου  έπισκόπου,  τούτον  κελεύομεν  μηκέτι  λειτουρ- 
γεΤν  · εί  μάλιστα  προσκαλουμένου  αυτόν  τοΰ  επι- 
σκόπου αύτοΰ  Ιπχνελθεΐν,  ούχ  ύπήκουσεν,  έπιμέ- 
νων  τ^  αταξία,  ώς  λαϊκός  μέντοι  έκεϊσε  κοινω- 
νείτω. 

Συνόδου  ‘Αγκυρας  κανών  in‘. 

Ει  τινες  επίσκοποι  καταστχθεντες,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Άντιοχείας  κανών  γ*,  ιγ’,  κβ*. 
γ\  Ει  τις  πρεσβυτέρας,  ή διάκονος,  ή δλως  τών 
τοΰ  ιερατείου,  κχταλιπών  την  έχυτοΰ  παροικίαν  είς 
έτέραν  άπέλθοι,  Ιπειτα  παντελώς  μετχστάς,  είς  έτέ- 
ραν παροικίαν  διαχρίβειν  πειράται  επί  πολλψ  χρόνψ 
μηκέτι  λειτυυργεϊν,  εί  μάλιστα  καλοΰντι  τψ  έπι- 
σκόπψ  τψ  ίδίψ,  καί  έπανελθεϊν  είς  την  παροικίαν 
την  έαυτου  παραινοΰντι,  μη  ύπακούοι  * εί  δέ  καί 
έπιμένοι  τη  αταξία,  παντελώς  αύτόν  καθαιρεϊσθαι 
τής  λειτουργίας,  ώς  μηκέτι  χώραν  Εχειν  άποκατα- 
στάσεως  · εί  δέ  καθχιρεθέντχ  διά  ταύτην  την  αίτίαν  | 
δέχοιτο  ετερος  έπίσκοπος,  κάκεϊνο*  έπιτιμίας  τυγ- 
χάνειν  υπό  κοινής  συνόδου,  ώ;  παραλύοντα  τού; 
θεσμού;  τούς  Εκκλησιαστικούς. 

ιγ*.  Μηδένα  έπίσκοπον  τολμάν,  κ.  τ.  λ. 
κβ*.  Επίσκοπον  μη  έπιβαί\ειν  άλλοτρία  πόλει, 
κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  μα*,  μβ\ 
μα*.  "Οτι  ου  δεϊ  Ιερατικόν  ή κληρικόν,  άνευ  κανο- 
νικών τραυμάτων  όδεύειν. 


tatem  [aliquam]  aut  suo  episcopo,  aut  territorio, 
aut  alio  quopiam  jure  privare  audeat : exuitur  bo- 
nis, et  infamis  redditur,  Excipitur  autem  Tomen- 
sium  Scythiae  civilis.  Illius  enim  episcopus  reli- 
quarum etiam  [civitatum]  curam  gerit.[Tum|  etiam 
Leontopolislsaurisubestepiscopo  Isauropolitano. 
Quod  porro  Constanlinopolis  privilegia  veteris 
Romae  habeat,  dicitur  lib.  ii  cod.  tit.  21,  const. 
unica.  Const.  vero  1 tit.  17,  lib.  i,  cod.  ipsam 
[etiam]  Romam  nominari  dicit. 

CAP.  II.  — Ne  temere  episcopus  peregrinetur , 
neque  clericus  in  aliena  degat  paroecia. 

Apostolorum  canones  14,  18. 

14. Episcopo  (60)  non  licet, sua  relicta  parochia, 
ad  aliam  transilire,  etiamsi  a pluribus  cogatur  : 
nisi  sit  aliqua  causa  rationi  consentanea, quae  eum 
cogat  hoc  facere,  utpole  ad  majus  lucrum,  cum 
possit  ipse  iis,  qui  illic  habitant,  pietatis  verbo 
conferre  : idque  non  ex  se,  sed  mullorum  epis- 
coporum judicio  et  maxima  exhortatione. 

15.  Si  quis  74  presbyter,  vel  diaconus,  vel  om- 
nino ex  clericorum  catalogo,  relicta  sua  paro- 
chia, in  aliam  abscesserit,  et  cum  penitus  trans- 
ierit, praeter  sui  episcopi  sententiam  in  alia 
parochia  maneat,  eum  non  amplius,  195  cele- 
brare jubemus,  maxime  si,  eum  adhortante  epi- 
scopo ut  rediret,  non  paruerit,  in  contumacia  et 
insolentia  perseverans  : is  tamen  ut  laicus  com- 
municet. 

Concilii  Ancyrani  canon  18. 

Si  qui  constituti  sunt  episcopi,  etc.,  ut  supra, 
pag.  506. 

Concilii  Antiochensis  canones  3,  13,  22. 

3.  Si  quis  presbyter,  vel  diaconus,  vel  quis 
omnino  ex  sacerdotali  ordine  relicta  sua  paro- 
chia  in  aliam  abierit,  deinde  omnino  commi- 
grans, in  alia  parochia  longo  tempore  versari 
conetur,  ne  amplius  celebret,  maxime  si  proprio 
vocanti  episcopo  ut  in  suam  parochiam  redeat, 
exhortantique  non  pareat.  Si  autem  in  insolen- 
tia (άταξί$),  perseverat,  is  omnino  a sacro  minis- 
terio deponatur.  Si  anlem  eum,  qui  propter  hanc 
, causam  depositus  est,  alius  episcopus  receperit, 
ille  quoque  a communi  synodo  puniatur,  ut  qui 
ritus  ecclesiasticos  dissolvat. 

1 3.  Nullus  episcopus  audeat,  etc.,  ut  png.475. 

22.  Episcopus  in  alienam  civitatem,  etc.,  ut 
pag.  478. 

194  Concilii  Laodiceni  canones  41,  42. 

41.  Quod  non  oportet  eum  qui  est  sacratus  vel 
clericus  sine  canonicis  litteris  iter  ingredi. 


74  Nic.  can.  16,  Antioch.  can.  3.  — Vide  lib.  3,  De  vita  Constantini , cap.  61,  edit.  Valesianaj. 
(60)  Citantur  Constantini  epist.  2,  ad  Euseb.  et  Antioch.  episcopos  scriptae.  Exstant  apud  Euseb. 
De  vita  Constant,  lib.  m,  cap.  57. 


659  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  660 

42.  Quod  non  oportet  eos  qui  snnt  sacrati  vel  A μβ9  "Οτι  ού  δετ  Ιερατικήν  η χλτ,ριχύν,  aveo  κελεύ- 
clerici,  sine  jusso  episcopi  iter  ingredi.  σεως  έπισκόπου  όδεύειν. 

Concilii  Constantinopolitani  canon  2.  Συνόδου  Κωνσταντινουπόλεως  κανών  β\ 

2.  Episcopi  ad  Ecclesias  quae  sunt  oltra  suam  β*.  Τους  ύπέρ  διοίχτ,σιν  έπισκόπους'  χ.  τ.  λ. 
dioecesim,  etc.,  «t  supra  pag.  470. 

Concilii  Chalccdonenm  canonCS  13,  23.  Συνόδου  Χαλκηδόνος  xaww  ιγ9,  χγ9. 

13.  Externos  clericos^  et  ignotos  in  alia  civi-  ιγ\  Ξένους  κληρικούς  xxl  άναγνώστας,  έν  έτέρ? 
tate  sine  proprii  episcopi  commendatitiis  litteris  πόλει  δίχα  συστατικών  γραμμάτων  τού  Ιδίου  έπι- 
nnsqnam  ullo  modo  ministrare.  σκόπου,  μηδέ  δλου  μηδαμού  λειτουργεΤν. 

23.  Pervenit  ad  aures  nostra s,  quod  in  provin-  χγ9.  ΐλθεν  ε!ς  άχοκς  τής  άγιας  συνόδου,  όκ 
ciis,  canonibus  constituta  episcopum  synodi  non  κληρικοί  τινες  xai  μονάζοντας,  μηδέν  έγκεχειρισμε- 
fiant, et  ex  eo  multa  ecclesiastica  negligantur  quae  vot  ύπύ  τού  ιδίου  έπισκόπου,  Ιστι  δε  δτε  και  άκοινώ- 
correctione  indigent.  Statuit  ergo  sancta  synodus  νητοι  γινόμενοι  παρ’  αυτού,  καταλαμβάνοντας  τή* 
secundum  sanctorum  Patrum  canones,  Ut  bis  in  βασιλεύουσαν  Κωνσταντινούπολή  , έπ!  πολύν 
anno  eumdem  in  locum  conveniant  uniuscujusque  αυτή  διατρίβουσι,  ταραχάς  έμποιούντες  καί  θορυ— 
provinciae  episcopi, Ut  metropolitanus  melius  esse  g βούντες  την  έχχλησιαστιχήν  χχτάστασιν,  άνατρέ- 
perspexerit,  et  singula  emergentia  corrigant:  epi-  πουσί  τε  ο?<ους  τινών  · ώρισε  τοίνυν  ή ά^ία  σύννδος, 
scopi  autem,  qui  non  conveniunt,  si  in  eadem  τούς  τοιούτους  υπομιμνήσκεσαι  μέν  πρότεοον  διαε 
metropoli  versentur,  atque  adeo  sani  sint  et  ab  τού  έκδίκου  τής  κατά  Κωνσταντινούπολή  άγιωτά- 
omni  inexcusabili  et  necessario  negotio  liberi,  της  'Εκκλησίας,  έπι  τφ  έξελθετν  τής  βασιλευοόσης 
fraterne  reprehendantur.  πόλεως.  El  & τοΤς  αύτοΤς  πράγμασιν  έτημένοιεν 

αναίσχυντου  ντες,  και  άκοντις  αυτούς  διά  τού  αύτού  έκδίκου  έκβάλλεσθαι,  καί  τούς  Ιδίους  καταλαμβάνει* 
τόπους. 

Concilii  Sardicensi  canones  3, 11, 12, 16.  Συνόδου  Σαρδιχής  χάνων  γ9,  ια9,  ιβ9,  ιζ"\ 

3.  Osius  episcopus  dixit  : Hoc  quoque  neces-  γ9.  "Οσιος  έπίσχοπος  είπεν  * 'ΑναγχαΤο V καί  τούτο 
sario  est  adjiciendum,  etc.,  ut  supra  pag . 471.  προστεθήναι,  χ.  τ.  λ. 

11.  Hosios  episcopus  dixit  : Hoc  quoque  defi-  ια9.  "Οσιος  έπίσχοπος  είπε  * Και  τούτο  δε  δρ(σαι 

nire  debemus,  etc.,  Ut  supra  pag . 606.  όφείλομεν,  Tva  δ έπίσχοπος,  κ.  τ.  λ. 

12.  Hosius  episcopus  dixit  : Qoia  nihil  est  ιβ9.  "Οσιος  έπίσχοπος  εΐπεν  * Επειδή  ούδΙν  άστε 

praetermittendum,  196  hoc  quoque  definiatur,  παραλειπτέον  * καί  τούτο  δρισθήτω  . Ttvl;  των  άδελ- 
Quidam  fratres  et  coepiscopi  in  civitatibus,  in  q φών  καί  συνεπισχόπων,  kv  ταΤς  πόλεσιν  έν  αις  έπί- 
quibue  episcopi  constituuntur,  videntur  valde  σκοποί  καθίστανται,  δοχούσι  χεχτήσθαι  σφόδρα 
pauca,  qum  sibi  sint  propria,  possidere  ; in  aliis  όλίγα  ύπάρχοντα  ίδια,  έν  έτεροι;  δέ  τόποις  κτήσεις 
autem  locis  magnas  possessiones  , ei  quibus  μεγάλας,  έξ  ών  καί  έπικουρεΤν  δυνατοί  είσι  τοΤς  πένη~ 
etiam  possunt  opem  ferre  pauperibus  : iis  igitur  σιν*  ούτως  αύτοΤς  συγχωρητέον  είναι,  ΐνα  εΐ  μέλλοιεν 
ita  esse  concedendum  judico,  Ut  si  in  suas  pos-  είς  τάς  έ αυτών  παραγίνεσθαι  κτήσεις,  και  την  συγ- 
sessiones  venturi  sunt,  et  fructus  8U08  collecturi,  κομιδήν  των  καρπών  ποιε^σθαι,  τρεις  Κυριακάς 
tribus  diebus  Dominicis,  id  est,  tribus  septima-  ήμίρ*<,  τ^τέστι  τρεΤς  έβδομάδας,  έν  τοΤς  έαυχών 
nis  in  suis  possessionibus  degant ; et  in  Ecclesia  χτήμασιν  αυτούς  διάγειν,  καί  kv  τη  άγχιστεούηι 
quae  prope  est,  in  qua  presbyter  populum  con-  Έκκλησή,  kv  ή πρεσβύτερος  συνάγοι,  ύπέρ  τού  μή 
gregat,  ne  congregationis  expers  esse  videatur,  χωρίς  συνελεύσεως  αυτήν  δοχεΤν  είναι,  συνέρχεσύαι 
Conveniat,  et  officia  divina  obeat ; et  ne  frequen*  καί  λειτουργεΤν  * και  μή  συνεχέστερου  είς  τήν  πόλιν 
tius  in  civitate,  in  qua  est  episcopus,  absit.  Eo  έν  ή έστιν  έπίσχοπος  παραγίγνοιτο.  Τούτον  γάρ  τον 
enim  modo  et  res  ejus  propter  ipsius  absentiam  τρόπον  καί  τά  οΙχεΤα  αυτού  πράγματα  παρά  την  αύ- 
nihil  detrimenti  patientur,  et  arrogantia  ac  su-  τού  άπουσίαν,  ούδέ  μίαν  ύπομενεΤ  ζημίαν,  και  τύ 
perbiae  crimen  effugere  videbitur.  τής  Αλαζονείας  χαί  τού  τύφου  έχχλίνειν  δόξειεν 

9|γχλημα. 

Omnes  episcopi  dixerunt  : Placet  hac  quoque  "Λπεντες  ot  έπίσκοποι  εΐπον  * ’Αρέσκει  καί  αύτη 
constitutio.  ή διατύπωσις. 

16.  Aetius  episcopus  dixit  : Non  ignoratis  qua-  ιζ*.  Άέτιος  έπίσχοπος  εΐπεν  * Ούκ  ΑγνοεΤτε  δποία 
lis  quantaque  sit  Thessalonicensium  metropo-  και  πηλίχη  τυγχάνει  ή τών  θεσσαλονιχέων  μητρό- 
lis.  Sape  itaque  ad  eam  ex  provinciis  presbyteri  πόλις.  Πολλάχις  τοιγαρούν  είς  ταύτην  άπύ  έτέρω# 
6t  diaconi  accedunt,  et  brevis  temporis  mora  non  άπαρχιών  πρεσβύτεροι  καί  διάκονοι  παραγίνονται  * 
contenti,  permanent,  et  omne  tempus  illic  agen-  χαί  ούκ  άρχούμενοι  βραχεί?  διαγωγή  χρόνου,  έν- 
tes  transigunt ; vel  vix  tandem  post  plurimum  απομένουσι,  και  άπάντα  τήν  χρόνον  αύτόθί  ποιούντες 
tempus  in  suas  Ecclesias  reverti  coguntur.  De  iis  διατελούσιν,  ή μόλις  μετά  πλεΤστον  χρόνον  είς  τά 
ergo  definiendum  est.  έαυτών  έπανιέναι  'Εκκλησίας  Αναγκάζονται.  Περί 

τούτων  ουν  δριστέον. 


73  pist.  71. 


661 


662 


SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  VIII,  GAP.  II. 

"Απαντες  ol  Επίσκοποι  elirov  · Άρέσχει.  A Omnes  episcopi  dixerunt : Placet. 

"Oaioc  Επίσκοπος  βΐπβν  ‘ Ουτοι  ol  δροι,  ol  καί  Επί  Hosius  episcopus  dixit : H»c  decreta,  quae  de 
τών  Επισκόπων  ώρισμένοι,  φυλατιέσθωσαν  καί  Επί  episcopis  constituta  sunt,  serventur  etiam  in 
τούτων  τών  προσώπων.  ejusmodi  personis. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  χγ’,  οα’,  οδ’.  196  Concilii  Cai  thaginensis  canones  23,  7 1 , 74. 

*a<m  τούς  Επισκόπους  πέραν  θάλάσσης  μη  Ut  episcopi  trans  mare  non  proficiscantur . 

άποδημεΤν. 

κγ\  βθμο (ως  Επίσκοποι  πέραν  θαλάσσης  μή  άποδη-  Item  ut  episcopi  trans  mare  non  proficiscan- 
μείτωσαν,  e!  μή  μετά  ψηφίσματος  της  πρώτες  χαθ-  tur,  Ilisi  Consulto  prim»  sedis  episcopo  suffi  CU- 
όδρσς  τού  ίδίου  έκχ'στης  χώρας  Επισκόπου,  τουτέστιν  jusque  provinciae  ut  ab  eo  praecipue  possint  [m*. 
*t  μη  άπ’  «ύτού  πρωτεύοντος  κατ’  έξαίρβτ ον  λάβη  a quo  possint]  sumere  formatam  vel  condemna· 
την  ητις  λέγεται  άπολυτική  τετυπωμένην,  ήτοι  tionem. 
παράθεσιν. 

Περί  τών  τούς  Ιδιους  λαού;  έγκαταλιμπανόν-  De  Ais,  qui  plebes  proprias  derelinquunt . 
των. 

oa\  Πσλιν  ήρεσεν  ώστε  μηδενι  ΕξεΤναι  Επισκόπψ,  β 71.  Rursus  placuit,  elC.,  Utpaff.  655. 
x . τ.  λ. 

Περί  του  μή  όφείλειν  Επίσκοπον  έπιξενούμενον,  Se  interventor  (61)  episcopus  cathedram,  ubi 

χαθέζεσθαι  fev  η καθέδρα  Επιξενούται.  interventor  est , teneat . 

οδ\  'Ομοίως  ώρίσθη,  ώστε  μηδενι  έξεΤναι  μεσίτη  71. Item  constitutum  οβΐ7β(62), ut  nulli  interces- 
την  καθεδραν  κατέχειν,  ήτινι  μεσίτης  δίδοται  διά  sori  licitum  sit  cathedram,  CUI  intercessor  datus 
οΐασδήποτε  τών  λαών  σπουδής  ή διχοστασία:,  άλλά  est.quibuslibel  populorum  studiis  vel  sedillonibus 
σπούδαζε ιν  Ιντύς  Ενιαυτού,  τοίς  άύτοτς  προνοετσθαι  retinere, sed  dare  operam, ut  intra  annum  eisdem 
άπίσκοπον  · εΐ  δΙ  περί  τούτο  άμελήσοι  μετά  τήν  episcopum  provideant.  Quod  si  neglexerit,  anno 
ττεραίωσιν  τού  ένιαυτου,  Ετερος  ψηφισθή  μεσίτης.  exempto  interventor  alius  tribuatur. 

Συνόδου  οίκουμενικής  Εκτης  κανών  ιζ’,  ιη’,  κ’.  Concilii  (ZCUmentci  VI  Canones  17,  18,  20. 

ιζ’.  Έπειδήπερ  διαφόρων  'Εκκλησιών  κληρικοί,  17.  Quoniam  diversarum  Ecclesiarum,  etc., 
x.  τ.  λ.  utsup  pag . 546. 

ιη’.  τάς  προφάσει  βαρβαρικης  Επιδρομής,  κ.  τ.  λ.  18  Eos  qui  barbaricae  incursionis  praetextu, 

etc.,  ut  pag.  547. 

κ*.  Μή  Εξέστω  έπισκόπψ  είς  έτέραν,  κ.  τ.  λ.  q 20.  Ne  liceat  episcopo,  etc.,  ut  ibii. 

Συνόδου  Νικαίας  τύ  δεύτερον  κανών  ι*.  Concilii  NiCOeni  II  canOXX  10. 

*Οτι  ού  δει  κληρικούς  άπολιπεΤν  τη/  έαυτών  Quod  ΗΟΗ  Oportet  cleriCOS,  SUd  relicta  parCB- 
παροικίαν,  και  Εν  έτέρφ  άφικέσθαι  χωρίς  είδή-  ciat  in  altum  excurrere , nescio  episcopo . 
σε  ως  τού  Επισκόπου. 

ι’·  ’Επειδή  τινες  τών  κληρικών  παραλογιζόμενοι  10.  Quoniam  nonnulli  clerici,  197  canonicam 
την  κανονικήν  διάταςιν,  άπολιπόντες  τήν  έαυτών  constitutionem  circumscribentes,  sua  relicta  pa- 
παροικίαν,  είς  έτέραν  παροικίαν  Εττρέχουσι,  κατά  roecia,  in  alias  paroecias  excurrunt,  ut  plurimum 
πλεΐστον  δΕ  Εν  ταύτη  τη  Θεοφυλάκτψ  καί  βασιλίδι  autem  in  hanc  a Deo  custoditam  et  imperato· 
πόλει,  καί  είς  άρχοντας  προσεδρεύουσιν,  Εν  τοΤς  ου-  riam  urbem,  et  apud  principes  assident,  et  in 
τών  εύκτηρίοις  τάς  λειτουργίας  ποιουντες,  τούτους  eorum  oratoriis  divina  mysteria  faciunt  : eos 
οδν  χωρίς  του  ίδίου  Επισκόπου  καί  τού  Κωνσταντι-  βίηβ  proprio  episcopo  et  Constantinopolitano  non 
νουπόλεως,  ούκ  εςιστι  δεχΟηναι  Εν  οίψδήποτε  ρικψ  ή licet  in  quavis  fflde  Vel  ecclesia  recipi.  Si  quis 
Εκκλησία.  El  δέ  τις  τούτο  ποιήσει,  Επιμένων  καθαι-  autem  hoc  fecerit,  si  perseveret,  deponatur  Qui- 
ρείσθω,  όσοι  δέ  μετ’  είδήτεως  τών  προλεχΟέντων  cunque  autem  cum  prodictorum  sacerdotum 
Ιερέων  τούτο  ποιούσιν,  ούκ  έξεστι  αυτοί ς κοσμικάς  q consensu  hoc  faciunt,  non  licet  eis  Curas  S8CCU- 
xal  βιωτικάς  φροντίδας  άναλαμβάνεσθαι,  ώς  κεκω-  lares  et  mundanas  suscipere,  ut  qui  sint  a cano· 
λυμένοι;  τούτο  ποιειν  παρά  τών  θείων  κανόνων.  El  nibus  prohibiti  hoc  facere.  Si  quis  autem  eorum 
δε  τις  φωραθείη  τών  λεγομένων  μειζοτέρων  τήν  qui  majores,  id  est  curatores,  appellantur,  cu- 
φροντίδα  Επέχων,  ή παυσάσθω  ή καθαιρείσθω  · μάλ-  rationem  obtinere  deprehensus  fuerit,  vel  ces- 
λον  μ»ν  ούν  ήτω  πρύς  διδασκαλίαν  τών  τε  παίδων  set,  vel  deponatur,  potius  autem  offerat  se  ad 
χαί  τών  οίκετών,  έπαναγινώσκων  αύτοΤς  τάς  θείας  docendos  filios  et  servos,  legens  eis  divinae 
Γραφάς ' είς  τούτο  γάρ  καί  τήν  ΐερωσύνην  Εκληρώ-  Scripturas  : ad  hoc  enim  etiam  sacerdotium  sor- 
σατο.  titUS  est. 

76  Cone.  Carthag.  v,  can.  8.  Afric.  c.  41. 

(61)  Groce  peregrinus  bic  dicitur,  male. 

(62)  Bonifacius  Carthag.  an.  525,  ex  concil.  vi,  sub  Aurelio. 


663  PHOTII  PATRIARCH/E  CP.  664 


Synodi  qua  prima  et  secunda  nuncupatur  Con- 

siantinopoli  in  templo  Sanctorum  Apostolo- 
rum congregata  canon  46. 

Propter  contentiones  atque  tumultus,  etc.,  ut 
pag.  486. 

Gonst.  42,  tit.  3,  lib.  i cod.  ait : Ob  multum 
omnino  negotium  citra  jussum  -principis  Constan- 
tinopoli  episcopus  esto,  sed  apocrisiarios  mittito. 
Qui  transgreditur,  [a  sacerdotio]  removetur, ac  in 
indignationem  incurrit.  Const.  autem  i,  tit.  4, 
Novellarum  ait : Nullus  episcopus  a sua  Ecclesia 
amplius  annum,  nisi  ex  principis  jussu,  abesto· 
Patriarchae  illos  in  Ecclesiis  suis  perdurare  co- 
gunto. Si  [quis]  vero  citra  imperatoriam  jussio- 
nem ultra  annum  absit,  ejus  tractus  patriarcha 
sacrorum  canonum  198  praescriptiones  obser- 1 
vans,  solemnibus  ipsum  vocato  edictis:  et  si  om- 
nino immorigerus  maneat,  ipsum  ab  episcopatu 
depellito,  atque  alium  facito.  Si  vero  non  metro- 
politanus,  sed  alius  episcopus  sit,  qui  emanet, 
metropolitanus  praedicta  super  illo  facito.  Verum 
si  causentur  ob  propriam  ecclesiasticamve  litem 
[se  Ecclesiam]  deserere  debere:  libellos  supplices 
ad  imperatoriam  majestatem  per  oeconomos, cleri- 
cos,aut  apocrisiarios  mittunto,  quae  in  [rebus]  ec- 
clesiasticis desiderant,  impetraturi. Proinde  ante- 
quam secundum  canones  litteras  commendatitias 
(ut  vocantur)  quae  testimonium  de  necessitate  pe- 
regrinationis suae  perhibeant, a metropolitano  suo 
ad  imperatoriam  majestatem  acceperit:  episcopus 
Byxantium  ne  venito.  Metropolitanus  peregrinatu- , 
rus  patriarcbales  litteras  accipito  Ne  ipsi  per  se 
[de  rebus  suis]  ad  imperatoriam  majestatem  refe- 
runto : sed  cura  patriarcha, aut  suas  ditionis  apo- 
crisiariis  communicanto, ae  cum  illis  [ad  impera- 
torem] ingrediuntor.  Licet  autem  ipsis  etiam  per 
referendarios  magnae  Ecclesiae  vel  patriarcharum 
horum  ad  imperatorem  referre.  Constit.  porro  7, 
ejusdem  tit.i  Novellarum  : Quod  si  episcopus,  in- 
quit,multo  tempore  Ecclesiam  suam  reliquerit,  ne 
ipse  oeconomus  sumptus  suppeditato  : sed  Istius- 
modi  sumptus  in  occasiones  ecclesiasticas  et  pias 
praebeto.Et  ejusdem  tit.constit.3  : Quod  si  episco- 
pos sine  litteris  sui  patriarchae  Constantinopolim 
ierit, se  ab  habitu  alienum  facit.Const.  vero  2, ejus- 
dem tit.  t Novellarum  ait : Episcopi  necessaria  de 
causa  peregrinaturi,  patriarcharum  aut  metropo- 
litanorum  suorum  litteras  accipiunto,  vel  impera  · 
tori»  majestatis  jussu  peregrinantor ; et  qui  pa- 
triarchae Constantinopolitano  subsunt,  sine  199 
ipsius  permissu  ipsum  ne  accedunto.  Qui  boc  pa- 
cto peregrinatur, ne  amplius  anno  Ecclesiam  suam 
relinquito.  Qui  episcopus  Constantinopolim  vene- 
rit, qualiscunque  sit,  ad  patriarcham  ingreditor, 
et  per  ipsom  ad  imperatorem.  Contra  haec,  aut 
supra  [statutum]  tempus  peregrinantibus oeconomi 
sumptus  ne  subministranto  : et  sacerdotes  sub 
quibus  censentur, ut  revertantur, per  litteras  hor- 
tantor : si  different,  ad  [judicii]  certamina  evo- 


Συνόδου  λ9  και  β’  συγκροτηθείσης  Εν  Κωνσταν- 

τινουπόλει,  Εν  τα»  νοώ  των  'Αγίων  Αποστόλων, 

κανών  ιζ’’. 

Αιά  τάς  φθονεί  χίας  τε  και  ταραχάς,  κ.  τ.  λ. 

*Β  μβ'  διάταξις  του  γ'  τίτ.  του  α βιδλ.  του  κώδ. 
φησίν,  ότι  * Επίσκοπος  Εφ'  οίφδήποτε  πράγματι  παρά 
κέλευσιν  βχσιλέως,  Εν  Κωνσταντινούπολη  μη  γι- 
νέσΟω,  άλλ*  άποκρισιαρίους  στελλέτω  * δ δε  παρα- 
βαίνων  άγχνακτεΤται  καί  άφορίζεται.  'Β  δε  α*  διάτ. 
του  α’  τίτ.  των  Νεαρών  φησί'  Μ η δεις  Επίσκοπος  Εξω 
της  αυτού  'Εκκλησίας,  πλέον  Ενιαυτού  άπολιμπανέσθω, 
tl  μή  κατά  βασιλικήν  κέλευσιν,  των  πατριάρχων 
άναγκαζόντων  αύτους,  ταΤς  αυτών  'Εκκλησία  ις  προσ- 
καρτερεΤν.  Εΐ  δε  παρά  βασιλικήν  κέλευσιν,  πέρα  του 
Ενιαυτού  άπολειφθείη,  δ τού  κλίματος  πατριάρχης 
αύτδν  κα λείχω  τοΤς  νενομισμένοις  κηρύγμχσι,  φυλάτ- 
των  την  των  Ιερών  κανόνων  παρχτήρησιν,  Et  4Ε 
μείνοι  μέχρι  παντός  απειθών,  έξωθείτω  αύτδν  τής 
Επισκοπής,  και  Ετερον  ποιείτω  · εΐ  δε  μή  μητροπο- 
λίτης, άλλ*  Ετερος  Επίσκοπός  Εστιν  ό άπολιμπανά- 
μενος,  δ μητροπο Είτης  Επ'  αύτφ  τά  «ίρημένα 
ποιείτω.  Et  δε  προφασίζοιτο  δίκης  Ενεκεν  ίδικής  ή 
Εκκλησιαστικής,  όφείλειν  άπολιμπάνεσθαι,  δεήσεις 
τή  βασιλεία  διά  των  οικονόμων,  ή κληρικών,  ή άπο- 
κρισιαρίων  πεμπέτωσαν,  τευξόμενοι  περί  των  Εκκλη- 
σι  αστικών,  των  ζητουμένων.  Μή  άνιέτω  δε  Επίσκο- 
πος Εν  Βυζαντίψ,  πριν  άν  κατά  τούς  κανόνας,  τού 
οίκείου  μητροπολίτου  λάδοι  γράμματα  τά  καλούμενα 
συστατικά,  πρδς  τήν  βασιλείαν,  μαρτυρούντα  τψ 
άναγκαίφ  τής  άποδημίας.  '0  δΕ  μητροπολίτης  άπο- 
δημών,  πατριαρχικά  λαμβανέτω  γράμματα,  και  μή 
δ'  εαυτών  μηνυέτωσαν  πρδς  την  βασιλείαν,  άλλά  τφ 
πατριάρχη  ή τοΤς  άποκρισιαρίοις  τής  αυτών  διοι- 
κήσεως  κοινούσθωσαν,  καί  αύτοις  συνεισίτωσαν. 
'Έξεστι  δΕ  αδτοΤς,  καί  διά  τών  {$α·φερενδαρ(ων  τής 
μεγάλης  'Εκκλησίας,  ή διά  τών  άποκρισιχρίων  των 
πατριάρχων  αυτών,  άναφέρειν  τώ  βχσιλεΤ.  'B  δε  ζ 
διάτ.  τού  αύτού  a'  τίτ.  τών  Νεαρών  φησίν,  δτι  *£άν 
Επίσκοπος  χρόνον  πολύν  τής  ίδιας  'Εκκλησίας  άπο- 
λειφθή,  μή  χορηγείτω  αύτφ  δαπάνας  δ οίκονομος, 
άλλ'  ή τοιαύτη  δαπάνη  παρεχέσθω  εις  προφάσεις  Εκ- 
κλησιαστικάς  καί  εύσεβεΤς.  Καί  ή γ’  ιού  αυτού  τίτ. 
διάτ.  φησίν,  δτι  Ο Επίσκοπος  χωρίς  γραμμάτων  τού 
πατριάρχου  αυτού,  άνιών  Εν  Κωνσταντινουπόλει,  άλ- 
λότριον  Εαυτόν  ποιεΤ  τού  σχήματος.  *Β  δε  β'  διάτ. 
τού  αυτού  α*  τών  Νεαρών  φησίν,  δτι  Κατά  χρείας 
άναγκαίας  Εκδημούντες  ot  Επίσκοποι,  γράμματα 
λαμβανέτωσαν  τών  πατριαρχών  αυτών  ή μητροπολι- 
τών, ή κατά  βασιλικήν  κέλευσιν  άποδημείτασαν  - 
καί  ο!  ύπδ  τδν  Κωνσταντινουπόλεως  πατριάρχην, 
χωρίς  Επιτροπής  αυτού  είς  αύτην  μή  άνίτωσαν  · καί 
δ ούτως  άποδημών,  μή  πλέον  Ενιαυτού  τήν  ίδιαν  'Εκ- 
κλησίαν Εάτω. '0  δΕ  παραγινάμενος  Εν  Κωνσταντι- 
νουπάλει  οίοσδήποτε  Επίσκοπος,  είσίτω  πρδς  τον 
πατριάρχην,  καί  δι'  αυτού  πρδς  τδν  βασιλέα.  ΤοΤς 
παρά  ταύτα,  ή ύπΕρ  τδν  χρόνον  άποδημούσιν,  οΙ 
οικονόμοι  δαπάνας  μή  χορηγείτωσαν,  χαί  προτρε- 
πέτωσαν  αύτους  οι  Ιερείς  ύφ’  ούς  τελούσι  διά  γραμ- 


665  SYNTAGMA  CANONUM.  - 

μ ά των  ύποστρέψαι  · καί  υπερτιθεμίνους,  πρδς  τους 
κανόνας  καλείτωσαν  * κα\  μη  ύποστρέφοντας  εισω 
του  δριζομένου  χρόνου,  έχβαλλέτωσαν,  και  άλλους 
χειροτονείτωσαν.  Τα  αύτα  και  περί  κληρικόν  οίου- 
δήποτε  βαθμού  κρατεί.  Η δέ  ιβ  διάτ.  του  αύτού  ctf 
τίτ.  των  Νεαρών  παρακελεύεται,  ΐνα  'Εάν  τίνος  'Εκ- 
κλησίας Αποστώσι  κληρικοί,  έτεροι  Αντικαθιστάμενοι 
τας  αύτών  σιτήσεις  λαμβάνωσι,  και  μη  υποστρέφοντας 
αυτούς  λαμβάνειν  αύτΑς,  καί  μη$έ  κερδαίνειν  αύτΑς 
τους  χορηγούντας  * εί  8ε  στερήσουσι,  κτί  σις  αυτών 
βητή  τοΤς  πριβάτοις  Αφορίζεται,  ώστε  την  χορηγίαν 
της  σιτήσεως  έκεΤθεν  γίνεσθαι. 

ΚΕΦΑΛ.  Γ . — Περί  του  χρήναι  τους  έπισκό- 
πους  τας  αΙτίας  της  δδοιπορίας  των  δι'  αύτών 
παριόντων  έπισκόπων  πολυπραγμονεί. 

Συνόδου  Σαρδικής  κανών  κα'. 

Γαυδέντιος  έπίσκοπος  είπε  · Ταυτα  τα  σω- 
τηριωδώς  καί  Ακολούθως  δρισθέντα  καί  πρεπόντως 
τη  έπιτιμίφ  υμών  τών  Ιερέων,  καί  θεψ  αρέσαντα 
καί  Αώρώποις,  την  δύναμιν  καί  την  Ισχύν  έαυτών 
κατασχεΝ  ού  δυνήσονται,  έαν  μη  καί  φόβος  ταΤς 
έξενεχθείσαις  άποφάσεσιν  Ακολουθήση.  Ισμεν  γΑρ 
καί  αυτοί  πλεονάκις,  δια  την  δλίγων  Αναισχυντίαν, 
τδ  θειον  καί  σεβασμιώτατον  βνομα  της  Ιερωσύνης  εις 
κατάγνωσιν  έληλυθέναι.  Ε’ι  τοίνυν  τις  παρα  τά  πασι 
δόξαντα,  τολμήσοι  σπουδάζουν,  τύφψ  μάλλον  καί 
Αλαζονείφ,  ή τφ  Θεφ  Αρέσαι,  έτερόν  τι  διαπράξασθχι, 
ήδη  γινωσκέτω  έγκλήματι  απολογίας  έαυτδν  όπεύ- 
θυνον  καθίστασθαι,  καί  την  τιμήν  καί  τδ  Αξίωμα  τής 
έπισκοπης  Αποβάλλειν. 

*Απαντες  άπεκρίνατο  · Πρέπει  και  Αρέσκει  ήμΐν 
ή τοιαύτη  γνώμη.  Καί  τούτο  δέ  έκεΤθεν  μάλιστα 
γνώριμον  γενήσεται,  καί  πληρωθήσεται,  έαν  έκαστος 
ήμών  τών  έν  ταΤς  παρόδοις  ήτοι  καναλίφ  καθεστώτων 
έπισκόπων,  Ιπιζητοίη  την  αΙτίαν  τής  παρόδου,  καί 
πού  τήν  πορείαν  ποιείται.  Και  έαν  μέν  εύρη  αύτδν 
έπί  τδ  στρατόπεδον  Απιόντα,  έπιζητήσει  τας  αιρέ- 
σεις τάς  έπάνω  προκειμένας  · κΑν  κεκλημένος 
Αφικνήται,  άπιύντι  αύτψ  μηδέν  έμπύδιον  γίγνοιτο. 
Εΐ  δέ  έπιδείξεως  χαριν^  καθώς  προείρηται  τή 
ύμετέρφ  αγάπη,  ή διά  τινας  Αξιώσεις  σπουδάζοι  έπί 
τδ  στρατόπεδον,  μήτε  τοΤς  γράμμασιν  αύτού  όπο- 
γράφειν,  μήτε  κοινωνεΐν  τψ  τοιούτψ. 

"Απαντες  εΧπον  * 'Οριζέσθω  καί  τούτο. 

ΚΕΦΑΛ.  Δ * — — Περί  έπίσκοπον  ή κληρικών 
Απιόντων  πρδς  βασιλέα  ή τους  περί  αυτόν. 

Συνόδου  'Αντιοχείας  κανών  ια',  ιβ\ 

ια#.  ΕΤ  τις  έπίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή δλω;  τού 
κανόνος,  ανευ  γνώμης  καί  γραμμάτων  τών  έν  τή 
έπαρχίφ  έπισκόπων,  καί  μάλιστα  τού  κατΑ  την  μη- 
τρόπολιν,  δρμήσειε  πρδς  βασιλέα  Απελθιΐν,  τούτον 
Αποκηρύττεσθαι  καί  απόβλητον  γίνεσθαι,  ού  μόνον 
τής  κοινωνίας,  ΑλλΑ  καί  τής  Αξίας  ής  μετέχων  τυγ- 
χάνει, ώς  παρενοχλεΤν  τολμώντα  τας  τού  θεοφιλεστά- 
του  βασιλέως  ήμών  Ακοας,  παρα  τδν  θεσμδν  τής 
'Εκκλησίας  · εΐ  δέ  Αναγκαία  καλοίη  χρεία  πρδς  βφσι- 


ΤΙΤ.  VIII,  CAP.  III,  IV.  666 

ι canto  : et  nisi  intra  praestitutum  tempus  revertan- 
tur, ejiciunto, atque  alios  ordinanto.  Eadem  etiam 
in  clericis  cujuscunque  gradus  obtinento.  Const. 
denique  12  ejusdem  tit.  1 Novellarum  jubet,  ut  Si 
ab  aliqua  Ecclesia  recedant  clerici, alii  qui  subro- 
gantur, annonarias  pensiones  percipiant : neque 
illi,  si  revertantur,  illas  capiant : neque  qui  id 
genus  erogationis  sustinent, illas  lucrentur.Si  vero 
[erogatores]  ex  annonariis  pensionibus  [quip- 
piam]  interverterint,  certa  [ex]  illorum  posses- 
sionibus [portio  principis]  privatis  assignetur,  ut 
inde  illarum  fiat  erogatio. 

CAP.  ΙΠ.  — Quod  debeant  episcopi  causas 
scrutari,  ob  quas  episcopi  apud  se  transeuntes 
peregrinantur . 

\ Concilii  Sardicensis  canon  21 

[20]  Gaudentios  episcopus  dixit : Haec  saluta- 
riter et  congruenter  definita,  et  nostrae  sacerdo- 
tum dignitati  convenienter,  et  quae  Deo  et  homini- 
bus placuerunt,  potentiam  et  vires  suas  obtinere 
non  poterunt,  nisi  etiam  metus  editas  sententias 
consecutus  fuerit. Ipsi  enim  scimus, saepe  propter 
paucorum  impudentiam,  divinum  et  in  primis  ve- 
nerandum sacerdotii  oomen  in  damnationem  [vi- 
tuperationem, vel  contemptum]  800  incurrisse. 
Si  quis  ergo  praeter  ea  quae  omnibus  visa  sunt, 
ausus  fuerit,  studens  fastui  magis  et  arrogantiae 
servire,  quam  Deo  placere,  aliquid  aliud  agere  : 
sciat  jam  se  criminis  reum,  ac  defensioni  obno- 
xium constituere,  et  episcopatus  honorem  ac  di- 
gnitatem amittere.. 

Omnes  responderunt:  Decet, et  placet  nobis  haec 
sententia.Porroautem  hoc  quoque  illinc  eritmaxi- 
rae  notum  et  reipsa  observatum,  si  unusquisque 
noslrum,  qui  sumus  prope  vias  publicas  seu  canale 
constituti  episcopi,  cum  viderit  episcopum,  quae- 
rat causam  Iransitus,  et  quo  pergat : et  si  eum 
quidem  in  castra  proficiscentem  invenerit,  quaerat 
conditiones,  quae  superius  propositae  sunt : et  si 
evocatus  veniat, ei  abeunti  nihil  impedimenti  fiat. 
Sin  autem  ostentationis  gratia, quemadmodum  ve- 
strae dilectioni  superius  dictum  est,  vel  propter 
aliquorum  postulata  in  castra  festinat;  nec  litteris 
ejus  subscribat,  nec  cum  eo  communicet. 

Omnes  dixerunt : Hoc  quoque  decernatur. 

> 

CAP.  IV.  — De  episcopis  vel  clericis  ad  im- 
peratorem vel  ejus  aulam  pergentibus . 

Concilii  Antiocheni  canones  11, 12. 

11.  Si  quis  episcopus,  vel  presbyter,  vel  om- 
nino ex  canone  citra  sententiam  et  litteras  epia- 
coporum  provinciae,  et  maxime  metropolitano- 
rum  ad  imperatorem  proficisci  aggressas  fuerit, 
is  abdicetur  et  ejiciatur  non  solum  a communio- 
ne, sed  etiam  a dignitate  cujus  est  particeps,  ut 
qui  801  religiosissimi  imperatoris  nostri  auri- 
bus molestiam  afferre  audeat  praeter  ritum  Ec- 
clesiae. Si  autem  necessarius  usus  exigat  ut  a4 


667  PHOTH  PATRIARCHA  CP.  668 

imperatorem  se  conferat,  id  agat  cum  delibera-  A λέα  δρμαν,  τούτο  πράττει  v μετά  σκέψεως  χαι  γνώ- 
tione  et  seDtentia  metropolitani  provincia?,  et  μης  του  χχτα  την  μητρόπολιν  της  έπαρχίας  έπι- 
eorum  qui  eunt  in  ea,  eorumque  litteris  munitus  σκόπου  καί  των  iv  αυτή,  τοΤς  τε  τούτων  γρβίμμασιν 
iter  invadat.  έφοδιάζεσθαι. 

42.  Si  quis  a proprio  episcopo  depositus  pree-  E?  τις  δπδ  τού  Ιδιου  έπισκόπου  καθαιρεθείς 

byter,  vel  diaconus, Vel  episcopus  a synodo, ausus  πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  ή καί  έπίσκοπος  υπδ  συν- 
fuerit  imperatoris  auribus  molestiam  exhibere,  ύβου,  ένοχλήσαι  τολμήσειε  τάς  βασιλέως  άκοάς,  δέον 
cum  oporteat  ad  majorem  synodum  converti,  et  έπι  μείζονα  ίπισκόπων  σύνοδον  τρέπεσθαι,  καί  & 
jus,  quod  se  habere  putat,  ad  plures  episcopos  νομίζει  δίκαια  εχειν,  προσαναφέρειν  πλείοσιν  έπισκό- 
referre,  eorumque  examinationem  et  judicium  ποις,  καί  την  παρ’  αυτών  έξέτασίν  τε  καί  έπίκρισιν 
suscipere  : qui  itaque,  his  contemptis,imperatori  έκδέχεσθαι  · et  καί  τούτων  όλιγωρήσας  ένοχλήσειε 
molestus  fuerit,  is,  nulla  venia  dignus,  neque  sui  τψ  βασιλεί,  τούτον  μηδεμιάς  συγγνώμης  άξιοϋσθαι, 
defendendi  locum  habeat,  nec  restitutionis  futu-  μηδέ  χώραν  άπολογίας  έχειν,  μηδε  έλπίδα  μελλούσης 
ΓΛ  spem  exspectet.  άποκαταστάσεως  προσδοκάν. 

Concilii  Sariicensis  canon  7,  8,  9,  20.  Συνόδου  Σαρδικής  κανών  ζ’,  η’,  6’  κ\ 

7 .Hosius  episcopus  dixit:  Importunitas  nostra, et  Β ζ·  ''Οσιος  έπίσκοπος  εΤπεν  * Ή άκαιρία  ήμών,  καί 

multa  assiduitas,  et  injustas  preces  effecerunt,  Ut  ή πολλή  συ/έχεια,  καί  αΐ  άδικοι  αξιώσεις  πεποιή- 
DOS  non  habeamus  tantam  gratiam  et  libertatem  κασιν  ήμας  μή  τοσχύτην  εχειν  χάριν  καί  παββησίαν 
dicendi,  quantam  debeamus  habere,  tfulti  enim  8σην  όφείλομεν  κεκτησθαι.  Πολλοί  γάρ  των  έπισκό- 
episcopi  non  intermittunt  ad  castra  accedere,  et  πων  ού  διαλείπουσιν  εις  τδ  στρατόπεδον  παραγινά- 
maxime  Afri,  qui,  que  nadmodum  cognovimus  a μενοι,  καί  μάλιστα  oi  Άφροί  * οΤτινες,  καθώ>  Ιγνω- 
dilecto  fratre  nostro  et  coepiscopo  Grato,  salutaria  μεν  παρά  τού  άγαπητού  άδελφού  ήμών  καί  συνεπι- 
consilia  non  admittunt,  sed  ita  contemnunt,  Ut  σκόπου  Τράτου,  τάς  σωτηριώδεις  συμδουλάς  ου 
unus  homo  in  castra  plurimas, et  diversas,  et  qu»  παραδέχονται,  άλλά  χαταφρονουσιν  ούτως,  ώς  ένα 
non  possunt  juvare  Ecclesias,  preces  afferat,  et  άνθρωπον  είς  το  στρατοπεδον  πλείστας  καί  διαφόρους 
non  (Ut  debet  fieri, et  convenit)  pauperibus  et  lai-  καί  μη  δυναμίνας  ώφελήσχι  τάς  Εκκλησίας  δεήσεις 
cis, vel  viduis  opera  et  auxilium  ferat,sed  saeculares  διακομίζειν·  καί  μή  ώς  όφείλει  γίνεσθαι,  καί  ώς  προσ- 
dignitates  et  functiones  aliquibus  acquirat.  Haec  er-  ήκόν  έστι  τοΤς  πένησι  καί  τοΤς  λχϊκόΤς  ή ταΤς  χήραις 
gO  perversitas  detrimentum  non  8ine  offendiculo  συναίρεσθαι  καί  έπικουρεΤν,  άλλά  κοσμικά  άξιώματα 
et  condemnatione  208  nobis  conciliat. Convenien-  καί  πράξεις  περινοετν  τισιν.  λύτη  τοίνΐν  ή σχαιό- 
tius  autem  esse  existimavi,  Ut  episcopus  illi  suum  £ της,  τδν  θραυσμδν  ούκ  άνευ  σκανδάλου  τινδς  ήμΤν 
auxilium  praebeat, cui  ab  aliquo  vis  affertur, vel  si  καί  κχτχγνώσεως  προξενεί  * πρεπωδέστερον  δέ  είναι 
quae  vidua  injuria  afficiatur,  vel  si  quis  pupillus  ένόμισα,  έπίσχοπον  την  έχυτού  βοήθειαν  παρέχειν 
privetur  iis,  qua  ad  ipsum  pertinent ; si  quidem  έκείνψ,  δστις  £v  δπό  τίνος  βιάζοιτο,  ή st  τις  τών 
hac  nomina  justam  habeant  causam  et  Supplicatio-  χηρώ  ν άδικοΐτο,  ή αύ  πάλιν  δρφανός  τις  άποστεροΤτο 
nem.  Si  i taque  dilecti  fratres,  hoc  omnibus  vide-  των  αύτψ  προσηκόντων,  αιπερ  δρχ  καί  ταύτχ  τά 
tur  iis  qua  ad  ipsum  pertinent ; si  quidem  hac  όνόματα  δικαίαν  Ιχει  τήν  άξίωσιν,  Εί  τοίνυν,  άγαπη- 
nomina  justam  habeant  causam  et  supplicationem,  τοί  άδελφοί,  πασι  τούτο  δοκεΤ,  έπικρίνατε  μηδένα 
Si  itaque,  dilecti  fratres,  hoc  omnibus  videtur,  έπίσκοπον  χρήνχι  είς  τδ  στρατοπεδον  πχραγίνεσθαι, 
Statuite  nullum  oportere  episcopum  ad  castra  ac-  παρεκτδς  τούτων  ού;  άν  δ ευσεβέστατος  βασιλεύς 
cedere, prater  eos  quos  pius  imperator  noster  suis  ήμών  τοΤς  έαυτου  γράμμασι  μετακαλοΤτο  · άλλ’ 
litteris  accersit.  Sed  quia  ssepe  contingit,  aliquos  έπειδή  πολλάκις  συμβαίνει  τινάς  οίκτου  δεομίνους, 
qui  egent  misericordia,  ad  Ecclesiam  confugere,  κχτχφυγετν  έπί  την  ’ε κκλησίχν,  διά  τά  έχυτών  άμαρ- 
qui  propter  sua  peccata  vel  relegatione, vel  in  in-  τήματα  είς  περιορισμόν  ή νήσον  κατχδικασθέντας, 
Sulam  deportatione  damnati,  vel  quavis  alia  sen-  ή αΰ  πάλιν  οΐαδηποτούν  άποφάσει  έκδεδομένους,  τοΤς 
tentia  addicti  sunt ; iis  non  esse  negandum  auxi- ρτοιούτοις  μή  άρνητέαν  είναι  τήν  βοήθειαν,  άλλά 
lium,  sed  sine  cunctatione  et  dubitatione  iis  ve-  χωρίς  μελησμού,  και  άνευ  τού  διστάσαι,  τοΤς  τοιού- 
niam  esse  petendam.  Si  itaque  hoc  quoque  pia-  τοι;  αίτεΐσθαι  συγχώρησιν.  Εί  τοίνυν  καί  τούτο  άρε- 
cet,  omnes  uoa  vestrum  suffragium  ferte.  Res-  σκει,  σύμψηφοι  γίνεσθε  άπαντες.  "λπαντες  άπεκρί- 
ponderunt  omnes  : Decernatur  et  hoc.  ναντο  * Όριζέσθω  καί  τούτο. 

8.  Hosius  episcopus  dixit  : Hoc  quoque  vestra  η'·  'Οσιος  έπίσκοπος  είπε  . Καί  τούτο  ή αγχίνοια 
solertia  judicet,  ut  quia  visum  est,  ne  aliquis  epi-  υμών  κρινάτω,  U'  έπειδη  έδοξε  διά  τό  μ ή πίπτει  V 
scopus  in  condemnationem  incidat  ad  castra  ve-  ύπδ  κατάγνωσίν  τινα  τών  έπισκόπων  Λφικνούμενον 
niens,  si  qui  eorum  ejusmodi,  quarum  superius  είς  τδ  στρατοπεδον,  ε?  τινες  αυτών  τάς  τοιαύτας 
meminimus,  habeant  preces, per  proprium  diaco-  Ιχοιεν  δεήσεις,  οίων  έπάνω  έπεμνήσθημεν,  διά  Ιδιου 
num  mittant.  Ministri  enim  persona  non  est  in-  διακόνου  άποστέλλοιεν.  Τού  γαρ  δπηρέτσυ  τδ  πρόσ- 
vidiosa,  et  qu®  concessa  fuerint,  citius  perferri  ωπον  οδκ  έπίφθονον  τυγχάνει,  καί  τά  παρασχεθησό- 
poterunt.  Responderunt  omnes  : Sanciatur  et  μένα,  θατεον  κομισθήναι  δυνήσιται.  Άπεκρίναντο 
hoc.  πάντες  · Καί  τούτο  όριζέσθω. 


669  SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  VIII,  CAP.  IV.  670 

θ'.  "Οσιος  έπίσκοπος  εΐπε  * Καί  τούτο  Ακάλουθον  A 9.  Hosioe  episcopus  dixit  : Hoc  quoque  COnse- 
βΤναι  νομίζω,  tva  tl  έν  οίφδηποτούν  έπαρχίφ  ϊ πί-  quens  esse  existimo,  ut  in  quacumque  provincia 
σκοποί  προς  Αδελφύν  καί  συνβπ/σκοπον  έαυτών  Απο-  episcopi  ad  fratre  met  coepiscopum  suum  mittant 
στβλλοιεν  δεήσεις,  ύ έν  τή  μείζονι  τυγχάνων  πύλει,  preces,  Ia  qui  est  in  majori  civitate,  boc  esi  in 
τουτέστι  τή  μήτροπύλει,  αύτύς  καί  τύν  διάκονον  αύ-  metropoli,  ipse  ministram  suum  et  preces  mittat, 
του  καί  τας  δεήσεις  άποστέλλοι,  παρέχων  αύτψ  καί  praebens  ei  203  commendatitias  quoque  litteras, 
αυστατιχας  έπιστολάς,  γράφων  δηλονότι  κατά  Ακο-  scribens  videlicet  per  consequentiam  etiam  ad 
λουθίαν  καί  πρύς  τους  συνάδελφους  καί  σΰνεπισκά-  fratres  et  coepiscopos  nostros, qui  scilicet  illo  tem· 
πους  ήμών,  οίτινες  έν  έκείνψ  τψ  καιρψ  έν  τοΤς  τά-  ροΓβ  in  locisvel  civitatibus  agant, in  quibus  piissi- 
ποις  ή έν  ταις  πδλεσι  διάγοιεν,  έν  αίς  δ ευσεβέστατος  mus  imperator  rem  publicam  gubernat.Siquisau* 
βασιλεύς  τα  δημάσια  πράγματα  διακυβερν|.  ΕΙ  δέ  tem  episcopus  habet  amicos  in  aula  palatii, et  velit 
Ιχοι  τις  τών  έπισκδπων  φίλους  έν  τή  αύλή  τοΟ  πα-  aliquid, quod  sit  honestum  et  justum,  impetraref 
λατίου,  και  βούλοιτο  περί  τίνος,  δπερ  πρεπωδέστατον  ne  prohibeatur  per  suum  ministrum  et  rogare,  et 
αΤη  Αξιώσαι,  μή  κώλύοιτο  διά  τού  έαυτοϋ  διακδνου,  iis  mandare,  nt  bonum  suum  auxilium  ei  velint 
χαΐ  Αξιώσαι  xal  έντείλασθαι  τούτοι ς,  ούς  τε  τήν  αύ-  prssbere.  Qui  autem  Romam  accedunt  (quemad- 
τών  Αγαθήν  βοήθειαν  Αξιούντι  αύτψ  παρέχειν  ήγοΤτο.  β modum  superius  dictum  est)  dilecto  fratri  nostro 
ol  δε  ε\ς  "ρώμην  παραγινύμενοι,  καθώς  προείρηκα,  et  coepiscopo  Julio  preces, quas  habent  dandas, 
τφ  άγαπητή>  Αδελφψ  ημών  καί  συνεπισκύπψ  'ίουλίφ,  praebere  debent, ut  ipse  prius  exaroinet,ei  aliquas 
τάς  δεήσεις  άς  Ιχοιεν  διδοναι,  ώρείλουσι  παρέχειν,  earum  non  sunt  impudentes ; et  sic  suam  opem  et 
ΐνα  πρύτερος  αύτύς  δοκιμάζοι,  εΐ  μή  τινες  έξ  αύ-  curam  praebens, eos  ad  castra  mittat.  Omnes  epis- 
τών  άναισχυντοΤεν,  καί  ούτως  την  έαυτού  προστασίαν  COpi  dixerunt  Sibi  placere  et  esse  convenientissi- 
καί  φροντίδα  παρέχων,  είς  τύ  στρατάπεδον  αυτούς  mnm  boc  consilium. 

Αποστέλλοιεν,  "Άπαντες  ol  έπίσκοποι  ΑπεκρΙναντά  Αρέσκειν'αύτοΤς  καί  πρεπωδεστάτην  είναι  τήν  συμβουλήν 
τούτην. 

κ\  Γαυδέντιος  έπίσκ ο'πος  είπε*  Τούτα  τά  σωτηριω-  2(1.  Gaudentius  episcopus  dixit  : HaBC  salutari- 
δώς,  x.  τ.  λ.  ter,  etc.,  ut  pag.  666. 

Καί  τούτο  δέ  έκετθεν  μάλιστα  γνώριμον,  κ.  τ,  λ.  Porro  autem  quoque  illinc  erit  maxime  notum, 

etc.,  ut  pag.  666. 

"Απαντες  εΤπον  · ’Οριζέσθω  καί  τούτο.  Omnes  dixerant : Hoc  quoque  decernatur. 

Συνάδου  Καρθαγέννης  κανών  ρδ',  ρζ*.  Concilii  Carlhaginensis  canones  104,  106. 

Περί  τών  τήν  διάγνωσιν  τών  δημοσίων  δικαστηρίων  De  hit  qui  publicorum  judkiomm  cognitio - 
Απύ  τού  βασιλέως  αΐτούντων.  C nem  ab  imperatore  poposcerint. 

ρδ'.  *Ηρεσεν  ?να  ύστισδήποτε  άπύ  τού  βασιλέως  1 04. Placuit  77fut  quicumque  ab  imperatore  co- 

διάγνωσιν  δημοσίων  δικαστηρίων  αΐτήσοι,  τής  Ιδίας  gnitionem  judiciorum  poblicorum  petierit, honore 
τιμής  στερηθείη*  έάν  δέ  κρίσιν  έπισκοπικήν  Απύ  τού  proprio  privetur;  si  autem  episcopale  judicium 
βασιλέως  αΐτήσοι,  μηδέν  αύτψ  έμποδίσοι.  ab  imperatore  postularit,  nihil  ei  obsit. 

"ίνα  οί  έπί  το  κομιτάτον  πορευάμενοι,  τήν  αίτιον  204  Ut  pergentes  ad  comitatum,  causam  suam 
έαυτών  καί  τψ  έν  Καρχηδάνι  καί  τψ  'ρωμαϊκψ  ,1ερετ,  vel  Carthaginensi  vel  Romano  pontifici  insinuare 
σπουδάσωσι*  έμφανίσαι.  procurent. 

ρζ".  "Ηρεσεν  tva  δστισδήποτε  πρύς  το  κομιτάτον  106.  Placuit  78,  Ut  quicunque  ad  comitatum  ire 
πορευθήναι  θελήσειε,  τή  άπολυτική  τή  έπί  τήν  Έχ-  voluerit, in  formata  quas  ad  urbis  RomasEcclesiam 
κλησίαν  ρώμης  πεμπομένη  κατάδηλος  γένηται,  καί  mittitur, intimetur, utinde  etiam  ad  comitatum  for- 
Τνα  έκείθεν  Ιτι  μήν  άπολυτικήν  λάβη  έπί  :ύ  κομιτά-  matam  accipiat.Quod  si  accipiens  ad  Romam  tan- 
τον.  Δι  δίαν  6 λαβών  άπολυτικήν  προς  τήν  "ρώμην  tummodo  formatam,  et  tacens  necessitatem  quaad 
μάνον,  σιωπήσας  τήν  Ανάγκην,  δι'  ήν  έΐς  τύ  κομιτά-  comitatum  illi  pergendum  est,  voluerit  stati m ad 
τον  αύτύν  χρή  πορευθήναι,  θελήση  ευθέως  έπί  τύ  κο- Ο comitatum  pergere,  a communione  removeatur, 
μιτάτον  βαδίσαι,  άποκινηθή  τής  κοινωνίας.  Έάν  δέ  Quod  si  ibi  Romas  ei  repentina  necessitas  orta  ftie- 
έκεΤσε  έν  τή  'ρώμη  αίφνιδία  Ανάγκη  Αποφυή  τού  rit  ad  comitatum  pergendi, alleget  apud  episcopum 
ΑπελθεΤν  είς  τύ  κομιτάτον,  έμφανίσει  αυτήν  τήν  tirbis  Romas  ipsam  necessitatem , et  de  hoc  rescri- 
άνάγκην  τψ  έπισκοπφ  "Ρώμης,  καί  παρακομίσει  pta  ejusdem  Romani  episcopi  perferat.  Formatas 
Αντίγραφα  τού  αύτής  "ρώμης  έπισκάπου  · αί  Απολυ-  autem, quae  a primatibus  vel  a qnibuscumque  epis- 
τικαί  δέ  αί  Απύ  τών  πρωτευόντων,  ή τών  οΐωνδή-  copis  clericis  propriis  dantur,  habeant  diem  Pa- 
ποτε  έπισχάπων,  τοΤς  Ιδίοις  κληρικοΤς  διδάμεναι,  schae  : quod  si  adhuc  ejusdem  anni  Paschas  dies 
σχώσι  τήν  ήμέραν  τού  Πάσχα.  Έάν  δέ  Ακμήν  ή incertus  est,  ille  praecedens  adjungatur, quomodo 
ήμέρα  τού  Πάσχα  τού  αύτού  ένιαυτού  κατάδηλος  ούκ  solet  post  consulatum  in  publicis  gestis  ascribi. 
Ιστιν,  ή τού  προηγησαμένου  προσζευχθείη,  δν  τρά-  Placuit  et  illud,ul  adversos  Donatistas  et  paganos, 


77  Cone.  AIHc.  Can.  71.  78  Ibid.  73. 


671  PHOTO  PATRIARCHA  CP.  672 

▼el  eoram  SOperstitionCS,  legati  missi  dehoCglo-A  παν  είωθε  μετά  την  ύπατε  ίαν  ^μΟα  έν  τοΤς  8η· 
rioso  concilio  quidqoid  nlile  poraderint,  de  glo-  μοσίοις  πεπραγμένοι*, 
riosissimis  principibus  impetrent. 

Placuit  etiam  petitam  omnium  episcoporam,ut  "Ηρεσε  κχκεΤνο,  ώστε  κατά  των  Δονχ τι- 
epistolis  omnibus  de  concilio  dandis  sanctitas  tua  m>»,  xsl  των  Ελλήνων,  καί  των  θρησκειών  βώ- 
sola  subscribat.  Et  subscripserunt.  Aurelius  epis-  των,  τους  πεμφθέντχς  τοποτηρητάς  έχ  της  τι- 
copus  Cartbaginensis  huic  decreto  consensi,  et  μιας  τούτης  συνόδου,  παν  δτιουν  χρήσιμον  συν- 
praelecto  subscripsi.  Similiter  et  caelari  episcopi  ίδωσιν,  έκ  των  ένδοξοτάτων  αιτήσασθαι  βασιλέων. 
Subscripserunt.  "Βρεσεν  ετι  μην  τη  αιτήσει  πάντων  των  έπισκό- 

πων,  ινο  πάσοις  τοΤς  όφειλούσχις  δσθήνχι  τχΤς  της  συνόδου  έχιστολαΤς,  ή ση  άγιωσύνη  μόνη  δπυγράψη· 
Καί  υπέγραψαν  Αύρήλιος  επίσκοπος  της  έν  Καρχηδόνι  ’ Εκκλησίας,  τψ  παρόντι  ψηφίσματι  συνήνεσα, 
καί  πχραναγνωσθέντι  ύπέγρχψχ.  'Ομοίως  καί  ot  λοιποί  Επίσκοποι  υπέγραψαν. 


208  CAP.  V.  — De  hospitum  susceptione , et 
de  pacificis  et  commendatitiis  epistolis. 

Apostolorum  canones  12,  33. 

i 2.  Si  quis  clericus  vel  laieus  segregatos,  sive 
non  recipiendus,  discedens,  in  altera  urbe  re- 
ceptus fuerit  absque  litteris  commendatitiis,  se- 
gregetur, et  qui  excepit,  et  qui  exceptus  est. 

33.  Nullus  externorum  episcoporum,  vel  pres- 
byterorum, vel  diaconorum  sine  commendatitiis 
recipiator,  iisque  afferentibus  examinentur.  Sin 
minus,  iis  quae  sunt  necessaria,  aliis  exhibitis, ad 
communionem  ne  admittantur ; multa  enim  per 
surreptionem  fiunt. 

Concilii  Antiocheni  canones  7,  8,  li. 

7.  Nullus  externus  sine  pacificis  suscipiatur. 

8.  Nec  presbyteri  qui  sunt  in  pagis, dent  cano- 
nicas epistolas,  vel  ad  solos  vicinos  episcopos 
epistolas  emittant.  Chorepiscopi  autem  nulli  re- 
prehensioni affines  dent  pacificas. 

11.  Si  quis  episcopus,  vel  presbyter,  vel  om- 
nino ex  canone,  etc.,  ut  supra  pag.  666 
Concilii  Laodiceni  canones  41,  42. 

41 . Quod  non  oportet  eum  qui  est  sacratus  vel 
clericus  sine  canonicis  litteris  iter  ingredi. 

42.  Quod  non  oportet  eos  qui  sunt  sacrati  vel 
clerici,  sine  jussu  episcopi  iter  ingredi. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  13. 

13.  Externos  clericos  el  ignotos  in  alia  civita- 
te, etc.,  ut  pag . 659. 


ΚΕΦΑΛ.  E*.  — Περί  υποδοχής  ξένων,  καί  περί  εί- 
ρηνικών  καί  συστατικών  έπιστολών. 

'Αποστόλων  κανών  ιβ*,  λγ*. 
ιβ'·  Ει  τις  κληρικός  ή λαϊκός,  άφωρισμένος  ήτοι 
άδεκτος,  άπελθών  έν  έτέρφ  πόλει  δεχθή  άνευ  γραμ- 
μάτων συστατικών,  άφοριζέσθω  καί  δ δεςάμενος  καί  6 
δεχθείς. 

λγ'.  Μηδένα  τών  ξένων  Επισκόπων,  ή πρεσβυτέρων, 
ή διακόνων,  άνευ  συστατικών  προσδέχεσθχι*  καί  έπι- 
φερομένων  δε  αύτών  άνχχρινέσθωοαν,  και  έάν  μέν  ώσι 
κήρυκε;  τής  εύσεβείας,  προσδεχέσθωσχν.  El  δέ  μί 
γε  τα  προς  τας  χρείας  χύτοΤς  έπιχορηγήσαντες,  εις 
κοινωνίαν  αύτούς  μή  προσδέςησθε  * πολλά  γάρ  κατά 
συνορπαγήν  γίνεται. 

Συνόδου  'Αντιοχείας  κανών  ζ , η',  ια'. 
ζ'.  Μηδένα  άνευ  έίρηνικών  γραμμάτων  δέχεσθαι  τών 
ξένων. 

η'.  Μηδε  πρέσβυτέρους  τους  έν  ταΤς  χώραις  κα- 
νονικάς  έπιστολάς  διδόνχι,  ή προς  μόνους  τούς  γείτο- 
νας Επισκόπων  έπιστολάς  έκπέμπειν  * τους  δέ  άνεπι- 
λήπτους  χωρεπισκόπων,  διδόναι  είρηνίκάς. 

ια*.  Et  τις  Επίσκοπος  ή πρεσβύτερος,  ή δλως  του 
κανόνος,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  μα9,  μβ*. 
μα*.  "Οτι  ού  δεΤ  Ιερατικύν  ή κληρικόν  άνευ  κανονι- 
κών γραμμάτων  δδεύειν. 

μβ9.  *Οτι  ού  δεΤ  ιερατικόν  ή κληρικόν  άνευ  κελεύ- 
σεως  έπισκόπων  δδεύειν. 

Συνόδου  Χχλκηδόν ος  κανών  ιγ*. 
ιγ*.  Εένους  κληρικούς  καί  άνχγνώστχς  έν  έτέρφ  πό- 
λε^ κ.  τ.  λ. 


206  Concilii  Sardieensis  canon  9.  Συνόδου  Σαρδικής  κανών  θ\ 

Hosius  episcopus  dixit  : Hoc  quoque  Conse-  "Οσιος  επίσκοπο;  είπε  * Καί  τούτο  άκόλουθον  είναι 
quens  esse  existimo,  etc.,  ut  pag.  667.  D νομίζω,  κ.  τ.  λ. 

Concilii  Carthaginensis  canon  23.  Συνόδου  Καρθαγένης  κανών  χγ\ 

Ut  episcopi  trans  mare  non  proficiscantur.  *Πστε  τούς  έπισκόπους  πέραν  θαλάσσης  μή 

άποδημεΤν. 

Item,  ut  episcopi  trans  mare,  etc.,  ut  supra 

pag.  662.  Όμοίω;  Επίσκοποι  πέραν  θαλάσσης,  κ.  τ.  λ. 

Concilii  cecumenici  VI,  canon  17.  Συνόδου  οίκουμενικής  Εκτης  κανών  ιζ*. 

Quoniam  diversarum  Ecclesiarum  clerici,  etc.,  Έπειδήπερ  διαφόρων  Εκκλησιών  κληρικοί,  χ. 
ut  pag . 545.  τ.  λ. 

CAP.  VI. — In  quo  differant pacificce  epistola  ΚΕΦΑΛ.  £"* . — Περί  διαφοράς  έίρηνικών  χκί 

a commendatitiis  epistolis.  συστατικών  έπιστολών. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  11.  Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  ια*. 

Omnes  pauperes,  et  qui  auxilio  indigent,  Πάντας  τούς  πένητας  καί  δςομένους  έιςικουρ (ας, 


673  SYNtAGMA  CANONUM.  - flf.  VIII,  CAP.  V-VIII.  674 

μετά  δοκιμασίας  έπιστολίοις  ειτουν  είρηνίκοίς  έκκλη- A Cum  examinatione, CU1T1  epistolis  Seu  pacificis  ec- 
σισστικοΤς  μόνοις  δδεύειν  ώρίσαμεν,  και  μη  συσχατι-  clesiasticis  solis  viam  ingredi  Statuimus,  et  non 
χοΤς,  δια  τδ  τάς  συστατικά;  έπιστολάς  προσήκειν  τοΤς  CUm  COmmendatitilS  t quoniam  litteras  COmmen- 
ούσιν  έν  υπολήψει  μόνοις  καρέχεσθαι  προσώποις.  datitiasiis  solis  personis  qu®  sunt  suspectae, prae- 
beri oportet. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  Concilii  Carthaginensh  canon  106. 

"ίνα  ot  έπί  τδ  κομιτάτον  πορευδμενοι  την  αΙτίαν  Ut  pergentes  ad  comitatum  causam  suam  vel 
έαυτών,  καί  τψ  fev  Καρχηδόνι,  κα ί τψ  *Ρωμαϊκψ  tepet  Carthaginensi  vel  Romano  pontifici  insinuare 

σπουδάσωσιν  έμφανίσαι.  pTOCUVent . 

ρ£“\  "Ηρεσεν  ΐνα  δστισδηποτε  πρδ;  τδ  κομιτάτον,  106.  Placuit,nt  quicunque  ad  comitatum,  etc., 
x.  τ.  λ.  ntpag.  680, 

κεφαα.  z\  — τίσι  δετ  του;  έπισκδπους  βοη-  207  CAP.  VII.  — Quibusnam  debeant  opem 
6ε Τν  · καί  περί  έπισκόπω*,  και  πρεσβυτέρων,  και  ferre  episcopi·  Et  de  episcopis , presbyteris,  dia- 
διακόνων,  μή  χορηγούντων  τοΤς  Ινδεέσιν  έκκλη-  COHIS  qui  ηΟΗ  largiuntur  egentibus  ecclesiasti - 
σιαστικοΤς.  C%S, 

'Αποστόλων  κανών  νθ\  Β Apostolorum  canon  59. 

νθ\  Κι  τις  έπίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  τινδς  των  59.  Si  quis  episcopos  vel  presbyter,  CUID  sit 
κληρικών  ένδεους  βντος,  μή  έπιχορηγεΐ  τα  δέοντα,  aliquis  ex  clericis  egenus,  ea  qu®  sunt  necessaria 
Αφοριζέσθω  * έπιμένων  δέ,  καθαιρείσθω  ώ;  φονεύσας  ei  non  suppeditat, segregetur : sin  autem  perseve- 
τόν  άδελφδν  αυτού.  ret, deponatur, utqui  fratrem  suum  interfecerit. 

Συνόδου  Σαρδικης  κανών  ζ\  Concilii  Sardicensts  canon  7. 

ζ;.  ''Οσιος  έπίσκοπος  είπεν*  Ήάκαφία  ήμών,κ.τ,λ.  7.  Hosius  episcopus  dixit : Importunitas  nos- 

tra,  etc.,  ut  pag . 667. 

ot  πβνόμενοι  αιρετικοί,  ού  χορηγούνται  τα  λεγό-  Indigentes  haeretici  non  accipiunt  e judiciis  aut 
μένα  Αξιωματικά  άπδ  των  δικαστηρίων  ή των  *£κ-  Ecclesiis  ea  qu®  honoraria  dicuntur,  ut  lib.  I, 
κλησιών,  ώς  βιβλ.  α*  τίτ.  e',  διαίτ.  κ\  tit.  5,  COnst.  8. 

ΚΕΦΑΑ.  Β*.  — Περί  συνόδων  και  των  είς  αύτάς  CAP.  VIII.  — De  synodis , et  de  flOtl  COncur- 
μή  Απιόντων.  rentibus  ad  ipsas, 

Αποστόλων  κανών  λζ'  Apostolorum  canon  37. 

λζ\  Δεύτερον  τού  έτους  σύνοδος  γινέσθω  των  έπι-  37.  Βίβ  in  anno  fiat  episcoporum  synodus,  et 
σκόπων,  και  αν ακρινέτωσαν  Αλλήλους  τά  δόγματα  G inter  se  examinent  decreta  religionis,  et  inci- 
tnc  εύσεβείας,  καί  τάς  έμπιπτούσας  έκκλησιαστι-  dentes  ecclesiasticas  controversias  componant  : 
κας  Αντιλογίας  διαλυϊτωσαν,  Απαξ  μεν  τη  τέταρτη  semel  quidem  quarta  hebdomada  Pentecostes, 
έβδομάδι  τής  Πεντηκοστής,  δεύτερον  δέ  ‘Γπερβερε-  iterum  autem  hyperberel®i  duodecimo  secundum 
ταίου  δωδέκατη,  κατά  'Ρωμαίους  όκτωβρίού . Romanos  octobril. 

Συνόδου  Νίκα ίας  κανών  ε1.  Concilii  Nicoeni  canon  5. 

ε'.  Περί  των  άκοινωνήτων  γενομένων,  είτε  των  έν  5.De  iis  qui  a 80  communione  segregati  Sunl,8iv6 

κλήρφ,  είτε  των  έν  λαΐκφ  ταγματι,  υπδ  τών  καθ'  clericorum  sivelaicorumsint ordinis, ab  episcopis, 
έκάστην  έπαρχίαν  έπισ κόπων,  κρατείτω  ή γνώμη,  qui  sunt  in  unaquaque  provincia,  valeat  sententia 
κατα  τδν  κανόνα  τον  διαγορεύοντα  τούς  ίκρ'  ετέρων  secundum  canonero,qui  pronuntiat  eos, qui  ab  aliis 
Αποβληθέντας,  ύφ’  έ τέρων  μή  προσίεσθάι.  Έξεταζέ-  ejecti  sunt,non  esse  ab  aliis  admittendos  : exami- 
σθω  δε  μή  μικροψυχία  πάντως,  εΐ  φιλονεικί^,  ή τινι  netur  autem,  nunquid  vel  pusillanimitate  vel  208 
τοιαύτη  άηδί^  τού  έπισκόπου,  αποσυνάγωγοι  γε-  contentione, velaliqua  ejusmodi  episcopi  acerbita* 
γένηνται.  "ίνα  ούν  τούτο  τήν  πρέπουσαν  έξέτασιν  te, congregatione  pulsi  sint  Ut  hoc  ergo  convenian- 
λαμοάνοι,  καλώς  έχειν  Ιδοξεν  έκάστου  ένι αυτού  καθ’  tem  examinationem  accipiat,  recte  habere  visum 
έκάστην  |παρχίαν  δίς  τού  έτους,  συνόδους  γίνεσθαι·  Best, ut  singulis  annis  in  unaquaque  provincia  bis  81 
ίνα  κοινή  πάντων  τών  έπισκόπων  τής  έπαρ χίας  έπΙ  in  anno  synodi  fiant:  ut  cum  omnes  provinciae  epi- 
τδ  αύτδ  συναγομάνων  τα  τοιούτα  ζητήματα  έςετά-  gCOpi  in  eumdetn  locum  communiter  conveniont, 
ζοιτο,  καί  ούτως  ot  όμολογουμένω;  προσκεκρουκότες  ejusmodi  qu®stiones  examinentur:et  sic  quos  epi- 
τψ  έπισκόπψ,  κατά  λόγον  Ακοινώνητοι  παρά  πάσιν  scopum  offendisse  constiterit,  juste  esse  COngrega- 
ειναι  δόξωσι,  μέχρι;  Αν  τψ  κοινψ  τών  έπισκόπων  tione  separati  apud  omnes  videantur,  donec  epis- 
δόξη  τήν  φιλανθρωποτέραν  ύπέρ  αυτών  έκθέσθαι  coporum  congregationi  videatur  pru  iis  humanio- 
ψήφον.  Al  8e  σύνοδοι  γινέσθωσαν,  μία  μεν  πρδ  τής  rem  proferre  sententiam.  Synodi  auteui  fiant,  una 
Τεσσαρακοστής,  "ίνα  ποίσης  μικροψυχίας  άναιρουμέ-  quidem  ante  quadragesimam,  ut,  omnibus  animi 
νης,  τδ  δώρον  καθαρδν  προσφέρηται  τψ  θεψ  * δευ-  sordibus  sublatis,  purum  munus  Deo  Offeratur  : 
τέρα  δέ  περί  τδν  τού  μετοπώρου  καιρόν.  secunda  autem  autumni  tempore. 

79Nic.  can.  5.  80  Apost.  13  et  33  , Antiogb.  6,  73,  44,  q.  3.  Si  Aposl.  28;  Antioch.  45; 
Innoc.  10. 


675 


676 


PHOTII  PATRIARCHA  CP. 

Concilii  Antiocheni  cunon  20.  A Συνόδου  'Αντίο χείας  κανών  x' 

20.  Propter  USUS  ecclesiasticos,  et  pro  com-  x'.  Ati  τ Ας  έχχλησιαστιχάς  χρείας,  χαί  τάς  τών  Αμ- 
ponendis  controversiis,  recte  habere  visum  est,  φισδητουμένων  διαλύσιις,  καλώς  Ιχειν  Ιδοξε  συνόδους 
ut  synodi  episcoporum  in  unaquaque  provincia  χαθ’  έχάστην  έπχρχί αν  τών  έπισχόπων  γίνεσθαι  δεύ- 
flant  bis  in  anno  : semel  quidem  post  tertiam  τερον  του  έτους,  άπαξ  μέν  μετά  την  τρίτην  έβδομάδα 
hebdomadem  festi  Paschae,  Ut  quarta  hebdomade  της  έορτης  του  Πάσχα,  ώστε  τη  τετάρτη  έβδομάδι 
Pentecostes  perficiatur  synodus,  metropolitano  της  Πεντηκοστής  έπιτελεΤσθαι  τήν  σύνοδον,  ύπομι- 
provinciales  episcopos  admonente  secundam  sy-  μν^σχοντος  τους  έπαρχιώτας  τού  iv  τη  μητροπόλει· 
nodum  idibus  Octobris  futuram,  qui  est  decimus  τ^ν  δέ  δευτέραν  σύνοδον  γίνεσθαι  εΙδοΤς  όχτωβρίαις 
hyperberetaei  : ut  in  his  ipsis  synodis  accedant  $ίτις  έστί  δεχάτη  'Γπερβερεταίου  * ώστε  iv  αύτχΤς  ταύ- 
presbyteri  et  diaconi,  et  omnes  qui  se  injuria  ταις  ταΤς  συνόδοις  προιέναι  πρεσδυτέρους  χαί  διαχό- 
ailectos  putant,  et  a synodo  judicium  assequan-  νους,  xxl  παντας  τους  ήδιχήσθαι  νομίζοντας,  χαΐ  παρά 
tur,  nec  ullis  liceat  synodos  per  se  facere,  sine  της  συνόδου  έπι χρίσεως  τυγχάνειν*  μη  έξεΤναι  δέ  τινας 
iis  quibus  sunt  creditae  metropoles.  καθ’  έαυτου  συνόδους  ποιεΤσθαι,  Ανευ  των  πεπιστευ- 

μόνων  τάς  μητροπόλεις. 

Concilii  Laodiceni  canon  40.  Συνόδου  Λαοδιχείας  χάνων  μ\ 

40.  Quod  non  oportet  episcopos  qui  vocantur  B μ·*·  *Οτι  ού  δεΤ  έπισχόπους  χαλουμένους  είς  σύν- 
ad  synodum,  negligere,  sed  abire,  et  docere  vel  οδον  χχταφρονεΐν,  Αλλ*  Απιέναι  καί  δι δάσχειν  $ διδά- 
doceri,  ad  309  correctionem  Ecclesia  et  reli-  σχεσΙαι,  είς  χατόρθωσιν  της  Έχχλησίας  χαί  τών 
quorum.  Si  quis  autem  neglexerit,  is  seipsum  λοιπών  * εΐ  δέ  χαταφρονάσειεν  δ τοιούτος,  έαυτόν  αΐ- 
accusabit ; praeterquam  si  propter  intemperiem  τιάσεσαι  * πβρεχτύς,  et  μή  δι’  Ανωμαλίαν  Απολιμπά- 
et  aegritudinem  non  veniat.  νοιτο. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  19.  Συνόδου  Χαλχηδόνος  χάνων  ιθ\ 

19.  Pervenit  ad  aures  nostras,  quod  in  pro-  ιθ'/Ηλθεν  είς  τάς  ήμετέρας  Αχοάς,  ώς  έν  ταΤς  έπαρ- 
vinciis,  canonibus  constitutae  episcoporum  sy-  χίαις  at  χεχανονισμεναι  σύνοδοι  τών  έπισχόπων  ού 
nodi  non  fiant,  et  ex  eo  multa  ecclesiastica  ne-  γίνονται,  χχί  έχ  τούτου  πολλά  παραμελείτε  τών 
gliganttir  quae  correctione  indigent.  Statuit  ergo  διορθώσεως  δεόμενων  έχχλησιαστιχών  πραγμάτων  * 
sancta  synodus  secundum  sanctorum  Patrum  ca-  ώρισε  τοίνυν  Αγία  σύνοδος,  χατα  τούς  τών  Αγίων 
nones,  Ut  bis  in  anno  eumdem  in  locum  conve-  Πατέρων  χανόνας,  δίς  του  ένιαυτού  έπΐ  τύ  αύτύ  συν- 
niant  uniuscujusque  provincia  episcopi,  Ut  me-  τρέχειν  x«8’  έχάστην  έπχρχίαν  τούς  έπισχόπους, 
tropolitanus  melius  eese  perspexerit,  et  singula  ένθα  Αν  δ της  μητροπόλεως  έπίσχοπος  δοχιμάση, 
emergentia  [corrigant  : episcopi  autem],  qui  x*i  διορθουν  έχαστα  τά  άναχύπτοντα  - τούς  δέ  μή 
non  conveniunt.  Si  in  eadem  metropoli  versen-  c συνιδντας  έπισχόπους,  ένδημούντας  ταΤς  έαυτών  πό- 
tur,  atque  adeo  sani  sint  et  ab  omni  inexcusabili  λέσι,  καί  ταύτα  έν  ύγεί?  διάγοντος,  χαί  πάσης  Απαρ- 
et  necessario  negotio  liberi,  fraterne  reprehen-  βιτήτου  καί  Αναγχαίας  Ασχολίας  όντας  έλευθερους, 
dantur.  Αδελφικώς  έπιπλήττεσθαι. 

Concilii  Carthaginensi  canones  18,  73,  76,  95.  Συνόδου  Καρθαγίννης  χάνων  ιη’,  ογ’,  ο£*,  4·\ 

18. Si  quis  clericus  ordinatUS,etC.9ut  pag.  482.  wi\  Έάν  τις  χληριχύς  χειροτονήται,  X.  τ.  λ. 

Diem  Pascha  die  concilii  nuntiandum.  Περί  τού  την  ήμέραν  τού  Πάσχα  έν  τη  ήμέρφ 

της  συνόδου  Αγγέλλεσθαι. 

73.1tern  placuit  ut  dies  venerabilis  Pascha, etc.,  ογ'.  'Ομοίως  ίρεσεν,  ώστε  την  Ημέραν  τού  προσ- 

Utpag . 642.  χυνητού  Πάσχα,  χ.  τ.  λ. 

De  episcopis  qui  ad  concilia  non  occurrunt . Περί  των  μ^  Απαντώντων  έν  ταΤς  συνόδοις 

έπισχόπων. 

76. Item  placuit  81,  Ut  quoliescunque  concilium  οζ“\  'Ομοίως  ίρεσεν,  ΐνχ  δσαχισδ/,ποτε  σύνοδον  δβΐ 
congregandum  est,  episcopi  qui  neque  state,  ne-  συναχθηναι,  ot  έπίσχοποι  οιτινες  ούτε  χείρ?  ούτε 
que  agritudine,  neque  alia  graviori  necessitate  Ασθενεί?  ούτε  τινί  βχρυτέρ?  Ανάγχη  έμπνδίζονται, 
impediuntur, competenter  occurrant, et  primatibus  ρΑρμωδίως  Απαντώσι,  xxl  τοΤς  πρωτεύουσιν  έχάστης 
suarum  quarumque  provinciarum  intimetur, Ut  de  Ιδίας  αυτών  επαρχίας  έμφανισθείη  περί  πάντων  τών 
universis  episcopis  vel  dua,  vel  tres  turma  fiant, ac  έπισχόπων,  είτε  δύο,  είτε  τρεις  συναθροίσεις  γένων- 
de  singulis  turmis  vicissim  quotquot  electi  fuerint,  ται  · χαί  Απύ  έχάστου  δέ  Αθροισμου  είς  Αμοιβήν 
addiemconcilii310instanti88imeoccurrant.Quod  όσοιδήποτε  έπιλεγώσι,  πρύς  την  Ημέραν  της  συνόδου 
•i  non  potuerint  occurrere,  excusationes  (63)  suas  ένστατιχώς  Απαντήσωσιν  έάν  δέ  μή  δυνηθώσιν  Απάν- 
in  tractoria  conscribant ; vel  si  post  adventum  τησαι,  Αθρόον  τινών  Αναγχών,  ώς  είχθς,  Ανχφυομέ- 
tr  actor  ia  aliqua  necessitates  repente  forsitan  orta  νων,  εΐ  μΐι  τύν  λόγον  τού  οΐχείου  έμποδισμού  παρά 
fuerint,  nisi  rationem  impedimenti  sui  apud  suum  τψ  οΐχείψ  πρωτεύοντι  ΑποδιΑσωσυ,  όφείλειν  τούς 

8i  Cone.  Carthag.  v.  can.  10.  Afric.  c.  43. 

(63)  Hanc  sententiam  Gracus  interpres  omisit,  quoniam  tractoria  quid  esset  non  intellexit. 


6Τί  SYNTAGMA  ΟΑΚόΝϋΐί.  — UT.  Vili,  CAP.  VIII.  678 

τοιούχους  τή  κοινωνί?  τής  ιδίας  χυτών  άρκεΐσθαι  A primatem  reddiderint,  Ecclesiae  suae  communio- 
’ Εκκλησίας.  ne  debere  esse  contentos. 

Σύνοδου  μη  γίνεσθαι  κοινήν  ts  χαΐ  όλοτελή,  cl  Concilium  unversale  nonnisi  ex  necessitate  fa- 

μή  έξ  Ανάγκης.  Ctendum. 

ή ε\  ’Ήριβιν  Δττι  μή  ιΤνχι  παρχιτέρω  ένιαυσιαίαν  95.  Placuit  83  ut  non  sit  nitra  fatigandi 8 fra- 
άνάγχην  του  συντρίβεσθαι  τούς  αδελφούς,  άλλ*  δσά-  tribus  anniversaria  necessitas, sed  quoties  exege- 
κις  αν  κοινή  χρεία  καλε'ση,  πάσης  τουτέστι  τής  *Αφρι-  rit  causa  communis,  id  est  tOtlU8  Africae,  unde- 
κής,  γραμμάτων  διδόμενων  δθενδήποτε,  προς  ταύ-  cunque  ad  (64)  hanc  sedem  de  hac  re  datae  Iit- 
την  την  καθέδραν  σύνοδον  δφείλειν  συνάγεσθαι  έν  ταύτη  tero  fuerint,  congregandam  esse  synodum  in  ea 
τή  έπαρχίφ  ένθα  Αν  ή χρεία  καί  ή έπιτηδειδχης  συν-  provincia,  ubi  opportunitas  persuaserit : causae 
«οθήση  * at  δε  αΐτίαι  at  μή  ούσαι  κοινά!,  έν  ταΤς  autem  qu®  communes  non  sunt,  in  snis  provin- 
Ιδίαις  έπαρχίαις  κριθώσιν.  tiis  judicentur. 

Συνόδου  οίκουμε  νίκης  έκτης  κανών  η*.  CORCiltt  (BCWmeUXCi  VI  CQflOTl  8. 

V·  Έν  πασι  τά  δπδ  των  Αγίων  ήμών  Πατέρων  θεσ-  8.  Io  omnibus  ea  84  qu®  a nostris  sanctis  Pa- 
πισθέντα,  καί  ήμετς  κρατεΤν  βουλόμενοι,  άνανεουμεν  tribus  decreta  sunt  nos  quoque  rata  ac  firma  esse 
και  τδν  κανόνα  τδν  διαγορεύοντα,  καθ'  έκαστον  έτος  β volentes,  canonem  quoque  renovamus,  qui  jubet 
συνόδους  των  έν  έκάσηι  έπαρχίφ  γίνεσθαι  έπισκό-  uniuscujusque  provinci®  episcoporum  quotannis 
των,  ένθα  έν  δ τής  μητροπόλεως  δοκιμάστ  έπίσκο-  fleri  synodos,  ubi  metropolitanus  episcopus  sa· 
πος,  έπειδή  δέ  διά  τε  τάς  Βαρβάρων  έπιδρομας,  διά  tius  esse  duxerit.  Quoniam  autem  propter  Bar- 
τε  τάς  προσπιπτούσας  έτέρας  αΙτίας,  άδυνάτως  οΐ  των  barorum  incursiones,  et  quasdam  aliam  inciden· 
Εκκλησιών  πρόεδροι  έχουσι,  δις  τού  ένιαυτού  τάς  συν-  tes  causas,  non  possunt  qui  Ecclesiis  pr®sident 
όδου;  ποιεΤσθαι,  έδοξεν  ώστε  τρόπφ  παντΙ  άπαξ  του  Synodos  bis  in  anno  facere,  visum  est  Ut  omnino 
έτους,  την  των  προγεγραμμένων  έπια κόπων,  διά  τά,  8emel  in  anno  propter  ecclesiasticas  qu&Stiones, 
ώς  «Ικδς,  άναφυόμενα  έκκλησιαστικά  κεφάλαια,  έν  ut  consentaneum  est,  emergentes,  flat  pr®dictO* 
έκαστη  έπαρχίφ  γίνεσθαι  σύνοδον,  Από  τής  άγιας  τού  rum  episcoporum  synodus  a sancto  Pasch®  festo, 
Πάσχα  έορτης,  και  μέχρι  συμπληρώσεως  τού  όκτω-  et  usque  ad  OCtobris  mensis  Complementum,  Sin- 
βρίου  μηνός  έκάστου  έτους,  κατά  τύν  τόπον  δν  δ τής  gulis  annis,  in  loco  quem,  Ut  pr®dictum  OSt# 
μητροπόλεως,  καθά  προείρηται,  δοκιμάσει  έπίσκοπος  * metropolitanus  episcopus  aptiorem  judicaverit, 
τούς  δέ  μή  συνιόντας  έπισκόπους,  ένδημούντας  ταΤς  Ii  autem  qui  DOn  conveniunt  episcopi,  Cum  211  ft 
έαυτών  πόλεσι,  καί  ταύτα  έν  ύγείφ  διάγοντας,  καί  in  SUIS  civitatibus  agant,  et  sani  sint,  et  ab  omni 
πάσης  Απαραιτήτου  και  Αναγκαίας  Ασχολίας  Αντας  q inevitabili  et  necessario  negotio  liberi,  fraterne 
έλευθέρους,  Αδελφικώς  έπιπλήττεσθαι.  corripiantur. 

Συνόδου  N ικαίας  τδ  δεύτερον  κανών  Concilii  NtCOStii  II  COtlOTl  6. 

Περί  τού  γίνεσθαι  τοπικήν  σύνοδον  κατά  χρόνον.  De  Synodo  provinciali  interdum  constituendo. 

ζ*\  Έπειδήπερ  κανών  έστιν  δ λέγων,  δίς  τού  ίτούς  6.  Quoniam  canon  est  qui  dicit  bis  in  anno  in 
καθ’  έκάστην  έπαρχίαν  χρή  γίνεσθαι  διά  συναθροίσεως  unaquaque  provincia  per  congregationes  episcopo- 
έπισκόπων  τάς  κανονικάς  ζητήσεις,  διά  ούν  τήν  συν-  ruro  fieri  oportere  qu®stiones  canonicas;  propter 
τριβήν  και  τδ  ένδεώς  έχειν  πρδς  οδοιπορίαν  τούς  vexationem,  et  quod  itineri  perficiundo  minus 
συναθροιζόμενους,  ώρισαν  ot  τής  ζ"*  συνόδου  Πατέρες  sufficerent  qui  Cogebantur, Statuerunt  sanct®sext® 
έξ  Απαντος  τρόπου  και  προφάσεως,  Απαξ  τού  ένιαυ-  synodi  Patres  83,  ea  omnino  et  quacunque  poetpo- 
τοϋ  γίνεσθαι,  καί  τά  έσφαλμένα  διορθούσθαι  * τούτον  sita  causa,  semel  in  anno  fieri,  et  delicta  corrigi, 
ούν  τδν  κανόνα  καί  ήμετς  άνανεούμεν  * και  εΤ  τις  Hunc  ergo  canonem  86  nos  quoque  renovamus  l 
εύρεθή  αρχών  τούτο  κωλύων,  Αφοριζέσθω  · εΐ  δέ  τις  etsi  quis  magistratus  hoc  prohibere  inventus fue- 
έκ  τών  μητροπολιτών  Αμελήσοι  τούτο  γίνεσθαι,  έκ-  rit,  segregetur.  Si  quis  autem  metropolitanus  hoc 
τδς  Ανάγκης  καί  βίας,  καί  τίνος  εύλόγου  προφάσεως,  fieri  non  curaverit  pr®terquam  vi  vel  necessitate 
τοΤς  κανονικοΤς  έπιτιμίοις  δποκείσθω  · τής  δέ  συν- ρ et  justa  aliqua  de  causa,  canonicis  poenis  subji- 
όδου  γινόμενης  περί  κανονικών  καέ  εύαγγελικών  πρα-  ciatur.  Cum  autem  de  canonicis  et  evangelicis 
γμάτων,  δεΤ  τοΤς  συναθροισθεΤσιν  έπισκόποις,  έν  με-  rebus  fiat  synodus,  opus  est  Ut  congregati  episcopi 
λέτη  καί  φροντίδι  γίνεσθαι  τού  φυλάττειν  τάς  θείας  magnam  curam  et  diligentiam  gerant,ut  divina  et 
καί  ζωοποιούς  ένταλάς  τού  θεού  · έν  γάρ  τφ  φυλάσ-  vivifica  mandata  serventur.  In  eis  enim  servandis 
σεσθαι  αυτάς,  άνταπόδοσις  πολλή  * 8τι  καί  λύγνος  kv-  est  retributio  multa  87  : quoniam  lucerna  est 
τολή,  νόμος  δέ  φως,  και  δδδς  ζωής  έλεγχος  καί  παι-  mandatum  88^  lex  vero  Iui,  Ot  via  vit®  probatio 
δεία  * καί  ή έντολή  Κυρίου  τηλαυγής,  φωτίζουσα  et  disciplina,  et  pr®C6ptum  Domini  lucidum  illu- 
δφθαλμούς  * μή  έχειν  δέ  Αδειαν  τδν  μητροπολίτην  έξ  minans  oculos.  Ne  liceat  autem  melropolitano  ex 

83  Cone.  Hilevit.  can.  9 ; Afric.  c.  62.  84  Nic®n.  9 ; Chalced.  19  ; Can.  Apost.  37  ; Antioch.  20 
85  Cone.  Nie®n.  c.  5.  86  Can.  81.  87  pSal.  xvm,  12.  88  Prov.  vi,  25. 

(64)  Scilicet  Cartbaginensem.  Ferrandus  in  Brevior  canonum , iit.  144,  perperam  hunc  canonem 
oncilio  Antiocheno  tribuit,  pro  Africano. 


679  ΡΗΟΤΠ  PATRIARCHiE  CP.  680 

iis  quae  secum  affert  episcopus,  vel  jumentum,  A ών  Επιφέρετχι  δ Επίσκ οπο;  μετ’  αυτού,  II  κτήνος, 
vel  aliquam  rem  aliam  petere.  Si  enim  hoc  fe-  Ii  Ετερον  εΤΒος  άπαιτεΤν  · εΐ  δΐ  τούτο  πεποιηκώς  Ελεγ- 
cisse  deprehensus  fuerit,  reddet  quadruplum.  χθή,  άποτίσει  τετραπλάσιον. 

TextUS.Const.  2 et  17,  iit.  1 Novellarum  volunt,  'H  ζ#  καί  ή ιζ’  διάταξις  του  * τίχ.  των  Νεαρών 
ut  semel  aut  bis  quotannis  [in  mense]  Junio  aut  βούλονται  άπαξ  ή δίς  του  Ετους,  τψ  Ίουνίψ  ή τψ 
Septembri,  metropolitanorum  apud  patriarchas,  Σεπτεμβρίω,  γίνεσθχι  συνόδους  των  μητροπολιτών 
et  episcoporum  apud  metropolitanos  celebrentur  παρά  τοίς  πατριάρχχις,  και  των  Επισκόπων  παρά 
synodi,212  in  quibus  causaB, quas  episcopi,  clerici  τοΤς  μητροπολίταις  · και  Εξετάζεσθαι  τάς  αΙτίας  άς 
et  monachi  adversus  se  invicem  habent,  exami·  ol  Επίσκοποι  καί  ol  κληρικοί  καί  ot  μοναχοί,  πρδς 
nentur  : et  de  fide,  canonibus,  ac  ecclesiasticis  άλλήλους  Εχουσι  · περί  τε  πίστεως  καί  κανόνων  καί 
aliisquerebus  [tractetur] : denique  quae  adversum  πραγμάτων  Εκκλησ ιχστικών  καί  άλλων  καί  τά  παρά 
Canones  commissa  sunt,  corrigantur.  [Item  Ut]  τους  κανόνας  άμαρτανόμενα  διορθούσθαι  * ol  δε  αρ- 
prmsules  eorumque  .cobories,  nisi  metropolitanos  χοντες  καί  at  τάξεις  αυτών  μη  Επιτιθέμενοι  χοΤς 
Ot  episcopos  synodos  celebrare  procrastinantes  μητροπολίταις  καί  Επισκόποις  ύπερτιθεμένοις  ποιεΤν 
urgeant,  aut  imperatori  [eam  rem)  significent, su·  τάς  συνόδους,  η μη  μηνύοντες  τή  βασιλείς,  Εσχάτως 
premo  afficiantur  supplicio.  g τιμωρούνται. 

CAP.  IX.  — Ne  temere  episcopus  aut  clericus  ΚΕΦΑΛ.  θ\  — Περί  τού  μή  ώς  Ιτυχεν  επίσκοπον 
filios  SUOS  emancipent . ή κληρικύν  Εμμαγκιπεύειν  τά  Τδια  τέκνα. 

Concilii  Carlhaginensis  canon  35.  Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  λε\ 

Ut  episcopi , vel  clerici  non  facile  filios  SUOS  Περί  τού  τούς  έπισκόπους  και  τους  κληρικούς  μη 
emancipent . εύχερώς  τά  τέκνα  αυτών  ποιεΥν  έμμαγκίπατα. 

35.  Ut  episcopi  89  (65)  vel  clerici  filios  SUOS  a λε\  *Ωστε  τούς  έπισκόπους  καί  τούς  κληρικούς,  καί 
sua  potestate  per  emancipationem  exire  non  si-  τά  τέκνα  αυτών,  μή  Εφν  αύτεξουσίως  άπιέναι  διά 

nant,  nisi  de  moribus  eorum  fuerint  et  de  aetate  έμμαγκιπατίονος  · εΐ  μή  γ'  άν  είς  τούς  τρόπους  καί 

securi,  ut  possint  ad  eos  jam  propria  pertinere  είς  τήν  ηλικίαν  αυτών  πληροφορηθώσιν,  ώς  λοιπον 
peccata.  χά  Αμαρτήματα  αύτών  είς  αυτούς  συντείνειν. 

CAP.  X.  — Quomodo  episcopi  repetant  sibi  ΚΕΦΑΛ.  Γ.  — Πώς  έκδικούσιν  ot  έπίσκοποι 

loca  ab  hoeretids  occupata . τούς  Αρμόζοντας  αύτοΤς  τόπους  παρά  αίρετικών 

κατεχομένους. 

Concilii  Carthaginensis  canon  121.  Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ρκα\ 

De  his  gui  plebes  ad  se  pertinentes  negligunt·  Περί  τών  άμελοόντων  τών  αύτοτς  άνηκόντων 

^ λαών. 

121. Item  placuit  90, Ut  quicunque  negligunt  loca  ρκα\  'Ομοίως  ήρεσεν  ΐνα  οίτινεσδήποτε  άμελούσι 

ad  suam  cathedram  pertinentia,  in  catholicam  τών  τόπων  τών  άνηκόντων  τή  αύτών  καθέδρφ  πρδς 

unitatem  lucrari,  Conveniantur  a diligentibus  vici-  τύ  τούτους  κερδάναι  εις  την  καθολικήν  ένότηχα,  Εγ- 

nis  episcopis,  Ut  id  agere  non  morentur.  Quod  si  κληθώσιν  άπδ  των  γειτνιώντων  αύτοΤς  έπιμελών 
intra  sex  menses  St  15  a die  conventionis  non  έπισκόπων,  περί  τού  μή  άναβάλλεσθαι  τούτο  πράξαι  · 
effecerint, qui  potuerit  ea  lucrari, ad  ipsum  perti-  διύ  Εάν  Εντός  προθεσμίας  μηνών  εξ,  άπύ  της  Ημέρας 
neant.  Ita  sane,  Ut  Si  ille  ad  quem  pertinuisse  της  περί  τούτον  συνελεύσεως,  μηδΕ*  άνύσωσι,  τψ 
videbantur,  probare  potuerit  magis  illius  electam  δυνχμένψ  λοιπόν  τούτους  κερδάναι  προσκυρωθώσιν  · 
negligentiam  ab  bsereticis,  Ut  impune  ibi  sint,  et  ούτως  μέντοι,  Τνα  έάν  ΕκεΤνος  προς  δν  ένδείκνυντχι 
Suam  diligentiam  fuisse  praeventam,  Ut  eo  modo  άνήκειν  ol  τοιούτοι,  Εξεπίτηδες  διά  τινχ  οικονομίαν 
ejus  Cura  sollicitior  vitaretur^  cum  hoc  judices  Εδυςεν  άμελεΤν,  τούτο  τών  αίρετικών  Επι)εξαμένων* 
episcopi  cognoverint,  suae  cathedrae  loca  re8ti-  ώστε  άθορύβως  αυτούς  πχραδέξασθχι,  καί  έν  τοσούτψ 
tuant.  Sane  si  episcopi  inter  quos  causa  versa-  ή αυτού  Επιμέλεια  ύπδ  έτέρου  προελήφθη,  ήτινι  κατ- 
tur,  diversarum  provinciarum  sunt,  ille  primas  εχρήσατο,  τούς  αύτούς  αίρετικούς  πλέον  Εκάκιζε 
det  judices,  in  cujus  provincia  est  locus  de  quo  D τούτου  μεταξύ  Επισκόπων  κρινόντων  διαγινωσκομέ- 
contendilur.  Si  autem  ex  communi  placito  vici-  νου,  ol  τόποι  τή  αυτού  καθέδρφ  άποκατασταθώσι  * 
nos  judices  elegerint,  aut  unus  eligatur,  aut  tre3 : τών  δέ  κρινόντων  έπισκόπων,  έκ  διαφόρων  δντων 

Ut  si  tres  elegerint,  omnium  sententiam  eequan-  Επαρχιών,  Εκείνος  δ πρωτεύων  τούς  δικαστάς  δώσει, 
lur,  aut  duorum.  ούτινος  Εν  τή  χώρφ  δ αύτδς  υπάρχει  τόπος,  περί  ού 

φιλονεικεΐταΓ  Εάν  δΕ  κατά  κοινήν  συναίνεσιν,  γείτονας  Επιλέξωνται  κριτάς,  1}  εΐς  Επιλέγω  ή τρείς. 
καί  Εάν  τρεις  Επιλέξωνται,  ή τη  τών  όλων  ψήφφ  Επακολουθήσουσιν,  I]  τη  τών  δύο. 

Novella  37  ait, Ecclesias  Africaefirmiterobtioere  'Η  ριβ*  Νεαρά  φησί,  τάς  Εκκλησίας  Αφρικής, 
possessiones  suas:  et  si  pagani  aut  haeretici  ipsarum  άσφαλώς  Εχειν  τάς  κτήσεις  αυτών  και  Εάν  "Ελληνες  ή 

30  Cone.  Carthag.  in,  can.  14  ; Afric.  c.  3.  90  Cone.  Miievil.  ii,  c.  2A  ; Afric.  c.  88. 

(65)  Graecus  interpres  existimavit  contogatum  de  coetu  dici  pro  convocatum  : cum  sit  conrogare, 
porrigere  et  ad  breviarium  bic  referatur. 


681  SYNTAGMA  CANONUM.  - 

αλτικοί  Ιχωσί  τινας  αυτών,  ή οίκους,  ή σκεύη 
Αφαιρεΐσθαι  αυτά,  μή  Αντικειμένης  αυταΤς  χρονίας 
παραγραφής. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΑ'.  — Περί  του  μη  δφείλειν  τούς  Ανα- 
γνώστας  τδν  δήμον  προσκυνεΤν. 

Συνόδου  Καρθαγεννη;  κανών  ι<^'. 

*ι2στε  μηδένα  έπίσκοπον,  κ.  τ.  λ. 
ιΓ.  'Ομοίως  ήρεσεν  ΐνα  έπίσκοποι,  κ.  τ.  λ. 
ΚΕΦΑΛ.  ΙΒ\  — Περί  έπισκόπων  μή  έπιστρεφόν- 
των  τούς  αιρετικούς  * και  περί  έπισκόπων  καί 
κληρικών  μή  διδασκόντων  τον  λαόν  * καί  οτι  δ 
έπ'σκοπος  υπέρ  τού  λαού  Απολογείται  τψ  θεφ  * 
καί  πότε  του  λαού  άμαρτήσαντος,  ό κλήρος  Αφ- 
ορίζεται. 

’ Αποστόλων  κανών  λζ"*,  λθ\  νη*. 
λς“'.  Et  τις  χειροτονηθείς  έπίσκοπος,  κ.  τ.  λ. 

λθ\  Οί  πρεσβύτεροι  καί  διάκονοι,  άνευ  γνώμης 
τού  έπισκόπου,  μηδέν  έπιτελείτωσαν  * αυτός  γάρ 
Ιστιν  δ πεπιστευμένος  τδν  λαόν  Κυρίου,  καί  τδν  ύπέρ 
των  ψυχών  αυτών  λόγον  Απαιτηθησόμενος. 

νη*.  Επίσκοπος  ή πρεσβυτερος  αμελών  του  κλήρου, 
ή τού  λαού,  καί  μή  παιδεύων  αυτούς  τήν  εόσέβειαν, 
άφοριζόσθω.,  έπιμένων  δέ  τη  ρφθυμίφ,  καθαιρείσθω. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ρκγ*,  ρκδ*. 

*ΐ1στε  τδν  καταιρρονούντα  τής  Ιδίας  διοική- 
σεως  έπίσκοπον  στερεΤσθαι  τής  κοινωνίας. 

ρκγ*.  *ΕΑν  έν  τοΤς  ματρικίοις,  ήγουν  έν  ταΤς  καθ- 
έδρχις,  έπίσκοπος  Αμελής  γένηται  κατα  τώ*  αιρετικών, 
ύπομνησθείη  απδ  τών  γειτνιώντων  έπιμελών  έπισκά- 
στων,  καί  δποδειχθείη  αύτφ  ή Ιδία  περιφρόνησις, 
προς  τδ  μή  Ιχειν  Απολογίαν  * έαν  δε  Αφ*  ής  ήμέρας 
ύπομνησθή,  ένεδς  μηνών  Εξ  έν  τή  αύτη  επαρχίφ 
διάγων,  μή  τών  όφειλόντων  πρδς  τήν  καθολικήν 
ένότητα  έπιστραφήναι  τήν  φροντίδα  ποιήσηται,  τψ 
τοιούτψ  μή  συγκοινωνηθή,  Εως  ου  τούτο  πλήρωσή  * 
εΐ  δέ  δ έπιζεργαστής  είς  τούς  αυτούς  τόπους  μή  πα- 
ραγένηται,  τψ  έπισκόπω  μή  έπιγραφή. 

Περί  τών  τούς  Δονατιστας  κοινωνήσαι  ψιυδο- 
μένων  έπι σκοπών. 

ρκδ1.  Έαν  δε  Αποδειχθή  τδν  τοιούτον  ψευσάμενον 
περί  τής  έκείνων  κοινώνίας,  έν  τφ  λέγει ν αυτούς 
κεκοινωνηκεναι,  ούς  δείκνυται  συνειδήσει  αυτού  μήν 
κοινωνήσαι,  καί  τήν  έπισκοπήν  Ιτι  μήν  Απολέσει, 

Συνόδου  οίκουμενιχής  ίκτης  κάνών  ιθ'. 
ιθ'.  "'Οτι  δει  τούς  τών  έκκλησιών  «ιροεστώτας, 
κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΓ'.  — Περί  επισκόπων  καί  κληρικών 
κοσμικόν  τι  πραττόντων  δημόσιον,  ή Ιδιωτικδν,  ή 
μίσθωσιν,  ή έπιτροπήν. 

* Αποστόλων  κανών  ζ**,  πα\ 

C\  Επίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  κόσ- 
μικας  φροντίδας  μή  Αναλαμδανέτω  * εΐ  δέ  μή  καθαι- 
ρείσθω. 

9*  Cone.  Milevit.  ii,  cap.  25  ; Afri  e.  e·  99.  # 

Pateol  (Jr.  GIv, 


TIT.  VIII,  CAP·  IX-XIII.  M 

aliquas  aut  domos  aut  vasa  habeant,  illis  non  ob- 
stante longi  temporis  proscriptione,  auferre. 

CAP.  XI.  — Lectore s populum  non  salutent . 

Concilii  Carthaginensis  canon  16. 

Ut  nullus  episcopus , etc.,  ut  pag . 550. 

16.  Item  placuit  ut  episcopi,  etc.,  ut  pag.  550. 

211  CAP.  XII.  — De  episcopis  qui  haereticos 
ad  orlhodoxiam  non  convertunt . Item  de  episco- 
pis et  clericis  populum  non  erudientibus. Et  quod 
episcopus  intercessor  sit  pro  populo  apud  Deum . 
Et  quandonam  populo  peccante , clerus  extra 
communionem  fiat. 

Apostolorum  canones  36,  39,  58. 

36  [35].  Si  quis  ordinatus  episcopus,  etc.,  ut 
pag.  506. 

39.  Presbyteri  et  diaconi  sine  sententia  epis- 
copi nihil  perficiant : ipse  enim  est,  cujus  fidei 
populus  est  creditus,  et  a quo  pro  animabas  ra- 
tio exigetur. 

58  [57].  Episcopus  vel  presbyter,  qui  cleri  vel 
populi  curam  non  gerit,  et  eos  pietatem  non  do- 
cet, segregetur  : et  in  socordia  perseveret,  de- 
ponatur. ^ 

Concilii  Carthaginensis  canones  123,  124. 

Ut  si  episcopus  negligatsuam  dioecuim , com- 
munione privetur. 

123.  Si  in  matricibus  91  cathedris  21tt  episco- 
pus negligens  fuerit  adversus  haereticos,  conve- 
niatur a vicinis  episcopis  diligentibus,  et  ei  sua 
negligentia  demonstretur,  ut  se  excusare  non 
possit.  Quod  si  ex  die  quo  convenitur,  intra  sex 
menses,  si  in  ejus  provincia  exsecutio  fuerit,  et 
non  eos  ad  unitatem  catholicam  convertendos 
curaverit ; non  ei  communicetur,  donec  adim- 
pleat. Si  autem  exsecutor  ad  loca  non  venerit, 
non  ascribatur  episcopo. 

De  episcopis  qui  Donatistas  communicasse 
mentiti  fuerint. 

124.  Si  autem  9*  probatum  fuerit,  eum  de 
communione  illorum  fuisse  mentitum,  dicendo 
eos  communicasse,  quos  eo  sciente  non  commu- 
nicasse constiterit,  etiam  episcopatum  amittat. 

Concilii  oecumenici  vi  canon  19. 

19. Quod  oportet  eos  qui  praesunt  ecclesiis, etc., 
ut  supra  pag.  646. 

2 16  CAP.  XUI.  — De  episcopis  et  clericis  qui 
negotium  aliquod  publicum  aut  privatum  exer- 
cent, aut  operam  vel  locationes  conducunt,  aut 
tutelam  curamve  gerunt . 

Apostolorum  canon  6,  81. 

6.  Episcopus,  vel  presbyter,  vel  diaconos 
ssculares  curas  non  suscipiat : alioqui  depona- 
tur. 

Cone.  Milevit.  u,  cap.  25  ; Afric.  c.  91. 

22 


683  ΜΟΤΠ  PATMAHCHJ!  CP.  684 


81  [80].  Diximus  non  oportere  episcopum  vel 
presbyterum  seipsum  ad  publicas  administratio» 
nes  demittere,  sed  in  ecclesiasticis  negotiis  ver- 
sari. Tei  ergo  ita  non  facere  persuadeatur,  vel 
deponatur ; nemo  enim  potest  duobus  dominis 
servire  secundum  Domini  adhortationem. 

Concilii  Chalcedonensis  canon . 

3.  Pervenit  ad  sanctam  synodum,  quod  eorum 
qui,  clero  cooptati  sunt, quidam  propter  turpe  lu- 
crum alienas  possessiones  conducunt,  et  saecu- 
laria negotia  exercent,divinum  ministerium  negli- 
gentes, saecularium  vero  domos  subeuntes,  et  eo- 
rum facultatem  tractationem  ac  curationem  pro- 
pter avaritiam  suscipientes.  Definiit  ergo  sancta 
synodus,  neminem  deinceps,  nec  episcopum,  nec 
clericum, nec  monachum, vel  possessiones  condu- 
cere,vel  saecularibus  possessionum  administratio- 
nibus  seipsum  ingerere,  nisi  utique  ex  lege  ad 
inexcusabilem  im  puberum  tutelam  vocetur,  vel  ci- 
vitatis episcopus  eum  rerum  ecclesiasticarum  cu- 
ram gerere  permittat,  917  vel  orphanorum,  vel 
viduarum,  quibus  provideri  non  potest,  et  perso- 
narum quas  ecclesiastico  auxilio  maxime  indigent, 
propter  timorem  domini.Si  quis  autem  quae  statu- 
ta sunt,  deinceps  transgredi  aggressus  fuerit,  is 
poenis  ecclesiasticis  subjiciatur. 

Concilii  Carthaginensis  canon  16. 

16.  Vl  nullus  episcopus,  etc.,  ut  pag.  550. 

Concilii  Niconi  π canon  10. 

Quod  non  oporteat  clericos , sua  relicta  parce - 
cia,  in  aliam  incurrere , inscio  episcopo. 

10.  Quoniam  nonnulli  clerici, etc.,  ut  pag. 662. 

Synodi  quae  prima  et  secunda  nuncupatur  Cons- 
tantinopoli  in  templo  Sanctorum  Apostolorum 
congregata  canon  11. 

11 . Presbyteros  vel  diaconos,  saeculares  magis- 
tratus vel  curas  suscipientes,  vel  eas  quae  in  magis- 
tratuum aedibus  dicuntur,  curationes,  divini  et  sa- 
cri canones  depositioni  subjiciunt.  Hoc  ergo  nos 
quoque  confirmantes,  de  reliquis  quoque  qui  sunt 
in  clericorum  catalogo  decernimus  : quod  si  quis 
eorum  saecularia  officia  assumat,  vel  eas  quae  in 
magistratuum  aedibus  vel  in  suburbanis  dicuntur, 
curationes  suscipiat,  is  ex  clero  expellatur.Nemo 
enim  potest,  ut  est  Christi  veri  Dei  nostri  vox  ab  i 
ipso  prolata  ®3,  eaque  longe  verissima,  duobus 
dominis  servire. 

Textus.  Const.  17,  tit.  3,  lib.  i,  cod.  vetat  ne 
clerici  accessum  habeant  ad  publicas  vel  ad  curiam 
pertinentes  actiones.Et  40  ejusdem  tit.  const.  in- 
terdicit defensoribus  ecclesiarum,  ne  extremas 
918  voluntates  insinnent,  atque  in  temeratores 
poenam  quinquaginta  librarum  [auri]  statuit.  Et 
ejusdem  tit·  ait : Quod  episcopi,  presbyteri,  dia- 


i πα'.  Ειπομεν  δτι  μή  χρή  έπίσκοπον  6 πρεσβύτε- 
pov  κάθιΐναι  έαυτύν  είς  δημοσίας  διοικήσεις,  άλήά 
προσευχαιρείν  ταίς  άχκλησιαστικαίς  χρείαις  * ή πει- 
θέσθω  ούν  τούτο  μή  ποιείν,  ή χαθαιρείσθω  4 ούδεΐς 
γάρ  δύναται  δυσί  χυρίοις  δουλεύίιν,  κατά  την  Κυ- 
ριακή* παραχέλευσιν. 

Συνόδου  Χαλχηδόνος  κανών  γ\ 
γ\  *Ηλθεν  είς  τήν  άγίαν  σύνοδον,  δτι  των  kv  χλήρφ 
κατειλβγμένων  τινές  δε*  χίσχροκέρδειαν,  αλλοτρίων 
κτημάτων  γίνονται  μισθωτά?,  καί  πράγματα  κοσ- 
μικά έργολαβούσι,  της  μεν  του  Θεού  λειτουργίας 
καταρφθυμούντες,  τους  61  των  κοσμικών  ύποτρέχον- 
τες  οΐκους,  καί  ουσιών  χειρισμούς  άναδεχόμίνοι  διά 
φιλαργυρίαν.  "βρίσε  τοίνυν  ή άγία  καί  μεγάλη  σύν- 
οδος, μηδένα  τού  λοιπού,  μη  έπίσκοπον,  μή  κληρικόν, 

I μη  μονάζοντα,  ή μισθούσθαι  κτήματα,  ή πραγμά- 
των έπεισάγειν  έαυτύν  κοσμικαΤς  διοικήσεσι,  πλήν  εΐ 
μή  που  έκ  νόμων  καλοίτο  εις  άφηλίκων  απαραίτητον 
άπιτροπήν,  ή δ της  πόλεως  έπίσκοπος,  έχχλησιαστι- 
κών  έπιτρέψοι  φροντίζει  ν πραγμάτων,  ή όρφανών, 
κάΐ  χηρών  άπρονοήτων,  καί  των  προσώπων  τών  μά- 
λιστα τής  εκκλησιαστικής  δεόμενων  βοηθείας,  διά 
τύν  φόβον  τού  κυρίου  * εΐ  δε  τις  παραβαίνει*  τά 
ώρισμένα  τού  λοιπού  έπιχειρήσοι,  δ τοιούτος  έκκλη- 
σιαστικοΤς  ύποκείσθω  έπιτιμίοις. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ιζ". 
ιζ"\  "Ώστε  μηδένα  έπίσκοπον  ή πρεσβύτερον, 
κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Νίκαιας  τδ  δεύτερον,  κανών  ι\ 

"Οτι  ού  Βεί  κλίιρικούς  άπολιπεΐν  τήν  έαυτών 
παροικίαν,  καί  έν  έτέρς  άφικέσθαι,  χωρίς  είδή- 
σεως  τού  άπισκόπου. 

ι\  ’Επειδή  τινες  τών  κληρικών  παραλογιζόμενοι, 
κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  α*  καί  β’  συγκροτηθείσης  έν  Κωνσταν« 
τινουπόλει  έν  τψ  ναψ  τών  *Αγίων  9 Αποστόλων, 
κανών  ια9. 

ια.  Τούς  πρεσβυτέρόυς  ή διακόνους,  κοσμικάς  άρ- 
χάς  ή φροντίδας  άναδεχομένους,  ή τάς  έν  τοΤς  οΐκοις 
τών  άρχόντων  λεγομένας  κούρατωρείας,  ot  θείοι  κιΐ 
Ιεροί  κανόνες  καθαιρέσει  καθυποβάλλουσι  * τούτο  οδν 
και  ήμείς  έπικουρούντες,  καί  περί  τών  λοιπών  τών  Ιν 
κλήρψ  κατειλεγμένων  διοριζόμεθα,  ώς  εΥ  τις  αδτών 
κοσμικάς  άρχάς  μεταχειρίζοιτο,  ή τάς  έν  τοίς  τών 
άρχόντων  οΥκοις  ή προαστείοις  λεγομένας  κουρατω- 
ρείας  άναδέχοιτο,  τούτον  τού  οίκείου  κλήρου  έκδιώ- 
, κεσθαι  * ούδείς  γάρ  δύναται,  κατά  τήν  τού  Χριστού  τού 
άληθινού  Θεού  ήμών  αύτόλεκτ ον  καί  άψευδεστάτην 
φωνήν,  δυσί  κυρίοις  δουλεύειν. 

*Η  ιζ’  διάταξις  τού  a'  βιβλ.  τού  κώδ.  κωλύει  τούς 
κληρικούς  πάροδον  Ιχειν  είς  τάς  δημοσίας  πράξεις, 
ή τάς  άρμοζούσας  ταίς  βουλαίς  * καί  ή μ9  τού  αυ- 
τού τίτ.  διάτ.  άπαγορεύει  τοίς  έκκλησιεκδίκοις,  έμφα- 
νίζειν  τελευταίας  βουλήσεις,  ποινήν  έκ  παραβασίας 
δρίζουσα  ν9  λιτρών  καί  ή να9  τού  αύτούτίτ.φησιν,δτιοί 
έπίσκοποι  καί  πρεσβύτεροι  κάί  διάκονοι  καί  ύποδιάκο- 


03  Hatth.  τι,  24. 


685  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  VIII,  CAP.  XIV.  686 

νοικαί  μοναχοί, κάν  μη  έχωσι  χειροτονίαν,  άλειταυργη-  A COni,SUbdiaCOni  et  monachi, licet  DOQ  SUnt  clerici, 
αίαν  Ιχουσι  πάσης  έπιτροπης  καί  κουρατωρβίας,  σχολά-  omnino  immanitatem  lutelaB  atque  Cur®  habeant : 
ζοντβς  μέντοι  ταϊς  έκκλησία ις  καί  τοΤς  μοναστηρίοις  si  tamen  ecclesiis  et  monasteriis  suis  operam  na- 
αύτών,  καί  μη  άμελουντες  της  θείας  λειτουργίας.  vent,  neque  divinum  ministerium  negligant. 

VH  δά  β’  διάτ.  του  α*  τίτ.  των  Νεαρών  φησιν,  TexiUS.  Const.  2,  tit.  I Novellarum  ait,  quod 
8τι  έπίσκοπος  ή μοναχές.  ού  γίνεται  κηδεμών*  ol  episcopus  aut  monachus  tutor  non  flat : alii  au- 
δ*  άλ)οι  κληρικοί  των  Ιδίων  συγγενών  κηδεμονεύουσιν,  tem  clerici  Cognatorum  Suorum  tutores  sint,  81 
έάν  εΓσω  δ*  μηνών  παρά  τψ  άρμοδίφ  δικαστή  οίκεί?  intra  quatuor  menses  apud  competentem  judicem 
προαιρέσβι  καταδέξωνται  · καί  ού  προκριματίζονται  [tutelam]  propria  voluntate  susceperint:  quo  facto, 
περί  άλλην  κηδεμονίαν  * ούτε  δ!  δημοσίων  έκλήπτωρ,  nullum  praejudicium  circa  aliam  tutelam  susti- 
ή τελών,  ή κτήσεων  άλλοτρ  ίων,  ή κουράτωρ,  οίκου,  neant.  [Quod  item]  neque  publicarum  [contributio· 
fi  έντολεύς  δίκης,  ή έγγυητής  · ύπερ  τών  τοιούτων  num]  susceptores, neque  vectigalium  alienarumve 
«Ιτιών  Επίσκοπος,  η οικονόμος,  η άλλος  κληρικύς  possessionum  [conductores]  neque  familiae  cura- 
γίνεται  ονάματι  ίδίφ,  ή της  Εκκλησίας,  ζ τού  μο~  tores, neque  procuratores  litis, neque  super  istius- 
ναστηρίου  αυτού*  τάς  δέ  παρΟκειμένας  κτήσεις  τοΤς  modi  Causis  fidejussores  SUO,autecdesi®  monasle- 
«ύτών  εύαγέσιν  οίκοις,  δύνανται  μισθούεθαι  καί  έμ-  Β riive  sui  nomine,  vel  episcopi  vel  oeconomi , vel  alii 
φυτεύεσθαι,  πάντων  τών  μοναχών  καί  κληρικών  έν  clerici  fiant.  Possint  autem  adjacentes  ipsis  νβηβ- 
σνμβολαίψ,  ή έπί  πράξεως,  συναινούντων  καί  φάνε-  rabilibus  domibus  possessionem  in  conductionem 
ρούντων  συμφέρειν  το  γινόμενον-  καί  αύτοί  δέ  οί  et  emphyteusin  accipere:  [ut  tamen]  omnes  clerici 
σεπτοί  οίκοι  τοΤς  κληρικοτς  αύτών  μισθούσι  καί  έμ-  et  monachi  in  instrumento  aut  actis  consentiant, et 
φυτεύουσι,  χωρίς  τών  δι’  έτέρου  νόμου  κωλυθεντων  declarent  eam  tum  fore  conducibilem.  Ipsas  au- 
ττροσώπων  · ό δέ  παρά  ταύτα  ποιών,  εί  μεν  έπίσκο-  tem  venerabiles  domns  clericis  suis  elocare,  et 
ττάς  έστι,  τά  πράγματα  αύτού  πάντα  τη  έκκλησή  in  emphyteusin  dare,  exceptis  personis  per  aliam 
αυτού  προσκυρούνται  * εί  δε  οικονόμος  ή άλλος  κλη-  legem  prohibitis,  ac  easdem  a clericis  accipere, 
ρικύς,  ποινήν  δί$ωει  χρηματικήν  την  νομιζομβνην  [Quod  etiam]  qui  contra  h®c  fecerit,  si  quidem 
τφ  έπισκόπψ  αύτού,  οί  δέ  έμπιστεύσαντες  αύτοΤς  episcopus  sit,  omnes  ipsius  facultates  ipsius  6C- 
χάς  διοικήσεις,  fi  λαβόντες  αύτού;  έγγυητάς,  ούκ  clesi®  addicantur  : 81  vero  (BCOnomuS,  aut  alius 
Ιχουσιν  Αγωγήν  κατ’  αύτών,  fi  πραγμάτων,  ή έγγυη-  clericus,  poenam  pecnniariam  subeat, quam  epis- 
τών,  fi  Ικκλησιών,  ή μοναστηρίων  αύτών  * άλλα  καί  copus  ipsius  probaverit.  [Quod  postremo]  qui  ip- 
τήν  ουμβαίνουσαν  τών  δημοσίων  βλάβην  οίκοθεν  sis  administrationes  crediderint,  aut  fidejussores 
Αποθεραπεύουσιν.  C ipsos  acceperint,  adversus  ipsos,  aut  res,  aut 

fidejussores,  aut  ecclesias,  aut  monasteria  actionem  non  habeant : sed  etiam  si  quod  damnum 
publicum  obvenerit,  [id]  de  suo  resarciant. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΔ\  — Περί  έπισκόπων  καί  κληρικών  810  GAP.  XIV.  — De  episcopis  et  clericis  qui 
συνόντων  γυναιξίν  έηεισάκτοις.  cum  subinductis  mulieribus  habitant. 

Συνόδου  Νίκαιας  κανών  γ\  Concilii  NiC&ni  CUUOn  3. 

γ\  ’Απηγόρευσε  καθόλου  fi  μεγάλη  σύνοδος,  μήτε  3.  Vetuit  omnino  magna  synod us, ne  liceat  epi- 
έπισκόπψ,  μήτε  πρεσβυτέρφ,  μήτε  διακόνφ,  μήτε  SCOpo,  nec  presbytero,  nec  diacono,  nec  ulli  pe- 
δλω;  τινί  τών  έν  τψ  κλήρψ,  έξεΤναι  συνείσακτον  nitus  eorum  qui  sunt  in  clero,  introductam  ha- 
Ιχειν  * πλήν  εί  μή  άρα  μητέρα  fi  Αδελφήν  ή θείαν,  here  mulierem  94,  praeterquam  utique  matrem 
fi  & μόνα  πρόσωπα  πάσα/  ύποψίαν  διαπέφευγεν.  vel  sororem,  vel  amitam,  vel  eas  personas,  qu® 

omnem  suspicionem  effugiunt. 

Συνόδου  οικουμενικής  έκτης  κανών  ε'.  Concilii  cecumenici  VI  Canon  5. 

e’.  Μηδείς  τών  έν  ίερατικφ  καταλεγόμενων  τάγματι,  5.  Nullus  eorum, qui  in  sacerdotali  catalogo  de- 
τών  έν  τφ  κανόνι  έμφερομένων  άνυπόπτων  προσ-  gunt  95,  extra  eas,  qua  in  canone  recensentiur,  a 
ώπων  έκτύς  διάγων,  γύναια  κεκτήσθω  ή θεραπαινίδας,  suspicione  alienas  personas,  mulierem  possideat 
xb  άνεπί)ηπτον  έαυτφ  έντεύθεν  τηρών  · εί  δέ  παρα-  vel  ancillam, se  nulli  reprehensioni  affinem  ex  hoc 
δαίνοι  τις  τά  παρ’  ήμών  όρισθέντα,  καθαιρείσθω  · D serva ns. Si  quis  autem  qu®  a nobis  definita  sunt 
xb  αυτό  δέ  τούτο  καί  οί  εύνούχοι  παραφυλαττέσθω-  transilierit, deponatur. Hoc  ipsum  autem  etiam  eu- 
σαν,  τύ  άμεμπτον  έαυτοΤς  προνοούμενοι  · παραβαί-  nuchi  servant : ut  a vituperatione  alieni  sint,  pro- 
νοντες  δέ,  εί  μέν  κληρικοί  εΤεν,  καθαιρείσθωσαν*  εί  videntes.  Qui  autem  transgrediuntur,  si  sint  qui- 
δέ  λαϊκοί,  άφοριζέσθωσαν.  dem  clerici,  deponantur  : si  vero  laici,  segre- 

gentur. 

Συνόδου  Νικαίας  xb  δεύτερον,  κανών  ιη’.  Concilii  NtCCtni  U CaflOH  18. 

Λθτι  ού  δεϊ  γυναϊκα  ένδιαιτάσθαι  kv  έπισκοπείοις,  ή Quod  mulieres  non  debeant  in  episcopiis  vel 
Iv  ανδρείοις  μοναστηρίοις.  virorum  monasteriis  versari. 

ιη.  Άπρόσκοποι  γίνεσθε,  φησιν  δ θείος  'Απόστολος,  18.  Sine  offensione  esse  etiam  iis  qui  extra  sunt 

94  Siricius  xxi ; et  Carthag.,  iii,  17.  95  Nic®n.  3. 


68 7 tHOTtl  PATUtAilCfl A CP.  688 

inquit  di  vinos  Apostolus·®.  Mulieres  autem  in  epi-  A καί  τοίς  έξωθεν  * xb  δέ  γυναίκας  ένδιαιχασθαι  έν  Ιπι- 
scopiis  vel  monasteriis  versari, est  omnis  offensio-  σκοπείοις,  ή xxl  μοναστηρίοις,  παντδς  προσκδμμα- 
nis  causa.  Si  quis  ergo  ancillam  vel  liberam  in  τος  αίτιον  * tX  τις  ουν  δούλην  6 έλευθέραν  fcv  τφ 
episcopio  possidere  deprehensus  fuerit,  vel  in  έπισκοπείφ  χτώμενος  φωραθείη,  ή έν  μοναστηρίφ, 
monasterio  ad  ministerium  aliquod  obeundum,  πρύς  έγ/είρησιν  διακονίας  τινδς,  έπιτιμάσθω  * έπι- 
puniatur  : sin  autem  perseveret,  deponatur.  Si  μενών  δέ,  καθαιρείσθω  · εΐ  5ε  καί  τύχοι  έν  προστείοις 
vero  etiam  in  suburbanis  mulieres  esse  conlige-  γυναίκας  εΐναι,  καί  θελήσοι  έπίσκοπος  6 Ηγούμενος 
rit,  et  voluerit  episcopus  vel  monasterii  prsefec-  πορείαν  έν  τοΤς  έχείσε  ποιήσασθαι,  παρόντος  In- 
tus illuc  iter  facere,  praesente  episcopo  vel  mo-  σκόπου  6 ήγουμένου,  μηδόλως  έγχείρησιν  διακονίας 
nasterii  praefecto  920  mulier  eo  tempore  nullo  ποιείσθαι  κατ’  ΙχεΤνον  τδν  χαιρδν  γυναιχί  * Αλλ*  Ιδια- 
ntodo  ministerium  obeat,  sed  alio  in  loco  seorsum  ζέχω  Ιν  έτέρψ  τόπφ,  έως  Αν  τήν  έπαναχώρησιν 
versetur, donec  recesserit  episcopus, aut  hegume-  ποιήσηται  6 έπίσκοπος,  δι 4 xb  Ανεπίληπτον. 
nus,  ut  omnis  reprehensionis  occasio  vitetur. 

Basilii  ex  epistola  ad  Greaorium  [ed.  Parego·  Βασιλείου  έχ  της  προς  Γρηγόριον  έπιστολής,  ώστε 
riumj  Ut  a muliercula  separetur . χωρισθήναι  αύτδν  του  συνοίκου  γυναίου. 

Legi  tuas  litteras  cum  omni  patientia,  sumque  g Ένέτυχον  σου  τοίς  γράμμασι  μετά  πάσης  μαχρο- 
admiratus  cur,  cum  possis  apud  nos  breviter  et  θυμίας,  καί  έθαυμασα,  πώς  δυνάμενος  ΙιμΤν  συντά- 
facile  factis  tuis  causam  agere,  in  rebus  repre*  μως  xat  ευκόλως  Απολογήσασθαι  διά  των  πραγμά- 
bensis  persistere  velis,  ac  longis  sermonibus  CU-  των,  χοΤς  μεν  χαχηγορυμένοις  έπιμένειν  καταδέ/η, 
rare  tentes  insanabilia.  Nec  primi,  nec  soli,  Pa-  λόγοις  δε  μαχροίς  θεραπεύειν  έπιχειρείς  τά  Ανίατα  * 
regori,  sancivimus,  Ut  ne  una  cum  viris  habita·  ο5χε  πρώτοι  ούτε  μόνοι,  ώ Γρηγόριε,  ένομοθετήσα- 
rent  mulieres.  Sed  lege  canonem  a sanctis  nos-  μεν  γυναίκας  άνδράσι  μή  συνοικείν.  Άλλ*  ΑνάγνωΘ· 
tris  Patribus  editum  in  synodo  Nicaena,  qui  ma-  τύν  κανένα  τδν  έξενεχθέντα  παρά  των  άγίων  Πατε- 
nifeste  sancivit  extraneas  mulieres  non  esse. Vita  ρων  ήμών  έν  τή  συνόδφ  Νίκαιας,  8ς  φανερώς  Απ- 
autem  caelebs  in  eo  honestatem  habet,  Ut  a con-  ηγόρευσε  συνεισάκτους  μη  είναι  · Αγαμία  δε  έν  τούτφ 
victu  mulieris  separetur.  Quare  si  quis  verbo  έχ*ι  τδ  σεμνδν,  έν  τφ  κεχωρίσθαι  της  μετά  γυναι- 
professus,  reipsa  quae  conjugatorum  sunt  facit,  χών  διαγωγής  * ώς  Αν  έπαγγελλόμενός  τις  τφ  όνό- 
palam  est  eum  Virginitatis  quidem  honestatem  μάτι,  έργφ  τσ  των  χαΐς  γυναιξί  συνοιχούνχων  ποιη- 
in  nomine  persequi,  sed  nequaquam  ab  indeco*  ται,  δηλός  Ijxi  τδ  μέν  της  παρθενίας  σεμνόν  έν  τη 
ra  voluptate  abstinere.  Tanto  ergo  magis  oporte-  προσηγορί?  διώχων,  τού  δέ  χαθ*  ηδονήν  άπρε  εοΟς 
bat  te  postulaticni  nostrae  facile  cedere,  quanto  μή  Αφιστάμβνος  · τοσούτφ  ούν  σε  ααλλον  έχρηνεδ- 
te  ais  esse  liberiorem  ab  omni  corporea  libidine. υ κόλως  ήμών  είναι  τη  Αξιώσει,  δσψπερ  λέγεις  έλεύ- 
Neque  enim  virum  septuaginta  annos  natum  θέρος  είναι  παντδς  σωματικού  πάθους  · ούτε  γάρ  τον 
existimo  libidinose  habitare  cum  muliere  : nec  έβδομηχονταετή  γεγονότα  πείθομαι  έμπαθώς  γυναιχί 
quod  turpe  aliquod  facinus  fuisset  admissum,  id·  συνοικείν,  ούτε  ώς  έπΐ  γενομένη  τινί  άτόπφ  αράξει, 
circo  constitui  quae  constitui ; sed  quod  ab  Apo~  ώρίσάμεν  A καί  ώρίσάμεν  * Αλλ*  έπειδή  έδιδάχθημεν 
Stolo  didicimus  offendiculum  frairi  non  ponere  παρά  τού  Αποστόλου,  μή  τιθέναι  πρόσκομμα  τφ 
ad  scandalum  97.  Scimus  autem  quod  a nonnul-  Αδελφφ  σχάνδαλον  * οΐδαμεν  δέ  8τι  xb  παρά  τινων 
lis  recte  geritur,  aliis  occasionem  esse  peccandi,  ύγιώς  γινόμενον,  άλλυις  Αφορμή  πρδς  Αμαρτίαν 
Quare  praecipimus  sanctorum  Patrum  decretum  ύπάρξει  * τούτου  ϊνεκεν  προσετάξαμεν,  έπόμενοι  τη 
sequentes,  ut  a muliercula  separeris.  Quid  igitur  διαταγή  την  Αγίων  Πατέρων,  χωρισθηναί  σε  τού  γυ- 
chorepiscopum  incusas,  et  veleris  inimicitiae  fa-  ναίου.  Τί  ούν  έγχαλείς  τφ  χωρεπισχόπφ,  και  πα- 
cis  mentionemT  Quid  de  nobis  quereris  821  quod  λαιάς  έχθρας  μέμνησαι  ; τί  δέ  ήμάς  καταμέμφη  ώς 
faciles  calumniis  aures  praebeamus,  ac  non  po-  εύχάλους  άχοάς  έχοντας  είς  το  τάς  διαβολάς  προσ- 
tius  de  te  ipse,  qui  adduci  non  potes.  Ut  a mu-  ίεσθαι,  Αλλ*  ούχΐ  έαυτψ  μή  Ανεχομένφ  Αποετηναι 
lieris  consuetudine  recedas?  Ejice  igitur  illam  d τή/  γυναίκα  συνηθείας  ; έκβαλε  τοίνυναύ- 
ex  tuis  aedibus,  et  in  monasterio  constitue.  Sit  τήν  άπδ  τού  οιχου  σοθ,  καί  χατάσχησον  αύτήν  έν 
illa  cum  virginibus,  et  apud  te  serviant  viri,  Ut  μοναστηρίφ  * έστω  έκείνη  μετά  παρθένων,  καί  ab 
ne  Dei  nomen  propter  vos  blasphemetur.  Haec  υπηρέτου  ύπδ  Ανδρών,  ΐνα  μη  xb  όνομα  τού  Θεού  λ' 
donec  feceris,  innumerabilia  quae  per  epi6tolaa  *ίμ$<  βλασφημηται  * έως  Αν  τούτα  ποιης,  α!  μυριά- 
scribis  nihil  te  juvabunt,  sed  morieris  otiosos, ae  δ*ς  άνπερ  συγγράφεις  διά  των  έπιστολών,  ούδέν  ώφε- 
reddes  Domino  rationem  otii  tui.  Quod  81  ausus  λήσουσί  σε,  αλλά  τελευτήσεις  Αργών,  χαΐ  δώσεις  τφ 
fueris  citra  emendationem  sacerdotium  tibi  vin-  Κυρίφ  λόγον  τής  σεαυχού  Αργίας.  Έάν  δέ  τολμήσης 
dicare,  anathema  eris  omni  populo ; et  qui  te  μή  διορθωσαμενος  σεαοτύν,  Αντέχεσθαι  τής  Ιερωσύ- 
receperint, excommunicati  per  omnem  Ecclesiam  νης,  Ανάθεμα  έση  παντί  τφ  λαφ  · καί  οέ  δεχόμενοί 
erunt.  νε,  έκκήρυκτοι  χατά  πασαν  Εκκλησίαν  γενήσονται. 

GonsL  19,  tit.  8,  lib.  I,  cod.  ait  : Sacerdotes  'Η  ιθ’  διάταξις  τού  γ1  τίτ.  τού  Λ βιβλ.  τού  χώδ. 


··  1 Cor.  χ,  82.  Rom.  xnr,  48« 


689  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  VIII,  GAP.  XV.  690 


φησιν,  δτι  ot  Ιερείς  καί  ol  κληρικό  t,  μύναις  συνοι- 
κείτωσαν  μητράσιν  αύτών,  καί  θυγατράσι,  καί  άδελ- 
φαίς,  καί  ταίς  προ  τούτου  γχμηθείσαις  αύτοίς  * και 
ή ια#  διάτ.  του  α*  τίτ.  των  Νεαρών  λέγει*  Μή  έχέτω- 
σαν  αί  διάκονοι  συνάντα;  αύταίς  τι  να;  έν  τάζει  δή- 
θεν αδελφών,  ή συγ^ών,  η των  καλούμενων  Αγα- 
πητών · άλλ’  ή καθ’  έαυτάς  οίκείτωσαν,  η τοίς 
άληθέσιν  αυτών  Αδελφοί;,  ή θείοι;,  ή γονεύσιν,  'ή 
παισίν.  Et  δέ  τι;  λέγοιτο  συνείναι  έν  έσχηματισμένη 
Αγαθή  προσηγορίφ,  πονηρφ  δέ  ύποψίφ,  μη  χειροτο- 
νείσθω,  κχ?  χειροτονηθείσα  δέ  του  σχήματος  έκπι- 
πτέτω,  υπεύθυνο;  ούσα  συν  αύτψ  καί  τούτφ  νδμφ 
καί  τοΤς  λοιποΤς  τοΤς  τού;  φθορέα;  καλάζουσιν  * ή δέ 
β*  διάτ.  του  αυτού  α τίτ.  των  Νεαρών  λέγει  * Μη- 
δείς  κληρικός  γυναίκα  μή  Ηχων,  Επείσακτον  έχέτω 
Ιν  τψ  οΓκψ  αυτού,  πλήν  μητρύς,  καί  θυγατρύς,  καί 1 
Αδελφής,  και  τών  άλλως  Ανυπάπτων.  Et  δέ  μή  ταύτα 
παραφυλάξει,  καί  δις  ύπομνησθείς  ύπύ  τού  Επισκό- 
που  ή τών  συγκληρικών,  μή  έχβχλη  αύτήν,  χαι  κατ- 
νιγορηθείς  Αποδειχθή  συναναστρεφάμενος  άσέμνως 
αυτή,  χαθα  ιρείσθω  χαι  διδάσθω  τή  βουλή  τής  πάλεως 
ή;  ήν  κληρικός  * έπίσκοπος  δέ  καβάλου  γυναικί  συν- 
ών,  καθχιρεΤται  * ούτε  δέ  διακόνισσα  σύνοικε  ιν  δυ- 
ναταί  τινι  δυναμένφ  σχεΤν  υποψίαν  άσεμνον  * ύπο- 
μιμνησκομενη  δέ  παρά  τού  Επισκόπου,  έάν  αύτον 
έχδαλεΤν  ύπέρθηται,  στερείται  τής  υπηρεσίας  χαί 
τών  διαρίων,  καί  Εμβάλλεται  μονχστηρίψ,  ύλην  την 
ζωήν  αυτής  · χαί  τα  πράγματα  αυτής,  εΐ  μεν  Εχει 
πα'δας,  Αναλάγως  είς  αυτήν  καί  αύτούς  μερίζονται, 
χαί  τύ  άρμδζον  αυτή  μέρος  τύ  μοναστήριον  υπέρ 
Αποτροφής  αυτής  λαμβάνει  · εΐ  δέ  μή  Εχει  παίδας, 
ή Εκκλησία  έν  ή ήν,  καί  τύ  μοναστήριον  έξίσης* 
αύτά  μερίζονται. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΕ*.  — Πώς  δεΤ  Επισκόπους,  ή κληρι- 
κούς, ή έγκρχτευομένους,  είσιέναι  πρύς  γυ- 
ναίκας. 


A et  clerici  matribus  suis  solummodo,  et  filiabus  et 
sororibus,  et  quae  ipsis  antea  nupserint,  cohabi- 
tent. Et  consl.  1 . tit.  1 Novellarum  : Diaconissa 
(inquit)  nullos  secum  loco  fratrum,  cognatorum, 
aut  qui  dilecti  vocantur,  habitantes  habento  : 
sed  aut  sola,  aut  cum  germanis  suis  fratribus, 
patruis  etiam  vel  avunculis, aut  parentibus  vel  fi- 
liis habitanto.  Quod  si  qua  sub  specie  honesti 
nominis,  sed  non  absque  mala  snspicione  [cui- 
piam] cohabitare  dicatur,  ne  ordinator  : ac  vero 
jam  ordinata,  ab  habitu  eicidilo  : et  cum  coha- 
bitatore  huic  legi  reliquisque  qua  in  stupratores 
animadvertunt,  obnoxia  esto.  Constit.  autem  2, 
ejusdem  tit.l  Novellarum  dicit : Nullus  clericus, 
qui  uxorem  non  habet,  prater  matrem,  filiam, 
I sororem,  et  in  quas  alioqui  suspicio  non  cadit, 
in  domo  sua  ascititiam  [mulierem]  habeto.  Quod 
si  hac  non  observaverit,  et  bis  ab  episcopo  aut 
323  collegis  admonitus  mulierem  non  ejecerit, 
vel  accusatus  probetur  inhoneste  cuin  illa  con- 
versari : deponitor,  et  curia  civitatis  in  qua  cle- 
ricus fuit,  traditor.  Episcopus  autem,  qui  mu- 
lieri cohabitat,  omnino  deponitur.  Neque  vero 
diaconissa  cuipiam,  in  quem  sinistra  suspicio 
cadat,  cohabitare  potest.  Qua  ab  episcopo  com- 
monefacta, si  illum  ejicere  differat,  spoliatur  mi- 
nisterio et  diariis,  atque  per  omnem  vitam  suam 
in  monasterium  injicitur.  Res  autem  ejus,  ei  li- 
beros babeat,  inter  ipsam  et  illos  pro  rata  divi- 
duntor : et  qua  ipsi  portio  competit,eam  pro  ejus 
, alimonia  monasterium  capit : sin  liberos  non  ha- 
* bet,  ecclesia  in  qua  erat,  et  monasterium  ex 
aquo  illas  partiuntur. 

CAP.  XV.  — Quomodo  episcopos  vel  clericos 
vel  continentes  accedere  deceat  ad  mulieres. 


Συνόδου  Καθαγέννης  κανών  λ η . 

"Ώστε  κληρικούς  ή έγκρατευομένους  πρύς  παρθένους 
ή χήρας  μή  είσιέναι. 

λη\  Κληρικοί  ή Εγχρατευόμενοι  πρύς  χήρας  ή 
παρθένους,  εΐ  μή  κατ*  έπιτροπήν  καί  συναίνεσιν  τού 
Ιδίου  Επισκόπου  ή τών  πρεσβυτέρων,  μή  εΐσίτωσαν  · 
καί  τούτο  δέ  μή  μόνοι  ποιείτωσαν*  άλλα  μετά  συγκλη- 
ρικων,  ή μετά  τούτων  μεθ*  ών  ό Επίσκοπος  ή ol 
πρεσβύτεροι,  μόνοι  Ιχουσι  τήν  είσοδον  πρύς  τάς 
τοιουτοτράπους  γυναίκας,  ή δπου  πάρεισι  κληρικοί,  ή 
Εντιμοί  τινες  Χριστιανοί. 

Συνόδου  Νίκα ίας  τύ  δεύτερον,  κανών  κβ#. 

*Ότι  δεί  μετ’  εύχαριστίας  καί  πάσης  φειδούς 
καί  εύλαβείας  μοναχούς  εΐ  συμβη  μετά  γυναικών 
έσθίειν. 

κβ'.  Θεώ  μέν  τύ  πάν  ανατίθεσθαι,  καί  ού  τοΤς 
Ιδίοις  Θελήμάσι  δουλουσθαι,  μέγα  χρκμ*  τυγχάνει  · 
Εϊτε  γάρ  έσθίετε,  είτε  πίνετε,  ά θείος  'Απόστολος, 
πάντα  είς  δόξαν  Θεού  ποιείτε,  φησί.  Χριστύ;  ούν 
ό Θεύ;  ήμών  έν  τοίς  Εύαγγελίοις  αύτού  τάς  άρχάς 
τών  Αμαρτημάτων  έκκδπτειν  προστέταχεν.  Ού  γάρ 


Concilii  Carthaginensis  canon  30. 

Ot  cleriei$  vel  continentes , ad  virgines  vel  vi- 
duas non  accedant.. 

38. Ut  clerici  08,  vel  continentes,  ad  viduas  vel 
virgines,  nisi  ex  jussu  vel  permissu  episcoporum 
aut  presbyterorum,  non  accedant : et  hoc  non 
soli  faciant,  sed  cum  conclericis,  vel  cum  his 
quibus  episcopus  aut  presbyter  j usserit : nec  ipsi 
episcopi  et  presbyteri  soli  habeant  accessum  ad 
hujusmodi  feminas,  sed  obi  aut  clerici  prasentes 
Dgunt,  aut  graves  aliqui  Christiani. 

888  Concilii  Niceeni  n canon  22. 

Quod  oporteat  cum  gratiarum  actione  et  omni 
verecundia  ac  religione  monachos  cum  mulieri · 
bus,  si  accidat , manducare. 

22.Deo  quidem  universum  dedicare,et  non  pro- 
priis voluntatibus  servire, res  magna  esX.Sive  enim 
comeditis, sive  inquit  divinusApostolus.om- 

nia  in  Dei  gloriam  facite  99.  Christus  autem  Deus 
noster  in  suis  Evangeliis  jussit  peccatorum  princi- 
pia resecare.Nou  enim  adulterium  solum  apud  ip- 


96  Cone.  Afric.,  c.  5.  99 1 Cor.  x,  31. 


691 


PHOTII  PATRIARCHA  CP 


692 


suro  punitur,  sed  etiam  cogitationis  motus  ad  A 
aggrediendum  adulterium  condemnatur,  ipso  di- 
cente : Qui  aspexerit  mulierem  ad  concupiscen- 
dam ipsam , eam  jam  in  corde  suo  adultaviti. 
Unde  nos  quoque  edocti,  debemus  cogitationes 
purgare.  Etsi  enim  omnia  licent , non  tamen  om- 
nia expediunt  *,  ut  a voce  apostolica  docemur. 
Cuivis  ergo  homini  necesse  est  comedere,  ut  vi- 
vat : et  quibus  est  vita  quidem  matrimonii,  et 
liberorum,  et  laicm  constitutionis,  permistim  co- 
medere viros  et  mulieres/est  ab  omni  reprehen- 
sione alienum,  si  modo  ei  qui  dat  nutrimentum 
gratias  agant,  non  cum  scenicis  quibusdam  stu- 
diis, sive  satanicis  canticis  et  cilharoecidis  ac 
meretriciis  inflexionibus ; quos  prophetica  exse- 
cratio persequitur,  sic  dicens  : Vce  qui  cum  ci - 1 
thara  et  psalterio  vinum  bibunt , Domini  autem 
opera  non  respiciuntf  et  opera  manuum  ejus  non 
considerant*.  Et  sicubi  tales  fuerint  inter  Chris- 
tianos, corrigantur  : sin  minus,  adversus  eos  ro- 
bur suum  obtineant  quae  ab  iis,  qui  nos  praeces- 
serunt, canonice  tradita  sunt.  Cui  autem  quieta 
est  vita  et  solitaria,  ut  qui  Domino  Deo  jugum 
monasticum  tollere  statuerit,  in  solitudine  et  si- 
lentio sedebit.  Atqui  334  nec  iis  etiam, qui  vitam 
sacerdotalem  elegerint,  licet  omnino  seorsum 
cum  mulieribus  comedere,  nisi  utique  cum  divi- 
nis et  religiosis  viris  ac  mulieribus  : ut  ipsum 
etiam  convivium  ad  spiritalem  correctionem  ad- 
ducat. Porro  idipsum  etiam  in  cognatis  faciant. 
Si  autem  rursus  contingat,  ut  qu®  sunt  ad  usuro  < 
necessaria  non  afferat  monachus  vel  sacerdos,  et 
propter  necessitatem  velit  sive  in  publico  diver- 
sorio, sive  in  alicujus  domo  divertere,  ei  liceat 
hoc  facere,  utpote  urgente  necessitate. 

CAP.  XVI.  — Clerico  non  licet  inter  esse  con- 
vivio eorum  qui  vel  iterum,  vel  haud  recte  nu- 
bunt. 


η μοιχεία  μόνον  παρ  αύτου  κολάζεται,  άλλά  καί  ή 
κίνησις  τού  λογισμού  πρύς  την  της  μοιχείας  έγχεί- 
ρησιν,  κατακίκριται  · λέγοντος  αύτου,  Ό έμβλέψας 
γυναικι  πρύς  τύ  ύπιθυμήσαι  αυτής,  ήδη  ΐΐμοίχευ- 
σεν  αυτήν  έν  τή  καρδίφ  αυτού.  *Ενθεν  συν  μαθη- 
τβυΦέντες,  λογισμούς  όφείλομεν  καθαίρειν  · Εΐ  γάρ 
καί  πάντα  Ιξεστιν,  άλλ'  ού  πάντα  συμφέρει,  ώς 
έξ  άποστολικής  φωνής  διδασκόμεθα.  ’Επάνα^<ες  οδν 
2στι  παντί  άνδρΐ  διά  τύ  ζήν  έσΟίειν  · καί  οίς  μύν  δ 
βίος  έστί,  γάμου  και  τέκνων  καί  λαϊκής  διαθέσεως, 
άναμίξ  έσΟίειν  άνδρας  καί  γυναΤκας,  τώ*  άδιαβλή- 
τω*  έστί  · μόνον  τψ  διδόντι  τήν  τροφήν,  την  ευχαρι- 
στίαν προσάγοντας,  καί  μή  διά  τινων  θυμελικών 
έπιτηδευμάτων,  εΤτουν  Σατανικών  ψσμάτων,  κιθα- 
ρών τε  κα\  πορνικών  λυγισμάτων  · οίς  έπέρχεται 
i προφητική  άρά  ούτωσί  λέγουσα  * Ούαΐ  οΐ  μετά  κι- 
θάρας καί  ψαλτηρίου  τύν  οίνον  πίνοντες,  τά  δΙ 
Ιργα  Κυρίου  ούκ  έμβλέπουσι,  και  τά  Ιργα  των 
χειρών  αύτου  ού  κατανοουσι  · καί  εΐ  πώποτε  εΐεν 
τοιοϋτοι  έν  τοΤς  ΧριστιανοΤς,  διορθούσθωσαν  · εΐ  δέ 
μή  γε,  κρατείτωσαν  έπ*  αύτοΐς  τά  παρά  των  πρύ 
ήμών  κανονικών  έκδοθέντα.  Οίς  δύ  δ βίος  έατίν  Ησύ- 
χιος καί  μονότροπος,  ώς  συνταξαμένοις  Κυρίψ  τψ 
θεψ  ήμών  ζυγύν  μονήρη  άραι,  καθίσαι  τε  κατά  μό- 
νας  καί  σιωπήσαι,  άλλά  μήν  καί  τοϊς  Ιιρατιχύν 
έκλεξαμένοις  βίον,  ούδάλως  Ιξεστι  κατιδίαν  γυνχιξί 
συνεσθίειν,  εΐ  μήπω  μετά  τινων  θεοφόβων  και  ευλα- 
βών άνδρών  ή καί  γυναικών  · ΐνα  και  αύτή  ή ουν- 
εστίασις,  πρύς  κατόρθωαιν  πνευματικήν  άπάγη  · 
καί  έπΐ  συγγενών  δέ  τύ  αύτύ  ποιείτωσαν.  Ει  δέ  καί 
αύθις  έν  ύδοιπορίφ  συμβή  τά  τής  άναγκαίας  χρείας 
μή  έπιφέρεσθαι  μοναχύν  ή καί  Ιερατικύν  άνδρα,  καί 
διά  τύ  άναγκαίον  καταλΰσαι,  βούλεται  είτε  έν  πανδο- 
χείφ  ή καί  έν  οϊκψ  τινύς  άδειαν  Ιχειν  αύτύν  τούτο 
ποιεΤν,  ώς  τής  χρείας  καταπειγούσης. 

ΚΕΦΑΛ.  \ζ\  — Περί  τού  μή  όφείλειν  κληρικόν 
συνεστιασθαι  τψ  δευτερογαμούντι  ή παρανόμως 
γαμουντι. 


Cdncilii  Neocaesariensis  canon  7. 

7.  Presbyter  in  nuptiis  ejus  qui  duas  uxores 
ducit,  seu  digamus  efficitur,  ne  cooriretur.  Cum 
enim  requirat  poenitentiam  digamus,  quis  erit 
presbyter,  qui  eo  quod  sit  convivio  acceptus  [ac- 
cipiendus], nuptiis  assentiatur  ? 

Timothei  canon  11. 

Interrogatio  11.  Si  quis  clericum  vocaverit,  ot D 
matrimonio  conjungat,  audiat  autem  esse  illici- 
tum matrimonium,  utpote  vel  amitse  conjugium, 
vel  defuncte  uxoris  esse  sororem  eam,  qu®  est 
matrimonio  conjungenda,  debetne  sequi  clericus, 
vel  facere  oblationem  ? 

Responsio.  Uno  verbo  dixi : Si  audiverit  cle- 
ricus illicitum  matrimonium,  non  debet  alienis 
pefcatis  communicare,  ut  dicit  Apostolus. 


Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  ζ* 
ζ'.  Πρεσβύτερον  είς  γάμον  διγαμούντος  μή  έστιί- 
σθαι  * έπει  μετάνοιαν  αΐτούντος  του  διγάμου,  τίς 
Ισται  ύ πρεσούτερος  ύ διά  τής  έστιάσεως  τοΤς  γ«- 
μοις  συγκατατιθέμενος  * 

Τιμοθθέου  κανών  ια'. 

'Ερώτησις·  ια*.  'Εάν  τις  καλέσ^  κληρικύν  είς  τύ 
ζευξαι  γάμον,  άκούση  δύ  τύν  γάμον  παράνομον,  H 
θειογαμίαν,  ή γούν  άδέλφήν  τελευχησάσης  γυναικύς 
τήν  μέλλουσαν  ζεύγνυσθάι,  εΐ  όφείλει  άκολουθήααι 
6 κληρικύς  ή προσφοράν  ποιήσαι  ; 

’Απόκρισις.  ΚΑπαζ  εΤπον  * *Εάν  ακούσει  ύ κληρικύς 
τύν  γάμον  παράνομον,  ούκ  όφείλει  κοινωνεΐν  Αλλο— 
τρίαις  άμαρτίαις,  καθώς  φησιν  ύ 'Απόστολος. 


1 Matth.  ν,  98.  1 1 Cor.  νι,  1,  2.  * Amos.  vi,  S. 


693  SYNTAGMA  CANONUM·  - 

ΚΕΦΑΛ.  IZ\  — Περί  τού  μηδέν  τους  κληρικούς 
ποιεϊν  5νευ  των  έπισχόπων  αύτων· 

'Αποστόλων  κανών  λθ\ 
λθ*.  Ot  πρεσβύτεροι  καί  διάκονοι,  κ.  τ.  λ. 

"Οτι  ού  δεϊ  έν  ταΐς  κώραις,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Χαλκηδό νος  έκ  της  τετάρτης  πράξεως, 
ένθα  σκοπέ  ϊται  τό  κεφάλαιον  τύ  κατά  τούς 
έπισκόπους  τους  Απ'  Αίγυπτου,  α\ 

ΟΙ  μεγαλοπρεπέστατοι  καί  ένδοξόταται  άρχοντες, 
και  ή υπερφυής  σύγκλητος  είπεν  * 

α*.  'Επειδή  οί  ευλαβέστατοι  έπίσκοποι  των  Αίγυ- 
πτίων,  ούχ  ώς  μαχόμενοι  τη  καθολική  πίστει,  ύπο- 
γράψαι  τη  έπιστολη  τού  δσιωτάτου  Αρχιεπισκόπου 
Δέοντος,  έπί  τού  παρόντος  άνεβάλοντο,  άλλα  φάσκον- 
τες  έθος  είναι  kv  τή  Αιγυπτιακή  διοικήσει,  παρά 
γνώμην  καί  διατύπωσιν  τού  Αρχιεπισκόπου  μηδέν 
τοιούτον  ποιεΤν,  καί  Αξιούσιν  ένδοθήναι  αύτοΤς  Αχρι 
τής  χειροτονίας  του  έσομένου  τής  'Αλεξανδρέω*  με- 
γαλοπόλεως  έπισκόπου,  εύλογον  ήμΐν  έφάνη  καί  φι- 
λάνθρωπον, ώστε  αύτοΤς  μένουσιν  έπί  τού  όμοιου 
σχήματος  έν  τη  βασιλευούση  πόλει,  Ινδοσιν  παρα- 
σχεθήναι  Αχρις  Αν  χειροτονηθή  Αρχιεπίσκοπος  τής 
* Α λι  ξανδρέων  μεγαλοπόλεως . 

ΚΕΦΑΛ·  1Η'·  — Περί  τού  μη  ποιειν  κληρικούς 
έκ  συμβολής  συμπόσια· 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  νε\ 
νε\  *Οτι  ου  δεϊ  Ιερατικούς  ή κληρικούς  έκ  συμ- 
βολής συμπόσια  έπιτελεΤν,  άλλ'  ουδέ  λαϊκούς· 

ΚΕΦΑΛ.  Ιθ.  — Περί  τής  έκ  χρόνου  τάξεως  των 
έπισκόπων,  καί  πως  οί  κληρικοί  καθέζονται  καί 
τιμωσιν  Αλλήλους. 

Συνόδου  Νικαίας  κανών  ιη\ 
ιη*.  ΐλθεν  είς  την  Αγίαν  καί  μεγάλην  σύνοδον,  δτι 
Ιν  τισι  τόποις  καί  πόλε  σι  τοϊς  πρεσβυτέ ροις,  την 
εύχαριστίαν  οί  διάκονοι  διδόασιν,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  κ',  νζ"’· 
κ'·  *Οτι  ού  δεϊ  διάκονον  έμπροσθεν  πρεσβυτέρου 
καθέζεσθαι,  Αλλά  μετά  κελεύσεως  τού  πρεσβυτέρου 
καθέζεσθαι  * δμοίως  δέ  έχειν  τιμήν  καί  τούς  διακό- 
νους, ύπύ  των  ύπηρετών  καί  πάντων  των  κληρικών. 

νζ"\  "Οτι  ού  δεϊ  πρεσβυτέρους,  πρό  τής  εισόδου 
τού  έπισκόπόυ  είσιέναι  καί  καθέζεσθαι  έν  τφ  βήματι, 
Αλλά  μετά  τού  έπισκοπου  είσιέναι,  πλήν  εί  μ ή Ανω- 
μαλοίη  ή Αποδημεϊ  6 έπίσκοπος. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  π£",  πθ\ 

Περί  τάξεως  έπισκόπων,  ώστε  τούς  μεταγενε- ' 
στέρως  χειροτονηθέντας  μή  τολμφν  έαυτούς  προ- 
τιμάν των  προτέρων· 

πζ"\  Βαλεντίνος  έπίσκοπος  εΤπεν  · Τύ  Αγαθόν  τής 
ύμετέρας  Ανεξικακίας  έάν  έπιτρέπη.  Ακολούθως  έξη— 
γήσομαι  τά  έν  τφ  προλαβόντι  χρόνφ  είς  την  Καρχη- 

4 Cone.  Afric.  63. 

(66)  H&c  desunt  in  codicibus  Divion.et  Corbe- 
iensi.  Parisiensis  mutilas  est  in  hoc  loco. 

(67)  Divion·  et  Paris,  t Aptum  nobis  et  con- 
gruum apparuit  in  eodem  habitu.  » 

(68)  Ferrandus  cap.  78.  ex  conc.  Milerit.tit.23 
nam  profationem  suprapositam  habet  is  pro  tit»  i, 


Τ.  VIII,  CAP.  XVI-XIX.  694 

99S  CAP·  XVII.  — Ne  clerici  quidquam  agant 
tine  tuis  episcopis. 

Apostolorum  canon  89. 

39.  Presbyteri  et  diaconi,  etc.,  ut  pag . 682. 

Quod  non  oportet  in  ricis,  etc.,  ut  pag . 507· 
Concilii  Chaleedonensit  ex  actione  quarta  ex  capite 
de  episcopis  AZgypti,  1. 

Magnificentissimi  et  gloriosissimi  judices  et 
amplissimos  senatus  diierunt : 

1 .Quoniam  rererendissimi  episcopi  AEgy  ptiorum, 
non  ut  repugnantes  catholic»  fidei,  subscribere  in 
prosenti  distulerunt  epistol»  sanctissimi  archiepi- 
scopi  Leonis, sed  dicentes  consuetudinem  esse  in 
jEgyptiaca  regione, extra  sententiam  et  jussionem 
B archiepiscopi  nihil  tale  se  posse  (66);  possunt  au- 
tem sustineri  se, donec  consecretur  episcopus,  qui 
ordinandus  est  magnae  ciritatis  Alexandri»  ? ra- 
tionabile nobis  et  clemens  esse  apparuit  (67), ut  in 
eodem  habitu  exspectent  in  regia  ciritate,  et  dila- 
tionem habeant  [Divion  et  PaiHs.  habere]  usque 
ad  ordinationem  [Paris,  ordinem ] archiepiscopi 
magn»  ciritatis  Alexandri». 

tSSie  CAP.  XVIII.  — Ne  clerici  data  symbola 
compotationes  faciant. 

Concilii  Laodiceni  canon  55. 

35.  Quod  non  oportet  sacratos  et  clericos  ex 
collatione  conviria  peragere,  sed  neqoe  laicos. 

CAP.  XiX.  — De  episcoporum  inter  se  ordine  ad 
decursi  temporii  rationem  exigendo,  et  quomodo  cle- 
rici sedeant  seque  invicem  honorent. 

Concilii  Nictent  canon  18. 

18.  Perrenit  ad  sanctam  synodum,  quod  in 
nonnullis  lucis  et  civitatibus  diaconi  dant  pres- 
byteris Eucharistiam,  etc.,  ut  pag.  895. 

Concilii  Laodiceni  canones  20,  56. 

Quod  non  oportet  diaconum  ante  presbyterum 
sedere,  sed  sedere  cum  jussii  presbyteri.  Simili- 
ter autem  etiam  haberi  honorem  diaconis  a mi- 
nistris et  omnibus  clericis  oportet. 

66.  Quod  non  oportet  presbyteros  ante  episco- 
pi introitum  sacrum  tribunal  ingredi,  et  sedere 
in  tribunali : sed  cum  episcopo  ingredi,  proter- 
quam  si  episcopus  sit  mala  valetudine,  vel  pro- 
fectus sit  peregre. 

Concilii  Cartkaginensis  canones  86,  89. 

De  episcoporum  dixit  ordine,  ut  qui  posterius  or- 
dinali sunt,  prioribus  se  non  audeant  anteferre.  . 

86.  Valentinus  episcopus  dixit  * (68) : Si  per- 
mittitur bonum  patienti»  vestrse,  227  prosequor 
ea  qu»  proterito,  tempore  in  Ecclesia  Garlhagi- 


Cum  autem  et  titulum  4 inferius  appellet,  qui  est 
canon  89,  apparet  eum  concilio  Milevitano  i rec- 
te tribuisse  nos  canones  quinque  usque  ad  concil* 
Carthag.  quod  sequitur.  Laudatur  hic  canon  a 
Bonifacio  Carthag.  loco  cit. 


695  PHOTII  PATHiAROHifi  CP.  696 


sensi  gesta  sunt,  et  subscriptionibus  fratrum  fir-  j 
mata  claruerunt,  etiam  nos  hoc  servaturos  esse 
profiteor.  Sed  illud  scimus,  inviolatam  sernper 
mansisse  ecclesiasticam  disciplinam,  ita  ut  nul- 
lus fratrum  prioribus  suis  se  aliquando  auderet 
anteponere,  sed  officiis  eharitatis  id  sernper  ex- 
hibitum est  prioribus,  quod  ab  insequentibus 
gratanter  sernper  acciperetur.  Hunc  ordinem  ju- 
beat sanctitas  vestra  melius  vestris  interlocutio- 
nibus roborari. 

89.  Aurelius  episcopus  dixit : Non  decuerat 
quidem  ut  haec  repeteremus,  nisi  forte  exsiste  · 
rent  inconsideratas  mentes  quorumdam,  quas  ad 
hsec  statuenda  nostros  acuerent  sensus  : sed 
communis  haec  causa  est,  quam  insinuavit  frater 
et  consacerdos  noster,  et  unusquisque  nostrum 
ordinem  sibi  decretum  a Deo  cognoscat,  et  pos- 
teriores anterioribus  deferant,  nec  eis  inconsul- 
tis aliquid  agere  praesumant.  Qua  de  re  dico, 
prout  captus  animi  mei  relinet,  eos  qui  putave- 
rint spretis  majoribus  aliquid  praesumendum, 
competenter  ab  omni  concilio  coercendos. 

Xantippus  episcopos  primae  sedis  Nimidiae  di- 
xit : Audivit  omnium  fratrum  praesentia  prosecu- 
tionem fratris  et  sacerdotis  nostri  Aurelii,  quid 
ad  baec  respondit  ? 

5198  Datimus  episcopus  dixit  : Quae  majorum 
decrevit  sententia,  nostri  assensui  mancipabun- 
tur, ut  quae  praeteritorum  conciliorum  gestis  te- 
nentur Carthaginensis  Ecclesiae  .nostra  assensione 
plene  apnd  omnes  firmata  teneantur. 

Universi  episcopi  dixerant : Hic  ordo  et  a Pa- 
tribus, et  a majoribus  servatus  est,  et  a nobis, 
Deo  propitio,  servabitur,  salvo  etiam  jure  prima- 
tus Numidiae  et  Mauritania,  de  archivo  et  matri- 
cula Numidiae.  Deinde  placuit  omnibus  episcopis 
qui  in  boc  concilio  subscripserunt,  nt  matricula 
et  archivus  Numidiae,  et  apud  primam  sedem  sit, 
et  in  metropoli,  id  est,  Constantina. 


Ut  episcopi  qui  ordinantur , ab  ordinatoribus 
suis  epistolas  accipiant , quot  diem  et  consulem 
prceferant. 

Deinde  placuit  8 (69),  nt  quicunqne  deinceps  ab 
episcopis  ordinantur  pur  provincias  Africanas,  lit- 
teras accipiant  ab  ordinatoribos  suis  manu  eorum 
conscriptas  .continentes  consulem  et  diem:utnulla 
altercatio  de  posterioribus  vel  anterioribus  oriatur. 

0 Cone.  Afric.  cap.  56. 

69)  Vide  Angnst.  episl.  938,  ad  Caslorium. 

70)  Apnd  Bevereginm  Εάγκτιππος, 


δο νίων  'Εκκλησίαν  πραχθέντα,  καί  ταΤς  τών  άθελφών 
ύπογραφαΤς  φανερώς  κυρωθέντα,  καί  ήμδς  Ιτι  μέν 
φυλάξοντας  ύμολογήσω.  ’ΒκεΤνο  τοίνυν  έπιστάμεθα, 
άμίαντον  άεί  την  έκκλησιαστικήν  φυλάττεσθαι  κα- 
τάβτασιν  ούτως,  ώς  μηδέν*  των  άδελφών  τολμάν 
έ χυτόν  προτιμάν  προπετώς  των  προ  αυτού,  άλλα  καί 
& τχΤς  της  αγάπης  τάξεσιν  άεί  πχρεσχέθη  τοΐς  ποο- 
τεροις,  άπερ  οί  έπακολουθουντες  χαριέντως  κατεοε- 
ζαντο  · τ χύτην  ούν  την  τάξιν  χελεύσει  ή ύμετέρα 
άγιωσύνη  κρειττύνως  ταΤς  ύμεχέρχις  διαλαλιαΐς  βε- 
βαιώσχι. 

πθ\  Αύρήλιος  Επίσκοπος  είπεν  · Ούκ  έχρήν  μεν 
ήμδς  ταύτα  έπαναλαμβάνειν,  ιΐ  μη  έάν  τυχύν  άκα- 
τανύητοι  διάνοια'  τινων  άνεφύησαν,  at  πρύς  τούς 
8ρους  τούτους  τάς  ήμετέρας  αισθήσεις  ύξύνουσαι  * 
άλλ'  έπειδή  αύτη  καινή  έστιν  αίτια,  ήν  νυν  ένεφάνι- 
σεν  δ άδελφύς  καί  συλλειτουργύς  ήμών,  ώστε  Ικα- 
στον  ήμών  ύπιγινώσχειν  τήν  παρά  τού  Θεού  ψηφι- 
σθεΤσαν  αύτώ  τίξιν  * καί  ΐνα  ©ί  μεταγενέστεροι  τοΤς 
προτέροις  άναφέρωσι,  καί  μή  τολμήσωει  παρά  γνώ- 
μην τούτων  τί  ποτέ  πράττειν,  διά  τούτο  λέγω  καθώς 
τύν  έμύν  υποτρέμει  λογισμύν,  τούς  κατάφρονούντχς 
των  πρύ  αύτών,  κα(  τινχ  άποτολμώντας,  κωλυτέου; 
άρμοδίως  είναι  άπύ  πάσης  της  συνύδου. 

Σάγκτιππος  (70)  έπίσχοπος  της  πρώτης  κ^εδρας 
της  Νουμηδίας  εΤπεν  · "Ηχούσε  ν ή πάντων  των  άδελ- 
φών παρουσία  τήν  έξακολούθησιν  τού  άδελφού  καί 
συνιερέως  ήμών  Αύρηλίου,  τί  πρύς  ταύτα  αποκρί- 
νεται ; 

ΔατΤμος  (71)  έπίσχοπος  εΤπεν  · Τα  παρά  της  ψήφου 
> των  άρχαίων  δρισθέντα,  τη  ήμετέρφ  συναίνεση  έκ- 
δοθήσοντζι  · ΐνα  τά  περιεχόμενα  τοΤς  πεπραγμένοις 
των  προτέρων  συνύδων  έν  τη  έν  Καρχηδύνι  'Εκκλη- 
σιφ,  κατά  τήν  ήμετέραν  συναίνεσιν  πεπληρωμένως 
βέβαια  παρά  πδσι  φυλαχθωσιν. 

Σύμπαντες  όί  έπίσκοποι  εΤπον  · *Η  ταξις  αύτη  καί 
άπύ  των  Πατέρων,  καί  άπύ  των  άρχαίων  έφυλάχθη, 
καί  άφ*  ήμών  κατά  συγχώρησιν  Θεού  φυλαχθήσεται  * 
σωζομένου  2τι  μήν  του  δικαίου  των  πρωτευόντων 
της  Νουμηδίας  καί  Μαυριτανίας,  ύκ  τού  χαρτοθε- 
σίου  και  ματρικίου  τής  Νουμηδίας  * ήρεσε  πάσι  τοΤς 
έπισκύποις  τοΤς  έν  ταύτη  τη  συνύδψ  ύπογράψασιν, 
Ίνα  τύ  ματρίκιον  καί  άρχέτυπον  της  Νουμηδίας,  καί 
εις  τήν  πρώτην  καθέδραν  ή,  καί  είς  τήν  μητρύπο- 
λιν  Κωνσταντίναν. 

^ Περί  άπολυτικών  ώστε  τούς  χειροτονούμενους 
έπισκύπους,  άπύ  των  χειροτονούντων  αυτούς 
έπιστολάς  λαμβάνειν,  έν  αΤς  ή τε  ήμέρα  καί  b 
ύπατος  προφέρεται. 

^Επειτα  ήρεσεν,  Τνα  οΐτινες  δήποτε  μετά  τούτα 
χειροτονώντας  άνά  τάς  της  'Αφρικής  έπαρχίας, 
γράμματα  λάβωσι  παρά  των  χειροτονούντων  αυτούς, 
τή  χειρ!  αύτών  ύπογεγραμμένα,  περιέχοντα  τύν 
ύπατον  καί  τήν  ήμέραν  · ώστε  μηδεμίαν  άμφισβήτη- 
σιν  περί  ύστέρων  ή προτέρων  άναφυήναι. 


(71)  Apud  Bevereginm  Διατίμιος, 


m 


698  ‘ 


SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  IX,  CAP.  I. 

Συνόδου  οικουμενικής  Ζκτη;  κανών  ζ\  χ ConCtlii  (CCUmetliCi  VI  CdflOll  7. 

ζ\  'Επειδή  μεμαθήκαμεν  1\  τισι  τών  Έκκλη-  7.Quonhmem  nonnullis  ecc lesiis diaconos  officia 

σιών,  διακόνους  τυγχάνειν  όφρίκια  έκκλησιαστικά  ecclesiastica  habere  didicimus, et  ex  hoc  nonnul- 
Ιχοντας,  ένεεϋθέν  τέ  τινας  αυτών  αυθαδεί^  και  αύτο-  lds  eoram  arrogantia,  et  licentia  fretos  ante  239 
νομίφ,  κεχρημένους,  πρό  τών  πρεσβυτέρων  καθέζε-  presbyteros  sedere, statuimus  ut  diaconos,  etiamsi 
σθαι,  δρ(ζομεν  ώστε  τδν  διάκονον,  κ&ν  έν  άξιώματι,  in  dignitate,  id  est,  in  quovis  sit  officio  ecclesia- 
τουτεστιν  iv  όφρικίφ  τφ  οΐφδήποτε  Ικκλησιαστικψ  slico,ante  presbyterum  re  sedeat,  praeterquam  si 
τυγχάνοι,  τδν  τοιουτον  μή  πρδ  του  πρεσβυτέρου  καθ-  proprii  patriarchae  vel  metropolitani  vicem  gerens 
έζεσθαι,  έκτός  εΐ  μη  τδ  πρόσωπον  έπέχων  του  ol-  adsit  in  alia  civitate  superaliqao  capite:  tunc  enim 
κείου  πατριάρχου  ή μητροπολίτου,  iv  έτέρ$  πόλει  ut  locum  illius  implens  honorabitur.Si  quis  autem 
παραγένηται,  έπί  τινι  κεφαλαίψ  · τότε  γάρ  ό>;  τδν  tyrannica  adductus  audacia, tale  quid  efficere  au- 
έκείνου  τόπον  άναπληρών,  τιμηΟήσεται  · εΐ  δέ  τις  sus  fuerit, is  ex  proprio  gradu  dejectus  sit  omnium 
τοιουτο  τολμήσει  τυραννικφ  χρώμε/ος  δράσει  δια-  ultimus  ejus  ordinis,  in  cujus  est  catalogo  in  sua 
πράξασθαι,  δ τοιουτο;  έκτου  οίκείου  καταβιβασθείς  Ecclesia,  Domino  nostro  admonente,  ne  in  primis 
βαθμού,  Ισχατο;  πάντων  γενέσθω  του  kv  φπερ  κα-  sedibus  delectemur, secundum  eam, quse  in  sancto 
ταλέγεται  τάγματος  έν  τή  κατ’  αύτδν  έκκλησή  · του  β evangelistaLuca,  llt  ex  domino  nostro  et  Deo  pro- 
Κυρίου  ήμΤν  παραινούντο;,  μή  χαίρειν  ταΤς  πρώτο-  fecla,  posita  est  doctrinam. Iis  enim  qui  vocati 
κλισ(αις,  κατά  τήν  έν  τψ  άγίφ  ευαγγελιστή  Λουκ$  erant, dicebat  hanc  parabolam:  Quando  ab  aliquo 
ώς  έξ  αυτού  Κυρίου  ήμών  καί  θεού  κειμένην  δίδασκα-  ad  nuptias  invitatus  fueri a,  116  itl  primo  loco  QC - 
λίαν.  "Ελεγε  γάρ  πρδς  του;  κεκλημένου;  παραβολήν  cubueris, ne  fotte  quispiam  te  honoratior  ab  eo  ΐη- 
έπέχων  πως  τάς  πρωτοκλισίας  έξελέγοντο  · λέγων  vitatus  fuerit,  isquequitC  et  ipsum  invitavit , V6- 
πρδς  αύτούς  * "Οταν  κληθής  δπό  τίνος  ε!ς  γάμους,  niat  et  dicat  : Da  ei  locum  .*  et  tunc  incipies  cum 
μή  κατακλιθής  είς  τήν  πρωτοκλισίαν,  μή  ποτέ  pudore  ultimum  locum  tenere*  Sed  quando  invi- 
Ιντιμότερός  σου  ή κεκλημένος  άπ1 . α&τοϋ,  και  έλ-  tatus  fueris ,in  ultimo  loco  accumbe  ut^quandove· 
θων  b σΐ  καί  αύτδν  καλέσας,  έρετ  σοι,  Δο;  τούτω  neritqui  te  invitavit , dicat  tibi : Amice , ascende 
τόπον,  καί  τότε  βρξη  μετ*  αίσχύνης  τον  Εσχατον  altius  : tunc  erit  tibi  gloi  ia  coram  ttS  qui  lecum 
τόπον  κατέχειν,  Άλλ*  δταν  κληθής,  άνάπεσε  είς  accumbunt. Nam  quisquis  se  extollit  humiliabitur, 
τδν  Εσχατον  τόπον*  *ίνα  δταν  Ιλθη  & κεκληκώς  et  qut  se  humiliat,  exaltabitur  7.Hoc  ipsum  autem 
εΤπη  σοι,  Φίλε  προσανάβηθι  Ινώτερον  * και  τότε  etiam  servabitur  in  reliquis  sacris  ordinibus, 
Εσται  σοι  δόξα  ένώπιον  τών  συνανακειμένων  quandoquidem  ssecularibus  dignitatibus  spiritales 
σοι  * δτι  πας  δ δψών  έαυτδν  ταπε&νωθήσεται,  και  C prsstantiores  esse  scimus. 

δ ταπεινών  έαυτδν  δψωθήσεται.  Τδ  δέ  αδτδ  φυλαχθήσεται  και  έπι  τών  λοιπών  Ιερατικών  ταγμάτων*  έπειδή 
τών  κοιτά  κόσμον  άξιωμάτων  κρείττονα  τά  πνόυματικά  ίπιστάμεθα. 


ΤΙΤΛΟΣ  Θ. 

ΠΕΡΙ  ΑΜΑΡΤΗΜΑΤΩΝ  ΚΑΙ  AIKQN  ΕΠΙΣΚΟΠΟΝ,  ΚΑΙ  ΚΛΗΡΙΚΩΝ,  ΚΑΙ  ΑΦΟΡΙΣΜΟΓ,  ΚΑΙ  ΚΑΘΑΙ· 
ΡΕΣΕΩΣ,  ΚΑΙ  ΠΟΙΑ  ΑΜΑΡΤΗΜΑΤΑ  Η ΧΕΙΡΟΘΕΣΙΑ  ΑΓΕΙ.. 


TITULUS  IX. 

#50  DE  PECCATIS  ET  JUDICIIS  EPISCOPORUM,  ET  DE  EXCOMMUNICATIONE  AC  DEPOSITIONE, 
ET  DE  PiENITENTIA,  ET  QUINAM  PECCATA  SOLVANTUR  MANUUM  IMPOSITIONE. 


ΚΕΦΛΛ.  A'.  — Τίνες  κα'ι  παρά  τίσι  κατηγορουσι ν 
Επισκόπων  ή κληρικών  ; 

'Αποστόλων  κανών  οδ\ 

οδ\  'Επίσκοπον  κατηγορηθέντα  έπί  τινι  παρά  άξιο- 
πίστων  άνΟρώπων,  καλεΤσθαι  αύτδν  άναγκαΤον  ύπδ 
τών  έπισκόπων  . καν  μέν  άπαντήσοι  καί  δμολογήσοι, 
Ιλεγχθέντος  αύτου,  δριζέσθω  τδ  έπιτίμιον.  ’Εάν  δε 
καλούμενο;  μη  δπακούσοι,  καλείσθω  καί  δεύτερον, 
άποστελλομένων  έπ’  αύτδν  δύο  έπισκόπων  * έάν  δε 


CAPUT  PRIMUM.  — Quinam  et  apud  quos - 
nam  accusare  queunt  episcopos  aut  clericos? 

Apostolorum  canon  74. 

74  [73].  Episcopum  a viris  fide  dignis  ob  ali- 
quid accusatum,  ipsum  ab  episcopis  vocari  ne- 
cesse  est : et  si  se  quidem  stiterit,  et  confessus 
vel  convictus  sit,  statuatur  poena.Si  autem  voca- 
tus non  paruerit,  secundo  etiam  vocetur,  missis 
ad  ipsum  episcopis  duobus.Si  etiam  sic  non  obe- 


6 Ific$n.  48,  7 Luc·  xiv,  8-U. 


PHOTII  PATRIARCHA  CP. 


700 


dierit,  vocetur  et  tertio,  duobus  ad  eum  rursus . 
missis  episcopis.  Si  autem  vel  sic  aspernans  et 
contumax  se  non  stiterit,  synodus  ea  quae  viden- 
tur, adversus  eum  pronuntiet,  ne  lucrifecere  vi- 
deatur, dum  judicium  subterfugit. 

Concilii  Constantinopolitani  canon  6. 

O.Quoniam  multi  ecclesiasticum  ordinem  confun- 
dereetsubvertere  volentes, inimice  et sycophantice 
9151  adversus  orthodoxos  episcopos, qui  Ecclesias 
administrant,accu3ationesquasdam  confingunt, ni- 
hil aliud  quam  sacerdotum  bonam  existimationem 
contaminare, et  in  pace  degentium  populorum  tu- 
multus concitare  conanles.eade  causa  placuitsan- 
ctae  synodo  episcoporum  qui  Constantinopoli  con- 
venerunt,nec  sine  discussione  admittere  accusato- 
res, nec  omnibus,  eorum  qui  Ecclesias  adminis- 
trant accusationes  permittere, nec  omnes  exclude- 
re ; sed  si  quis  propriam  quidem  querelam,  id  est 
privatam,  intendat  episcopo, ut  detrimento  aliquo, 
vel  injuria  aliqua  ab  ipso  allectus;  in  ejusmodi  ac- 
cusationibus necaccusatoris  personam.nec  religio- 
nem examinari.  Oportet  enim  episcopi  conscien- 
tiam esse  omnibus  modis  liberam,  el  eum  qui  sibi 
injuriam  factam  esse  dicit, cujuscunque  sit  religio- 
nis,jus  suum  consequi.  Si  autem  sit  crimen  eccle- 
siasticum,quod  episcopo  intenditur, tuncexamina- 
ri  personas  accusatorum  : ut  primum  quidem  hae- 
reticis  non  liceat  orthodoxos  episcopos  pro  rebus 
ecclesiasticis  accusare.  Haereticos  autem  dicimus 
et  qui  olim  ab  Ecclesia  abdicati  sunt, et  qui  sunt  po- 
stea a nobis  anathematizati : ad  haec  autem  et  eos, 
qui  sesanam  quidem  fidem  confiteri  prae  se  ferunt, 
avulsi  autem  suntet  abscissi, et  adversus  canonicos 
nostros  episcopos  congregationem  faciunt. Praete- 
rea autem  et  si  aliqui  eorum  ab  Ecclesia  ob  aliquas 
causas  prius  condemnati, et  ejecti  vel  excommuni- 
cari fuerint, sive  ex  clero, sive  ex  laicorum  ordine, 
nec  eis  licere  episcopum  accusare,  priusquam  pro- 
prium crimen  absterserint.  Simililerauiem  et  eos, 
qui  prius  852  rei  facti  accusatique  sunt, non  prius 
ad  episcopi  vel  aliorum  clericorum  accusationem 
admitti,  quam  se  objectorum  sibi  criminum  in- 
sontes ostenderint.  Sed  si  nonnulli  nec  haeretici, 
nec  excommunicari  fuerint,  nec  prius  damnati, vel 
aliquorum  criminum  accusati,dicant  autem  se  ha- 
bere aliquas  adversus  episcopum  criminationes,  ( 
eos  jubet  sancta  synodus  primum  quidem  apud 
provinciae  episcopos  accusationem  persequi,  et 
apud  eos  probare  crimina  episcopi,  qui  aliquarum 
rerum  accusatur.Quod  si  evenerit,  ut  provinciales 
episcopi  crimina, qui  episcopo  intentata  sunt,  cor- 
rigerenon  possint, tunc  ipsos  accedere  ad  majorem 
synodum  dioecesis  illius  episcoporum,  pro  causa 
convocatorum ; et  accusationem  non  prius  inten- 
dere,quam  in  scriptis  aequale  periculum  sibi  sta- 
tuant, si  quidem  in  rebus  examinandis  accusatum 
episcopum  calumniari  convicti  fuerint.Si  quis  au- 
tem iis  quae,  ut  prius  declaratum  est,  decreta 
fberunt,  contemptis,  ausus  fuerit  vel  imperatoris 


καί  ούτως  μη  έπακούσοι,  καλείσθω  καί  τρίτον,  δύο 
πάλιν  Επισκόπων  άποστελλομένων  πρύς  αυτόν  * Ια ν 
δέ  καί  ούτως  καταφρονήσας  μη  άπαντήσοι,  ή σύν- 
οδος άποφαινέσθω  κατ'  αυτού  τά  δοκούντα,  8πως  μή 
δόξη  κίρδαίνειν  φυγοδικών· 

Συνόδου  Κωνσταντινουπόλεως  κανών  ζ” · 
ζ*.  'Επειδή  πολλοί  τήν  Εκκλησιαστικήν  εύταξίαν 
συγχεΤν  καί  άνατρέπειν  βουλόμενοι,  φιλέχθρως  καί 
συκοφαντικως  αίτιας  τινάς  κατά  των  υΐκονομούντων 
τάς  Εκκλησίας  όρθοδοξων  Επισκόπων  συμπλάσσου- 
σιν,  ούδέν  Ετερον  ή χρχίνειν  τάς  των  Ιερέων  υπολή- 
ψεις, κα*  τχρχχάς  των  είρηνευόντων  λαών  κατασκευά- 
ζειν  έπιχειροΰντες,  τούτου  Ενεκεν  ήρεσε  τή  άγίφ 
συνόδφ  των  Εν  Κωνσταντινουπόλει  συνδραμόντων 
Επισκόπων,  μή  άνεξετάστως  πρΟσίεσθαι  τους  κατ- 
ηγόρους, μηδί  πάσιν  Επιτρέπεσθχι  τάς  κατηγορίας 
ποιεΤσθαι  κατά  των  οίκονομούντων  τάς  'Εκκλησίας, 
μήτε  μην  πάντας  άποκλείειν  * άλλ'  ει  μεν  τις  οίκείαν 
τινά  μέμψιν,  τουτέστιν  Ιδιωτικήν,  Επαγάγοι  τφ  Επι- 
σκόπφ,  ώς  πλεονεκτηθείς,  ή άλλο  τι  παρά  τό  δίκαιον 
παρ'  χύτου  πεπονθώς,  Επί  των  τοιούτων  κατηγοριών, 
μή  Εξετάζεσθχι,  μήτε  πρόσωπο  ν του  κατηγόρου, 
μήτε  τήν  θρησκείαν  * χρή  γάρ  παντί  τρόπφ,  τότε  συν- 
ειδύς  τού  Επισκόπου  Ελεύθερον  είναι,  καί  τύν  άδι- 
κε ϊσθαι  λέγοντα  οι  ας  άν  ή θρησκείας,  τώ*  δικαίων 
τυγχάνει ν#  El  δε  Εκκλησιαστικήν  ειη  τδ  Επιφερόμενον 
Εγκλημα  τφ  Επισκόπφ,  τότε  δοκιμάζεσθαι  χρή  τών 
κατηγορούντων  τά  πρόσωπα,  ΐνα  πρώτον  μεν  αίρετι- 
κοις  μή  Εξή  κατηγορίας  κατά  τών  δρθοδόξων  Επισκό- 
πων δπερ  Εκκλησιαστικών  πραγμάτων  ποιεΤσθαι  * 
αιρετικούς  δΕ  λέγομεν  τού;  τε  πάλαι  τής  'Εκκλησίας 
άποκηρυχθέντας,  καί  τούς  μετά  ταύτα  ύφ*  ημών 
άναθεματισθέντας  · πρδς  δε  τούτοις,  καί  τούς  τήν 
πίστιν  μέν  την  υγιή  προσποιούμενους  δμολογεΤν, 
άποσχίσαντας  δέ  καί  άντισυνάγοντας  τοΤς  κανονικοΤς 
ήμών  Επισκόποις  * Επειτα  δέ  κα*  ε?  τινες  τών  άπο  της 
'Εκκλησίας  Επί  αΐτίαις  τισί  προκατεγνωσμένοι  εΤεν 
καί  άποβεδλημένοι,  ή άκοινώνητοι,  είτε  άπδ  κλή- 
ρου, εΐτε  άπύ  λαϊκού  τάγματος,  μηδέ  τούτοις  ΕξεΤναι 
κατηγορεϊν  Επισκόπου,  πριν  άν  τδ  οίκεϊον  Εγκλημα 
πρότερον  άποδύσωνται  * δμοίως  δε  καί  τούς  ύπδ  κατ- 
ηγορίαν προλαβούσαν  δντας,  μή  πρότερον  είναι  δε- 
κτούς είς  Επισκόπου  κατηγορίαν  ή Ετέρων  κληρικών, 
πριν  άν  άθώους  Εαυτούς  τών  Επαχθέντων  αύτοΤς 
άποδείξωσιν  Εγκλημάτων.  El  μέντοι  τινΕς,  μήτε 
αιρετικοί,  μήτε  άκοινώνητοι  εΤεν,  μήτε  κατεγνωσμέ- 
νοι,  ή προκατηγύρημένοι  Επί  τισι  πλημμελήμασι, 
λέγοιεν  δε  Ιχειν  τινα  Εκκλησιαστικήν  κατά  τού  Επι- 
σκόπου κατηγορίαν,  τούτοι;  κελεύει  ή άγία  σύνοδος 
πρώτον  μεν  Επί  τών  τής  Επαρχίας  πάντων  Επισκό- 
πων Ενίστασθαι  τάς  κατηγορίας,  καί  Επ’  αυτών 
Ελέγχει  ν τά  Εγκλήματα  τού  kv  αΐτίαις  τισίν  Επίσκο- 
πο υ.  ΕΙ  δΕ  συμβαίη  άδυνατήσαι  τούς  Επαρχεώτας 
πρδς  διόρθωσιν  τών  Επιφερομένων  Εγκληματώ*)  τφ 
Επισκόπφ,  τότε  αύτούς  προσιέναι  μείζονι  συνόδφ  τών 
τής  διοικήσεως  Εκείνης  Επισκόπων  υπέρ  της  αιτίας 
ταύτης  συγκαλουμένων  * και  μή  πρώτον  Ενίστασθαι 
τήν  κατηγορίαν,  πριν  ή Εγγράφως  αύτούς  τδν  Ισον 
αύτςΤς  ύποτινύσααθαι  ηίν$υνον,  ειπερ  Εν  τ$  τών 


701  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  IX,  CAP.  I.  70£ 

πραγμάτων  Εξετάσει  συχοφαντουντις  τον  κατηγδρού-  A aures  molestia  afficere,  vel  saecularium  principum 
μενον  Επίσκοπον  Ελεγθεϊεν  tl  δέ  τις  καταφρονήσας  judicia  vel  universalem  synodum  perturbare,  ne- 
τών  κατά  τά  προδηλωθέντα  δεδογμένων,  τολμήνειεν  glectis  dioecesis  episcopis, eum  nullo  modo  esse  ad 
fi  βασιλικάς  ένοχλειν  άκοας,  fi  κοσμικών  άρχάντων  accusationem  admittendum, ut  qui  canonibu*  inju- 
δικαστήριβ,  fi  οικουμενικήν  σύνοδον  τοφάσοειν,  πάν-  riam  fecerit,  et  ecclesiasticum  ordinem  everterit. 

τας  άτι  μάσα;  τοϊς  τής  διοικήσεως  Επισκόπους,  τύν  τοιουτον  είς  κατηγορίαν  το  παράπαν  μή  είναι  δεχτόν,  ώς 
χαθυβρίσαντα  τούς  κανύνας,  καί  την  Εκκλησιαστικήν  λυμηνάμενον  εύταξίαν. 

Συνύδου  Χαλκηδάνος  χάνων  θ\  κα\  Concilii  Ckalcedonensis  canones  9,  21. 


6*.  E?  τις  κληρικύς  πρύς  χληρικύν  πράγμα  Εχει,  μή 
Εγκαταλιμπανέτω  τύν  οίκεΐον  Επίσκοπον,  καί  Επί 
κοσμικά  δικαστήρια  κατατρεχέτω,  άλλα  πράτερον 
τήν  ύπάθεσιν  γυμναζέτω  παρά  τψ  ίδίψ  Επισκδπψ*  ή 
γουν  γνώμη  ούτου  τού  Επισκάπού,  παρ’  οΤς  δν  τ ύ 
άμφάτερα  μέρη  βούλωνται,  τά  της  δίκης  συγκροτεΐ- 
σθαι.  ΕΙ  δέ  τις  παρά  ταύτα  ποιήσει,  χανονιχοΤς  Επι- 
τιμίοις  ύποκείσθω’  εΐ  δέ  καί  κληρικό;  πράγμα  Εχει 
πρύς  τύν  Τδιον  fi  καί  πρύς  Ετερον  Επίσκοπον,  παρά 
τή  συνώφ  της  Επαρχίας  δικαζέσθω.  Εΐ  δέ  προς  τον 
της  αύτης  Ιπαρχίσς  μετροπολίτην  Επίσκοπος  fi  κλη- 
ρικύς άμφισβητοίη,  καταλαμβανέτω  fi  τύν  Ιξαρχον 
Της  διοικήσεως,  fi  τύν  της  βασιλευούσης  Κωνσταντι- 
νουπόλεως θράνον,  καί  Επ’  αύτφ  δικαζέσθω. 

κα\  Κληρικούς  fi  λαϊκούς,  χατηγορούντας  Επισκο- 
πων  fi  κληρικών,  άπλώς  καί  άδοχιμάστως  μή  προσ- 
δέχεσθαι  είς  κατηγορίαν,  εΐ  μή  πράτερον  Εξετασθείη 
αύτών  ή ύπδληψις. 

Συνύδου  Καρθαγέννης  κανών  η*.  ια\  ιβ’,  ιδ*,  ιε,  ιθ\ 
λ’,  ρκη’,  ρκθ’,  ρλ\ 

Περί  των  τούς  Πατέρας  αΐτιωμένων,  καί  ώστε 
μηδενΐ  διαβεβλημένφ  Εξεϊναι  , Επισκόπου  κατη- 
γορεΐν. 

η*.  Νουμήδιος  Επίσκοπος  Μαξουλιτάνος  εΤπεν·  Είσΐ 
πολλοί  ούκ  άγαθης  άναστρε φη;,  οΤτινες  ήγούνταΐ( 
τούς  Πατέρας  καί  Επισκόπους,  ώς  ετοχεν,  δφείλειν 
Ενάγεσθαι*  τούς  τοιουτους  δεϊ  προσδέχεσθαι,  fi  μή  ; 

Αύρήλιος  Επίσκοπος  εΤπεν·  Άρέσκει  τοίνυν  τή 
άγάπη  ύμων,  τούς  εΤς  τι  να  μύση  Εμπεπλεγμένους, 
κατά  Πατέρων  φωνήν  κατηγόρίας  άποτίθεσθαι  ; ’Εκ 
πάντων  των  Επισκάπον  Ελέχθη,  Έάν  διαβέδληται  ύ 
τοιούτος,  μή  προσδεχθή. 

Έάν  τις  πρεσβύτερος  κατά  τού  Ιδίου  Επισκόπου 
φυσιωθείς  σχίσμα  ποιή,  άνάθεμα  Ιστω. 

εα\  *Απύ  πάντων  των  Επισκόπων  Ελέχθη.  ’Εάν 
τις  πρεσβύτερος,  Εν  τη  διαγωγή  αύτού  καταγνω- 
σθή,  όφείλει  ύ τοιούτος  τοΤς  γειτνιώσιν  Επισκόποις 
προσαγγεϊλαι,  Τντ  αύτοί  τού  πράγματος  άκροάσων- 
ται,  καί  δι*  αύτών  τψ  Ιδίψ  Επισκόπφ  κατ αλλαγή. 
Τούτο  δέ  Εάν  μή  ποιήση,  άλλ*  δπερ  άπείη  ύπερ- 
οψίφ  φυσιούμενος,  Εκ  τής  τού  Ιδίου  Επισκόπου 
κοινωνίας  έαυτύν  χωρίση,  και  παρά  μίαν  μετά  τινων 
σχίσμα  ποιων,  δγίασμα  τψ  9εψ  προσενέγκη,  ό τοιύ- 

β Cartbag.  ιι,  cap.  6.  9 Carthag.  n,  cap.  8. 

(72)  Groce,  « patres,  et  episcopos.  » 

(73)  Ms.  c Auxilius  episcopus  dixit,  unirer* 
sum  concilium  interrogans  : Placet  igitur.  > 


9.  Si  quis  clericus  habet  cum  clerico  litem  aut 
negotium,  proprium  episcopum  ne  relinquat,  et 
ad  saecularia  judicia  ne  eicurrat,  sed  causam 
prius  apud  proprium  episcopum  agat  : vel  de 
episcopi  sententia,  apud  eos  quos  utraque  pars 
elegerit,  judicium  agitetur.  Si  quis  autem  praeter 
haec  fecerit,  855  canonicis  poenis  subjiciatur.  Si 
clericus  autem  cum  proprio  vel  etiam  alio  epis- 
copo negotium  aut  litem  habeat,  a provinciae  sy- 
ί nodo  judicetur.  Si  autem  cura  ipsius  provincia 
metropolitano  episcopus  vel  clericus  controver- 
siam habeat,  dioecesis  exarchum  adeat,  vel  impe- 
rialis urbis  Constantinopolis  thronum,  et  apud 
eum  litiget. 

21.  Clericos  vel  laicos,  episcopos  aut  clericos 
accusantes,  non  indiscriminalim,  nec  citra  in- 
quisitionem, admittere  accusationem  nisi  eorum 
existimatio  prius  examinate  fuerit. 

Concilii  Carthaginensis  canone*  8,  11,  12,  11,  15, 
19,  20,  30,  128,  129,  130. 

De  hie  qui  in  accusationem  majoris  natu  veniunt; 
et  ut  episcopum  nulli  criminoso  liceat  accueare . 

8.  Numidius  8 episcopus  Maxulitanus  [ms.  Mas- 
salitanus]  dixit : Praeterea  sunt  quamplurimi  non 
bona  conversationis,  qui  existimant  majores  na- 
tu (72),  vel  episcopos  passim  vageque  in  accusa- 
tione pulsandos;  debentne  tam  facile  admitti 
necne  [ms.  aut  necne]  ? 

Aurelius  episcopus  dixit : Placet  igitur  (73)  cha- 
ritati  vestrae, ut  is  qui  aliquibus  sceleribus  irreti- 
tus est,  vocem  adversus  majorem  natu  non  (74) 
habeat  accusandi  ? Ab  universis  episcopis  dictum 
est:  Si  criminosus  est  (75),  non  admittatur,  placet. 

Si  quis  presbyter  contra  episcopum  suum  inflatus , 
schisma  fecerit , anathema  sit. 

ll.Ab  universis  episcopis  9 dictum  est : Si  quis 
presbyter  a praeposito  suo  correptus  fuerit,  debet 
utique  apud  vicinos  episcopos  conqueri, ut  ab  ipsis 
ejus  causa  possit  audiri,  ac  per  ipsos  suo  episcopo 
reconciliari.  Quod  nisi  fecerit,  254  sed  superbia 
(quod  absit!)  inflatus  secernendum  se  ab  episcopi 
sui  communione  duxerit,  ac  separatim  cum  ali- 
quibus schisma  faciens,  sacrificium  Deo  obtulerit, 
anathema  habeatur,  et  locum  amittat : ac  si  que- 


(74)  Ms.  et  Groe.  carent  ea  vocula  non : recte 
nam  expungi  debet. 

(75)  Ms.  « Si  criminosA  est  persona.  » 


703  PHOTO  PATRIARCHA  CP,  704 

rimoniam  justam  adversus  episcopum  nou  ha-  A τος  άνάθεμα  λογισθήεω,  καί  τδν  ίδιον  τόπον  άπ ολε- 
buerit,  inquirendum  erit  (76).  σάτω*  σκοπουμένου  μ ή ποτέ  κατά  του  Επισκόπου 

μέμψιν  Εχοι  ζικαίαν. 

Si  quis  episcopus  absque  tempore  synodi  tu  eri*  Έάν  τις  Επίσκοπος  χωρίς  καιρού  συνόδου 
tutus  detentus  fuerit ^ a duodeeim  episcopis  audia-  Ιγκλήματι  περιβληθη,  δ τοιοΰτος  άκουσθη  άπδ  ιβ* 
tur.  Επισκόπων 

12.  Felix  episcopus  dixit*0 : Suggere  secundum  ιβ\  Φήλιξ  Επίσκοπος  εΤπεν  Αναφέρω  (82)  κατά  τα 
statuta  veterum  conciliorum,  ut  si  quis  episcopos  όρισθέντα  U τών  παλαιών  συνόδων,  ?να  Εάν  τίς  Επί- 
(qaod  non  optamus)  in  reatum  aliquem  incurrerit  σκοπος,  δπερ  άπείη,  Εν  τινι  Εγκλήματι  περιπέση,  καί 
(77),et  fuerit  ei  nimia  necessitas  non  posse  pluri-  γίνηται  πολλή  ανάγκη  του  μή  δύνασθαι  πολλούς  συν- 
mos  congregare, ne  in  crimine  remaneat, a duode-  ελθετν,  διά  τδ  μή  άπομεΐναι  αυτόν  iv  τψ  Εγκλήματι, 
cim  episcopis, et  presbyter  a sex  episcopis  eum  pro-  δπδ  ιβ*  Επισκόπων  άκουσθη,  καί  6 πρεσβυτέρας  δπδ 
prio  SUO  episcopo  audiatur,  et  diaconus  a tribus.  Εξ  Επισκόπων  καί  του  Ιδίου,  χαί  δ διάκονος  υπδ  τριών. 

Ut  de  Tripoli  unus  episcopus  tu  legationem  veniat : *Ωστε  άπδ  Τριπόλεως  Ενα  Επίσκοπον  είς  τοπο- 

et  ut  presbyter  ibidem  α quinque  episcopis  audiatur , τήρησαν  ΕλθεΤν,  χαί  ώστε  τδν  πρεσβύτερον  ΕκεΧσε 

g άπδ  πέντε  άχοεσθχι  Επισκόπων, 

14.  Item  placuit  de  Tripoli  i4,  propter  inopiam  ° ιδ\  'Ομοίως  ήρεσεν,  άπδ  Τριπόλεως  διά  την  της 
pro  vi  ociae,  ut  onus  episcopus  in  legationem  ve·  χώρας  Ινδειαν  2ντ  Επίσκοπον  εΐ;  τοπατηρηαίαν  έλθεΐν* 
niat,  et  ut  ibi  presbyter  a quinque  audiatur  epis-  καί  "να  δ πρεσβυτέρας  ΕκεΤσε,,άπδ  πέντε  άχούηται 
copis,  et  diaconus  a tribus,  llt  superius  memora-  Επισκόπων*  κάί  b διάκονος,  άπδ  τριών,  ώς  άνωτέρω 
tum  est,  proprio  episcopo  residente  [ma.  prae-  είρηται,  του  ιδίου  αυτού  δηλονότι  Επισκόπου  πρόκα - 
sente].  θημένου. 

De  divertis  ordinibus  ecclesia  servientibus  : ut  si  διαφόρων  τάξεων  τ$  έκκλησίφ  δου)  ευου- 

quis  in  causam  criminis  incurrerit  et  abnuerit  /tt-  σών  ώστε  Εάν  τις  tl;  Εγκληματικόν  πράγμά  περι- 
dieium  ecclesiasticum , debeat  periclitari  : et  Ut  filii  πέαη,  χαί  παραιτήσηται  τδ  Εκκλησιαστικήν  δικα- 
s acer  dotum  spectacula  saecularia  uon  adeant . στήριον,  όφείλειν  τον  τοιουτον  χινδυνεύειν*  και 

ώσαε  τά  τέκνα  τών  Ιερέων  κοσμικοΤς  θεωρίοι;  μή 
προσιέναί. 

15.1lem  placuit  4*  (78)  [Mas.  Placuit  quisque],ut  ιε*.  'Ομοίως  ήρεσεν,  ΐνα  δστισδήποτέ  των  Επισκόπων, 
quisquis  episcoporum,  833  presbyterorum,  et  ή πρεσβυτέρων,  ή διακόνων,  ή κληρικών,  πράγμα- 
diaconorum,  seu  clericorum,  cum  in  Ecclesia  ei  τος  αύτψ  εγκληματικού  ή πολιτικού  Εν  τή  *Εχ<λησ(φ 
fuerit  crimen  institutum,  vel  similis  causa  fuerit C κινούμενου,  Εάν  παραιτούμενος  τδ  Εχκλησιαστικδν 
Commota,  si  relicto  ecclesiastico  judicio  publicis  δικαστήριον,  δημοσίοις  θελήση  χαθαρθήναι  δικαστη- 
judiciis  purgari  votuerit,  etiam  si  pro  ipso  fuerit  ρίοις,  κάν  ύπερ  αυτού  ή ψήφος  Εχφωνηθή,  βμως  τδν 
prolata  seotenlia,  locum  suum  amittat ; et  hoc  in  Ιδιον  τόπον  άπολέσει*  καί  τούτο  μΕν  Επί  τού  Εγκλημα· 
criminali  actione : in  civili  vero  perdat  quod  evi-  τικού·  Επί  δε  τού  πολιτικού,  άπολέσει  τδ  είς  δ Evi- 
cit, si  locum  suum  obtinere  maluerit.  Hoc  etiam  χησεν,  Εάν  τδν  ίδιον  τόπον  θελήση  κατέχειν  καί 
placuit  (79),  Ut  a quibuscunque  judicibus  ec-  τούτύ  γε  μήν  ήρεσεν,  ώστε  Εάν  άπδ  οίωνδήποτε  δι- 
clesiasticis  ad  alios  judices  ecclesiasticos,  ubi  est  κοστών  Εκκλησιαστικών  Επί  άλλους  δικαστάς  Εκκλη- 
major  auctoritas,  fuerit  provocatum,  non  eis  ob-  σιαστικους  Εχοντας  μείζονα  την  αυθεντίαν,  Εκκλητος 
tit,  quorum  fuerit  soluta  sententia,  si  convinci  γένηται,  μηδέν  τούτους  βλάπτειν  ών  ή ψήφος  λύεται* 
non  potuerint,  vel  inimico  animo  judicasse,  vel  εάν  δε  έλεγχθήναι  μη  δυνηθώσιν,  ή κατά  εχθρόν,  ή 
aliqua  cupiditate  aut  gratia  depravati  (80).  Sane  κατά  προσπάθειαν  δεδικακέναι,  ή τινι  χάριτι  δποφθα- 
si  ei  consensu  partium  electi  fuerint  judices  t4  ρήναι*  Εάν  δΕ  κατά  συναίνεσή  τών  μερών  Επιλεγέντες 
(8 1), etiam  a pauciore  numero  quam  constitutum  ώοι  δικασταί,  tl  καί  όλιγώτεροι  Εσονται  τών  δρι- 
est,  non  liceat  provocari  [u»ss.  provocare]  : et  ut  ^σθέντων,  μη  ΕξεΤναι  ΕκκαλεΤσθαι*  καί  ώστε  τά  τέκνα 
ftlii  sacerdotum  Spectacula  saecularia  non  exhi-  τών  Ιερέων,  θεώρια  κοσμικά  μή  ΕκτελεΤν,  μηδέ  θεω- 

betnt,  sed  nec  spectent,  licet  hoc  semper  Chris-  ρεΤν*  τούτο  δΕ  καί  πάσι  τοΐς  ΧριστιανοΤς  άεί  χεκή- 

tianie  omnibus  interdictum  sit,  et  ubi  blasphe-  ρυχται,  ώστε  τούτων  άπέχεσθαι,  καί  όπου  βλασφη- 
miae  sunt,  non  accedant.  μ(αι  εΐσί,  μή  προσιέναί. 

*o  Carthag.  n,  cap.  20  **  Carthag.  ut,  cap.  2, 8.  *2  Carthag.  III,  cap.  0.  18  ibid.  18  Ibid. 

(76)  Gratianos,  « adversus  episcopum  liabue-  (80)  Ferrandus  cap.  64,  ex  concil.  Carthag., 

rit ; Burcbardus  et  Ivo,  · non  habuerit,  > parvo  Ut.  15. 

discrimine.  (81)  Ferrandus  cap.  40,  ex  concil . Carthag. 

(77)  Hs.  € In  reatum  adtncurrerit.  » Ut.  20. 

(78)  Et  Ferrandus  c.  63  ex  cone.  Carth.  tit.  18,  (82)  Apud  Beveregiuio  άναφερέτω, 

(79)  Et  Ferrandus  cap. 58, ex  cone.  Carth.tit.15* 


70$  SYNTAGMA  CANONUM.  - ΤΓΓ.  IX,  CAt>.  I.  700 

έπισκόπου  κατηγορουμένου,  προς  xbv  λ Ut  si  qui$  episcopus  accusatur  9 ad  primatem 
πρωτεύοντα  της  αύτού  έπαρχίας  το  πράγμα  άν-  ipstUS  proVtnciiB  CQUSO  deferatur. 
ενεχθήναι. 

ιθ\  Αύρήλιος  έπίσκοπος  εΤπιν  * Έάν  τις  των  έπι-  1 9.  Aurelius  episcopus  dixit:  Quisquis  episco- 
σκόπων  κατηγορήται,  παρά  τοΤς  της  αύτής  χώρας  ροΠΙΙΙ)  accusatur  ad  primatem  provincia)  ipsius 
πρωτεύουσιν  δ κατήγορος  άναγάγ^  τδ  πράγμα  * και  causam  deferat  accusator,  nec  a communione 
μηδέ  άπδ  τής  κοινωνίας  κωλυθή  δ κατηγορούμενος,  suspendatur, cui  crimen  iAtendilur9nisi  ad  causam 
ct  μή  γ*  άν  πρδς  άπολογίαν  έν  τψ  δικαατηράρ  τών  suam  dicendam  electorum  judiciorum  die  statuta 
έπιλεγέντων  δικάζ^ιν  γράμμασι  προσκληθείς,  τή  litteris  evocatus  minime  occurrerit,  hoe  est  (83) 
ώριαμένη  ήμέρ?  ούδαμώς  άπαντήαοι,  τουτέστιν  infra  spatium  mensis,  ex  ea  die»  qua  eum  litteras 
irco;  προθεσμίας  μηνος,  i?  ής  ήμερος  φανείη  :ά  accepisse  constiterit.  Quod  si  aliquas  veras  neces - 
γράμματα  δεξάμενος  * έάν  δέ  άληθεΤς  τινας  και  άναγ-  sitatis  CauSQS  probaverit,  236  quibus  (84)  eum 
καστικάς  αιτίας  άπόδείξη,  τδν  αυτόν  κωλυσάσας  OCCurrere  DOO  potuisse  manifestum  sit,causse  (83) 
άπαντήααι  προς  άπολογίαν  των  κατ*  αύτού  προτεθέν-  dicendae  intra  alterum  mensem  integram  habeat 
των,  έντδς  έτέρου  μηνδς  άκεραίαν  έχέτω·  εύχεραιαν*  facultatem;  verum  tam  diu  post  mensem  secundum 
μετά  Si  τον  δεύτερον  μήνα,  μή  κοινωνήση  Εως  οΰ  β non  communicet, donec  purgetur.Si  autem  ad  con- 
καθαρδς  άποδειχθείη.  Et  δέ  πρδς  σύμπαααν  τήν  έτη-  cilium  universale  anniversarium  occnrrere  nolue- 
αίαν  σύνοδον  άπαντήααι  μή  βο^ληθείη,  ?να  κάν  έχετ  rit,  quamvis  vel  ibi  causa  ejus  terminetur,  ipse  in 
xb  πράγμα  αυτού  περαιωθή,  αύτδς  καθ’  έαυτού  τής  se  damnationis  sententiam  dia iwe  judicetur,  tem- 
καταδίκης  τήν  ψήφον  έκπεφωνηκέναι  κριθήσεται  · iv  pore  sane, quo  non  communicat,  nec  in  soa  eccle- 
δε  τψ  καιρψ  ψ ού  κοινώνετ,  μηδέ  έν  τή  Ιδί$  έκκλη-  sia  vel  paroecia  communicet.  Accusator  autem  ejus, 
σί?,  μηδΐ  i v παροικία  κοινωνήση.  'o  δε  τούτου  κατ·  si  nunquam  diebus  causae  dicendae  defuerit, a com- 
ήγορος,  έάν  μηδαμού  άπολειφθείη,  έν  αΤς  ήμέραις  munione  ΠΟΠ  removeatur  : 81  νβΓΟ  aliquando  de- 
γυμνάζεται  τά  τού  πράγματος,  μηδαμώς  κωλυθή  fuerit  subtrahens  se  restituto  in  communione  epi- 
άπδ  τής  κοινωνίας  * έάν  δέ  ποτέ  έλλείψη  έαυτδν  ύπο-  scopo, ipse  removeatur  a communione  accusator  : 
αύρας,  άποκαθιαταμένου  αή  χοινωνί^  τού  έπιαχοπου,  ita  tamen  (86), ut  nec  ipsi  adimatur  facultas  causae 
αύτδ;  άπο  τής  κοινωνίας  έκβληθή  δ κατήγορος  * ού-  peragendae,  si  se  ad  diem  occurrere  non  noluisse, 
τοις  μέντοι  ώς  μή  καί  τήν  εύχέρειαν  αύτψ  άφαιρεΐ-  sed  ΠΟΠ  potuisse  probaverit.  Placuit  illod  vero,Ut 
αθαι  τής  κατηγορίας  τού  πράγματος,  έάν  δυνηθείη  CUIB  agere  CCBperit  in  episcoporum  judicio,  81  fue- 
άποδετξαι  κατά  τήν  προθεσμίαν,  ούχΐ  μή  τεθεληκέ-  rit  accusatoris  persona  culpabilis,  ad  arguendum 
ναι,  άλλά  μή  δεδυνήσθαι  άπαντήααι.  Εκείνου  δήλου  ® non  admittat,  nisi  proprias  causas,  non  tamen 
δντος,  ώς  έν  τψ  κινεΐσθαι  τά  τού  πράγματος  έν  τψ  ecclesiasticas,  asserere  voluerit  (87). 
τών  έπισκάπων  δικαστηρίψ,  έάν  διαβέβληται  τδ  πράσωπον  τού  κατηγόρου,  μή  προσδεχθή  είς  κατηγορίαν,  εΐ  μή 
γ*  άν  υπέρ  Ιδίου  πράγματος,  μή  μέυτοι  περί  έκκλησι αστικού  θελήση  έπιβαλέσΟχι.^ 

Περί  πρεσβυτέρων  καί  κληρικών  κατηγορούμε-  De  presbyteris  tt  clericis  dCCU&atis. 

νων. 

κ'.  Έάν  δέ  πρεσβύτεροτ  ή διάκονοι  κατηγορηθώσι,  20.  Si  autem  tfi  (88)  presbyteri  vel  diaconi 
προσζευγνυμένου  τού  νομίμου  άριθμού  τών  έκ  τής  luerint  accusati,  adjuncto  si b i ex  vicinis  locis 
πλησιαζούσης  τοποθεσίας  αιρετών  έπισκόπων,  ού;  ot  CUTO  proprio  episcopo  (89),  legitimo  numero  col- 
πατηγορούμενοι  αΐτήσονται,  τουτέστιν  έπ’  όνόματι  legarum,  quos  ab  eodem  accusati  petierint,  id 
του  πρεσβυτέρου  Εξ,  και  τού  διακόνου  τριών,  συν  τού-  est  una  secum  in  presbyteri  nomine  sex,  in  dia- 
των  αΐύτδς  δ Ιδιος  τών  κατηγορουμένων  έπίσκοπος, . coni  tres,  ipsorum  causam  discutiant,  eadem 
τάς  αΙτίας  αυτών  έξετάσει  * τού  αυτού  τών  ήμερών  dierum  et  dilationum,  6t  a communione  remo- 
και  ΰπαρθέσεων  και  έξετάσεων  καί  προσώπων,  με-  iionum,  et  discussione  personarum  237  inter 
ταξύ  τών  κατηγορούντων,  κα)  κατηγορουμένων  τύπου  accusatores  et  eos  qui  accusantur,  forma  servata* 
ψυλαττομένου  * τών  δά  λοιπών  κληρικών  τάς  αΙτίας,  Reliquorum  autem  clericorum  causas  etiam  80- 
καΐ  μόνο;  δ έ ντόπιος  έπίσκοπος  διαγνψ  καί  πέρα- £)  Ilis  episcopus  loci  agnoscal,  et  finiat, 
τώσει. 

Περί  χατήγορούντος  και  κατηγορουμένου*  De  QCCUiatO  et  QCCUSdlere . 

λ'.  #Ομοίως  ήρεσεν,  Ινα  δ κατηγορούμενος  ή δ κατ-  30.  Item  placuit  (90), Ut  accusatus  Tei  accusator 
ηγορών,  έν  τψ  τόπψ  δθεν  έστίν  δ κατηγορούμενος,  in  eo  loco,  unde  est  ille  qui  accusatur,  si  metuit 


13  Carthag.  ni,  cap.  7.  u Cartbag.  m,  cap.  8. 

183)  Ms.  intra : et  ita  Graec. 

84)  Ms.  c quibus  tum  non  potuisse. 

85)  Ms.  < causae  suae  discendae.  » 

86)  Use  dnae  voces  non  sunt  in  ms. 

(87)  Ms.  agendum.. 

(88)  Ferrandus  cap.  51,  ex  concil.  Carlh.  tit. 

i· 


(89)  Ms.  melius,  « «x  vicinis  locis  proprius 
episcopos.  * 

(90)  Hunc  quoque  Canonem  Hipponensi  Con- 
cilio eadem  ms.  collectio  Canonum  tribuit,  et 
Codex  Petri  Pithoel,  et  Ferrandus  cap.  198,  ex 
Concilv  Hipponensi  tit.  5. 


707  PHOTII  PATRIARCHAS  CP.  708 

tliqutm  tim  temerari»  multitudinis,  locum  eibi  A έάν  φοβήτάι  τινα  βίαν  προπετούς  πολυπληθείς, 
eligat  proximum  (9i),  quo  non  sit  difficile  testes  τόπον  έαυτφ  έπιλέξηται  Ιγγισχον,  έν  φ ούκ  Ισχι# 
producere,  et  ubi  causa  finiatur.  αύτφ  δυσχέρεια  μάρτυρας  προκομίσαι,  ένθα  χδ 

πράγμα  αύτού  περαχούται. 

Quod  exeommunkati  ad  accusationem  admitti  non  *Οτι  ot  άπδ  κοινωνίας  δντες,  είς  κατηγορίαν  ούκ 
Mea%t.  όφείλουσι  προσδεχθήναι. 

428.  Placuitque  omnibus,  quoniam  superio-  ρχη9.  "Ηρενε  τοίνυν  πασιν,  έπειδή  τοΤς  άνωτεροις 

ribus  conciliorum  decretis  de  personis  quae  ad*  τών  συνόδων  ψηφίσμασι  περί  προσώπων  κληρικών 
mittendae  non  sunt  ad  accusationem  clericorum,  χών  μή  όφιιλόντων  είς  κατηγορίαν  προσδεχθήναι 
jam  constitutum  est,  et  quae  personas  non  admit-  ώρίσθη,  καί  ούκ  έπεξειργάσθη,  ποϊα  πρόσωπα  μή 
terentur,  non  expressum  est : idcirco  definimus  προσδεχθώσι,  διά  τούτο  δρίζομεν,  τούτον  όρθώς 
eum  rite  ad  accusationem  non  admitti,  qui  pos-  πρδς  κατηγορίαν  μή  είσδέχεσθαι,  δστις  μετά  τδ  άπδ 
teaquam  excommunicatus  fuerit,  in  ipsa  adhuc  κοινωνίας  γενέσθαι  έν  αύτφ  2τι  τφ  άφορισμφ  ύπάρ- 
excommunicatione  constitutos,  sive  sit  clericus,  χει,  εΤτε  κληρικός  εϊη,  είτε  λαϊκός  δ κατηγορήσει 

sive  laicus  accusare  voluerit.  βουλόμενος. 

Quod  servi  t%  liborti , omnesque  infames  persona  B ^Οτι  δούλοι  καί  άπελεύθεροι  και  πάντα  τά  ήτι- 
non  debeant  accusare . μωμένα  πρόσωπα,  κατηγορεϊν  ούκ  όφείλουσιν. 

429.  Item  placuit  te  at  omnes  servi,  vel  pro-  ρ*θ\  'Ομοίως  ήρεσεν,  ΐνα  πάντες  ol  δούλοι  καί 

prii  liberti  ad  accusationem  non  admittantur;  vel  ol  ίδιοι  άπελεύθεροι,  είς  κατηγορίαν  μή  προσδε- 
omnes,  quos  ad  accusanda  publica  crimina  leges  χθώσι  * χχΐ  πάντες  οτς  προκαχηγορηχέα  έγκλήματα, 
publicae  non  admittunt : omnes  etiam  infamiae  ά καί  ol  δημόσιοι  νόμοι  ού  προσδέχονται  * καί  πάντες 
maculis  aspersi,  id  est  histriones,  ac  turpitudini-  &τι  μη*  ol  της  άτιμίας  τοΤς  σπίλοι;  έββαντισμένοι, 
bos  Subjectae  personae,  haeretici  etiam,  sive  pa-  χουτέστι  μΤμοι  καί  δσα  ταϊς  αίσχρόχησιν  υποδέδλην- 
gani,  seu  Judaei,  sed  tamen  omnibus,  quibus  ac-  w πρόσωπα,  αίρετικοΐ  2τι  μην,  ·Ττε  "Ελληνες, 
cusatio  denegatur,  in  causis  propriis  accusandi  eXu  ’ίουδαϊοι,  δμως  πασιν  οΤς  ή τοιαύτη  κατηγορία 
licentia  non  neganda.  άρνεϊχαι  έν  ταϊς  Ιδίαις  αΐτίαις,  τήν  χου  κατήγορε Τν 

άδειαν  μή  όφείλειν  άρνεϊσθαι. 

93S  Ut  qui  unum  crimen  non  probaverit  ad  el-  * περί  ένδς  έγκλήματος  Αποδείξει  μή  ίυ- 

terurn  admitti  non  debeat . νάμενος,  πρδς  έτερον  μή  είσδεχθή. 

430.  Item  placuit,  ut  quoliescunque  clericis  19  ρλ*.  'Ομοίως  ήρεσεν,  ΐνα  όσακισδήποτε  κληριχοϊς 

ab  accusatoribus  multa  crimina  objiciuntur,  et  c κατηγόρων  πολλά  έγκλήματα  δποδάλλοντχι, 
unum  ex  ipsis,  de  quo  prius  egerint,  probare  κ*1  ^ «ύτών  περί  ού  πρώτον  έπράχθη,  άποδει- 

non  valuerint,  ηά  caetera  jam  non  admittantur.  χ&η*«ι  ούκ  ήδυ*ήθη,  πρδς  τά  λοιπά  μετά  ταύτα  μδ 

προσδεχθώσι  ν. 

CyriUi  ex  epistola  ad  Domnum  cap.  1.  Κυρίλλου  1κ  τής  πρδς  Δόμνον  έπιστολής 

κεφ.  α'. 

Unaquaeque  ires  nostra,  etc.,  Ut  pag.  491 . *Εκαστα  χών  καθ’  ήμάς  πραγμάτων,  κ.  τ.  λ. 

Generaliter  de  iis  qui  de  publico  crimine  quam-  Γενικώς  περί  τών  κωλυόμενων  κατηγορεϊν  οίουδή- 
CUnque  personam  accusare  prohibentur,  tractat  ποτέ  προσώπου  έπΐ  δημοοίψ  έγκλήματι,  διαλαμβάνει 
lib . IXjCOd  tit.  4, et  lib.XLVUI,dig.tit.  II,  de  crimi-  βιβλίον  6'  του  κώδ.  τίτ.  α*,  καΐβιβλ.  μη'  τών  Δίγ.τίτ. 
natibus  vero,  et  pecuniariis,  et  canonicis  quaestio-  β(*  περί  δέ  έγκληματικών  και  κανονικών  καί  χρηματι- 
nibos  dicitur  in  codice  et  Novellis. Ait  autem  lib.  I,  κών  ζητήσεων  εΐρηται  έν  τφ  κώδ.  και  ταϊς  Νεαραϊς* 
tit.  2,C0nst.6,  quod  81  quid  in  universo  Illyrico  ca-  φησί  γάρ  βιβλ.α'  τίτ.  β*,  διάτ.  ζ*1  δχι  χάς  άναφυομένας 
nonicae  dubietatis  emerserit,  id  non  absque  κα*ονικάς  Αμφισβητήσεις  έν  8λψ  χφ  ’ιλλυριχφ,  ού 
scientia  antistitis  urbis  Constsntinopolitanae,  quae  δεϊ  χέμνεσθαι  παρά  γνώμην  χου  Αρχιεπισκόπου 
Romae  veteris  praerogativa  laetatur,  ejusque  [sa-  n Κωνσταντινουπόλεως  καί  τής  αυτού  συνόδου,  ήτις 
cerdo  talis]  conventus  oporteat  decidi.  Et  Ut.  3,  έχει  τά  προνόμια  χής  Αρχαίας  'Ρώμης  * και  τίτ.  γ* 
const.22,quod  Si  quis  per  calumniam  episcopum  διάτ.  κβ',  ότι  δ κατά  συκοφάντου  έπι  παραστάσει 
accusando, [ipsum  se]  exhibere  apud  competentem  παρά  δικαστή  προσφόρφ  αΐτιώμενος  έπίσκοπον,  λ' 
judicem  [cogat],  triginta  pondo  [auri]  det.  Et  δίδωσι  λίτρας  * διάτ.  κε*  τού  αύτού  τίτ.,  δτι  ol  κλη- 
COnst.25, ejusdem  tit.quod  clerici  Constantinopo-  ρικοΐ  Κωνσταντινουπόλεως  χών  έναγόνχων  μή  βου- 
litani,  si  actores  nolint  ipsos  apud  patriarcham  λομένων  αύτοϊς  ένάγειν  παρά  χψ  πατριάρχη,  παρά 
convenire,  apud  solos  praefectos  litigent  ; [idque  μόνοις  τοϊς  έπάρχοις  δικάζονται,  ένάγοντες  καί  ένα- 
sive]  conveniant,  sive  conveniantur  : [tum  etiam  γόμενοι  χρηματικώς  καί  έγκληματικώς  δπέρ  Ιδικών 
Sive]  pecuniaria,  sive  criminalis  [item  sive],  de  και  έκκλησιαστικών  * και  ol  μεν  κληρικοί,  τδν  ο\χο- 

11  Cone.  Carth.  νιι,  cap.  1 ; Afric.  c.  95  ; Carth.  ii,  cap.  6 ; Garth.  ui,  cap.  7 et  8.  18  Cone. 
Carth.  vii,  cap.  2 ; Afric.  c.  96.  Vide  August.  epist.  212.  19  Gonc.  Carth.  vu,  cap·  3 ; Afric.  c.  7. 

(94)  Ms.  c Proximum  foro,  ut  non  sit.  » 


YOO  SYNTAGJiA  CANONtJlf.  - ΐΐΤ.  IX,  CAP.  I.  Ϊ10 

νόμον  ή τύν  Εκκλησιέκδικον  διδόασιν  Εγγυητήν,  καί  a [rebus  ipsorum]  propriis  sive  ecclesiasticis  [lis 
ούχ  Ετερον  Εως  ν’  λίτρων·  καί  Εάν  ύπερβα  ίνη  τύ  instituatur.  Similiter  quod]  clerici  asque  ad  quin- 
πραγμα  ύμολογίαν  άνώμοϊον  έπί  τψ  ύπερβαίνοντι  quaginta  libras  [auri]  (Bconomum  aut  ecclesiae 
ποσφ  ποιου ji.  defensorem, non  autem  alium, fidejussorem  deni: 

et  si  res  [eam  quantitatem]  excedat,  pro  residuo 
citra  jusjurandum  caveant. 

Καί  ot  νδμοι  γαρ  και  ol  κανόνες  κωλύουσι  κλη-  Textus.  Etenim  leges  atque  canones  clericum 
ρικύν  όμνύναι  · 6 δΕ  οίκονδμο;  Εναγόμενος  ού  δί-  jurare  prohibent.  [Postremo  vero,quod]  in  jus  vo- 
δωσιν  Εγγυητήν,  καί  αύτύς  δΕ  και  ol  κληρικοί,  catus  oeconomus  fidejussorem  non  det, et  tum  ipse 
δύο  νομίσματα  ύπΕρ  ύπομνήσεως  και  προβολής  Εν-  tum  clerici  230  pro  monitione  ac  procuratoris  in- 
τολέως  διδόασι,  και  τά  λοιπά  δαπανήματα  φειδωλό-  StitUtione  duos  solidos, exsecutori  dent.reliquosquo 
τερον  ποιούσι  * και  ή λβ’  διατ.  του  αυτού  τίτ.  φησιν,  sumptus  parcius  faciant.  Et  Const.  32,  ejusdem 
8τι  ol  Επίσκοποι,  καί  ol  κληρικοί  και  ol  μοναχοί  ού  tit.  ait : Quod  episcopi,  clerici,  et  monachi  [ad 
γίνονται  διάξιμοι,  άλλα  παρά  τοΤς  άρχουσι  τών  extranea  judicia]  non  traducantur, sed  apud  recto- 
Επαρχιών  αύτών  Ενάγονται  * Εν  Κωνσταντινουπύλει  res  provinciarum  conveniantur : et  Constantino* 
δΕ  εύρισχύμενοι,  παρά  νόμοις  τοΤς  Επάρχοις  Ενάγον-  β poli  reperti,  apud  praefectos  duntaxat  judicio  pul- 
xxt,  Ενθα  καί  ή τιμή  αύτοτς  φυλάττεται,  καί  συν-  sentur,ubi  et  honor  ipsis  servetur, et  ad vocatos  ac- 
ηγύρος  λαμβάνουσιν  * Εν  SE  ταΤς  Επαρχίαις  ύπΕρ  Ιδίων  cipiant.  Si  vero  in  provinciis  ob  proprias  res  in  jus 
πραγμάτων  Εναγόμενοι,  μόνους  τους  οίκονόμους  1)  vocentur,  oeconomos  duntaxat  aut  ecclesiae  defen- 
τούς  Εκκλησιεκδίκους  διδόασιν  Εγγυητάς  * παρά  δΕ  sores  fidejussores  dent : apud  praefectos  autem  de 
τοΤς  δπάρχοις  χρηματικώς  Εναγόμενοι,  ή άλλήλους  rebus  pecuniariis  conventi, aut  vicarias  fidejussio- 
Εγγυώνται,  ή Ενυπόθηκους  ποιουσιν  δμολογίας  · ύπΕρ  nes  praestent, autsub  facultatum  suarum  obligatio* 
δΕ  τών  Εκκλησιαστικών,  μόνος  b οικονόμος  Ενάγεται,  ne  cautiones  faciant.  [Quod]  de  ecclesiasticis  [re— 
ον  χρή  παρά  τού  Επισκόπου  γίνεσθαι,  καί  δίδωσι  τον  bus]  solus  oeconomus  conveniatur,  quem  ab  6pis- 
Εκκλησ>έκδικον  Εγγυητήν  * καί  Εν  μΕν  τοΤς  ήττοσι  δι-  copo  ordinari  oportet, atque  [ille]  Ecclesiae  defen- 
καστηρίοις,  ύπΕρ  ύπομνήσεως  διδόασιν  ol  Επίσκοποι  Forem  fidejussorem  praebeat.  [Quod  in  minoribus 
καί  ol  κληρικοί  τοΤς  Εκ&βαστατς  ού  πλέον  τού  νομί-  judiciis  episcopi  et  clerici  pro  monitione  exsecu- 
σματος  * εΐ  δΕ  δι’  Εκβιβαστού  τών  ύπάρχων  άπύ  ψή-  toribus  non  amplius  solido  sportularum  nomine 
φου  αύτών  ύπομνησθώσιν  Εν  Επαρχίαις  ού  πλέον  β*  dent. Si  vero  ab  praefectorum  ex  sententia  ipsorum 
νομίσματα  διδόασιν  ύπΕρ  σπορτούλων.  ’Εν  Βυζαντίφ  δΕ  admoneanturin  provincia, non  amplius  duobus  so- 
νομίσματα  δίδωσιν  6 Εξωτικός  κληρικός  ύπΕρ  σπορτού-  q Udis  praebeant.  Byzantii  autem  peregrinus  cleri- 
λων*  Εφ*  δσηδήποτε  ποσότητι  Εναγόμενος  6 Εκβιβαστής  cus  sportularum  gratia  tres  aureos  det,  obquan- 
οΐονδήποτε  κληρικόν  ύβρίζων  ή σκύλλων,  αποζώ ^νυται  tumcunque  [summae]  quantitatem  conventus fue- 
καί  Εσχάτως  τιμωρείται.  El  δέ  τινες  φανώσιν  άδίκως  Fit. [Quod]  exsecutor,  qui  cujusmodicunque  cleri- 
αύτοίς  Ενάγοντες,  διδόασιν  αύτοίς  πάσας  τάς  κατά  Cum  contumeliis  affecerit,  aut  vexaverit,  cingulo 
πρόφασιν  αύτών  Εκ  προοιμίου  τής  δίκης  προσγενομένας  privetur, et  supremo  supplicio  feriatur. [Quod  de- 
αύτοίς  δαπάνας.  nique]  si  qui  sine  justa  causa  ipsos  lacessiisse 

videantur,  [illi]  ipsis  omnes  expensas, quas  occa- 
sione illorum  ab  exordio  litis  subierint,  reddant. 

*H  δΕ  v*  διάτ.  τού  αυτού  τίτ.  φηοίν,  8τι  καί  ol  rc#/tt$.Const.80, ejusdem  tit. dicit,  quod  clerici 

κληρικοί  καλώς  Εν  συμβολαίοις  άπολέγουσι  τή  τού  recte  in  instrumentis  fori  praescriptioni  renun- 
φορου  άπογραφή  * γενικώς  γάρ  Ιξεστιν  Εκάστφ  τών  lient.  Generaliter  enim  cuique  licet  contemnere, 
ύπΕρ  Εαυτού  καταφρονεΤν  * καί  διάτ.  β'  τού  δ’  τίτ.  τού  quae  prose  [indulta SUntJ.Et CODSt. 2, tit. 4, ejusdem 
άύτου  βιβλ,  βτι  Εάν  πρύ  τελείας  ψήφου  κληρικός  lib.quod  si  ante  finem  sententiae  clericus  provoca- 
Εκκαλεσηται,  την  ώρισμένην  Εκ  τού  νόμου  ποινήν  verit, multam  240  quinquaginta  librarum  argenti 
κατά  τών  άλλων  τών  ν’  άργυρίου  λίτρων,  ο φίσκος  ^ in  hoc  adversus  alios  COUStitutam.ab  ipSO  fiscus  nott 
ού  λαμβάνει  παρ’  αύτού,  άλλά  τοίς  πένησι  διανέμε-  accipiat,  sed  pauperibus  eroget.  Const.  autem  7, 
ται*  ή δΕ  ζ’  διάτ.  τού  αυτού  τίτ.  φησίν,  8τι  Επί  μόνων  ejusdem  tit. quod  in  pecuniariis  duntaxat  [causis] 
χρηματικών  μεταξύ  συναινούντων,  ού  μήν  καί  άκόν-  inter  consentientes,  non  autem  etiam  invitos  effi- 
των,  Ισχυρώς  ύ Επίσκοπος  δικάζει*  και  διάτ.  η*  8τι  caciter  episcopus  judicet. Et  const.  8,  quod  episco- 
ή τών  Επισκόπων  ψήφος  Ι^βωται  μεταξύ  τών  Επιλέ-  ροΓΟΠ)  judicium  ratum  sit  inter  β08  qui  ipSOS  θΐθ— 
ξαμένων  αυτούς,  καί  Ιοικε  ταΤς  ψήφοις  τών  ύπάρ-  gerint,ac  simile  sit  praefectorum  sententiis, a qui·· 
χων,  άφ*  ώ>  Εκκαλείσθαι  ούκ  Εξεστι  * καί  διάτ,  ιγ’,  bus  provocare  non  licet.  Et  const·  13,  quod  actor 
8τι  βουλόμενος  b Ενάγων,  ού  μήν  κσί  άκων,  Ενάγει  volens, at  non  etiam  invitus, apud  episcopum  Con- 
παρά  τψ  άρχιεπισκόπφ  Κωνσταντινουπόλεως  τψ  ol-  Stanticopolis  lite  pulset  oeconomum, aut  alios  ejus 
κονάμφ,  καί  τοίς  άλλοις  αύτού  κληρικοίς,  εϊτι  πρύς  clericos,  si%6  adversus  ipSOS, sive  adversus Eccle- 
αύτούς  εΤτε  πρύς  τήν  Εκκλησίαν  Εχει*  καί  ή κθ’  διάτ.,  siam [actionem] habeat. Et  29, COnstit.NemO primae 
δτι  μηδείς  Εκ  πρώτης  αίτιάσθω  κληρικόν  παρά  τφ  vice  apud  patriarcham, sed  episcopum  suum,  cie- 
πατριάρχη,  άλλά  καρά  τφ  Επισκόπφ  αύτού  * ιί  δΕ  rlcum  accusato  ; si  VCfO  sAipectum  illum  habeat! 


711  fcHOTlI  PATRIARCHA  CP.  7l2 

apod  metropoli tanum. Qui  si  quoque  suspectus  sit,  λ προς  atebv  δπΛιτως  ϊχει,πιρά  τψ  μητροπολίτη.  El  δ* 
oportet  cum  illo  judicare  loco  totius  synodi  tres  κάκεΤνος  δποπτός  έστι,  δεΤ  συνδικάζειν  αύτφ  lx 
secundum  ordinationis  ordinem  primores  : et  si  προσώπου  τής  δλης  συνόδου  τρεις  τους  κιτά  την 
judicatis  non  acquiescatur,[illius]  tractus  patriarr  τάξιν  τής  χειροτονίας  πρωτεύοντας  · καί  εί  μή  στερ- 
cbam  advocari,  atque  tanquam  ipse  ab  initio  eau-  χθή  τα  κεκριμένα,  τόν  τής  διοικήσεως  πατριάρχην 
sam  cognovisset,  ejus  judicatis  obtemperari.  Non  ίπιχαλεισθαι,  και  τοΤς  παρ’  αώτου  κεκριμένοις  έμμέ- 
enim  patriarcharum  sententiae  provocationem  re-  νειν,  ώς  Αν  ε!  έξ  άρχής  αύτός  έδίκασεν  * ουδέ  γάρ 
cipiunt.  Idem  etiam  de  iis  qui  episcopos  in  jus  έκκαλούνται  ai  των  πατριαρχών  ψήφοι  · τό  αυτό  κι< 
vocant  [dicendum  est].  περί  των  τοΤς  ^ισκόποις  i ν αγόντων. 

Licet  autem  a patriarcha  petere,  ut  per  litteras  Έξεστι  bl  παρά  τφ  πατριάρχη  αίτιασθαι,  Ιφ'  φ 
suas  controversiam  episcopis  transmittat,  et  [ille]  διά  γραμμάτων  αυτού  τήν  ύπόθεσιν  έπισκόπψ  πα- 
pro  sportulis  non  plus  quaill  quatuor  siliquas:  cie*  ραπεμφθήναι  · και  ού  πλέον  τεσσάρων  κερατίων  υπέρ 
ricus[vero]quiapatriarchaautad  raetropolitanum,  σπορτούλων  λαμβάνει  δ παρά  πατριάρχου  ή μητρο- 
aut  ubi  episcopus  delegatus  faerit,  mittitur,  non  πο)ίτου  πεμπόμενος  κληρικός  * ή ένθα  δ έπίσκοπος 
plus  quam  sex  solidos  accipit:  [idquejin  cujusmo-  δ πεμφθείς  ειη,  ού  πλέον  των  εξ  λιτ.  έφ’  οίφδήποτε 
dicuuque  causa  et  [summas]  quantitate.  Audit  etiam  b*w<*  ί ποσότητ·..  ’o  bl  πατριάρχης  Ακροάται  τής 
patriarcha  provocationes  [ab]  episcopis  aut  metro-  έκκλησίας  τούτων  έξ  Ιπιτροπής  αύτού  δίκαιά /των 
politanis.qui ex  ipsius  mandato  judicarunt, [factas).  Ιπισκόπων  ή μητροπολιτών  * b παρά  ταύτα  ποιων, 
Qui  vero  contra  haec  fecerit, quod  amplius  exactum  διπλούν  δίδωσι  το  ύπερπραχθέν,  και  γίνεται  παρά 
est, [ejus]  duplum  dat, 241  haecque  [illi]  a patriar-  τού  πατριάρχου  ή τού  μητροπολίτου  ύπό  όκκλησια- 
cba  aut  metropolitano  ecclesiastica  p(Bna  infligitor,  στικόν  έπιτίμιον,  έκβαλλόμενος  των  εκκλησιαστικών 
Ut  extra  ecclesiasticos  catalogos  ejiciatur.  [Atque]  καταλόγων·  ταύτα  μέν  ένθα  πρός  έκκλησιαστικήν 
haec  quidem,  quando  controversia  ecclesiasticum  δρ$  τό  πράγμα  κατάστασιν  · εί  δε  πολιτική  είη  ή 
Statum  concernit.  At  si  civilis  sit, non  eogitur  ac-  Αμφισβήτησις,  ούκ  Αναγκάζεται  b ένάγων  ή δ κατ- 
tor  aut  accusator  hac  custodire;  sed  apud  praesides  ηγορών  ταύτα  φυλάττειν,  Αλλ’  άδειαν  έχει  παρά 
movendffi[actionis]  facultatem  babet.  Const. autem  τοΤς  άρχουσι  κινεΤν  * ή δε  διάτ.  δ’  τού  αυτού  τίτ.  των 
4,  ejusdem  tit.  Novellarum  ait  : Si  quis  adversus  Νεαρών  φησιν,  δτι  όάν  τις  Ιχη  δίκην  χρηματικήν 
clericum  actionem  pecuniariam  habeat, episcopum  πρός  κληρικόν,  έντυγχανέτω  τφ.  έπισκόπψ  ύφ*  ον 
sub  quo  ille  censetur, interpellato.ls  non  interve-  xtktX  b έναγόμενος,  και  άγράφως  κρινέτω  άζημίως  · 
niente  scriptura  citra  [ullos]  sumptus  judicato.  Et  καί  εΐ  βούλονται  τά  μέρη,  γίνεται  ψήφος  έγγραφος, 
si  partes  velint,  sententia  in  litteras  refertur.  Ve·  c Et  δε  κατά  τινα  πρόφασιν  όύ  δύναται  τεμεΤν  τήν  ύπό- 
rum  si  propter  aliquam  causam  episcopus  contro-  θεσιν  b έπίσκοπος,  τότε  παρά  τοΤς  άρχουσιν  ή δίκη 
versiam  decidere  non  possit, tunc  servatis  clericis  λέγεται,  φυλαττομένων  τοΐς  κληρικοΤς  των  προνα- 
[suis]  privilegiis  apud  [civiles]  magistratus  lie  in-  μίων.  El  δέ  περί  έγκλημάτων  ζητείται,  εΐ  μεν  πολι- 
Stituitur.  At  si  de  criminibus  quaeratur,  et  illis  νικών,  οί  άρχονίες  δικάζουσιν  έν  τψ  Βυζαντίψ  καί 
quidem  civilibus,  [civiles]  magistratus  et  Byzantii  ταΤς  έπχρχίαις,  τής  δίκης  μετά  προκάταρξιν  μή 
et  in  provinciis  judicant : [ut  tamen]  lis  post  con-  δπερβαινούσης  δύο  μήνας*  καί  έάν  φχνή  ποινής 
testationem  duos  menses  non  transcendat.  Et  si  άξιος  δ κληρικός,  πρότιρον  γυμνούσθω  διά  τού  έπι- 
clericus  poena  dignus  [esse]  videatur,  prius  per  σκόπου  τής  Ιερατικής  Αξίας,  καί  οδτω;  ύπδ  τάς 
episcopum  sacra  dignitate  nudatur, ac  deinde  legis  χεΐρας  γινέσθω  τού  νόμου*  εΐ  δέ  τό  Αμάρτημα  έκ- 
manibus  subjicitur.  Sane  si  delicium  ecclesiasti·  κλησιασχικόν  έστιν,  δ έπίσκοπος  κρινέτω  κατά  τους 
cum  sit, secundum  canones,  quos  leges  etiam  se-  κανόνας,  οΤστισι  καί  ol  νόμοι  εποντχι.  Καί  μή  li- 
quantur,episcopus  judicato,  nec  cognitioni  [civiles]  κοινωνείτωσαν  αί  άρχοντες  νή  ζητήσει  · καί  ή ιε’  διάτ. 
magistratus  [sej  immiscento. El  const.  15, ejusdem  τού  αυτού  τίτ.  φησιν,  δτι  δ Ιχων  πρός  τινα  των 
tit.  Qui  (inquit)  adversus  monachum  aliquem,  aut  Ασκητών,  ή παρθένων  Ιερωμένων,  ή γυναικών  ούσών 
consecratam  virginem,  aut  mulierem  monasterio  d*?  μοναστηρίοις,  χφ  έπισκόπψ  αυτών  προσίτω.  '0  δέ 
mancipatam,  [actionem]  habet : ipsorum  episco-  μετά  σεμνότητος  αύτόν  ή αυτήν  Αγαγέτω  διά  των 
pum  accedito  .Is  vero  illum  aulillam  per  prasules,  ήγουμένων,  ή τών  άποκρισιαρίων,  ή ετέρων  έπιει- 
apocrisiarios,  aliosve  [homines]  probos  honeste  κώς,  καί  σκοπείτω  * αρχών  δε  πειρώμενος  παρεμβα- 
perducito,  [causam]  que  considerato. Qui  [civilis]  λεΤν  έαυτόν,  διαδέχεται  καί  ζημιούται  τφφίσκψι’ 
magistratus  [huic  rei]  se  immiscere  tentaverit,non  λίτρας,  άμα  τή  αύτού  τάξει*  ol  δέ  έκβιβασθαί  έγκλείον- 
adinittitur,  et  una  cum  cohorte  sua  decem  libris  τ*ι  είς  τό  κάγκελλ ον,  καί  προσηκόντως  σωφρονί- 
[auri]  fisco  [inferendis]  multatur.  Exsecutores  ζονται,  καί  διά  τών  έπισκόπων  κωλύονται  τού  λοιπού 
vero  in  cancellos  includuntur,  et  pro  merito  242  έκβιβάζειν. 
castigantur,  atque  per  episcopos  de  reliquo  ex- 
secutorum officio  fungi  prohibentur. 

Scias  vero, quod  const.  2,  ejusdem  tit·  1,  qua  Γίνωσκε  δέ,  δτι  ή β*  διάτ.  τού  αύτού  α*  τίτ.  τοί- 
harum  omnium  validissima  est, utpote  qua  poste-  των  πασών  Ισχυροτέρα  ούσα,  ώς  καί  μεταγενέστερα, 
Cius  nata  sit,  dicat : Si  quis  episcopum  aut  cleri-  φησίν,  δτι  Έάν  τις  τού  μέλλοντος  χειροτονεΤσθαι  έπι- 


713 


SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  IX,  CAP.  I. 


714 


κχτά  τού;  νόμους  ή του;  κανόνα;  έμπο 5ijat  τή  y ει 
ρυτονίφ,  Ιπεχέιθυ  αύ:η,  και  δ μέλλων  χειροτονεΤν 
έςεταζέτω  ~ή  αιτίαν,  παρόντος  και  έπε; ιόντος  τού 
κατήγορου,  ή ά /χοαλλομένου  έπι  τρεις  μήνας  πλη- 
ρώσω την  κατηγορίαν  · και  ε!  μεν  ανεύθυνο;  φανή, 
χειροτονε'σΟω  · εί  δε  υπεύθυνος,  έμποοιζέσθυ  * δ δέ 
κατήγορος  μη  άτοοε'ςχ;  η άπου^γυν,  Εκοάλλεται 
τη;  Επαρχίας  έν  ή οικεΐ*  της  δε  χειροτονίας  προ  έξ- 
ετάσεω;  γινομένης,  ό μεν  χειροτονηθείς  έςωΟιΤται  * 
δ δε  χειροεολήσας,  έπι  ένιαυτδν  τη;  λειτουργία;  χω- 
ρίζεται, και  πάσα  ή ούσία  αυτου  τη  κατ*  αύτδν 
’Εκκλησίφ  προσκυρούτχι  · τα  αυτά  φησι  και  ή ιζ* 
διάτ.  τοϋ  αύτού  τίτ.  ού  μόνον  Επί  χειροτονία;  έπι- 
σκόπων  και  κληρικών,  άλλα  καί  ηγουμένων  * διαλλάτ- 


σκόπου  ή κληρικού  κχτηγορηση  έπι  αίτίφ  δνναμενη  A Cum  q*li  ordinandus  est, de  Causa  [quapiam],  qa(B 

second  jin  leges  aut  canones  ordinationem  impe- 
dire possit,  accuse',  ipsa  suspenditor  : et  qui  or- 
dinaturus erat  praesente  accusatore  ac  judicium 
urgente,  aut  ad  tres  menses  accusationem  adim- 
plere differente, causam  examinato,  [et]  si  quidem 
[ille]  insons  apparuerit,  ordinator  : si  vero  sons, 
imped  ior.  Accusator  autem  qui  [criminationem] 
non  probaverit  aut  deseruerit,  ejicitur  provincia 
in  qua  habiut  Quod  si  ordinatio  ante  examinatio- 
nem fiat, ordinatus  [sacerdotio]  ex,  ellitur:  quivero 
ordinavit, ad  anoum  a ministerio  arcetur, omnis- 
que  ejus  subs  antia  ipsius  ecclesiae  applicatur. 
Eadem  quoque  dicit  const.  17  ejusdem  tit.  [et 
quidem]  non  solum  de  ordinatione  episcopi  et  de- 
τει  δΐ  λέγουαα,  δτι,  · κατήγορο;  μη  άποδείςα;  άλλ*  β rici,  verum  etiam  praesulis  monasterii. Variat  au- 
tem dicens, quod  accusator  qui  [crimen]  non  pro- 
baverit, se  1 destiterit,  si  clericus  sit,  suo  gradu 
depellatur  : si  laicus,  castigetur. Et  quod,ei  ordi- 
natio ante  inquisitionem  fiat,  tam  qui  ordinavit, 
quam  qui  ordinatus  est,  sacerdotio  depellatur. 
Eadem  const  2, tit.  1 Novellarum  dicit:  Qui  contra 
clericum, vel  diaconissam, vel  monachum, vel  mo- 
na>triam,  vel  ascelriam,  actionem  habet,  illorum 
episcopum  adito  ; atque  is  judicato  : et  si  utraque 
pars  acquieverit,  exsecutio  per  magistratum  pera- 
gitor. Quod  si  quis  litigatorum  intra  decem  dies 
[judicatis]  contradicat,  locorum  magistratus  ne- 
gotium examinato  : et  [si  recte  judicatum  esse  vi- 
deat], sententiam  confirmato  et  exsequitor  : 445 
αρχοντο;  ψήφος  ύπόκειται  έκκλήτω,  και  κατά^  neque  qui  iterum  in  hoc  victUS  fuerit,  [amplius] 
ίμον  άναφέρεται  καί  έςετάζετχι  · Εάν  δε  άπδ  provocandi  potestatem  habeto. Si  vero  magistratus 
δικάαη  b έπίσκοπος,  ή contrario  modo,  atque  episcopus,  judicet,  ma- 
Ικκλητος  την  ψήφον  αυτού  έπι  τδν  πχρχπέμψαντ*  gistr&tus  SOntent  a provocationi  obnoxia  esto  .* 
την  ύπόθεσιν  άναφέρει.  atque  secundum  legem  referior,  et  examinator. 

Plane  si  ex  jussione  ant  mandato  episcopus  judicet,  provocatio  sententiam  ejus  ad  eum  qui  contro- 
versiam delegavit,  referto. 


άποστάς,  ει  μέν  κληρικό;  Εστιν,  έςωθεΤται  τού  βαθμού 
αύτού  · ει  δε  λαϊκό;,  σωφρονίζεται  · καί  Sci  γινόμενης 
της  χεφοτονίας  πρδ  ζητησεως,  b χειροτο'ήσα;  και  δ 
χειροτονηθεί;  τής  Ιερωσύνης  έςωθοϋνται.  Η δε  αύτή 
διάτ.  τού  α*  τίτ  τών  Νεαρών  φησιν,  δτι,’Ο  Ιχων  δίκην 
προς  κληρικόν,  ή διακόνισσαν,  ή μονάχον,  ή μονά- 
στριαν,  ή άσκήτριχν,  τψ  έπισκόπψ  αυτού  προσίτω, 
κάκεΤνος  κρινέεω  · καί  έάν  έφησυχάαη  μέρος  έκάτε- 
ρον,  δ έκοιοασμδς  δ;ά  τού  άρχοντο;  γινέσθω.  ΕΙ  0έ 
τις  τών  δικαζόμενων  εισω  δέκα  ήμερών  άντείποι,  δ 
τών  τόπων  αρχών  έξεταζέτω  τδ  πράγμα,  και  ή βε- 
βαιούτω  την  ψήφον  και  έ/βιβαζέτω,  μή  δυνχιαένου 
τού  δεύτερον  έπι  τούτω  ήττηθέντυς,  έκκαλεΤσΟαι  · 
έοχντίω;  δε  τψ  έπισκόπψ  τού  αρχοντος  ψηφιζομένου, 
ή τού 

τον  νόμον  άναφερι 
κελεύτεως  ή προοταςεως 


Έάν  έγκλημα  κινήται  κατά  τίνος  τών  είρημένων, 
εΐ  μεν  παρά  έπισκόπψ  και  εύροι  τήν  άλήθειαν,  Εκ- 
βαλλέτω  αύτδν  τού  βαθμού  * και  τηνικαύτα  δ πρόσφο- 
ρος δικαστής  αύτδν  συνεχέτω,  και  τήν  δίκην  νομίμως 
Ιξετάζων,  έπιτιθέτω  αύτή  πέρας  · εΐ  δέ  πρώτον  παρά 
τψ  άρχοντι  κινηθή  και  άποδειχθή,  φα'ερούσθω  τά 
υπομνήματα  τψ  Επισκόπώ  * καί  ει  έ;  αυτών  εύροι  τδ 
πλημμέλημα,  χωριζέτω  αύτδν  τού  βαθμού,  καί  δ 
δικαστής  έπιφερέτω  αύτψ  νόμιμον  έκδίκησιν  * ei  δε 
γε  μή  νομίσοι  δ έπίσκοπος,  μή  δικαίως  συστήναι  τά 
πεπραγμένα,  γινέσθω  ύ κατηγορηθείς  ύπδ  νόμιμον 


[At]  si  crimen  contra  dictorum  quempiam  mo- 
veatur, si  quidem  apud  episcopum,  [is]que  veri- 
tatem deprehendat, gradu  ipsum  dejicito  : ac  tunc 
competens  judex  eum  comprehendito,  et  legitime 
causam  examinans  illi  finem  imponito.  Si  vero 
primum  apud  [civilem]  magistratum  [crimen]  mo- 
tum atque  comprobatum  fuerit,  episcopo  actorum 
monumenta  exhibentor  : qui  si  ex  illis  delictum 
deprehendat, reum  a gradu  separato, ac  illi  judex 
legitimam  vindictam  inferio.  Verum  si  episcopus 
putaverit  acta  nou  juste  constitisse,  accusatus, 


άσιράλειαν,  μή  έζωθούμενος  τού  Ιδίου  βαθμού,  έως  άν  D donec  imperatoria  majestas  ab  episcopo  et  judice 


ή βΐσιλεία  τής  ύποθέσεως  έν  ε’.δήσει  διά  τού  Επισκό- 
που καί  τού  αρχοντος  γινόμενη,  κελεύση  τδ  φαινό- 
μενον  αύτή  · Εάν  δ έπίσκοπος  ύπερτίθηται  έπι  τοΤς 
χρηματικοί;  δικασάι,  άδειαν  έχει  δ ένάγων  προσιέναι 
τψ  αρχοντι  * δ δέ  αιτιαθε  ις  ού  δίδωσιν  έγγύητήν,  άλλ* 
δμολογίαν  ποιεί  ένυποθηκον  άνευ  δρκου  · έπί  μέν  τοΤς 
ΙγκληματικοΤς,  ύπδ  τήν  νόμιμον  ασφάλειαν  τδ  κατ- 
ηγορούμενον πρόσωπο ν γίνεται  * έπί  δε  τοΤς  έκκλη- 
σιαστικοΤς,  δ έπίσκοπος  κατά  τούς  κανόνας  σκοπεΤ, 
του  αρχοντος  μηδεμίαν  έχοντος  μετουσίαν. 

Patrol  Gh·  CIV. 


de  causa  certior  facta,  quod  justum  ipsi  videbitur, 
jubeat : a suo  gradu  non  depulsus,  sub  legitima 
fidejussione  constituitor. [Proinde]si  in  pecuniariis 
judiciis  [judicare]  episcopusdifferat, actor  [civilem] 
magistratum  adeundi  facultatem  habeto  ; reus  au- 
tem fidejussorem  nondalo,sed  absquejurejurando 
pigooratiliam  cautionem  facito. In  criminalibus  ve- 
ro sub  legitima  cautione  persona  qua  accusatur, 
constituitor. In  ecclesiasticis  autem  episcopus  civi- 
li] magistratu  nullam  communionem  habente,  se- 

23 


715  PHOTfl  PATRIARCHA  CP.  7i6 

candum  canones  dijudicato. Episcopi  ejusdem syn-  A 'Επίσκοποι  της  τύχης  συνόδου  προς  άλλήλους  2χο>- 

odi  inter  se  [actionem)  habentes, apud  metropoli-  τες,  παρά  τψ  μητροπολίτη  αυτών,  καί  έτέροιξ  έπι- 
lanum  suum  et  alios  ejusdem  synodi  episcopos  li-  σκόποις  της  αυτής  συνόδου  δικάζονται  - καί  εί  μη 
liganto  : et  nisi  utraque  pars  [judicatis]  244  in-  μέρος  έκάτερον  έμμέ;οι,  δ πατριάρχης  αυτών  σκο- 
sistat, ipsorum  patriarcha  [causam]  cognoscite:  ac  πεΤ,  ούδενδς  τοΤς  παρ'  αυτού  τυπουμένοις  δυναμένου 
nulli  contradicendi  illis  quae  ab  illo  statuuntur, po-  άντιλέγειν  * τδ  αύτδ  έστι  καν  χληρικδς  κατά  του  επι- 
testas  esto.  Si  clericus  adversus  episcopum  suum  σκόπου  αυτού  προσέλθοι  * προσελεύσεως  δε  κατά  μη- 
actionem  movere  velityidem  esto. Cum  autem  con·  τροπολίτου  γινομένης,  δ πατριάρχης  αυτού  δμοίως 
tra  metropolitanum  interpellatio  instituitur,  pa-  σκοπεί  · έπίσκοπος  δικαζόμενος,  ούτε  έγγύας  δίδωσιν 
triarcha  ipsius  similiter  cognoscito.  Episcopus  li-  ούτε  δμολογίαν  ποιεί  * ol  οικονόμοι  και  πτωχοτρόφοι 
ligans  neque  fidejussiones  dato, neque  confessio-  καί  νοσοκόμοι  και  ol  το*οΰτοι  τψ  ίδίψ  έπισκόπψ  υπό- 
nem  facito. (Econom i,  ptocholrophi, nosocomi,  et  κεινχαι  ' και  τδ  φαινόμενον  έποφείλειν  αυτούς,  άπαι— 
similes  SUO  episcopo  subsunto  : et  quod  ipsos  de-  τούνται,  μη  δυνάμενοι  πρδ  της  άπαιτήσεως,  είς 
bere  patuerit,  exiguntor  : neque  ante  exactionem  άλλο  δικασχήριον  άναχωρεΐν,  άλλα  μετά  την  άπαί- 
ad  aliud  judicium  recedendi  potestatem  habento,  τησιν  έάν  νομίσωσ:  βεβλάφθαι  · εί  μεν  Επίσκοπός 
At  si  post  ezactionem  injuria  se  affectos  esse  exi·  βέστιν  δ κρίνάς,  δ μητροπολίτη;  έξετάζει  · εί  81  μη- 
slimaverint,si  quidem  episcopus  judicavit,  metro-  τροπολίτης  έκρινεν,  δ πατριάρχης  σκοπεί  * ει  δε  πρύ 
politanus  [remj  examinato  : si  vero  metropolita-  τής  των  λογισμών  ποιήσεως  καί  της  άπαιτήοεως 
nus,  patriarcha  cognoscito.  Quod  si  quis  praedic-  τελευτήσει  τΙς  τών  είρημένων,  οί  κληρονόμοι  αώτου 
torum  ante  rationum  confectionem  et  exactionem  &πόκεινται. 
mortuus  fuerit,  haeredes  ejus  obnoxii  sunto. 

TexiUS.  Similiter  lib.  I,  const.  41,  quae  ait:  'Ομοίως  βιβλ.  a’  τίτ.  a’  διάτ.  μα’,  ήτις  φησιν. 

Quod  unoquoque  anno  oeconomus  rationem  ad-  δτι,  Κατ’  ένίαυτδν  δ οικονόμος  τδν  λόγον  τής  αυτού 
ministrationis  suae  reddat  episcopo.  Constit.vero  διοικήσεως  παρατίθεται  τφ  έπισκόπψ*  ή δέ  κβ'  διάτ. 
24,  tit.  2,  ejusdem  libri  dicit,  quod  oeconomos  του  β’  τίτ.  του  αυτού  βιβλ.  λέγει,  δτι  ΑεΤ  τους  οίκο- 
urbis  GonstantillOpolitanae  singulis,  aut  summum  νόμους  Κωνσταντινουπόλεως,  κατά  μήνα  ή τδ  μή- 
alternis  mensibus  apud  arcarios  rationes  conii-  κιστον  ύπέρ  δύο,  λογοποιεΤν  πρδς  τους  Αρχαρίους, 
cere  oporteat,  alioquive  periclitentur.  έπεί  κινδυνεύουσιν  έξ  έπαρχίας. 

Qui  episcopus  aut  clericus  ex  provincia  Con-  ’Εν  Κωνσταντινουπόλει  ευρισκόμενος  Επίσκοπος  IJ 
stantinopoli  ab  adversariis  invenitur, apud  prae-  κληρικδς  το?ς  ένάγουσι,  παρά  μόνψ  τψ  έπάρχψ  τών 
toriorum  praefectos  solummodo,  aut  euin  qui  ab ^ πραιτωρίων,  ή τψ  παρά  τής  βασιλείας  Αφοριζομενφ, 
imperatoria  majestate  [ad  hoc]  designatur,  [se]  απολογείται  · εί  μή  έπί  χώρας  ήρχθη  ή ύπόθεσις 
tuebitur  : extra  quam  si  in  provincia  Iis  coepta  τότε  γάρ  έκεΤ  πληρουται  · οί  τών  'Εκκλησιών  εύλαβεΤς 
fuerit,  tunc  enim  illic  impletur.  Religiosi  eccie-  Αποκρισιάριοι,  ούκ  ένάγονται  ή Απαιτούνται  υπέρ 
siarum  apocrisiarii  pro  episcopis  aut  clericis  pro-  τώ\  έπισκόπων  ή τών  Εκκλησιών,  χάριν  δημοσίου 
pter  publicum  privatumve  debitum  non  conve-  ή Ιδιωτικού  χρέους,  εί  μή  έξ  έντολών  τών  έπισκύ- 
niuntur  aut  exiguntur  : nisi  si  ex  mandatis  epis-  ποΐν  ή τών  οίκονάμων  ένάγουσί  τι  * τότε  γάρ  μόνων 
coporum  aut  ceconomornm  aliquos  [ipsij  conve-  πυτών  τάς  έναγωγάς  δποδέχονται  · εί  δΐ  καί  ένοχους 
niant·  Tunc  enim  ab  iisdem  [et  iis]  solis  actiones  έαυτούς  καταστήσουσιν  έν  τψ  ποιεΐν  τάς  Αποκρίσεις 
suscipiunt.  [Sed]  etsi  dum  [in  judicio)  respon-  δέχονται  τάς  περί  τούτων  έναγωγάς  · οί  επίσκοποι 
dent,  se  obnoxios  reddiderint,  [etiam]  245  inde  καί  οί  κληρικοί  διά  πρεσβείαν  ή χειροτονίαν  Απο- 
exsistentes  actiones  excipiunt. Episcopi  et  clerici  δημούντες,  ούκ  ένάγονται  μέχρις  Αν  ύποστρέψωσ^ 
per  causam  legationis  aut  ordinationis  peregre  μή  βλαπτομένων  τών  έχόντων  αυτούς  δπευθύνους, 
ageuteS,non  conveniuntur  donec  reversi  fuerint : έκ  τής  αύτών  Απολείψεως  περί  χρονίαν  παραγραφήν, 

ut  tamen)  qui  ipsos  obnoxios  habent,  ex  absentia  ipsorum  circa  longi  tsmporis  praescriptionem  non 
laedantur. 

Citationes  atque  exsecutiones  clericis, monachis,  □ Ai  ύπομνήσει;  κα\  ol  έκβιβασμοί  μετά  τιμής  προα- 
ascetriis  et  ascetis,  in  pecuniariis  [causis  sive]  pu-  αγέσθωσαν  τοΤς  κληρικοΤς  και  μονάχο Τς  καί  Ασκη- 
blicis  [sive]  privatis  reverenter  inferuntor.  Nulla  τρίαις  καί  άσκητηρίοις,  έπί  τοΤς  χρηματικοί;  ίδιω- 
monastria  vel  ascetria  e monasterio  abstrahitor : τικοΐς  καί  δημοσίοις  * καί  μονάστρια  μεν  ή Ασκή- 

sed  per  procuratorem  causam  dicito.  Monachus  τρία  τού  μοναστηριού  μή  άφελκέσθω,  άλλα  δι’  έντο- 
proprias  aut  monasterii  [causas]  sive  per  se,  sive  λέως  κρινέσθω  * δ δε  μοναχδς  τάς  Ιδίας  ή τάς  τού 
per  procuratorem  agit. Si  vero  contra  haec  fiat,  ju·  μοναστηριού,  είτε  δι’  έαυτσύ  είτε  δι’  έντολέως  θέλει  * 
dex  cingulo  denudatur, et  quinque  libras  [auri  re.  εί  δέ  παρά  ταύτα  γένηται,  δ δικαστής  άποζώννυται, 
bus  principis]  privatis  dat:  exsecutor  autem  tor-  καί  e'  λίτρα;  τοΤς  προβάτοις  δίδωσι  * καί  δ έκβι fo- 
mentis subditur,  et  in  exsilium  mittitur  : [idquej  στής  βασανίζεται  καί  έξορίζεται  προνοίφ  τού  έπι- 
CUra  episcopi, qui  etiam  magistratu  ultionem  [irro·  σκόπου,  όστις  καί  αναφέρει,  τού  άρχοντοςύπερτι- 
gare)  different  e,  [id  ad  principem]  refert.  Pro  cita-  θεμένου  τήν  έκδίκησιν  · ύπέρ  δε  δπομνήσεως,  τα 
tione  pecuniaria  vel  criminali  hujusmodi  personas  τοιαύτα  πρόσωπα  χρηματικής  ή έκκλησιαστική 


117  SYNTAGMA  CANONUM.  — T1T.  IX,  CAP.  II.  716 


αιτίας,  Iv  τι  Κωνστχντινουπόλει  καί  δπουδήποτε,  i 
ου  πλέον  δ*  κερατίων  διδόχσιν*  εί  8ε  κατά  βασιλικήν 
κέλευσιν,  ή παρά  αρχοντος  ή πχτριάρχου,  στχλή  τίς 
εις  ύπόμνησιν  αυτών,  ου  πλέον  λήψετχι  ένδ;  νομί- 
σματος* εί  δε  πολλά  τοιαυτα  πρόσωπα  Επί  μι^  καί 
τη  αύτή  αίτίγ  ύπυμνησθώσιν,  ένδς  μόνου  προσώπου 
διδόχσιν*  Επίσκοπος  υπέρ  των  ιδίων  πραγμάτων 
έναγομενος  δίδωσι  σπόρτουλχ,  υπέρ  δέ  της  'Εκκλη- 
σίας αυτού  μη  όχλείσθω,  άλλ’  δ οικονόμο:  η δ έπί 
τούτψ  προβαλλόμενος·  δ δέ  παρά  ταυτα  σπόρτουλα 
λαβών,  τδ  δι,πλοΰτ  άνχδίδωσι,  καί  ύπδ  στρατείαν  μέν 
ών  άποζώννυται,  κληρικός  δέ  καΘαιρεΤται*  Επίσκο- 
πος ούτε  έπί  χρηματική  ούτε  έγκληματική  δίκη, 
χωρ\ς  κελεύσεως  βασιλικής,  διάγεται  ή παρίσταται* 
δ δέ  παρά  ταΰτο  προστάξας  έγγράφω;  ή άγράφως, 
άποζώννυται,  καί  κ’  λίτρας  ζημιουται  τη  'Εκκλησή 
του  έπισ/όπου,  καί  δ έκβιοαστης  άποζώννυται,  καί 
βασανιζόμενος  έςορίζεται*  καί  ή ιζ’  διατ.  του  α' 
τίτ.  τών  Νεαρών  φησιν,  oxt,  Επισκόπου  κατηγο- 
ρουμένου, δ μητροπολίτης  κρίνει*  εί  δέ  μητροπολί- 
της κατηγοοεΤται,  δ πατριάρχης  αύτοΰ  σκοπεΓ  έί  δέ 
κληρίκδς  η μοναχός,  δ έπίςκοπος  αυτού*  καί  δ πταί- 
σας,  κανονικώς  σωφρονίζεται  τψ  κρίματι  του  έξ- 
ετάζοντος*  η δέ  περί  τοποτηρητών  ρλ’  νεαρά  λέγει, 
δτι  μονάστρια,  διά  ούδεμίαν  άγωγήν,  έκ  τού  ιδίου 
μοναστηριού  έλκεται. 

ΚΕΦΑΛ.  Β'.  — Πόσοι  καί  τίνες  καταμαρτυρούσα 
έιησκόπων  ή κληρικών  ; 

Αποστόλων  κανών  οε\ 

os*.  Είς  μαρτυρίαν  την  κατά  έπισκόπου,  αιρετικόν 
μη  προσδέχεσθαι,  άλλα  μη  δέ  πιστδν  Ενα*  έπί  στό- 
ματος γάρ  δύο  η τριών  μαρτύρων  σταθήσεται  παν 
βήμα. 

Συνόδου  ΚαρΘαγέννης  κανών  κ’  νθ*  ρλα\ 

Περί  πρεσβυτέρων  καί  κληρικών  κατηγορουμέ- 
νων.. 

κ*.  ’Εάν  δέ  πρεσβύτεροι  ή διάκονοι  κατηγορηθώσι, 
κ.  τ.  λ. 

Περί  τού  κληρικούς,  χάριν  διαγνώσεως  τής 
οίκείας  αυτών  κρίσεως,  μη  άναγκάζεσθαι  δημοσίως 
μαρτυρεΤν. 

νθ\  ΔεΤ  αίτήσαι  ετι  μην  ίνα  δρίσαι  κάταςιώσωσιν, 
ώστε  Εάν  τινες  έν  Έκκλησίφ  οίανδήποτε  αιτίαν 
άποστολικψ  δικαίψ  τψ  ταΐς  ’Εκκλησίαις  έπικειμένψ( 
γυμνάσαι  θελήσωσι,  καί  ίσως  ή τομή  τών  κληρικών 
τψ  έν'ί  μέρει  άπαρέσοι,  μη  έςεΤναι  πρδς  δικαστήριον 
*1ς  μαρτυρίαν  προκαλεΐσθαι  τδν  κληρικδν  Εκείνον, 
τον  πρότιρον  τδ  αυτό  πράγμα  σκοπήσαντα  ή καί 
σχοπουμένψ  παρατυνόντα*  καί  ίνα  μηδέ  προσώπψ 
τις  προσήκων  Εκκλησιαστική,  ένχχθείη  περί  τού 
δφείλειν  μαρτυρεΤν. 

Τίνας  δεΤ  προσδέχεσθαι  είς  μαρτυρίαν. 

ρλα\  Μάρτυρας  δέ  πρδς  μαρτυρίαν  μή  προσδέχεσθαι 


Coustantinopoli, atque  alibicunque,non  ultra  qua- 
tuor  siliquas  dant.  Quod  si  quis  imperiali  jussione 
aut  a magistratu, aut  a patriarcha  ad  citandos  illos 
missus  fuerit,  non  ultra  unum  solidum  capiet. 
Quin  si  multo  istiusmodi  persona)  in  una  eadem- 
que  causa  citentur,  unius  tantum  personae  [spor- 
tulas] dant.  Episcopus  rerum  suarum  nomine  in 
jus  vocatus,  dat  sportulas  : sed  pro  rebus  Eccle- 
siae suae  ne  inquietatur  [quidem],  sed  oeconomus, 
quive  ad  id  designatus  est.  Qui  vero  contra  haec 
sportulas  ceperit,  duplum  reddit:  et  si  in  militia 
[quapiam]  sit, cingulo  privatur:  si  clericus, deponi- 
tur. Episcopus  neque  propter  pecuniariam  neque 
propter  criminalem  causam,  citra  imperatoriam 
jussionem,  lucitur  aut  sistitur. Qui  vero  contra  hoc 
i aut  perscripturam  aut  citra  scripturam  jusse- 
rit,  £46  et  cingulo  spoliaiur.et  viginti  libris  Ec- 
clesiae episcopi  [applicandis]  multatur:  exsecutor 
autem  cingulo  denudatur,  et  tormentis  subditus 
exsulare  jubetur.  Et  const.  17,  tit.  1 Novellarum: 
Cum  episcopus  (inquit]  accusatur,  melropolilanus 
judicat.  Si  vero  metropolitanus  accusetur,  ipsius 
patriarcha  cognoscit.  Sed  si  clericus  aut  mona- 
chus, ejus  episcopus.  Qui  autem  deliquit,  judicio 
ejus  qui  [causam]  examinat,  secundum  canones 
castigatur.  Porro  novella  134,  de  vicariis  dicit, 
quod  monastria  per  nullam  actionem  e suo  mo- 
nasterio trahatur. 

CAP.  II.  — Quot  vel  quinam  dicere  testimo - 
ilium  queant  adversus  episcopos  aut  clericos . 

! Apostolorum  canon  75. 

75  [74].  In  testimonium  adversus  episcopum 
haereticus  ne  admittatur;  sed  nec  unus  solus  fi- 
delis : In  ore  enim  duorum  vel  trium  testium 
stabit  omne  verbum. 

Concilii  Certhaginensis  canones  20,  59,  151. 

De  presbyteris  et  clericis  accusatis . 

20.  Si  presbyteri  et  diaconi,  elc.,  ut  pag.  706. 

Ut  clerici  de  judicii  sui  cagnit  ione  non  cogan- 
tur in  publico  dicere  testimonium  (91). 

59.  Petendum  *>  etiam,  ut  statuere  dignentur, 
ul  si  qui  forte  in  ecclesia  quamlibet  causam  jure 
apostolico  ecclesiis  imposito  agere  voluerint,  et 
fortassis  decisum  [iws.  decisio]  clericorum  uni 
parti  displicuerit  ; non  liceat  clericum  in  judi- 
cium ad  testimonium  devocari  £47  eum,  qui  co- 
gnitor vel  praesens  fuerit : et  [ms.  ut]  nulla  ad 
testimonium  dicendum  ecclesiastici  cujuslibet 
persona  pulsetur. 

Qui  ad  testimonium  admittendi . 

131.  Testes  autem  ad  testimonium  nonadmit· 


*0  Cone.  Carthag.  v,  cap.  13.  Airic.  c.  6. 

(91)  AI.  De  clericis  ad  testimonium  non  pulsandis . 


719 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  720 

tendos21,  qui  nec  ad  accusationem  admitti  prae-  A τους  μηδε  προς  κατηγορίαν  εισδε/θήνχι  πχρχγγελ- 
eepli  sunt,  vel  etiam  quos  ipse  accusator  de  sua  θέντχς,  η 2τι  μεν  ούς  αυτός  δ κατήγορος  οίκος  έκ 
domo  produxerit.  Ad  testimonium  autem  intra  τού  Ιδίου  οΐκου  προκομίσβι*  μαρτυρία  δε  ένιός  κε!- 
annos  14  aetatis  suae  non  admittantur.  ρας  ένιαυεών  ιδ*  μή  προσδεχθε'η. 

TextUS . Quales  esse  oporteat  qui  in  judicio  te-  'Οποίους  δει  είναι  τους  fev  δίκβ  μζρτυρουντας,  3t- 
Stimonium  dicunt,  docet  tit.  5,  lib.  XX!l,et  lit.  20,  δάσκει  l e’  τίτ.  τού  κβ*  βιβλ.  καί  δ κ'  τίτ.  τού  δ*  τίτ. 
lib.  IV,  Cod. et  novella  90  do  testibus. Const.auiem  τού  κώδ.  και  ή περί  μαρτύρων  νεαρά*  ή οε  0’  δίατ. 
9 ejusdem  20  tit.  ait,  quod  unus  solus  non  au-  τού  αυτού  κ*  τίτ.  φησιν,  δτι  εΐι  μόνος  ούκ  ακούεται, 
diatur,  etiamsi  honore  praefulgeat. Haereticus  au-  καν  μέγας  εί'η  άξιωματικός*  αιρετικός  δε  καθόλου 
tem  omnino  contra  orthodoxum  non  dicit  testi-  ού  καταμαρτυρεί  ορθοδόξου,  et  μή  περί  βουλευτικής 
monium,  nisi  propter  curialem  statum  orthodo-  κατχστάσεως  ό ορθόδοξος  ένάγητχι,  ώς  βιδλ.  α'  τού 
XUS  in  JUS  VOCetur  .*  Ut  [tradit  lib.  I,  Cod.  tit.  5,  κώδ.  τίτ,  ε*  διάτ.  κχ’  και  έν  τή  περί  βουλευτών  καί 
COnst.  25,  et  novella,  de  decurionibus  et  cohor-  ταζεωτών  αιρετικών  με*  νεαρα,  ήτις  άνήνεκται  έν 
talibus  haereticis,  45,  quae  relata  est  inter  para*  τοΐς  πχρχτίτλοις  τού  { τίτ.  τών  Νεαρών, 
tilia  tit.  3 Novellarum, 

GAP.  III.  — Quid  Vero  Si  quis  de  orinunibusu  ΚΕΦΑΛ.  Γ’.  — Έάν  τις  'επί  πολλοΤς  έγκλήμασι 
multis  clericum  accusans,  primum  ex  his  de-  κληρικού  κχτηγορήσχς,  μή  απόδειξη  το  προτεθεν 
monstrare  nequeat  ? πρώτον  κεφάλαιον. 

Concilii  Carlhaginensis  canon  130.  Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ρλ\ 

Ut  QUI  Unum  crimen  non  probaverit  ad  alte-  *Ινα  b περί  ένός  έγκλήματος  άποδείξαι  μτ  δυ- 
rum  admitti  non  debeat . νάμενος,  προς  Ετερον  μή  είσδεχθή. 

Item  placuit  ill  quotiescunque,  etc.,  Ut  pvg.  'Ομοίως  ήρεσεν  ΐνα  όσακισδήποτε,  κ.  τ.  λ. 

707, 

248  CAP.  IV.  — De  iis  qui  propriis  non  obe~  ΚΕΦΑΛ.  Δ1.  — Περί  τών  μή  πειθχρχούντων 
diunt  episcopis . Et  de  episcopis , qui  hominem  τοΤς  οίκείοις  έπισκόποις*  καί  περί  έπιακόπου  δεχομένυυ 
a proprio  episcopo  pulsum  vel  excommunicalum  τόν  ύπό  τού  Ιδιου  έπιακόπου  Εκβλτ.θέντα  ή άπό  κοινω- 
redpiunU  νίας  γενόμενον. 

Concilii  Antiocheni  canon  6.  Συνόδου  Άντιοχείας  κανών  ζ"’. 

Si  quis  a proprio  episcopo  fuit  excommunica-  E?  τις  δπό  τού  Ιδίου  έπιακόπου  ακοινώνητος  γέ- 
tus,  ne  prius  ab  aliis  suscipiatur,  quam  fuerit  a γόνε,  μή  πρότερον  αυτόν  παρ’  έτέρων  δεχθήναι,  ει 
proprio  episcoph  susceptus,  vel  facta  synodo  ac-  c μή  ύπ’  αυτού  παραδεχθείη  τού  Ιδίου  έπιακόπου,  ή 
Cedens  se  defenderit,  et  persuasa  synodo  aliam  συνόδου  γενομένης  άπαντήσας  άπολογήσεται*  πεί- 
senlentiam  retulerit.  Idem  autem  decretum  ad-  σ?ς  τε  τήν  ούνοδον,  καταδέξοιτο  έτΙραν  άποφασιν*  ό 
versus  laicos,  et  presbyteros,  et  diaconos,  et  eos  αυτός  δε  όρος  έπΐ  λαίκών  και  πρεσβυτέρων  καί  δια- 
qui  SUnl  in  leri  catalogo  observetur.  κόνων,  καί  πάντων  τών  έν  τψ  κλήρψ  κχταλεγομέ- 

νων  κρατείτω. 

Concilii  Carlhaginensis  canones  9,29,79, 132.  Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  θ’  κθ’  ξβ’  οθ’  ρκβ’. 

De  his  qui  merito  facinorum  suorum  ob  ec-  Περί  τών  κατ’  άξίαν  τών  οΙκείων  ατοπημάτων 
etesios  congregatione  pelluntur . έκ  τού  έκκλησιαστικού  συλλόγου  έχβζλ λυμέ- 

νων. 

9.  Augustinus  episcopus  2*,  legatus  provinciae  0*.  Αυγουστίνος  έπισκοπος  τοποτηρητής  τής  Νουμη- 
Numidiae,  dixit:  Hoc  statuere  dignamini,  ut  si  qui  δικής  χώρας  είμεν*  Τούτο  δρίσαι  καταξιώσατε,  ώστε 
forne  merito  facinorum  suorum  ab  Ecclesia  pulsi  τούς  άξίως  τών  οΙκείων  έγκλημάτων  άπό  τής  Έκ- 
[ ms . expulsi]  sunt,  el  sive  ab  aliquo  episcopo  vel  κλησίας  διωχθέντας,  έάν  τις  έπισκοπος  ή πρεσβύτέ- 
presbytero  fuerint  in  communionem  suscepii.etiam  ρος  δεξηται  είς  κοινωνίαν,  καί  αύτός  Ιτι  μήν  τφ 
ipse  pari  cum  eis  crimine  teneatur  obnoxius  (92)  έγκλήματι  υπεύθυνος  γένηται,  δμα  τοΤς  τού 

refugientes  (93)  sui  episcopi  regulare  judicium.  Ab  D οικείου  έπιακόπου  τήν  κανονικήν  ψήφον  άποφυγού- 
universis  episcopis  dictum  est : Omnibus  placet, 

Si  quis  excommunicatus  ante  audientiam  Ει  τις  άπό  κοινωνίας  ών,  πρό  τού  άκουσθή- 
commnnicare  preesumpserit , ipse  in  damnatio - ναι,  κοινωνήσαι  τολμήσοι,  αυτός  καθ’  έαυτού  τήν 
nem  protulit . καταδίκην  προήγαγεν. 

29.  Item  (94)  placuit  universo  concilio,  ut  qui  κθ’,  'Ομοίως  ήρεσε  συν  πάση  τή  συνόδψ,  ίνα  b δ tk 

Cone,  Carth.  vn,  cap.  4 ; Afric.  c.  98.  Carth.  ii,  cap.  7. 

(92)  Ms.  « ipsi  pari ....  teneantur  obnoxii.  » ciensi  tit.  3 (pro  quarto)  adud  Ferrandum  cap.  54. 

(93)  Burchapdus  et  Ivo,  refugientibus , Gratia-  in  codice  P.Pilhaei,et  in  Collectione  canonum  ms. 

nus,  refugiens.  collegii  Paris,  sic  legitur:  c Pierio,  et  Ardabore 

(94)  II, quaesi.  3,  cap.  9, ubi  citatur  sub  nomine  coss.  Octavo  Cal.  Octobris  in  Basilica  Leontina  : 
concilii  Africani:  sed  non  reperilur  nisi  in  codice  Placuit  universo  concilio,»  etc., ubi  Hipponensis 
canonum,  et  refertur  in  v synodo  sessione  7,  in  basilica  designatur : sed  et  consules  anni  427,  ut 
epist.  Vigilii  papae.-—  Est  e concilio  Hipponi  re-  quidem  Fasti  notant. 


721  SYNTAGMA  CANONUM.  - T1T.  IX,  CAP.  III-V.  722 


β^,Ουμίαν  οώ  του  άπό  κοινωνίας  γενόμενος,  είτε 
έπίσκοπος,  είτε  οίοσδήποτε  κληρικός,  έάν  έν  τφ 
<χιρφ  της  άκοινω/ησίας  αυτού,  προ  του  άκουσΟή- 
ναι,  είς  κοινωνίαν  τολμήσοι,  αυτός  καθ’  έαύτού  την 
ψήφον  τής  καταδίκης  έξενηνοχέναι  κριθή. 

Περί  των  καταδικαζόμενων  κληρικών, 
ξβ'.  ΚάκεΤνο  δεΤ  αΐτήσαι  "να  όρίσχι  κατχξιώσωσιν, 
ώστε  κληρικόν  οίχσδήποτε  τιμής  τυγχάνοντα,  έπι 
οΐφδήποτε  έγκλήμχτι  τή  των  έπισκόπων  χρίσει  κα· 
τχδικασΟίντχ,  μή  ΙςεΤναι  τον  αυτόν,  είτε  παρά  τής 
'Εκκλησίας  ής  ύπηρχεν,  είτε  παρά  οιουδήποτε 
άνθρώπου?  διεκδικεΤσθαι  * ποινής  έπί  τούτψ  παρα- 
τεΟείση;,  ζημίας  χρημάτων  τε  και  τιμής  * όπως 
μηδε  κεΤραν  μηδε  φύσιν  άπολογητόχν  είναι  κε- 
λεύωσιν. 


excommunicatus  fuerit  pro  suo  neglectu,  sive 
episcopus,  sive  quilibet  clericus,  et  tempore  ex- 
communicationis 249  suae  ante  audientiam  com- 
munionem praesumpserit,  ipse  in  se  damnationis 
judicetur  protulisse  sententiam. 

De  clericis  damnatis . 

62.  Et  illud  petendum,  ut  statuere  dignen- 
tur, ut  si  quis  cujuslibet  honoris  clericus  judicio 
episcoporum  quocunque  crimine  fuerit  damna- 
tus, non  liceat  eum  sive  ab  Ecclesiis  quibus  prae- 
fuit, sive  a quolibet  homine  defensari,  interpo- 
sita poeni  damni,  pecuniae,  atque  honoris,  quo 
nec  aetatem,  nec  sexum  excusandum  esse  prae- 
cipiant. 


o&'.  Περί  των  μη  φροντιζόντων  κληρικών  έντός 
ενιαυτού  πράςαι  τό  'ίδιον  πράγμα. 

Πάλιν  ώρίσΟη  ΐνχ  δσάκις  κληρικών  έλεγχθέντων, 
και  καταθεμένων  τινα  έγκλήμχτα,  είτε  διά  τό  τής 
'Εκκλησίας  ονειδος,  είτε  ίιά  την  ^αίοεσιμότητχ,  ών 
χάριν  τούτοις  φειδώ  γίνεται, είτε  διά  την  άλαζόνα  τών 
αίρετικών  και  έθνικών  έπιγαυρίασιν,  έάν  ώς  εΐκός  έπα- 
γωνίσασθαι  τφ  Ιδίψ  πράγματι,  και  τής  ιδίας  άβλαοείας 
φροντίσαι  θελήσωσιν,  kvToc  άκοινωνησίας  ένιαυτου 
τούτο  ποιήσωσιν  · έάν  δε  έντός  ένιαυτου  τό  πράγμα 
αυτών  καΟάραι  κχταφρονήσωσι,  μηδεμία  τούτων 
τού  λοιπού  οωνή  παντελώς  προσδεχύείη. 

°Οτι  ούκ  οφείλει  των  έπιλεγομένων  δικαστών 
ή γνώμη  έξουθενεΤσΘαι. 

ρκβ'.  Κατά  δε  τών  δικαστών  των  κατά  κοινήν  συναί- 
νεσιν  έπιλεγέντων,  μή  έξεΤναι  έκκαλεΤσΟαι,  δστις  δε 
δήποτε  χποδειχθείη  διά  μονοτονίαν  μή  θέλειν  τοΤς 
δικασταΤς  πειθαρχήσαι  * τούτο  γινώσκων  6 τής  πρώ- 
της καθίδρας  επίσκοπος,  δώσει  γράμματα,  ώστε 
μηδενα  τών  επισκοπών  αύτφ  κοινωνήσαι,  εως  ού 
πειθαρχή. 

ΚΕΦΑΛ.  Ε'.  — Περί  δικών  έπισκόπων  και  κλη- 
ρικών. 

'Αποστόλων  κανών  οδ  * 
οδ'.  Επίσκοπον  κατηγορηθέντα,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Άντιοχείας  κανών  ιδ',  ιε'. 
ιδ'.  Ει  τις  έπίσκοπος  έπί  τισιν  έγκλήμασι  κρίνοι, 
Ζπειτα  συμβχίη  περί  αυτού  όιαφωνεΤν  τους  kv  τή 
έπαρχί^  έπισκόπους,  τών  μέν  άθώον  αυτόν  κρινό- 
μενον  άποφαινόντων,  τών  δέ  Ινοχον,  5πέρ  άπαλλα- 
γης  πάσης  άαφισδητήσεως  εδοξβ  τή  άγί^  συνόδψ 
τόν  τής  μητροπόλεως  έπίσκοπον,  άπό  τής  πλησιο- 
χώρου  έπαρχίας  μετακαλεΤσΟαι  έτέρους  τινάς  τους 
έπικρινούντας  και  την  άμφισβήτησιν  διαλύσοντας, 
τού  βεβαιώσαι  συν  τοΐς  έκ  τής  ^αρχίας  τό  παρ- 
ιστάμενον. 

ιε'.Ει  τίς  έπίσκοπος  έπί  τισιν  kγκλήμxσt  κχτηγορη- 
βείς,  κριΟείη  6πό  πάντων  τών  έν  τή  έπαρχί^  έπι- 


Dc  clericis  qui  intra  annum  causam  suam 
agere  non  ptocnrarinl . 

79.  Rursus  constitutum  est  24  (95),  ut  quoties 
clericis  convictis  et  confessis  in  aliquo  crimine, 
vel  propter  eornm,  quorum  verecundiae  parcitur, 
vel  propter  Ecclesiae  opprobrium,  aut  insolentem 
insultationem  haereticorum  atque  gentilium,  si 
forte  causae  suae  adesse  voluerint,  et  innocentiam 
suam  asserere,  intra  annum  excommunicationis 
hoc  faciant : si  vero  intra  annum  causam  suam 
purgare  contempserint,  nulla  eorum  vox  postea 
penitus  audiatur. 

Quod  elcctorurt  judicum  sententia  sperni  non 
d beat . 

122.  A judicibus  autem  **,  quos  communis 
const  nsus  elegerit,  non  liceat  provocare.  Et 
quisquis  provocatus  repertus  fuerit  per  contu- 
maciam nolle  obtemperare  judicibus,  cum  hoc 
primae  sedis  episcopo  fuerit  probatum,  det  litte- 
ras, ut  nullus  ei  communicet  episcoporum,  do- 
nec obtemperet. 

880  CAP.  V.  — Da  episcoporum  et  clerico - 
rum  judiciis. 

Apostolorum  canon  74. 

74  [73].  Episcopum  a viris  fide,  elc.,  ut  pag. 
698. 

Concilii  Antiocheni  canones  44,  15. 

14.  Si  quis  episcopus  ob  aliqua  crimina  judi- 
cetur, deinde  contingat  episcopos,  qui  sunt  in 
provincia,  de  eo  dissentire,  illis  quidem  eum, de 
quo  fertur  sententia,  innocentem  pronuntianti- 
bus, his  vero  reum  : pro  tota  componenda  con- 
troversia visum  est  sanctae  synodo,  ut  melropoli- 
tanus  episcopus  ex  propinqua  provincia  alios 
evocet  judicaturos,  et  controversiam  decisuros, 
et  cum  provincialibus  quod  probatum  fuerit, 
confirmet. 

15. Si  quis  episcopus  aliquorum  criminum  accu- 
satus,fuerit  ab  omnibus  provinciae  episcopis  con- 


Cone.  Carthag.  cap.  ‘2  ; Afric.  c.  29.  24  Cone.  Carthag.  v,  c.  12  ; Afric.  c.  46.  Cone. 
Milevit.  ii,  cap.  24.  ; Afric.  c.  89. 

(95)  Consule  Hincmarum  in  epist.  84,  tom.  II,  de  crimine,  qui  induito  et  delegato  judicio  pur- 
pag.  821.  Capitulare  Benedicti  lib.  v,  cap.  37,  et  gandi  se  occasione  non  utitur.  » Item  Gratianus, 
fibr  v)i;  cap.  43 ; · Manifestum  est  confiteri  eum  10,  III,  qusest.  9,  Decernimus,  etc. 


724 


723  PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 

demnatuS,  et  omnes  nnam  consentientem  adver-  A σκόπων,  πάντες  τε  σύμφωνοι  μίαν  κατ’  αυτού  έξ- 
SUS  eum  sententiam  tulerint,  is  ne  amplius  ab  ενέγκοιεν  ψήφον,  τούτον  μηκέτι  παρ'  έτεροις  δικάζε- 
aliis  judicetur,  sed  provinciae  episcoporum  firma  σθχι,  άλλα  μένειν  βεβχίαν  τήν  σύμφωνον  τών  έπι  τής 
maneat  sententia.  έπαρχίας  έπισκόπων  άπόφασιν. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  9,  17.  ^ Συνόδου  Χαλκηδόνας  κανών  θ’,  ιζ\ 

9.Si  quis  clericus  habet  cum  clerico  litem,  etc.,  o*.  Et  τις  κληρικός  προ;  κληρικόν  πράγμα  εχει, 
ut  pag.  702.  *.  τ.  λ. 

17.  Quae  sunt  in  unaquaque  provincia  rurales  ιζ\  Τάς  καθ’  έκάστην  'Εκκλησίαν  άγροικικάς  πα- 
parochias,  etc.,  ut  pag.  650.  ροικίας,  κ.  τ.  λ. 

Concilii  Sardicensi  canones  3,  5,  14.  Συνόδου  Σαρδικής  κανών  γ*  e'  ιδ\ 

3.  Osius  episcopus  dixit  : Hoc  quoque  neces-  γ*.  ‘'Οσιος  έπίσκοπος  ειπεν  · ’Αναγκαΐον  και  τούτο 
sario  est  adjiciendum,  etc.,  ut  pag.  471.  προστεθήναι,  κ.  τ.  λ. 

5.  Osius  episcopus  dixit  : Placuit,  Ut  si  quis  t\  'Οσιος  έπίσκοπος  ειπεν  . "Ηρεσεν,  ΐνα  εΐ  τις 
episcopus  delatus  fuerit,  etc.,  Ut  pag.  471.  έπίσκοπος  καταγγελθείη,  κ.  τ.  λ. 

251  Responderunt  episcopi  : Quae  dicta  sunt  *λπεκρίναντο  οί  έπίσκοποι  * Τά  λεχθέντα  ήρεσεν. 
placuerunt.  Β 

14.  Osius  episcopus  dixit  : Quod  autem  me  un-  ιδ\ 'Οσιος  έπίσκοπος  είπε*  Τό  δε  πάντοτε  με  κινούν, 
d equaque  movet, reticere  non  debeo. Si  inveniatur  άποσιωπήσαι  ούκ  οφείλω  * ει  τις  έπίσκοπος  όςύχολος 
quis  episcopus  ad  iram  propensus  (quod  quidem  εύρίσκοιτο,  δπβρ  ούχ  οφείλει  έν  τοιούτψ  ά/δρι  πολι- 
ab  ejusmodi  homine  abesse  debet)  et  adversus  τεύεσθαι,  και  τραχέως  άντικρύ  πρεσβυτέρου  ή δια- 
presbyterum  vel  diaconum  cito  commotus,  eum  πόνου  έκβληθεις,  εκοαλεΤν  Εκκλησίας  αυτόν  θελήσοι. 
Ecclesia  ejicere  voluerit ; providendum  est  ne  is  προνοητέον  έστι,  μή  άΟρόον  τον  τοιούτςν  κατακρινε- 
repente  condemnetur,  et  communione  privetur,  σθαι,  <α ί τής  κοινωνίας  άποστερετσθχι. 

Omnes  episcopi  dixerunt  : Qui  ejicitur,  poles  Πάντες  εΐρήκασιν  · 'o  ’ε/βχλλόμενος  έχέτω  έξυυ- 
tatem  habet  confugiendi  ad  episcopum  melropo-  σίαν  έπι  τον  έπίσκοπον  τής  μητροπόλεως,  ήτοι  το» 
lis  ejusdem  provinciae  : si  autem  metrcpolilanus  μητροπολίτην,  καταφυγεΤν  * ει  δε  δ τής  μητροπο- 
abest,  ad  finitimum  concurrendi,  et  rogandi  ut  λεως  απεστιν,  έπι  τόν  πλησιόχωρον  κατατρέχειν,  και 
suum  negotium  accurate  examinetur.  Neque  άξιούν  ΐνα  μετά  άκριβείας,  αυτού  έξετάζηται  το 
enim  non  sunt  aures  praebendae  iis  qui  rogant,  πράγμα  · ού  χρή  γάρ  μή  υπέχειν  τας  άκοάς  τοΤς 
Ille  quoque  episcopus,  qui  jure  vel  injuria  eum  άξιούσιν  * έκεΤνος  δε  i έπίσκοπος,  6 δικαίως  ή άδί- 
expulit,  aequo  animo  ferre  debet  Ut  rei  fiat  eia- c πως  έκβαλών  τόν  τοιούτον,  γενναίω;  φέρειυ  οφείλει, 
minatio,  ei  vel  ejus  confirmetur  sententia,  vel  Ένα  ή έξετασις  τού  πράγματος  γένητ XI,  και  ή κυ- 
corrigatur.  Priusquam  autem  diligenter  et  ex  ρωθή  αυτού  ή άπόφασις,  ή διορθώσεως  τύχ^  * *ρίν 
fide  singula  examinata  fuerint,  qui  communio-  δέ  έπιμελώς  Εκαστα  έξετασθή,  6 μή  έχων  τήν  κοινω- 
nem  non  habet,  non  debet  ante  rei  cognitionem  νίαν,  προ  τής  διαγνωσεως  τού  πράγματος,  έχυτφ 
sibi  communionem  arrogare.  Si  autem  clerici  ούκ  οφείλει  έκδικεΐν  τήν  κοινωνίαν  · έάν  δέ  συνελη- 
aliqui  convenerint,  et  ejus  superbiam  et  arro-  λυθότες  των  κληρικών  τίνες  κατίδωσι  τήν  ύπεροψίχν 
gantiam  viderint;  quia  non  convenit  contume-  παί  τήν  άλαζονείαν  αυτού,  έπειδή  ού  προσήκόν 
liam  vel  injustam  expostulationem  pati,  acerbio-  έστιν  υβριν  ή μέμψιν  άδικον  ύποιεένειν,  πικροτέροις 
ribus  et  gravioribus  verbis  eum  debent  corri-  παί  βαρυτέροις  (&ήμασιν  έπιστρέφειν  τούτον  όφεί- 
gcre,  Ut  ei  qui  jubet  quae  decent,  inserviant  et  λουσιν  * ΐνα  τψ  τά  πρέποντα  κελεύοντι  ύπηρετώνται 
obediant.  Sicut  enim  debet  episcopus  ministris  παί  ύπακούωσιν  * ώσπερ  γάρ  ό έπίσκοπος  τοΤς 
sinceram  dilectionem  et  affectum  praebere;  eo-  ύπηρέταις  ειλικρινή  οφείλει  τήν  αγάπην  και  τήν 
dem  modo  Ct  subjecti  debent  episcopis  non  frau-  διάΟεσιν  παρέχειν,  τόν  αυτόν  τρόπον  οί  ύποτεταγμέ- 
dulenter  ministerium  et  obsequium  exhibere.  νοι,  άδόλως  τοΤς  άπισκόποις  τά  τής  υπηρεσίας  έκτε- 

λε*ν  όφείλουσιν. 

252  Concilii  Carthagincnsis  canones  15,  28  ^ Συνόδου  Καρθκγέννης  κανών  ιε*  κη*  ρκ’  ρκα\ 

120,  121. 

De  diversis  ordinibus  Ecclesias  servienti - Περί  διαφόρων  τάξεων  τή  Έπκλησίφ  δουλευου- 

bus9  etc.,  ut  pag . 703.  σών,  κ.  τ.  λ. 

15.  Item  placuit  Ut  quisquis  episcoporum,  etc.,  'Ομοίως  ήρεσεν  · ΐνα  δστ ισδήποτε  των  έπισκό- 

Ut  pag.  703.  πων,  κ.  τ.  λ. 

Presbyteri , diaconi , vel  clerici , qui  tn  causa  Πρεσβύτεροι  καί  διάκονοι  και  κληρικοί,  οί  έν  τφ 
sua  ad  transmarina  putaverint  appellandum , in  Ιδίψ  πράγματι  έκκλητον  παρέχοντας,  έπι  τά  πέ- 
communionem  minime  suscipiantur.  ραν  τής  θαλάσσης  έΐς  κοινωνίαν  μηδαμώς  δεχθώ- 

σιν. 

28.  Item  placuit  (96),  Ut  presbyteri, diaconi,  κη*.  *Ομοίως  ήρεσεν  ΐνα  οί  πρεσβύτεροι  καί  ο\ 

90  Cone.  Milevit.  ii,  sub  Innoc.  c.  22. 

(96J  Innuit  Hincmarus  in  opusc.  De  divortio  Loth.  Thetb.  pag.  786,  hunc  canonem  primo  fuisse 
m concilio  Hipponensi  sancitum, 


725  SYNTAGMA  CANONUM. 

διάκονοι,  καί  ol  λοιποί  κατώτερο*  κληρικοί,  kv  αΐς 
Ιχουσίν  αίτίαις,  έάν  τά  δικαστήρια  μέμφωνται  των 
Ιδίων  έπισκόπων  ol  γείτονες  έπίσκοποι  άκροάσωνται 
αυτών,  καί  μετά  συνχινέσεως  τού  ιδίου  έπισκδπου, 
τά  μεταξύ  αυτών  διαθώσιν  ot  προσκαλούμενοι  παρ’ 
αυτών  έπίσκοποι  · εί  δε  καί  περί  αυτών  εκκλητον 
παρέχειν  νομίσουσι,  μή  ^κκαλέσωνται  είς  τα  πέραν 
τής  θαλάσσης  δικαστήρια,  άλλα  πρδς  τούς  πρω- 
τεύοντας των  Ιδίων  έπαρχων,  ώς  καί  περί  των 
έπισκόπων  πολλάκις  ώρισται  * οί  δε  πρύς  περαμα- 
τικά  δικαστήρια  διεκκαλούμενοι,  παρ’  ούδενος  έν  τή 
*Αφρική  03χθώσιν  είς  κοινωνίαν. 

Περί  των  τοΤς  λαοΤ;  οΟς  νομίζουσιν  αύτο'ς 
άνήκειν  έπιβαλλδντων  παρά  γνώμην  τών  αυτούς 
κατεχόντων. 

ρκ'.  'Ομοίως  ήρεσεν  Τνα  οίοιδήποτε  ^ίσκοποι  τά 
πλήθη  ά νομίζουσι  τψ  θρόνψ  αυτών  άνήκειν,  μ^ 
ούτως  άναζητώσιν  ώστε  άλλων  έπισκοπων  κρινόντων 
τούτο  πράττει ν,  άλλ*  ύπο  έτέρου  κατεχομένοις  έπέλ- 
βωσι  τοΤς  λαοΤς,  είτε  Οελήσουσιν,  είτε  μή  θελήσουσι, 
τού  Ιδίου  πράγματος  την  ζημίαν  ύπομείνωσι  * καί 
©ί  τινεσδήποτε  τούτο  έποίησαν,  εί  μή  ή μεταξύ  τών 
Επισκόπων  συνέλευσις  ^περατώθη,  άλλ*  άκμήν  περί 
τού  αυτού  φιλονεικούσιν,  έκεινος  άποστή  έκεΐθεν 
περί  ού  δεχθείη,  δτι  παρεάσας  τούς  έκκλησ ιαστικούς 
δικαστάς  έφοδον  Ιποίησε  · καί  μή  έαυτύν  είς  κολα- 
κεύσω, εί  έκ  τού  πρωτεύοντος  γράμματα  περί  τού 
κατέχειν  ελαοεν,  αλλά,  είτε  γράμματα  2χει  είτε  ούκ 
εχει,  συνέλθοι  τψ  κατέχοντι,  καί  παρ’  αυτού  γράμ- 
μ,ατα  λάοοε,  ώστε  φανήναι  τούτον  είρηνικώς  την 
αύτψ  άνήκουσαν  κατασχεΐν  ’Εκκλησίαν  * έάν  δέ  κά- < 
κείνος  τινα  ζήτησιν  άντεπαγά^)  κα%ι  α’3τη  περα- 
τωθη  μεταξύ  επισκόπων  κρινόντων,  είτε  ού;  δ πρω- 
τεύων αύτής  δψ,  είτε  ού;  γειτνιώντας  κατά  συναίνε- 
σιν  έπι)έξονται. 

Περί  τών  άμελούντων  τών  αύτοΐς  άνηκόντων 
λαών. 

ρκα\  'Ομοίως  ήρεσεν  "να  οίτινεσδήποτε  άμελούσι, 
κ.  τ.  λ. 

Τά  δφείλοντα  έν  τούτψ  τψ  κεφ.  παραγραφήναι, 
συνήψα  ταΐς  παραγραφαΤς  τού  προλαβόντος  κηφ.  ζη- 
τών ούν  περί  χρηματικών  ή έγκληματ.κών  δικών, 
έκεΤνα  άνα’γνωθι. 

ΚΕΦΑΛ.  ζ"\  — Περί  άναψηλαφήσεως  ψήφων 

έπισκόπων. 

Συνόδου  *Αντιοχείας  κανών  ζ**. 

Εί  τις  ύπύ  τού  Ιδίου  έπισκόπου  άκοινώνητος  γέγονε, 

κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Σαρδικής  κανών  γ*  δ*  ε’  ιδ\ 

γ\  "Οσιος  Επίσκοπος  εΤπεν  · ’ΑναγκαΤον  καί  τούτο, 
κ.  τ.  λ. 

δ\  Γαυδίντιο;  έπίσκοπος  εΤπεν,  κ.  τ.  λ. 

ε*.  "Οσιος  Επίσκοπος  εΤπεν·  "Ηρεσεν  "να  ει  τις  έπί- 
σκοπος καταγγελθείη,  κ.  τ.  λ. 

*7  Cone.  Milevitanum  n,  e.  22  ; Afric.  e.  87. 

(97)  Non  sunt  hae  verba, steut  et  de  episcopis, etc., 
in  can.  125,  qui  ad  verbum  huic  simillimus  est; 
nec  apud  Crescooium  lil.  285,  sed  ab  Aurelio 
Carthsg.  adjecta  videri  possunt,  cum  hunc  cano* 


— TIT.  IX,  CAP.  VI.  726 

l vel  caeleri  inferiores  clerici,  in  causis  quas  ha- 
buerint, si  de  judiciis  episcoporum  suorum 
questi  fuerint,  vicini  episcopi  eos  cum  consensu 
sui  episcopi  audiant  et  inter  eos  definiant  asciti 
ab  eis  episcopi  : quod  si  et  ab  eis  provocandum 
putaverint,  non  provocent  ad  transmarina  judi- 
cia, sed  ad  primates  suarum  provinciarum,  aut 
ad  universale  concilium,  sicut  et  de  episcopis 
(97)  saepe  constitutum  est.  Ad  transmarina  au- 
tem qui  putaverit  appellandum,  a nullo  intra 
Africam  ad  communionem  suscipiatur. 

De  his  q*ii  in  plebes , quas  ad  se  perlinere 
putant,  inconvenlis  his  a quibus  tenentur,  irrue- 
rint. 

t 120.  Item  placuit  27  (93),  ut  quicunque  epis- 
copi plebes,  quas  ad  suam  cathedram  existiment 
pertinere,  non  ita  repetunt,  ut  causas  suas  epis- 
cop  s judicantibus  agant,  sed  alio  retinente  ir- 
ruerint, sive  volentibus,  233  sive  nolentibus 
plebibus,  causae  suae  detrimentum  patiantur,  et 
quicunque  jam  hoc  fecerunt,  si  nondum  est  in- 
ter episcopos  linita  contentio,  sed  adhuc  conten- 
dunt : ille  inde  discedat,  quem  constiterit  prae- 
termissis judiciis  ecclesiasticis  irruisse.  Nec  sibi 
quisquam  blandiatur,  si  a primate,  ut  retineat, 
litteras  impetrarit ; sed  sive  habeat  litteras,  sive 
non  habeat,  conveniat  eum  qui  tenet,  et  ejus 
litteras  accipiat,  ut  eum  appareat  pacifice  te- 
nuisse Ecclesiam  ad  se  pertinentem.  Si  autem 
ille  aliquam  quaestionem  retulerit,  per  episcopos 
judices  causa  finiatur,  sive  quos  eis  primates  de- 
derint, sive  quos  ipsi  vicinos  ex  consensu  dele- 
gerint. 

De  his  qui  plebes  ad  se  pertinentes  negligunt. 

121.  Item  placuit  utquicunque  negligunt,  etc., 
ut  supra  pag.  679. 

234  Quae  in  hoc  capite  annotari  debeant  con- 
junxi annotationibus  praecedentis  Illic  igitur  de 
pecuniariis  aut  criminalibus  causis  quaerens, 
lege. 

CAP.  VI.  — De  examine  sententiarum  episco- 
palium. 

) Concilii  Antiocheni  canon  6. 

Si  quis  a proprio  episcopo  excommunicatus, 
etc.,  ut  pag.  719. 

Concilii  Sardicensi  canones  3,  4,  5,  14. 

3.  Osius  episcopus  dixit : Hoc  quoque  neces- 
sario, etc.,  ut  pag . 471 . 

4. Gaudentius  episcopus  dixit, etc., ut  pag . 471. 

5.  Osius  episcopus  dixit  : Placuit,  ut  si  quis 
episcopus  delatus  fuerit,  etc.,  ut  pag . 471. 

nem  a synodo  confirmandum  recitaret. 

(98)  Ferrandus  pap.  25,  ex  conc.  Garlhag.  tit. 
12  : unde  canones  118  ei  119,  in  unum  conflasse 
intelligi'or : quod  et  inferius  patebit. 


727 


PHOTII  PATRIARCHiE  cp, 


728 


Responderunt  episcopi  : Quae  dicta  sunt  pla- 
cuerunt. 

14.  Osius  episcopus  dixit  : Quod  autem  me 
undequaque  movet,  etc.,  ut  pag . 723. 

Concilii  Carthaginensis  canones  14,  15,  23,  79, 
99,  121,  125. 

Ut  de  Tripoli  unus  episcopus  in  legationem , 
etc.,  ut  pag.  703. 

14.  Item  placuit  de  Tripoli,  etc.,  ut  pag.  234. 

255  De  diversis  ordinibus  Ecclesia!  servien- 
tibus, etc.,  ut  pag.  703. 

15.1lem  placuit, ut  quisquis  episcoporum, etc., 
Ut  pag.  703. 

Presbyteri  et  diaconi  vel  dei  ici,  etc.,  ut  pag. 
252. 

28.1tem  placuit  ut  presbyteri, etc.,  ut  pag. 723. 

De  clericis  qui  intra  annum  causam  suam 
agere  non  procurarunt. 

79.  Rursus  constitutum,  etc.,  ut  pag.  722. 

Ut  ab  electis  judicibus  provocare  non  liceat. 


’Απεκρίνχν to  ot  Επίσκοποι  · Τα  λβχθεντ*  ήρε- 
σεν. 

ιδ*.  "Οσιος  έπίσκοπχς  είπε  · Τύ  δ!  πάντοτε  με  κι- 
νούν, κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  ΚαρΟαγέννης  κανών  ιδ*  te’  κη*  οθ*  ζζ* 
ρκα*  ρκε*. 

Ωστε  άπύ  Τριπόλεως  Ενα  Επίσκοπον  είς  τοπο· 
τηρησίαν,  κ.  τ.  λ. 

ιδ\  Ομοίως  ηρεσεν  άπο  Τριπόλεως,  κ.  τ.  λ. 

Περί  διαφόρων  τάξεων  τη  'Εκκλησίφ  δουλευουσών, 
κ.  τ.  λ. 

ιβ  . Ομοίως  ήρεσεν,  ΐνχ  δστισδήποτε,  κ.  τ.  λ, 

Πρεσβύτεροι  και  διάκονοι  καί  κληρικοί, 
κ.  τ.  λ. 

I κη*.  Ομοίως  ήρεσεν,  "να  οί  πρεσβύτεροι,  κ.  τ.  λ. 

Περί  των  μη  φροντιζόντων  κληρικών}  έντος 
Ενιαυτού  πράξαι  το  ίδιον  πράγμα. 

οθ'.  Πάλιν  ώρίσθη,  κ.  τ.  λ. 

"ΐνχ  αιρετούς  δικαστάς  μή  έςον  ε’ιη  έκκχλε?- 
σβαι. 


96.  Si  autem  fuerit  provocatum  *8,  eligat,  qui 
provocaverit,  judices,  ut  cum  eo  et  ille,  contra 
qiiem  provocaverit,  ut  ab  ipsis  deinceps  nulli  li- 
ceat provocare. 

Quod  electorum  judicum  santenlia  sperni  non 
debeat . 

121  [122].  A judicibus  autem,  etc.,  ut  pag.  722. 

256  De  presbyteris  et  clericis , ut  non  appel- 
lent nisi  ad  Africana  concilia. 

C 

125.  Item  placuit,  ut  presbyteri,  diaconi,  etc., 
ut  pag.  723. 

Textus.  Const.  8,  tit.  4,  lib.  i,  ait,  quod  sen- 
tentia episcoporum  similes  sint  sententiis  praefe- 
ctorum,a quibus  provocare  non  licet. Et  constit.29 
ejusdem  tit. : Sive  solus  metropolitanus,  sive  cum 
synodo  sua  episcopi  aut  clerici  [causam]  judicet, 
et  sententia  non  acquiescatur,  [ejus]  ditionis  pa- 
triarcha cognoscit : ipsiusque  judicatis,  perinde 
atque  ab  initio  judicasset,  insistitur.  A patriar- 
charum namque  sententiis  non  provocatur.Idem 
etiam  const.  2,  tit.  1 Novellarum  [tradit|  qua 
dicit : Quod  si  quis  eorum  qui  apud  episcopos  liti- 
gant, intra  decem  dies  [judicatis]  contradicat, lo- 
corum magistratus  negotium  examinato  : et  [si 
rectejudicatura  esse  videat]  sententiam  confirmato 
et  exsequitor:  neque  qui  iterum  in  hoc  victus  fue- 
rit,[amplius]  provocandi  potestatem  habeto.Si  ve- 
ro magistratus  contrario  modo  atque  episcopusju- 
dicet,  magistratus  sententia  provocationi  obnoxia 
esto  : atque  secundum  legem  referior  et  examina- 
tor. Caeterum  si  ex  jussione  aut  mandato  episco- 
pus judicet,  provocatio  sententiam  ejus  ad  eum 
qui  controversiam  delegavit,  referto. 

CAP.  VII.  — Quid  si  episcopus  cum  coepisco - 
p o controversiam  habens , non  judicio  contendat , 
sed  manu  agat  ? 

Concilii  Carthaginensis  canon  120. 

*8  Cone.  Afric.  c.  63. 


*Εάν  δ!  γένηται  εκκλητος,  καί  Επιλέξηται 
δ Ικκαλεσάμενος  δικαστάς,  καί  μετ’  αυτού  κάκεΤνος 
καθ’  οΰ  έξεκαλέσατο,  τού  λοιπού  κατά  τούτ·*»ν  μηδενί 
έξέστω  έκκαλέσασΟαι. 

7Οτι  ούκ  οφείλει  των  Επιλεγόμενων  δικαστών  ή 
γνώμη  ΕξουΟενεΤσθχι. 

ρκα*.  Κατά  δε  των  δικαστών,  κ.  τ.  λ. 

Περί  πρεσβυτέρων  καί  κληρικών  "να  μη  kx- 
καλώνται,  εί  μη  προς  τάς  της  ’Αφρικής  συν- 
! όδους. 

ρκε*.  'Ομοίως  ηρεσεν,  "να  πρεσβύτεροι,  κ.  τ.  λ. 

*Η  η’  διάταξις  τού  δ*  τίτ.  τού  α*  βιβλ.  φησίν,  δτι 
At  των  έπισκόπων  ψήφοι,  ταίς  τών  Επάρχων  Εοίκα- 
σιν,  άφ*  ών  ^κκαλεΐσθαι  ούκ  εςεστι  · καί  η κθ* 
διάτ.  τού  αυτού  τίτ.,  8τι  Είτε  μόνος  μητροπολίτης, 
είτε  μετά  της  συνόδου  αυτού,  δικάσει  έπι σκοπώ  η 
κληρικψ  · καί  ή μη  στερχθή  τά  τετυπωμένα,  δ τής 
διοικήσεως  πατριάρχην  σκοπεί,  καί  τοΤς  Ες  αυτού 
κρινομένοις  έμμένουσιν,  ώ*  άν  εί  αύτος  αρχής 
Εδίκασεν  · ού  γάρ  έκκαλούνται  α!  τών  πατριάρχων 
ψήφοι  · τύ  αύτδ  καί  ή β*  διάτ.  τού  α’  τίτ.  τών  Νεαρών 
ήτις  φησίν,  ώς  ει  τις  τών  παρά  kπισκόπψ  δικαζο- 
μένων,  εισω  δέκα  ήμερων  άντείποι,  δ τών  τόπων 
αρχών  έξεταζέτω,  το  πράγμα,  καί  ή βεβαιούτω  u,v 
ψήφον  καί  έκβιβαζέτω,  μή  δυναμένου  τού  δεύτερον 
έπί  τούτψ  ήττηθέντος  ΙκκαλεΤσΟαι  · Εναντίως  δί  τψ 
έπισκόπω  τού  άρχοντος  ψηφιζομένου,  ή τού  άρχοντος 
ψήφος  ύπόκειται  Εκκλήτφ,καί  κατά  τον  νόμον  άναφέρε- 
ται  καί  Ιξετάζεται*  Εάν  δΕ  άπδ  κελεύσεως  ή προστάξεως 
δικαίση  Επίσκοπος,  ή Ικκλητος  την  ψήφον  αυτού  έπί 
τύν  παραπέμψαντα  την  ύπόΟεσιν  άναπίμπει. 

ΚΕΦΑΛ  Ζ\  — ’Εάν  ^τίσχοπος  Εχων  πρδς 
συνεπίσκοπον,  μή  δικάσηται,  άλλά  χειρί  πράξη. 

Συνόδον  Καρθαγέννης  κανών  ρκ\ 


729  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  IX,  CAP.  VH-lX.  730 


Περί  των  τοΥς  ) χοΐς  οάς  νομίζουσιν  αύτοΤς  Α 
Avijyeiv,  έπιδχλλάνχων  παρά  γνώμην  των  αυτούς 
κατε^άντων. 

'Ομοίως  ήρεσεν,  'ίνα  οίοιδήποτε  Επίσκοποι,  κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΛ.  Η*.  — Πάτε  δύναται  έπ  ίσκοπος  χινεΤν 
άπισκόπψ  παρά  αρχοντι  πολιτικώ. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  μη*. 

Περί  Αναβαπτισμάτων  καί  Αναχειροτονιών  ή 
μεταδάσεως  Επισκόπων. 

μη’.  ΈκεΤνο  δέ  Αναφέρομεν  Ενταλθέν  ήμΤν,  κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΛ.  θ’.  — Περί  των  Αδίκως  έκβαλλομένων 
Επισκόπων  καί  κληρικών· 

Συνόδου  Σχρδικής  κανών  ιδ*  ιη’  ιθ*.  g 

ιδ\  Οσίος  Επίσκοπος  είπε  · Τδ  δε  πάντοτε  με  κι- 
νούν, κ.  ν.  λ. 

ιη*.  "Οσιος  Επίσκοπος  εΐπεν  · Ύποοάλλοντος  καί 
του  Αδελφού  ήμών  'Ολυμπίου,  καί  τοϋτο  ηρεσεν  * 
"να  ει  τις  Επίσκοπος,  βίαν  υπομείνας  αδίκως  Εκδλη- 
θείη,  ή δια  την  Επιστήμην,  ή δια  την  δμολογίχν  της 
καθολικής  'Εκκλησίας,  ή δια  την  της  Αληθείας  Εκδι- 
χίαν,  καί  φεύγων  τον  κίνδυνον,  άθώος  κα'ι  καθωσιω- 
μένο;  ών,  είς  έτέραν  ελΟοι  πόλιν,  μη  κωλυεσθω 
έκεΤ  έπί  τοσοΰτον  διάγειν,  Εως  άν  Επανέλθη,  ή της 
ύβρεως  τη;  γεγε^ημένης  αύτψ  απαλλαγήν  εύρέσΟχι 
δυνηθή  · σκληρό/  γάρ  καί  βαρύτχτον,  έλασίαν  άδικον 
ύπομεμενηκότχ  μή  ύποδέχεσθχι  ύφ'  ήμών  · πλείστη 
γάρ  καλοκαγχθίφ  καί  φιλοφρονήσει  οφείλει  παραδέ- 
χεσθαι  δ τοιούτος. 

"Απαντες  είρήκασιν  * "Πρεσε  καί  τούτο.  ^ 

ιθ'.  Γαυδέντιος  Επίσκοπος  εΐπεν  · Οΐδας,  αδελφέ 
’Αέτιε,  ώς  τδ  τηνικαύτά  ποτέ  κατασταθέντος  σου 
Επισκόπου,  ή είρήνη  λοιπδν  έοράδευσεν  * ΐνχ  μή  τινα 
λείψανα  διχονοίχς  περί  των  Εκκλησιαστικών  Ενχπο- 
μείνη,  Ιδοςε  καί  τους  παρά  Μουσαίου  κατασταθέντας, 
καί  τούς  παρά  Εύτυχιανού,  Επειδή  αυτών  ούδεμία 
αιτία  εύρίσκοιτο,  πάντας  ύποδεχθήναι. 

*Η  κγ’  διάταςις  τού  γ’  τίτ.  τού  α’  βιβ> . τού  κώδ. 
δέχεται  την  μνήμην  Φλαβιανού,  καί  Εκβάλλει  Εύτυ- 
χέα  * ή δε  λη*  διάτ,  τού  αυτού  τίτ.  φησίν,  δτι,  Ού  δει 
τούς  Επισκόπου;  καί  κληρικούς,  άναγκάζειν  τινάς 
καρποφορεΐν,  ή αγγαρείας  διδόναι,  ή Επηοεάζειν,  ή 
αφορίζειν,  ή ΑναΘεματίζειν,  ή μή  βαπτίζειν,  ή μή 
διδόναι  ^κοινωνίαν  διά  ταύτα,  κάν  εθο;  τοιούτον  Εκρά- 
τησεν  * οδέ  παρ  αδαίνων,  Επίπτει  τής  'Εκκλησίας  καί  D 
τής  διοικήσεως  αυτής,  καί  δίδωσι  ι*  λίτρα;  · ταύτα 
δέ  κρατεί  Εν  μόνη  τή  βασιλευούση  καί  τή  ένορίφ 
αυτής,  καί  τοΤ;  άνήκουσι  τόποις  μητροπολίτου,  ύπδ 
τού  πλτριαρχου  χειροτονούμενοι;,  ή τοΤς  Εξ  Εκείνων 
γινομένοις  επισκόποις  * καί  ή ιζ’  διάτ.  τού  α’  τίτ. 
τών  Νεαρών  φησιν,  ότι  Επίσκοπος  ή πρεσδύτερος, 
χωρίς  κανονικής  αίτίας,  άφορίζων  τινά  τής  κοινω- 
νίας, λυόμενου  τού  χωρισμού  ύπδ  τού  μείζονος  ίε- 
ρεως,  αύτδς  Ακοινώνητος  γίνεται,  έφ*  δσον  χρόνον 
ιερενς  kf  δν  τελεΤ  συνίδοι, 


De  his  qui  in  plebes , quas  ad  se  putant  per- 
tinere, incontentis  his  a quibus  tenentur  irrue- 
rint. 

Itrm  placuit,  ut  quicunque  episcopi,  etc.,tif 
pag.  726. 

257  CAP.  VIII.—  Quandonam  liceat  episcopo 
actionem  intendere  contra  episcopum  apud  civi- 
lem judicem . 

Concilii  Carthaginensis  canon  48. 

De  rebaptizationibus  et  reordinationibus , vel 
translationibus  episcopomm. 

Illud  autem  suggerimus  mandatum,  etc.,  ut 
pag.  539. 

CAP.  IX.  — De  episcopis  et  clericis  inique  ex- 
pulsis. 

Concilii  Sardicensis  canones  \ 4,  18,  19. 

44,  Osius  episcopus  dixit : Quod  autem  unde- 
quaque  me  movet,  etc.,  ut  pag . 723. 

18  [17]  Osius  episcopus  dixit : Suggerente  fra- 
tre nostro  Olympio, hoc  quoque  placuit;  ut  si  quis 
episcopus  vim  passus, injuste  ejectus  sit, vel  prop- 
ter Scienliam,vel , ropter  catholicae  Ecclesiae  con- 
fessionem,vel  propter  veritatis  defensionem, et  fu- 
giens periculum,  innocens  exsecrationi  subjectus 
in  aliam  urbem  venerit ; ne  prohibeatur  258  illic 
tandiu  agere,  donec  revertatur,  vel  a facta  sibi 
injuiia  possit  liberationem  invenire. Durum  enim 
est,  atque  adeo  gravissimum,  eum  qui  injustam 
ejectionem  passus  esi, a nobis  non  suscipi.Is  enim 
debet  a nobis  plurima  humanitate  et  benignitate 
excipi. 

Omnos  dixerunt : IIoc  etiam  placuit. 

19  [18].  Gaudentius  episeopus  dixit  : Scis, 
frater  Aetie,  quod  tunc  cum  episcopus  constitu- 
tus es,  pax  deinceps  viguit ; ne  aliquae  dissidii 
reliquiae  remaneant,  visum  est,  ut  qui  a Musaeo 
et  Eutychiano  constituti  sunt,  quia  nulla  eorum 
culpa  inveniebatur,  omnes  suscipiantur. 

Textus.  Const.  23,  tit  3,  lib.i,Cod. facit  mentio- 
nem Flaviani, et  ejicit  Eutychelem  Constit.vero  58 
ejusdem  tit.  ait,  Quod  non  oporteat  episcopos  aut  ' 
clericos  cogere  aliquos, ut  fructus  offerant  aul  an- 
garias praestent:  vel  prcpterea  vexare,  vel  excom- 
municare, vel  anathemate  ferire,  vel  Eucharistiae 
sacramentum  non  porrigere : lameUi  consuetudi- 
ne id  invaluerit.  Transgressorem  autem  ab  Eccle- 
sia ejusque  udministratione  excidere,  ac  decem 
libras  dare. Atque  haec  quidem  in  sola  rtgia  urbe, 
ejusque  territorio,  et  locis  aut  ad  melropol  tanos 
qui  a patriarcha  ordinantur, aut  ad  episcopos  qui 
ab  hisce  [metropolilanis]  creantur, pertinentibus, 
obtinere.  Et  const.  2,  tit.  i Novellarum  ait : Quod 
episcopus  aut  presbyter, qui  citra  causam  in  cano- 
nibus comprehensam  a communione  quempiam 
segregat,  resolula  separatione  per  majorem  sa- 
cerdotem, ipse  quantocunque  tempore  sacerdoti 
cui  subesi  visum  fuerit, aeommunione  excludatur# 


73ί 


PHOTIl  PATRIARCHAS  CP. 


732 


289  CAP.  X.  — De  separatis  aul  pulsis  Ec- 
clesia vel  communione. 

Apostolorum  canones  12, 13,  32,  81. 

12.  Si  quis  *84  clericus  vel  laicus  segregatus, 
sive  non  recipiendus,  discedens,  in  altera  urbe 
receptus  fuerit  absque  litteris  commendatitiis, 
segregetur,  et  qui  excipit,  et  qui  exceptus 
est. 

13.  Sin  autem  est  segregatus,  ejus  intendatur 
segregatio. 

32.  Si  buis  presbyter  vel  diaconus  ab  episcopo 
sit  segregatus,  non  liceat  alii  eum  suscipere, 
quam  qui  ipsum  segregavit  : nisi  forte  sit  mor- 
tuus episcopus  qui  ipsum  segregavit. 


ΚΕΦΑΛ.  I,  — Περί  των  άφοριζομένων  ή Εκβαλ- 
λόμενων της  'Εκκλησίας  η της  κοινωνίας. 

* Αποστόλων  κανών  ιβ*  ιγ*  λβ*  να*. 

ιβ\  Ει  τις  κληρικέ;  η λαϊκές,  άφωρισμένος  ήτοι 
άδεκτος,  άπελθών  έν  έτέρν  πόλει  δεχθή,  άνευ  γραμ- 
μάτων συστατικών,  άφοριζέσθω  και  δ δεξάμενος  και  & 
δεχθείς. 

ιγ*.  Εί  δέ  άφωρισμένος  ειη,  Επιτεινέσθω  αυτψ  ό 
άφορισμός. 

λβ  . Ει  τις  πρεσβύτερο;  ή διάκονος  δπό  Επισκόπου 
γένήται  έν  άφορισμφ,  τούτον  μη  ΕςεΤναι  παρ’  Ετέρου 
δεχθή  ναι  άλλ*  ή παρά  του  ά ?ορίσα  ντος  αυτόν  · εί  μή 
αν  κατά  συγκυρίαν  τελευτήση  δ άφορίσας  αυτόν  Επί- 
σκοπος. 


51.  Si  quis  episcopus,  presbyter,  vel  diaconus,  b 
vel  omnino  ex  sacerdotali  numero,  a nuptiis,  carni- 
bus et  vino, non  propter  exercitationem,  sed  pro- 
pter abominationem  abstinet,  oblitus  quod  omnia 
valde  bona,  et  quia  masculinum  et  femininum 
fecit  Deus  hominem  : sed  blasphemans  calum- 
niatur opificium  ; vel  corrigatur,  vel  deponatur, 
et  ex  Ecclesia  ejiciatur.  Similiter  et  laicus. 

Concilii  Nicceni  canones  5, 12, 13,  16. 

8.  De  iis  qui  a communione  segregati  sunt, 
etc.,  ut  pay.  674. 

12.  Qui  autem  a gratia  Equidem  evocati, et  pri- 
mum suum  ardorem  ostenderunt,  et  cingula  depo- 
suerunt, postea  autem  ut  canes  ad  suum  vomitum 
reversi  sunt,  ut  nonnulli  etiam  pecuniam  profun- 
derent, et  beneficiis  malitiam  assequerentur,  hic 
decem  annis  prosternantur  supplices,  etiam  post 
triennii  auditionis  tempus.  In  his  autem  omnibus 
examinare  convenit  consilium  et  speciem  260 
poenitentiae. Quicunque  enim  et  metu,  et  lacrymis, 
et  tolerantia,  et  bonis  operibus  conversionem  et 
opere  et  habitu  ostendunt,  hi  impleto  auditionis 
tempore  quod  praefinitum  est,  merito  orationum 
communionem  habebunt,cum  eo  quod  liceat  etiam 
episcopo  humanius  aliquid  de  eis  statuere 30. Qui- 
cunque autem  non  adeo  graviter  tulerunt,  nec 
multum  sua  referre  existimarunt,  salisque  esse 
putarunt  in  ecclesias  ingredi  ad  conversionem 
tempus  omnino  impleant. 

13.  De  iis  qui  excedunt l!, antiqua  et  canonica 
lex  nunc  quoque  servabitur,  ut  si  quis  vitaexce-  D 
dat,  ultimo  et  maxime  necessario  viatico  ne  pri- 
vetur. Si  autem  deploratus  et  communionem  as- 
secutus rursus  in  vivos  relatus  sit  cum  iis  qiii 
orationum  sunt  tantum  communionis  participes. 

In  summa  aiitem,  de  quolibet  excedente  et  Eu- 
charistias participationem  petente,  cum  exami- 
natione oblationem  impertiat. 

16.  Quicunque  temere,  etc.,  ulpag . 512. 


να*.  Ει  τις  Επίσκοπος,  ή πρεσδύτ-ρος,  η διάκονος, 
ή δλως  του  κιταλόγου  του  Ιερατικού,  γάμου  και 
χρεών  καί  οίνου  ου  όι*  άσκησιν,  ά)λά  διά  βδελυρίαν 
άπέγεται,  δτι  πάντα  καλά  λίαν  και  οτι  αρσεν  και  θή- 
λυ Εποιήσεν  δ θεός  τον  άνθρωπον,  αλλά  βλάσφημων 
διιοάλλει  την  δημιουργίαν,  ή διορθούσθω  ή καθαιρεί- 
σθω  και  τής  'Εκκλησίας  άποοαλλέσθω  · ωσαύτως  καί 
λαϊκός. 

Συνόδου  Νίκαιας  κανών  ε*  ιβ*  ιγ'  ιζ"*. 
ι . Περί  τών  άκ.οινωνήτων  γενομένων^  κ#  τ.  λ. 

ιβ\  01  δε  προσκληθέντες  μέν  υπό  τής  χάριτος,  καί 
την  πρωτην  δρμήν  ένόειξάμενοι,  καί  άπεθέμενοι  τάς 
ζώνας,  μετά  δε  ταύτα  έπί  τόν  οίκεϊον  Εμετόν  άναδρα- 
μόντες  ώς  κύνες,  ώς  τινας  καί  άργυρια  προέσθαι, 
καί  βενεφικίοις  κατορθώσαι  τό  άναστρατεύσασθαι, 
ούτοι  δέκα  Ετη  ύποπιπτέτωσαν,  μετά  τόν  τής  τρι- 
ετούς  άκροάσεως  χρόνον  · έφ*  απασι  δε  τουτοις  προσ- 
ήκει  Εξετάζειν  την  προαίρεσιν  καί  τό  είδος  τής 
μετανοίας  * δσοι  μεν  γάρ  φόβφ  καί  δάκρυσι  καί 
υπομονή  καί  άγαθοεργίαις  την  Επιστροφήν,  Ιργψ  και 
ού  σχήματι  έπιδείκνυνται,  ούτοι  πληρώσαντες  τόν 
χρόνον  τόν  ώρισμένον  τής  άκροάσεως,  εικότως  των 
ευχών  κοινωνήνουσι,  μετά  τού  εξεΐναι  τψ  έπισκόπψ, 
καί  φιλανθρωπότερον  τι  περί  αυτών  βουλεύσασθαι  * 
δσοι  δέ  άδιοφόρως  ήνεγκαν,  καί  τό  σχήμα  τού  είσιένάι 
είς  την  Εκκλησίαν  άρκεϊν  αύτοΐς  ήγήσαντο  προ;  την 
επιστροφήν,  ούτοι  Εξάπαντος  πληρούτωσαν  τόν  χρί- 
νον. 

ιγ*.  Περί  δε  τών  Εξοδευόντων,  δ παλαιός  καί  κα- 
νονικός νόμος  φυλαχθήσεται  καί  νυν,  ώστε  εί  τις 
έξοδεύοι,  τού  τελευταίου  καί  άναγκαιότατου  Εφοδίου 
τούτον  μή  άποστερεϊσθαι  · εί  δε  άπογνωσθείς  καί 
κοινωνίας  τυχών,  μετά  τών  κοινωνούντων  τής  ευχής 
μόνης  έστω,  άχοις  άν  πληρωθή  δ δρισθείς  υπό  τής 
μεγάλης  συνόδου  χρόνος  * καθόλου  δε  καί  περί  παν- 
τός ούτινοσούν  Εξοδεύοντος,  αίτούντος  τού  μετασχεΐν 
ευχαριστίας,  δ Επίσκοπος  μετά  δοκιμασίας  μεταδι- 
δότω  τής  προσφοράς. 

ιζ*\  *Οσοι  ^ιψοκινδύνως,  κ.  τ.  λ. 


28*  Can.  Nicaen.  Nec.  3 ; Afric.  10  ; Sirie.  8 ; Innoc.  10  ; Leonis  24,  50  Valent.  19.  ** 
Arei.  6,  Carlh.  7 ; Valent.  21  ; Innoc.  22  ·,  Ccelest,  15  ; Leonis  24, 


733 


734 


SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  IX.  CAP.  X. 


Συνόδου  * Αντιόχειας  κανών  ζ"\ 

Et  τις  ύπο  του  Ιδίου  έπισκόπου  ακοινώνητος  γε- 
γόνε,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  λ£"\ 

*Οτι  ού  δει  Ιερατικούς  ή κληρικούς,  μάγους  ή 
έπαοιδούς  είναι,  ή μαθηματικούς,  ή άστρολόγους,  ή 
ποιεΐν  τα  λεγάμενα  φυλακτήρια,  ατινά  έστι  δεσμω- 
τήρια των  ψυχών  αυτών  * τούς  Βέ  φορούντας,  £ίπτε- 
σθαι  έκ  τής  Εκκλησίας  έκελεύσαμεν. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  δ*  ιζ*\ 

δ’,  0\  άληθώς  καί  είλικρίνώς  τον  μονήρη  μετιόντες 
βίον,  τής  προσηκούσης  άξιούσθωσαν  τιμής  · έπειδή 
δε  τινες  τψ  μοναχικψ  κεχρημένοι  προσχήματι,  τάς 
τβ  'Εκκλησίας  καί  τα  πολιτικά  διαταράσβουσι  πρά- 
γματα, περιιόντες  διαφόρως  kv  ταΤς  πόλεσιν,  ού  μεν 
άλλα  καί  μοναστήρια  συνΐστ$ν  έαυτοΤς  έπιτήδεύοντες, 
ϊδοξε  μηδένα  μεν  μηδαμού  οίκοδομεΐν,  μή  δέ  συνιστ^ν 
μοναστήρι  ον  ή εύκτήριον. οίκον,  παρά  γνώτΙην  τού  τής 
πόίεω;  έπισκόπου  * τούς  καθ’  έκάστην  πόλιν  καί  χώ- 
ραν μονάζοντας  ύποτετάχθαι  τψ  έπισκόπψ,  καί  την 
ήσυχίαν  άσπάζεσθαι,  καί  προσέχειν  μόνη  τη  νηστείφ 
καί  τή  προσευχή,  έν  οΐς  τόποις  άπετα'ξαντο  προσκαρ- 
τερούντες  · μήτε  δέ  έκκλησιαστικοΤς,  μήτε  βιωτκοΐς 
παρενοχλεΤν  πράγμασιν  ή έπικοινωνεΤν,  καταλιμπά- 
νοντας  τά  ίδια  μοναστήρια,  εί  μή  ποτέ  άρα  έπιτρα- 
πεΐεν  διά  χρείαν  αναγκαίαν  ύπο  τού  τής  πόλεως  έπι- 
σκόπου · μηδενα  δέ  προσδέχεσθαι  έν  τοΤ;  μονασιη- 
ρίοις  δούλον  έπί  τψ  μονάσαι,  παρά  γνώμην  τού  ίδίου 
δεσπότου  * τον  δέ  παοαβαίνοντα  τούτον  ημών  τον  ορον, 
ώρίσαμεν  άκοινωνητον  είναι,  ίνα  υή  το  όνομα  τού 
θεού  βλασφημήται  · τον  μέν  τοι  έπίσκοπον  τής  πό- 1 
λεως,  χρή  τήν  δέουσαν  πρόνοιαν  ποιεΤσθαι  τώκ  μονα- 
στηρίων, 

i7’.  Παρθένον  έαυτήν  άναθεΤσαν  τψ  Δεσπότη  θεψ, 
ωσαύτως  δέ  καί  μονάζοντα,  μή  έξεΤναι  γάμψ  προσ- 
ομιλεΤν  · εί  δέ  γε  εδρεθεΐεν  τούτο  ποιούντες,  εστωσαν 
ακοινώνητοι  * ώρίσαμεν  δέ  -Ιχειν  τήν  αυθεντίαν  τής 
Ιπ’  αυτοί;  φιλανθρωπίας  τον  κατά  τόπον  έπίσκο- 
πον. 

Συνόδου  Σαρδική;  κανών  ιγ*  ιδ*. 

ιγ’.  ’Όσιος  έπίσκοπος  είπε*  Καί  τούτο  πασιν  άρε- 
σάτω,  ίνα  είτε  διάκονος,  είτε  πρεσβύτερο;,  ή καί 
τις  τών  κληρικών  άκοινώνητος  γένηται,  καί  προς 
Ιτιρον  έπίσκοπον  τύν  είδότα  αυτόν  καταφύγοι, 
γινώσκοντα  άποκεκινήσθαι  αύτον  τής  κοινωνίας  παρά 
τού  Ιδίου  έπισκόπου,  μή  χρήναι  τψ  άδελφψ  αυτού  και 
έπισκόπψ  υβριν  ποιούντα,  παρέχειν  αύτψ  κοινωνίαν  · 
εί  δέ  τολμήσοι  τούτο  ποιήσαι  γινωσκέτω,  συνελθόντων 
επισκόπων,  άπολογίφ  έαυτον  ύπεύθυνον  χαθεστάναι. 
"Απαντες  οί  έπίσκοποι  είπον  * Αυτή  ή κρίσις  καί 
τήν  εΙρήνην  πάντοτε  διαφυλάςει,  καί  διατηρήσει  τήν 
πάντων  δ μόνοι  αν. 

ιδ*.  "Οσιος  έπίσκοπος  είπε  · Τύ  δέ  πάντοτέ  με  κι- 
νούν, κ.  τ.  λ. 

Πάντες  είρήκασιν  · *0  έκβαλλόμενος  έχετώ  έξου- 
σίαν?  κ^  τ,  λ, 


Concilii  Antiocheni  canon  6. 

Si  quis  a proprio  episcopo  fuerit  excommuni- 
catus,  e(c.,  ul  pag . 248. 

Concilii  Laodiceni  canon  36. 

Quod  non  oportet  eos  qui  sunt  sacrati,  vel 
clerici,  esse  magos,  vel  incantatores,  vel  mathe- 
maticos,vel  astrologos,  vel  facere  ea  qu®  dicuntur 
amuleta,  quae  quidem  sunt  ipsarum  animarum 
vincula  : eos  autem  qui  ferunt,  ejici  Ecclesia 
jussimus. 

Concilii  Chalcedonensis  canones  4,  16. 

4.Qui  vere  et  sincere  monasticam  vitam  aggre  · 
diuntur,  261  digni  convenienti  honore  habean- 
tur. Quoniam  autem  nonnulli  monachico  praetextu 
utentes, et  Ecclesias,  el  negotia  civilia  perturbant, 
et  temere, citra  ullam  discriminis  rationem, in  ur- 
bibus circumcursantes, quinetiam  monasteria  sibi 
constituere  studentes,  visum  est  nullum  usquam 
aedificare  nec  construere  posse  monasterium,  vel 
oratoriam  domum, praeter  sententiam  ipsius  civi- 
tatis episcopi  : monachos  autem,  qui  sunt  in  una- 
quaque  regione etcivitate,episcoposubjectos  esse, 
et  quietem  amplecti, et  soli  jejunio  et  orationi  va- 
care, in  quibus  ordinati  sunt  locis  fortiter  perse- 
verantes,nec  ecclesiasticis, nec  saecularibus  nego- 
tiis se  ingerere,  vel  communicare,  propria  relin- 
quentes monasteria,  nisi  quandoque  a civitatis 
episcopo  eis  permissum  fuerit : nullum  autem  in 
monasterii  servum  recipi,  ad  hoc  ut  sit  monachus, 
praeter  voluntatem  sui  domini.  Eum  autem  qui 
hanc  nostram  definitionem  transgreditur,  defini- 
mus esse  excommunicatum,  ne  nomen  Dei  blas- 
phemetur: civitatis  aute  n episcopum  oportet  eam 
quam  par  est  monasteriorum  curam  gerere. 

16.  Virginem,  quae  se  Domino  Deo  dedicavit, 
similiter  et  monachos  non  licere  matrimonio  con- 
j ungi.  Sin  autem  hoc  fecisse  inventi  fuerint,  sint 
excommunicati.Ostendendae  autem  in  eos  huma- 
nitatis auctoritatem  habere  statuimus  episcopum 
ejus  loci. 

Concilii  Sardicensis  canones  13,  14. 

13.0sius  episcopus  dixit : Hoc  quoque  omoibu 
placeat  : ut  si  diaconus  ve)  presbyter,  vel  etiam 
aliquis  ex  clericis  sit  ex  communicatus, et  ad  alium 
episcopum,  qui  eum  novit,  confugerit,  scientem 
eum  a proprio  episcopo  esse  262  communione 
> motum,  non  oportere  episcopo  et  fratri  suo  inju- 
riam facientem,  ei  communionem  praebere.  Sin 
autem  hoc  facere  ausus  fuerit, sciat  curn  convene- 
rint episcopi,  seipsum  causam  esse  dicturum. 

Omnes  episcopi  dixerunt  : Hoc  judicium  et 
pacem  usque  custodiet,  et  omnium  concordiam 
tuebitur. 

14.  Osius  episcopus  dixit  : Quod  quidem  me 
undequaque  movet,  etc.,  ut  pag . 723. 

Omnes  dixerunt : Qui  ejicitur,  potestatem  ha- 
bet, etc.,  ut  pag . 723, 


735 


736 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 

Concilii  Carthaginensis  canon  6δ.  A Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ξε\ 


De  Equitio  (99)  episcopo  damnato. 

65.  Aurelius  5*  episcopus  dixit:  Equitii  (1) 
etiam  olim  merito  suo  episcopali  sententia  dam- 
nati, non  arbitror  praetereundam  esse  legationis 
causam,  ut  si  forte  eum  in  illis  partibus  reperit, 
sit  eidem  fratri  nostro  curse  pro  Ecclesiae  statu 
quod  oportuerit,  vel  ubi  licuerit,  adversus  eum 
peragere. 

Ab  universis  episcopis  dictum  est  : Multum 
placet  et  ista  prosecutio ; maxime  cum  olim 
damnatus  sit  Equilius,  et  ejus  impudens  inquie- 
tudo pro  statu  et  salute  Ecclesiae  magis  magis- 
que ubique  repellenda· 

Et  subscripserunt : Aurelius  episcopus  Eccle- 
siae Carthaginensis,  huic  decreto  consensi,  et 
praelecto  subscripsi  : similiter  et  caeteri  episcopi 
subscripserunt. 

263  Concilii  cecumenici  vi  canon  21. 

21.  Qui  canonice  quorumdam  criminum  rei 
facti,  propterea  perfectae  ac  perpetuae  depositioni 
subjecti,  in  laicorum  locum  detrusi  suot,  si  qui- 
dem ad  conversionem  sua  sponte  respicientes 
peccatum  deflent,  propter  quod  a gratia  excide- 
runt, et  ab  eo  se  penitus  alienos  efficiunt,  cie· 
rici  habitu  tondeantur.  Sin  autem  non  sua  spon- 
te hoc  elegerint,  comam  sicut  laici  nutriant,  ul- 
pote  qui  mundanam  conversationem  vitae  coelesti 
praeposuerint.  < 

Textus . Gonst.  14,  tit.  3,  lib.  i.  Si  (inquit) qui 
judicio  episcoporum  ah  episcopatu  detrusus  est, 
contra  quietem  publicam  aliquidfac  at.etinvadere 
eumdem  episcopatum  velit;  proculaburbeadcen- 
tum  [passuum]  millia  propellitur : nec  adeundi 
principem,  aut  accipiendi  rescriptum  facultatem 
habet  : quin  etsi  [rescriptum]  impetrarit.  nullum 
[inde]  commodum  capit : ac  defensor  [ejus]  in- 
dignationem subit. Et  23  const. ejusdem  tit.Euty- 
chetem  ejicit.  Et  const  5,  tit  i Novellarum,  Pe- 
trum, Anthimmn.  Severum  et  Zooram  expellit  : 
iis  qui  Severi  scripta  habent, nec  comburunt, alias 
poenas  et  abscissionem  manuum  interminata. 
Const.  vero  2,  tit.  i Novellarum  ait,  quod  si  epi- 
scopus,qui  ob  causam  canonibus  agnitam  sacer-  ] 
dolio  excidit,  ingrediatur  urbem  ex  qua  ejectus 
est,  aut  derelinauat  locum  in  quo  degere  jussus 
est, in  monasterium  alteriusprovincise  conjiciatur. 

264  CAP.  XI.  — Quas  ob  causas  segregetur 
episcopus , aut  clericus , < ut  laicus.  Quid  si  epis- 
copus accusatus , per  libellum  se  abdicet  episco- 
patu ? Et  quod  non  expediat , episcopum  jure  aut 
immerito  depulsum , ad  presbyteri  gradum  re- 
digere.. 

3*  Cone.  Afric.  c.  32. 

(99)  Epitome  canonum  Adriani  pap» : « Ut 
Equitius  damnatus  quomodocunque  expellere- 
tur, ne  statum  Ecclesiae  inquietaret,» 


Περί  Ακυτίου  του  έπισκόπου  του  καταδικα- 
σθέντος. 

ςε\  Αύρήλιος  έπίσκοπος  εί'πεν  Του  ’ Ακυτίου  έτι  μην 
του  έκπαλαι  κατά  τη*  Ιδίαν  Αξίαν  τη  των  επισκόπων 
γνό>μη  καταδικασθέντος,  τδ  πράγμα  ούκ  οΐμαι  παρεα- 
τέον  τη  πρεσβει^,"να  έάν  τυχόν  τούτον  εύροι  ένέκείνοις 
τοΤς  μέρεσιν,  έστω  πρδς  φροντίδο;  τψ  αύτφ  ήμών 
άδελφψ  ύπερ  της  εκκλησιαστικής  καταστάσεως,  ώς 
χρή  κα'ι  δπου  έξόν  εί'η  κατ’  έκείνου  διαπράςασθαι. 

*Από  πάντων  των  έπισκόπων  έλέχθη*  Πολύ  βρί- 
σκει και  αυτή  ή έξακολούθησις,  μαλ»στα  8τι  έκπαλαι 
καταδεδίκασται  δ αυτός  'Ακύτιος,  και  ή τούτου  Αναί- 
σχυντος  ησυχία  υπέρ  τής  κατα  στάσεως  τής  έκκλη- 
σιαστικής,  και  σωτηρίας  τής  Εκκλησίας  μάλλον  καί 
( μάλλον  πανταχού  καταμα^  ητέα  έστί. 

Καί  υπέγραψαν  * Αύρήλιος  έπίσκοπος  τής  έν  Καρ- 
χηδόνι  Εκκλησίας  τψ  παρόντι  ψηφίσματι  συνήνεσα, 
και  ΑναγνωσΟέντι  υπέγραψα.  'Ομοίως  και  οί  λοιποί 
έπίσκοποι  υπέγραψαν. 

Συνόδου  οίκουμενικής  Ικτης  κανών  κα*. 

κα’,  Οί  έπ'  έγκλήμασι  κανονικοΤς  υπεύθυνοι  γινό- 
μενοι, και  δια  τούτο  παντελεΤ  τε  καί  διηνεκεΤ  καθαι- 
ρέσει  υποβαλλόμενοι,  καί  έν  τψ  των  λαϊκών  άπωθού- 
μενοι  τόπψ,  εί  μεν  έκουσίως  προς  έπιστροιρήν  δρών- 
τες,  άθετούσι  την  αμαρτίαν  δι1  ής  τής  χάριτος  έκ- 
πεπτώκασι,  και  ταύιης  τέλεον  έαυτούς  καθιστώσιν 
άλλοτρίους,  τψ  τού  κληρικού  κειρέσθωσαν  σχήματΓ 
εί  δε  μή  τούτο  αύθαιρέτως  αίρήσονται,  καθάπερ  d 
λαϊκοί  την  κόμην  έπιτρειρέτωσαν,  ώς  την  έν  χόσμψ 
Αναστροφήν,  τής  ουρανίου  ζωής  προτιμήσαντες. 

Ίΐ  ιδ'  διάταςις  του  γ’  τίτ.  τού  α’  βιολ.  λέγει,  δτι 
*0  κατά  δοκιμασίαν  έπισκόπων  εκβληθείς  επισκοπής, 
έάν  τι  ποιή  ταραχώδες  καί  Οέλη  έπιβήναι  τή  αυτή 
έπισκοπή,  πόρ^ω  τής  πάλεως  ρ'  μίλια  έκβάλλεται, 
καί  ούκ  έχει  άδειαν  προσιέναι  βασιλεϊ  ή λαμβάνειν 
Αντίγραφον  · άλλ*  εί  καί  λάβοι,  ούκ  Απολαύει,  καί  δ 
βοηθών  αύτψ  άγανακτεϊται  * καί  ή κγ’  διάτ.  τού  αυ- 
τού τίτ.  έ/βάλλει  Εύτυχέα  · καί  ή ε*  διάτ.  τού  α' 
τίτ.  των  Νεαρών  έκβάλλει  Πέτρον,  "Αντιμον,  Σεβήοον 
καί  Ζ'οόραν,  άπειλούσα  τοϊς  έχουσι  συγγράμματα 
Σεβήρου  καί  μη  καίουσιν  αυτά,  ποινάς  έτέρας  καί 
χειρδς  Αποκοπήν  · εί  δέ  β’  δ»άτ.  τού  α’  τίτ.  τών  Νεα- 
ρών φησιν,  δτι  έπίσκοπος  κανονικώς  τής  ίερωσύνης 
έκπεσών,  καί  έπιβαίνων  τή  πόλει  Αφ1  ής  έξευλήθη,  ή 
καταλιμπάνων  τδν  τόπον  έν  φ διάγει ν έκελεύσθη, 
μοναστηρίψ  άλλης  έπαρχίας  έμβά\λεται. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΑ'.  — ’Εκ  ποίων  αίτιων  Αφοριζεται. 
έπίσκοπος,  ή κληρικός,  ή λαϊκός  * καί  έάν  έπί- 
σκοπος κατηγορούμενος,  διά  λιβέλλου  παραιτή- 
ται  την  έπισκοπήν  * καί  δτι  ού  δει  τον  έπίσκο- 
πον  έκβαλλόμενον  Αλόγως  ή εύλόγως,  είς  πρε- 
σουτέρου  κατάγεσθαι  βαθμόν. 

(1)  Ms.  ^Equiti , episcopi  Hipponensium  Diar- 
rhylorum,  de  quo  iterum  in  cone.  Carlh.  anni 
404. 


737  SYNTAGMA  CANONUM 

'Αποστόλων  κανών  ε*?  η’,  θ’,  ι’,  ιβ*,  ιγ’,  te’,  ιζ"’,  - 
*S\  λζ"\  μγ\  tl*\  f*fi\  νδ’,  νζ”,  νζ’,  νη’,  νθ’,  ;ε’, 

*>’,  «*’,  ο?’,  °γ*.  Ι>Γ\  *$’· 
e . 'Επίσκοπο;,  ή πρεσβύτερο;,  η διάκονο;  την 
έαυτοϋ  γυναίκα  μη  έκβχλλέτω  προφάσει  εύλχβεία;  * 
έάν  δε  εκβάλτ^*  άφοριζεσθω*  έπιμενων  δε,  κχθχιρείσθω. 

η’.  Et  τις  έπίσκοπος,  η πρεσβύτερο;,  Ρ,  διάκονο;, 
κ.  τ.  λ. 

θ’.  Πάντα;  του;  είσιόντας  πιστούς,  κ.  τ.  λ. 
ι’.  Ει  τις  άκοινωνήτψ  καν  έν  οίκω  σ.>νεύςετχι,  ού- 
το;  άφοριζεσθω. 

ιβ’,  ιγ’.  Ει  τι;  κληρικό;  η λαϊκός,  άφωρισμένο; 
ήτοι  αδεκτος,  κ.  τ.  λ. 

ιε’ . Ει  τι;  πρεσβύτερ ο;  ή διάκονο;,  η δλως  του 
καταλόγου  των  κληρικών,  κ.  τ.  λ. 

ιζ”\  Ει  δε  δ έπίσκοπος,  παρ’  φ τυγ/άνουσι,  παρ’  | 
ουδεν  λογισάμενος  την  κατ’  αυτών  δρισθεϊσχν  αργίαν> 
δέςεται  χυτούς  ώς  κληρικούς,  άφοριζεσθω  ό>;  διδά- 
σκαλος άτχςίχ;. 

κδ’.  Λαϊκός  έαυτδν  άκρωτηρ ιάσα;  άφοριζεσθω  ίίτη 
τρία  * ΙπιΓουλο;  γάρ  έστι  της  έαυτοΟ  ζωής, 
λ^"’  Ει  τις  χειροτονηθείς  έπίσκοπος,  κ.  τ.  λ. 

μγ\  Υποδιάκονος  ή άναγνώστη;  ή ψάλτης  τά 
δμοια  ποιών,  ή παυσάσθω  ή άφορ’ζέσθω  · ωσαύτως 
καί  λαϊκός. 

με’.  'Επίσκοπο;  ή πρεσβύτερο;  ή διάκονο;,  α!- 
ρετικοϊ;  συνευξάμενο;  μόνον,  κ.  τ.  λ. 

μη*.  Ει  τι;  λαϊκό;  την  έχυτού  γυναίκα  έκβχλών 
έτέραν  λάβοι,  ή παρά  άλλου  άπολε)υμένην,  άφο-  ( 
ριζεσθω. 

νδ\  Et  τι;  κληρικός  έν  καπηλείψ  φοραθείη  έσθίων, 
άφοριζεσθω,  πάρεξ  τού  έν  πανδοχείψ  kv  δδω  δι’  άνάγ- 
κην  καταλύοντο;. 

νζ*’.  Ει  τις  κληρικός  υβρίσει  πρεσβύτερον  ή δια'- 
κονον,  άφοριζεσθω. 

νζ*.  Ει  τι;  κληρικός  χωλόν  ή κωφόν  ή τυφλόν  ή 
τά;  βάσει;  πεπληγμένον  χλευάσει,  άφοριζεσθω  * 
ώσαύτως  και  λαϊκός. 

νη*.  'Επίσκοπος  ή πρεσβύτερο;  αμελών  τού  κλήρου 
ή τού  λαού,  κ.  τ.  λ. 

νθ’.  Ει  τι;  έπίσκοπο;  ή πρεσβύτερο;,  κ.  τ.  λ. 

ςε*.  Ει  τι;  κληρικό;  ή λαϊκό;  είσέλθοι  είς  συν- j 
αγωγήν  'Ιουδαίων  ή αιρετικών  προσεύξασθαι,  καθαι- 
ρείσθω  και  άφοριζεσθω, 

ξζ\  ΨΛ  τι;  παρθένον  άμνήστευτον  βιασάμενος 
Ιχει,  άφοριζεσθω  * μή  έςεΤναι  δέ  αύτφ  έτέραν  λαμ- 
βάνειν,  άλλ*  έκείνην  κατέχειν  ν καί  ήρετίσατο,  κάν 
πενιχρά  τυγχάντ . 

ο’.  Ει  τι;  έπίσκοπος,  ή πρεσβύτερο;,  ή διάκονος, 
ή βλω;  τού  καταλόγου  τών  κληρικών,  νηστεύοι  μετά 
'Ιουδαίων,  ή έορτάζοι  μετ’  αυτών,  ή δέχεται  παρ’  αύ- 
τώ/  τά  τή;  έυρτή;  ξένια,  οΤον  άζυμα,  ή τι  τοιοϋτο, 
κχθχιρείσθω  · εΐ  δε  λαϊκός,  άφοριζεσθω. 

33  Cone.  Nic.  can.  16. 


. - Τ1Τ.  IX,  CAP.  Χί.  ί38 

Κ Apostolorum  canones  5,  8,  9,  10,  12,  15,  16, 

24,  36,  43,  43,  48,  34,  56,  57  , 58,  59,  65,60, 

70,  71,  72,  73,  76,  84. 

5. Episcopus (2), vel  presbyter, vel  diaconus  uxo- 
rem suam  ne  ejiciat  religionis  praetextu;  sin  autem 
ejecerit,  segregetur ; et  si  perseveret,  deponatur. 

8 Si  quis  episcopus,  presbyter  vel  diaconus, 
etc.,  ut  pag.  606. 

9 Quicunque  fideles  ingrediuntur, etc. 9utp. 606. 

10.  Si  quis  cum  excommunicato,  vel  in  domo, 

una  precatus  fuerit,  is  segregetur. 

12,  13.  Si  quis  clericus  vel  laicus  segregatus 
sive  non  recipiendus,  etc.,  ut  pag . 731. 

26S  15  [14].  Si  quis  presbyter, vel  diaconus, vel 
omnino  ex  clericorum  catalogo, etc., ut  pag . 658. 

8 16  [15].  Sin  33  autem  episcopus  nihili  faciens 

adversus  eos  decretam  a munere  cessationem, 
eos  ut  clericos  receperit,  segregetur  ut  immodes- 
tiae et  insolentiae  magister. 

24  [23]  Laicus  qutseipsum  mutilavit, tribus  an- 
nis segregetur;  est  enim  suaeipsius  vitae  insidiator. 

36  [35].  Si  quis  ordinatus  episcopus,  etc.,  Mi 
pag . 506. 

43  [42].  Hypodiaconus,  vel  lector,  vel  cantor 
similia  faciens,  vel  cesset,  vel  segregetur.  Itidem 
et  laicus. 

45.  [44].  Episcopus  vel  presbyter,  vel  diaco- 
nus, qui  cum  haereticis  vel  solum  comprecatus 
est,  etc.,  ut  pag.  610. 

48  [47].  Si  quis  laicus  sua  ejecta  uxore  aliam 

; acceperit,  vel  ab  alio  solutam,  segregetur. 

51  [53].  Si  quis  cKricus  in  caupona  comedens 
deprehensus  fuerit,  segregetur,  praeterquam  si  in 
publico  diversorio  in  via  propter  necessitatem  di- 
verterit. 

56  [55].  Si  quis  clericus  presbyterum  vel  dia- 
conum injuria  affecerit,  segregelur. 

57  [56|.  Si  quis  clericus  claudum,  vel  surdum, 
vel  eum,  cui  vitiosus  est  incessus,  irriserit,  sepa- 
retur. Similiter  et  laicus. 

58  [57].  Episcopus  vel  presbyter,  qui  cleri  vel 
populi  curam  non  gerit,  etc  , ut  pag . 682. 

59  [58].  Si  quis  episcopus  vel  presbyter,  etc., 
ut  pag.  671. 

^ U66  65  [63].  Si  quis  clericus  vel  laicus  in  Ju- 

daeorum vel  haereticorum  synagogam  ingressus  sit 
ad  orandum,  deponatur  et  segregetur. 

67  [66].  Si  quis  virginem  non  desponsatam  vi 
allata  habet,  segregetur;  ei  autem  aliam  accipere 
non  liceat,  sed  illam  retinere  quam  elegit,  etiam 
si  pauper  sit. 

70  [69]. Si  quis  episcopus, vel  presbyter, vel  dia- 
conus, vel  omnino  ex  clericorum  catalogo,  jejunat 
cum  Judaeis, vel  cum  ipsis  festos  dies  agit, vel  ab  ip- 
sis xenia  accipit ; ut,  verbi  gratia, azyma,  vel  aliud 
quale,  deponatur.  Si  vero  sit  la*cus,  segregetur. 


(42)  Citatur  a sancto  Greg.  lib.  vn  Reg.,  episL  30, 


739  ΡΗ0Τ1Ι  PAfRIARCtLE  CP.  140 

74  [70]. Si  quis  Christianus  oleum  deferat, etc.,  A oa\  Ei  τις  Χριστιανός  ελαιον  άπενέγκοι,  κ.  τ.  λ. 
ut  pag.  631 . 

72  [71.  Si  quis  clericus,  vel  laicus  a sancta  όβ\  Ει  τις  κληρικός  ή λαϊκός  άπό  τής  άγίας  Έκ- 

Ecclesia  ceram  vel  oleum  auferat,  segregetur.  κλησίας  άφεληται  κηρόν  ή Ελαιον,  άφοριζέσθω,  και 

τδ  Επίπεμπτον  προστιθέτω  μεθ*  σϋ  Ελαοεν. 

73  [72].  Vas  aureum,  vel  argenteum,  vel  ve-  ογ\  Σκεύος  χρυσοΰν  ή άργυρουν  άγιασΰεν  η οθόνην, 

Ium  sanctificatum,  etc.,  ut  pag.  575.  κ.  τ.  λ. 

76  [75].  Quod  non  oportet  episcopum  fratri,  οζ“\  "Οτι  μη  χρή  τον  Επίσκοπον  τψ  άδελφψ, 

etc.,  ut  pag . 507.  χ.  τ.  λ. 

84  [83].  Quisquis  regem  vel  principem  praeter  οδ’  *0;  τις  υβρίσει  βασιλέα  ή άρχοντα  παρά  xh 
jus  contumelia  affecerit,  poenas  luat  : el  SI  sit  δίκαιον,  τιμωρίαν  τιννύτω  * και  εΐ  μεν  κληρικός, 
quidem  clericus,  deponatur  : si  vero  laicus,  se-  καθαιρεισθω  * el  δε  λαϊκός,  άφοριζέσθω. 
gregetur. 

Concilii  Chalcedonensis  €X  actione  de  Photio  Ty - Συνοδου  Χαλκηδόνος  έκ  τής  πράξεως  της  περί 
rorum  episcopo  €t  Eustathio  Berytensi  eptS-  Φωτίου  Επισκόπου  Τύρου,  καί  Ευσταθίου  Επι- 
copo.  β σκοπού  Βηρυτοϋ. 

1.  Magnificentissimi  et  gloriosissimi  principes  α\  Οί  μεγαλοπρεπέστατοι  καί  Ενδοξότατοι  άρχον- 
dixerunt  : De  episcopis  267  a Photio  religiosis-  τες  εΤπον  * Περί  τών  Επισκόπων  των  χειροτονηθέντων 
simo  episcopo  ordinatis  et  ab  Eustathio  religio-  μίν  παρα  Φωτίου  του  ευλαβέστατου  Επισκόπου, 
sissimo  episcopo  depositis  ac  posl  episcopatum  άποκινηθέντων  SI  παρα  Ευσταθίου  του  ευλαβέστατου 
jussis  esse  presbyteris,  qui  videtur  sanctae  sy-  Επισκόπου,  καί  μετά  τήν  Επισκοπήν  κελευσθέντων 
nodo  ? * είναι  πρεσβυτερών,  τί  παρίσταται  τή  άγίφ  συνόδψ5 

Concilii  Ancyrani  canon  18.  Συνόδου  'Αγκυρας  κανών  ιη'. 

8.  Si  quis  constituti  episcopi,  etc., ttt  pag.  506.  ιη\  Ε"ί  τινες  Επίσκοποι  κατασταθέντες,  κ.  τ.  λ. 

Concilii  Neoccesariemis  canon  i . Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  α* 

1.  Presbyter  SI  uxorem  duxerit, ordine  suo  mo-  α*.  Πρεσβύτερος  Εάν  γήμη,  τής  τάξεως  αυτόν 
veatur.  Si  autem  fornicatus  fuerit,  vel  adulterium  μετατίθεσθαι  * Εάν  δε  πορνεύσ^  ή μοιχεύσξΐ,  ΕςωθεΤ- 
COmmiserit,  penitus  extrudatur,  et  ad  pceniten-  σθαι  αυτόν  τέλεον,  και  άγεσθαι  είς  μετάνοιαν, 
tiara  deducatur. 

Cyrilli  ex  epistola  ad  Domnum , cap.  1,  3.  Κυρίλλου  Εκ  τής  πρδς  Λόμνον  Επιστολής 

Q «?·  * ϊ’· 

1.  Unaquaeque  res  nostra,  etc.,  usque  ad  ie  α\  "Εκαστα  των  καθ’  ημάς  πρσγμάτων,  κ.  τ.  λ. 
salutat,  ut  pag.  491. 

CAP.  XII.  — Ut  quandiu  episcopus  cum  se-  ΚΕΦΑΛ.  ie’.  — "Οτι  Εφ’  όσον  χρόνον  ο Επίσκο- 
gregato  a se  non  communicat , ne  cceteri  quidem  ού  κοινωνεΤ  τφ  παρ’  αύτου  άφορισθέντι,  ούτε  οΐ 
episcopi  cum  segregante  communicent.  άλλοι  Επίσκοποι  κοινωνοϋσι  τψ  άφορίσαντι. 

Concilii  Cai  thaginensis  canon  133.  Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ρ)γ\ 

Ut  non  temere  quemquam  communione  privet  *1να  μη  ώ;  ετυχε  τινά  στερήσγι  τής  κοινωνίας  δ 
episcopus . Επίσκοπος . 

Quandiu  5i  excommunicato  non  communica-  ρλγ*.  Έφ’  8σον  τψ  άφορισμένψ  μή  κοινωνεϊ  b 
verit  suus  episcopus, eidem  episcopo  ab  aliis  non  ϊδιος  Επίσκοπος,  τψ  αύτψ  Επισκόπψ  άλλοι  μη  συγ- 
communicetur  episcopis,  Ut  magis  caveat  episco-  κοι#ωνήσωσιν  Επίσκοποι  * ώστε  μάλλον  παραφυλάτ- 
pus,  ne  dicat  in  quemquam,  quod  aliis  documen-  τεσθαι  τδν  Επίσκοπον  μή  λέγειν  κατά  τίνος,  δπερ 
tis  convincere  non  potest.  άποδείξεσιν  Ελέγςαι  παρ*  έτέροις  ου  δύναται. 

Aurelius  33  episcopus  dixit:  Juxta  statuta  totius  Αυρήλιος  Επίσκοπος  εΐπεν  * Κατά  τά  δρισθέντα  τή 
concilii  congregati,  et  meae  mediocritatis. senten-  γνώμ?·  τής  συναθροισθείσης  συνόδου  καί  τής 

tiam,  placet  facere  rerum  omnium  conclusionem,  ^Εμής  μετριότητος,  άρέσκει  πάντων  τών  πραγμάτων 
universi  titulum  designati,  266  et  digesti  hujus  του  προδηλωθέντος  δλοτελοΰς  τίτλου  ποιήσαι  τό  συμ- 
diei  tractatum  Ecclesiae  gesta  suscipiant,  quae  vero  πέρασμα,  καί  τήν  συζήτησιν  τής  διατυπώσεω;  της 
adhuc  expressa  non  sunt, die  sequenti  per  fratres  παρούσης  ήμέρας  τά  Εκκλησιαστικά  πεπραγμένα 
nostros  Faustinum  episcopum,  Philippum  et  Asel-  άναδέξονται  · άτινα  δε  άκμήν  ούκ  Επεξειργάσθησαν, 
lum  presbyteros,  venerabili  fratri  et  coepiscopo  τή  Εξής  ήμέρφ  διά  των  αδελφών  ήμών  Φαυστίνου  του 
nostro  Bonifacio  rescribemus.  Επισκόπου,  Φίλιππου  καί  ’Ασέλλου  των  πρεσβυτέρων, 

Et  subscripserunt.  τψ  προσκυνητψ  άδελφψ  ήμών  καί  συνεπισκόπψ  Βονι- 

φατίψ  άντιγράψομεν. 


54  Cone.  Carth.  νιι,  c.  5 ; Afric.  c.  99.  55  Cone.  Afric.  cap.  400. 


1 41  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  IX,  CAP.  Xli-XiV.  742 


ΚΕΦΛΛ.  1Γ’.  — Πόσοι  Επίσκοποι  ποιοϋσι  κχ- 


θαίρεσιν  Επισκόπου. 

Συνόδου  Κωνσταντινουπόλεως  τής  κατά  τούς 
Επισκόπους  ’Αραβίχς. 

’Αρχβιανύς  Επίσκοπος  ’Αγκύρα;  είπεν  · Ού  τής 
πχρούσης  Ενεκα  δίκης,  άλλα  ιού  Εφεξής  βίου  παντός 
δεδοικώς  τούτο,  άςιώ  την  άγίαν  σύνοδον  διαλαλήσαι  * 
εξεστι  γενέσθαι  καθαίρεσιν  παρά  δύο  Επισκόπων,  ή 
ού  * και  κατά  άπόντος  έςεστιν,  ή ού  ; Ούδέν  πρόκριμχι 
πρύς  τήν  παρούσαν  ύπόθεσιν,  δέ^οικα  δέ  μή  Εκ  των 
υπομνημάτων  τούτων  τίνίς  λαδόμενοι  Εξουσίαν^  τοιάύ- 
τα  τολμήσωσιν  · άζιώ  ύμά;  άποκρίνχσθχι. 

Νεκτάριος  έπίσκοπος  Κωνσταντινουπόλεως  εΤπεν· 
Έπαινετώς  είσηγήσατο  ύ ευλαβέστατο;  έπίσκοπο; 
’Αρχβιανός  * ού  μην  δυναμένης  δίκης  έςομοιούσθχι, 
το  παρελθόν  μή  κατακρίνχντες,  το  έςής  άσφαλισώ- 
μεθα, 

Αραβιανος  έπίσκοπος  'Αγκυρας  είπε  * Τύ  παρελθόν 
ή των  μακαρίων  Πατέρων  των  έν  Νικχίφ  σύνοδος 
κατακρινεΤ,  ή κελεύουσα  μή  έλάττους  είναι  τριών 
τούς  χειρρτονούντχς,  μή  δέ  άπόντος  μητροπολίτου* 
τού  δέ  μέλλοντος  Ενεκεν  δεδοικώς  έγώ,  τήν  έρώτησιν 
έποιησάμην  * αξιώ  ούν  υμάς  σαφώς  διαλαλήσαι,  καί 
μήτε  ήρτημένως  μήτε  άμφιβόλως,  ώστε  μή  έξειναι 
ύπό  δύο  ανθρώπων  μήτε  χειροτονεΤσΘαι  μήτε  κχθαι- 
ρεΤσθαι  Επίσκοπον  ακολούθως  τή  έν  Νικαί?  συνόδψ. 

Καί  μεθ*  ετερα. 

Θεόφιλος  'Αλεξανδρείας  είπεν  · ’Επί  των  άπελ- 
Οόντων,  ού  δυνατόν  ψήφον  έκφέρειν  άγανακτήσεως, 
Επειδήπερ  μή  παρόντες  κατεκρίθησαν*  εί  μέν  τοί  γε 
περί  των  μελλόντων  διασκοποίη  τίς,  των  όφειλόντων 
καθελεΐν,  φαίνεταί  μοι  μή  μόνον  τρεΤς  παρεΤναι 
προσήκειν,  άλλα  καί  εί  δυνατόν  τούς  πάντχς  έπαρ- 
χεώτας,  ?να  τή  των  πολλών  ψήφφ,  άκριβεστέρα  ή 
χχτάκρισις  τού  άξίου  τής  καθχιρέσεως  δεικνυήται, 
παρόντος  καί  κρινομένου. 

Νεκτάριος  έπίσκοπος  Κωνσταντινουπόλεως  είπε  * 
Νομίμων  εισηγήσεων  καί  δογμάτων  πρυτανευομένων 
άκόλουθον,  ού  διά  προσώπων  τινάς  αίτίσς  τά  τοιαύτα 
δογματίζεσθχι  * τοιγαρούν  καθάπερ  ό άγιώτατος  έπί- 
σκοπος ’ Αραβιανος  είσηγήσατο,  τά  μέλ)οντχ  άσφαλί- 
σασθαι  βουλόμενος,  άκόλουθος  καί  φιλάνθρωπος  ή 
τού  άγιωτάτου  Επισκόπου  Θεοφίλου  ψήφος  διορισα- 
μένη,  μή  χρήναι  προς  τύ  Εξής  μη  δέ  παρά  τριών, 
μή  τοί  γε  παρά  δύο,  τον  υπεύθυνον  δοκιμαζόμενον 
καθαιρεΤσθαι  * άλλά  γάρ  πλείονος  συώδου  ψήφφ,  καί 
τών  τής  Επαρχίας,  καθώς  καί  οί  άποστολικοί  κανόνες 
διωρίσαντο. 

Φλαβιανύς  έπίσκοπος  'Αντί  οχείας  είπεν  · *Απερ 
κατέθεντο  οί  περί  τον  άγιώτατον  καί  ύσιώτατον  Επί- 
σκοπον Νεκτάριον,  καί  τον  άγιώτατον  καί  ύσιώτατον 
Επίσκοπον  Θεόφιλον  δήλα,  καί  στέργομεν  πάντες  οί 
εκκλησιαστικοί. 


ΚΕΦΑΛ.  ΙΑ*.  — ’Κκ  ποίων  αίτιών  κχθαιρεΤται  ; 
'Αποστόλων  κανών  γ',  ε’,  ζ’,  ια’,  κγ’,  κε’,  κζ’, 

κθ\  V,  λα*,  λε\  μβ\  μ*\  με’,  μ<Γ,  μζ\  μθ',  ν’, 
να’,  vS’,  νγ’,  νε’,  νθ’,  ξ',ξβ',  ξγ',  ξδ',  ξε’,  ξ<Γ,  1Ά\ 
ξθ',  ο , it»’,  πγ',  πδ’. 

γ*.  Εί  τις  Επίσκοπος  ή πρεσβύτερος  παρά  τήν  τού 
Κυρίου  διάταζιν,  κ.  τ.  λ. 


A CAP.  XIII.  — Quot  episcopi  episcopum  depo- 
nunt. 

Concilii  Constantinopolitani  de  episcopis  Ara- 
bice. 

Arabianas  Ancyra  episcopus  dixit:  Non  propter 
hoc  judicium,  sed  de  tota  deinceps  vita  metuens, 
cupio  sanctam  synodum  de  hoc  statuere, licetne  a 
duobus  episcopis  fieri  depositionem, annon, et  ad- 
versus absentem  licet, annon?  Ad  praesentem  qui- 
dem causam  nihil  est  prajudicii.  Vereor  autem  ne 
ex  his  actis  aliqui  potestate  accepta  talia  au- 
deant : velim  ergo  vos  respondere. 

Nectarius  episcopus  Conslantinopolitanus  di- 
xit: Laudabiliter  intulit  religiosissimus  episcopus 
Arabianus.  Sed  cum  non  possit  judicium  recusa- 
3 re,  id  quod  est  praeteritum  non  condemnantes, 
quod  est  deinceps  futurum,  stabiliamus. 

Arabianus  Ancyra  episcopus  dixit : Id  quod 
est  praeteritum, beatorum, qui  Nicaeae  convenerunt, 
damnat  synodus,  jubens  non  es«c  pauciores  tribus 
qui  ordinent,  nec  absente  metropolitano  : sed  de 
futuro  ego  metuens  feci  interrogationem.  Velim 
ergo  vos  aperte  edicere, et  nec  869  suspense, nec 
dubie,  ut  a duobus  hominibus,  nec  ordinari,  nec 
deponi  episcopum  liceat,  Nicaeae  synodo  conve- 
niente. 

Et  post  alia. 

Theophilus  epircopus  Alexandriae  dixit : Adver- 
sus eos  qui  excesserunt,  fieri  non  potest  ut  indi* 
gnationis  sententia  feratur,  quoniam  praesentes 
r uon  fuere  condemnati.  Sed  si  quis  de  iis  qui  in 
^ futurum  debent  deponi,  consideret,  mihi  videtur 
nen  solum  tres  debere  accedere,  sed  si  fieri  pos- 
sit, omnes  provinciales,  ut  multorum  sententia 
accuratior  condemnatio  reddatur  ejus  qui  dignus 
est  deponi,  praesentis  et  judicati. 

Nectarius  episcopus  Constanlinopolitanus  di- 
xit : Cum  de  legitimis  institutis  et  decretis  agi- 
tur, consequens  est  non  propter  personarum 
causas  aliquas  talia  decerni.  Quamobrem,  sicut 
sanctissimum  episcopus  Arabianus  intulit,  vo- 
lens futura  stabilire,  consequenter  et  humane 
sanctissimi  episcopi  Theophili  sententia  decre- 
vit, non  licere  imposterum,  nec  a tribus  qui- 
dem, nedum  a duobus,  eum  qui  reus  examina- 
tur, deponi  : sed  majoris  synodi  el  provinciae 
D episcoporum  sententia,  sicut  apostolici  definiere 
canones. 

Flavianus  episcopus  Antiochiae  dixit  : Quae  ex- 
posuerunt sanctissimus  episcopus  Nectarius  et 
sanctissimus  Theophilus  episcopus,  aperta  sunt. 
Et  omnes  ecclesiastici  hic  acquiescimus. 

270  CAP.XIV.—  Quot  ob  causas  fiat  depositio. 
Apostolorum  canones , 3,  5, 6. 7,  M,  23,  25,  27, 

29,  30,  31,  35,  42,  44,  45,  46,  47,  49,  50,  51, 

52,  55,  55,  59,  60,  62, 63,  64,  65,66,  68,  69, 
70,81,83,  84. 

3.  Si  quis  episcopus,  vel  presbyter  praeter  Do- 
mini de  sacrificio  ordinationem, ete·,  ut  pag· 595· 


743  RH0T1I  PATRIARCHA  CP.  744 

5.  Episcopus,  vel  presbyter, vel  diaconus  UXO-Λ  ε\  Επίσκοπος,  η πρεσβύτερος,  ή διάκονο;  την 

rem  suam  ne  rejiciat  religionis  praetextu  : sin  έαυτού  γυχΤκα  μή  έκοχλλέτω  προφάσει  εύλαβείας  · 
autem  ejecerit,  segregetur  : et  si  perseveret,  de-  έάν  81  έκοάλη,  αφοριζέσθω  · έπιμένων  81,  κχθχι- 
ponalur  (3).  ρειχθω,  κ.  τ.  λ. 

6.  Episcopus,  vel  presbyter,  vel  diaconus  Sae-  ζ"\  Επίσκοπος,  η πρεσβύτερος,  η διάκονος,  κοσμι- 
culares  curas  non  suscipiat  : alioqui  deponatur,  κά;  φροντίδα;  μή  άνχλχμβανετω  * εΐ  δε  μη,  κχΟχι- 

ρείσθω. 

7.  Si  quis  episcopus,  vel  presbyter,  vel  diaco-  ζ\  ET  τις  έπίσκοπο;,  η πρεσβύτερος·,  η διάκονος, 

nus,  sacrum  Paschae  diem  ante  vernum  aequinoc-  την  αγίαν  τού  Πάσχα  ήμέραν  πρό  της  έαρινής  ιαη- 
linm  Cum  Judaeis  celebraverit,  deponatur.  μερίας  μετά  Ιουδαίων  έπιτελέσει,  καθαιρείσθω. 

1 1 . Si  quis,  cum  sit  clericus,  una  cum  eo  qui  ta\  ET  τι;  καθηρημένφ,  κληρικός  ών,  ώ;  κληρικψ 
est  depositus,  oraverit,  deponatur  et  ipse.  συνεύςεται,  καθαιρείσθω  και  αυτός. 

23  [22]  Si  quis  cum  sit  clericus  36,  seipsum  κγ\  ET  τις  κληρικός  ών  έ αυτόν  άκρω τηριάσει, 
mutilaverit,  deponatur  : est  enim  sui  homicida,  καθαιρείσθω  * φονεύ;  γάρ  έστιν  έαυτού. 

2δ  |2i].  Episcopus, vel  presbyter, vel  diaconus,  κε*.  'Επίσκοπος,  η πρεσβύτερος,  ή διάκονο;,  Ιπί 
fornicationis, vel  perjurii,  vel  furti  convictus,  de-  b «ορνεί?  ή έπιορκί?,  ή κλοπή  άλούς,  καθαιρείσθω 
ponatur,  et  non  segregetur.  Dicit  enim  Scriptu-  καί  μη  άφοριζέσθω.  Λέγει  γάρ  ή Γραφή  · Ούκ  έκ- 
ra  : Non  vindicabis  bis  in  iiipsum  37.  Similiter  δικήσεις  δις  έπΐ  τό  αύτό  * ωσαύτως  δε  και  οΐ  λοιποί 
relii|ui  quoque  clerici.  κληρικοί. 

27  [26]. Episcopum, vel  presbyterum,  vel  diaco-  κζ\  Επίσκοπον,  ή πρεσβύτερον,  ή διάκονον,  τύ- 
num,  qui  verberat  eos  qui  peccant,  vel  infideles  πτοντα  πιστούς  άμαρτάνοντας,  ή απίστους  άδικήσαν- 
qui  injuriam  fecerunt,  et  per  haec  vult  perterre-  τας  και  διά  τοιούτων  φοβεΤν  έθέλοντα,  καθαιρεΤσθχι 
facere,  deponi  jubemus.  Dominus  enim  nos  ne-  προστάσσομεν  · ούδαμού  γάρ  ό Κύριο;  τούτο  ημάς  έδί- 
quaquam  hoc  docuit;  contra  autem  ipse  verbera-  δα;ε  · τουναντίον  δε  αυτός  τυπτόμενος,  ούκ  άντέτυ- 
tus  non  repercussit;  maledictis  appetitus,  male-  πτε·  λοιδορούμε νος,  ούκ  άντελοιδόρει  · πασχών,  ούχ 
dicta  non  retulit ; patiens,  non  minatus  est.  ήπείλει. 

29  [28].  Si  quis  episcopus  per  pecunias,  etc.,  κθ\  ET  τι;  έπίσκοπος  διά  χρημάτων,  κ.  τ.  λ. 

871  ut  supra,  pag.  515. 

30  [29].  Si  quis  episcopus  saecularibus  princi-  λ’.  ET  τι;  έπίσκοπος  κοσμικοί;  άρχουσι  χρησάμε- 

pibus  usus,  etc.,  ut  supra  pag . 511.  νος,  κ.  τ.  λ. 

31  [30]  Si  quis  prrsbyter,  contempto  proprio  q λα*.  ET  τις  πρεσούτερος  καταφρόνησα;  τού  Ιδίου 
episcopo,  seorsim  congregationem  fecerit,  etc.,  έπισκόπου,  χωρι;  συναγάγ{ΐ,  κ.  τ.  λ. 

ut  pag.  583. 

35  [34].  Episcopus  ne  audeat  extra  suos  fines  λε\  'Επίσκοπον  μή  τολμάν  εξω  των  έχυτού  δρων, 
facere  ordinationes  in  urbibus  et  pagis  non  ei  χειροτονίας  ποιεΤσθαι  εις  τά;  μή  υποκείμενα;  αύτώ 
subjectis.  Sin  autem  hoc  fecisse  convictus  fuerit,  πόλεις  και  χώρας  · ει  δε  έλεγθείη  τούτο  πεποιηκω; 
praeter  eorum  sententiam  qui  tenent  pagos  illos  παρά  τήν  των  κααχόντων  τάς  πόλεις  έκείνας  ήτα; 
vel  civitatem,  deponatur  et  ipse,  et  ii  quos  ordi-  χώρα;  γνώμην,  καθαιρείσθω  καί  αυτό;  και  ους  έχιι- 
navit.  ροτόνησε. 

-42  [41]  Episcopus  38,  vel  presbyter,  vel  diaco-  μ?'.  'Επίσκοπος,  ή πρεσβύτερ ος,  ή διάκονος,  κύ- 
nus,  aleis  et  ebrietatibus  vacans,  vel  cesset,  vel  βοις  σχολάζων  και  μεθαις,  ή παυσάσθω,  ή χαθσι- 
deponamr.  ρείσθω. 

44  [43 1.  Episcopus  39,  vel  presbyter,  vel  diaco-  μδ\  'Επίσκοπο;,  ή πρεσβύτε ρο;,  ή διάκονο;,  το- 

nus,  pecunias  mutuo  datas  cum  fenore  exigens,  κου;  άπαιτών  τού;  δανειζόμενου;,  ή πχυσάσθω,  ή 
vel  cesset,  vel  deponatur.  καθαιρείσθω. 

45  [44].  Episcopus,  vel  presbyter,  vel  diaco-  με’  Επίσκοπο;,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  al- 
nus, qui  cum  haereticis  vel  solum  comprecatus  ρετικοΐ;  συνευξαμενος  μόνον,  κ.  τ.  λ. 

est,  etc.,  ut  supra , pag . 610. 

46  [45].  Episcopum,  vel  presbyterum,  qui  has-  μζ*\  Επίσκοπον,  ή πρεσβύτερον,  αιρετικών  δεξχ- 
reticorum  baptismum,  vel  sacrificium,  etc.,  ut  μένους  βάπτισμα  ή θυσίαν,  κ.  τ.  λ. 

supra , pag.  610. 

47  [46].  Episcopus,  vel  presbyter, eum  quivere  μζ\  Επίσκοπος  ή πρεσβύτερος,  τόν  κατά  άλήθειχν 

habet  baptismum,  etc  , ut  supra  pag.  622.  Ιχοντα  βάπτισμα,  κ.  τ.  λ. 

49  [4]  Si  quis  episcopus  presbyter  ex  Domini  μθ’.  Ει  τις  έπίσκοπο;  ή πρεσβύτερος,  κχτχ  την 
ordinatione,  etc.,  ut  supra , pag.  4i2.  τού  Κυρίου  διάταξιν,  κ.  τ.  λ. 


36  Nic.  conc.  can.  i 37  Job  xxxin,  44.  38  Dist.  35.  39  Dist.  47. 
(3).  Citatur  a S.  Greg.  lib.  vii  Reg.  epist.  30. 


V*·  ' 


f 


I 


745  SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  IX,  CAi>.  XIV.  746 


ν’.  Et  xt;  έπίσκοπος  η πρεσ ούτερος,  μη  τρία  βα-  Α 
πτίσματα  μια;  μυήσεω;  έπιτελέσει,  κ.  τ.  λ, 

\α\  Ει  τις  έπίσκοπος,  η πρεσβύτερος,  η διάκονο;, 

^ ολω;  του  καταλόγου  του  Ιερατικού,  γάμου,  κ.  τ.  λ. 

νβ\  Ει  τις  έπίσκοπος  η πρεσούτε ρος  τον  έ.τιστρέ- 
φοντα  από  αμαρτίας  ου  προσδέχεται,  άλλα  άποοάλ- 
λετχι,  καθαιρείσθω,  δτι  λυπεϊ  Χριστό*  τόν  είπόντα  · 
Χαρά  γίνεται  έν  ούρανφ  έπι  ivi  άμαρτωλψ  μετα- 
νοούντι. 

νγ*.  Et  τις  Ιπίσκοπος,  πρεσβύτερος,  η διάκονος, 
έν  ταΐς  έ^χέραις  των  έαρτών,  ού  μεταλχμβχνει  κρεών 
καί  ο^νου,  βσελυσσόμενος  και  ού  δι*  άσκησιν,  καθαι- 
ρείσθω,  ώς  κεκαυτηριασμένος  την  Ιδίαν  συνείδησιν, 
και  α’ίτιος  σκανδάλου  πολλοΤς  γινόμενος.  I 

νε*.  Ε'ί  τις  κληρικός  υβρίσει  τόν  έπίσκοπον,  καθ- 
αφείτθω  · Apyovxa  γάρ  τού  λαού  σου  ούκ  έρεΐς 
κακώς. 

νθ’.  Et  xt;  έπίσκοπος,  ^ πρεσβύτερος,  τινδς  των 
κληρικών  ενδεούς  όντος,  κ.  τ.  λ. 

ς'.  Εί  τις  τά  ψευδεπίγραφα,  κ.  τ.  λ. 

ξβ',  Ε’ί  xt;  κληρικός,  διά  φόβον  ανθρώπινον  'Ιου- 
δαίου, δ "Ελληνο;  η αιρετικού  άρν/,σεν αι,  εί  μεν  τό 
ονομα  τού  Χοιστοϋ,  άποοάλλέσθω  · εί  δε  τό  όνομα 
τού  κληρικού,  καθαιρείσθω  * μετανοήσχς  δε,  ώς  λαϊ- 
κός δεχθητω, 

ςγ\  Ε*ί  τις  έπίσκοπος,  ή πρε ιδΰτερος,  ^ διάκονος, 
^ δλω;  τού  καταλόγου  τού  ιερατικού,  φάγ$  κρέα  έν 
α*!ματι  ψυχής  αύτού,  η Οηριάλωτον,  η ΟνησιμαΤον, 
καθαιρείσθω  * τούτο  γάρ  6 νόμος  άπεΐπεν  * εί  δε  λαϊ-^ 
κός  ε*ίη,  άφοριζεσθω. 

ξδ’.  Ε’ί  τις  κληρικός  εύρεΟή  την  Κυριακήν  Ημέραν 
νηστεύων,  η το  Σάδδχτον,  πλην  τού  ένός  μόνου, 
καθαιρείσθω  . δί  δε  λαϊκός,  άφοριζέσθω. 

ξε*.  Ει  τις  κληρικό;  η λαϊκό;  είσέλθοι  εις  συν- 
αγωγήν 'Ιουδαίων  rt  αίρετικών  προσεύςασθαι,  καθ- 
αιρείσθω  καί  άποριζέσθω. 

Ε'ί  τις  κληρικός  έν  μάχ$  τινά  κρούσει,  καί 
από  τού  ένός  κρούσματος  άποκτείνει,  καθαιρείσθω 
διά  την  προπέτειαν  αύτού  · έάν  δ!  λαϊκός  άφορι- 
ζέσθω. 

ξη\  Ε'ί  τι;  έπίσκοπος,  fi  πρεσβύτερος,  ή διάκονος, 
δευτέραν  χειροτονίαν  δέξεται  παρά  τίνος,  καθαιρει- 
σΟω  καί  αυτός  καί  δ χειροτονήσας  · εί  μή  γε  άρα 
συσταίη,  οτι  παρά  αίρετικών  εχει  την  χειροτονίαν  * 
τους  γάρ  παρά  τών  τοιούτων  χειροτονηθέντας  η βα- 
πτισθέντας,  ούτε  πιστούς,  ούτε  κληρικούς  είναι 
δυνατόν, 

ξΟ*.  Ε'ί  τις  έπίσκοπος,  η πρεσβύτερος,  η διάκονος, 
η υποδιάκονος,  άναγνώστης  η ψάλτης,  την  άγίαν  Τεσ- 
σαρακοστήν, κ.  τ.  λ. 

ο'.  Ε’ί  τις  έπίσκοπος,  η πρεσβύτερος,  η διάκονος,  η 
δλως  τού  καταλόγου  τών  κληρικών,  ν^,στεύοι  μετά 
•Ιουδαίων,  κ.  τ.  λ. 


50  [49].  Si  quis  episcopus  vel  presbyter,  non 
tria  unius  mysterii,  baptismata  perfecerit,  etc., 
ut  supra  pag.  442  et  615. 

51  [50].  Si  quis  episcopus, presbyter,  vel  dia- 
conus, vel  omnino  ex  sacerdotali  numero, a nup- 
tiis, etc.,  vi  supra  pag . 711. 

52  |5I  |.  Si  quis  episcopus,  presbyter  vel  diaco- 
nus eum,  quia  peccatis  convertitor,  non  recipit, 
sed  ejicit, deponatur.  Quoniam  Christum  molestia 
afficit,  qui  dixit : Gaudium  est  in  coelo  propter 
unum  peccatorem  poenitentiam  agentem  40. 

272  53  [52]  Si  quis  episccpus,vel  presbyter, vel 
diaconus  in  festis  diebus  carnem  et  vinum  non  su- 
ir.i’,  abhorrens,  et  non  propter  exercitationem, 
deponatur,  ut  qui  habeat  injustam  conscientiam 
propriam,  et  sil  multis  offensionis  causa. 

55  [51].  Si  quis  clericus  episcopum  contume- 
lia affecerit,  deponatur  : Principi  enim  populi 
tui  non  maledices 

59  |58|.Si  quis  episcopus  vel  presbyter, cum  sit 
aliquis  ex  clericis  egenus,  etc.,  ut  supra  pag  674. 

60  [59]. Si  quis  falso  inscriptos, etc., fit  pag. 590. 

62  [01]  Si  quis  clericus  propter  metum  huma- 
num, vel  Judaei,  vel  Grsoci,  vel  haeretici,  nega- 
verit, si  quidem  nomen  Christi,  ejiciatur,  si  au- 
tem nomen  clerici,  deponatur  42.  Poenitentiam 
autem  agens,  ut  laicus  recipiatur. 

63  [62].  Si  quis  episcopus  vel  presbyter  vel 
diaconus,  vel  omnino  ex  sacerdotali  catalogo, 
comederit  carres  in  sanguine  animse  ipsorum, 

. vel  quid  a feris  captum,  vel  morticinum,  depo- 
’ natur.  Uoc  enim  lex  prohibuit : si  autem  sit  lai- 
cus, segregetur. 

64  [65].  Si  quis  clericus  inventus  fuerit  die 
Dominica  jejunare,  vel  Sabbato,  praeterquam  uno 
solo,  deponatur  : sin  autem  laicus,  segregetur. 

65  [63).  Si  quis  clericus  vel  laicus  in  Judaeo- 
rum vel  nico  haereticorum  synagogam  ingressus 
sit  ad  orandum,  deponatur  et  segregetur. 

66  [64]. Si  quis  clericus  vel  in  pugna  pulsatum 
aliquem  uno  ictu  occiderit,  deponatur  propter 
suam  proclivitatem  et  temeritatem ; laicus  vero 
si  fuerit,  segregetur. 

68  [67]  Si  quis  episcopus  (4),  vel  presbyter, 
vel  diaconus  secundam  ordinationem  ab  alio  sus- 
ceperit, depouatur  et  ipse,  275  et  qui  ordinavit, 

^ nisi  utique  constiterit, quod  ab  haereticis  ordina- 
tionem habeat.  Qui  enim  ab  eis  baptixati  et  or- 
dinati sunt,  ut  fideles  vel  clerici  sint,  fieri  non 
potest. 

69  [68].Si  quis  episcopus, vel  presbyter, vel  dia- 
conus vel  subdiaconus,  lector  vel  cantor  saoctam 
Paschae  Quadragesimam,  etc.,  ut  supra  pag.Qdb. 

79  [69]. Si  quis  episcopus.vel  diaconus, vel  quis 
omnino  ex  clericorum  catalogo,  jejunat  cum  Ju- 
daeis, etc.,  ut  pag.  738. 


40  Luc.  xv,  7.  4i  Act.  xxiH,  5.  42  Nic.  can.  10. 

(4)  Intelligilur  de  Cataphrygibus,  ut  cap.  19  concil.  Nic.  et  95  sextae  synodi. 


Patrol.  Gr.  CIY. 


1 


24 


147  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  US 


81  [80].  Diximus  non  oportere  episcopum  vel 
presbjterum  seipsum  ad  publicas  administratio- 
nes  demittere,  sed  in  ecclesiasticis  negotiis  ver- 
sari. Vel  ergo  ita  non  facere  persuadeatur,  vel 
deponatur  : Nemo  enim  potest  duobus  dominis 
servire  43  5 secundum  Domini  proceptum. 

83  [82].  Episcopus,  vel  presbyter, vel  diaconus 
exercitui  vacans,  et  utraque  obtinere  volens, Ro- 
manum scilicet  magistratum, et  sacerdotalem  ad- 
ministrationem,  deponatur  : Qucb  sunt  enim  Cee· 
saris , Caesari  : et  quos  sunt  /)<?·,  Deo  44. 

84.  Quisquis  regem,  elc.,  ut  pag. 739· 

Concilii  Nicaeni  canones  2, 10,  17. 

2.  Quooiam  multa,  vel  necessitate,  etc.,  ut 
pag.  499. 

10.  Quicunque  ex  iis  qui  lapsi  sunt,  etc.,  ut 
pag.  547. 

17.  Quoniam  multi  43  qui  in  canone  recensen- 
tur,plura  habendi  studium  et  turpe  lucrum  perse- 
quentes, divinae  Scripturo  obliti  sunt,  quae  dicit : 
Argentum  suum  non  dedit  ad  usuram  46  ; 974  et 
fenerantes  centesimas  exigunt ; aequum  censuit 
sancta  et  magna  synodus,  ut  si  quis  inventus  fue- 
rit post  statutum  usuras  ex  mutuo  sumere,  vel 
eam  rem  aliter  persequi, vel  sesquialteras  [sescu- 
plas] exigere,  vel  aliquid  aliud  excogitare  turpis 
quaestus  gratia,  e clero  deponatur,  et  sit  alienus 
a canone. 

Concilii  Ancyrani  canones  10, 14,  18. 

lO.Quicunque  diaconi  constituti, in  ipsa  consti- 
tutione testificati  sunt  et  dixerunt  oportere  se  ( 
uxores  ducere,  cum  non  possint  sic  manere,  ii  si 
uxorem  postea  duxerint, sint  in  ministerio, eoquod 
hoc  sit  illis  ab  episcopo  concessum.  Si  qui  autem 
hoc  silentio  proterito,  et  in  ordinatione,  ut  ita 
manerent,  suscepti  sunt,  postea  autem  ad  matri- 
monium venerunt,  ii  a diaconatu  cessent. 

14.  Qui  in  clero  sunt,  presbyteros  vel  diaconos 
a carnibus  abstinentes,  visum  est  eas  attingere, 
et  sic,  ut  velint,  ab  eis  abstinere.  Si  autem  no- 
lint olera,  qua  cum  carnibus  apponuntur,  co- 
medere, et  canoni  non  cedant,  ab  ordine  ces- 
sare. 

18.  Si  qui  constituti  episcopi,  etc.,  ut  pag. 
506. 

Concilii  Cmsareensis  canon  1 . 

l.Presbytersi  uxorem  duxerit, etc. >utpag.  739. 

Concilii  Antiocheni  canones  1,3,  4,  5,  13. 

1.  Omnes  qui  audent,  etc.,  ut  pag.  639. 

5.  Si  quis  presbyter,  vel  diaconus,  vel  quis 
omnino  ex  sacerdotali  ordine  relicta  sua  paro- 
chia, etc.,  ut  pag.  658. 

975  4,  Si  quis  episcopus  a syuodo  depositus, 
etc.,  ut  pag.  201. 

5.  Si  quis  presbyter  vel  diaconus  proprio  con- 
tempto episcopo,  ab  Ecclesia  seipsum  segregave- 
rit, etc.,  ut  pag.  583. 


πα\  Ειπομεν  οτι  μή  χρή  άπίσ> coito  j 11  πρίσδύτιρον 
καθιέναι  έαυτδν  είς  δημοσίας  διοικήσεις,  άλλα  προσ- 
ευκαιρεϊν  ταΐς  έκκλησιαστικαΤς  χρείαις  * ή πειδε- 
σθω  ούν  τούτο  μή  ποιεΤν,  ή καθαιρείσθω  · Ούδεις  γάρ 
δυναται  δυσΙ  κυρίοις  δουλεύειν,  κατά  την  Κυριακήν 
παρακέλευσιν. 

πγ'.  Επίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  στρα- 
τείφ  σχολάζα>ν,  καί  βουλάμενος  άμφάτερα  καιέχειν, 
Ρωμαϊκήν  άρχήν  και  Ιερατικήν  διοίκησιν,  καθχιρεί- 
σθω  · Τά  γάρ  Καίσαρος  Καίσαρί,  καί  τδ  τού  θεού 
τψ  θεφ. 

πδ\  *Ος  τις  υβρίσει  βασιλέα,  κ.  τ.  λ. 

Συνάδου  Νίκαιας  κανών  β'  ι'  ιζ  . 
β'.  ’Εηειδή  πολλά  ήτοι  ύπύ  άνάγκης,  κ.  τ.  λ. 

ι*.  "Οσοι  προεχειρίσθησαν  των  παραπεπτωκάτων, 
κ.  τ.  λ. 

ιζ’.  ’Επειδή  πολλοί  έν  τψ  κι  νάνι  έξεταζάμενοι,  τήν 
πλεονεξίαν  καί  τήν  αΙσχροκέρδειαν  διώκοντες,  έπελά- 
θοντο  του  θείου  Γράμματος  λέγοντος  · Τδ  άργύριον 
αυτού  ούκ  δδωκεν  έπι  τάκφ,  καί  δανείζοντες  έκα- 
τοστάς  άπαιτουσιν,  έδικα ίωσεν  ή άγια  καί  μεγάλη 
σύνοδος,  ώς  ιι  τις  εύρεθείη  μετά  τύν  δρον  τούτον 
τάκους  λαμβάνων,  έκ  μεταχειρίσεως,  ή άλλως  μετερ- 
χδμενος  τδ  πράγμα,  ή ήμιολίας  άπαιτών,  ή δλως 
ετεράν  τι  έπινοών  αΙσχρού  κέρδους  ένεκα,  καθχιρε- 
θήσεται  του  κλήρου,  καί  άλλάτριος  τού  κα νάνος  έσται. 

Συνάδου  ’Αγκύρας  κανών  ι*,  ιδ’,  ιη\ 
ι*.  Διάκονοι  ίσοι  καθίστανται,  παρ*  αυτήν  τήν  κχτα- 
στασιν  εΐ  έμαρτύραντο  καί  ετχσαν  χρή  ναι  γαμήσαι, 
μή  δυνάμενοι  ούτως  μένειν,  ούτοι  μετά  ταύτα  γαμή- 
σαντες,  Ιστωσαν  έν  τή  ύπηρεσίφ  δ·ά  τδ  έπιτρζπηνχι  αύ- 
τοϊς  δπδ  τού  έπισκάπου*  τούτο  δέ  ει  τινες  σιωπήσαντες 
καί  καταδεξάμενοι  έν  τή  χειροτονί^  μένειν  ούτως, 
μετά  τχύτα  ήλθον  έπΙ  γάμον,  πεπαύσθαι  αυτούς  τής 
διακονίας. 

*ιδ\  Τούς  εν  χλήρφ  πρεσβυτέρου;  δντας  ή διακάνους, 
καί  άπεχομένους  χρεών,  έδοξεν  έφάπτεσθαι  * καί 
ούτως,  εΐ  βούλοιντο  κρατεϊν  έ χυτών  · εΐ  δέ  βδελύσ- 
σοιντο  ώς  μή  δ!  τά  μετά  των  χρεών  βαλλάμενα  λά- 
χανα έσθίειν,  καί  μή  ύπείκοιεν  τψ  κανάνι,  πεπαύ- 
σθαι αύτούς  τής  τάξεως* 

ιη\  Ο Τ τινες  έπίσκοποι  κατασταθέντες  καί  μή  δε- 
χθέντες,  κ.  τ.  λ. 

( Συνάδου  Καισαρείας  κανών  αν. 

α\  Πρεσβύτερος  kxv  γήμη,  κ.  τ.  λ. 

Συνάδου  ’Αντιοχείας  κανών  α’,  γ’,  δ*,  ε*,  ιγ\ 
α*.  Πάντας  τούς  τολμώντας,  κ.  τ.  λ. 
γ’.  ΕΪ  τις  πρεσέύτερος,  ή διάκονος,  ή δλως  των  τού 
Ιερατείου,  καταλιπών  τήν  έαυτού  παροικίαν,  κ.  τ.  λ. 

δ'.Ει  τις  έπίσκοπος  ύπδ  συνάδου  καθαιρεθείς,  κ.  τ.  λ. 

ε*.  ΕΥ  τις  πρεσβύτερος  ή διάκονος,  καταωρο νήσος 
τού  Ιδίου  έπισκάπου,  άιρώρισεν  έαυτδν  τής  Εκκλη- 
σίας, κ.  τ,  λ· 


43  Math.  νι,  24.  **  Math.  xxu,  21.  <5  Aposl.  44 ; Laod.  5 ; Leonis  5 ; Gelas.  15.  46  Psal.  xnr,  5. 


749  SYNTAGMA  CANONUM.  - TlT.  IX,  CAP.  XIV.  750 

ιγ’.  Μηδένα  Επίσκοπον  τολμάν,  κ.  τ.  λ.  Α 13.  NullllS  episcopus  audeat, 6lC.,Ui  pag.  475. 

Συνόδου  Εφέσου  κανών  β*.  Concilii  Ephesini  canon  2. 

β’.  Et  τινες  έπαργεώται  Επίσκοποι,  Απελείφθησαν  2.  Si  qui  autem  provinciales  episcopi  a sancta 
τής  άγίας  συνόδου,  κα*  τή  άποστχσίφ  προσετέθησαν,  synodo  abfuerint, et  deficientibus  adhaeserint, aut 
ή προσχεθήναι  πεφαΟεΐεν,  ή καί  ύπογράψαντες  τή  adhaerere  tentaverint,  vel  etiam  postquam  subs- 
Νβστορίου  καθαιρέσει  έπαλινδρόμησαν  πρδς  τδ  τής  cripserunt  Nestorii  depositioni,  rursus  ad  defec- 
Αποστασίας  συνέδριον,  τούτου;  πάντη  κατα  τδ  δόξαν  tionis  consessum  recurrerunt,  istos  placuit  san- 
τή  Αγίφ  συνόδφ,  Αλλοτρίους  εΤναι  τής  Ιερωσύνης  κα5.  ct®  Synodo  penitus  alienos  6SSe  Sacerdotio,  et  ft 
τού  βαθμού  έκπίπτοντας.  gradu  cecidisse. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  β’,  ιη’,  κζ\  Concilii  Chalcedonensis  canones  2,  18,  27. 

β\  Et  τις  έπίσκοπος  έπί  χρήμασι  χειροτονίαν  ποιή-  2.  Si  quis  episcopus  propter  pecunias  ordina- 
σαιτο,  κ.  τ.  λ.  tionem  fecerit,  etc.,  ut  pag.  515. 

ιη\  T b τής  συνωμοσίας  ή πατρίας  Εγκλημα,  καί  18.  Conjurationis  vel  sodalitatis  crimen  ab 
«αρα  τών  2ξω  νόμων  πάντα  κεκώλυται,  πολλψ  δή  extern  i tatis  etiam  legibus  est  omnino  prohibitam: 
μύλλον  έν  τή  τού  θεού  Έκκλησίφ  τούτο  γίνεσθαι  multo  magis  hoc  autem  in  Dei  ecciesia  fieri  pro- 
άπάγορίύειν  «ροσήκεν.  Et  τινες  τοίνυν  κληρικοί,  ή ^ bibere  oportet.  Si  qui  ergo  clerici  vel  monachi 
μονάζοντες  εύρεθετεν,  ή συνομνύμενοι,  ή φατριάζον-  inventi  fuerint,  se  jactantes,  vel  sodalitates  com- 
τες,  ή κατασκευές  τυρεύοντες  έπισκόποις  ή κληρι-  parantes,  vel  aliquid  Struentes  ac  molientes  ad- 
χοϊς,  έκπιπτέτωσαν  πάντη  τού  οίκείου  βαθμού.  versus  episcopos  ac  clericos,  proprio  gradu  om- 

nino  excident. 

κζ'.  Τούς  Αρπάζοντας  γυναίκας  έπ*  όνόματι  συνοι-  27.  Eos  qui  nomine  conjugii  mulieres  rapiunt 
κεσίου,  ή συμπράττοντας,  ή συναιρομένου;  τοΐς  άρπά-  vel  Opem  ferunt,  ac  Consentiunt  iis  qui  rapiunt, 
ζουσιν,  ώρισεν  ή Αγία  σύνοδος,  εΐ  μίν  κληρικοί  εΐεν,  statuit  synodus,  si  sint  quidem  clerici,  proprio 
έκπίπτειν  τού  Ιδίου  βαθμού*  εΐ  δ!  λαϊκοί,  αναθεματίζε-  gradu  excidere ; sin  autem  laici,  anathemati- 
σ6αι.  zari. 

Συνόδου  Σαρδικής  κανών  κα\  Concilii  Sardicensis  CdHOH  21 . 

Γαυδέντιος  έπίσκοπος  είπε*  τούτα  τα  σωτηριω-  2l . Gaudentius  episcopus  dixit  : Haec  saluta- 
δώς,  κ.  τ.  λ.  riter,  etc.,  ut  pag . 666. 

Καί  τούτο  δέ  έκεϊθεν  μάλιστα  γνώριμον  γενήσεται  Porro  autem  hoc  quoque  Illius  erit  maxime 
καί  πληρωθήσεται,  κ.  τ.  λ.  notum,  etC.,  ut  pag . 666. 

Συνόδου  οικουμενικής  Εκτη;  κανών  γ',  δ’,  ε',  θ’,  27β  Concilii  cecumenid  VI  canones  3,  4,  8,  9, 
t’,  ια\<,  G 10,  11,86,97. 

Περί  Ιερέων  κα5  κληρικών.  De  presbyteris  et  clericis . 

γ\  Επειδή  δέ  δ εύσεβής  καί  φιλόχριστος  ημών  βα-  3.  Quoniam  vero  quis  pius  Christique  amator, 

σιλεύς,  x.  τ.  λ.  etc.,  Ut  pag.  5ll. 

δ’.  Et  τις  έπίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  4.  Si  quis  47  episcopus,  vel  presbyter,  vel  dia- 
n ύποδιάκονος,  ή Αναγνώςτης,  ή ψάλτης,  ή θυρωρδς,  conus,  vel  stibdiaconus,  vel  lector,  vel  cantor, 
γυναικί  Αφιερωμένη  θεψ  μιχθείη,  καταιρείσθω,  ώς  vel  ostiarius,  CUm  muliere  Deo  dicata  coierit, 
τήν  νύμφην  τού  Χριστού  διαφθείρας  · εί  δέ  λαϊκδς,  deponatur,  ut  qui  Christi  spons®  vitium  attule- 
Αφοριζέσθω.  rit;  sin  autem  laicus,  segregetur. 

t\  Μηδείς  τών  έν  Ιερατικφ  καταλεγομίνων  τά-  5.  Nullus  enim  qui  in  sacerdotem,  etc.,  Ut 

γματι,  κ.  τ.  λ.  pag.  219. 

θ'.  Μηδενί  έξεϊναι  κληρικψ  καπηλικδν  εχειν  έργα-  9.  Nulli  licere  48  clerico  cauponariam  habere 
στήριον.  El  γΑρ  τψ  τοιούτψ  είσιέναι  έν  χαπηλείψ  tabernam.  Si  enim  in  cauponam  ingredi  non  est 
ούχ  έπιτέτραπται,  πόσψ  μάλλον  Αλλοι;  Εν  τούτψ  δια-  permissum,  quanto  magis  aliis  in  ea  ministrare, 
χονεΤσθαι,  καί  A μή  θέμις  αύτψ  έγχειρεϊν  ; Et  δέ  τι  et  ea  qu®  non  licet  ipsi  tractare?  Si  quid  autem 
τοιούτον  διαπράξαιτο,  ή παυσάσθω,  ή καθαιρείσθω.  D tale  fecerit,  vel  cesset,  Vel  deponatur. 

ι\  ’Επίσχοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  τό-  10.  Episcopus  49,  presbyter,  vel  diaconus,  qui 

κους  ή τΑς  λεγομένας  εκατοστές  λαμβάνων,  παυσά-  usuras,  vel  quae  dicuntur  centesimas  accipit,  vel 
σθω  ή καθαιρείσθω.  cesset,  vel  deponatur. 

ια'·  Μηδείς  τώ/  έν  Ιερατικφ  χαταλεγομένων  τά-  1 1 . Nemo  eorum  80  qui  in  sacerdotali  Ordine 
γματι, ή λαϊκός  τα  παρΑ  τών  Ιουδαίων  Αζυμα  έσθιέτω,  enumerantur, vel  laicus,  Judaeorum  azyma  come- 
ή τούτοι;  προσοικειούσθω,  ή έν  νόσοι;  προσκαλείσθω,  dat,vel  ullam  cum  eis  familiaritatem  ineat,  vel  in 
χαί  ιατρεία;  παρ’  αυτών  λαμβανέτω,  ή έν  βαλα-  morbis  accersat,vel  ab  eis  medicinas  accipiat, vel 
νείοις  τούτοι;  παντελώς  συλλουέσθω  * εί  δέ  τις  τούτο  una  CUm  eis  in  balneis  Uvetur.Si  quis  autem  hoc 
πραξαι  έπιχειροίη,  εί  μέν  κληρικός  ε?η,  καθαιρεί-  facere  aggressus  fuerit,  si  sit  quidem  clericus, 
οθω  * εί  δέ  λαϊκδς,  Αφοριζέσθω.  deponetur : si  autem  laicus,  segregetur. 

47  Confer  can.  apost.  28.  48  Can.  aposl.  51,42;  Laodic.  24.  49  Can.  apost,  43.  80  Can* 
apost.  69  ; Laodic.  37,  38. 


751  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  752 

277  86-  Eos  qui  ad  animarum  lapsus  mere- A πζ"\  Του;  έπί  ψυχών  όλίσθω  πόρνας  έπισυνάγον- 
trices  cogunt  et  alunt,  si  sint  quidem  clerici,  ju-  τις,  καί  έκτρέφοντας,  εί  μίν  κληρικοί  εΤεν,  καβαι- 
bemus  deponi : si  vero  laici,  segregari.  ρεϊσθχι  όρίζομεν  · εί  δϊ  λαϊκοί,  άφορίζεσθαι. 

97.  Eos  qui  vel  cum  uxore  coilanl,  etc.,  Ut  4ζ'.  Τοός  ή γαμειή  συνοικουντας,  κ.  τ.  λ. 
pag.  630. 

GAP.  XV.  — Quas  ob  causas  quispiam  segre - ΚΕΦΑΛ.  IE'  — 'Ex  ποίων  τίς  αίτίων  έκ  των αυ- 
getur  simul  et  deponatur , vel  deponatur  et  com - τφ  άφορίζετχι  καί  καθαιρεΤται,  ή καθαιρεΤται  *αι 
mutlione  aut  Ecclesia  abscindatur  ? τήί  κοινωνίας  η καί  τής  Εκκλησίας  έχκόπτεται. 

Aposlolomm  canones  28,  29,  30,  65.  'Αποστόλων  κανών  κη’,  κθ’,  λ’,  ξε\ 

28  [27].  Si  quis  episcopus,  vel  presbyter,  vel  xV.  ET  τις  Ιπίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάχο- 

diaconus,  juste  ob  manifesta  crimina  depositus,  νος  κχθαιρεθείς  δικαίως  έπί  έγκλήμχσι  φανεροΤς,  τολ- 
sibi  aliquando  creditum  ministerium  attingere  μήσειεν  άψχσθσι  τής  πότε  έγχειρισθείση;  αυτψ  λειτ- 
audeat,  ab  Ecclesia  omnino  abscindatur.  ουργίας,  ο3τος  παντάπασιν  έκκοπτέσθω  τής  ’Εκλτ- 

σίας. 

29  [28]  Si  quis  episcopus  per  pecunias,  etc.,  κθ\  Ei  τις  έπίσκοπος  διά  χρημάτων,  x.  τ.  λ. 

ut  pag.  515.  8 

οΟ  [29].  Si  quis  episcopus  saecularibus  princi-  λ\  Et  τις  έπίσκοπος  κοσμικοϊς  άρχουσι,  κ.  τ.  λ. 
pibus,  etc.,  ut  pag . 5il. 

65  [63],  Si  quis  clericus  vel  laicus  in  Judaeo-  ξε'.  ET  τις  κληρικός  η λαϊκός  είσέλθοι  είς  συν- 
rum  vel  haereticorum  synagogam  ingressus  sit  ad  αγωγήν  'Ιουδαίων  ή αιρετικών  προσεύξασθαι,  καθαι- 
orandum,  deponatur  et  segregetur.  ρείσθω  καί  άφοριζέσθω. 

CAP.  XVI.  — Quas  ob  causas  clericus  vel  ΚΕΦΑΛ.  Ιζ"\  — 'Ex  ποίων  αιτιών  κληρικός  ή 
laicus  anathematizetur.  λαϊκός  άνχθεμχτίζεται. 

Concilii  Gangrensis  canon  20.  Συνόδου  Γάνγρας  κανών  κ\ 

20.  Si  quis  arrogantia  utens  et  martyrum  con-  ET  τις  αίτιώτο  ύπερηβχνψ  διαθέσει  χεχρημέ- 
gregatioties,  278  abhorrens  et  sacra  quae  in  eis  νος,  καί  βδελυσσόμενος  τάς  συνάξεις  των  μαρτυρώ*, 
celebrantur, et  eorum  memorias  accuset,  Sit  ana-  ή τάς  έν  αύταΤς  γινομένας  λειτουργίας  και  τάς  μνή- 
thema.  μχς  αυτών,  άνάθεμα  έστω. 

Concilii  Chalcedonensis  canones  2,  7.  Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  β’,  ζ'. 

2.  Si  quis  episcopus  propter  pecunias  ordina-  β\  ET  τις  έπίσκοπος  έπί  χρήμχσι  χειροτονίαν  ποιή- 
tiones  fecerit,  etc.,  ut  pag.  515.  e**1*™,  *.  τ.  λ. 

7.  Eos  qui  in  clero  semel  ordinati  sunt,  et  iti-  ζ*.  Τους  άπαξ  έν  κλήρφ  τεταγμένους,  ή καί  μο- 
dem  monachos,  statuimus  nec  ad  milifarem  ex-  ναστάς,  ώρίσαμεν  μήτε  έπ\  στρατείαν  μήτε  έπί  άξία* 
peditionem,  nec  ad  saecularem  dignitatem  posse  κοσμικήν  ίρχεσθαι  ‘ ή τούτο  τολμώντας  καί  μή  μετα- 
venire.  Qui  autem  hoc  audent,  et  non  poenilen-  μελουμένους,  ώστε  έπιστρέψαι  έπί  τούτο  δ διά  θεόν 
tia  ducti  ad  id  revertuntur,  quod  propter  Deum  πρότερον  εΤλοντο,  άναθεματίζεσθαι. 
prius  elegerant,  anathematizari. 

Basilii  CX  epistola  ad  Gregorium  presbyterum . Βασιλείου  έκ  τής  πρός  Γρηγόριον  πρεσβύτερον 

^ιστολής. 

Legi  tuas  litteras  cum  omni  patientia,  elc.,  Ut  Ένέτυχόν  σου  τοϊς  γράμαασι  μετά  πάσητ  μακρο- 
pag.  687.  Ουμίας,  κ.  τ.  λ. 

Synodi  unionis  canones  5,  6.  Συνόδου  τής  ένώσεως  κανών  ε’,  ζ”. 

5.  Qui  Ecclesiam  sanciam  calumniantur  quod  ε\  Τοϊς  συκοφαντουσι  τήν  άγίαν  'Εκκλησίαν,  δτι 

quartas  nuptias  permiserit,  divina  hoc  ita  insti-  τετραγαμίαν  έδεξατο,  χάριν  τής  εύδοκέ^  θεού  γενο- 
tuenle  prudentia,  quae  fratres  adunari  voluit  μένης  οικονομίας,  καί  τής  προσλήψεως  καί  ένώσεως 
scandalorum  pessimo  exemplo  antea  separatos,  αδελφών  ήμών,  ου;  ή τών  προλαβόντων  σκανδά- 
anathema  sit.  λων  ahia,  έχώριζεν,  άνάθεμα. 

6.  Qui  asserere  praesumunt  quod  Ecclesia  pu-  Τοϊς  τολμώσι  λέγειν,  8τι  ή Εκκλησία  τό  κα- 

ritatem  et  castitatem  sanctimoniamque  minus  θαρόν  καί  άχραντον  ου  σώζει  τής  άγιστείας  αυτής, 
servet,  imo  prolis  fovendae  causa  gratiae  a Deo  άλλά  μολυσμόν  τινα  προσετρίψατο  δια  τήν  χάριτι 
datae  maculam  asperserit  liberis  ob  scandalum  θεού  γενομένην  σύναψιν  τών  τέκνων,  ο3ς  διεμέρισι 
divisis,  quos  postea  conjunxerit,  anathema  esto,  μέν  τό  n&n  προγεγονός  σκάνδαλον,  συνήψε  δε  ή τού- 
του παρά  πάντων  όμου  άθέτησις  καί  άποκήρυξις, 
άνάθεμα. 

CAP.  XVII.  — Ne  bis  vindicetur  in  eadem  κεφαα.  iz\  — "Οτι  οό  χρή  δίς  έκδικετν  έπί 

Τβ * # τφ  αύτφ. 

Apostolorum  canon  25.  Αποστόλων  κα*ών  κε’. 

25.  Episcopus,  yel  presbyter,  vel  diaconus,  κε’.  Επίσκοπος,  ή πρεσδύτερος,  ή διάκονος,  έπί 
fornicationis,  etc·,  ut  pag « 743.  πορνείφ  ή έπιορκί^,  κ.  τ.  λ. 


753 


754 


SYNTAGMA  CANONUM. 

Βασιλείου  κανών  γ*,  λβ',  να. 
γ'.  Διάκονος  μίεά  την  διακόνισσαν  πορνεύσας, 
απόβλητος  μεν  της  διακονίας  εσται  · είς  δε  των  λαϊ- 
κών άπωσΟε^ς  τόπον,  της  κοινωνίας  ούκ  εφχΟόαεται· 
διότι  άρχαΐός  έστι  κανών,  τού;  άπδ  βαθμού  πεπτω- 
κότας,  τούςψ  μόνφ  τψ  τροπψ  τής  κολάσεως  ύπϊβάλ- 
λεσθαι,  άκολουθησάντων,  ώς  οΤμαι,  των  εξ  άρχής  τψ 
νόμω  έκείνψ,  τψ,  Ούκ  έκδικήσεις  δίς  έπί  τψ  αύτώ  * 
και  δι*  έτέραν  δέ  αιτίαν,  δτι  οΐ  μέν  έν  τψ  λαϊκψ 
δντες  τάγματι  έκοεβλημένει  τού  τόπου  τών  πιοτών, 
πάλιν  εις  τύν  άφ*  ού  έςέπεσον  τόπον  αναλαμβάνον- 
ται · δ δε  διάκονος  άπας  έχει  την  δίκην  τής  καθαιρέ- 
σεως  διαρκή  * ώς  ούν  ούκ  άποδιδομένης  αύτψ  τής 
διακονίας,  έπί  ταύτης  έστησαν  μόνης  τής  έκδική- 
σεως  · ταύτα  μεν  ούν  τα  έκ  των  τύπων  · καθόλου  δέ 
άληθέστερόν  έστιν  Ίαμα,  ή τής  αμαρτίας  άναχώρη- 
σις  · ώστε  6 δια  σαρκος  ήδονήν  άθετήσας  την  χάριν, 
διά  τού  συντριμμού  τής  σαρκος,  και  πάσης  δουλαγω- 
γίας  τής  κατ'  έγκράτειαν  άποστάς  των  ήδονών  ύφ’ 
ών  κατεστράφη,  τελείαν  ήμΤν  παρέξει  τής  Ιάσεως  αύ- 
τοΰ  την  άπόοειξιν.  'Αμφότερα  τοίνυν  ήμας  είδέναι 
δεΤ,  καί  τά  της  ακρίβειας,  καί  τά  τής  συνηθεία;’  έπε- 
σθαι  δε,  έπί  των  καταδεζαμενων  την  άκρότητα,  τψ 
παραδοθέντι  τύπψ. 

λβ’.  ΟΙ  τήν  πρύς  Θάνατον  άμαρτίαν  άμαρτάνοντες 
κληρ'κοί,  τού  βαθμού  κατάγονται  * τής  κοινωνίας  δε 
των  λαϊκών  ούκ  έξείργονται  * Ού  γάρ  έκδικήσεις  δις 
έπί  τώ  αύτψ 

να*.  Τύ  κατά  τούς  κληρικούς,  άδιορίστώς  οί  κα- 
νόνες έξέθεντο,  κελεύσαντες  μίαν  έπί  χοίς  πεσούσιν 
δρίζεσθαι  τιμωρίαν,  τήν  Ικπχωσιν  τής  υπηρεσίας,  ^ 
ε'ίτε  έν  βαθμψ  τυγχάνοιεν,  ε'ίτε  καί  άχειροθέτψ  ύπ- 
ηρεσίφ  προσκαρτεροΐεν. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΗ*.  — ’Εκ  ποίων  αίτιων  τελείως  έκ- 
βάλλεχαι. 

'Αποστόλων  κανών  κη',  να*,  ξβ’. 

κη'.  ΕΤ  τις  επίσκοπος,  ή πρεσβύτε ρος,  ή διάκονος, 
καθσιρεθείς  δικαίως,  κ.  τ.  λ. 

να'.  Ει  τις  έπίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος, 
ή δλως  τού  καταλόγου  τού  Ιερατικού,  γάμου  καί 
κρεών,  κ.  τ.  λ. 

ξβ’.  Ει  τις  κληρικύς  διά  φόβον  άνθρώπινον  'Ιου- 
δαίου, κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  'Αντιόχειας  κανών  δ'. 

δ’.  Ει  τις  έπίσκοπος,  ύπο  συνόδου  καθαιρεθείς,^ 
κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  λ^**. 

λζ”9.  "Οτι  ού  δεΤ  ιερατικούς  ή κληρικούς,  μάγους, 
κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  οικουμενικής  έκτης  κανών  κα*. 

κα\  Οΐ  έπ’  έγκλήμασι  κανονικοϊς  υπεύθυνοι,  κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΛ.  Ιθ'.  — Πότε  τις  καθέδρας  μεν  ή στσ- 
σεω;  ιερατικής  μετέχει,  ούκ  ένεργεΐ  δέ  τι  των 
λοιπών. 


- ΤΙΤ.  IX,  CAP.  XV-XIX. 

α 279  Basilii  canones  3,  32,  51. 

3.  Diaconus  post  diaconatum  fornicatus, diaco- 
natu ejicietur  quidem,  sed  in  laicorum  detrusus 
locum, a communione  non  arcebitur.Quoniam  an- 
tiquus est  canon,  ut  ii  qui  gradu  exciderunt,  huic 
soli  pcenae  generi  subjiciantur,  antiquis,  opinor, 
secutis  legem  illam,  Non  vindicabis  bis  in  idip-_ 
sum  : a!  que  etiam  propter  aliam  causam;  quod 
qui  in  ordinesunt  laico,  si  a loco  fidelium  ejician- 
tur.rursus  in  eum, ex  quo  ceciderunt, locum  reci- 
piuntur; diaconus  vero  semel  habet  semper  man- 
suram poenam  depositionis. Quoniam  igitur  diaco* 
natus  ei  non  restituitur, in  ea  sola  multa  steterunt. 
Atque  haec  quidem  sunt  quae  ex  constitutionibus 
habentur.  In  omnibus  autem  verior  medicina  est 
j recessus  a peccato.  Quare  si  propter  carnis  volu- 
ptatem gratiam  abjecit, is  si  carnem  conterendo  et 
in  omnem,  secundum  continentiae  praescripta, ser- 
vitutem redigendo, secedat  a voluptatibus, a quibus 
victus  et  prostratus  est,  plenum  nobis  suae  cura- 
tionis specimen  dabit.  Itaque  scire  nos  utraque 
oportet,  et  quae  sunt  summi  juris,  et  quae  sunt 
consuetudinis  : sequi  autem  in  iis  quae  summum 
jus  non  admittunt,  formam  traditam. 

32.  Peccatum  ad  mortem  peccantes  clerici,  de 
gradu  d<  jiciuntur,a  laicorum  autem  communione 
non  arcentur.  Non  enim  vindicabis  bis  in  idip - 
sum . 

51. Quod  ad  clericos  attinet,  indefinite  canones 
exposuerunt,  unam  lapsis  jubentes  poenam  infli- 
,gi,  ejectionem  a ministerio,  sive  in  gradu  fue- 
rint, sive  etiam  in  ministerio,  quod  manuum  im- 
positione non  datur,  permaneant. 

280  CAP.  XVIII.  — Quas  ob  causas  omnino 
expulsio  fiat. 

Apostolorum  canon  28,  51,  62. 

28  [27].  Si  quis  episcopus,  vel  presbyter,  vel 
diaconus  juste  ob  manifesta  crimina  depositus, 
etc.,  utpag . 751. 

51  [50].  Si  quis  episcopus,  presbyter,  vel  dia- 
conus, vel  omnino  ex  sacerdotali  numero  a nup- 
tiis, vino  ct  carnibus,  etc.,  ut  pag.  731. 

62  [61].  Si  quis  ςΙβηου$  propter  nutum  hu- 
manum, vel  Judaei,  etc.,  ut  pag . 746. 

Concilii  Antiocheni  canon  4. 
i 4.  Si  quis  episcopus  a synodo  depositus,  etc., 
utpag . 201. 

Concilii  Laodiceni  canon  36. 

36.  Quod  non  oportet  eos  qui  sunt  sacrali, etc., 
ni  pag.  734. 

Concilii  acumenici  vi  canon  2l. 

21.  Quid  canonice  quorumdam  criminum  rei 
facti,  etc  , ut  pag.ldb. 

CAP.  XIX-  — Quandonam  aliquis  cathedram 
quidem  slalumque  ecclesiasticum  retinet , nulla - 
tenus  tamen  ministerium  exercet. 


V Nahum  j,  9· 


755 


756 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 

Concilii  Ancyrani  canon  1,2.  A Συνόδου  Άγκυρας  κανών  α’,  β\ 

1.  Presbyteros  qui  sacrificaverunt,  etC.,ttlp,595.  α*.  Πρεσδυτέρους  τούς  έπιθύσχντας,  κ.  τ.  ). 

2.  Diaconos  similiter  qui  sacriflcaruilt,  postea  β\  Διακόνου;  ύμοίως  θύσχντας,  μετά  δε  τχύτχ 

autem  relnctati  sunt,  alium  quidem  honorem  ha-  άναπαλαίσχντχς,  τήν  μεν  άλλην  τιμήν  Εχειν,  πεπαύ- 
bere,  ipsos  autem  ab  omni  sacerdotali  (5)  mini-  σθαι  δε  αυτούς  πασης  τής  Ιερατικής  λειτουργίας  τού 
sterio  cessare, et  panem  vel  calicem  offerendi,  vel  άρτον,  ή ποτήριον  άναφέρειν,  ή κηρύσσειν*  εΐ  μέντοι, 
praedicandi  : sed  SI  ex  episcopis  aliqui  in  iis  vel  τινες  τών  Επισκόπων  τούτους  συνίυοιεν  κάματόν  τινα 
afflictionem  aliquam, vel  humilitatem  ac  mansue-  ή ταπείνωσιν  πρχότητος,  και  έθέλοιεν  πλέον  τι  διδό- 
tudinem  viderint,  et  aliquid  amplius  dare  vel  of-  ναι  ή άφαφεΤν,  Επ’  αύτοΤς  είναι  τήν  Εξουσίαν, 
ferre  voluerint,  in  eoruin  potestate  id  esse. 

981  Concilii  Neocouariensis  canon  9.  Συνόδου  Νεοκαισχρείας  κανών  θ’. 

9.  Si  presbyter  qui  corpore  prius  peccaverat,  θ’.  Πρεσδύτερος  Εάν  προημαρτηκώ;  σώματι, 
eicnut  pag.  547.  χ.  τ.  λ. 

Concilii  cecumenici  VI  canones  3,  26.  Συνόδου  οικουμενικής  Εκτης  κανών  γ’,  κζ^ 

De  presbyteris  et  clericis.  B Περί  Ιερέων  καί  κληρικών. 

3.  Quoniam  vero  pius  Christique  amator,  etc.,  γ*.  ’Επειδή  δε  δ εύσεδής  και  φιλόχριστος  ημών 

Utpag.  511.  βασιλεύτ,  κ.  τ.  λ. 

26.  Presbyterum,  qui  per  ignorantiam  illicitis  κζ"\  Πρεσδύτερον  τον  κατά  άγνοιαν  άθέσμψ  γά- 
nupliis  est  implicatus, esse  quidem  cathedrae  parti-  μψ  περιπαρέντα,  καθέδρας  μεν  μετέχειν,  κατά 
cipem, secundum  ea  quffi  sunt  nobis  a sacro  cano-  τά  άπύ  τού  Ιερού  κανόνος  ήμΐν  νομοθετηθέντα,  τών  δΕ 
ne  decreta  : a reliquis  autem  operationibus  absti-  λοιπών  Ενεργειών  άπέχεσθαι  * άρκετύ*  γάρ  τψ  ταούτψ 
nere.Ei  enim, qui  est  talis,  satis  est  Si  venia  detur,  ή συγγνώμη  * εύλογεΤν  δε  Ετερον  τύν  τά  οΙκεΐα  τημε- 
Ut  is  autem  alii  benedicat  qui  debet  propria  cura-  λεΤν  δφείλοντα  τραύματα,  άνακόλουθον  · ευλογία 
re  vulnera,  non  est  consentaneum.  Benedictio  enim  γάρ  άγιασμού  μετάδοσίς  Εστιν  · b δε  τούτο  μή 
est  Sancti6cationis  impertitio  : qui  autem  id  non  Εχων  διά  τύ  έκ  τής  άγνοίας  παράπτωμα,  πώς  έτέρφ 
habet  propter  delictum  ex  ignorantia,  quomodo  al-  μεταδώσει;  μήτε  τοίνυν  δημοσία,  μήτε  Ιδί$  εύλο- 
teri  impertiet?  Nec  ergo  publice, nec  privatim  be-  γείτω,  μήτε  τύ  σώμα  τού  Χριστού  κατανεμέτω  έτέ- 
nedicat,  nec  Christi  corpus  aliis  dislribuat  (nec  ροις,  μήτε  τι  άλλο  λειτουργείτω  * άλλ*  άρκούμενο; 
aliquod  aliud  ministerium  obeat), sed  praesidentia  τή  πρόεδρέ,  προσκλαιέτω  τώ  κυρίψ  συγχωρηθήναι 
contentus  domino  defleat,ut  illi  ex  ignorantia  pec-  αύτφ  τύ  έκ  τής  άγνοίας  άνήχημα  · πρόδηλον  γάρ  ώ; 
catum  remittatur. Manifestum  enim  est  quod  nefa-  Ο τοιούτος  γάμος  διχλυθήσεται,  καί  ούδαμώς  b άνήρ 
rium  conjugium  dissolvetur,  nec  vir  cum  ea  ullo  μετουσίαν  Εξει  πρύς  την  δι*  ής  τής  ίερας  Ενέργειας 
modo  consuetudinem  habebit,  propter  quam  sa-  Εστερηται. 
cra  operatione  privatus  est. 

Basilii  canones  27,  70.  Βασιλείου  κανών  κζ’,  ο’. 

21.  De  presbytero  qui  insciens  illicitis  nuptiis  κζ’.  Περί  τού  πρεσδυτέρου  τού  κατά  άγνοιαν 
implicatus  est,  etc.,  Ut  pag . 547.  άθέσμψ  γάμω  περιπαρέντος,  κ.  τ.  λ. 

70.  Diaconus  qui  pollutus  est  in  labris,  seque  θ’.  Διάκονος  Εν  χείλεσι  μιανθείς,  καί  μέχρι  τούτου 
eo  usque  peccasse  confessus  est,  a ministerio  ήμαρτηκέναι  ομολογίας,  τής  λειτουργίας  έπισχε- 
amovebitur  ; sed  ei  concedetur,  Ut  cum  diaconis  θήσεται  * τού  δΕ  μετέχειν  τών  αγιασμάτων,  μετά 
particeps  sit  sacramentorum.  Id  ipsum  autem  τών  διακόνων  άξιωθήσεται  * τύ  δε  αύτό  καί  πρεσδύ- 
presbyter  quoque.  Si  quid  autem  amplius  quis  τερον  * εί  δέ  τι  τούτου  πλεΐον  φωραθείη  τις  ήμαρτη- 
peccasse  deprehensus  fuerit,  in  quocunque  sit  χώς,  Εν  οΐψ  άν  ή βαθμψ,  καθχιρεθήσετχι. 
gradu,  deponetur. 

289  GAP.  XX.  — Non  esse  credendum  epis - ΚΕΦΑΛ.  K\  — Περί  τού  μή  πιστεύεσθαι  τον 

copo  affirmanti  privatim  sibi  clericum  de  crimi-  D Επίσκοπον  λέγοντα  Ιδιαζόντος  αυτψ  τύν  κληριχύν 
ne  esse  confessum . συνομολογήσχι  τύ  άμάρχημχ. 

Concilii  Carthaginensis  canon  132.  Συνόδου  Καρθχγέννης  κανών  ρλβ'. 

De  episcopo , qui  excommunicat  eum , quem  Περί  Επισκόπου  τού  άπύ  κοινωνίας  ποιούντο; 
sibi  soli  crimen  dicit  esse  confessum.  τύν  αύτψ  μόνψ  τύ  ίδιον  Εγκλημα  ύμολογή- 

σαντα. 

132.  Item  placilitW, Ut  si  quando  episcopus  di-  ρλβ'.  'Ομοίως  ήρεσεν,  ΐνα  Εάν  ποτέ  Επίσκοπο; 

cit  aliquem  sibi  soli  proprium  crimen  fuisse  con-  λέγη  τινά  αύτψ  μόνψ  τύ  ΐδιόν  Εγκλημα  ύμολογήσαι, 
fessum, atque  ille  neget  et  poenitere  noluerit ; non  χ*ί  Εκείνος  άρνήτχι,  μή  λογίσηται  b Επίσκοπος  εί; 
putet  ad  injuriam  suam  episcopus  pertinere, quod  Ιδίαν  ύδριν  συντείνει v,  8τι  αύτύς  μόνος  ού  πιστεύε- 

5»  Cone.  Carth.  vn,  c.  53,  Afric.  c.  99. 

(5)  Sacro  aptius  reddidit  Dionysius,  babeturque  in  veteri  interpretatione. 


757 


SYNTAGMA  CANONUM.  *—  TIT.  IX,  CAP.  XX-XXII.  758 

τβι  · εΐ  καί  τψ  σκινδαλμψ  τής  Ιδίας  συνειδήσεως  A illi  soli  non  creditur,  etsi  scrupule  (5*)  propriae 
λέγει  μη  θελειν  έαυτύν  κοινωνβΐν  τφ  άρνουμένψ.  cognitionis  se  dicit  neganti  nolle  communicare. 

ΚΕΦΛΛ.  KA'.  — Περί  έπισκόπου  ή κληρικού  CAP.  XXI. — De  episcopo  Cltit  clerico  qtli  Ves- 

ΙαΟίοντος  κρέας  έν  αΤματι,  ή θνηαιμαΐον  η catur  carne  cum  sanguine,  vel  morticino , vel  a 
θηριάλωτον.  fera  suffocato. 

'Αποστόλων  κανών  ξγ\  Apostolorum  canon  83. 

ξγ*.  El  τις  έπίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  63  [62]  Si  quis  episcopus  vel  presbyter,  vel 
η δλως  του  καταλόγου  του  ιερατικού,  φάγγι  κρέα:  diaconus  vel  omnino  ex  sacerdotali  numero  co- 
χ.  τ.  λ.  mederit  carnes,  etc.,  ulpag.  746. 

Συνόδου  'Αγκυρας  κανών  γ\  Concilii  Ancyrani  canon  3. 

γ\  Τους  φεύγοντας  και  συκληφθέντας,  ή ύπύ  3.Eosqui  fugientes  comprehensi  sunt,  vel  Sunt 

οικείων  παραδοθέντας,  ή άλλα»  τα  ύπάρχοντα  a suis  traditi,  vel  suis  alioqui  facultatibus  privati, 
άφαιρεΟέντας,  ή δπομείναντας  βασάνους,  ή είς  vel  tormenta  perpessi,  vel  in  carcerem  conjecti 
δεσμωτήριον  έμβληθέντας,  βοώντάς  τε  δτι  elal  Χρι-  sunt,  clamantes  se  esse  Christianos,  et  divulsi  ac 
στιανολ,  και  περισχισθέντας,  ήτοι  είς  τάς  χεΤρας  distracti  sunt,  vel  iis  qui  vim  afferebant  tllUS  in 
πρδς  βίαν  έμβαλλόντων  τών  βιαζωμένωνά,  ή βρωμά  Β manus  immittentibus,  vel  cibo  aliquo  per  necessi- 
τι  πρύς  Ανάγκης  δεξαμένους,  δμολογούντας  δε  διόλου  tatem  suscepto,  se  tamen  esse  Christianos  perpe- 
δτι  εΐσί  Χριστιανοί,  και  τύ  πένθος  του  συμβάντος  tuo  fatentes, et  ejusquod  accidit  dolorem  et  amic~ 
Αεί  έπιδεικνυμένους  τη  πάαη  καταστολή  καί  τψ  tu, et  habit·!,  et  vit»  285  humilitate  pr»  se  feren- 
σχήματι,  καί  τη  τού  βίου  ταπεινότητι,  τούτους  ώς  tes, a communione  non  arceri. Sin  autem  etiam  ab 
εξω  Αμαρτήματος  δ/τας,  της  κοινωνίας  μή  κωλύε-  aliquo  sunt  prohibiti,  majoris  cautionis  gratia,  vel 
σθαι.  El  δέ  καί  έκωλύθησαν  ύπό  τίνος,  περισσοτέρας  etiam  propter  aliquorum  ignorantiam,  statim  ad- 
Ακριβείας  Ινεκεν,  ή καί  τινων  Αγνοίφ,  ευθύς  προσ-  mittantur.  Hoc  autem  similiter  in  clericis  et  aliis 
δεχθήναι  * τούτο  δέ  δμοίως  έπί  τε  των  έκ  του  κλήρου  laicis.  Hoc  quoque  est  examinatum,  an  possint 
καί  τών  άλλων  λαϊκών  * προεξητάσθη  δέ  κάκεϊνο,  εΐ  etiam  laici,  qui  in  eamdem  necessitatem  incide- 
δύνονται  καί  λαϊκοί  τη  αύτη  Ανάγκη  δποπεσόντες,  runt,  ad  ordinem  promoveri.  Visum  est  ergo,  et 
πράγεσθαι  είς  τάξιν  - Ιδοξεν  ουν  καί  τούτους  ώς  eos  ut  qui  nihil  peccassent,  si  etiam  precedens 
μηδέν  ήμαρτηκότας,  εΐ  καί  ή προλαβούσα  εδρίσκοιτο  eorum  vita  instituendae  ratio  recta  inveniatur, 
δρθή  του  βίου  πολιτεία,  προχειρίζεσθαι.  promoveri. 

Συνόδου  οικουμενικής  έκτης  κανών,  ξζ'.  Concilii  (tCUmcntd  VI  canon  67. 

ξζ'.  Θεία  ήμΐν  Γραφή  ένετείλατο,  Απέχεσθαι  αΤμα-c  67.  Divina  nobis  Scriptura  mandavit, a sanguine, 

τος  καί  πνιχτού  καί  πορνείας*  τοϊς  οΰν  δια  την  et  suffocato,  et  fornicatione  abstinere.  Eos  ergo, 
λίχνον  γαστέρα,  αίμα  οίουδήποτε  ζώου  τέχνη  τινί  qui  propter  delicatum  ventrem  cujuscunque  ani- 
κατασκευάζουσιν  Ηώδιμον,  καί  ουτω  τούτο  έσθίουσι,  malis  sanguinem  arte  aliqua  esculentum  con- 
προσφόρως  έπιτιμώμεν  * ει  τις  ούν  Απύ  τού  νύν,  diunt  ac  instruunt,  atque  ita  illo  vescuntur,  con- 
αΐμα  ζώου  έσθίειν  έπιχειρήσοι  οίψδήποτέ  τινι  τρό-  veni  en  ter  punimus.  Si  quis  deinceps  animalis 
σεψ,  εΐ  μίν  κληρ*κδς  εΤη  καθαιρείσθω  * εΐ  δέ  λαϊκός,  sanguinem  quovis  modo  comedere  aggrediatur, 
άφοριζέσθω.  si  sit  quidem  clericus,  deponatur  : sin  autem 

laiciis,  segregetur. 

&ΕΦΛΛ,  KB*.  — Περί  του  τούς  έπισκόπους,  CAP.  XX Π.  — Quod  episcopi,  et  presbyteri,  et 

καί  πρεσβυτέρ ους,  καί  διακόνους,  καί  πάντας  diacon  i } omnesque  qui  sacra  tractant , a conju - 
τούς  τα  Ιερά  ψηλαφώντας,  όφείλειν  Απέχεσθαι  gibus  debeant  se  Continere . 
καί  τών  οικείων  γαμετών. 

Συνόδου  ΚαρΟα^έννης  κανών  γ',  δ’,  κε’,  ο*.  Concilii  Carthaginensis  canones  3,  4, 25,  70. 

Περί  έγκρατείας.  De  continentia . 

γ*.  Αύρ ήλιος  έπίσκοπος  εΓπεν  · Έν  τή  προλαβούση  ο 3.  Aurelius  episcopus  dixit:  Cum  praterito  con- 
συνόδψ,  ώς  περί  (*υΘμου  έγκρατείας  καί  αγνείας  cilio  de  continentia  etcastitatis  moderamine  trac- 
έζητεττο,  ήρεσεν  ώστε  τούς  τρεις  βαθμούς  τούτους,  taretur, gradus  isti  tres,  qui  constrictione  (6)  qua- 
τούς  συνδέσμψ  τινί  τής  Αγνείας  δια  τής  καθιερωσύνης  dain  castitatis  per  consecrationes  adnexi  sunt, 
συμπεπλεγμένους,  φημί  δέ  έπισκόπους,  πρεσβυτέ-  episcopos  (7),  inquam,  presbyteros  et  diaconos, 
ρους,  καί  διακόνους,  ώς  πρέπει  όσίοις  έπισκόποις,  ita  complacuit  (8),  Ut  concedet  sacros  antistites  ac 
καί  ίερεϋσι  Θεού,  καί  λευΐταις,  καί  ύπουργούσι  Θείοις  Dei  sacerdotes,  284  nec  non  et  Levitas  (9),  vel 
καθιερώμασιν,  έγκρατεϊς  εΤναε  έν  πασιν,  ούτως  δυνη-  qui  sacramentis  divinis  inserviunt,  continentes 
Θώσι  τού  δ παρα  του  θεού  Απλώς  αίτούσιν,  έπιτυχεϊν  * esse  in  omnibus,  quo  possint  simpliciter  quod  a 

(5*)  Haec  pars  ultima  canonis,  subsequenti  ca-  coni, 
noni  attexenda  est, ut  Hincmarus  recte  attexuit  in  (8)  Ms.  placuit. 

opusc. De  divortio  Loth.etTetb.  tom.  I,  pag.  572.  (9)  Ms.  et  vel  si  qui ; al.  vel  si  qui ; nempe 

(6)  Ms.  conscriptione.  subdiaconi, 

(7)  Ms.  episcopi,  inquam,  presbyteri,  et  dia*· 


755 


756 


PHOTII  PATRIARCHA  CP. 

Concilii  Ancyrani  canon  1,2.  A Συνόδου  ’Αγκύρτς  κανών  α*,  β\ 

1 .Presbyteros qui  sacrificaverunt, etc., Ut  p,595.  *.  Πρεσουτέρους  τούς  έπιθύσαντας,  κ.  τ.  >. 

2.  Diaconos  similiter  qui  sacrificarunt,  postea  β\  Λιακδνους  δμοίως  θύσαντας,  μετά  δε  ταύτα 

autem  reluctati  sunt,  alium  quidem  honorem  ha-  άναπαλαίσαντας,  τήν  μεν  άλλην  τιμήν  Εχειν,  πεπαύ- 
bere,  ipsos  autem  ab  omni  sacerdotali  (5)  mini-  σθαι  δ*  αυτούς  πάσης  τής  Ιερατικής  λειτουργίας  τού 
sterio  cessare, et  panem  vel  calicem  offerendi,  vel  άρτον,  ή ποτήριον  άναφέρειν,  ή κηρύσσειν·  εί  μέντοι, 
praedicandi  : sed  si  ex  episcopis  aliqui  in  iis  vel  τινίς  των  Επισκόπων  τούτους  συνίδ ot8v  κάματόν  τινα 
afflictionem  aliquam, vel  humilitatem  ac  mansue-  ή ταπείνωσιν  πραότητος,  καί  Εθέλοιεν  πλέον  τι  διδό- 
todinem  viderint,  et  aliquid  amplius  dare  vel  of-  ναι  ή άφαιρεΤν,  Επ’  αύτοτς  εΤναι  τήν  Εξο υσίαν. 
ferre  voluerint,  in  eoruin  potestate  id  esse. 

981  Concilii  NeOCmarieMU  canon  9.  Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  θ’. 

9.  Si  presbyter  qui  corpore  prius  peccaverat,  θ’.  Πρεσβύτερος  Εάν  προημαρτηκώ;  σώματι, 
eic^ut  pag.  547.  κ.  τ.  λ. 

Concilii  cecumenici  VI  canones  3,  26.  Συνόδου  οικουμενικής  Εκτης  κανών  γ’,  κζ^ 

De  presbyteris  et  clericis . ρ Περί  Ιερέων  και  κληρικών. 

3.  Quoniam  vero  pius  Christique  amator,  etc.,  γ*.  Επειδή  δε  δ ευσεβής  και  φιλόχρΐστος  ημών 

utpag . 511.  βασιλεύ:,  κ.  τ.  λ. 

26.  Presbyterum,  qui  per  ignorantiam  illicitis  κζ"\  Πρεσβύτερον  τον  κατά  άγνοιαν  άθέσμψ  γά- 
nupliis  est  implicatus, esse  quidem  cathedrae  parti-  μψ  περιπαρέντα,  καθέδρας  μεν  μετέχειν,  κατά 
cipem.secundum  ea  quffi  sunt  nobis  a sacro  cano-  τά  άπύ  του  Ιερού  κανόνος  ήμΐν  νομοθετηθέντα,  των  δΐ 
ne  decreta  : a reliquis  autem  operationibus  absli-  λοιπών  Ενεργειών  άπέχεσθαι  · άρκετδ;  γάρ  τψ  ταούτψ 
nere.Ei  enim, qui  est  talis,  satis  est  Si  venia  detur,  ή συγγνώμη  · εύλογεΐν  δε  Ετερον  τδν  τά  οΙκεΤα  τημε- 
Ut  is  autem  alii  benedicat  qui  debet  propria  cura-  λετν  όφείλοντα  τραύματα,  άνακόλουθον  * ευλογία 
re  vulnera, non  estconsentaneum.Benedictioenim  γάρ  άγιασμού  μετάδοσίς  Εστιν  · δ δΕ  τούτο  μή 
68t  sanctificationis  impertitio  : qui  autem  id  non  Εχων  διά  τύ  έκ  τής  άγνοίας  παράπτωμα,  πώς  έτέρφ 
habet  propter  delictum  ex  ignorantia,  quomodo  al-  μεταδώσει;  μήτε  τοίνυν  δημοσί?,  μήτε  Ιδίςεύλο- 
teri  impertiet?  Nec  ergo  publice, nec  privatim  be-  γείτω,  μήτε  το  σώμα  τού  Χριστού  κατανεμέτω  Ιτέ- 
nedicat,  nec  Christi  corpus  aliis  distribuat  (nec  ροις,  μήτε  τι  άλλο  λειτουργείτω  ' άλλ'  άρκούμενος 
aliquod  aliud  ministerium  obeat), sed  praesidentia  τή  πρόεδρέ,  προσκλαιέτω  τώ  κυρίω  συγχωρηθήναι 
contentus  domino  defleat, Ut  illi  ex  ignorantia  pec-  αύτφ  τδ  έκ  τής  άγνοίας  άν^μημα  * πρόδηλον  γάρ  ώς 
catum  remittatur. Manifestum  enim  est  quod  nefa-^  δ τοιούτος  γάμος  διαλυθήσεται,  και  ούδαμώς  δ άνήρ 
rium  conjugium  dissolvetur,  nec  vir  cum  ea  ullo  μετουσίαν  Εξει  πρύς  τήν  δι’  ής  τής  Ιεράς  ένεργείας 
modo  consuetudinem  habebit,  propter  quam  sa-  Εστερηται. 
cra  operatione  privatus  est. 

Bastlii  canones  27,  70.  Βασιλείου  κανών  κζ’,  ο’. 

21.  De  presbytero  qui  insciens  illicitis  nuptiis  κζ'.  Περί  τού  πρεσβυτέρου  τού  κατά  άγνοιαν 
implicatus  est,  etc.,  Ut  pag . 547.  άθέσμφ  γάμω  περιπαρέντος,  κ.  τ.  λ. 

70.  Diaconus  qui  pollutus  est  in  labris,  seque  θ’.  Διάκονος  έν  χείλεσι  μιανθείς,  καί  μέχρι  τούτου 
eo  usque  peccasse  confessus  est,  a ministerio  ήμαρτηκέναι  όμολογήσας,  τής  λειτουργίας  Επισχε- 
amovebitur  ; sed  ei  concedetur,  Ut  cura  diaconis  θήσεται  · τού  δέ  μετέχειν  τών  άγιασμάτων,  μετά 
particeps  sit  sacramentorum.  Id  ipsum  autem  τών  διακόνων  άξιωθήσεται  * τδ  δ!  αυτό  και  πρεσβύ- 
presbyter  quoque.  Si  quid  autem  amplius  quis  τερον  a εΐ  δε  τι  τούτου  πλεΤον  φωραθείη  τις  ήμαρτη- 
peccasse  deprehensus  fuerit,  in  quocunque  sit  χώς,  έν  ο?φ  άν  ή βαθμφ,  καθαιρεθήσεται. 
gradu,  deponetur. 

989  GAP.  XX.  — Non  esse  credendum  epis - ΚΕΦΑΛ.  K*.  — Περί  τού  μή  πιστεύεσθαι  τδν 

copo  affirmanti  privatim  sibi  clericum  de  crimi - ® Επίσκοπον  λέγοντα  Ιδιαζόντος  αύτφ  τδν  κληρικδν 
ne  esse  confessum · συνομολογήσαι  τδ  άμάρτημα. 

Concilii  Carthaginensis  canon  432.  Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ρλβ'. 

De  episcopo , qui  excommunicat  eum , quem  Περί  Επισκόπου  τού  άπδ  κοινωνίας  ποιούντος 

sibi  soli  crimen  dicit  esse  confessum . τδν  αύτφ  μόνφ  τδ  ίδιον  Εγκλημα  δμολογή- 

σαντα. 

132.  Item  placuit 52, Ut  8Ι  quando  episcopus  di-  ρλβ'.  'Ομοίως  ήρεσεν,  Ινα  έάν  ποτέ  Επίσκοπος 

Clt  aliquem  sibi  soli  proprium  crimen  fuisse  con-  λίγη  τινά  αύτφ  μόνφ  τδ  ΐδιόν  έγκλημα  δμολογήσαι, 
fessum, atque  ille  neget  et  poenitere  noluerit ; non  καί  έκεΐνος  άρνήται,  μή  λογίσηται  δ Επίσκοπος  εις 
putet  ad  injuriam  suam  episcopus  pertinere, quod  Ιδίαν  δβριν  συντείνειν,  8τι  αύτδς  μόνος  ού  πιστεύε- 

8*  Cone.  Carth.  vu,  c.  53,  Afric.  c.  99. 

(5)  Sacro  aptius  reddidit  Dionysius,  babeturque  in  veteri  interpretatione. 


757 


SYNTAGMA  CANONUM.  - 

ται  * cl  καί  τφ  σκινδαλμφ  τής  Ιδίας  συνειδήσεως 
λέγει  μή  θέλει ν έ αυτόν  κοινωνεΐν  τφ  Αρνουμένφ. 

ΚΕΦΛλ.  Κλ'.  — Περί  Επισκόπου  ή κληρικού 
Εσθίοντος  κρέας  Εν  at  μάτι,  ή θνησιμαϊον  ή 
θηριάλωτον, 

'Αποστόλων  κανών  ξγ\ 

ξγ\  Et  τις  Επίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος, 
ή δλως  του  καταλόγου  του  Ιερατικού,  φάγη  κρέα: 
κ.  χ,  λ. 

Συνόδου  'Αγκυρας  κανών  γ\ 

γ*.  Τους  φεύγοντας  καί  ουκληφθέντας,  ή ύπύ 
οικείων  παραδοθέντας,  ή αλλω>  τά  υπάρχοντα 
Αφαιρεθέντας,  ή ύπομείναντας  βασάνους,  ή είς 
δεσμωτήριον  Εμβληθέντας,  βοώντάς  τε  δτι  είσί  Χρι- 
στιανολ,  και  περισχισθεντας,  ήτοι  εις  τας  χεϊρας 
πρύς  βίαν  Εμβαλλόντων  των  βιαζωμΕνωνά,  ή Βρωμά 
τι  πρύς  Ανάγκης  δεζαμένους,  δμολογούντας  δέ  διόλου 
δτι  εΐσί  Χριστιανοί,  και  τύ  πένθος  τού  συμβάντος 
Αεί  έπιδεικνυμένους  τή  πάαη  καταστολή  καί  τφ 
σχήματι,  καί  τή  τού  βίου  ταπεινότητι,  τούτους  ώς 
Εξω  Αμαρτήματος  δ /τας,  της  κοινωνίας  μή  κωλύε- 
σθαι.  Εΐ  δέ  καί  έκωλύθησαν  υπό  τίνος,  περισσοτέρας 
Ακρίβειας  Ινεκεν,  ή και  τινων  Αγνοί?,  εύθύς  προσ- 
δεχθήναι  * τούτο  δέ  δμοίως  Ιπί  τε  των  έκ  του  κλήρου 
καί  των  άλλων  λαϊκών  * προεξητάσθη  δέ  κΑκεϊνο,  εί 
δύνονται  καί  λαϊκοί  τή  αυτή  Ανάγκη  ύποπεσόντες, 
πράγεσθαι  είς  τάξιν  · Ιδοξεν  ούν  και  τούτους  ώς 
μηδέν  ήμαρτηκότας,  εί  καί  ή προλαβούσα  εύρίσκοιτο 
ορθή  τού  βίου  πολιτεία,  προχειρίζεσθαι. 

Συνόδου  οικουμενικής  Εκτης  κανών,  ξζ'. 

ξζ'.  Θεία  ήμϊν  Γραφή  ένετείλατο,  άπ έχε  σθαι  αΤμα- 
τος  καί  πνιχτού  και  πορνείας  · τοϊς  ούν  δια  την 
λιγνόν  γαστέρα,  αίμα  οίουδήποτε  ζώου  τέχνη  τινί 
κατασκευάζουσιν  Εδώδιμον,  καί  ουτω  τούτο  έσθίουσι, 
προσφόρως  έπιτιμώμεν  · εΐ  τις  ούν  Απύ  τού  νύν, 
αίμα  ζώου  έσθίειν  έπιχειρήσοι  οίφδήποτέ  τινι  τρό- 
πφ,  εί  μέν  κληρ»κύς  ειη  καθαιρείσθω  · εί  δέ  λαϊκός, 
Αφοριζέσθω. 

&ΕΦΛΛ.  ΚΒ\  — Περί  τού  τούς  Επισκόπους, 
και  πρεσβυτέρους,  καί  διακόνους,  καί  πάντας 
τούς  τα  Ιερά  ψηλαφώντας,  όφείλειν  Απέχεσθαι 
καί  των  οικείων  γαμετών. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  γ’,  δ',  κε*,  ο’. 

Περί  Εγκρατείας. 

γ*.  Αύρ ήλιος  Επίσκοπος  είπεν  · Έν  τή  προλαβούση 
συνόδφ,  ώς  περί  βυθμου  Εγκρατείας  καί  αγνείας 
έζητεΐτο,  ήρεσεν  ώστε  τούς  τρεϊς  βαθμούς  τούτους, 
τούς  συνδέσμψ  τινί  τής  Αγνείας  διΑ  τής  καθιερωσύνης 
συμπεπλεγμένους,  φημί  δέ  Επισκόπους,  πρεσβυτέ- 
ρους, καί  διακόνους,  ώς  πρέπει  δσίοις  έπισκόποις, 
καί  Ιερεύσι  Θεού,  καί  λευίταις,  καί  ύπουργούσι  θείοις 
καθιερώμασιν,  Εγκρατείς  είναι  Εν  πασιν,  ούτως  δυνη- 
θώσι  τού  δ παρα  τού  Θεού  Απλώς  αίτούσιν,  ΕπιτυχεΤν  * 


- ΤΙΤ.  IX,  CAP.  ΧΧ-ΧΧΙΙ.  758 

t illi  eoli  non  creditur,  etsi  scrupulo  (5*)  proprias 
cognitionis  se  dicit  neganti  nolle  communicare. 

CAP.  XXI.  — De  episcopo  aut  clerico  qui  ves- 
catur carne  cum  sanguine , vel  morticino , vel  a 
fera  suffocato . 

Apostolorum  canon  83. 

63  [62]  Si  quis  episcopus  vel  presbyter,  vel 
diaconus  vel  omnino  ex  sacerdotali  numero  co- 
mederit carnes,  etc.,  ut  pag.  746. 

Concilii  Ancyrani  canon  3. 

3. Eos  qui  fugientes  comprehensi  sunt,  vel  sunt 
a suis  traditi,  vel  suis  alioqui  facultatibus  privati, 
vel  tormenta  perpessi,  vel  in  carcerem  conjecti 
sunt,  clamantes  se  esse  Christianos,  et  divulsi  ac 
distracti  sunt,  vel  iis  qui  vim  afferebant  thus  in 
i manus  immittentibus,  vel  cibo  aliquo  per  necessi- 
tatem suscepto,  se  tamen  esse  Christianos  perpe- 
tuo fat entes, et  ejus  quod  accidit  dolorem  et  amic- 
tu,et  habitu,  et  vitas  283  humilitate  prae  se  feren- 
tes^ communione  non  arceri. Sin  autem  etiam  ab 
aliquo  sunt  prohibiti,  majoris  cautionis  gratia,  vel 
etiam  propter  aliquorum  ignorantiam,  statim  ad- 
mittantur. Hoc  autem  similiter  in  clericis  et  aliis 
laicis.  Huc  quoque  est  examinatum,  an  possint 
etiam  laici,  qui  in  earodem  necessitatem  incide- 
runt, ad  ordinem  promoveri.  Visum  est  ergo,  et 
eos  ut  qui  nihil  peccassent,  si  etiam  pracedens 
eorum  vita  instituenda  ratio  recta  inveniatur, 
promoveri. 

Concilii  mcumentci  vi  canon  67. 

67.  Divina  nobis  Scriptura  mandavit, a sanguine, 
et  suffocato,  et  fornicatione  abstinere.  Eos  ergo, 
qui  propter  delicatum  ventrem  cujuscunque  ani- 
malis sanguinem  arte  aliqua  esculentum  con- 
diunt ac  instruunt,  atque  ita  illo  vescuntur,  con- 
venienter punimus.  Si  quis  deinceps  animalis 
sanguinem  quovis  modo  comedere  aggrediatur, 
si  sit  quidem  clericus,  deponatur  : sin  autem 
laiciis,  segregetur. 

CAP.  XXII.  — Quod  episcopi , et  presbyteri,  et 
diaconi , omnesque  qui  sacra  tractant , a conju- 
gibus  debeant  se  continere . 

Concilii  Carthaginensis  canones  3,  4, 25,  70. 

De  continentia . 

3.  Aurelius  episcopus  dixit:  Cum  praeterito  con- 
cilio de  continentia  et  castitatis  moderamine  trac- 
tarelur, gradus  isti  tres,  qui  constrictione  (6)  qua- 
dam castitatis  per  consecrationes  adnexi  sunt, 
episcopos  (7),  inquam,  presbyteros  et  diaconos, 
ita  complacuit  (8),  ut  concedet  sacros  antistites  ac 
Dei  sacerdotes,  284  nec  non  et  Levitas  (9),  vel 
qui  sacramentis  divinis  inserviunt,  continentes 
esse  in  omnibus,  quo  possint  simpliciter  quod  a 


(5*)  Haec  pars  ultima  canonis,  subsequenti  ca-  coni, 
noni  attexenda  est,ut  Hincmarus  recte  attexuit  in  (8)  Ms.  placuit. 

opusc.Di  divortio  Loth.etTetb.  tom.  I,  pag.  572.  (9)  Ms.  et  vel  si  qui : al . vel  si  qui ; nempe 

(6λ  Ms.  conscriptione.  subdiaeoni. 

(7)  Ms.  episcopi,  inquam,  presbyteri,  et  dia*· 


759  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  760 

Domino  (10)  postulant,  impetrare:  Ul  quod  apos-  A Τνά  καί  το  διά  τών  άπο αχόλων  παραδοθΐν,  και  έξ  αύ- 


toli  docuerunt,  et  ipsa  servavit  antiquitas,  nos 
quoque  custodiamus. 

De  diversis  ordinibus  ab  uxoribus  abstinen- 
dis. 

4.  Faustinus  episcopus  Ecclesiae  Potentium, 
provinciae  Piceni,  legatus  Romanae  Ecclesiae,  di- 
xit : Placet  ut  episcopus,  presbyter  et  diaconus, 
vel  qui  sacramenta  contrectant,  pudicitiae  cus- 
todes, ab  uxoribus  se  abstineant. 

De  episcopis,  vel  sequentibus  ordinibus , qui 
sacrosancta  mysteria  contrectant, placuit  ab  uxo- 
ribus contineri  [abstineri]· 

25.  Aurelius  episcopus  dixit  53  : Addimus, fra- 
tres charissimi,  praeterea,  cum  de  quorumdam  j 
clericorum,  quamvis  lectorum,  erga  uxores  pro- 
pria incontinentia  referretur,  placuit,  quod  in 
diversis  conciliis  firmatum  est,  ut  subdiaconi,qui 
sacra  mysteria  [wts.  ministeria]  contrectant  et 
[ms.  item]  diaconi,  et  presbyteri,  sed  et  episcopi 
secundum  priora  [ ms . propria]  statuta  etiam  ab 
uxoribus  se  contineant,  ut  tanquam  non  haben- 
tes  videantur  esse : quod  nisi  fecerint,  ab  eccle- 
siastico removeantur  officio.  Canteros  autem  cle- 
rieos  ad  huc  non  cogi,  nisi  matmiori  astate.  Ab 
universo  concilio  dictum  est : Quae  vestra  sancti- 
tas est  juste  moderata,  et  sancta,  et  Deo  placita 
sunt  confirmamus. 

Qui  clerici  ab  uxoribus  debeant  abstinere  ? 

885  70.  Praeterea 54(14),  cum  de  quorumdam* 
clericorum, quamvis  erga  uxores  proprias  inconti- 
nentia referretur  ; placuit  episcopos,  et  presbyte- 
ros^! diaconus  secundum  priora  statuta  etiam  ab 
uxoribus  continere  : quod  nisi  fecerint,  ab  eccle- 
siastico removeantur  officio. Caeteros  autem  cleri- 
cos ad  hoc  non  cogi,  sed  secundum  uniuscujus- 
que Ecclesiae  consuetudinem  observari  debere. 

Condiit  CBCumenict  vi  canones  12, 13. 

42.  Porro  hoc  quoque  ad  cognitionem  nostram 
pervenit,  etc.,  ut  pag . 514. 

43.55Quoniam  Romanae  Ecclesiae  procanonetra- 
ditum  esse  cognovimus, ut  promovendi  ad  diacona- 
tum,vel  presbyteratum, profiteantur  se  non  amplius 
suis  uxoribus  conjungendos  ; nos  antiquum  cano- 
nem  apostolicm  perfectionis  ordinisque  servantes, 
hominum  qui  sunt  in  sacris  legitima  conjugia 
deinceps  quoque  firma  et  stabilia  esse  volumus, 
nequaquam  eorum  cum  uxoribus  conjunctionem 
dissolventes,  vel  eos  mutua  tempore  convenienti 
consuetudine  privantes.  Quamobrem  si  quis  dignus 
inventus  fuerit, qui  h;podiaconus,vel  diaconus,  vel 
presbyter  ordinetur,  is  ad  talem  gradum  assumi 
nequaquam  prohibeatur,  si  cum  legitima  uxore 


τής  τής  άρχαιότητο;  κρατηθεν,  καί  ήυεΤς  δμοίως 
φυλάξωμεν. 

Περί  διάφορων  οξέων  όφειλευσών  άπέχεσθαι 
γυναικών. 

δ*.  Φαυσχΐνος  επίσκοπος  Πικένου  τής  Ποτεντηνής 
χώρας,  τοποτηρητής  της  'Εκκλησία;  Ρώμης,  εΤπίν* 
'Αρέσκει  "να  Επίσκοπος,  καί  πρεσβύχερος,  καί 
διάκονος,  καί  πάνχες  οί  χά  ίερά  ψηλαφώντες,  τη; 
σωφροσύνης  δπάρχωσι  φύλακες,  καί  γυναικών  άπ- 
έχωνται. 

Π·ρί  Επισκόπων  καί  των  Επομένων  τάξεων, 
χών  χά  άγια  μυστήρια  ψηλαφουσών,  ώρισεν  άπο 
'γυναικών  έγκρατεύεσθαι. 

κε\  Αύρήλιος  έπίσκοπος  εΤπεν  · ΠροσχίΟημι,  άδελ- 
t φοί  χιμιώχαχοι,  προσεπιτούτοις,  έν  τψ  άναφέρεσθαι 
Ενεκεν  έγκρατείας  τής  περί  χάς  Ιδίας  γυναίκας  χι.ών 
χών  κληρικών]  έξαιρεχως  αναγνωστών,  χδ  καί  εν  δια- 
φόροις  σ.>νόδοις  βεβχιωθεν,  ώστε  τους  Υποδιακόνους 
τού;  χά  ίερά  μυστήρια  ψηλαφώντας,  καί  τούς  διακό- 
νους, καί  πρεσβυτέρου;,  αλλά  καί  Επισκόπους  κατά 
τούς  Ιδιους  δρους,  καί  έκ  χών  συμβίων  έγκρατεύεσθαι, 
"να  ώ;  μη  εχοντε;  ώσιν  · δπερ  εί  μη  ποιήσουσ»,  τού 
Εκκλησιαστικού  άποκινηθώσι  καθήκοντος  * τούς  δε 
λοιπούς  κληρικούς  προς  τούτο  μη  άναγκάζεσθχι,  εί 
μη  έν  προβεβηκυίφ  κείρ$.  ’Απδ  πάσης  έλέχθη  της 
συνόδου.  "Απερ  ή ύμετέρα  άγιωσύνη  δικαίως  ΕρύΟμισεν 
Ιεροπρεπή  #ντα  καί  θεάρεστα,  βεβαιούμεν. 

Περί  τού  ποΤοι  όφείλουσι  κληρικοί  γαμετών 
άπέχεσθαι. 

ο*.  Προσεπιτούτοις  έν  τψ  περί  έγκρατείας  της  περί 
τάς  οικείας  γαμετάς,  τινών  μνημονεύεσθαι  κληρικών 
ηρεσεν  · ώστε  τούς  Επισκόπους  καί  έκ  των  ίδιων  Ιτι 
μην  άπέχεσθαι  γαμετών  · δπερ  εί  μη  ποιήσαιεν,  άπύ 
της  Εκκλησιαστικής  άποκινηθώσι  τάξεως  * τούς  δε 
λοιπούς  κληρικούς  προς  τούτο  μη  άναγκάζεσθχι,  άλλ* 
όφείλειν  κατά  την  έκάστης  'Εκκλησίας  συνήθειαν 
παραφυλάττεσθαι. 

Συνόδου  οίκουμενικής  Εκτης  κανών  ιβ*,  ιγ'. 

ιβ  . Καί  τούτο  δέ  εις  γνώσιν  ήμετέρχν  ηλθεν, 
κ.  τ.  λ. 

ιγ'.  Επειδή  έν  τή  Ρωμαίων  'Εκκλησίφ,  έν  τάξη 
κανόνος  παραδείόσθαι  διέγνωμεν,  τούς  μέλλοντας- 
διακόνου  ή πρεσβυτέρου  άςιούσθαι  χειροτονίας,  καθ- 
ομολογεί ώς  ούκέτι  ταΤς  ούχών  συνάπχονχχι  γυναι- 
ξίν,  ήμεΐς  τψ  άρχχίφ  έξχκολουθούντες  κα  όνΐ  τής 
άποστολικής  άκριβείας  καί  τάξεω;,  τά  των  Ιερών 
άνδρών  κατά  νόμου;  συνοικέσια,  καί  άπο  τού  νύν  έ£- 
ρώσθαι  βουλόμεθα,  μηδαμώς  αύτών  την  προς  γχαε- 
χάς  συνάφειαν  διαλύοντες,  ή άποστερουνχες  αυτούς 
χής  προς  άλλήλους  κατά  καιρδν  τον  προσήκοντα  ομι- 
λίας · ώστε  ει  τις  άξιος  εύρεθείη  προς  χειροτο νίαν 
Υποδιακόνου,  ή διακόνου,  ή πρεσβυτέρου,  ούτος  μη- 
δαμώς κωλυέσθω  Επί  τοιούτον  βαθμόν  έμβιβάζεσθαι, 


53  Garthag.  ν,  can.  3 et  10.  54  Cone.  Carthag.  v,  can.  3 ; Afric.  c.  37.  55  Can.  apost.  5. 

(10)  MS.  quod  omnino.  (j  |)  Et  in  hoc  ipso  codice  superius  can.  25. 


761 


SYNTAOMA  CANONUM.  - TIT.  IX,  CAP.  XXIII,  XXIV.  762 

γαμέτη  συνοίκων  νομίμψ  · μήτε  μ$ν  έν  τψ  τη;  χει-  a cohabitet.  Sed  neque  ordinationis  tempore  ab  eo 
ροτονίας  καιρώ  απαιτέίσθω  δ τοιούτο;  δμολογεΤν,  ώς  postuletur, Ut  profiteantur  se  a legitima  Clim  ϋΧΟΓβ 
άποστήσεται  της  νομίμου  προς  τήν  οίκείαν  γαμέτην  consuetudine  abstenturam  ; ne  ex  eo  a Deo  con$ti- 
όμιλίας  · Vvi  μη  ένςεύθεν  τον  έκ  βεου  νομοθετηΟέντα  lutas  el  sua  pr®sentia  benedictas  nuptias  injuria 
καί  εύλογηΟέντα  τη  αυτού  παρουσίφ  γάμον,  καθυβρί-  afficerecogamur.evangelica  voce exclamante:Qtt(£ 
ζβεν  έκβιασθώμεν  · τη;  του  Ευαγγελίου  φωνής  βοώ-  DeUS  COnjuilXlt, homo  ΙΙΟΠ  separet  Μ : et  Apostolo 
σης  · "A  δ θεός  Ιζευςεν,  άνθρωπος  μη  χωριζέτω*  docenie,  Honorabiles  nupti  as  et  torum  immacula- 
καΐ  του  'Αποστόλου  διδάσκοντος,  Τίμιον  ιόν  γάμον  κα'ι  tUttl  57  f ei  Alligatus  CS  286  UXOri?  ne  qU(Ere  SOltt- 
τήν  κοίτην  αμίαντον  · καί,  Δέόεσαι  γυναικί  ,·  μη  ζή-  tiOHem  58  : scimus  autem,  sicut  et  qui  Carthagine 
τει  λύσιν  * ΐσμεν  δ*  δπως  καί  οί  έν  Καρθαγέννη  συν-  convenerunt  5 .%  et  vit®  ministrorum  honestatis 
ελθόντες  τής  έν  βίψ  σεμίάτητος  τών  λειτουργών  τι-  curam  gerentes  dixerunt,  ut  subdiaconi,qui  sacra 
θεμενοι  πρόνοιαν  εφασαν  * ώστε  τους  Υποδιακόνους  mysteria  contrectant, et  diaconi, et  preebyteri  8Θ- 
τους  τα  Ιερά  μυστήρια  ψηλαφώντας,  καί  τους  διακό-  CUndum  proprios  terminos  a Consortibus  absli- 
νους  καί  πρεσουτέρου;,  κατά  τους  ίδιους  δροι/ς,  καί  neant  : ut  el  quod  per  apostolos  traditum  est,  et 
έκ  τών  συμβίων  έγκρατεύεσθαι  · ινα  καί  το  διά  τών  ab  ipsa  usque  antiquitate  servatum,  nos  quoque 
άποστόλων  παραδοθίν,  καί  ήμετς  δμοίως  φυλάςωμεν,  Β similiter  servemus, tempus  in  omni  re  Scientes, el 
καιρόν  έπί  παντός  έπιστάμενοι  πράγματος,  καί  μά-  maxime  in  jejunio  et  oratione.  Oportet  enim  COS 
λίστα  νηστείας  καί  προσευχής.  Χρή  γάρ  τούς  τψ  qui  divino  altari  assident, in  sanctorum  traclando- 
καιρώ  τής  τών  άγίων  μεταχειρίσεως,  έγκρατεΐς  είναι  rum  tempore  esse  omnir.0  continentes,  Ut  possint 
έν  πάσιν,  δπω;  δυνηθώσιν  ού  παρά  του  θεού  άπλώς  id  quod  a Deo  simpliciter  petunt  oblinere.  Si  quis 
αίτούσιν  έπιτυχεΤν  · εΐ  τις  ουν  τολμήσει,  παρά  τους  ergo  fuerit  ausus  pr»ler  apostolicOS  canones  inci- 
άποστολικους  κανόνας  κινούμενος,  τινά  τών  ίερωμέ-  tatus  aliquem  eorum  qui  Sunt  in  sacris,  presbyte- 
νων,  πρεσβυτέρων  φαμέν,  ή διάκον  ον,  ή δποδιακό-  rorum,  inquimus  vel  diaconorum,  Tei  hypodiaco- 
νων,  άποστερεΐν  τής  προ;  τήν  νόμιμον  γυναΤκα  συν-  norum,  conjunctione  CUm  legitima  UXOre  6t  COn- 
αφείας  τβ  καί  κοινωνίας,  καθαιρείσθω  · ώσαύτως  καί  fuetudine  privare,  deponatur.  Similiter  et  si  quis 
«?  τις  πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  τήν  εαυτού  γυναΤκα  presbyter  vel  diaconus  suam  UXOrem  pietatis  pr®- 
προφάσει  εύλαβείας  έκβάλλει,  άφοριζέσθω  * έπιμέ-  textu  ejecerit, segregetur  : et  si  perseveret, depo- 
νων  δε,  καθαιρείσθω,  n&tur. 

κεφαα.  κγ\  — Περί  κληρικού  χλευάζοντας  CAP.  XXIII.  — De  clerico  infirmos  irridente . 

τους  άσθενεΐς. 

'Αποστόλων  κανών  νζ\  ^ Apostolorum  CQHOH  57. 

νζ\  Ει  τις  κληρικός,  χωλόν  ή κωφόν,  κ.  τ.  λ.  57  [56],  St  quis  clericus  dandum  fcl  SOrdutn,  - 

etc.,  ut  pag.  738. 

κεφαα  ka*.  — Περί  κληρικού  έαυτόν  άκρω-  CAP.  XXIV.  — De  clerico  qui  seipsum  muti - 

τηριάζοντος.  lat. 

Αποστόλων  κανών  κγ\  A pOSt olorum  canon  23. 

κγ\  E?  τις  κληρικός  ών  έαυτόν  άκρωτηριάσει,  καθ-  23  [22],  Si  quis  cum  sit  clericus, seipsum  IflUti- 
αιρε^σθω  · φονευς  γάρ  έστιν  Ιαυτοϋ.  laverit,  deponatur  : est  enim  sui  homicida. 

Συνόδου  Νικαίας  κανών  α\  287  Concilii  Nicxni  Canon  i . 

a*.  Et  τις  έν  νόσψ  υπό  Ιατρών  έχειρουργ^θη,  1 . Si  quis  a medicinis  in  morbo  excisus,  etc., 

x.  τ.  λ.  ut  pag . 503. 

Συνόδου  α*  καί  β’  συγκροτηθείσης  έν  Κωνσταν-  Synodi  quoe  prima  et  secunda  nuncupatur  Cotis· 

τινουπόλει  έν  τψ  ναψ  τών  'Αγίων  Αποστόλων  tantlnopoll  W templo  Sanctorum  Apostolorum 

κανών  η’.  congregata  canon  8. 

η*,  ‘ ο θείος  καί  Ιερός  τών  άγίων  Αποστόλων  κανών  8.  Divinus  el  sacer  sanctorum  apostolorum  ca- 
τούς  έκτέμνοντας  έαυτούς  αύτοφονευτάς  κρίνει,  καί  non  59feos  qui  se  ipSOS  castrant  esse  Sui  homicidas 
Ιερείς  μέν  βντας  καθαιρεΤ,  μέλλοντας  δε  καί  τής  έπί  D judicat.  Et  si  Slflt  quidem  sacerdotes,  deponit;  si 
Ιερωσύνην  προκοπής  άπείργει  · δήλον  έντεύθεν  καθ-  non  sint  autem,  ne  ad  sacerdotium  promoveantur 
ιστών,  ώ;  εΤπερ  δ έαυτόν  έκτέμνων  αύτοφυνευτής  prohibet, ex eoaperle statuens, quod  si  18  quise  ip- 
έστιν,  δ Ετερον  έκτέμνων  πάντως  φονευτής  έστι·  suin  exsecavit  sui  est  homicida, qui  alium  eXSPCtt, 
θείη  δ*  άν  τις  τόν  τοιοϋτον  δικαίως  καί  τής  δημιουρ-  est  omnino  homicida. Merito  autem  statuerit  quis- 
γίας  αυτής  υβριστήν.  Διόπερ  ώρισιν  ή άγια  σύνοδος,  piam  eum  quoque  in  Opificium  contumeliosum  VI- 
ώς  ε*ί  τις  έπίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  εύ-  deri.  Quamobrem  decrevit  sancta  synodus,  ut  si 
νουχίζων  τινά  έλεγχθή,  ή αύτοχειρίφ,  ή έξ  έπιτάγμα-  quis  episcopus, vel  presbyter, vel  diaconus, castrare 
τος,  τούτον  καθαιρέσει  καθυποβάλλεσθαι  · εί  8»  Aetf-  aliquem  convictus  fuerit,  vel  manu  propria, vel  suo 
κός  ε"η,  άφορίζεσθαι  * πλήν  εί  μήπω  νόσημά  τινι  jussu,  18  depositioni  Subjiciatur  : 61  Sit  autem  lai- 


56  Matth.  xix,  6.  57  Hebr,  xm,  4.  W I Cor.  vij,  27.  58*  Cone·  Carthag.  ii,  can.  2.  »8  Can. 
apost.  22,  23  et  24* 


763  PHOTII  PATRIARCHAS  CP.  764 

cas, segregetur, pr&ter  quam  si  morbus,  qui  alicui  A προσπεσόν,  πρός  Ιχτομήν  του  πεπονθότος'έκβιάζοιτο  * 


accidit,  ad  illum  exsecandum,  qui  castratus  est, 
coegerit. Quemadmodum  enim  Nicanae  primae  sy- 
nodi canon, eos  qoi  in  morbo  exsecti  sunt, non  pu* 
nit, propter  morbum,sic,et  nos, nec  sacerdotes, qui 
aegrotos  castrari  mandant, condemnamus, nec  lai- 
cos,  qui  propriis  manibus  ad  castrationem  utun- 
tur, reprehendimus.  Hoc  enim  morbi  esse  mede- 
lam, non  autem  creaturae  insidias  fieri,  vel  opi- 
ficium injuria  affici  existimamus. 

Lege  quae  superius  annotata  sunt  in  eap.  14, 
tit.  1 praesentis  operis. 

288  CAP.  XXV.  — De  clericis  apostatis  fet  sa- 
crificantibus et  magis , et  incantatoribus9  et  as- 
trologis, et  mathematicis , et  divinis , et  veneficisf 
et  de  amuletis. 

Apostolorum  canon  62. 

62  (61).  Si  quis  clericus  propter  metum  hu- 
manum, vel  Judaei,  vel  haeretici  negaverit,  etc·, 
ut  pag.  746. 

Concilii  Ancyrani  canones  1,  2. 

1 .Presbyteros  qui  sacrificaverunt, etc.  tif  p.593. 

2.  Diaconos  similiter  qui  sacrificaverunt,  pos- 
tea autem  reluctati  sunt,  etc.,  utpag.lbh. 

Concilii  Laodiceni  canon  36. 

36.  Quod  non  oportet  eos  qoi  sunt  sacrati, etc., 
ut  pag.  734. 

Textus.be  veneficis, mathematicis  similibusque 
tit.!8,lib.ix,cod.Const.4 : haec  statuit : Plus  est  ve- 
neno,quam  gladio  occidere. Const. 2 : Geometriam 
scire  utile  est:  ars  autem  mathematica  interdicta 
est, et  damnata. Const.  3:  Nullus  artifex,aut  sacer- 
dos,aut  eorum  quisquam  qui  huic  ritui  ministrant, 
ob  ullam  omnino  causam  ad  aliquem, tametsi  ami- 
cus ipsius  sit,introeat:  alioquin  et  ipse  concrema- 
tur: et  qui  ipsum  evocaverit,  post  bonorum  confis- 
cationem deportatur:  et  quilibet  accusat.  Const.4: 
Qui  magicis  artibus  saluti  hominum  aut  pudicitia 
insidiantur, puniuntur  : non  autem  qui  [per  illas] 
hominibus  medentur,  aut  fructuum  proventum 
uberein  conservant,  imbres  aut  grandines  aver- 
tentes. Const.  5 : Nemo  aut  vatem,  aut  aruspi- 
cem,  aut  augurem  consulat  : neque  divinet  Chal- 
daeus, ant  mathematicus,  aut  quispiam  similis. 
Qui  contra  hsBC  fecerit,  289  decollatur. 

Textus.  Const.  6 : Qui  elementa  turbant,  autj 
inimicos  suos  per  manes  occidunt,  a feris  absu- 
muntur. Const.  7.  Cum  ubique  maleficia  odiosa 
sint, qui  in  imperatorio  [comitatu]  magi,  arioli,  in 
enarrandis  somniis  divinantes, aut  aruspices  inve- 
niuntur,torquentur  ,et  negantes  ac  [facinus]  pro- 
bantibus repugnantes  |in  aculeo  ungulis]  incidun- 
tur,nnllum  valentes  habere  privilegium. Const.  8. 
Similia  sunt  prohibita  discere, et  docere. Const  9. 
Qui  noverit  praestigiatorem  aliquem,  ipsumque  in 
praestigiatura  occupaverit:  [illum]  tradito.  Si  quis 
vero  [agitatorum  sive]  aurigarum,  aliusque  quis- 
piam contra  boc  fecerit, aut  clandestinis  suppliciis 


ώσπερ  γάρ  ό της  fev  Nt καίφ  συνόδου  πρώτος  κανών, 
τους  έν  νόσψ  χειρουργηθέντας  ου  κολάζει  διά  τό  νό- 
σημα, ούτω  και  ήμεΤς  · ούτε  τους  Ιερείς  έπιτάττοντας 
εύνουχίζεσθαι  τους  νοσούντας  κατακρίνομεν,  ©ΰτε 
μίν  τους  λαϊκούς  αύτοχειρίφ  πρός  την  όκτομήν  χρω- 
μένους,  ύπευθύνους  τιθέμεθα  * τούτο  γάρ  ίατρείαν 
του  νοσήματος,  αλλ*  ούκ  Επιβουλήν  του  πλάσματος, 
η τής  πλάσεως  υβριν,  λογιζόμεθα. 

'Ανάγνωθι  τά  παραγεγραμμένα  άνωτέρφ  έν  τψ  ιδ* 
κεφ.  τού  α'  τίτ.  του  παρόντος  συντάγματος. 

ΚΕΦΑΛ·  ΚΕ#.  — Περί  κληρικών  άποστατών,  χαΐ 
θυτών,  καί  μάγων,  καί  έπαοιδών,  κα*  άστρολό- 
γων,  μαθηματικών,  και  περί  μαντειών,  καί  φαρμα- 
I κειών,  και  περιάπτων. 

'Αποστόλων  κανών  ξβ'. 

ζβ\  Ει  τις  κληρικός  διά  φόβον  άνθρώπινον  'Ιου- 
δαίου, ή "Ελληνος,  ή αιρετικού,  άρνήσεται,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  'Αγκύρας  κανών  α’,  β\ 

α\  Πρεσβυτέρους  τους  έπιθύσαντας,  κ.  τ.  λ. 

β*.  Διακόνους  όμοίως  θύσαντας,  μετά  δε  τούτα  άνα· 
παλαίσαντας,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  λ^"#. 

*Οτι  ού  δεΤ  Ιερατικούς  ή κληρικούς,  μάγους, 
κ.  τ.  λ. 

Περί  φάρμακών  καί  μαθηματικών  και  των  όμοιων, 
διαλαμβάνει  δ ιη'  τίτ.  του  θ'  βιβλ·  τού  χώδ.  ταύτα. 
Διάτ.  α*  * Μεϊζόν  έστί  το  φαρμάκφ  ή ξίφει  φονεΰσαι  * 
Διάτ.  β’·  Τήν  γεωμετρίαν  χρήσιμόν  έστίν·  είδέναι,ήδέ 
μαθηματική  άπηγόρευται  καί  κατακέκριται.  Διάτ.  γ·  · 
Μηδεις  οίωνοσκόπος,  ή Ιερεύς,  ή τών  ύπουργούντων 
τοιαύτη  θρησκείφ,  εΐσίτω  πρός  τινα  έφ’  οΐφδήποτε 
αΐτίφ,  κάν  αυτού  φίλος  ήν  · έπει  και  αύτός  καίεται, 
καί  ό προτρεψάμενος  αυτόν  δεπορτατεύεται  δημευό- 
μενος, και  ό βουλόκενος  κατηγορεί.  Διάτ.  δ*  · Οί  διά 
μαγείας  τή  σωτήριφ  τών  άνθρώπων  ή τή  σωφροσύνή 
όπιβουλεύοντες  τιμωρούνται,  ού  μην  οί  πρός  θερα- 
πείαν τών  σωμάτων,  ή τή  εύετηρίφ  τών  καρπών 
ποιούντες,  οΤον  βροχήν  ή χάλαζαν  έπέχοντες.Διάτ.ε’· 
Μηδεις  έρωτάτφ  μάντιν  ή θύτην  ή οΐωνοσκόπον,  μήτε 
χρηματιζέτω  Χαλδ αΤος  ή μαθηματικός  ή τίς  παρα- 
πλήσιος · ό δε  παρά  ταύτα  ποιών,  άποτέμνεται. 

Διάτ.  ζ"’  * ΟΙ  τά  στοιχεία  ταράσσοντες,  ή τους 
έχθρούς  αύτών  διά  δαιμόνων  φονεύοντες,  θηρίοις 
άναιρούνται.  Διάτ.  ζ’  · Πανταχοΰ  μεν  τά  άμαρτήματα 
μυσαρά  έστιν,  έν  δέ  τή  βασιλευούση  ο!  ευρισκόμενοι 
γόητες,  ή μάντεις,  ή έν  άφηγήσει  ονείρων  μαντευό- 
μενοι,  ή οΐωνοσκόποι,  βασανίζονται  καί  ζέονται 
άρνούμενοι,  καί  τοΤς  έλέγχουσιν  άνθιστάμενοι  μή 
δυνάμενοι  προνόμιο  ν Ιχειν.  Διάτ.  η’  * Τ1σόν  έστι  τό  τά 
άπηγορευμένα  μαθεΤν  καί  διδάζαι.  Διάτ.  θ*  * Ο είδώς 
γόητά  τινα,  et  κατασχών  αυτόν  έπι  γοητείφ,  παρα- 
διδότω  * εΐ  δε  ήνίοχος,  ή τις  Ιτερος  παρά  ταύτα 
ποιήσει,  ή λαθραίως  αύτόν  τιμωρήσιται,  έσχάτως 
τιμωρείται  * υπολαμβάνεται  γάρ  τούτο  πράξαι  ώς 


765  SYNTAGMA  CANONUM. 

* 

εις  έχθρδν,  η ίνα  έκεΤνος  μή  δήμο  σιεύστι  τούς  συν- 
ίστορας, 

Αέγει  δε  και  βιβλ.  a'  τού  κώδ.  τίτ.  δ’  διάτ.  γ’,  δτι 
οΐ  γόητες  καί  kv  ταΐς  ήμέραις  τής  Πασχαλίας  έγ- 
κλείονται  καί  δεσμούνται  * καί  διάτ.  a’  του  αύτού  τίτ. 
8τι  οί  μαθηματικοί  μή  καίοντες  τάς  βίβλους  αυτών, 
καί  προαιάντες  τή  όρθοδάξφ  πιστέ ι έπί  τών  έπι- 
σκάπων,  πάσης  άπωθούντχι  πάλεως  * εΐ  δέ  kv  πόλει 
εύρεθώσιν,  ή τα  τής  Ιδίας  θρησκείας  δημυσιεύοντες, 
δεπορτατεύοηχι. 

Καί  τίτ.  ια’  του  αύτου  βιβλ.  διάτ  * β\  Μηδείς  διά 
σπλχγχνοσκοπίας  μαντευέσθω  * πικρώς  γάρ  τιμω- 
ρείται δ τών  ένεστώτων  καί  μελλόντων,  παρά  τδ 
κεκωλυμένον,  έκζητών  την  άλήθειαν  · βιβλ.  ε’ 
τίτ.  ιζ*  διάτ.  η’·  Εύλόγως  δ άνήρ  εύρίσκων  τήν  έ αυτού 
γαμέτην  φαρμακδν,  βεπουδίψ  λύει  τον  γάμον,  καί 
έκ  τού  ένα  «ίου  ή γυνή,  τού  άνδρδς  βντος  φάρμακού, 
δμοίως  καί  ή περί  βεπουδίων  νεαρα,  βιβλ.  ζ'  τίτ.  ξε* 
διάτ  β*  · *0  έπί  γοητείφ  καταδικασθείς,  ε!  μεν  άπδ 
τεκμηρίων  και  μαρτύρων  καί  ιδίας  έλεγθή  κατα- 
θέσεως,  δ έπί  γοητείφ  καταδικασθείς,  ού  δύναται 
έκκαλεΤσθχι  * εί  δέ  άπδ  μαρτύρων  καί  δικαιωμάτων 
καί  άλλων  τεκμηρίων,  ού  μην  καί  έξ  οικείας  κατχ- 
θόσεως,  ή φόβψ  τών  βασάνων  κατέθετο,  δύναται 
έκκαλεΤσθαι.  Βιβλ.  θ’  τίτ.  μα’,  διάτ.  γ’  · Πρώτοι  βα- 
σανίζονται οί  άλλάτριοι  δούλοι,  καί  8τε  δάξουαι  λέ- 
γει ν πιθανά  περί  τού  εγκλήματος,  τότε  καί  δ λεγά- 
μενος φχρμάξαι  βασανίζεται  * καί  τίτ.  μζ*  τού  αύτού 
βιβλ.  διάτ.  ιζ“*  · Ού  δεΤ  ψηφίζεσθχι  περί  γοητείας, 
Εως  £ν  άποδειχθή  το  Εγκλημα  διά  καταθέσεως  τού 
κατηγορουμένου,  καί  βασάνων  καί  συμφώνων  κατα- 
θέσεων. 

Καί  βιβλ.  ι’,  τίτ.  ιε’,  διάτ.  α’,  8τι  "Εξεστιν  έκάστψ 
kv  τφ  ίδίψ  τάπψ  ζητεΤν  θησαυρόν,  άνευ  θυσιών  ή 
τίνος  παράνομου  τέχνης  · καί  άπολαύει  δ εύ- 
ρίσκων, καί  περί  τών  τοιούτον  ούκ  Εξεστι  προσ- 
αγγέλλειν. 

Περί  δε  άποστατών,  φησίν  δ ζ*  τίτ.  τού  α*  βιβλ.  τού 
κώδ.  διάτ.  α*,  δ άπδ  Χριστιανών  γινόμενο;  ’ίουδαΐος, 
δημεύεται  · διάτ.  β’,  δ λέγων  τδν  τελευτήσαντα  μη 
δύνασθχι  διατίθεσθαι,  διά  τδ  άπδ  Χριστιανών  αύτδν 
’ίουδχΤον  ή “Ελληνα  γε^έσθαι,  εΤσω  πενταετίας  έν- 
άγοι·  διάτ*  γ’,  8τι  δ έξ  όρθοδάξου  γινόμενος  αίρετικδς, 
ού  συναναστρέφεται  τοΤς  άνθρώποις,  καί  ού  μαρτυρεί 
ή διατίθεται,  ούτε  κληρονομεί,  καί  ούκ  Εχει  μετά- 
νοιαν ώς  έν  τοΤς  άλλοις  άμαρτήμασιν  * ή δέ  περί 
τών  ’Εκκλησιών  ^Αφρικής  διαλεγομένη  ριβ*  νεαρά, 
δίδωσι  καιρδν  μετανοίας  τοΤς  έξ  όρθοδο'ξων  ύπδ  αί- 
ρετικών  βαπτισθεΤσι  · διάτ.  δ’,  δ Χριστιανδς  άπο- 
στάς  καί  θύσας,  ή έντειλάμενος  έτέρψ  θύσαι,  παρά 
παντδς  κατήγορε  ίται,  μή  άντιτιθεμένης  χρονιάς 
παραγραφής  * καέ  ούτε  δωρεΐται  έξότου  άποστή,  ούτε 
kv  σχήματι  πράσεως  περιγράφει  τδν  νόμον,  ούτε 
διατίθεται,  άλλ*  έξ  άδιαθέτου  πάντα  τοΐς  αύτού  συγ- 
γενέσιν  άρυ,όζει,  οις  καί  μετά  θάνατον  έφεΐται  κατ- 
ηγορεΐν,  εί  καί  μή  γέγονε  κατά  ζώντος  τού  μιαρού 
προκάταρξις  * καί  άνατρέπονται  καί  αί  δωρεά ί καί 
α{  διαθήκαι  αύτών?  καί  τοΤ$  άπδ  τού  νόμ^ν  καλού- 


— ΤΙΤ.  IX,  GAP.  XXV.  766 

Α oppresserit, ultimo  supplicio  afficitur. Suspicio  es 
enim,  ipsum  boc  tanquam  inimico  fecisse,  aut 
(certe  ideo],  ne  ille  facinoris  socios  publicaret. 

Dicit  vero  etiam  lib.  icod.  tit.  4,  const.  3,  quod 
praestigiatores  in  diebus  Paschalibus  et  includan- 
tur et  vinciantur,  fit  const.  10  ejusdem  tit.  quod 
mathematici  qui  non  concrematis  coram  episcopo 
libris  suis  ad  orthodosam  fidem  accesserint,  omni 
civitate  pellantur  : et,  si  in  civitate  [aliqua]  fue- 
rint deprehensi,  vel  caeremoniarum  suarum  pro- 
fessionem publicaverit,  deportentur. 

Textus . Et  tit.  11  ejusdem  lib.constit.  2.  Nemo 
per  extorum  sectionem  divinato. Acerbe  enim  pu- 
nitur, qui  contra  vetitum  praesentium  vel  futura- 
rum [rerum]  explorat  veritatem.  Lib.  v,  tit.  47, 

nconstit.  8 : Maritus  deprehendens  exorem  suam 
veneficam  [esse,  misso)  repudio  recte  solvit  ma- 
trimonium : et  e diverso  mulier,  si  vir  veneficus 
fuerit.  Similiter  etiam  novella,  qnae  de  repudiis 
[tractat],  lib.  vu,  tit. 65,  constit.  2 : Veneficii  con- 
demnatus, si  quidem  argumentis,  testibus,  atque 
sua  ipsius  confessione  convictus  fuerit,  non  potest 

290  appellare  : si  vero  testibus,  instrumentis, 
aliisque  argumentis,  non  autem  sua  confessione 
[convictus,]  vel  formidine  tormentorum  confessus 
sit.  provocare  non  impeditur.  Lib.  ix,  tit.  AI, 
constit.  3 : Primum  servi  alieni  torquentur,  et 
quando  de  crimine  verisimilia  dicere  videntur, 
tunc  qui  venenum  porrexisse  dicitur,  torqnetur. 
Et  tit.  47  ejusdem  libri,  constit.  16  : Non  est  in 
veneficos  ferenda  sententia,  priusquam  per  rei 
confessionem,  tormenta,  atque  concordantia  tes- 
timonia probatum  fuerit  criinen. 

Textus . Et  lib.  x,  tit.  45,  const.  1 : Licet  uni- 
cuique in  suo  loco  sine  sacrificiis  aliquave  legi- 
bus odiosa  arte  thesaurum  quaerere,  ac  fruitur 
invento,  neque  licet  de  ea  [re  ad  principem]  re- 
ferre. 

De  apostatis  dicit  tit.  7,  lib.  t cod.  const.  1, 
quod  qui  ex  Christiano  Judaeus  factus  est,  [ejus 
bona]  confiscentur.  Constit.  2.  Qui  dicit  defun- 
ctum testari  non  potuisse,  quod  ex  Christiano 
Paganus  aut  Judaeus  factus  sit,  intra  quinquen- 
nium agit.  Const.  3.  Qui  ex  orthodoxo  haereticus 
factus  est, non  conversatur  cum  hominibus,  neque 
testimonium  dicit,  neque  testamenti  factionem 
habet,  neque  in  bsereditatibus  succedit,  neque  ut 
in  aliis  criminibus, poenitentiae  [remedium]  habet. 
Novella  tamen  37, quae  de  Ecclesiis  Africanis  disse- 
rit, orthodoxis  qui  ab  haereticis  baptizati  sunt, 
poenitentiae  tempus  tribuit. Const.  4 Qui  Christia- 
nus [a  fide]  defecerit,  et  sacrificaverit,  aliive  sa- 
crificare mandaverit,  non  oppositurus  longi  tem- 
poris praescriptionem  a quocunque  accusatur,  et 
neque  ex  quo  desciverit  donat,  neque  venditionis 
specie  legi  fraudem  facit : [insuper]  non  testatur, 
sed  ab  intestato  cuncta  ipsius  cognatis  competunt, 
quibus  etiam  post  mortem  permittitur  accusare, 

291  tametsi  adversus  profanum  [adhuc]  vivum 


767 


PHOTII  PATRIARCHA  CP.  768 

nulla  facta  sit  contestatio.  Evertuntur  ipsorum  a μένοις  άρμόζουσι  · διάχ.  t\  ύ δοΰλον  ή εύγενη 
donationes  et  testamenta,  atque  iis  qui  a legevo-  Χριστιανόν,  άκοντα  ή διά  συμβουλής  μεταγαγών  ι\ς 
Cantur,  competunt  Const.  5.  Quicunque  servum  άθέμιτον  θρησκείαν,  κεφαλικώς  τιμωρείται  xxt 
Vel  ingenuum  Christianum,  invitum  vel  suasione  δημεύεται  · διάτ.  ζ"*,  ορθόδοξος  κληρικός  ή μονάχος 
ad  nefandum  religionis  ritum  traduxerit,  capite  θρησκεύων  τά  Ευτυχούς  ή ’Απολιναρίου,  ύπόκειταί 
punitur, bonaque  ejus  confiscantur.  Consi.  6.  Qui  τοΤς  κατά  αίρετικών  νόμοις,  και  της  *Ρωμαύκής  έξω- 
clericus  aut  monachus  orthodoxus  Eutychetis  aut  θεΤται  πολιτείας,  κατά  τά  κατά  Μανιχαίων  νομοθε  - 
Apollinaris  dogmata  sectatus  fuerit,  tenetur  legi-  τηθέντα. 

bus  adversus  haereticos  [latis  :]  et  prout  de  Manichceis  sancitum  est,  extra  Romanam  rempublicam 
profligatur. 

Textus.  Lib.  I,  tit.  9, const.  18.  Judaeus, qui  eum  Βιβλ.  α’,  τίτ.  θ’,  οιάτ.  ιη’,  Ιουδαίος  τύν  μή  βντα 
qui  Judaicae  religionis  non  esset,  contraria  doctri-  της  αυτής  θρησκείας  έναντίφ  διδασκαλία  μετα- 
na  ad  illam  traduxerit,  bonorum  proscriptione  γαγών  βΐς  αυτήν,  δημεύεται,  καί  κεφαλικώς  τιμω- 
damnatur,  miserumque  in  modum  punitur.  ρεΤται. 

Caeterum  de  istiusmodi  in  dig.  etiam  tractatur.  B Διαλαμβάνει  δε  περί  των  τοιούτων  και  έν  τοΤς 
Ait  enim  lib.  ΙΧ,  tit.  2,  digest·  7,  quod  in  servo  διγέσχοι;  · φ^σί  γάρ  βιβλ.  θ*,  τίτ.  β’,  δίγ.  ζ’,  δτι  δ 
venenum  pro  medicamentodedil, ad  ipsius  pretium  φάρμακον  άντί  Ιατρείας  δούλψ  δεδωκώς,  ύπόκειταί 
[praestandum]  teneatur, Ut  qui  causam  mortis  prae·  είς  την  αυτού  τιμήν,  ώς  αιτίαν  θανάτου  παρασχούν  · 
buerit.Sciasautem, quod  actioni  [etiam]  locus  {sit,]  ισθι  δε  δτι  χώρα  τψ  έγκλήματι,  καί  ε*  τις  προπετώς 
si  medicamentum  perperam  dederit,  ut  digest.  8 δοίη  ©άρμακον  · ώ;  δίγ.  η'.  "Ομοιον  και  περί 
[ait]. Similiter  etiam  de  obstetrice  digest. 9,  lib.  x,  ιατραίνης,  δίγ.  θ’,  βιβλ  i’  τίτ.  β’  · δίγ  · δ’,  ού  διαι- 
tit.  2, digest.  4.  In  haeredilate  reperta  mala  medi-  ροΟνται  μεταξύ  των  κληρονόμων,  τά  έν  τη  /ληρο- 
camenta,  aut  magici  similesve  libri  inter  haeredes  νομ (tf  εύρεθέντα  κακά  φάρμακα,  ή μαγικά  βιβλία,  ή 
non  dividuntur:  sed  judicis  arbitrio  corrumpuntur,  τά  δμοια,  άλλα  κατά  δοκιμασίαν  τού  δικαστού  φθεί- 
Lib.  XVIII,  tit.  1,  digest.  35. Venena  mala  non  ven-  ρονται,  βιβλ.  ιη'  τίτ  α’  δίγ.  λε’,  τά  κακά  φάρμακα 
dunlur. Si  tamen  [aliis  materiis]  mista,  Utilia  sint,  ού  πιπράσκεται  · εΐ  μέν  τοι  δεχόμενα  μίξινχρησι- 
Ut  de  antidoto  [dici  debet],  venduntur.  Lib.  XLVII,  μεύουσιν,  ώ;  έπι  τής  αντιδότου  πιπράσκονται  * βιβλ. 
tit.  10, digest.  15. Qui  medicamento  alicujus  men-  μζ*  τίτ.  ι’ δίγ.  ia’,  ot  παραφρονήσαί  τινα  φαρμάκψ 
tem  alienaverint,  tenentur  injuriarum  actione.  Si  ποιούντες,  ένέχονται  τψ  περί  ύβρεων  νόμψ  · εΐ  δε 
veroqui astrologiam  aliamve  vetitam  divinationem  c καί  άστρολόγος,  ή έτέραν  άπηγυρευμένην  μαντείαν 
exercet,  consultus,  [aliquem]  furem  dixerit,  qui  μετιών,  έρωτηθείς  ε'ίπη  κλέπτην  τον  μή  δντα, 
non  erat:  tenetur  constitutionibus.  Lib.XLlIl,lit.8,  ύπόκειταί  ταΤς  διατάξεσι  * βιβλ.  μη*  τίτ.  η’,  δίγ.  β*, 
digest.  2.  Tenetur  lege  [Cornelia]  de  sicariis,  qui  τψ  περί  φονέων  νόμψ  κατέχεται,  δ διά  το  φονεϋσαι 
802  venenum  necandi  hominis  causa  [vel]  facit,  άνθρωπον  ποιων  φάρμακον,  ή πιπράσκων,  ή Ιχων  · 
vel  vendit, vel  habet. Sunt  autem  etiam  venena quao  είσί  δε  φάρμακα  όγείαν  έμποιοΰντα,  καί  τά  λεγάμενα 
sanaut,et  quae  amatoria  dicuntur. Si  vero  quispiam  φίλ-ρα  · ε\  δε  καί  τις  μή  κακψ  λογισμψ  παράσχη 
licet  non  malo  animo  mulieri  medicamentum  ad  γυναικί  συλληπτικον,  καί  τελευτήσει  ή λαβούσα, 
conceptionem  dederit,  eaque  [ex  eo]  mortua  sit,  έξορίζεται  * και  δ πημεντάριος  προπετώς  διδούς  τινί 
relegatur.  [Similiter]  etiam  pigmentarius,  qui  te-  κώνειον,  ή σαλαμάνδραν,  άκόνιτον,  ή πιτυοκάμπην, 
mere  alicui  cicutam,  salamandram,  aconitum, pi-  ή βούβρωστιν,  ή μανδραγόραν,  ή κανθαρίδας, 
tyocampam,  buprestum,  mandragoram,  aut  can- 
tharidas dederit. 

Texins. Digest.  13.  Qui  vetita  sacrificia  facit, lege  Δίγ.  ιγ’,  δ ποιων  θυσίας  άπηγορευμένας,  τψ  περί 
[Cornelia]  de  sicariis  tenetur.  Lib.  XLVIII,  tit.  19,  φονέων  ύπόκειταί  · βιβλ.  μη’,  τίτ,  ιθ',  δίγ.  κη’,  0} 
dig.  28,  Venenarii  dignitate  praediti  deportantur,  0©αρμακοι  αξιωματικοί  δ’ντες,  δεπορτατεύονται  · οί  δέ 
reliqui  capite  puniuntur.  Digest.  38.  Qui  amato-  λοιποί,  είς  κεφαλήν  τιμωρούνται  * καί  δίγ.  λη*,  δ 
rium  aut  abortionis  poculum  sine  dolo  dedit  : si  δεδωκώς  πόμα  προς  φίλτρον,  ή άμβλοϊθρίδιον  χωρίς 
vilis  Sit,  in  metallum  damnatur  : si  honestus,  δόλου,  εύτελες  μεν  ών  μεταλλίζεται  · τίμιος  δε,  έξο- 
amissa  parte  bonorum  relegatur  sed  si  quis  inde  ρίζεται  μετά  μερικής  δημεύσεω;  · έσχάτη  δε 
mortuus  sit,  summum  supplicium  infligitur.  τιμωρίφ  έπάγεται,  έάν  τις  έκ  τούτου  τελευτήση. 

CAP.  XXVI.  — De  episcopis  UUt  clericis  per·  ΚΕΦΑΑ.  Κζ"\  — Περί  έπισκόπων  ή κληρικών 
cursoribus  vel  homicidis . τυπτόντων  ή φονευόντων. 

Appstolorum  canon  27,  66.  Αποστόλων  κανών  κζ*, 

27  [28]. Episcopum  vel  presbyterum, vel  diaconum  κζ’.  'Επίσκοπον,  ή πρεσβύτερον,  ή διάκονον,  τύ- 

qui  verberat  eos  qui  peccant, vel  infideles  qui  injo-  πτοντα  πιστούς  άμαρτάνοντας,  ή άπιστους  άδικήσαν- 
riam  fecerunt,  et  per  haec  Vult  perterrere, deponi  τας,  καί  διά  τοιούτων  φοβεΤν  εθέλοντα,  καθαιρεΤσθαι 
jubemus.  Dominus  enim  nos  nequaquam  hoc  do-  προστάσσομεν  * ούδαμού  γάρ  δ Κύριος  τούτο  ήμας 
cuit;  contra  autem  ipse  verberatus, non  repercus-  έδίδαξε  · τούναντίρν  δε  αύτύς  τυπτόμενος,  σύκ  άντό- 


?69  syntagma  canonum. 

τύπτε  * λοιδορούμενος,  ούκ  άντελοιδόρει  · πασχών, . 
ούκ  ήπείλει. 

ξζ"\  Εΐ  τις  κληρικός  εν  μάχη  τινά  κρούσει,  και 
άπδ  τοΟ  ένος  κρούσματος  άποκτε(νει,  καθχιρείσθω 
δια  την  προπέτειαν  αυτού  * έάν  δε  λαϊκός  η,  άφό- 
ριζέσθω. 

Συνόδου  α’  καί  β’  συγκροτηθείσης  έν  τψ  νχψ 

τών  ’Αγίων  *Αποστόλων  έν  Κωνσταντινουπόλει 

κανών  θ'. 

0 . Τού  άποστολικού  καί  θείου  κανόνος,  τούς  ιερείς 
τύπτειν  έπιχειρούντας  πιστούς  άμαρτήσαντας,  ή 
άπιστου;  άδικήσαντας  , καΟαιρέσει  καθυποβάλ- 
λοντος,  οί  τον  οίκεΐον  άποθερχπεύειν  μηχανώαενοι 
θυμδν,  καί  τάς  ά.τοστολικχς  διαταςεις  πχραχχράτ- 
τοντες,  τούς  αύτοχειρίφ  τύπτειν  έπιχειρούντας,  έςει· 
λήφασι  · μήτε  του  κανόνος  μηδέν  τοιούτον  ύποση- 
μαίνοντος,  μήτε  τού  ορθού  λόγου  τούτο  νοεΐν  Ιπιτρέ- 
ποντος  · μάταιον  γάρ  ώς  αληθώς  καί  λίαν  έπισφαλές, 
τον  αύτοχειρίφ  μεν  έν  τψ  τύπτειν  τρις  ή τετράκις 
πλήςαντα,  καθαιρεΤσθαι  · άδείας  δε  διδόμενης  τύπτειν 
έξ  έπιτάγματος,  τδν  άπηνώς  καί  μέχρι  θανάτου  την 
τιμωρίαν  έπαύξοντα  , παροράσθαι  άτιμώρητον  · 
διόπερ  τού  κανόνος  το  τύπτειν  απλώς  κολάζοντος, 
και  ήμεΐς  ούτω  συμψηφιζόμεθα  β χρή  γάρ  τον  τού 
θεού  Ιερέα,  καί  όιδασκαλίαις  και  νουθεσίαις,  εσθ’ 
δτε  δέ  καί  τοΐς  έκκλησιαστικοΤς  έπιτιμίοις,  τδν 
άτχκτούντχ  παιΐαγογεΤν  * αλλά  μή  ταΐς  μχστιξι 
καί  ταΐς  πληγχΐς,  είς  τα  τών  άνθρώπω^  σώματα  έπι- 
πηδφν  · εΐ  δέ  τινες  εΐεν  παντελώς  άνυποτακτούντες, 
και  τψ  σωφρονισμψ  τών  έπιτιμίων  μη  ύπείκοντες, 
τούτους  δια  τής  προς  τούς  κατά  τον  τόπον  άρχοντας  ^ 
Ιγκλ.ήσεως,  ούδείς  κωλύει  σωφρόνιζε σθαι  · καί  γάρ 
καί  δ τής  έν  ’Αντιοχείφ  συνόδου  πέμπτος  κανών, 
τούς  θορυδούντας  καί  στάσεις  τή  ’Εκκλησίφ  παρεισ- 
άγοντας, διά  τής  έςωθεν  χειρδς  έκανόνισεν  έπιστρέ- 
φεσθαι. 

Βασιλείου  κανών  νε*. 

νε’.  ΟΙ  τοΤς  λησταΤς  άντεπεξιόντες,  εξω  μέν  οντες, 
τής  κοινωνίας  ειργονται  τού  άγαθού  * κληρικοί  δέ 
δντες,  τού  βαθμού  καθαιρούνται  * Πας  γάρ,  φησίν,  ό 
λαβών  μάχαιραν,  έν  μαχαίρφ  άποθανεΤται, 

*Η  β*  διάταςις  τού  α*  τίτ.  τών  Νεαρών,  άπαγο- 
ρεύει  μεν  τοΤς  έπισκόποις  πλήττειν  χερσιν  οίκείαις  · 
ούχ  ώρισε  δε  ποινήν  · γενικώς  δέ  περί  παντός  τύ- 
πτοντος  ή ύδρίζοντος,  δ πολίτικος  διορίζει  νόμος  · 
βιδλ.  μζ’,  τίτ.  ι*,  κανών  βιδλ.  θ’  τού  κώδ.  τίτ.  α’,  δ 
διδούς  κατ’  αυτών  την  περί  ύβρεως  αγωγήν,  η τις 
και  χοηματικώς  κινεΤται  καί  έγκληματικώς,  γραφής 
άποτιθεμένης,  και  διορίζει  ποία  έστί  τραχεία  ύορις, 
τ.οίχ  δέ  ελαφρά  ' περί  δε  φόνων  διαλαμβάνει  δ η’  τίτ. 
τού  μη*  βιδλ.  και  ό ι£"*  τίτ.  τού  0*  βιδλ.  τού  κώδ, 
Γινωσκε  δέ  οτι  δ φό\ος  άπδ  τής  διαθέσεως  σκοπεΤται, 
εΐ  σκοπδν  εσχε  φονεύσαι  ' δθεν  Ιστιν  εύρεΤν,  δτι  καί 
δ πλήξας  μεν,  μή  φονεύσας  δε,  ώς  φονεύς  τιμω- 
ρείται * καί  δ φονεύσας  ού  τιμωρείται  ώς  φονεύς, 
Ιάν  μόνον  ήθέλησε  πλήξαι  · ή δέ  τοιαύτη  διάθεσις 
σκοπεΤται  άπδ  τού  πλήξαντος  όργάνου  * καί  Ιστι  τού 
μέν  έκουσίου  φόνου,  Ιπΐ  μέν  έντίμου  φονεύσαντος, 
δεπορτατίων  καί  τελεία  δήμευσις  * Ιπΐ  δέ  τών  εύτε- 


- ΤΙΤ.  IX,  CAP.  XXVI.  770 

sit;  maledictis  appetitus,  maledicta  non  retulit; 
patiens,  non  minatus  est. 

66  [64J  Si  quis  clericus  in  pugna  pulsatum  ali- 
quem uno  ictu  occiderit,  deponatur  propter 
suam  proclivitatem  et  temeritatem  ; si  laicus  se- 
gregetur. 

Concilii  primi  et  munii  Constantino  poli  in  cede 
Sanctorum  Apostolorum  canon  9. 

9.  Cum  apostolicus  et  sacer  canon  sacerdo- 
tes M,  qui  verberare  295  aggrediuntur,  vel  fide- 
les, qui  peccarunt,  vel  infideles  qui  injuriam  fe- 
cerunt, depositioni  subjiciat : ii  qui  suae  irae  me- 
deri moliuntur,  et  apostolicas  constitutiones  de- 
torquent, eos  intellexerunt,  qui  sua  manu  ver- 
berant, nec  canone  tale  quid  significante,  nec 
recta  ratione  hoc  intelligere  permittente,  Ete- 
nim revera  ineptum,  et  valde  lubricum,  ut  qui 
sua  quidem  manu  ter,  vel  quater  percusserit, 
deponatur,  data  autem  facultate  jussu  verberan- 
di, eum  qui  immaniter,  et  usque  ad  mortem 
supplicium  inflicturus  est,  impune  id  ferre  ne- 
gligi.  Quamobrem  canone  ipsum  verberare  abso- 
lute puniente,  nos  quoque  simul  cum  eo  ita  de- 
cernimus. Oportet  enim  Dei  sacerdotem  doctri- 
nis, et  admonitionibus,  nonnunquam  autem  et 
poenis  canonicis  eum  qui  se  immodeste  et  inso- 
lenter gerit,  instituere,  sed  non  flagellis,  et  ver- 
beribus in  hominum  corpora  insultafe.  Si  qui 
autem  sunt  morem  omnino  non  gerentes,  et  poe- 
narum correctioni  non  cedentes,  eos  per  voca- 
tionem ad  ejus  loci  magistratus  nemo  castigari 
prohibet.  Antiochense  enim  synodi  canon  5,  eos- 
que  tumultus  excitam  et  seditiones  in  Ecclesia 
introducunt,  per  manum  externam  converti  opor- 
tere statuit. 

Basilii  canon  55. 

55.  Qui  in  latrones  ex  adverso  feruntur,  si  sint 
quidem  laici,  a boni  communione  arcentur ; si 
vero  clerici,  a gradu  dejiciuntur.  Quisquis  enim, 
inquit,  gladium  accepit , gladio  peribit. 

Textus.  Conslit.2,  \ Novellarum  episcopis  qui- 
dem inanibus  suis  percutere  prohibet : sed  294 
poenam  non  definii. GencraliUrautem  dequocun- 
quequi  verberat  vel  injuriam  facit,  civilis  lex  sta- 
tuit,lib.  XLVii,tit.  10;  lib.  ix,tit.  35,  co.l.  dans  ad- 
versus illos  injuriarum  actionem,  quse  deposita 
scriptura  Ium  pecunarie,tum  criminaliter  instilui- 
tur.Quae  etiam  [lex]  cujusmodi  injuria  atrox  sit,cu- 
jusmodi  levis, determinat. De  homicidis  autem  tra- 
ctat tit.  i , lib.  xLviu,  ei  [lit.]  16,  lib.  ix  cod.  Scias 
vero,  quod  homicidium  ex  affectu  consideretur. 
Unde  invenire  est,  quod  qui  percussit,  tametsi 
non  occidit,  ut  homicida  tamen  puniatur  : et  qui 
occidit,  modo  tantum  perculere  voluit,  ut  homi- 
cida non  puniatur. Atque  istiusmodi  [quidem]  af- 
fectus ex  instrumento,  quo  percussum  est, consi- 
deratur. Caeterum  voluntarii  homicidii  poena  in 
honestis  est  deportatio, et  omnium  bonorum  publi- 


771  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  772 


catio : in  humilibiis,  ut  gladio  et  bestiis  tradantur : 
in  eo  qui  per  negligentiam  sive  socordiam  occidit, 
quenquennale  exsilium.  In  non  voluntario  autem 
venia  datur. Cum  igitur  de  homicidio  quaeres, legas 
dictos  titulos  cum  ipsorum  paratitlis.  Dictum  est 
autem  generaliter  lib.  xliii,  tit.  19,  digest.5,quod 
in  omnibus  criminibus  quaeri  oporteat,  consulto- 
ne,  an  casu  [aliquid]  admissum  sit,  atque  ita  aut 
ad  legem  aut  mitiorem  poenam  inferri. Et  digest. 
11,  quod  aliquis  delinquat  aut  proposito,  ut  qui 
factionem  excitat : aut  impetu,  ut  qui  iratus  est: 
aut  casu,  ut  qui  in  venatione  in  feram  [telo]  mis- 
so hominem  occidit. 

295  CAP.  XXVII.  — De  episcopis  et  clericis 
aleatoribus, aut  ebriosis , aut  spectaculorum  stu- 
diosis,bustorum  expilatoribus  furibus , perjuris , 
feneratoribus,  aut  sesquialteras  accipientibus , 
aut  aliud  turpe  lucrum  sibi  excogitantibus . 

Apostolorum  canones  25,  42,  43. 

25  [24].  Episcopus,  vel  presbyter,  vel  diaco- 
nus, fornicationis,  ve)  perjurii,  vel  furti  convic- 
tus, etc.,  utpag.  743. 

42  [41].  Episcopus  vel  presbyter  vel  diaconus 
aleis  et  ebrietatibus  vacans  vel  cesset,  vel  depo- 
natur. 

43  [42].  Hypodiaconus,  vel  lector  vel  canior  si- 
milia faciens,  vel  cesset  vel  segregetur.  Itidem  et 
laicus· 

Concilii  Nieami  canon  17· 

17.  Quoniam  multi  qui  in  canone  recensentur 
etc.,  ut  pag.  747.  ( 

Concilii  Laodiceni  canones  4,  54. 

4.  Non  oportere  hominem  sacratum  fenerari, 
et  usuras  et  quse  dicuntur  sesquialteras  accipere. 

54.  Quod  non  oportet  sacratos  et  clericos  in 
nuptiis  vel  conviviis  aliqua  spectacula  contem- 
plari, sed  priosquam  ingrediantur  thymelici,  sur- 
gere  et  secedere. 

296  Concilii  Carthaginensis  canones  5, 16. 

De  avaritia . 

5 Aurelius  episcopus  dixit:  Avaritiae  (12)  cupidi- 
tas, quam  rerum  omnium  malarum  matrem  esse, 
nemo  qui  (13)  dubitet,  proinde  inhibenda  est, ne 
quis  alienos  fines  usurpet  (14),  aut  per  praemium 
terminos  Patrum  statutos  transcendat, nec  omnino 
cuiquam  clericorum  liceat  de  qualibet  re  fenus 
accipere.  Quanquam  novellae  suggestiones,  quae 
vel  obscurae  sunt, vel  sub  genere  latent  (16)  inspe- 
ctae a nobis  formam  accipiant : caeterum  de  quibus 
apertissime  divina  Scriptura  sanxit,  non  est  ferenda 
sententia,  sed  potius  exsequenda.Proinde  quod  in 
laicis  reprehenditur,  id  multo  magis  debet  in  cle- 
ricis praedamnari.  Universum  consilium  dixit : 
facit  sine  periculo  (16). 

(12)  Ms.  Avaritia  et  cupiditas· 

(13)  Ms.  nemo  quis. 

(14)  Citatur  in  concil·  Aquisaran.  anni  789. 
cap.  33. Est  ex  concil.Cartbag.  sub  Grato  an·  348. 


λών,  ξίφει  καί  Οηρίοις  ύποβληθήναι  * έπι  δε  του  κατα 
βλακείαν  ήγουν  Αμέλειαν  φονεύοντος,  πενταετής 
έξορία  · έπ!  δέ  του  Ακουσίου,  συγγνώμη  δίδοται  · 
ζηεών  οδν  περί  φόνων,  άναγίνωσκε  τους  είρημένους 
τίτ.  συν  τοΤς  αύτών  παρατίτλοις.  Εΐρηται  δέ  γενικώς 
βιδλ.  μη*,  τίτ.  ιθ’,  δίγ.  ε9,  8τι  έν  πάσι  τοΤς  έγχλή- 
μασι  δεϊ  ζητεΤν,  έκ  προνοίας  τίς  ή κατα  τύχην 
ήμαρτε,  καί  ούτως  ή πρδς  το*  νόμον,  η πραοτέραν 
τιμωρίαν  έπιφέρειν  · και  δίγ,  ια9,  8τι  ή άπδ  προ- 
νοίας Αμαρτάνει  τις,  ώς  δ φατρίαν  συνιστών  · η Ιξ 
όργης,  ώς  δ θυμούμενος  · η κατα  τύχην,  ώς 
δ έν  θήρφ  κατα  θηρίου  βίψας  καί  φονεύσας  άν- 
θρωπον. 

ΚΕΦΛΑ.  ΚΖ9.  — Περί  Επισκόπων  και  κληρικών 
κυοευάντων,  ή μεθυσκομένων,  η θέαις  παρεμβαλ- 
λόντων , τυμβωρυχούντων , κλεπτάντων  , έπιορ- 
κούντων,  τοκιζάντων,  η λαμβανόντων  ήμιο )ίας,  η 
Ετερον  έαυτοΤς  αισχρόν  έπινοούντων  κέρδος. 

'Αποστόλων  κανών  κε',  μβ',  μγ9. 
κε'.  'Επίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  έπι 
πορνείφ,  ^ έπιορκί^,  ή κλοπή  Αλοίς,  κ.  τ.  λ. 

μβ'·  Επίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  κύβοις 
σχολάζων  καί  μέθαις,  ή παυσάσθω,  ή καθαι- 
ρείσθω. 

μγ*.  Υποδιάκονος,  ή Αναγνώστης,  ή ψάλτης  τα 
δμοια  ποιων,  ή παυσάσθω  ή Αφοριζέσθω  * ωσαύτως 
και  λαϊκός. 

Συνόδου  Νικαία;  κανών  ιζ*. 
ιζ9.  Επειδή  πολλοί  έν  τψ  κανόνι  έξεταζό- 
μενοι  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  δ#,  νδ9. 
δ*.  Περί  τού  μη  δεϊν  Ιερατικούς  δανείζει ν,  κα\ 
τάκους  καί  τάς  λεγομένχς  Ημιολίας  λαμβάνειν. 

νδ9.  *Οτι  ού  δεϊ  Ιερατικούς  ή κληρικούς  τινας  θεω- 
ρίας θεωρεΤν  έν  γάμοις  ή δείπνοις,  άλλα  προ  τοΰ 
είσέρχεσθαι  θυμελικούς,  έγείρεσθαι  αυτούς  καί  Ανα- 
χωρεΤν  έκεΤθεν. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ε*,  ιζ"9. 

Περί  Απληστίας. 

ε9.  Αύρήλιος  Επίσκοπος  εΤπεν  · Την  της  Απληστίας 
Επιθυμίαν,  ήν  πάντων  των  κακών  μητέρα  είναι  ούδείς 
Αμφιβάλλει,  δέον  έπέχειν,  ΐνα  μή  τις  τοΤς  Αλλοτρίοις 
8ροις  κατακέχρηται,  μή  δέ  tvx  δια  κέρδος  τούς  των 
Πατέρων  δρους  τις  ύπερβαίνη,  μη  δε  ΐνα  παντοίως 
τινί  κληρικφ  έξδν  ειη  Απδ  οπουδήποτε  πράγματος 
τόκον  λαμβάνειν  * και  τα  μέν  νεωστί  Ανενεχθέντα 
Αμαυρά  όντα  καί  καθόλου  λανθάνοντα,  σκοπούμενα 
παρ*  ήμων  τυπωθήσονται  · περί  δέ  ών  φανερώτατα  ή 
θεία  Γραφή  έθέσπισεν,  ού  δεϊ  ψηφίζεσθαι*  Αλλα  μάλλον 
Επεσθαι  * Ακολούθως  γάρ  το  έν  λαΐκοϊς  έπιλήψιμον, 
πολλφ  μάλλον  έν  κληρικοϊς  όφείλει  καταδικσζεσθαι· 

Nemo  contra  prophetas,  nemo  contra  Evangelia 


can.  10  et  13. 

(15)  Ms.  al  vel  sub  diverso  genere· 

(16)  al.  Ms.  sine  suo  periculo,  ut  in  concil.  U- 
liber.  et  alibi. 


. 773  SYNTAGMA  CAKONUJi. 

''Ωστε  μηδενα  έπίσκοπον,  ή πρεσβύτερ ον,  η διά- , 
κονον,  έκληψίν  τινα  λαμβάνειν,  κ.  τ.  λ. 

ις\  'Ομοίως  ήρεσεν,  ΐνκ  έπίσκοποι  καί  πρεσβυ- 
τεροι  καί  διάκονοι , έκλήπτορες  μη  γίνωντχι, 

κ.  τ.  λ. 

Συνάδου  οικουμενικής  Εκτης  κανών  ι*,  κγ*,  κδ\  ν*. 

ι*.  'Επίσκοπος,  ή πρεαβυτερος,  ή διάκονος,  τάκους, 
κ.  τ.  λ. 

κγ\  Περί  τυύ  μηδενα  τών  είτε  έπισκάπων  ή πρε- 
σβυτέρων, κ.  τ.  λ. 

κδ*.  Μή  Ιξέστω  τινί  τών  έν  ίερατικφ  καταλεγο- 
μενών  τάγματι,  f,  μοναχών,  έν  Ιππυδρομίαις  άνιέ- 
ναι,  ή θυμελικών  πχιγνίων  άνέχεσθαι  · άλλ’  εΐ  καί 
τις  κληρικδς  κληθείη  έν  γάμφ,  ήνίκα  δ*  αν  τά  προς 
δπάτην  είσέλθοιεν  παίραα,  έξαναστήτω  και  παρκυ- 
τίκα  άναχωρείτω,  ουτω  τής  Πατέρων  ήμών  προστατ- 
τούσης  διδασκαλίας  * εΐ  δε  τις  έπί  τούτφ  άλψ,  ή 
παυσάσθω  ή καθαιρείσθω. 

ν*.  Μηδενα  τών  άπάντων  είτε  λαϊκών  είτε  κληρικών 
κυβεύειν  άπδ  του  νυν  · εί  δέ  τις  τοιούτο  φωραθείη 
πράττων,  εί  μεν  κληρικός  ειη,  καθαιρείσθιο  * εί  δέ 
λαϊκός,  άφοριζέσθω. 

Συνόδου  Νικαίας  τδ  β*  κανώ;  δ’. 

Περί  του  άπέχεσθαι  τους  έπισκάπους  πάσης 
δοσοληψίας. 

δ\  *0  κήρυξ  τής  άληθείας  Παύλος,  κ.  τ.  λ. 

Βασιλείου  κανών  ι’,  τδ*.  ιζ\ 

ι*.  0?  άμνύοντες  μή  καταδέχεσθχι  την  χειροτο- 
νίαν,  κ.  τ.  λ. 

ιδ’.  'θ  τάκους  λαμβάνων,  έά*  καταδέξηται  τδ  αδι-< 
κον  κέρδος  εις  πτωχούς  άναλώσαι,  καί  τού  λοιπού 
του  νοσήματος  τής  φιλοχρηματίας  άπαλλαγήναι,  δε- 
κτάς  έστιν  είς  Ιερωσύνην. 

ιζ\  Ηρώτησας  ήμάς  περί  Βιάνορος  τού  πρεσβυ- 
τέρου,  εί  δεκτάς  έστιν  είς  τδν  κλήρον  διά  τδν  δρκον  * 
έγώ  δέ  ήδη  τινά  καί  κοινδν  δρον  περί  πάντων  δμού 
τών  μετ’  αυτού  δμωμοκάτων  τοϊς  κατά  'Αντιόχειαν 
κληρικοϊς  οΤδα  έκτεθεικώς  * ώστε  τών  μέν  δημοσίων 
αυτούς  άπέχεσθαι  συλλογών,  ίδίφ  δέ  ένεργεΐν  τά  τών 
πρεσβυτέρων  · τδ  δέ  αύτδ  τούτο  καί  πρδς  ττ  ν έαυ- 
τού  υπηρεσίαν,  άδειαν  αύτφ  παρέχει  * διάτι  ούκ  έν 
'Αντιοχείφ  έστιν  ή ίερωσύνη,  άλλ*  έν  'ΐκονίψ,  ήν  ώς 
αύτδς  έπέστειλας  ήμΤν  τής  ’ Αντιόχειας  είς  οικησιν 
άντηλλάζατο  * έστιν  ούν  δεκτός  δ άνήρ  έκεϊνος,  άπ- 
αιτούμενος  παρά  τής  εύλαβείας  σου,  μεταμέλεσθαι 
έπί  τή  εύκολη  τού  δρκου,  δν  έπί  τού  άπιστου  άν- 
δρδς  έξωμάσατο,  βαστάς αι  νήν  Ινάχλησιν  τού  μικρού 
έκείνου  κινδύνου  μή  δυνηθείς. 

Ή λδ*  διάταξις  τού  δ'  τίτ.  τού  α’  βιβλ.  τού  κώδ. 
φησίν  · 'Επίσκοπος  ή κληρικός,  κυβεύων  ή κοινωνών 
τοις  κυβεύουσιν  ή παρακαθήμενος,  ή Οέατρον  ή κυν- 
ήγιον  θεωρών,  άφορίζεται  πάσης  Ιερατικής  λειτουρ- 
γίας, καί  τών  αιτήσεων  αυτού  στερείται,  καί  δρίζεται 
αύτφ  χράνος  είς  μετάνοιαν  * καί  έάν  άξίως  εισω  τού 
χράνου  φανή  μετανοήσσς,  Ιερατικής  άξιούται  φιλ- 
ανθρωπίας · εί  δέ  μετά  τάν  χράνον  έπιμείνοι,  τελείως 

&+  Can.  apoet.  42,  43. 


- ΤΙΪ.  IX,  Gap.  XXVft.  774 

, Vt  nullus  episcopus , presbyter  et  diaconus 
conductor  exsistat,  etc  , utpag.  550. 

<6.  Ilem  placuit  ut  episcopi,  presbyteri  et 
diaconi  non  sint  conductores,  etc.,  ut  pag.  550. 

Concilii  occumenici  vi  canones  10,  23,  24,  50. 

10.  Episcopus,  presbyter,  vel  diaconus  qui 
usuras,  etc.,  utpag . 750. 

23.  Ut  nullus  sive  episcopus,  sive  presbyter, 
etc.,  ut  pag.  515. 

24.  Ne  cui  liceat  eorum,  qui  in  sacerdotait  or- 
dine enumerantur,  vel  monachorum,  in  equorum 
curriculis  297  subsistere, vel  gcenicos  ludos  sus- 
tinere. Sed  et  si  quis  clericus  ad  nuptias  voce- 
tur, quando  ad  deceptionem  comparata  ludicra 

i ingressa  fuerint,  surgat  et  discedat,  Patrum  nos- 
trorum sic  jubente  doctrina.  Si  quis  autem  ejus 
rei  convictus  fuerit,  vel  cesset,  vel  deponatur. 

50.  Nullum  omnium  304, si  ve  clericum, sive  lai- 
cum,  ab  hoc  deinceps  tempore  alea  ludere.  Si 
quis  autem  hoc  deinceps  facere  deprehensus  fue- 
rit, si  sit  quidem  clericus,  deponatur ; si  laicus, 
segregetur. 

Concilii  Nicceni  u canon  4. 

Quod  episcopi  ab  omni  avaritia  sese  abstinere 
debeant . 

4.  Veritatis  praco  Paulus,  etc.,  tit  pag . 515. 

Basilii  canones  10, 14,  17. 

10.  Qui  jurant  se  ordinationem  non  acceptu- 
ros, etc.,  ut  pag . 503. 

14.  Qui  usuras  accipit, si  voluerit  injustum  lu- 
crum in  pauperes  insumere,  et  deinceps  ab  ava- 
ritia morbo  liberari,  ad  sacerdotium  admitti  po- 
test. 

17.  Iuterrogasti  nos  de  Bianore  presbytero,  an 
in  clerum  admitti  possit,  propter  jusjurandum. 
Ego  autem  me  jam  communem  aliquam  regulam 
de  omnibus  qui  una  cum  eo  juraverant, Antioche- 
nis clericis  edidisse  memini  : ut  ipsi  a publicis 
quidem  conventibus  abstineant, privatim  vero  mu- 
nia obeant  presbyterorum.  Id  ipsum  autem  etiam 
ei  muneris  sui  peragendi  prabel  libertatem ,quod 
non  sit  Antiochia  sacerdotium,  sed  Iconii : quam 
urbem,utipsead  nos  scripsisti,  Antiochia  ad  ha- 
bitandum permutavit.  Ergo  vir  ille  suscipi  potest ; 
^ postulante  ab  eo  pietate  tua,  ut  poenitentiam  agat, 
* ob  facilem  et  promptum  ad  jusjurandum  animum, 
quod  coram  infideli  viro  juravit,  molestiam  ferre 
exigui  illius  periculi  non  valens. 

Textus.% 98  Const.  34,  tit.  4,  lib.i  cod.  Episco- 
pus aut  clericus,  inquit, qui  aut  alea  ludit, aut  cum 
aleatoribuscommercium  habet, vel  [iis]  assidet, aut 
spectacula  arenariasve  venationes  spectat:  ab  omni 
sacro  segregatur  ministerio, annonariis  suis  priva- 
tur pensionibus  : et  constituitur  illi  poenitentia 
tempus,  intra  quod  si  digne  poenitere  videatur, 
sacerdotali  benignitate  dignus  habetur  : at  si  [in 


775  PHOTII  PATRIARCHiE  CP.  776 


vitiis  istis]  perstiterit,  omnino  e clero  ejicitur, et  i 
cujus  civitatis  clericus  erat,  ejus  cum  substantia 
sua  curiae  mancipatur  : aut  si  ea  civitas  curiam 
non  habet, concedit  in  destitutam  [aliquam  curiam] 
vicinarum  [civitatum]  Quod  si  nullas  facultates  ha- 
beat, fit  apparitor.  Custodiunt  autem  haec  patriar- 
chae, episcopi, ecclesia*  defensores,  cujusque  joris- 
dictionis  praefecti  et  praesides.  Atque  defensores 
haec  sacerdotibus  annuntiant.  Oportet  etiam  haec 
summa  cum  diligentia  coram  Evangeliis  inquiri, et 
in  calumniatores  indignationem  concipi:  ac  io  prae- 
sides,cohortes, atque  defensores,  si  ubi  haec  didi- 
cerint,competentibus  sacerdotibus  non  annuntia- 
rint,  diversas  poenas  statui. Verum  const.  2,  tit.  4 
Novellarum  dicit, ut  triennio  illi  a ministerio  pro- 
hibeantur, ac  in  monasterium  conjiciantur  : fa- 
cultatem sacerdotibus  praebens,  ut,  si  poenitentia 
compareat,  tempus  imminuant. 

Tecrtus.ilon  modo  pejerare, verum  etiam  jurare 
in  universum  clericisprohibetur. Dicitur  enim  lib.i 
cod.tit.3,const.  25,  quod  clerici  litigantes.fidejus- 
siones dent  usque  ad  quinquaginta  libras  [auri]  el 
si  res  [hanc  summam)  excedat, pro  exsuperanti 
cautionem  injurati  faciant : eo  quod  el  leges  et 
canones  clericum  jurare  prohibeant,  quanquam 
[vel]  maximedicatur  eodem  lib. tit.  12-const.  3, quod 
opoiteat  eos  qui  [ad  ecclesias]  confugiunt,  299 
admonitos,  et  de  securitate  jarejurando  accepto, 
deponere  q nae  [in  illas]  intulerint  arma  : et  con- 
stit.  6, ejusdem  xii  lib.  dicat : Quod  si  suspicio  sit 
de  clerico,  tanquamres  [aliquas]  confuge  habeat,  < 
jussu  eqiscopi  suijuret.De  prohibitione  autem, ne 
clerici  usuras  accipiant  ubique,  [ubi]  de  pecuniae 
creditae  sive  pacti  [actionibus], quinetiam  iis  quae 
ex  dilatione  actionum  bonae  fidei  tacite  compe- 
tunt [agitur  ] mihi  esse  dictum  videtur. 

Texius.  Atqui  const.  3,  tit.  2 Novellarum  in 
piis  legatis  propter  dilationem  usuras  atque  fru- 
ctus exigi  dicit. 

Proindede  furtis  clericorum  speciatim  lex  non 
disserit.  Generaliter  autem  de  furtis  tractat  tit.  2, 
lib.vicod.  el  tit.5,  lib.  XLvn,dig.  Furtorum  autem 
duae  sunt  species,  quarum  altera  manifestum  fur- 
tum dicitur:  altera  nec  manifestum.Hanifestusfur 
est, qui  cum  furtiva  re  a qualicunque  persona, 
priusquam  eam  perferat, quo  eo  dic  [perferre]  des· 
tinarat,  sive  in  loco  publico  sive  in  privato  depre- 
henditur. Sed  si  pertulerit  quo  destinavit,  tametsi 
postmodum  cum  re  furtiva  deprehendatur  : non 
est  fur  manifestus.  Qui  vero  talis  non  [est,]  fur 
nec  manifestus.  Caelerum  poena  furis  manifesti 
procedit  ad  quadruplum  pretii  rei  furtivae,  inter- 
dum etiam  ejus  quod  interest : non  manifesti,ad 
duplum.  Et  ab  utroque  exacta  ea  poena,  datur 
[insuper]  res  [furtiva]  ejusve  aestimatio. 

Texius. Qui  ex  incendio  aut  naufragio  [quidpiam] 
capit, extra  rem  [captam]  intra  utilem  annum  qua- 
druplum ei  cui  furatus  est,  et  quadruplum  fisco 
dat : post  annum  vero  simplum,  ut  lib.  vi  cod. 


έκοχλλετχ ι τού  κλήρου,  καί  γίνεται  βουλευτές  μετά 
τΓ4;  χ^του  περιουχ.χς  τη;  πυλεω;  ής  ήν  κληρικό;,  η 
της  πόλεως  εκείνη;  ούκ  έχούχης  βουλευτήριον,  γίνε- 
τχι  είς  την  χρήζ ουχιν  έχ  των  πληχιχζουχών  · el  δε 
μη  εχε:  έςουχίχ*,  γίνεται  τχςεώτη;  · πχρχφυλχττουχι 
δε  τχύτχ  οί  πιτοιάρχχι  καί  οί  έπίχκοποι  καί  οί  έχ- 
κληχιεκοικοι,  καί  ο!  έκάχτης  διο'.κήαεως  Sxipyot, 
κχΐ  ο!  άρχοντες  καί  εκδικοι  τχύτχ  τοΐς  ίερεύχι 
προχχγγ-λλουχι  · δεΤ  δε  τοιαύτχ  μετά  άκρι^είχς,  έπί 
των  Ευαγγελίων  ζητεΤχθχι,  καί  τους  συκοφχντχς 
άγανχκτεΤχΟχι  · ποινάς  δε  διαφόρους  ορίζει  κατά 
τώι»  άρχόντων  καί  των  τχςεών  κχι  των  έκδίκων,  el 
τχϋτχ  μχ^όντες  μη  πρ οχαγγείλωχι  το~ς  προχφόροις 
ίερεύχιν  · f4  μέντοι  β'  διάτ.  του  α τ'τ.  των  Νεαρών, 
έκί  τριετίαν  είπεν  χυτούς  της  λειτουργία;  κωλύε- 
ι  χΟχι,  καί  μονχχτηρίω  έμβάλλεχθχι  · αδειχν  πχρχ- 
αχούχχ  τοΤς  ίερεύχι  μετανοίχς  Ιπιδεικννμένης, 
έλχττούν  τον  χρόνον. 

Ον  μόνον  έπιορκεΐν  κωλύεται  κληρικός,  άλλα 
καθόλου  όμνύναι  · εΤρητχι  γάρ  τού  κώδ.  βιβλ.  α’, 
τίτ.  γ’,  διάτ.  κε’,  3τι  οί  κληρικοί  διχαζόμενοι  διδόχ- 
σιν  έγγύχς  μέχρι  ν*  λιτρΰν  · εί  δε  τδ  πράγμα  υπερ- 
βαίνει, δμολογίχν  έπί  τψ  υπερβχίνοντι  ποιούχιν 
άνώμοτον  · διότι  κχι  οί  νόμοι  καί  οί  κανόνες,  κω- 
λύουχι  κληρικόν  όμνύειν  * εί  καί  τά  μάλιχτχ  εΤρητχι 
βιβλ.  τψ  αντψ,  τίτ.  ιβ\  3ιάτ.  γ\  βτι  δεΤ  τού;  προχ- 
φεύγοντα;,  προτρεφομένους  καί  δρκον  επί  τή  άχφχ- 
λεί$  λαμβάνοντχς,  άποτίΟεχθχι  απερ  έπιφέροντχι 
δπλα  * κχί  η ζ"*  διάτ.  τού  χύτού  βιβλ.  φηχίν,  δη  εάν 
εχτιν  ύπόνοια  περί  κληρικού  ώ;  Ιχοντος  πράγματα 
τού  προχφεύγοντο;,  κελευτεί  τού  έπιχκόπου  ομνύει  * 
ή δέ  κώλυχι;  τού  λχμβάνειν  κληριχδν  τόκους,  έμοί 
φαίνεται  παντα/ού  περί  των  άπό  δανείου  ήγουν 
συμφώνου  λελέχΟαι.  ου  μήν  περί  των  σιωπηρώς 
άρμοζόντων  ’εξ  ύπερθέχεως  έπί  των  [δόνα  φίδε  άγω- 
γών. 

’Αμέλει  καί  ή γ1  διατ.  τού  β*  τίτ.  των  Νεαρών, 
έπί  ληγάτων  εύχεβών  ές  δπερθέχεω;  είπεν  άπαιτεΐχθαι 
καί  τόκους  καί  καρπούς. 

Περί  δε  κλοπής  κληρικών,  ίδικώς  δ νόμος  ού  δια- 
λέγεται, γενικώς  δέ  διαλαμβάνει  περί  κλοπής,  οβ’ 
τίτ.  τού  μζ’  βιβλ.  των  δίγ.  Αύο  δέ  είδη  τής  κλοπής, 
καί  τδ  μεν  αυτής  λέγεται  φανερά  κλοπή,  τδ  δέ 
άφανής  · φανερός  κλέπτης  έστίν,  δ μετά  τού  έπι- 
κλοπιμαίου  πράγματος  ές  οίουδηποτε  πρυχώπου 
ι λαμβχνόαενος  πριν  ή τδ  πράγμα  έπχγάγοι,  ε*θχ 
προέΟεχο  έν  αντή  τή  ήμέρφ,  είτε  έν  δημοχίφ  είτε  kv 
Ιδιωτ·.κψ  τόπψ  * fcl  δέ  άπήγχγεν  ΙνΟα  προέθετο  αυτό, 
κίν  λοιπδν  συλληφθή  μετ’  αυτού,  ούκ  εχτι  φανερός 
κλέπτης  * ό δέ  μή  τοιούτος,  άφανής  κλέπτης  έχτίν  · 
ή δέ  ποινή  τού  μέν  φανερού  κλέπτου  γίνεται,  είς  τδ 
τετραπλοΰν  τού  τιμήματος  τού  κλαπέντος  · εχτιν  βτε 
καί  τού  διαφέροντος  · τού  δέ  άφανούς,  είς  τδ  δι- 
πλούν  · καί  έφ’  έκχτέρου,  2ξω9εν  τής  τοι χύτης  δίδο- 
ται  τδ  πράγμα  ή ή διατίμηχις  αύτου. 

*0  δέ  άπδ  έμπρηχμού  ή ναυαγίου  λχμβάνων  Ιξωθεν 
τού  αράγματος,  δίδωτιν  είχω  μέν  ούτιλίου  ένι αυτού  τδ 
τετρχπλούν  τψ  κλαπέντι,  καί  τψ  φίσκψ  τδ  τετραπλοΰν* 
μετά  δέ  τδν  ένιάυτδν,  τδ  άπλούν,  ώς  βιβλ.  του 


777 


SYNTAGMA  CANONUM. 

κώδ.  τίτ.,  β’,  διάτ.  ιη’,  καί  έν  τφ  θ’  τίτ.  τού  μζ’ βιβλ, 
’_2ς  έπί  τό  πολύ  δε  έγκλημανκώς  οί  κλέπται  κατ- 
ήγορου *ται,  κλοπής  ηγούμενης,  ώ;  δίγ.  του  αυ- 
τού τίτ.  καί  η τού  διπλού  ή τού  τετραπλού  ποινή 
αργεί  * ειρητιι  γαρ  δίγ.  νζ*  τού  αυτού,  δτι  έάν  τις 
τον  κλέπτην  πχρχδφ  νυκτεπάρχφ  ή τφ  αρχοντι,  και 
κατιόικχσθείς  παράσχω  το  πράγμα  ή την  διατίμη- 
σιν  αυτού,  άνιιρεΤται  ή κατ’  αυτού  αγωγή  ώς  αυτού 
κινδυνεύσαντο;  · ο δε  χαταδικχιθείς  έπί  κλοπή,  ή 
Φίλικώ;  απαλλαγείς  έπί  οόσει  χρημάτων,  άτιμος 
γίνεται,  ώ;  βιβλ.  γ’,  τίτ.  β',  δίγ.  β’,  κανών  ζ*\ 

Περί  τυμθΜ>ρύχων  γενικώς  διαλαμβάνει  δ ιβ’  τιτ, 
τού  μη*  βιβλ.  έν  φ ©ησιν,  δτι.  Και  χρημ ατικώς  καί 
έγκληματικω;  ύπόκεινται  · και  έατιν  ή χρηματική 
ποινή,  ποτέ  μεν  είς  ρ’,  ποτέ  δέ  εις  σ’,  ποτέ  δέ  εις  το 
διαφερον  τής  γενομένης  ζημίας,  και  άτιμος  γίνεται  ό 
καταδικαζόμενος. 

Οι  δέ  τυμβωρυχούντες,  εί'μέν  κατά  όπλων,  κεφα- 
λικώς  τιμωρούνται  * εί  δέ  χωρίς  όπλων,  μέχρι  μετ- 
άλλων * οί  δέ  τά  λείψανα  ή τά  οστά  μετακ.ινούντες, 
εύτελεΐς  μέν  όντες,  άκρως  τιμωρούνται  * οί  δέ  άλλως 
περί  μνημεΤον  πλημμελούντες,  έξορίζονται,  ή είς 
μέτ άλλον  καταδικάζονται  * πώς  δέ  δυνατόν  άκινδύ- 
νως  και  άζημίω;  μεταφέρει  λείψανα,  καί  φιλοκα- 
λεΤν  μνημεΐον,  διδάσκει  ό αυτός  τίτ.  καί  δ ζ*  τού  ια* 
βιβλ.  των  διγ.  ύπόκεινται  δέ  οί  τυμβωρύχοι,  καί  τφ 
περί  ιεροσυλίας  νόμω,  ώ;·βιβλ,  μη*,  τίτ.  ιγ*,  διάτ.  ε* 
του  ιΟ*  τίτ.  τού  6’  βιβλ.  τού  κώδ.,  έν  ώ καί  τάς 
χρηματικά;  αύ;ει  ποινάς,  ποτέ  μέν  στερησιν  κτή- 
ματος ή αγρού  ή οίκου  έπάγων,  έάν  είς  αυτού;  ύλη 
άπενεγΟή  από  μνημείου  * ποτέ  δέ  ι’  λίτρων  ποινήν 
έπάγων,  καί  κ*  τψ  άρχοντι  μή  έπεξιόηι  * καί  έν  ταΐς 
ήμέραι;  δέ  τού  Πάσχα  οί  τυμβωρύχοι  έγκλείονται 
καί  δεσμνυνται,  ώς  βιβλ.  α*  τού  κώδ.,  τίτ.  δ*, 
δνάτ.  γ*. 

ΚΕΦΑΛ.  ΚΗ*.  — Περί  των  βδελυττομένων  τον 
γάμον  ή τον  οίνον  ή τά  κρέα. 

* Αποστόλων  κανών  να’,  νγ*. 
να*.  Ει  τις  έπίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος, 
ή δλως  τού  καταλόγου  τού  ιερατικού,  γάμου  καί 
χρεών,  κ.  τ.  λ. 

νγ*.  Ει  τις  έπίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος, 
έν  ταΐς  ήμέρχις  των  έορτών,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  *Αγκύρας  κανών  ιδ\ 
ιδ\  Τούς  έν  κλήρψ  πρεσουτέρους  όντας  ή δια- 
κόνους, κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  οικουμενικής  Ικτης  κανών  ιγ*,  λ*, 
ιγ*.  'Επειδή  έν  τή  'Ρωμαίων  Έκκλησή,  κ.  τ.  λ. 
λ*.  Πάντα  πρδς  οίκοδομήν  τής  Εκκλησίας  βου- 
λόμενοι  διαπράττεσθαι,  και  τούς  έν  ταις  βαρβαρι- 
καΤς  Εκκλησία ις  Ιερέας  οίκονομεΐν  διεγνώκχμεν  · 
ώστε  εί  τον  άποστολικόν  κανόνα,  τόν  περί  τού  προ- 
φάσει  εύλαοείας  την  οίκείαν  γαμέτην  μή  έκοάλλειν, 
ύπεραναβαίνειν  οίονται  δεΐν,  καί  πέρα  των  όρισθέν- 
των  ποιεΤν,  έκ  τούτου  τε  μετά  των  οικείων  συμφω- 
νούντες  συμβίων,  τής  προς  άλλήλους  δμιλίας  άπ- 

Patrol  Gr.  civ. 


— ΤΙΤ.  IX,  CAP.  XXVIII.  178 

Alit.  2,con$t.l8fettit.9,  lib.xLvn  [dicunt]. 500 Ple- 
rumque criminaliter  scriptura  praecedente  fures 
accusantur, quemadmodum  dige«l.93, ejusdem  tit. 
[d·  furtis  traditur],  et  cessat  dupli  aut  quadrupli 
poena.  Dicitur  enim  digest.  57, ejusdem  [lil.]  quod 
si  quis  furem  tradat  praefecto  vigilum  aut  praesidi, 
et  [ille]  condemnatus  rem  ejusve  pretium  dederit: 
tollatur  adversus  ipsum  actio,  [ideo]  quod  [de  ma- 
jore p<ena]  periclitetur.  Qui  autem  furti  damnatus 
est, aut  amice  datis  pecuniis  [de  eo]  transegit : in- 
famis redditur,  ut  lib.  ui,  tit.  2, digest. 2, canon  6. 

Textus. De  sepulcrorum  violatoribus  generaliter 
tractat  lit.12,  lib.  xlviii,  cum  dicit:  [Sepulcri  vio- 
lati rens]  tam  pecuniarie  tum  criminaliter  tenetur. 
Ac  pecuniaria  [quidem]  poena  alias  in  centum 
B aureos, alias  in  ducentos,  alias  ad  id  quod  interesl 
damnum  facium  esse  procedit.  Condemnatus  au- 
tem infamis  fit. 

Qui  sepulcra  violant,si  armati  [id  faciant], capite 
plectantur:  si  sine  armis, usquead  metalli  [poenam 
proceditur  ] Qui  vero  reliquias  aut  ossa  remove- 
rint, si  humilis  fortunae  sint,  summo  supplicio 
afGciuntur  : si  honesti,  deportantur. Qui  aliter  in 
monumentum  [quidpiam]  commiserint,  aut  rele- 
gantur, aut  in  metallum  damnantur.  Qui  idem  Iit. 
ac  7, lib.  uDig  [etiam]  docet,  quomodo  citra  peri- 
culum et  damnum  mortuorum  corpora  transferri 
et  monumenta  exornari  possint.  Qui  sepulcra  vio- 
lant,eiiam  sacrilegii  lege  tenentur, ullib.XLvin, tit. 
13,  et  const,  5,  tit.  19, lib. ix,cod. [traditur]  in  quo 
[posteriore  tit. ]pcenae  etiam  augentur, alias  posses- 
sionum,agri, aut  domus, si  in  ea  materia  [aliqua]  de 
monumento  [detraco]  asportata  fuerit,  privatione 
inducta  : alias  decem  pondo  [auri  reis], et  viginti 
magistratui  hoc  facinus  non  vindicanti  multa  irro- 
gata. Denique  in  diebus  Paschalis  sepulcrorum 
violatores  [in  carcerem]  includuntur  atque  vin- 
ciuntur, uilib.  iy  cod.  tit.  4,  const.  3,  [traditur.] 

501  CAP.  XXVIII.  — De  vituperatoribus  nu- 
ptiarum, vini  et  carnium . 

Apostolorum  canones  51,  55. 

51  [50].  Si  quis  episcopus,  presbyter,  vel  dia- 
conus, vel  omnino  ex  sacerdotali  numero,  elc.,ul 
pag.  731. 

52  [53.]  Si  quis  episcopus,  vel  presbyter,  vel 
^diaconus  in  festis  diebus,  etc.,  ut  pag . 746. 

Concilii  Ancyrani  canon  14. 

14.  Qui  in  clero  sunt,  presbyteros  vel  diaco- 
nos, ut  pag.  747. 

Concilii  oecumetiici  vi  canones  13,  30. 

13.Quoniam  Romanae  Ecclesiae, etc.  ut  pag. 759. 

30.  Ad  Ecclesiae  aedificationem  omnia  facere  vo- 
lentes,etiam  sacerdotes, qui  sunt  in  Barbaricis  Ec- 
clesiis,complecti  cura  constituimus. Quare  siapos- 
licum  canonein  de  uxore  non  ejicienda  pietatis  ac 
religionis  praetextu,  se  supergredi  debere  existi- 
mant; et  ultra  ea  quae  sunt  constituta,  facere,  et 
ideo  communi  cum  suis  consortibus  conventione 
et  consensu  inito,  a mutua  consuetudine  abstinent, 

25 


m ΡΗΟΪΙΪ  PATRIARCHA  CP.  ?80 

statuimus  eos  non  amplius  cum  illis  ullo  modo  A έχονται,  δρίζομεν  τούτους  μηκέτι  ταύταις  συνοικεΐν 
Cohabitare  debere, Ut  eo  nobis  perfeclam  sui  pro-  καθ’  οίονδήποτε  τρόπον,  δως  άν  ήμΐν  εντεύθεν  έν- 
missi  demonstrationem  praebeant.  Hoc  autem  illis  τέλη  της  ύποσχέσεως  παρέςοιεν  την  άποδειξιν  * πρύς 
non  propter  aliud  quam  propter  eorum  pusilla-  τούτο  δε  αύτοτς,  ού  δι9  άλλο  τι  ή διά  την  της  γνω- 
nimitatem,  extraneosque  ac  non  satis  firmos  mo-  μης  μικροψυχίαν,  και  το  των  ήθων  άπεξενωμένον 
res  concessimus.  καί  άπαγες  ένδεδώκαμεν. 

508  CAP.  XXIX.  — De  licitis  et  illicitis  nup - ΚΕΦαΛ.  Κθ\  — Περί  έπιτετραμμένων  ή χεκω- 
tiis . Et  quod  lectores  jam  puberes  interrogari  λυμένων  γάμων  · καί  περί  τού  έρωτάσθαι  τους 


oporteat  utrum  nubere  velint. Et  dt  concubinatu , 
fornicatione , et  adulterio . 

Apostolorum  canones  17,  18,  19,  25,  36. 

17  [46].  Qui  post  sanctum  baptismum  duobus 
conjugibus  fuerit  implicitas,  etc.,  ut  pag.  51 1. 

18  [17).  Qui  viduam  accepit,  vel  ejectam,  vel 
meretricem,  vel  servam,  etc.,  ut  pag . 841. 

19  [18].  Qui  duas  sorores  duxit,  vel  consobri- 
nam, non  potest  esse  clericus. 

25  [24].  Episcopus,  vel  presbyter,  vel  diaconus 
fornicationis  vel  perjurii,  etc.,  ut  pag.  743. 

26  [25].  Ex  iis,  qui  non  ducta  uxore  ad  clerum 
promoti  sunt,  jubemus,  si  velint  uxorem  ducere 
lectores  et  cantores  solos. 

Concilii  Ancyrani  canon  tO. 

10.  Quicunque  diaconi  constituti,  etc.,  ut 
pag.  747. 

Concilii  Neoccesariemis  canones  1,9,  10. 

4 . Presbyter  si  uxorem  duxerit, ordine  suo  mo- 
veatur. 505  Si  autem  fornicatus  fuerit,  vel  adul- 
terium commiserit,  penitus  extrudatur, et  ad  poe-c 
nitentiam  deducatur. 

9.  Si  presbyter,  qui  corpore  prius  peccaverat, 
etc.,  ut  pag.  547. 

10.  Similiter  et  diaconus,  si  in  idem  peccatum 
inciderit,  ministri  ordinem  habeat. 

Concilii  Chalcedonensis  canones  14,  15. 
14.Quoniam  in  nonnullis,  provinciis  concessum 
est  lectoribus  et  cantoribus  uxores  ducere,  deero · 
vit  sancta  synodus  nulli  eorum  licere  diversae  a 
recta  opinionis  uxorem  ducere : eos  autem  qui’ ex 
ejusmodi  matrimonio  liberos  susceperunt,  si  eos 
quidem  baptizare  apud  haereticos  praeveneriot,ad 
catholicae  Ecclesiae  communionem  adducere  : si 
autem  non  baptizaverint,  non  posse  eos  apud 
haereticos  baptizare.  Sed  neque  haeretico,  vel  pa- 
gano, vel  Judaeo,  matrimonio  conjungere, nisi  uti- 
que persona,  quae  orthodoxae,  conjungitur,  se  ad 
orthodoxam  fidem  convertendam  spondeat.  Si 
quis  autem  hoc  sanctae  synodi  decretum  trans- 
gressus fuerit,  canonicis  poenis  subjiciatur. 

45.  Diaconissam  non  esse  mulierem  ordinan- 
dam, etc.,  ut  pag.  550. 

Concilii  Carthaginensis  canon  16. 

Ut  nullus  episcopus , presbyter , et  diaconus 
conductor  exsistat , etc.,  ut  pag . 850. 

Item  placuit,  ut  episcopi,  presbyteri  et  diaconi 
non  sint  conductores,  etc.,  ut  pag . 850. 


άναγνώστας  Ιφήβους  γινομένους  , εί  βούλονται 
γαμεΐν  · καί  περί  παλλαχισμού,  καί  πορνείας, 
καί  μοιχείας. 

9 Αποστόλων  κανών  ιζ*  ιη’,  ιθ9,  κε9,  κζ"9. 
ιζ\  *0  δυσι  γάιεοις  συμπλ  αχείς  μετά  τύ  βάπτισμα, 
κ.  τ.  λ. 

ιη*.  *0  χήραν  λαβών,  ή άκβεβλημένην,  ή έταίραν, 
Βή  οΐκέτην,  χ.  τ.  λ. 

ιθ'.  *0  δύο  άδελφάς  άγύμενος  ή άδελφήν,  ού  δύ- 
νχται  είναι  κληρικύς. 

κε\  Επίσκοπος,  η πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  έπι 
πορνείφ,  ή έπιορκί?,  *·  τ.  λ. 

κζ*\  Των  είς  κλήρο ν προελθύντων  άγαμων,  κε- 
λεύαμε ν βουλομένους  γαμεΐν,  άνχγνώατας  καί  ψάλτας 
μόνον. 

Συνόδου  ’Αγχύρας  κανών  ι9. 
ι\  Διάκονοι  δσοι  καθίστανται  παρ*  αύτήν  κατά- 
στασή χ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  α\  θ’,  t\ 
α\  Πρεσβύτερος  έάν  γήμη,  τής  τάξεως  αύτύν  · 
μετατίθεσθαι  · έάν  δΙ  πορνεύση  ή μοιχεύση,  έξωθεΤ- 
, σθαι  αυτόν  τέλεον  καί  άγεσθαι  είς  μετάνοιαν. 

θ*.  Πρεσβύτερος  kav  προήμαρτηκώς,  κ.  τ.  λ. 

ι*.  'Ομοίως  καί  b διάκονος,  έάν  τφ  αύτψ  άμαρ- 
τήματι  περιπέσ^,  την  του  Υπηρέτου  τάξιν  έχέτω. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  ιδ9,  ιε*. 
ιδ9. 9Επειδή  Ιν  τισιν  έπαρχίαις  συγκεχώρηται  τοΤς 
άναγνώσταις  καί  ψάΐταις  γαμεΐν,  ΰρισεν  ή άγία 
σύνοδος,  μή  έξεΐναί  τινι  αύτών  έτερόδοξον  γυναΤκα 
λαμβάνειν  · τούς  ήδη  έχ  τοιούτου  γάμου  παιδο- 
ποιήσαντκς,  εί  μεν  έφθασαν  βαπτίσαι  τά  Ιξ  αύτών 
τεχθέντα  παρά  τοΤς  αίρετικοΐς,  προσάγειν  αυτά  τή 
κοινωνία  τής  καθολικής  ’Εκκλησίας  · μή  βαπτίσαν· 
τας  δε,  μή  δύνασθαι  Ιτι  βαπτίζειν  αύτά  παρά  τοΤς 
αίρέτικοΐς  · μήτε  την  συνάπτειν  πρύς  γάρον  αίρε- 
τικψ  ή 9Ιουδιίψ  ή "Ελληνι,  εί  μή  άρα  έπαγγέλλοιτο 
μετατίθεσθαι  είς  την  ορθόδοξον  πίστιν  το  συναπτό- 
μενον  πρόσωπο  ν τφ  όρθοδόξφ  * εί  δέ  τις  τούτον  τύν 
βρο/  παραβαίη  τής  άγιας  συνόδου,  κανονικφ  ύπο- 
κείσθω  έπιτιμίψ. 

ιε9.  Διακόνισσαν  μή  χειροτονεΐσθαι  γυναίκα, κ«  τ.  λ. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ιζ*9. 
νΐ2στε  μηδένα  έπίσκοπον,  ή πρεσβύτερον,  ή 
διάκονον,  δκληψίν  τινα  λαμβάνειν. 

ιζ"'.  'Ομοίως  ήρεσεν,  Ινα  έπίσκοποι,  καί  πρεσβύ- 
τεροι,  καί  διάκονοι,  έκλήπταρες  μή  γίνωνται,  κ.  τ.  λ. 


781  SYNTAGMA  CANONtM.  — TIT.  IX,  CAt>.  XXlX.  782 


Συνόοου  οϊχουμίνικήί  'έκτη;  κανών  γ’,  8’,  ζ*,  φ’,  Α 804  Concilii  (tcumenici  vi,  canone»  3,  4,6,  12, 
‘f,  μη’,  νθ’.  13,48,  49.  ’ 


Περί  Ιερέων  καί  κληρικών. 

γ*.  * Επειδή  δέ  I ευσεβής  και  φ?λοχριστος  ήμών 
βασιλεύς,  κ.  τ.  λ. 

δ\  Et  τις  έπίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διά· 
κονος,  κ.  τ.  λ. 

ς".  'Επειδή  παρά  τοΤς  άποστολικοΐς  κανόσιν  εδ- 
ρηται,  των  εις  κλήρο ν προαγομένων  αγάμων,  μόνους 
αν αγνώστας  και  ψάλτας  γαμεΤν,  καί  ήμεΐς  τούτο 
παραφυλάττοντες  δριζομεν,  άπο  τού  νύν  μηδαμώς 
υποδιάκονον,  ή διάκονον,  ή πρεσβύτερον,  μετά  την 
έπ'  αύτψ  προερχομένην  χειροτονίαν,  ε^ειν  άδειαν 
γαμικον  έαυτψ  συνιστφν  συνοικέσιον  * εΐ  δέ  τούτο 
τολμήσοι  ποιήσαι,  καθαιρείσθω  * εΐ  δε  βού)οιτό  τις 
των  είς  κλήρον  προερχόμενων,  γάμου  νόμψ  συν- 
άπτεσθαι  γυναικι,  προ  τής  τού  ύποδιακόνου,  ή δια- 
κόνου, ή πρεσβυτέρου  χειροτονίας,  τούτο  πραττέτω. 

ιβ\  Και  τούτο  δε  εις  γνώσιν  ήμετέραν  ήλΟεν,  ώς 
έν  τή  'Αφρική,  π.  τ.  λ. 

ιγ\  'Επειδή  έν  τή  'Ρωμαίων  Έκκλησίφ,  κ.  τ.  λ. 

μη'.  *Π  τού  πρός  έπισκοπής  προεδρίαν  άναγομε- 
νου  γυνή,  κατά  κοινήν  συμφωνίαν  τού  οίκείου  άν- 
δρύς  προδιαζευχθεΐσα,  μετά  τήν  έπ*  αύτψ  τής  έπι- 
σκοπής  χειροτονίαν,  έν  μοναστηρίψ  εισίτω,  πό^ω 
τής  τού  έπισκόπου  καταγωγής  ώκοδομημένφ,  καί 
τής  έκ  τού  έπισκόπου  προνοίας  άπολαυέτω  * εΐ  δέ 
και  άςία  φανείη,  καί  πρύς  το  τής  διάκο  νίσσης  άνα- 
βιδαζέσθω  άξίωμα. 

νθ\  Μηδεις  έν  εύχτηρίω  οικφ,  κ.  τ.  λ. 

Βασιλείου  κανών  γ*,  ζ“',  ξθ’,  ο'. 

γ'.  Διάκονος  μετά  τήν  διακονίαν  ποονεύ- 
σας,  κ.  τ.  λ. 

Των  κανονικών  τάς  πορνείας  είς  γάμον  μή 
καταλογίζεσθαι,  άλλα  παντί  τρόπψ  διασπφν  αυτών 
τήν  συνάφειαν  · τούτο  γάρ  καί  τή  Έκκλησίφ  πρύς 
ασφάλειαν  λυσιτελές,  καί  τοΐς  αίρετικοΤς  ού  δώσει 
καθ*  ημών  λαβήν,  ώς  διά  τήν  τού  άμαρτάνειν  άδειαν, 
έπισπωμένων  πρός  έ αυτούς· 

ξθ’.  'Αναγνώστης  εΐ  τή  έαυτού  μνηστή  πρύ  γά- 
μου συναλλάξει  εν,  ένιαυτδν  άργήσας  είς  τύ  άναγι- 
νώσκειν  δεχθήσεται,  μένων  άπρόσκοπος  · κλεψιγα* 
μήσας  δέ  άνευ  μνηστείας,  παυθήσεται  τής  ύπ« 
ηρεσίας  · τύ  δέ  αύτύ  καί  ύπηρέτης. 

ο'.  Διάκονος  έν  χείλεσι  μιονθεΐς,  κ.  τ.  λ. 


De  sacerdotibus  et  clericis . 

3.  Quoniam  vero  pius  Chrisiique  amator  impe- 
rator noster,  ale·,  utpag.  511. 

4.  Si  quis  episcopus,  vel  presbyter,  vel  diaco- 
nus, etc.,  ut  pog.  750. 

6 Quoniam  in  00  apostolicis  canonibus  dictum 
est  eorum  qui  non  ducta  uxore  in  eleruui  pro* 
moventur,  solos  lectores  et  cantores  uxorem  pos- 
se ducere  ; et  nos  hoc  servantes  decernimus,  ut 
deinceps  nulli  penitus  hypodiacono,  vel  diacono, 
vel  presbytero  post  sui  ordinationem  contrahere 
liceat.  Si  autem  fuerit  hoc  ausus  facere,  depona- 
tur. Si  quis  autem  eorum,  qui  in  clerum  aece- 
B dunt,  velit  lege  matrimonii  mulieri  conjungi  an- 
tequam hypodiaconus,  vel  presbyter  ordinetur, 
hoc  faciat. 

12.  Porro  hoc  quoque  ad  nostram  cognitionem 
pervenit,  quod  in  et  Africa,  etc.,  ut  pag.  514. 

13.  Quoniam  Romana  Ecclesiae,  etc.,  ut  pag ., 
759. 

48.  Uxor  ejos  qui  ad  episcopalem  dignitatem 
promovetur,  communi  sui  viri  consensu  prius 
separata,  postquam  in  episcopum  ordinatus  est 
ac  consecratus,  monaslerium  ingrediatur  procul 
ab  episcopi  habitatione  exstructum,  et  episcopi 
providentia  fruatur.  Sin  autem  digna  visa  fuerit, 
etiam  ad  diaconatus  dignitatem  provehetur. 

q 59.  In  sede  oratoria,  etc.,  utpag.  607. 

30S  Basilii  canones  3,  6, 69,  70. 

3.  Diaconus  post  diaconatum  fornicatus,  etc.9 
utpag . 753. 

6.  Canonicarum  stupra  pro  matrimonio  non 
reputentur, sed  earum  conjunctio  ominno  divella- 
tur. Hoc  enim  et  Ecclesiae  ad  securitatem  est 
utile,  et  haereticis  non  dabit  adversus  nos  an- 
sam, quasi  per  peccandi  libertatem  ad  nos  attra- 
hamus. 

69.  Lector,  si  cum  sua  sponsa  ante  matrimo- 
nium commercium  habuerit. postquam  anno  ces- 
saverit, ad  legendum  suscipietur ; non  tamen  ul- 
tra promovendus.  Quod  si  absque  desponsatione 
furlim  coierit,  cessabit  a ministerio.  Eadem  et 
D ministri  ratio. 

306  70.  Diaconus  qui  pollutus  est  in  labris, 
etc.,  ut  pag . 755. 


Θεοφίλου  έκ  τού  Υπομνηστικού  κανών  δ’,  ε'· 
δ’.  Περί  δέ  Πανούφ,  κ.  τ.  λ. 
ε’.  Περί  Ιακώβ  ζητήσσι,  κ.  τ.  λ. 

'Η  α’  του  κώδ.,  τίτ.  γ’,  διάτ.  ε’,  έάν  τις  μόνον 
πειραθή  λαβεΤν  γαμετήν  παρθένον  Ιεράν,  κεφαλικώς 
τιμωρείται  * καί  διάτ.  μδ’  τού  αυτού  τίτ.  δτι  έάν 
πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  ή υποδιάκονος  γαμήση, 
ύπδκειται  μέν  τοΐς  κανόσιν,  οΐτινες  ούχ  ήττον  των 
νόμων  Ισχύουσι,  καί  τής  ίερωσυνης  έκπίπτε ι,  καί 
οι  παίδες  ώς  ές  άθεμίτων  γάμων  τεχθέντες,  ούτε 


Theophili  ex  commonitorio  canones  4,  5. 

4.  De  Panuph,  etc.,  utpag.  550. 

5.  De  Jacob  querere,  etc.,  ut  pag . 550. 
Textus.  Lib.  i,  cod.tit.3,const.5.  Si  quis  sacram 

virginem  uxorem  ducere  tantummodo  tentarit, 
capitali  poena  feritur.  Et  constit.  44,  ejusdem  tit. 
Si  presbyter,  aul  diaconus,  aut  hypodiaconus 
nuptias  contraxerit,  canonibus  tenetur,  qui  non 
minus  valent  quam  leges,  et  sacerdotio  excidit. 
Liberi  autem,  tanquam  ex  illicitis  nuptiis  nati, 


752 


PH-7 TZ  ?1T?SA?.CEH  C?. 


f-ilt.  «I  €1  1 s^nt  rJtrx  Cz . 


ZX-  V£X  zni 


♦innato!  o«.  s*ct£**t0a£.  fieto  deb  #>.  n:  a..:ri*n 
•Jui^atioo*  qoiqoaai  percipiunt  a painh-isfu,*  : 
«c4  iefse  valres  ipsortu : verur.  u«a  cacti  Ec- 
clesia, im  qca  ilii  d<servieri.-.L  bkU  vero  etian 
CWMt  13,  lillJ^Unu  : St  Sifl^bii  clerxoj 
frftx  «t,  ad  matriaoa.ooi  ietetire  le  aa  :cio  : 
ro  der·  eoos  gradu»  aac;»*  mi.  ία  q 


efericis  ακϋίίηοοία»,  Moinbwe  licet.  [vi*·*** 
videlicet·,  eantorev,  et  lectore»  htiaeaL]  Ai.is 
emm  #M*lbas  ία  uaiversam  a.;tia&  c^r-i  «*λ 
mu  Alsi  aat  nuptias  contrahat.  ani  «sc«:i#;rai 
habeat,  aot  impudice  vivat,  ej citor,  ac  plei-Mo» 
esIo.Ad  militiam  (vero]  velabo  i ofac.a-n  ievealre 
ne  oadeio.  Et  constit.  i,  ejusdem  Ii».  >u  lu«  q-i 
matrimeoiaro  iferav.L,  presbyter  aU  diaconus 
ordioalor  : oeqoe  etiam  qui  uxori  cohabitat.  que  B 
maritumi  soam  facto  divortio'  re.iqoit : neque  qui 
concubinam  habet.  At  (talis]  castam  vitam  agit, 
aat  etiam  oxori  cohabitet,  vel  unios  [uioris  ejns- 
demque]  castae^c  ex  virginitate  >ssumptae|  man- 
tas foerit.  Caeierum  si  quis  cum  presbyter  «it,  aut 
diaconos  aut  faypodiaeonos,  vel  palam,  vel  clam, 
ad  sub  aliquo  praetextu  [ad  sej  osorem  aut  con- 
eo binam  introduxerit  : sacro  coofestim  orline 
excidito,  et  privatus  atque  plebeios  507  esto.  Lector  antea  matrimonium  iterans  [ad  altiort]  ne 
progreditor,  neque  ad  tertias  nuptias  devenito.  Ac  si  post  iteratam  coojogiam  progredi  enitatur, 
pleheioe  esto. 

Didi  item  : Quae  diaconissae  ordinantur, admo-  Λέγει  £1  δη  χειροτονούμε  #xi  *·  διάκονοι,  voufc- 
nentor:  [ac]  sciunto, quod  si  contracto  matrimonio  u!;Wn»  · ε/Χτϊΐ  «κ  d tz^r’m6v  xmrir/Otzi 
oliave  viis  ratione  [suscepta]  dedecorare  ordina-  τήν  ^cipoiwj^  ιροζο^ΙοΟσκ  γίμφ  f,  ii)w  piw 
tionem  au«ae  fuerint  reae  mortis  fient,  et  faculta-  r/pe^1  Οινπφ  γετήοοντχι  · χαΐ  τοί;  αυτών 
tes  suae  monasteriis  aut  Ecclesiis  s jis  applica-  ccxkat,?*»;  it  χεριςυοίχι  ’ 

bunlnr.Qui  vero  ducere  illas  aut  constuprare  ausi  v.  δε  γήμχι  ή αύτάς  τολμήαχντες,  6«uh>- 

fuerint,  gladio  obnoxii  erunt,  eorumque  substan-  W είοι  ςί^ει,και  τήν  ούαίχν  χύτών  το  δημόσιόν  λί- 


*.  Α ίΓ^ι  uzruici  ί«ΐϊ>,  ■ ενοχήν, 

ίχκία  ζζ  tci  5»π  γι:ι;^  */■»*,  η ιί  μη- 
τετ^ς  ϊ.τ*»*».  ύ/ι  η βτ*  αϊτούς 

'Laif.rx*  irn.  ik  ή V δυτ.ττΰ  i1  τΐτ.  xar>  Napwi, 
-ττ  ir»  »n>xy  -u;  taiceirsu  χρχ  γά- 
μον iih"»,  χχι  τν,ι-.ττ#  τε^γηζεν  έν  ή 

τι γλ  ε»  ν λ';  εςχττχ  -yzaiT»,  τουτίχτι 

i»x7tj  χχ  γ«  ■ για  ϋΐν;  nsxt  xd* 

ιτχ;  ί -tx^l-vc  χτ·.^»,ττ  · ιΐ  « γι^τπι,  ^ ζιϋι- 
rrt * Ty  ν,  η χπΐγ*;  ζ*τί:,  uou/ejSi·  τού  χΛήρ ου, 
χχ:  --νΛχτης  Ιχτ»,  -m.;  ατματτίχν  η έτΙρτ»  έχιττ- 
ν:>τ»  bhii  "/j  * xr.  » ι*  ί*.χτ.  τού  χύτου 

τ'τ.,  ir.  ·.  τδχ  - χ,ακ·ο;ΐ75ΐ;  ytiy-wxldi· 
τ^77>τ<^ς  η ατπ  μίν  ct  nnixi  γλ«· 

κεΤ  τν*  ’α*!  ι»;;ι  χιτυιτ^νττ;,  αήτχ  ει  ζαλίαχήν 
γ/'χ,  ϋ>χ  xjJv»,  xxt  ή γι«τ^  τχνοίχύν, 

η μικς  χιτ,;  η^'ΐ5^  ΛΛκΑ'  χχς  έχ  nphxi;  * 
ε*.  ν-:  τι;  ποετυ-ύταροτ  «*,  ή δ*.χκο>ος,  η υποδιάκονο; 
γχμετήν  η πχΐιχτ,ι  είταγοιτο  ςΓ*£ρύ<  Ι|  έσχη- 
μκτιτμέν*·;^  εΑε«*ς  τήτ  tcfi;  έχζτζτέτ»  τάξε··;, 
xii  -ν.ώτης  ιχ:  Αχΐχός  εττ··  * ίπγ«ιττ,;  δΙ  οεοτε- 
μτ,  χροχ'.χτέτ»,  μη  μήν  χ«  τρεγχμιίτ*  * 
εΐ  δε  δτ/τχρογχμ-τχ^  x«ini  χροχόψχι,  γίνει» 


tiam  fiscus  capiet. 

Textus . Constit.  ejusdem  tit.  Si  decurio  aut 
cohortalis,  uli  quindecim  annis  monachus  fuerit, 
clericus  fiat,  (ac]  deinde  nuptias  contrahat,  [pri- 
stinae] suae  fortonae  restituitur.  [Quod]  idem  et  iu 
aliis  qui  ex  monachis  clerici  (facti  sunt,  obtinet]  : 
tametsi  decuriones  aut  cohortales  non  fuerint.  Et : 
Qui  caelibem  ordinat,  interrogato  illum,  an  sine 
legitima  uxore  caste  vivere  possit.  Qui  vero  tem- 
pore ordinationis  diacono  post  ordinationem  ma- 
trimonium contrahere  permiserit,  ab  episcopatu 


ψετχι. 

Kat  f,  3*  &άτ.  του  αύτου  τίτ.,  ovt  έΑν  βουλευτή;  ^ 
ττςεώτης,  λχί  ιζ*  μονάοτς  Ιτη  γενηται  χληριχ^;, 
ειττ  γτμήτ^,  axooioovit  184  νυχ^  · τι  ιύτα  ίδ 
κχί  rept  τών  ζλλων  χληριχών  τών  βπδ  μονί^ώ^, 
χλφ  μη  γεγδνίχι  βουλευτχί  η τζςεώτχι  “ χβι  δτι  ί 
χειροτονών  ava^tovj  έρωτά τω  χύτδν  εΐ  δύνχτχι 
νομίμου  γαμέτη;  αεμνώς  βιούν  · δ δέ  τφ  χ»ρφ  τί^ 
χειροτονίας  έπιτρέπων  διχκόνψ  ή ύττοδιχκδνψ  γνμί- 
σαι  μετά  την  χειροτονίαν,  της  έπιαχοζη;  έχβίλλετ»· 
πρεσβύτερο;,  ^ διάκονοί,  ή υποδιάκονο;,  μετά 
ejicitur.  Porro  presbyter, aut  diaconus,  aut  hypo-  χειροτονίχν  γχμιυν  έκβαλλεται  τού  κλήρου,  κι!  μετά 
diaconus  qui  post  ordioalionem  matrimonium  con- Σ)  τού  αυτού  πραγμάτων  δίδοται  τη  βουλή  τή;  πδλεοΚ 
trahit,  e clero  ejicitur,  et  cum  rebus  suis  curiae  έν  ή κληρικό;  ήν  · δευτερ ογαμών  δέ  ανχγνωτττ,;, 
civitatis  in  qua  clericus  erat, traditur.  Item  lector  ή y/ιραν  h διεξευγμένην  λαμβάνων,  ή τοΤ;  νδμοι;  h 
qui  nuptias  iteral,  aut  viduam,  vel  divortio  dis-  τοΤς  χανδαιν  άπηγορευμένην,  el;  άλλον  μή  «ροβ»- 
junctam,  vel  legibus  canonibusve  interdictam  (in  νέτω  βαΟμδν,  άλλα  καί  πρόβας  άκοκαθίατχται  W 
uxorem)  assumit,  in  alium  gradum  ne  procedito,  προτέρφ. 

Quin  et  si  processerit,  priori  restituitur. 

Dicit  insuper  : Qui  aseelriam,  aut  monastriam,  λέγει  δε  οτι  οί  άρπαζόντες,  ή δπονοθεύονχ*;,  ^ 
aut  diaconissam,  aut  alium  religiosum  habitum  διαφύείροντες  άαχήχριαν  ή μονάστριαν,  ή διακόνιν?»*) 
gestantem  (mulierem]  rapiunt,  corrumpunt,  vel  A άλλο  εύλαβες  εχουσαν  σχήμα,  καί  οί  μετασχδντε;. 
Constuprant,  quique  (illis  sesej  associant:  capitali  κεφαλικώ;  τιμωρούνται,  xal  τά  πράγματα  αυτών  ττι 
supplicio  afficiuntur, ac  res  illorum  iojuria  affectae  ’Εχχλησί^  ή τφ  μοναστηρίω  τής  ύβρισθείσης 


785 


786 


SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  IX,  CAP.  XXX. 


ποιούνται  δια  του  Ιπισκόπου  ή του  οίκο  νόμου 
των  αρχόντων  κχ!  των  τάξεων  · άύτη  δε  μετά  των 
αυτής  πρχγμχ'των,  μονχσνηρίψ  εμβάλλεται  άσφχ- 
λώς  φυλχχθησομένη  * ιί  δε  διχ/όνισσχ  kixiv  εχουσα 
νομ'μους  πχίδχς,  το  νόμιμον  μέρος  λχμβάνουσιν  * 
ει  4έ  έπ!  ένιχυτον  μετά  το  γνωσθήναι  τύ  μυχός  μή 
Ικδικήσουσι  τά  πράγμχτχ  ο!  εύχγεΤς  οΤκοι,  δ φίσκος 
αυτά  λαμβάνει,  του  χμελούντος  αυτά  έκδικηθήνχι 
άρχοντος  άποζιοννυμένου,  καί  ε'  λίτρας  τοΤς  πριβχ- 
τοις  προστιμωμένου. 

ΚΕΦΑΛ.  Λ'.  — Περί  των  έπ!  γάμφ  γυνχ^χς 
άρπχζόντων. 

'Αποστόλων  κανών  ξζ'. 

ξζ\  Ει  τις  παρθένον  αμνήστευτον  βιχσάμενος  εχει, 
κ.  τ.  λ. 

Συνο'δου  'Αγκυρας  κανών  ια',  κε\ 
ια'.  Τάς  μ^σχευθείσχς  κόρας,  καί  μετά  τχΰτχ 
ύπο  άλλων  άρπχγείσχς,  εδοςεν  άποδίδοσθχι  τοΐς 
προμνηστευσχμένοις,  εΐ  και  βίαν  ύπ*  αυτών  πά- 


κα! A [mulieris]  ecclesias  aut  monasterio  per  oecono- 
mum, 508  episcopum  praesides  et  cohortes  vin- 
dicantur : ipsa  vero  cum  rebus  suis  iu  monaste- 
rium conjicitur,  [ibidem|  caute  asservanda. Plane 
si  diaconissa  sit,et  legitimos  liberos  habeat,  [illi] 
legitimam  paitem  capiunt.  Quod  si  intra  annum 
quo  istiusmodi  scelus  innotuit,  [eas|  facultates 
venerabiles  domus  non  vindicent  : fiscus  illas  ac- 
cipit. Quas  si  praeses  vindicare  neglexerit,  cin- 
gulo privatur,  atque  quinque  libris  [auri  rebus 
principis]  privatis  [applicandis]  multatur. 

CAP.  XXX.  — De  iis  qui  matrimonii  causa 
mulieres  rapiunt. 

Apostolorum  canon  67. 

67  [60].  Si  quis  virginem  non  desponsatam,  vi 
B allata  habet,  etc.,  ut  pag.  838. 

Concilii  Ancyrani  canones  \ 1,  25. 

II.  Desponsatas  aliis  puellas,  et  ab  aliis  pos- 
tea rapias,  visum  est  iis,  quibus  desponsatae 
erant,  reddi,  etiam  si  vim  passae  sunt. 


θοιεν, 

/e'.  Μνηστεύσάμενός  τις  κόρην,  προ σεφθάρη  τή 
αδελφή  αυτής,  ώ;  κχι  έπιφορήσαι  αυτήν  · έγημε  δε 
την  μνηστήν  μετά  τούτα,  ή δε  φθαρεΐσχ  άπήγςατο  · 
ο!  συνειδότες  έκελεύσθησαν  εν  δεκαετίφ  δεχθήναι 
εις  τους  συνεστώτας,  κατά  τους  ώρισμένους  βα- 
θμούς · 

Συνόδου  Χχλκηδόνος  κανών  κζ*. 

κζ\  Του;  αρπάζοντας  γυναίκας,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  οίκουμενικής  βκτης  κανών  ^β* . 

4#β’·  Τους  αρπάζοντας  γυναίκας  έπ’  όνόματι  συν- 
οικεσίου, ή συμπράττοντας,  ή συνχιρομένους  τοΤς 
άρπάζουχιν,  ώρισεν  ή άγια  σύνοδος,  ε!  μεν  κληρι- 
κοί εΐεν,  έκπίπτειν  τού  οΙκείου  βαθμού  * ει  δε  λαϊκό!, 
άναθεματ'ζεσθχι. 

Θεοφίλου  έκ  τού  *Γπομνηχτικού  κανών  β'. 

β , Περί  Βήχτου  καταστάνχος  έν  'Ερέβη  πρεσου- 
τερου  ζητητέον,  καί  ε!  μεν  άποταξαμένην  τίνά 
ζώντος  τού  άνδρός  έβιάσχτο,  μή  συγχωρείσθω  είναι 
πρεσβύτερος  * οπού  γε  ουδέ  ώς  λαϊκός  οφείλει  συν- 
άγειθχι,  τής  'Εκκλησίας  ειωθυίας  τούς  τοιούτου; 
χωρίζειν  · ού  φέρει  γάρ  τούτο  πρόκριμα  τφ  Ιπισκό- 
πψ  ’Απόλλωνι,  εΐ  εξ  άγνοιας  αύτον  κατέστησε,  τής 
αγίας  συνόδου  κελευσάσης  τούς  άναξίους  μετά  τήν 
χειροτονίχν  έλεγχομένους  έπ!  έγκλήμασιν  έκβάλ- 
λεσθαι. 

Βιβλ.  α',  τίτ.  γ’,  διάτ.  ε’,  kάv  τις  άρπάσ^,  ή μόνον 
πειραθη  λχβεΐν  γαμέτην  παρθένον  Ιεράν,  κεφχλι- 
κώς  τιμωρείται  · κα!  διάτ.  νγ*  τού  αύτού  τίτ.,  τοΐς 
γονεύσι,  κα!  τοΐς  άδελφοΐς,  και  τοΐς  κηδεμόσι  των 
παρθένων,  κα!  διακονίσσων,  κα!  των  άνειμένων  τφ 
θεφ  χηρών,  2ςεστι  τούς  άρπαγατ  αυτών,  κα!  τούς 
έν  καιρφ  τής  έφόΰου  βοηθούντας  αύτοΥς,  έπ'  αύτο- 
φώρψ  φονεύειν  * ε!  δέ  διαφύγωσιν,  άναζητούσιν  αυ- 
τούς, έν  Κωνσταντινουπόλει  μεν  οί  ύπαρχοι  κα!  δ 
έπαρ'/ος,  έν  δέ  ταΥς  έπαρχίαις,  πάντες  ο!  άρχοντες, 
πολιτι/οί  τε  κα!  στρατιωτικοί,  κα!  μετά  σύστασιν 


25.  Quidam  cui  erat  puella  desponsata, ejus  so- 
rori vilium  attulit,  ita  ut  ea  etiam  conciperet. 
Sponsam  autem  postea  uxorem  duxit.  Ea  autem 
cui  v lium  erat  allatum, se  suffocavit.  Qui  conscii 
fuerant,  jussi  sunt  decennio  in  eos  qui  consis- 
tunt, recipi  per  gradus  definitos. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  27. 

27.  Eos  qui  nomine  conjugii,  etc.,  utpaglfiO. 

Concilii  cecumenict  vi  canon  92. 

C 92.  Eos  qui  nomine  matrimonii  mulieres  ra- 
piunt 60 1 quique  opera  opeque  sua  raptores  adju- 
vant, statuit  sancta  synodus  : si  sint  quidem  cle- 
rici, proprio  gradu  excidere;  si  vero  laici, anathe- 
mate percuti. 

509  Thcophili  ex  Commonitorio  canon  2. 

2.  De  Bisto,  qui  in  Ereba  constitutus  est  pres- 
byter, qusai  endum  est;  ct  si  alicui  quidem  mulieri 
separatae,  vivente  marito,  vim  attulit,non  sinatur 
esse  presbyter  ; nam  ne  ut  laicus  quidem  debet 
communicare,  cum  eos  qui  tales  sunt  separare 
consueverit  Ecclesia.  Hoc  autem  nullum  affert 
episcopo  Apollini  pnejudicium,  si  eum  per  igno- 
rantiam constituit ; cum  sancta  synodus  jusserit 
eos,  qui  post  ordinationem  propter  crimen  indi- 
pgni  esse  convincuntur,  expelli. 

Textus.  Lib.  i,  Iit.  3,  const.  5.Si  quis  rapuerit, 
aut  saltem  in  uxorem  capere  sacratam  virginem 
conatus  sit,  capitali  poena  feritur.  Et  const.  53, 
ejusdem  tit.  Parentibus  fratribus,  et  tutoribus  sive 
curatoribus  virginum, diaconissarum, et  consecra- 
tarum Deo  viduarum,  licet  raptores  earum,  et  qui 
eis  auxilium  tempore  invasionis  praebent,  iu  ipso 
actu  deprehensos  occidere. Sin  autem  fuga  evase- 
rint, investigant  ipsos  Constantinopoli  praefecti 
[praetorio]  et  praefectus  [urbis] : in  provinciis  vero 
quicuuque  magistratus  et  civiles  et  militares  : et 


60  Dasii,  canon  30 ; Chalced.  27. 


787 


PHOTII  PATRIARCHA  CP. 


788 


post  [testium]  coactionem  illos  nulla  admissa  fori/ 
praescriptione  ultimo  supplicio  afficiunt : ac  bona 
raptoris, ejusque  qui  (ut  dictum  est)  illi  suppetias 
tulit,  capit  monasterium  aut  asceterium,  ut  inde 
vim  passa  illic  alatur.  Si  vero  quae  vim  passa  est, 
diaconissa  duntaxat  sit,  non  autem  ascetria, neque 
monastria : proprietatem  ipsius  ecclesia, ipsa  vero 
usumfructum  capit.  Caeterum  qui  alio  modo  ipsis 
adjumento  fuerunt,  aut  ministerium  praebuerunt, 
aut  conscii  fuerunt,  aut  susceperunt,  aut  quam- 
cunque opem  attulerunt, ultimo  tantummodo  sup- 
plicio subjacent.Locum  autem  praedicta  [habent,] 
tametsi  volens  dictarum  mulierum  aliqua  rapta  sit. 
Lib.  i,  tit.  4,  SIO  Consi.  3. Et  in  diebus  Paschatis 
virginum  raptores  |in  carcerem]  includuntur  et 
vinciuntur.  Lib.  m,  tit.  24,  const.  1.  Qui  illustris  i 
non  est,  sed  tantummodo  clarissimus,  si  raptum 
virginis  in  provincia  commiserit  : illic  legibus 
subjugatur,  nec  fori  praescriptione  utitur. 

Textus.  Tit.  41,  const.  4.  Qui  dicit  a servo  uxo- 
rem suam  raptam  esse,  non  dominum,  sed  ipsum 
accusalre  debet. Lib. vn, tit. 3, const. 3. Si  servus  de- 
tulerit virginis  raptum,  pacto  aut  dissimolatiooe 
celatum,  libertate  donatur.  Lib.  ix,  tit. 9, const.  7. 
Maritus  de  violenta  virginis  constuprat ione,  ante 
matrimonium  [facta],  nisi  [illa]  sponsa  ejus  fuerat, 
(actionem]  movere,  tanquam  maritus,  non  potest, 
ipsa  autem  una  cum  curatoribus  movet.  Tit.  10, 
const.  i. Si  quis  eam  cojus  tutor  fuit,  stupraverit, 
deportatur, ejusque  universae  facultates  publican- 
tur. Tit.  11,  const.  3.  Si  rapta  fuerit  sponsa  filii 
mei,  legem  [Juliam]  de  vi  moveo. Lib.  ix,  tit.  13, 
coust.  1,  et  unica.  Si  quis  qualemcunque  mulie- 
rem, sive  ingenuam  sive  servam,  rapuerit : tam 
etsi  ipsi  desponsa  fuerit,  capitali  sententia  con- 
demnatus moritur, et  pariter  cum  eo  qui  in  raptu 
auxilium  tulerint.  Raptarum  autem  patribus,  fra- 
tribus,tutoribus  vel  curatoribus, patronis  et  domi- 
nis invasionis  tempore  hos  interficere  licet.  Sin 
autem  fuga  evaserint,  investigant  ipsos  Byzantii 
praefecti  [praetorio]  et  praefectus  (urbis:  ] in  provin- 
ciis vero  quicunque  magistratus, magistri  militum, 
et  duces  : atque  post  [testium]  coactionem  inte- 
rimunt, fori  praescriptione  aut  provocatione  uti 
non  queuntes. 

Et  si  quidem  ancilla  vel  libertina  rapta  fuerit, 
interficiuntur  raptores  : sed  nullam  substantiae 
imminutionem  sustinent.  At  si  ingenua  rapta  sit, 
omnes  res  raptoris,  311  eorumque  qui  ipsi  auxi- 
lium praebuerunt  applicantur  raptae:  quae  ne  con- 
sentiente quidem  patre  raptori  suo  nubere  potest. 
Eamdem  autem  poenam  et  mortis  et  [amissionis] 
rerum  excipiunt,  qui  ad  aggressuram  raptorem 
comitati  sunt.  Sed  conscii,  et  ministri,  et  susce- 
ptores, et  qui  quomodocunque  raptoribus  opem 
tulerint,  [utriuscunque]  sexus, et  cujuscunqueaut 
fortunae,  aut  gradus,  aut  dignitatis  sint : poenam 
tantummodo  capitalem  subeunt,  [idque]  etiamsi 
mulier  volens  rapta  sit.  Plane  si  parentes  raptae 


μη  χρωμένους  παραγραφή,  τιμωρούντο  έσχκτω;  * 
καί  τα  πράγματα  του  άρπαγος,  καί  του,  ως  ειρητχι, 
βοηθήσχ*τος  αύτώ,  λαμβάνει  τό  μοναστήριον  η τύ 
Ασκητήριον,  έφ*  ψ και  την  βιασθεΤσχ;  έξ  χυτών  έκεΐ 
τρέφεσθχι  · et  δε  μόνον  διακόνισσά  έχον  fi  βιχσθεΤσχ 
και  ούκ  Ασκήτριχ  fi  μονάστρια,  την  μην  δεσποτείχν 
ή κατ'  χύτην  Εκκλησία  λαμβάνει,  χύτη  δε  την  χρη- 
σιν  · οΐ  δε  άλλως  χύτη  βοηθήσχντες,  fi  ύπουργήσχν- 
τες,  η συνειδάτες,  η ύποδεξάμενοι,  η σπουδήν  otxv- 
δήποτε  συνεισχγχγόντες,  μόνη  τη  έσχάτη  τιμωρώ 
ύπόκειντχι  · χώρχ  δε  τοΤς  είρημένοις,  καν  έκούσά 
τις  των  είρημένων  γυναικών  Αμχρτηθη,  βιβλ.  α*,  νίτ. 
δ*,  διάτ.  γ’  · καί  έν  τχΤς  ήμέρχις  τού  Πάσχα  οΐ  των 
παρθένων  αρπχγες  έγκ>είονται  κχι  δεσμοϋντχι  * 
βιβλ.  γ*,  τίτ.  κδ*,  διάτ.  χ*,  δ μη  &ν  Ιλλούστριος  Αλλα 
I μόνον  λαμπρότατος,  αρπαγήν  έν  έπχρχίφ  παρθένου 
πλημμελήσας,  έκεϊ  τοΐς  νόμοις  ύποβάλλεται,  μη 
χρώμενος  φόρου  παρχγααφη. 

Τίτ.  μα*,  διάτ.  δ*,  δ λέγων  παρά  δούλου  την  αυ- 
τού γαμέτην  Αρπχγηνχι,  ου  του  δεσπότου  Α)λ’  χύτου 
κατηγορεΤν  Εφείλει*  βιβλ.  ζ*  τίτ.  γ*,  διάτ.  γ’,έάν  δούλος 
καταμηνύση  Αρπχγην  παρθένου  λχθούσαν,  πάχτφ  fi 
Αποπροσποιήσει  έλευθερούτχι  · βιβλ.  θ',  τίτ.  θ',  διάτ. 
ζ',  δ Ανηρ  ού  δύνχτχι  κινεΐν  ώς  Ανηρ  περί  της  πρδ 
τού  γάμον  βιχίχς  της  παρθένου  φθοράς,  εΐ  μη  fiv 
αύτού  μνηστή  · αύτη  δε  κινεί  συνάντω*  των  κουρα- 
τώρων  · τίτ.  ι*  διάτ.  α',  Ιάν  τις  φθείρη  την  παρ' 
αύτού  έπιτροπευθεΤσχν  δεπορτατεύεται,  και  είς  δλό- 
κληρον  δημεύεται  * τίτ.  tx*,  διάτ.  γ*,  έάν  Αρπαγη  ή 
, μνηστή  του  υΐοΰ  μου,  κινώ  τδν  περί  βίας  νόμον  · βιβλ. 
14  θ’,  τίτ.  ιγ*,  διάτ.  α’  κχι  μόνη,  εάν  τις  άρπάση  οϊ· 
ανδήποτε  γυναίκα  δούλην  fi  έλευθέρχν,  καν  ην  χύτφ 
μεμνηστευμένη,  κεφχλικώς  καταδικαζόμενος  Απο- 
θνήσκει, κχι  οΐ  έν  τή  άρπαγη  βοηθήσχντες  αύτφ, 
κχι  τοΤς  πχτράσι  των  άρπχγεισών  εςεστι,  κχι  τοΤς 
ΑδελφοΤς  κχι  τοΤς  κηδεμόσι  και  πάτρωσι  κχι  δεσπό- 
ταις,  έν  τφ  κχιρφ  της  έφόδου  τούτους  Φονεύειν*  εΐ 
δέ  διχφύγωσιν,  Ανχζητούσιν  αυτούς,  έν  μεν  Βυζχντίφ 
ο!  ύπαρχοι  και  δ Ιπαρχος,  έν  δε  ταΤς  έπχρχίαις  πάν- 
τες  οί  άρχοντες,  και  στρατηλάται,  και  δούκες,  κι! 
μετά  σύστχσιν  άναιρούσι,  μη  δυναμένους  χρήσχσθαι 
φόρου  παραγραφή  fi  έκκλήτφ. 

Kxl  fi  μέν  δούλη  η Απελεύθερα  Αρπαγη,  Ανχι- 
^ρούντχι  οί  αρπχγες,  ού  μην  και  μείωσιν  της  ουσίας 
ύφίστχνται  · εΐ  δε  εύγενης  ήρπάγη,  πάντα  τά  πρά- 
γματα τού  Αρπάσχντος  κχι  τών  βοηθ^σάντων  χύτψ, 
προσκυρούντχι  τη  άρπαγείση  · ούτε  δε  συνχινούντο; 
τού  πατρδς,  δύνχνται  γαμεΤσθχι  τψ  άρπάσχντι  · την 
αυτήν  δέ  ποινήν  τού  θανάτου  καί  τών  πραγμάτων 
ύφίστχνται,  ο!  πρδς  την  έφοδον  αύτης  Ακολουθήσαν- 
τες  · οΐ  δέ  συνίστορες  καί  οί  ύπουργοι  καί  οί  ύπο- 
δοχεΤς,  καί  ο!  δπωσούν  αύτοΤς  σπουδάσαντες,  ο"α;  αν 
εΤεν  φύσεως  και  τύχης  και  βαθμού  η αξίας,  μόνην 
τήν  κεφαλικην  ύφίστχνται  τιμωρίχν,  tl  καί  έκούσχ 
fi  γυνή  ήρπάγη  * εΐ  δέ  ot  γονείς  της  Αρπχγείσης  Ανά- 
σχωντχι  καί  πΐραχωρήσουσι,  δεπορτατεύονται  * οΙ  δέ 


789 


SYNTAGMA  CANONUM. 

ύπουργήσχντες  δούλοι  καίοντχι  · xxt  άργεϊ  πάντα  τα 
περ\  άρπα  γης  γυναικών  άλλαχού  νε  νομοθετημένα, 
της  παρούσης  διατάξρως  άρκούσης  έπι  αυτών  καί 
Ιερών  και  χηρών. 

Και  μζ9,  τίτ.  β',  δίγ.  λθ*,  δ δούλην  άλλοτρίαν  πόρ- 
νην ούσαν  άρπάζων  η κρυπτών,  ούτε  ώς  κλέπτης, 
ούτε  ώς  άνδραποδιστής  έρχεται  · ού  γάρ  κλοπής 
άλλ9  ηδονής  χάρ ιν  τούτο  έποίησε  · βιβλ.  μη’,  τίτ.  ε*, 
δίγ.  κθ*,  δ ώρισμένος  είς  κατηγορίαν  της  μοιχείας 
χρόνος  της  πενταετίας,  ούκ  Ιχει  χώραν  έπί  της  κατά 
βίαν  γενομένης  φθοράς  * άπροσδιορίστως  γάρ  κινεί- 
ται, Ιπειδη  και  δημοσία  βία  πλημμελεΤται.  *Ομοίως 
δίγ.  ε*  τού  ζ"'  τίτ.  τού  αυτού  βιβλ.  έν  ψ φησιν  δτι 
Ή άρπαγη  μείζων  έστί  της  μοιχείας,  καί  δ άρπάσας 
γεγαυημένην  ή μη  γεγαμημένην,  έσχάτως  τιμω- 
ρείται, και  έξωτικοΰ  κατηγορούντος,  έάν  δ τής  κόρης 
πατήρ  παρικληθεις  σογχωρήση. 

Λέγει  δέ  καί  διάτ.  α*  τού  α*  τίτ.  τών  Νεαρών,  δτΐ 
ο\  φθείροντες  διακόνισσαν,  ύπεύθυνοί  είσι  ξίφει,  καί 
τάς  ουσίας  αυτών  λαμβάνει  τδ  δημόσιον  · ή δε  περί 
μανδάτων  τών  άρχόντων  διαλεγομένη  ιζ*  Νεαρα,  άπ- 
αγορεύει  όρους  άσυλίας  φυλάττεσθαι  τοΤς  άρπαξι  τών 
παρθένων  * καί  ή β#  τού  αυτού  διατάγ.  φησίν,  8τι 
ot  άρπάζοντες,  ή ύπονοθεύοντες,  ή διαφθείροντες 
άσκήτριαν,  ή διακόνισσαν,  ή μονάστριαν,  ή άλλην 
ευλαβίς  εχουσαν  σχήμα,και  ot  μετέχοντες,  κεφαλικώς 
τιμωρούνται  · και  τά  πράγματα  αύτών  τή  ’Εκκλησίφ 
η τψ  μοναστηρίψ  τής  ύβρισθείσης  περιποιούνται  διά 
τού  έπισκόπου,  και  τού  οΙκο\όμου,  και  τών  άρχόντων 
καί  τών  τάξεων  * αυτή  δε  μετά  τών  πραγμάτων 
αυτής  έμβάλλεται  μοναστηρίψ  άσφαλώ;  φυλαχθη- 
σομένη  * εΐ  δε  διακόνισσα  Ιστιν  Αχούσα  νομίμους 
παϊδας,  τδ  νόμ'μον  μέρος  λαμβάνουσιν  * εΐ  δε  έπί 
Ινιαυτδν  μετά  τδ  γνωσθήνςι  τδ  μυσος,  μή  έκδική- 
σουσι  τά  πράγματα  οί  εύαγεΐς  οίκοι,  δ φίσκος  αυτά 
λαμβάνει  * τού  άμελούντος  αυτά  έκδικηθήναι  άρχον- 
τος  άποζωννυμένου  καί  ι9  λίτρας  το?ς  πριβάτοις 
προστιμωμένου  · ή δέ  ρμα’  νεαρά  διαλεγομένη  περί 
γυναικδς  άρπαγείσης,  καί  γαμηθείσης  τψ  άρπάσαντι, 
φησί,  τήν  τοιαυτήν  μή  δύνασθαι  λαβεΤν  τά  πράγματα 
αυτού,  μήτε  τών  μετασχόντων  τού  μύσους,  άβλ’  ot 
γονείς  αυτής  λαμβάνουσιν  αύτά,  εΐ  μή  τώ  γάμψ 
Ιδικώς  συνήνεσαν  · ει  γάρ  συνήνεσαν,  εΐ  μή  περι- 
ε ισι,  φισκούνται  τά  τοιαύτα  πράγματα. 

ΚΚΦΑΛ.  ΛΑ'.  — Περί  ιερατικών  συλλουομένων 
γυναιξίν. 

Συνόδου  Λαοδι κείας  κανών  λ\ 
λ*.  "Οτι  ού  δει  Ιερατικούς  ή κληρικούς  ή άσκητάς 
έν  βαλανείψ  μετά  γυναικών  άπολούεσθαι,  μήτε  ολως 
Χριστιανδν  ή λαϊκόν  · αΰτη  γάρ  πρώτη  κατάγνωσις 
παρά  τοΤς  έθνεσιν. 

Συνόδου  οικουμενικής  έκτης  κανών  οζ\ 
οζ\  Οτι  ού  δεί  Ιερατικούς,  ή κληρικούς,  ή άσκη- 
τάς, δν  βαλανείψ  μετά  γυναικών  άπολούεσθαι,  μηδέ 
πάντα  Χριστιανόν  ή λαϊκόν  · αυτή  γάρ  πρώτη  κχτά- 


- ΤΙΤ.  IX,  CAP.  ΧΧΧί.  790 

i [mulieris]  patientiam  praebuerint  et  conniverint, 
deportantur.Servi  et  ancillae,qui  [in  raptu]  mini- 
sterium praebuerint,  concremantur.  Porro  cum 
hmc  constitutio  de  raptu  mulierum  et  sacratarum 
et  viduarum  sufficiat : cessant  quae  de  eo  alibi 
constituta  sunt  omnia. 

ZftF/us.Etlib.  xlvi,  tit.  2,  digest.39.Qui  mere- 
tricem alienam  ancillam  rapuit, vel  celavit:  neque 
ut  fur  neque  ut  plagiarius  tenetur.Non  enim  furti, 
sed  libidinis  causa  hoc  fecit.  Lib.  XLviu,  tit.  S, 
digest.  26.  Quinquennii  tempus  accusationi  adul- 
terii praefinitum,  In  stupro  per  vim  facto  locum 
non  habet.  Nam  cum  vis  publica  commitatur,  ci- 
tra temporis  praefinitionem  (illa]  instituitur.Simi- 
liter  digest.  5,  tit.  6,  ejusdem  libri,  cum  dicit, 

, quod  raptus  enormior  sit  adulterio.  Et,  quod  qui 
nuptam  aut  innuptam  rapuit,  ultimo  supplicio 
puniatur  : [idque]  extraneo  etiam  postulante,  si 
pater  mulieris  exoratus  connixerit. 

Dixit  vero  etiam  constit.  i,  tit.  Novellarum, quod 
qui  diaconissam  constuprant,  obnoxii  sint  gladio, 
eorumque  facultates  fiscus  capiat.Novella  17, quas 
de  mandatis  praesidum  disserit,  interdicit, ne  vir- 
ginum raptoribus  asyli  termini  serventur.Et  con- 
stit. 2,  ejusdem  512  tit.  ait : Qui  diaconissam, 
aut  monastriam,  aut  aliam  religiosum  habitum 
gestantem  [mulierem]  rapiunt,  corrumpunt,  vel 
constuprant  : quique  [illis  sesej  associant,  capitali 
supplicio  afficiuntur, autres  illorum  injuria  affectas 
[mulieris  ecclesiaeaul  monasterio  per  oeconomum, 
episcopum, praesides  et  cohortes  vindicantur. Ipsa 
vero  cum  rebus  suis  in  monasterium  conjicitur 
[ibidem]  caute  asservanda.  Plane  si  diaconissa  sit, 
et  legitimos  liberos  habeat, [illi]  legitimam  partem 
capiunt. Quod  si  intra  annum  quam  istiusmodi  sce- 
lus innotuit,  [eas]  facultates  venerabiles  domus 
non  vindicent : fiscus  illas  accipit.  Quas  si  praeses 
vindicare  ueglexerit, cingulo  privatur, atque  quin- 
que libris  [auri  rebus  principis]  privatis  [applican- 
dis] multatur. Novella  autem  141,  quae  de  muliere 
rapta, quae  raptori  nupsit, disserit,  istiusmodi  [mu- 
lierem] res  raptoris  neque  ex  lege, neque  ex  ipsius 
testamento, nec  [item  res]  eorum  qui  sceleris  socii 
fuerunt,  capere  posse  : sed  illas  parentes  ipsius, 
nisi  specialiter  matrimonio  consenserint,  perci- 
pere : et  si  consenserint,  aut  [non]  supersint, 
easdem  confiscari  dicit. 

CAP.  XXXI.  — De  sacri  ordinis  hominibus 
qui  se  cum  mulieribus  lavant . 

Concilii  Laodiceni  canon  30. 

30.  Quod  non  oportet  eum  qui  est  sacratus,  vel 
clericus,  vel  excitator,  in  balneo  cum  mulieribus 
lavari,  neque  omnem  penitus  Christianum  vel 
laicum.  Haec  est  enim  prima  apud  gentes  conde- 
mnatio. 

Concilii  cecumenici  vi  canon  77. 

77  Quod  non  oportet  sacris  initiatos,  vel  cleri- 
cos, vel  ascetas,  id  est,  exercitatores  seu  mona~ 
choe,lavari  cum  mulieribus,  nec  omnem  Cbristia- 


ΡΗΟΤΠ  PATRIARCHA  CP. 


79*2 


791 


mira  515  laicom.  Haec  esi  eoira  prima  condem-  A 
natio  apud  gentes.  Si  quis  aolem  hac  in  re  de- 
prehensus fuerit,  si  sit  quidem  clericus,  depona- 
tur; sin  autem  laicos,  segregetur. 

7ex/iis.No?e!lal  17, quae  de  repudiis  [tractat),fa- 
cultatem  merito  dat,  ut  si  praeter  voluntatem  ejus 
cum  viris  se  uxor  lavet,  ipsi  repudium  mittat,  et 
malrimoninm  dissolvat,  ejusque  lucretur  dotem. 

CAP.  XXXII.  — De  episcopis  ei  clericis , qui 
transeunt  ad  laicum  statum , aut  dignitates  ci- 
viles aut  militiam. 

Apostolorum  canon  83. 

83  [82].  Episcopus,  vel  presbyter,  ve!  diaco- 
nos exercitui  vacans,  etc.,  ut  pag.  747. 

Concilii  Nkceni  canon  12. 

42.  Qui  autem  a gratia  quidem  avocati,  etc., tit  £ 
pag . 731. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  7. 

7.  Eos  qoi  in  clero  semel  crdinati  sunt  et  iti- 
dem monachos,  etc.,  ut  pag.  751. 

Textus.  Lib.  I,  eod.  tit.3,  consl.  37.  Servi  qui 
voluntate  dominorum  monachi  fiunt,  libertatem 
consequuntur.  At  si  relicto  [monachi]  exercitio 
ad  alium  statum  transeant,  in  servitutem  retra- 
huntur. Et  constit.  52,  ejusdem  tit.  Si  quis  cum 
clericus  sit, armatam  militiam  obeat, aut  [jam]  de- 
positus in  militiam  concedat, exauctoralur,confes- 
tim  suae  civitatis, aut  alterius  intra  unam  provin- 
ciam, si  ipsius  civitas  multos  decuriones  habet, 
decurio  fit.  Quod  si  delitescat,  ipsius  bona  decu- 
riones involant,  et  semissem  ex  reditibus  [jam] 
constitutis  aut  emendis  percipiunt : alter  autem1 
514  semis  praefectorum  mensae  infertur.  Idem 
etiam  monacho,  qui  quomodocunque  militat,  aut 
dignitatem  assumit,  aut  forensem  vitam  sectatur, 
[obtinet.] 

Textus. Const .53,  ejusdem  tit.Non  licet  paren- 
tibus ut  impediant  quominus  liberi  volentes  mo- 
nachi aut  clerici  fiant:  aut  propter  hoc  solum  [illos] 
exhaeredent.Sed  si  ipsi  testamentum  condant,  ne- 
cesse  habent,  ut  illis  quadrantem  relinquant : sin 
autem, locus  [est]  ab  intestato. Quod  si  [illi]  eccle- 
sias aut  monasteria  relinquant,  atque  mundani 
fiant:  omne  ipsorum  jus  ad  monasterium  aut  eccle- 
siam pertinel.Dicit  vero  etiam  const.  1,  tit.  i No- 
vellarum, quod  sive  presbyter,  sive  diaconus, aut 
bypodiaconu3,aut  lector  clericalem  habitum  relin- 
quere, et  ad  aliud  vito  genus  transire  voluerit : 
vel  cum  bonis  curto,  vel  egenus  cohortali  condi- 
tioni ascribatur.Et  const.  2 ejusdem  tit.  Nemo, in- 
quit, [ecclesiasticam]  suam  sortem  deserens, mun- 
danus efficitor.  Alioqui  dignitate,  quae  forte  ipsi 
obvenerit,  aut  militia  privabitur,  et  suae  civitatis 
curiae  tradetur. Si  servus  sciente  neque  contradi- 
cente domino  clericus  factus  fuerit : liber  et  inge- 
nuus fit.  Al  si  dominus  ignoraverit,  atque  intra 
annum  fortunam  comprobet, illum  recipit.Quod  3i 
ita  liber  factus, ad  mundanam  vitam  transeat,lra- 
ditur  domino  in  servitutem.Item,  si,  qui  per  mo- 


γνωσι:  παρά  τοΤς  · cl  τις  έπί  τούτψ  φωρχ- 

θείη,  εί  μίν  χληρ-κο;  £:γ.,  χαθχιρείσβω'  ε!  δε  λαϊκός, 
άΐ5θριζέσθω. 

Έ περί  ρεπού δ:ων  Νεαρά  ριζ*,  δίδωσιν  χδειχν  τώ 
άνδρί,  της  χύτου  γαμέτης  παρά  γνώμην  χύτου  συλ- 
λουομένης  άνδρχσι,  στέλλαν  χύ ιή  βεπούδιον,  καί 
λύειν  τύν  γάμον  καί  κερδαίνειν  της  χύτης  προΤχχ. 

ΚΕΦΑΑ.  ΑΒ*.  — Περί  έησκόπων  χα;  κληρικών 
γινομένων  λαϊκών  η αξιωματικών  η στρχιευομέ- 
νων. 

’Αποττόλων  χχνών  πγ*. 

πγ*.  ^Επίσκοπος,  ή πρεσούτερος,  ή διάκονος,  στρα- 
xtLf.  σχολάζων,  χ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Νικχίχς  κανών  ιβ*. 

ιβ\  Οί  δε  προσκληθέντες  μεν  άπο  της  χάριτος, 
κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  χχνών  ζ*. 

ζ\  Τούς  απας  έν  κλήρψ  τεεαγμένου;  ή καί  μονα- 
στάς,  χ.  τ.  λ. 

Βιολ.  χ*  τού  κώδ.,  τίτ.  γ’,  διάτ.  λζ\  ο*  δούλοι 
γνώμ^  των  δεσποτών  μονάζοντες  έλευθερούνται  * ε! 
δε  κχτχλιπόντες  την  ασκησιν,  είς  έτέραν  κατάστα- 
σιν  μετέλθωσιν,  άναδουλούνται  * και  διάτ.  νβ’  τού 
αύτού  τίτ.,  δτι  έάν  τις  ών  κληρικός  ένόπλως  στρα- 
τεύσηται,  ή καθαιρεθείς  μετέλθ^  στοατεία/,  απο- 
στρατεύεται, και  βουλευτής  παραχρήμα  γίνεται  τ:,ς 
ιδίας  πόλεως,  ή έτέρα;  μέχρι  μ·ας  έπαρχία.*,  εάν  ή 
πόλις  αύτού  πολλούς  εχγ4  βουλευτάς  * εί  δε  λανΟάνοι, 
έπιλαμβάνονται  οί  βουλευταί  των  πραγμά'.ων  αύτού, 
t και  το  μεν  ήμισυ  έν  ιιροσόδΐϊ*  ούσι^  ή ώνουμέν·^  λαμ- 
’ βάνουσι,  το  δε  ήμισυ  τή  τραπέζι  των  ύπαρχων  είσ- 
κομίζεται  * το  αύτο  και  Ϊίζι  μοναχού  όπωσούν 
στράτευομένου  ή λαμβά^οντος  αξίαν,  η τον  έν  δικα- 
στηρίοις  βίον  μετχδιώ<οντος. 

Διάτ.  νγ*  του  αύτού  τίτ.,  ούκ  εςεστι  τοΤς  γονεύη 
βουλομένους  τούς  παΐοας  μονάσαι  ή κλίιρωθήναι 
κωλύειν,  ούτε  δια  τούτο  μόνον  απόκληρό  νόμους 
ποιεΤν  * άλλ*  ει  μεν  τά  καθ'  έχυτούς  διατυκούτιν| 
άνάγκην  εχουσι  τρε!ς  όγκ^ας  ε|ν  αύτοΤς  · εί  δε  μή 
διατυπώσουσι,  χώρα  τοΐς  ές  αδιαθέτου  . εί  δε  τάς 
’Εκκλησίας  ή τά  μοναστήρια  καταλίπωσι,  καί  κοσμι- 
κοί γένωνται,  πάννα  τά  δίκαια  αυτών  τψ  μοναστηρίφ 
και  τή  Έκκλησίφ  διαφέρει  * λέγει  δε  καί  ή χ’  διάτ. του 
α*  τίτ.  των  Νεαρών,  δτι  είτε  πρεσούτερος,  είτε  διάκο- 
νος, η υποδιάκονος,  ή αναγνώστες,  άπολιπεϊν  βου- 
ληθή  το  αχήμα  τού  κληρικού,  καί  είς  ετερον  βίον 
μετελθεΤν,  η είς  βουλευτήριον  μετά  τής  ούσίις,  ή 
άπορος  ών  είς  ταςεωτικήν  κατχχθήσετχι  τύχην  * αιί 
ή β*  διάτ.  τού  αύτού  τίτ,  φησΐ,  μηδείς  τον  οΙ/.εΤον 
χλήρον  έών,  γι^έσθω  κοσμικύς,  έπεί  καί  τής  ώς  είκος 
προσούσης  αύτψ  άξίας  ή στρατείας  στερείται,  καί 
τή  βου/ή  της  Ιδίας  πόλεως  άποδίδοται  · χαί  έαν  δού- 
λος είδότος  καί  μή  άντιλέγοντος  τού  δεσπότου  κλη- 
ρωθή,  Ελεύθερος  χαί  εύγενής  γίνεται  · άγ'ίοων  δε  δ 
Δεσπότης,  είσω  ένύ;  ένιαυτού  την  τύχην  άποδει- 
κνύς,  λαμβάνει  αύτόν  · ό δε  ούτως  έλευθερούμενος, 
Ιάν  είς  χοσμικύν  βίον  μετέλθοι,  παραδίδοται  τφ 


793  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  IX.  CAP.  XXXII-XXXV.  794 


δεσπότη  χύτου  είς  δουλείαν  · και  δτι  6 οιά  τού  μο- 
νάσχι  έ)ευθερωΟείς,  εάν  κοσμικός  γίνητζ ι,  ή kv 
άγροΤς  περιέρχηται,  άποδίδοται  τή  Ίδί$  τύχ$  · καί 
ή ιγ*  τού  αυτού  τίτ.  διάτ.  <ρτ *σίν,  βτι , δούλος  κατά 
την  έν  αύτψ  παρατήρησιν  μονάσας,  kav  πεφαθή  το 
μοναστήριον  άπολιπεΐν,  καί  βίου  έτέρου  βχήμα  μετ- 
ελθεϊν,  εξεστι  τφ  ίδί(ι>  δεσπότη  την  τύχην  άποδει- 
κνύντι,  Ελκειν  αύτύν  καί  εις  οΐκέτας  υπάγει ν · λέγει 
δε  καί  ή β*  διάτ.  τού  α*  τίτ.  τών  Νεαρών,  δτι  έάν 
μοναχύς  γένηται  λα'ίκος,  γυμνούται  της  στρατείας 
και  της  τιμής,  καί  διά  τού  έπισκόπου,  μεθ’  ών 
έπεκτήσατο,  εις  μοναστήριον  βάλλεται  * εΐ  δέ  πάλιν 
κχταλίποι  τύ  μοναστήριον,  ί αρχών  τής  kπapχίaς 
έν  ή συνελήφθη,  ένοΤ  αύτύν  τή  έπιχωρύυ  τάξει. 

ΚΕΦΑΛ.  ΛΓ\  — Περί  τών  συνεπισταμένων 
άμαρτάνουσι  κληρικοΐς,  και  μη  φανερού/εων. 

Βασιλείου  κανών  οα\ 

οα*.  Ο συνεγνωκώς  έκάστψ  τών  προειρημένων 
άμαρτημάτων,  καί  μή  δμολογήσας,  άλλ*  έ)εγχΘείς,τού 
τοσούτου  χρόνου  είς  δν  6 έργάτης  τών  κακών  έπιτε- 
τίμηται,  καί  αύτδς  εστχι  kv  ^ιτιμίω. 

Περί  τών  υποδεχόμενων  ή κρυπτόντων  ληστάς,  ή 
δυναμένων  και  μή  παραδιδόντων,  ή έτέροις  έγκλήμασιν 
ύποκειμένων,  διαλαμβάνει  ό λθ*  τίτ.  τού  θ’  βιβλ.  τού 
κώδ.  καί  I ιζ*’  τίτ. τού  μζ*  βιβλ. τών  Διγ.πή  μεν  αυτούς 
ύποβάλλοντες  ταΤς  κατ’  έκείνων  άρμοζούσαις  τιμω- 
ρία ις,  πή  δ!  διανορους  ποινάς  έπάγοντες  · καί  πώς 
άποσπώνται  οί  υπεύθυνοι  δ.άγοντες  έν  χωρίοις  · δ 
δε  συγγενή  ή άγχιστέα  ληστήν  αυλάξχς  καί  διχσώ- 
σχς,  μέσως  πως  τιμωρείται,  ώς  δίγ.  β’  τού  ιζ“*  τίτ. 
τού  είρημένου  τού  μζ  βιβλ. 

ΚΕΦΑΛ.  ΛΑ'.  — Περί  τού  καθαιρεΤσθαι  τούς 
κληρικούς  δίδοντας  Ιγγύας. 

’Αποστόλων  κανών  κ\ 

κ\  Κληρικός  έγγύχς  διδούς,  καθαιρείσθω. 

Έ κε*  καί  ή )β’  διάτ.  τού  γ*  τίτ.  τού  α*  βιβλ,  τού 
Κώδ.  λέγουσι  τούς  κληρικούς  δικχζομένου:  διδόναι 
έγγύας  · ή δέ  β*  διάτ.  τού  α’  τίτ.  τών  Νεαρών  λέγει, 
τούς  μέν  κληρικούς  δικχζομένου;,  μή  διδόναι  έγ- 
γυητήν,  άλ)’  δμολογίαν  ένυπόθηκον  ποιεΤν  α/ευ  δρ- 
κου  * τούς  δέ  επισκόπου;  δικαζόμενους,  μήτε  έγγύχς 
διδόναι,  μήτε  ποίεΤν  δμολογίχν. 

ΚΕΦΑΛ.  ΛΕ'.  — Περί  κληρικών  έσθιόντων  έν 
κχπηλείω  ή πανδοχεί  ς. 

* Αποστόλων  κανών  νδ\ 

νδ*.  Ει  τις  κληρικύς  έν  καπηλείψ  φωραθείη  έσθίων, 
κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Λαοδικείζς  κανών  κδ’. 

κδ*.  "Οτι  ού  δεΤ  ιερατικούς  άπο  πρεσβυτέρων  Εως 
διακόνων,  καί  έξης. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  μ*. 

Περί  τού  μή  καπηλεύεσθκι  τούς  κληρικούς,  ει 
μή  έπιξενουμένους. 

μ\  "ϋστε  τούς  κληρικούς  χάριν  τού  τρώγειν  ή πί- 
>έιν,  μή  είσιεναι  είς  καπηλεΤα,  εί  μή  γ*  άν  ξενίας 
ανάγκη  συνωθουμένους. 


Α nachatum  liber  faclus  est,  mundanus  fiat,  aut  in 
civitatibus  vel  in  agris  circumerret,  suae  fortunae 
restituitur.  Etconst.  13,  ejusdem  iit.  ait : Si  ser- 
vus secun  Ium  observationem  in  illa  [traditam] 
monachus  factus,  monasterium  relinquere, aliam- 
que  vitae  rationem  sectari  lentaverit  : 5!tt  lice- 
bit domino,  posteaquam  fortunam  comprobant, 
ut  ipsum  trahat,  et  inter  servos  subjiciat.  Sed  et 
consl.  i,  tit.  i Novellarum  dicit  i Si  monachus 
laicus  factos  fuerit,  denudatur  militia  : et  cum 
iis  quae  acquisiverit,  per  episcopum  in  monaste- 
rium mittitur.  PraBses  autem  provinciae  in  qua 
comprehensus  fuerit,  adjungit  ipsum  provinciali 
cohorti. 

CAP.  XXXIII.  — De  consciis  scelerum  cleri - 
B eorum,  neque  revelantibus. 

Basilii  canon  71. 

71.  Qui  uniuscujusque  praedictorum  peccato·' 
rum  conscius  est,  nec  confessus,  sed  convictus 
est,  tanto  tempore,  quanto  malorum  auctor  pu- 
nitus est,  ipse  quoque  punielur. 

Textus.  De  iis  qui  fures,  aliisve  criminibus  ob- 
noiios,  aut  recipiunt, aut  occultant,  aut  cum  pos- 
sunt non  tradunt,  tractant  tit.  39,  lib.  ix  cod.  et 
tit.  16,  lib.  xlvii  Digest.  jam  ipsos  poenis  quae 
contra  illos  competunt,  subjicientes  : jam  diver- 
sas poenas  inferentes.  [Qui]  etiam  (tractant), quo- 
modo rei  qui  in  ag·  is  degunt,  abstrahantur.  Qui 
vero  latronem  cognatum  aut  propinquum  custodit 
et  conservat,  n edio  quodam  modo  punitur  : ut 
dig.  2,  dicti  t6  tit.  lib.  xlvii  [«locet.) 

CAP.  XXXIV.  — Ut  deponuntur  cleiici  qui 
fideijussiones  dederunt . 

Apostolorum  canon  20. 

20  [19].  Clericus  fidejubens  deponatur. 

516  Textus . Const.  25  et  32,  tit.  3,  lib.  i cod. 
clericos  litigmtes  fidejussiones  dare  dicunt.  Et 
conslit.  2,  tit.  i Novellarum,  clericos  litigantes 
fidejussorem  non  dare,  sed  confessionem  pigno- 
raticiam  sine  juramento  facere  : episcopos  autem 
litigantes  neque  fidejussiones  dare,  neque  con- 
fessionem facere  dicit. 

CAP.  XXXV.  — De  clericis  in  popina  vel  di- 
versorio vescentibus. 

Apostolorum  canon  54. 

54  [33].  Si  quis  clericus  in  caupona  comedens, 
etc.,  utpag.  838. 

Concilii  Laodiceni  canon  24. 

24.  Quod  non  oppotet  sacratos  a presbyteris 
u?que  ad  diaconos,  etc.,  ut  pag.  555. 

Concilii  Carlhaginensis  canon  40. 

Ut  clerici  tabernas , nisi  in  peregrinis , non  in- 
grediantur. 

40.  Ut  clerici  edendi  vel  bibendi  β1  causq  ta- 
bernas non  ingrediantur,  nisi  peregrinationis  ne- 
cessitate compulsi  [ms.  compulsi  sunl\. 


β*  Cone.  Afric.  c,  7. 


795 


ΡΗ0Τ1Ι  PATRIARCHA  CP. 


796 


Concilii  acumenici  VI  canon  9.  A Συνόδου  οίκουμενικης  £κτης  κανώ\  θ’, 

9.  Nulli  licere  clerico  cauponariam  habere  ta-  θ’.  Μηδενί  έξεϊναι  κληρικψ  καπηλικά  Ιχειν  έργα*, 
bernam,  etc.,  utpag.  750.  στήριον,  κ.  τ,  λ. 

TexltlS.  CoQSt.  i 4,  tit  I Novellarum  ait,  quod  '0  ^ διάτ.  του  α9  τίτ.  . τών  Νεαρών  φησίν,  δτι9 
monachum  in  caupona  conversantem  castigari  tiv  μονάχον  άναστρεφόμενον  έν  Χβτηλιΐφ  δεϊ  σω- 
oporteat,  in  provinciis  quidem  a civitatum  defen-  φρονίζεσθχι,  kv  μίν  τχϊς  έπαρχίχις  παρά  των  έκ- 
SOribuS,  Constantinopoli  vero  a praetoriorum  δίκων,  kv  δέ  ΚωΦσταντινουπόλει  παρά  του  έπάρχου 
praefecto  : et  a St 7 monasteriorum  antistite  ex-  των  πραιτωρίων,  έξωθούμενον  τών  μονχστηρίων 
pelli.  [Tunc  etiam  hanc]  legem  ubique  valere,  παρά  των  Ηγουμένων  * παντχχου  δε  κρατεί  i νό- 
eamque  observandam  praefectos  atque  praesides  μος  * καί  προνοούσι  της  φυλακής  χύτου  ol  ύπαρχοι 
curare  [debere].  καί  ot  άρχοντες. 

CAP.  XXXVI.  — De  clericis  contumeliosis  in  κεφαλ.  Λζ“*.  — Περί  κληρικών  ύβριζόντων 
imperatorem , aut  episcopum , aut  magistratum , βάσιλέα  ή έπίσκοπον,  ή άρχοντα,  ή πρεσβύτε- 
euf  presbyterum.  ρον. 

Apostolorum  canones  55,  56,  84.  Αποστολών  κανών  νε*,  νζ’’,  πί*. 

■ 55  [54].  Si  quis  clericus  episcopum  COntume«B  ve'·  τις  κληρικύς  ύορίσει  τύν  έπίσκοπον,  καθ- 
lia  affecerit,  deponatur.  Principi  enim  populi  αιρείσθω  · "Αρχοντα  γάρ  τού  λαού  σου  όύκ  έρεΤς 
tui  non  maledices . κακώς. 

56  [55].  Si  quis  clericiis  presbyterum  vel  dia-  νζ*\  Et  τις  κληρικύς  υβρίσει  πρεσβύτερον  ή διάκο- 
conum  injuria  affecerit,  segregetur.  vov,  άφοριζέσθω. 

84  [83].  Quisquis  regem,  etc.,  Ut  pag.  739.  iw9.  "Οστις  υβρίσει  βασιλέα,  κ.  τ.  λ. 

De  PhotiO  synodi  canon  3.  Της  έπί  Φωτίφ  συνόδου  κανών  γ*. 

3.  Si  quis  laicus  divina  ac  regia  contemnens  γν·  Et  τις  των  λαϊκών  αύθεντήσας,  και  χχτχφρονή- 
mandata,  tremendasque  constitutiones  et  leges  *χς  μέν  των  θείων  και  βασιλικών  προσταγμάτων,  κα- 
Ecrlesiae  contemnens,  propria  auctoritate  ausus  χαγελάσχς  δε  και  τών  φριχτών  της  Εκκλησίας 
fuerit  episcopum  verberare  aut  in  carcerem  COn-  θεσμών  τε  και  νόμων,  τολμήσειεν  έπισκοπόν  τινχ 
jicere,  vel  sine  causa,  vel  ficta  causa,  anathema  τύψχι,  ή φιλακίσχι,  η χωρίς  αίτιας,  ή και  συμ- 
esto.  πλασάμενος  αιτίαν,  δ τοιούτος  ανάθεμα  Ισιω. 

Textus. De  clericis  contumelia  afficientibus  civi-  ’ΐδικώς  μεν  και  περί  κληρικών  ύβριζόντων  δ πο- 
lislex  specialiter  nihil  tractat.  Dicit  autein  in  lib.  ιχ,  λιτικύς  νόμος  ού  διαλαμβάνει*  λέγει  δε  βιβλ.  θ’  τού 
cod.  tit.  7,  COnstit.  I,  eaque  unica.quod  qui  ίπΐ-£κώδ.,  νίτ·  ζ*,  διάτ.  α*  καί  μόνη,  βτι  b τύν  βασιλέα 
peratorem  conviciis  incesserit,  non  puniatur,  ne-  ύβρίζων  ού  τιμωρεϊται,  ούτε  τι  σκληρόν  ή ταχύ 
que  durum  aliquid  nec  asperum  sustineat.  Aut  υπομένει  * ή γάρ  άπύ  κουφότητος  είπε,  καί  περι- 
enim  [inquit]  ex  levitate  dixit,  et  contemnitur  : φρονεΐται  * ή εξ  άνοίας,  και  έλεεϊτχι  * η ώς  άδικου  - 

aut  ex  insania, et  miseratione  dignus  habetur : aut  μένος,  καί  συγχωρεϊται  * αναφέρει αι  δε  τψ  βασιλεϊ 
tanquam  injuriam  passtis,  et  condonatur.  [Eam]  και  αύτύς  έκ  της  ποιόιητος  του  προσώπου  κρινεΤ 
autem  [rem]  ad  imperatorem  referri,  eumque  ex  εΐ  όφείλει  συγχωρηθήναι  η τιμωρηθή>αι  * εΥρηται 
qualitate  personae  judicare,  veniane  dignanda,  aut  γάρ  και  βιβλ.  μη*,  τίτ.  δ*,  δίγ.  ζ’,  δτ:  ού  χρη  τούς 
vero  punienda  sit.  Nam  dicitur  etiam  lib.  XLVIII,  δικαστάς  άποκεχρήσθαι  τη  βασιλική  τιμή,  άλλα  τύ 
tit.  4,  digest.  7,  judices  principalis  [majestatis]  ve-  ά)ηθες  σκοπεϊν,  καί  ε?  δυνατύν  ήν  τύ  πρόσωπον 
neratione abuti  non  debere, sed  veritatem  spectare,  ποιήσαι,  κα'ί  et  πρύ  τούτου  έποίησε,  και  εΐ  ένεθυ- 
an  [videlicet]  518  persona  [illa  id]  facere  potuerit,  μήθη,  καί  εΐ  ενηφεν  * ούτε  γάρ  εύχερώς  όφείλει 
et  an  ante  fecerit,  et  an  cogitaverit,  et  an  sanae  τιμωρεΤσθαι  b φλύαρος  * εί  μή  τοιούτον  έστι  τύ 
mentis  fuerit.Neque  enim  facile  garrulum  puniri  αμάρτημα,  δπερ  b νόμος  βητώς  έξ  δμοίου  τιμωρεί- 
debere  nisi  si  tale  delictum  sit, quod  ex  certa  lege,  tat·  τραχύτερον  δε  κατά  στρατιωτών  κινείται* 
aut  ad  exemplum  puniatur.  Acerbius  autem  in  mi- ρ γενικώς  δε  περί  τών  ύβριζόντων  η τυπτόντων  ή 
lites  insurgi.  Generaliter  [vero]  de  iis  qui  contu-  ποιούντων  φάμοσα,  και  τών  εύρισκόντων  αύτά  και 
melia  afficiunt, vel  verberant,  vel  famoSOS  [libellos]  άνχγίνωσκόντων,  καί  μή  διχ(&£ηγνύντων  διαλαμβά- 
conficiunt,  vel  legunt  et  non  disrumpunt,  tractat  νει  βιβλ.  μ;’,  τίτ.  Γ,  και  βιβλ.  θ*  τού  κοϋ.,  τίτ.  λε9 
liber  XLVII,  tit.  X,  10;  et  iib.lX,COd  tit.  35  et  36;  et  και  λζ“*  και  ’ΐνστιτυτίων  δ*  τίτ.  δ’,  έν  οΤς  ειρτ,ναι,  ότι 
Instit.  [lib]  IV,  tit.  4,  in  quibus  dicitur,  quod  I in-  καί  χρημχτικώς  καί  έγκληματικώς  κινεϊται,  καί  ότι 
juriarum  actio]  tum  pecuniarie  tum  criminaliter  b περί  ύβρεως  καταδικαζόμενος  άτιμος  γίνεται,  χ£ν 
moveatur.  Et  quod  injuriarum  damnatus  infamis  άλλότριον  δούλον  ύδρισεν,  ή φιλικώς.  ή έπί  δόσει 
fiat ; tametsi  servum  alienum  injuria  affecerit,aut  χρημάτων  άπηλλάγη,  ώς  βιβλ.  γ’,  τίτ.  β’,  δίγ.  β9, 
amice  datis  pecuniis  [de  ea  actione]  transegerit,  καί  ζ"1  · καί  ότι  τρχχεϊχ  δορις  έστίν  ή γινομένη  άρ- 
uti  lib.  III,  tit.  2,  digest.  2 et  6 [traditur].  Et,  χοντι  ή ύπάτψ,  καί  ίερεϊ  καί  άξιωματικψ  * καί  ότι 
quod  atrox  injuria  sit,  quse  magistratui,  consuli,  εισω  τού  ένι αυτού  μόνου  κινείται  * κεφαλική  δέ 
sacerdoti,  [alioqui|  vel  honore  praedito  fit. Et  quod  τιμωρία  ώρισται  κατά  τών  ποινύντων  φάμοσα,  καί 


798 


797  SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  IX,  CAP.  XXXVI-XXXIX. 

τών  άναγινωικόντων  αύτά,  κα'ι  τήν  δύναμιν  αύτών  a intra  annum  duntaxat  [haec  actio]  moveatur. Caete- 
λεγοντων  τισίν,  ώς  βιβλ.  Θ*  τίτ.  λς”.  rum  in  eos  qui  famosos  [libellos]  componunt, quire 

illos  legunt,  quive  vim  eorum  aliquibus  dicunt,  capitalis  penna  Constituta  est : quemadmodum 
lib.  ix,  tit.  36  [docet.] 

ΚΕΦΑΛ.  ΛΖ'.  — Περί  τών  ποιούντων  συνωμοσίας  CAP.  XXXVII.  — De  Conjurantibus  €t  SO(la~ 
φατρίας.  Iit  ia  facientibus.  ^ 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  ιη*.  Concilii  Chalcedonensis  CQtWtl  18. 

ιη\  Τδ  τής  συνωμοσίας  ή φατρία;  έγκλημα,  κ.τ.  λ.  18.  Conjurationis  vel  sodalitatis  crimen,  etc., 

ut  pag.  750. 

Συνδδου  ΚαρΘαγεννης  κανών  νγ*.  ConcUU  CartflQgineUSis  CQTlOn  53. 

''Ωστε  τάς  διοικήσεις,  e!  μή  κατά  συναίνεσιν  Ut  dioeceses,  nisi  tX  COnsentU  episcopi  pro- 
τού  ίδίου  έπισκοπου  , έπίσκοπον  Ετερον  μή  prii,  episcopum  non  acdpidnt. 
δεχεσθαι. 

νγ\  Έκιγονιος  έπίσκοπος  tTitiv  * Έν  πολλαΤς  συν-  53.  Epigonius  episcopus  dixit : Mbltis  conciliis 
όδοις  ώρισται  συνεδρίψ  Ιερατικφ,  κ.  τ.  Λ.  hoc  Statutum  est  a C(Btu  sacerdotali,  etc.,  Ut 

pag . 650. 

Αύρήλιος  Επίσκοπος  εΤπεν  * Τού  άδελφοϋ  καί  συν-  519  Aurelius  episcopus  dixit  : Fratres  et  COn- 
επισκόπου  ήμιών  τή  Εξακολουθήσει,  κ.  τ.  λ.  β sacerdotes  nostri  prosecutioni,  $tC.,  ut  pag.  650. 

’Ονωρατως  και  Ούρβανός  Επίσκοποι  εΤπον  * *Η  Honoratus  et  UrbantIS  episcopi  dixeCAint:  Su tn- 
μεγίστη  πρόνοια  τής  ^μετέρας  άγιωσύνης,  κ.  τ.  λ.  ma  provisio  sanctitatis  tu®,  etC.,  Ul  pag.  651. 
Σύμπαντες  Επίσκοποι  εΤπον.  — Άρέσχει,  άρέσκει.  Universi  episcopi  dixerunt  : Placet,  placet. 

** 

Συνδδου  οικουμενικής  Εκτης  κανών  λδ\  Conditi  (ecumenid  VI  canon  34. 

λβ’·  Καί  τούτο  δΕ  τού  Ιερατικού  κανόνος  σαφώς  δια-  34.  Porro  autem  6*  Cum  et  hoc  canon  sacerdo- 
γορεύοντος,  ώς  τδ  τής  συνωμοσίας  ή φατρίας  Εγκλημα,  talis  aperte  edicat, quod  conjurationis  vel  sodali- 
καί  παρα  τών  Εξω  νόμων  πάντη  κεκώλυται,  πολλψ  tatis  crimen  etiam  ab  externis  legibus  vetitum, 
δή  μάλλον  Εν  τή  τού  Θεού  ’Εκκλησίφ  τούτο  γίνεσθαι  multo  autem  magis  hoc  fieri  in  Ecclesia  prohibere 
Απα^ορεύειν  προσήκει,  καί  ημείς*  παραφυλάττειν  oportet  : nos  quoque  observare  Studemus,  ut  si 
σπουδάζομεν  · άστε  τί  τινες  κληρικοί  ή μοναχοί-  qui  clerici  aut  monachi  iifventi  sint  vel  conju- 
εύρεθεΐεν,  ή συνομνύμενοι,  ή φατριάζοντας,  ή χλ-  rantes,  * ei  sodalitates  ineuntes,  yel  adversus  epi- 
τασκευάς  τυρεύοντες  Επισκόπων,  ή συγχληρικών,  SCOpOS  vel  COUClerieoS  aliquid  Struentes,  a' ρΓΟ- 
Ικπιπτ^τωσαν  πάντη  τού  οικείου  βαθμού.  ρΗθ  gradu  omnino  excidant. 

Και  δ πολιτικό;  νόμος  τιμωρεΤται  τάς  φατρίας*  TcxtUS.  Civilis  etiam  lex  factiones  atque  COnju- 
και  τάς  συνωμοσίας,  ώς  βιβ<.  μη*  τίτ.  δ*,  δίγ.  δ*,  ^ rationes  punit : quemadmodum  lib.  XI/VIII,  tit.  4, 
καί  τίτ.  tO’,  δ(γ.  a*  καί  ιζ“\  dig.  4,  et  tit.  19,  digest.  1,  et  lib.  xvi,  [docent.] 

ΚΕΦΑΛ.  AB*.  — Ποία  Αμαρτήματα  ή χειροθεσία  CAP.  XXXVIII.  — Quoenam  peccata  perordi - 
λύει.  · nationem  solvantur. 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  θ’.  Concilii  Neoccesariensis  canon  9. 

θ*.  Πρεσβύτερος  Εάν  προημαρτηκώς,  κ.  τ.  λ.  9.  Si  presbyter  qui  corpore  prius  peccaverat,  e 

etc.,  ut  pag.  547. 

ΚΕΦΑΛ.  Αθ*.  — Περί  ιεετανοίας,  καί  τίνες  530  CAP·  XXXIX.  — De  poenitentia ; et  qui- 
2δειαν  Εχουσι  διδόναι  τοΐς  μετανοούη  καταλλα-  nam  habeant  potestatem  poenitentes  recondlian - 
γήν,  καί  8τι  Εξεστι  τψ  Ιερετ  μειούν  καί  αύξειν  τά  di ; et  quod  sacerdoti  liceat  minuere  vel  augere 
Επιτίμια.  poenam  canonicam . 

’Αποστόλων  κανών  νβ\  Ap OS t olorum  CUUOn  52. 

νβ*  eT  τις  Επίσκοπος  ή πρεσβύτερος  τόν  Επιστρε-  52  [51].  Si  quis  episcopus,  presbyter  vel  diacomis 
φόντα  άπδ  Αμαρτίας  ού  προσδέχεται,  άλλα  άποβάλλε-  eum  qui  a peccatis  converiitur  non  recipit,  sed 
ται,  καθαιρείσθω,  8τι  λυπεί  Χριστόν  τόν  είπόντα*  Χαρά  ejicit,  deponatur  ; quoniam  Christum  molestia 
γίνεται  Εν  ούρανφ  Επί  ένί  άμαρτωλφ  μετανοούντι.  ^afficit,  >]ui  dixit  : Guudium  est  tn  CtBlo  propter 

unum  peccatorem  poenitentiam  agentem  63. 
Συνόδου  Νικαίας  κανών  ια’,  ιβ*.  Concilii  frficoeni  candnes  ll,  12. 

ια\  Περί  τών  παραδαντων  χωρίς  άνάγκης,  ή χωρίς  11.  De  iis,  qui  sine  necessitate  6i,  vel  SIIIC  fa- 
Αφαιρεσεως  υπαρχόντων,  ή χωρίς  κινδύνου,  ή τίνος  cultatum  Suamm  ablatione, vel  sine  ullo  periculo, 
τοιούτου,  δ γέγονεν  Επί  τής  τυραννίδος  Αικιννίου,  %el  aliquo  ejusmodi,  transgressi  sunt,  quod  sub 
Ιδοξε  τή  συνόδω,  εΐ  καί  Ανάξιοι  ήσαν  φιλανθρωπίας,  Licinii  tyrannide  factum  est, synodo  visum  est, et 
δμως  χρηστεύσασθαι  εις  αυτούς  * δσοι  ούν  γνησίως  81  humanitati  indigni  SUDt,  clementia  tafQOn  et 
μεταμελούνται,  γ*  Ετη  Εν  Ακροωμένοις  ποιήσουσιν  ο\  benignitate  in  eos  uti.Quicunque  ergo  germane  et 

- 64  Cone.  Calcbed.  c,  18.  6*  tue.  xv,  7.  61  Ancyr.  2 et  3 ; Syrie.  3; 


799 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 


800 


vere  poenitentia  ducuotar.tres  annos  inter  audito-  i 
res  exigent,ut  fi  Jeles,et  septem  annis  prosternen- 
tur supplices ; duobus  autem  annis  absque  obla- 
tione erunt  orationum  cum  populo  participes. 

42.  Qui  autem  a gratia  quidem  evocati,  etc.,ui 
pag.  731. 

Concilii  Ancyrani  canones,  1, 2,  3,  4,5, 6, 7, 8, 9. 

1.  Presbyteros,  qui  sacrificarunt,  deinde  con- 
tra reluctati  sunt,  etc.,  ut  pag.  595. 

2.  Diaconos  similiter,  qui  sacrificarunt,  etc., 
ui  pag . 755. 

3.  Eos  qui  fugientes  comprehensi  sunt,  etc., 
ut  pag.  758. 

4.  De  iis  qui  vi  sacrificarunt,  et  praeterea  ad 
idola  pransi  sunt,  quicunque  abducti,  quidem,  et  l 
laetiore  habitu  accesserunt,  et  veste  sumptuosiore 
usi  sunt,  et  parati  prandii,  non  aegre  id  ferentes, 
participes  fuerunt,  visum  est  anno  audire,  tribus 
autem  annis  substerni  ac  supplices  esse,  521  soli 
autem  orationi  duobus  annis  communicare,  et 
tunc  ad  id»quod  est  perfectum  accedere. 

5.  Quicunque  (13)  autem  cum  veste  lugubri  ac- 
cesserunt, et  accumbentes  comederunt, interea  toto 
accubiius  tempore  lacrymas  fundentes,  si  trien- 
nale substrationis  tempus  impleverunt,sine  obla- 
tione recipientur.Si  autem  non  comederunt,  cum 
duobus  annis  supplices  substratique  fuerint,  tertio 
anno  communicent  sine  oblatione, ut  id  quod  per- 
fectum est,  triennio  accipiant.Statuimus  autem  ut 
episcopi,  modo  conversationis  [conversionis]  exa  < 
minato,  potestatem  habeant  vel  utendi  clementia, 
ve)  plus  temporis  adjiciendi.  Ante  omnia  autem 
et  praecedens  vita,  et  quae  consecuta  est,  exami- 
netur, et  sic  eis  clementia  impertiatur. 

6.  De  iis,  qui  supplicii  minis, et  bonorum  abla- 
tionis, vel  exterminationis  tantum  cesserunt,  et 
sacrificaverunt, et  ad  praesens  usque  tempus  poeni- 
tentiam non  egerunt, nec  conversi  suut;  nunc  au- 
tem circa  tempus  synodi  processerunt,  et  conver- 
sionis cogitationem  induerunt:  visum  est  ad  ma- 
gnum usque  diem  eos  ad  auditionem  admitti,  et 
post  magnum  diem  tribus  annis  esse  supplices  et 
substerni,  et  post  alios  duos  annos  communicare 
sine  oblatione,  et  sic  ad  id  quod  perfectum  est  ve- 
nire, ut  totum  sexennium  imp'eant : si  qui  autem 
ante  hanc  synodum  ad  poenitentiam  admissi  sunt, 
ab  illo  tempore  eis  sexennium  reputari. SeJ  si  pe- 
riculum, mertisque  exspectatio  ex  morbo,  vel  ali- 
qua alia  occasione  evenerit, ii  sub  definitione  re- 
cipiantur. 

7.  De  iis  qii  in  festo  ethnico  in  loco  gentilibus 
deputato,  convivati  sunt,  et  proprios  cibos  attule- 
runt,et  comederunt : visum  esl,cura  biennio  suba 
strati  fuerin',  esse  recipiendos.  522  An  tinum- 


πισχοί,  και  έπτα  ετη  ύποπεσούνται  · δύο  δ!  Ετη  χω- 
ρίς προσφοράς  κοινωνήσουσι  τψ  λαψ  των  προσευχών 

ιβ\  01  51  προσκληθέντες  μεν  ύπδ  της  χάριτος, 
κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Άγκυρας  κανών  α’,  β’,  γ\  δ%  ε*,  ζ**,  ζ*,  η* , θ’. 

α\  Πρεσουτέρους  τ?υς  έπιθύσχντχς,  είχα  άναπχλαί- 
σχνχχς,  κ.  τ.  λ. 

β\  Λιακό  νους  ομοίως  θύσχντχς,  κ.  τ.  λ. 

γ*.  Τους  φεύγοντας  και  συλληφθένχχς,  κ.  χ.  λ. 

δ*.  Περί  των  πρδς  βίΐν  Θυσάντων,  έπι  δ!  τούχοις  καί 
των  δειπνησάντων  είς  τα  είδωλα,  3σοι  μεν  άπχγόμε· 
νοι  καί  αχ^μαχι  φαιδροτέρφ  άνήλθον,  και  έσθήτι 
έχρ/,τχνχο  πολυτελέστερα,  καί  μετέσχον  τού  παρα- 
σκευχσθένχος  δείπνου  αδιαφορώ;,  Ιδοςεν  ένιχοτδν 
άκροάσθιι,  ύποπεσεΐν  δε  τρία  Ιχη,  ευχής  δΙ  μόνης 
χοινωνησαι  ετ^  δύο,  και  τότε  ΕλθεΤν  έπΐ  τδ  τέλειον. 

ε\  τοι  ολ  άνήλθον  μετά  έσθήχος  πενθικής,  καί 
άνχπετόνχες  εφχγον,  μεταξύ  διβ  ολη;  της  άνχχλίσεω; 
δακρύονχες,  el  i πληρώ  σαν  τον  της  ύποπχώσεως 
τριεχή  χρόνον,  χωρίς  προσφοράς  δεχθήτωσαν  · ε!  δε 
μη  έφ  ιγον,  δίο  ύπιπεσόντες  Ιχη,  χψ  τρίτψ  κοινω- 
νησχχωσχν  χωρίς  προσφοράς,  "να  το  τέλειον  τη 
.τετρχετίφ  λάβωσι  · τους  δε  Επισκόπους  Εξουσίαν 
εχ«ν  τδν  τρίπον  της  Επιστροφής  δοκιαχσχντας,  φιλ- 
ί  ανθρωπεόεσθχι  $ πλείονα  προστιθέναι  χρόνον  · προ 
πάντων  δε  καί  6 προέχων  βίος  καί  δ μετά  ταΰτχ  Ες- 
εχχζέσθω,  και  ούτως  ή φιλανθρωπία  Επιμετρείσθω. 

ζ”.  Οερι  χών  απειλή  μόνον  εΐξάνχων  κολχσεως,  καί 
άφχιρέσεως  ύπχ οχ  ίντων  ή.  μετοικίας,  και  Τσαντών, 
καί  μέχρι  τού  παρόντος  καιρού  μή  μετανοησχνχων, 
μηδΙ  Επισχρεψανχων,  νύν  δε  παρά  χδν  καιρόν  τής 
συνόδου  ποοσελθόνχων,  και  είς  διάνοιαν  τής  Επιστρο- 
φής γενομένων,  εδοξε  μέχρι  τής  μεγάλης  ημέρας  εΐ; 
άκρόασιν  δεχθήναι,  καί  μετά  την  μεγάλην  ύποπεσεΐν 
τρία  ετη,  καί  μετά  άλλα  δύο  ετη  κοινωνήσαι  χο·ρ1ς 
προσφοράς,  καί  ούτως  Ελθεΐν  Επι  τδ  τέλειον  · ώστε 
τήν  πάσαν  Εξαετίαν  πληρώσχι  ' εί  δέ  τινες  πρδ  τής 
^συνόδου  ταύτης  εδέχθησχν  είς  μεχάνοιαν  άπ*  Εκείνου 
τού  ψρόνου  λελογίσθιι  αύτοΤς  την  άρχήν  τής  Εξα- 
ετίας * εί  μέντοι  κίνδννος,  και  θανάτου  προσδοκία  έκ 
νόσου  ή άλλης  τινδς  προφάσεως  συμβαίη,  τούτους 
έπί  0ρ·μ  δεχθήναι. 

ζ\  Π?ρ1  των  συνεστιαθέντων  άν  Εορτή  Εθνική,  έν 
τόπ*μ  άφωρισμένψ  τοΐς  έθνικοΤς,  ίδια  βρωματα  Επι- 
κομισαμένων  καί  φχγόντων,  Εδοξε  διετίαν  ύποπεσόν- 
τας  δεχθήναι  · τδ  81  εί  χοή  μετά  τής  προσφοράς, 


(13)  In  codice  Ecclesiae  Romanae  edito  Moguntiae  bic  canon  Graecorum  T,  non  sejungitur  a quarto 
superiore. 


801 


802 


SYNTAGMA  CANONUM.  - 

έκάστψ  των  επισκόπων  έςέστω  δοχιμάσαι,καί  τον  άλλον  . 
βών  έφ*  έκαστου  έξετάσαι. 

η*.  ΟΙ  δέ  δεύτερον  και  τρίτον  θύσαντε;  μετά  βίας, 
τετραετίαν  ύποπεσέτωσαν,  δύο  δε  ετη  χωρίς  προσφο- 
ρά; κοι.ωνησάτωσαν,  και  τψ  έδδόμψ  τελείως  δεχθή- 
τωσαν. 

θ'.  "Oaot  οέ  μ ή μόνον  άπέστησαν  άλλα  και  έπαν- 
έστησαν  καί  ήνάγκισαν  αδελφούς,  και  αίτιοι  έγένοντο 
του  άναγκασθήναι,  outot  ετη  μέν  τρία  τον  τής  άκροά- 
σεως  δεξάσθωσαν  τόπον  * έν  δΙ  άλλ$  έςαετίφ  τύν 
τή;  ύποπτώσεως  * άλλον  δε  ένιαυτήν  κοινωνησάτωσαν 
χωρίς  προσφοράς  · (να  την  δεκαετίαν  πληρώσαντες, 
τού  τελείου  μετάσχωσιν  · έν  μέντοι  τούτψ  τψ  χρόνφ, 
και  τον  άλλον  αυτών  έπιτηοεΤσθαι  βίον. 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  β'.  I 

β'.Γυνή  έάν  γήμηται  δύο  άδελφοΤς,  έξωθείσθω  μέχρι 
Θανα'του  · πλήν  έν  τψ  θανάτφ  διά  φιλανθρωπίαν 
είπούσα  ώς  ύγιάνασα  λύσει  τον  γόμον,  εςει  την 
μετάνοιαν  · έάν  δε  τελευτήση  ή γυνή  έν  τοιούτψ  γάμφ 
ουσα,  ήτοι  6 άνήρ,  δυσχερής  τψ  μείναντι  ή μετά- 
νοια. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  β\ 
β'.  Περί  τού  τούς  έξαμαρτάνοντας  έν  διαφόροις 
πταίσμασι,  και  προσκχρτερούντας  τή  προσευχή  τής 
έςομολογήσεως  καί  μετανοία;,  και  τήν  άποστροφήν 
των  κακών  τελείαν  ποιούμενους,  κατά  τήν  άναλογίαν 
τού  πταίσματος  καιρού  μετανοίας  δοθέντος,  τούς 
τοιούτους  διά  τούς  οίκτιριιούς  και  τήν  άγαθ^τητα 
τού  θεού  προσάγεσθαι  τή  κοινωνία . 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ζ”9,  ζ',  κζ',  μγ',  με’.^ 
*ι2στε  χρίσμα  άπύ  πρεσδυτέρων  μή  γίνεσθιι. 
ζ”.  Φουρτουνάτος  έπίσκοπος  είπεν  'Εν  ταΤς  προλα- 
δούσαις  συνόδοις  μεμνήμεθα  usque  ad  άπο  πάντων 
έπισ<όπων  έλέχθη  · Πάσιν  άρέσκει.  Χρίσματος  ποίη- 
σις  και  κορών  καθιερωσις,  κ.  τ.  λ. 

Περί  τής  των  έν  κινδύνψ  καθεστώτων  καταλ- 
λαγής. 

ζ . Αύρήλιος  έπίσκοπος  είπεν  * 'Εάν  τις  έν  κινδύνψ 
καθεστώς,  αιτήσ^  έαυτύν  καταλλαγήναι  τοΤς  ΙεροΤς 
θυσιαστηρίοις,  τού  έπισκόπου  άπόντος,  οφείλει  εικό- 
τως δ πρεσδύτερος  έρωτήσαι  τον  έπισκοπον,  καί 
ούτως  τον  έν  κινδύνψ  καταλλάςαι  κατά  τήν  εκείνου 
παραγγελίαν  · τούτο  δε  το  πράγμα  όφείλομεν  σωτη- 
ριώοει  βουλή  κυρώσαι  · 'Απύ  πάντων  των  έπισκόπων 
έλέχθη  · 'Αρεσκει  δπερ  ή ύμετέρα  άγιωσύνη  άναγ- 1 
χαίως  ημάς  ώφελήσαι  κατηξίωσεν. 

Πρεσδύτεροι  καί  διάκονοι  έπί  βαρυτέρψ  άμαρτήματι 
έλεγχθέντες  , χειροθεσίαν  ώς  λαϊκοί  μηδαμώς 
ύποδέςονται. 

κζ'.  Ομοίως  έδεδαιώθη  ώς  έάν  ποτέ  πρεσδύτεροι 
ή διάκονοι,  έπι  τινι  βαρύτερα  άμαρτί^  έλεγθώσι,  τή 
άνάγκ^  αυτούς  τής  λειτουργίας  άποχίνούση,  μή  έπι- 
τίθεσθαι  αύτοϊς  χεϊρας  ώς  μετανοούσιν,  ή ώς  πι- 

Cartag.  ν,  c.  23. 

(14)  Genethlii  sententiam  Aurelius, et  sicaliialio- 
rum  episcoporum  e superioribus  conciliis  senten- 
tiae synodo  firmandas  nomine  suo  proponere  nunc 


T1T.  IX,  CAP.  XXXIX. 

quemque  autem  cum  oblatione  recipere  opor- 
teat, est  episcoporum  examinare)  et  aliam  vitam 
in  unoquoque  inquirere. 

8.  Qui  autem  his  vel  ter  sacrificarunt  per  vim, 
triennio  substernantur,  duobus  autem  annis  sine 
oblatione  communicent,  et  septimo  perfecte  sus- 
cipiantur. 

9.  Quicunque  autem  non  solum  desciverunt, sed 
etiam  insurrexerunt,  el  fratres  suos  coegerunt,  et 
causas  fuerunt  ut  cogerentur,  ii  annis  quidem  tri- 
bus auditionis  locum  suscipiant, sex  subslrationis, 
alio  autem  anno  sine  oblatione  communicent,  ut 
decennio  expleto,  ejus  quod  est  perfectum,  sint 
participes.  Eorum  autem  in  eo  quoque  tempore 
vitam  examinare  oportet. 

Concilii  Neoccesariemu  canon  2. 

2.  Femina  si  duobus  fratribus  nupserit,  extru- 
datur usque  ad  mortem. Sed  in  morte,  propter  hu- 
manitatem.si  dixerit, quod  ubi  convaluerit,  solvet 
matrimonium, habebit  poenitentiam. Sed  si  mortua 
fuerit  mulier  exsistens,  vel  ejus  maritus,  in  tali 
conjugio  difficilis  est  poenitentia. 

Concilii  Laodiceni  canon  2. 

2.  Eos  qui  in  diversis  delictis  peccant,  et  in 
oratione  confessioneque  et  poenitentia  fortiter 
perseverant,  et  se  a malis  perfecte  convertunt, 
tempore  poenitentiae  eis  pro  delicti  proportione 
dato,  propter  Dei  miserationes  et  bonitatem,  of- 
ferri communioni. 

Concilii  Carthaginensis  canones  6,  7, 27,  43,  45. 

Ul  chrisma  a presbyteris  non  fiat. 

, 6. Fortunatus  episcopus  dixit:  In  praeteritis  con- 
ciliis, etc.  523  usque  ad:  Ab  universis  episcopis 
dictum  est : Omnibus  placet.  Chrismatis  confec- 
tio et  puellarum  consecratio,  etc.  ut  pag . 562. 

De  his  qui  in  periculo  positi  reconciliantur . 

7.  Aurelius  (14)  episcopus  dixit  : Si  quisquam 
in  periculo  fuerit  constitutus, etse reconciliari  (15) 
divinis  altaribuspetierit : si  episcopus  absens  fue- 
rit, debet  utique  presbyter  consulere  episcopum, 
et  sic  periclitantem  ejus  praecepto  reconciliare  : 
quam  rem  debemus  salubri  consilio  roborare. 
Ab  universis  episcopis  dictum  est : Placet  quod 
sanctitas  vestra  necessario  nos  instruere  dignata 
est. 

Presbyteri  et  diaconi  in  graviore  culpa  convicti, 

manus  impositionem  tanquam  laici  nequa- 
quam suscipiant. 

27. Item  confirmatum  est  65,  ut  si  quando  pres- 
byleri  vel  diaconi  in  aliqua  graviori  culpa  convicti 
fuerint,  qua  eos  a ministerio  necesse  sit  removeri, 
non  eis  manus  tanquam  poeniteulibus  laicis,impo- 


videntur, 

(15)  MS:  < et  se  conciliare.  » 


803 


RHOTII  PATRIARCHA  CP. 


804 


salar;  neque  permittendam,  ut  reb^plizaliad i 
clericatus  gradum  promoveantur  (1 6). 

De  pceni/ entibus. 

43.  Ul  pcenitentibus  66  'secundum  differentiam 
peccatorum  episcopi  arbitrio  poenitentia  tempo- 
ra decernantur  : et  ut  presbjler  inconsulto  epis- 
copo non  reconciliet  poenilenlern,  nisi  absentia 
episcopi  necessitate  cogente.  Cujuscunque  au- 
tem 524  poenitentis  publicum  et  vulgatissimum 
crimen  est,  quo  universam  Ecclesiam  commove- 
rit, ante  (i  7)  absidem  manus  ei  imponantur. 

De  osgrotantibus  qui  prorsus  respondere  non 
possunt. 

45.  Ut  aegrotantes,  ut  pag . 619. 

Concilii  cecumenici  vi  canon  102. 

101.  Oportet  autem  eos  67,  qui  solvendi  et  li- 
gandi potestatem  a Deo  accepere,  peccati  quali- 
tatem considerare,  et  ejus  qui  peccavit  ad  con- 
versionem promptum  studiumfet  sic  morbo  con- 
venientem afferre  medicinam  : ne  si  in  utroqae 
immoderatione  utatur,  ab  ejus, qui  laborat, salute 
excidat.  Non  eoior  simplex  est  morbus  peccati, 
sed  varias  et  multiformis,  et  multas  incommodi 
propagines  germinans : ex  quibus  malum  mullam 
diffunditur,  et  ulterius  progreditur, donec  viribus 
meder»lis  consistat.  Quare  qui  medicinae  scien- 
tiam in  spiritu  profitetur,  oporlet  eum  primum 
ejus  qui  peccavit,  affectionem  considerare  et  sive 
vergit  ad  -sanitatem,  sive  contra,  propriis  mori- 
bus provocat  in  se  morbum,  aspicere,  quomodo  ^ 
ejus  qua  intercedit  vitae  rationis  conversionisque 
curam  gerat : et  si  artifici  non  reluctatur,  et 
ulcus  anima  auget  per  impositorum  medicamen- 
torum adjectionem ; et  sic  misericordiam,  prout 
dignus  est,  impertiri.  Omnem  enim  rationem 
init  Deus,  isque  cui  pastoralis  traditus  est  prin- 
cipatus, ut  errantem  ovem  reducat ; et  ei,  quod 
est  a serpente  vulneratum,  medeatur ; et  neque 
per  desperationis  praecipitia  impellat,  nec  ad  vi- 
ta dissolutionem,  et  contemptum  frena  relaxet : 
sed  una  quidem  525  omnino  ratione,  sive  per 
acriora  et  astringentia,  sive  per  molliora  et  le- 
niora medicamenta  affectioni  resistat,  et  ad  ul- 
ceris abductionem  animatur  fructus  poenitentia 
examinans,  et  sapienter  dispensans  et  gubernans 
hominem,  qui  ad  superiorem  illuminationem  vo-1 
catur.  Nos  enim  utraque  scire  oportet,  et  qua 
sunt  summi  juris,  et  qua  sunt  consuetudinis : in 
iis  autem,  qui  extrema  non  admittant,  sequi  for- 
mam traditam,  quemadmodum  sanctus  nos  docet 
Basilius. 

Basilii  canones  5,  34,  74,  75,  76,  82,  84. 

5.  Harelicos  in  exitu  poenitentiam  agentes  reci- 
pere oportet.  Recipere  autem,  non  sine  judicio, 

66  Cone.  Alric.  cap.  10.  67  Vid.  cap.  7,  conc. 
Ferrandus  cap.  118,  ex  concil.  Carthag. 


I στικοΤς,  μηδέ  έπιτρεπεσθχι  ΑυτοΤς  ώστε  άνχοι ιπτι- 
ζομένους  ποδ;  τδν  του  κλήρου  βχθμδν  προκύπτει  ν. 

Περί  τα»  μετανοούντω*. 

μγ*.  "ιίστε  τοΤς  μετχνοοϋσι  κατά  τήν  τά>ν  άμχρ- 
τηιαατων  διαφοράν  τή  των  έπισκόπων  χρίσει  τάς 
μετχνοίζς  έν  χχιρφ  ψηφί^αθχι  · ποεσούτερος  δε 
πχρά  γνώμην  του  Επισκόπου,  μή  χχτχλλάσση  μετά- 
νοοΰντχ,  et  μή  γ*  αν  άνάγκης  συνωθούσης,  έν  τη 
άπουσι'φ  τοΰ  έπισκόπου  * ούτινοσδήποτε  δέ  μετχ- 
νοούντος,  εΐ  πούβλιχδν  κχί  τεθρυλλημένον  έστί  τδ 
Εγκλημα  τδ  σύμπχσχν  την  Εκκλησία*  xtvoCv,  προ  της 
άψίδος  τούτφ  ή χειρ  έπιτεθη. 

Περί  των  άσθενούντων,  χχι  ύπίρ  i χυτών  άποχρίνεσθχι 
μη  δυνχμένων. 

με\  "ΐίοτε  του;  άσθενούντχς,  κ,  τ.  λ. 
β Συνόδου  οικουμενικής  Εκτης  κανών  ρβ\ 

ρβ*.  Δει  δέ  τους  έςουσίαν  λύειν  και  δεσμεΤν  παρά 
θεού  λχβόντας,  σκοπεΤν  τήν  τής  αμαρτίας  ποιότητα, 
χχί  την  τοΰ  ήμχρτηκότος  πρδς  Επιστροφήν  έτυιμχ- 
σίχν,  χχι  ουτω  κατάλληλον  την  θεραπείαν  προσάγειν 
τφ  ά^ωστήμχτι  * ΐνα  μή  τη  άμετρίφ  καθ’  έχάτερον 
χρώμενος,  άποσφχλείη  πρδς  την  σωτηρίαν  του  χά- 
μνοντος  · ού  γάρ  άπλή  της  άμχρτίας  ή νόσος,  άλλα 
ποικίλο;  χχί  πολυειδής,  χχί  πολλά ς της  βλάβης 
παραφυάδα;  βλαστάνουσχ,έξ  ών  τδ  χαχδν  έπί  πτλυ  διχ- 
χε*τχι  καί  πρόσω  βαίνει,  μέχρι;  αν  στχίη  τη  δυνάμει 
του  Θερχπεύοντος  · ώττε  τδν  την  Ιατρικήν  ίπιστήμην 
έν  πνεύματι  έπιδειχνύμενον,  πρότερον  χρή  την  τού 
ήμαρτηκότος  διάθεσιν  έπισκέπτεσθζι,  καί  είτε  προς 
την  ύγίειχν  νεύει,  ή τουναντίον  διά  των  οΐχειων 
τρόπων  προσκαλείται  καθ'  έχοτού  τδ  ά^ωστημχ 
-έφορφν,  δπω;  τε  τής  έν  τφ  μεταξύ  προνοεΧται  ανα- 
στροφής, χχί  εΐ  μή  τφ  τεχνίτη  άντιπχλαίει,  χχί  τδ 
τής  ψυχής  Ελχος  διά  τής  των  Επιτιθεμένων  φαρμά- 
κων αυξάνει  προσαγωγής,  χχί  ούτω  τδν  Ελεον 
χχτ*  άξίχν  έπιμετρεΤν  * πας  γάρ  λόγος  θεφ  χχί  τφ 
τήν  ποιμαντικήν  έγχειρισΟΐντι  ήγεμονίαν,  τδ  πλχνώ- 
μενον  πρόβχτον  έπχνχγχγεΐν,  χχί  τδ  τρωθεν  ύπδ  του 
δφεως  έξιάσχσθχι,  χχί  μήτε  <χτά  χρημνών  ώθήται 
τής  άπογνώσεω;,  μήτε  τδν  χχλινδν  ένδούνχι  πρδς 
τήν  βίου  ελκυσιν  τε  χχί  χχτχφράνησιν  · άλλ*  ένί  γε 
τράπφ  πάντως,  είτε  διά  των  αυστηρότερων  τε  χαί 
στυφόντων,  είτε  διά  τών  άπαλωτέρων  τε  χχί  πραότε- 
ρων φαρμάκων,  χχτά  του  πάθους,  καί  πρδς  συνού- 
λωσιν  τού  Ελκους  άνταγωνίσασθχι,  τούς  τής  μετάνοιας 
καρπούς  δοχιμάζοντι,  χχί  οίκονομούντι  σοφώς  τδν 
^πρδς  τήν  χνω  λαμπροφορίχν  χχλούμενον  άνθρωπον  * 
άμφότερχ  τοίνυν  είδένχι  ήμάς  χρή,  κάΐ  τά  τής  άκρι- 
βείας,  χχί  τά  τής  συμπάθειας  · Ιπεσθαι  δε,  έπί  τών 
χατσδεζχμένων  τήν  άκρότητα  πχρχδέξασθαι  τφ  πχρχ- 
δοθέντι  τύπφ,  καθώς  δ Ιερδ;  ήμάς  έχδιδάσχει  Βα- 
σίλειος. 

Βασιλείου  χχνών  ε’,  λδ',  οδ#,  οε’,  ο^**,  πβ’,  πδ*. 

ι*.  Τούς  δε  έπί  έζόδφ  μετανοούντας  τών  αιρετικών, 
δέχεσθαι  χρή  · δέχεσθαι  δέ  δηλονότι  ούκ  άκρίτως, 

Yormalien. ; Basii,  can.  74  et  84  ; Nyssen.  8. 

(71)  Absis,  rei  absida,  sanctuarium  est;  vulgo 
chorum  dicimus. 


805  SYNTAGMA  CANONUM.  - T1T.  IX,  CAP.  XXXlX.  800 

άλλα  δοκιμάζοντας  et  αληθινήν  Επιδεικνύεται  τήν A sed  examinantes  an  veram  pmnitentiam  osten- 
μετάνοιαν,  και  et  τύυς  καρπούς  Εχουσι  μαρτυρουντχς  dant,  fructusque  habeant,  qui  Sallitis  Stadium 
τή  προς  τδ  σωθήναι  σπουδή.  testi  ficentur. 

λδ\  Τάς  μοιχευθείσας  καί  έξαγορευούσας  3t*  εύλά-  34.  Mulieres  adulterio  pollutas,  et  ob  pieta- 
βειαν,  η δπωσούν  έλεγχομένας,  δημασιεύειν  μεν  έκώ-  tem  COnfitenles,  aut  quoquomodo  convictas  pu- 
λυσαν  ot  Πατέρες  ήμών,  tva  μή  θανάτου  αιτίαν  blicari  Patres  nostri  noluerunt, ne  causam  mortis 
ιταράαχωμεν  έλεγχθείσαις  * ιστασθαι  δΙ  αυτάς  άνευ  praebeamus  convictis  ; consistere  autem  illas  sine 
κοινωνίας  προσέταξχν,  μέχρι  του  συμπληρούσθαι  τον  communione  JUSSerunt,  donec  impleatur  tempus 
χρόνον  τής  μετάνοιας.  poenitentiae. 

οδλ/’Εαν  μέντοιγε  Εκαστος  τών  έν  τοΐ;  προγεγραμ-  74.  Quod  si  unusquisque  eorum  qui  in  praedic- 
μένοις  άμαρτήμασι  γενομένων,  σπουδαίος  «.γένηται  dictis  peecatlS  ίΐΙΘΓΘ,  poenitentiam*  agens,  bODUS 
έ ξομολογούμενος,  δ πιστευθεις  παρά  τής  τού  θεού  evaserit,  is  cui  a Dei  benignitate  ligandi  atque 
φιλανθρωπίας  λύειν  καί  δεσμεΤν,  φιλανθρωπότερος  ' solvendi  credita  potestas  , 81  dementior  fiat, 
γένοιτο,  τδ  ύπερβάλλον  τής  έζομολογήσεως  όρων  τού  perspecta  illius  qui  peccavit  poenitentiae  tnagni- 
ήμαρτηκάτος,  είς  τδ  Ελαττώσαι  τδν  χρόνον  τών  έπι-  tudine,  ad  diminuendum  poenarum  tempus,  non 
τιμίωνβ  ούκ  Ισται  καταγνώσε<*»ς  άξιος  . τής  έν  ταΐς  erit  dignus  condemnatione,  cum  ea  quae  est  in 
Γραφαϊς  Ιστορίας  γνωριζούσης  ήμΤν,  τους  μετά  μεί-  ® Scripturis  historia  nos  doceat,  eos  qui  Cum  ma- 
ζονος  πόνου  έξομολογουμένο*υς9  ταχέως  τήν  τού  θιού  jore  labore  poenitentiam  agunt,  cito  Dei  miseri- 
φιλανθρωπίαν  καταλαμβάνειν.  cordiam  consequi. 

75.  Qui  cum  sua  ex  patre  vel  ex  matre  sorore 
οε’.  'ο  άδελφή  Ιδίφ  έκ  πατρδς  ή έκ  μ^τρδς  συμ«  pollutus  est,  in  domum  orationis  ne  permittatur 
μιανθεις,  εις  οίκον  προσευχής  μή  έπιτρεπέσθω  πάρει-  accedere,  donec  526  ab  iniqua  et  nefaria  actio* 
ναι,  Εως  άν  άποστή  τής  παρανόμρυ  και  αθεμίτου  πρά-  ne  desistat.  Postquam  autem  in  horrendi  peccati 
ξεως  * μετά  δΙ  τδ  ΕλθεΤν  εις  συναίσθησιν  τής  φοβέρας  sensum  et  animadversionem  venerit,  triennio 
Αμαρτίας,  τριετίαν  προσκλαιέτω,  τή  θύρφ  τών  εύκτη-  fleat,  Stans  propter  fores  domus  orationis,  et  ΓΟ- 
ρίων  οΤκων  παρεστηκώς,  καί  δεόμενος  τού  λαού  είσ-  gans  populum  ingredientem  ad  orationem,  ut 
ιόντος  έπΙ  τήν  προσευχήν  * ώστε  Εκαστον  μετά  συμ-  unusquisque  misericorditer  pro  ipso  intensas  ad 
παθείας  ύπερ  αυτού  Εκτενείς  ποιεΤσθαι  πρδς  K0ptov  Dominum  preces  fundat.  Postea  autem  alio 
προσευχές  · παρά  δΕ  τούτο,  άλλην  τριετίαν  είς  άκρόα-  triennio  ad  solam  auditionem  admittatur,  et 
σιν  μόνην  παραδεχθήτω,  και  άκούων  τών  Γραφών  Scripturis  doctrinaque  anditis  ejiciatur,  nec  di- 
καί  τής  διδασκαλίας,  έκβαλλέσθω  καί  μή  κατχξιού-  gnus  habeatur  oratione.  Deinde,  si  modo  illam 
σθω  προσευχής  * Επειτα  ειπερ  μετά  δακρύων  Εξεζή-  6 cum  lacrymis  exquisierit,  et  Domino  Cum  cordis 
τησεν  αύτδν  καί  προσέπεσε  τψ  Κυρία)  μετά  συντριμ-  contritione  et  valida  humiliatione  SUpplei  proci- 
μοΰ  καρδίας  και  ταπεινώσεως  Ισχυράς,  διδόσθω  der  it,  detur  ei  substratio  per  alios  tres  annos.  Et 
αύτφ  ή ύπόπτωσις  έν  άλλοις  τρισίν  Ιτεσι  * και  ούτως  postquam  poenitentiae  fruclUS  dignos  ostenderit, 
έπειδάν  τούς  καρπούς  τής  μετανοίας  αξίους  έπιδ&ί-  anno  decimo  in  fidelium  orationes  suscipiatur 
ξηται,  τψ  δεκάτψ  Ιτει  εις  τήν  τών  πιστών  εύχήν  sine  oblatione  i et  ubi  annis  duobus  una  cum 
δεχθήτω  χωρίς  προσφοράς  * και  δύο  Ετη  συστάς  είς  fidelibus  steterit  ad  orationem,  ita  demum  di* 
τήν  ευχήν  τοΐς  πιστοΤς,  ούτως  λοιπδν  καταξιούσθω  gDUS  habeatur  boni  communione, 
τής  τού  άγαθού  κοινωνίας.  76.  Eadem  est  ratio  de  iis  quoque  qui  suas  nu- 

0<T.  *0  αύτδς  τύπος  καί  περί  τών  τάς  νύμφας  έαυ-  TUS  accipiunt, 
τών  λαμβανόντων.  82.  De  iis  etiam  qui  pejerarunt,  si  vi  quidem 

πβ\  Καί  περί  τών  έπιορκησάντων,  εΐ  μέν  Εκ  βίας  atque  necessitate  juramenta  transgressi  sunt, 
καί  άνάγκης  παρέβησαν  τούς  δρκους,  κουφοτέροις  poenis  levioribus  subjiciuntur,  SIC  Ut  post  Sex  an- 
δπόκεινται  τοϊς  έπιτιμίοις,  ώστε  μετά  εξ  Ετη  είναι  nos  possint  suscipi.  Sin  autem,  VI  non  illata,  fi- 
αυτούς  δεκτούς  * ει  δ»  άνευ  άναγκης  προδόντες  τήν  dem  Sttam  prodiderunt,  ubi  duobus  annis  fleve- 
έαυτών  πίστιν,  έν  δυσιν  Ιτεσι  προσκλαύσαντες,  καίΟΓΙΟί  et  duobus  annis  audierint,  et  per  quinque 
έν  δυσΐν  άκροασάμενοι,  καί  έν  πέντε  έν  ύποπτώσει  oraverint  in  substratione,  et  per  alios  duos  sine 
εύξάμενοι,  και  έν  δυσιν  άλλοις  άνευ  προσφοράς  είς  oblatione  ad  precationis  communionem  fuerint 
τήν  κοινωνίαν  τής  προσευχής  παραδεχθέντες,  ούτω  admissi,  ita  demum,  digna  videlicet  poenitentia 
τελευταΤον  άξιόλογον  δηλαδή  τήν  μετάνοιαν  έπιδει-  ostensa,  in  corporis  Christi  communionem  resti- 
ξάμενοι,  άποκατασταθήσονται  είς  τήν  κοινωνίαν  τού  tuentur, 
σώματος  τού  Χριστού. 

πδ\  Πάντα  δε  ταύτα  γράφομεν,  ώστε  τούς  καρπούς  84.Haec  autem  omnia  scribimus,  Ut  fructus  pro- 
δοκιμαζεσθαι  τής  μετανοίας  * ού  γάρ  πάντως  τψ  bentur  poenitentiae.  Non  enim  omnino  tempore 
χρόνψ  κρίνομεν  τά  τοιαύτα,  άλλα  τψ  τρόπψ  τής  527  dijudicamus  res  ejusmodi,  sed  ad  modum 
μετανοίας  προσέχομεν  * έάν  δέ  δυσαποσπάστως  Ιχωσι  poenitentiae  attendimus. Quod  si  qui  difficile  avel- 
τών  Ιδίων  έθών,  καί  ταΐς  ήδονατς  τής  σαρκδς  μάλ-  Jantur  a propriis  moribus, carnisque  voluptatibus 
λον  δουλεύειν  Εθέλωσιν  ή τψ  Κυρίψ,  καί  τήν  κατά  τδ  servire  malint  quam  Domino,  et  vitam  secundum 


Γ 

I 

r 

I 

F 


779  ΡΗΟΤΠ  PAtRIARCHiE  CP.  780 

statuimus  eos  non  amplius  cum  illis  ullo  modo  A έχΟνται,  δρίζομεν  τούτους  μηκέτι  ταύταις  συνοικεί* 
cohabitare  debere, ut  eo  nobis  perfectam  sui  pro-  καθ'  οίονδήποτε  τρόπον,  ?ως  άν  ήμΐν  εντεύθεν  έν- 
missi  demonstrationem  praebeant.  Hoc  autem  illis  τέλη  της  δποσχέσεως  παρέςοιεν  την  άποδειξιν  * icpbc 


non  propter  aliud  quam  propter  eorum  pusilla- 
nimitatem, extraneosque  ac  non  satis  firmos  mo- 
res concessimus. 

508  CAP.  XXIX.  — De  licitis  et  illicitis  nup- 
tiis. Et  quod  lectores  jam  puberes  inten%ogari 
oporteat  utrum  nubere  velint.  Et  dc  concubinatu , 
fornicatione , et  adulterio . 

Apostolorum  canones  17, 18,  19,  25,  26. 

17  [16].  Qui  post  sanctum  baptismum  duobus 
conjugibus  fuerit  implicitus,  etc.,  ut  pag . 511. 

18  [17].  Qui  viduam  accepit,  vel  ejectam,  vel 
meretricem,  vel  servam,  etc.,  ut  pag.  5tl.  1 

19  [18].  Qui  duas  sorores  duxit,  vel  consobri- 
nam, non  potest  esse  clericus. 

25  [24].  Episcopus,  vel  presbyter,  vel  diaconos 
fornicationis  vel  perjurii,  etc.,  ut  pag.  743. 

26  [25].  Ex  iis,  qui  non  ducta  uxore  ad  clerum 
promoti  sunt,  jubemus,  si  velint  uxorem  ducere 
lectores  et  cantores  solos. 

Concilii  Ancyrani  canon  10. 

10.  Quicunque  diaconi  constituti,  etc.,  ut 
pag.  747. 

Concilii  Neoecesariensis  canones  1,9,  10. 

1 . Presbyter  si  uxorem  duxerit, ordine  suo  mo- 
veatur. 505  Si  autem  fornicatus  fuerit,  vel  adul- 
terium commiserit,  penitiis  extrudatur, et  ad  poe- 
nitentiam deducatur. 

9.  Si  presbyter,  qui  corpore  prius  peccaverat, 
etc.,  ut  pag.  547. 

10.  Similiter  et  diaconus,  si  in  idem  peccatum 
inciderit,  ministri  ordinem  habeat. 

Concilii  Ckalcedonensis  canones  14,  15. 

14. Quoniani  in  nonnullis,  provinciis  concessum 
est  lectoribus  et  cantoribus  uxores  ducere,  decre « 
vit  sancta  synodus  nulli  eorum  licere  diversae  a 
recta  opinionis  uxorem  ducere : eos  autem  qui' ex 
ejusmodi  matrimonio  liberos  susceperunt,  si  eos 
quidem  baptizare  apud  haereticos  praevenerint, ad 
catholicae  Ecclesiae  communionem  adducere  : si 
autem  non  baptizaverint,  non  posse  eos  apud 
haereticos  baptizare.  Sed  neque  haeretico,  vel  pa-  j 
gano,  vel  Judaeo,  matrimonio  conjungere, nisi  uti- 
que persona,  quae  orthodoxae,  conjungitur,  se  ad 
orthodoxam  fidem  convertendam  spondeat.  Si 
quis  autem  hoc  sanctae  synodi  decretum  trans- 
gressus fuerit,  canonicis  poenis  subjiciatur. 

15.  Diaconissam  non  esse  mulierem  ordinan- 
dam, etc.,  ut  pag.  550. 

Concilii  Carthaginensis  canon  16. 

Ut  nullus  episcopus , presbyter , et  diaconus 
conductor  exsistat , etc.,  ut  pag.  550. 

Item  placuit,  ut  episcopi,  presbyteri  et  diaconi 
non  sint  conductores,  etc·,  ut  pag . 550. 


τοΰτο  δε  αύτοΐς,  ου  δι*  άλλο  τι  ή δια  τήν  της  γνώ- 
μης μικροψυχίαν,  και  το  των  ηθών  άπεξενωμένον 
και  ύπαγες  ένδεδώκαμεν. 

ΚΕΦΛΛ.  Κθ\  — Περί  έπιτετραμμένων  $ κεκω- 
λυμένων  γάμων  * και  περί  του  έρωτάσθαι  τους 
άναγνώστας  έφηβους  γινομένους  , εί  βούλονται 
γαμεΐν  * καί  περί  πχλλακισμου,  καί  πορνείας, 
καί  μοιχείας. 

'Αποστόλων  κανών  ιζ*  ιη',  ιθ',  κε’,  κζ"*. 
ιζ*.  *0  δυσί  γάιεοις  συμπλακείς  μετά  τδ  βάπτισμα, 
κ.  τ.  λ. 

ιη*.  *0  χήραν  λαβών,  ή έκβεβλημένην,  ή έταίραν, 
ή οίκέτην,  κ.  τ.  λ. 

ιθ*.  *0  δύο  άδελφάς  άγύμενος  ή αδελφήν,  ου  δυ- 
ναται  είναι  κληρικδς. 

κε*.  Επίσκοπος,  η πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  ini 
πορνείφ,  ή έπιορκίφ,  κ.  τ.  λ. 

κζ*\  Των  εις  κλήρον  προελθύντων  άγαμων,  κε- 
λεύαμε* βουλομένους  γαμεΐν,  άναγνώστας  καί  ψάλτχς 
μόνον. 

Συνόδου  Άγκύρας  κανών  ι*. 
ι’.  Διάκονοι  όσοι  καθίστανται  παρ’  αύτήν  κατά- 
στάσιν,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Νεοκαισχρείχς  κανών  α',  θ',  ι\ 
α*.  Πρεσβύτερος  έάν  γήμη,  τής  τάξεως  αυτδν  . 
μετατίθεσθαι  · έάν  δέ  πορνεύστι  ή μοιχεύση,  έςωθεΤ- 
σθαι  αυτόν  τέλεον  καί  άγεσθαι  εις  μετάνοιαν. 

θ'.  Πρεσβύτερος  έάν  προήμαρτηκώς,  κ.  τ.  λ. 

ι’.  'Ομοίως  καί  δ διάκονος,  έάν  τφ  αδτφ  άμαρ- 
τήματι  περιπέση,  την  του  δπηρέτου  τάξιν  έχετω. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  ιδ',  ιε*. 
ιδ*.  ,Επειδή  Ιν  τισίν  έπαρχίαις  συγκεχώρηται  τοίς 
άναγνώσταις  καί  ψάέταις  γαμεΐν,  ώρισεν  ή άγία 
σύνοδος,  μή  έξεΐναί  τινι  αυτών  έτερόδοξον  γυναίκα 
λαμβάνειν  · τους  ήδη  έκ  τοιούτου  γάμου  πχιδο- 
ποιήσαντας,  ει  μέν  Ζφθασχν  βχπτίσαι  τα  έξ  αυτών 
τεχθέντα  παρά  τοΐς  αίρετικοΐς,  προσάγει ν αυτά  τή 
χοινωνίφ  τής  καθολικής  Εκκλησίας  · μή  βαπτίσαν- 
τας  δέ,  μή  δύνασθαι  Ιτι  βαπτίζειν  αύτά  παρά  τοΐς 
αίρέτικοΐς  · μήτε  τήν  συνάπτειν  πρδς  γάρον  αίρε- 
τικφ  ή Ίουδαίψ  ή *Ελληνι,  ε!  μή  άρα  έπαγγέλλοιτο 
μετατίθεσθαι  εις  τήν  ορθόδοξον  πίστιν  τδ  συναπτό- 
μενον  πρόσωπον  τφ  όρθοδόξφ  · εί  δέ  ιις  τούτον  τδν 
δρο*  παραβαίη  τής  άγίας  συνόδου,  κανονικφ  ύπο- 
κείσθω  έπιτιμίψ. 

ιε'.  Διακόνισσαν  μή  χειροτονεΐσθαι  γυναίκα, κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Κορθαγέννης  κανών  ιζ"*. 

*ϋστε  μηδένα  έπίσκοπον,  ή πρεσβύτερον,  ή 
διάκονον,  Ικληψίν  τινα  λαμβάνειν. 

ιζ“* . 'Ομοίως  ήρεσεν,  *ίνα  έπίσκοποι,  καί  πρεσβύ- 
τεροι,  καί  διάκονοι,  έκλήπτορες  μή  γίνωνται,  κ.  τ.  λ. 


181  SYNTAGMA  CANONtlM.  — TIT.  IX,  CAt*.  XXIX.  182 


Συν43ου  ο’.χουμ:νιχης  εχτης  κανών  ν’  δ’,  ζ”,  ιβ’,  Α β04  Concilii  (tCUIHeniti  VI,  COtlOtiei  3,  A,  6,  12, 
tf,  μη’,  νθ·.  13,48,49. 


Περί  Ιερέων  καί  κληρικών. 

γ’.  'Επειδή  δέ  I ευσεβής  και  φ^λόχριστος  ήμών 
βασιλεύς,  κ.  τ.  λ. 

δ\  Et  τι;  έπίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διά- 
κονο;, κ.  τ.  λ. 

Επειδή  παρά  τοΤ;  άποστολικοΤς  κανόσιν  ευ- 
ρηται,  των  είς  κληρον  προαγομένων  αγάμων,  μο'νους 
άναγνώστας  και  ψάλτας  γαμεΤν,  καί  ήμεΤς  τούτο 
παραφυλάττοντες  δρίζομεν,  άπδ  τού  νυν  μηδαμώς 
ύπο^άκονον,  η διάκονον,  ή πρεσβύτερον,  μετά  την 
έπ'  αύτψ  προερχομένην  χειροτονίαν,  ε^ειν  άδειαν 
γαμικδν  έαυτψ  συνιστφν  συνοικέσιον  * εΐ  δε  τούτο 
τολμήσοι  ποιήσαι,  καθαιρείσθω  · εΐ  δε  βού)οιτέ  τις 
των  εΐ;  κληρον  προερχόμενων,  γάμου  νόμψ  συν- ! 
άπτεσθαι  γυναικι,  πρδ  της  τού  ύποδιακένου,  η δια- 
κένου, η πρεσβυτέρου  χειροτονίας,  τούτο  πραττέτω. 

ιβ’.  Και  τούτο  δε  είς  γνώσιν  ημετεραν  ηλΟεν,  ώς 
έν  τή  * Αφρική,  κ.  τ.  λ. 

ιγ*.  'Επειδή  έν  τή  Ρωμαίων  Έκκλησίφ,  κ.  τ.  λ. 

μη*.  Ή τού  πρδς  έπισκοπής  προεδρίαν  άναγομέ- 
νου  γυνή,  κατά  κοινήν  συμφωνίαν  τού  οικείου  άν- 
δρδς  προδιαζευχθεΤσα,  μετά  τήν  επ'  αύτψ  τής  έπι- 
σκοπής  χειροτονίαν,  έν  μοναστηρίψ  είσίτω,  πά^ω 
της  τού  έπισκδπου  καταγωγής  ώκοδομημένψ,  καί 
τής  έκ  τού  έπισκέπου  προνοία;  άπολαυέτω  * εΐ  δέ 
και  άςία  φανείη,  καί  πρδς  τδ  τής  διακονίσσης  άνα- 
βιόαζέσθω  άξίωμα. 

νθ\  Μηδεις  έν  εύκτηρίψ  οΐκφ,  κ.  τ.  λ. 

Βασιλείου  κανών  γ',  ζ**,  ξθ',  ο'. 

γ*.  Αιάκονος  μετά  τήν  διακονίαν  πορνεύ- 
σας,  κ.  τ.  λ. 

Των  κανονικών  τάς  πορνείας  είς  γάμον  μή 
καταλογίζεσαι,  άλλα  παντί  τράπφ  διασπφν  αυτών 
τήν  συνάφειαν  · τούτο  γάρ  καί  τή  Έκκλησίφ  πρδς 
ασφάλειαν  λυσιτελές,  καί  τοΐς  αΙρετικοΤς  ού  δώσει 
καθ'  ημών  λαβήν,  ώ;  διά  τήν  τού  Αμαρτάνει ν άδειαν, 
έπισπωμένων  πρδς  έ αυτούς. 

ξθ’.  'Αναγνώστης  εΐ  τή  έαυτού  μνηστή  πρδ  γά- 
μου συναλλάξει  εν,  ένιαυτδν  άργήσας  είς  τδ  άναγι- 
νώσκειν  δεχθήσεται,  μένων  άπρδσκοπος  · κλεψιγα- 
μήσας  δέ  άνευ  μνηστείας,  παυθήσεται  τής  ύπ- 
ηρεσίας  · τδ  δέ  αύτδ  καί  ύπηρέτης. 

ο'.  Αιάκονος  έν  χείλεσι  μιονθείς,  κ.  τ.  λ. 


De  sacerdotibus  et  clericis. 

3.  Quoniam  vero  pius  Chrisiique  amator  impe- 
rator noster,  etc.,  ut  pag.  311. 

4.  Si  quis  episcopus,  vel  presbyter,  vel  diaco- 
nos, etc.,  ut  pag . 750. 

6 Quoniam  in  00  apostolicis  canonibus  dictum 
est  eorum  qui  non  ducta  uxore  in  clerum  pro- 
moventur, solos  lectores  et  cantores  uxorem  pos- 
se ducere  ; et  nos  hoc  servantes  decernimus,  ut 
deinceps  nulli  penitus  hypodiacono,  vel  diacono, 
vel  presbytero  post  sui  ordinationem  contrahere 
liceat.  Si  autem  fuerit  hoc  ausus  facere,  depona- 
tur. Si  quis  autem  eorum,  qui  in  clerum  aece- 
B dunt,  velit  lege  matrimonii  mulieri  conjungi  an- 
tequam hypodiaconus,  vel  presbyter  ordinetur, 
hoc  faciat. 

12.  Porro  hoc  quoque  ad  nostram  cognitionem 
pervenit,  quod  in  et  Africa,  etc.,  ut  pag . 514. 

13.  Quoniam  Romana  Ecclesia,  etc.,  ut  pag., 
759. 

48.  Uxor  ejus  qui  ad  episcopalem  dignitatem 
promovetur,  communi  sui  viri  consensu  prius 
separata,  postquam  in  episcopum  ordinatus  est 
ac  consecratus,  monasterium  ingrediatur  procul 
ab  episcopi  habitatione  exstructum,  et  episcopi 
providentia  fruatur.  Sin  autem  digna  visa  fuerit, 
etiam  ad  diaconatus  dignitatem  provehetur. 

G 59.  In  ade  oratoria,  etc.,  ut  pag.  607. 

505  Basilii  canones  3,  6,  69,  70. 

3.  Diaconus  post  diaconatum  fornicatus,  etc., 
ut  pag . 753. 

6.  Canonicarum  stupra  pro  matrimonio  non 
reputentur, sed  earum  conjunctio  ominno  divella- 
tur. Hoc  enim  et  Ecclesia  ad  securitatem  est 
utile,  et  hareticis  non  dabit  adversus  nos  an- 
sam, quasi  per  peccandi  libertatem  ad  nos  attra- 
hamus. 

69.  Lector,  si  cum  sua  sponsa  ante  matrimo- 
nium commercium  habuerit. postquam  anno  ces- 
saverit, ad  legendum  suscipietur ; non  tamen  ul- 
tra promovendus.  Quod  si  absque  desponsatione 
furtim  coierit,  cessabit  a ministerio.  Eadem  el 
D ministri  ratio. 

506  70.  Diaconus  qui  pollutus  est  in  labris, 
etc.,  ut  pag.  755. 


Θεοφίλου  έκ  τού  Υπομνηστικού  κανών  δ',  ε’· 
δ’.  Περί  δέ  Πανοδφ,  κ.  τ.  λ. 
ε’.  Περί  Ιακώβ  ζητήσσι,  κ.  τ.  λ. 

*Η  α’  του  κώδ.,  τίτ.  γ’,  διάτ.  ε’,  έάν  τις  μένον 
πειραθή  λαβεΤν  γααετήν  παρθένον  Ιεράν,  κεφαλικώς 
τιμωρείται  * καί  διάτ.  μδ'  του  αυτού  τίτ.  βτι  έάν 
πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  ή ύποδιάκονος  γαμήσγι, 
ύπδκειται  μέν  τοΐς  κανάσιν,  οΐτινες  ούχ  ήττον  των 
νδμων  Ισχύουσι,  καί  τής  ίερωσύνης  έκπίπτει,  καί 
οί  παΐδες  ώς  ές  άθεμίτων  γάμων  τεχθέντες,  ούτε 


Theophili  ex  commonitorio  canones  4,  5. 

4.  De  Panuph,  etc.,  ut  pag.  550. 

5.  De  Jacob  quaerere,  etc.,  ut  pag.  550. 
Textus.  Lib.  i,  cod.tit.3,const.5.  Si  quis  sacram 

virginem  uxorem  ducere  tantummodo  tentarit, 
capitali  poena  feritur.  El  constit.  44,  ejusdem  tit. 
Si  presbyter,  aut  diaconus,  aut  hypodiaconus 
nuptias  contraxerit,  canonibus  tenetur,  qui  non 
minus  valent  quam  leges,  et  sacerdotio  excidit. 
Liberi  autem,  Unquam  ex  illicitis  nuptiis  nati, 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 


784 


f 


783 

neque  naturales  neque  nothi  sunt,  et  neque  ex  A φυσικοί  ούτε  νόθοι  έίσί,  καί  ούιε  κατά  διαδοχήν,  η 
donatione,  successione,  ficto  debito,  aut  aliorum  δωρεάν,  ή έσχηματισμένον  δάνειον,  ή έτέραν  ένοχήν, 
obligatione  quiquam  percipiunt  a patribus  suis  : λαμδάνουσί  τι  παρά  τών  πατέρων  αυτών,  ή αί  μη- 
sed  neque  matres  ipsorum  : verum  illa  capit  Ec-  τέρες  αυτών,  άλλά  ταύτα  λαμβάνει  ή κατ’  αυτούς 
clesia,  in  qua  illi  deservierinl.  Dicit  vero  etiam  Εκκλησία·  λέγει  δε  ή ιγ’  διάτ.τοΰ  α*  τίτ.  τών  Νεαρών, 
eonst.  13,  tit.  I Novellarum  : Si  monachus  clericus  οτι  έάν  μονάχος  κληρωθή,  μη  θαββείτώ  πρύς  γά- 
factus  sit,  ad  matrimonium  devenire  ne  audeto  : μον  έλθεΤν,  κάν  τοιούτου  βαθμού  τετύχηκεν  έν  τψ 

tametsi  in  clero  eum  gradum  nactus  sit,  in  quo  κλήρφ  έν  φ τοΤς  κληρικοΤς  Ιξεστι  γαμετν,  τουτέστι 
clericis  matrimonium,  contrahere  licet,  [qualem  ψάλτη  καί  άναγνώστη  · τοΤς  γάρ  άλλο»ς  <£πασι  καθ- 
videlicet],  cantores,  et  lectores  [obtinent.]  Aliis  άπαξ  b γάμος  άπηγόρευται  * εί  δέ  γαμήσει,  ή παλ/α- 
enim  omnibus  in  universum  nuptiae  interdictae  κήν  σχή,  ή άσελγώς  ζήσει,  έκβαλλέσθω  τού  κλήρου, 
sunt.  At  si  aut  nuptias  contrahat,  aut  concubinam  καί  ιδιώτης  έστω,  πρύς  στρατείαν  ή έτέραν  έπιτή- 
habeal,  aut  impudice  vivat,  ejicitor,  ac  plebeius  δευσιν  έλθείν  ού  θαβ^ών  · καί  ή α*  διάτ.  τού  αύτοδ 
estO.Ad  militiam  [vero)  vel  aliud  officium  devenire  τίτ.,  δτι  μηδσίς  δευτερογαμήσας  χειροτονείσθ» 
ne  audeto.  Et  constit.  I,  ejusdem  tit.  Nullus  qui  πρεσβύτερος  ή διάκονος,  μήτε  μεν  εί  γυναικί  ουνοι- 
matrimonium  iteravit,  presbyter  aut  diaconus  κεΐ  τύν  ιδων  άνδρα  καταλιπούση,  μήτε  εί  παλλακήν 
ordinator  : neque  etiam  qui  uxori  cohabitat,  quae  ® έχοι,  άλλά  σωφροσύνη  συζών,  καί  ή γαμέτη  συνοίκων, 
maritum  suum  [facto  divortio]  reliquit : neque  qui  ή μιας  άνήρ  γενόμενος  σώφρονος  καί  έκ  παρθενίας  · 
Concubinam  habet.  At  [talis]  castam  vitam  agat,  εί  όέ  Tt;  πρεσβύτερος  ών,  ή διάκονος,  ή υποδιάκονο; 
aut  etiam  uxori  cohabitet,  vel  unius  [uxoris  ejus-  γαμετήν  ή παλλακήν  είσάγοιτο  φανερώς  ή έσχη- 
demque]  castae, ac  ex  virginitate  [assumptae]  mari-  ματισμένως,  ευθέως  τής  ίεράς  έκπιπτέτω  τάξεως, 
tUS  fuerit.  Caelerum  si  quis  cum  presbyter  sit,  aut  καί  ιδιώτης  καί  λαϊκύς  έστω  · αναγνώστης  δέ  δευτε- 
diaconus  aut  hypodiaconus,  vel  palam,  vel  clam,  ρογαμών,  μή  προκοπτέτω,  μή  μην  καί  τριγαμείτω  * 
vel  Sub  aliquo  praetextu  [ad  se]  uxorem  aut  con-  εί  δε  δευτερογαμήσας  σπεύσει  προκόψαι,  γίνεται 
cubinam  introduxerit : sacro  confestim  ordine  Ιδιώτη;. 

excidito,  et  privatus  atque  plebeius  507  esto.  Lector  autem  matrimonium  iterans  [ad  altiora]  ne 
progreditor,  neque  ad  tertias  nuptias  devenito.  Ac  si  post  iteratum  conjugium  progredi  enitatur, 
plebeius  esto. 

Dicit  item  : Quae  diaconissae  ordinantur, admo-  Λέγει  δε  δτι  χειροτονούμε  ναι  αι  διάκονοι,  νουθε- 
nentor:  [ac]  sciunto, quod  si  contracto  matrimonio  τείσθωσαν  · ειδυΤαι  ώς  εί  θαββήσαιεν  καταισχύναι 
alia  ve  vitae  ratione  [suscepta]  dedecorare  ordina-  την  χειροτονίαν,  προσομιλούσαι  γάμψ  ή άλλου  βίου 
tionem  ausae  fuerint,  reae  mortis  fient,  et  faculta-  πορειφ,  θανάτφ  γενήσονται  ένοχοι  * καί  τοΤς  αυτών 
tes  suae  monasteriis  aut  Ecclesiis  suis  applica- G έκκλησίαις  αί  περιουσίαι  αυτών  προσκυρωθήσονται  * 
buntur.Qui  vero  ducere  illas  aut  constuprare  ausi  οί  δε  γήμαι  ή φθεΤραι  αύτάς  τολμήσαντες,  ύπεύθυ- 
fuerint,  gladio  obnoxii  erunt,  eorumque  substan-  νοί  είσι  ξίφει,  καί  την  ουσίαν  αυτών  τύ  δημόσιόν  λή- 
tiam  fiscos  capiet.  ψεται. 

Textus.  Constit.  2,  ejusdem  tit.  Si  decurio  aut  Καί  ή β*  διάτ.  τού  αύτού  τίτ.,  δτι  έάν  βουλευτής  ή 
cohortalis,  ubi  quindecim  annis  monachus  fuerit,  ταξεώτης,  έπί  ιε*  μονάσας  Ιτη  γένηται  κληρικδς, 
clericus  fiat,  [ac]  deinde  nuptias  contrahat,  [pri-  εΤτα  γαμήση,  άποδίδοται  τη  ίδί<*  τύχη  · τά  αυτά  δε 
stinae]  suae  fortonae  restituitur.  [Quod]  idem  et  in  καί  περί  τών  άλλων  κληρικών  τών  από  μοναχών, 
aliis  qui  ex  monachis  clerici  [facti  sunt,  obtinet]  : κάν  μή  γεγόνασι  βουλευταί  ή ταξεώται  * καί  δτι  δ 

tametsi  decuriones  aut  cohortales  non  fuerint.  Et ; χειροτονών  άγαμον,  έρωτάτω  αυτόν  εί  δύναται  χωρίς 
Qui  caelibem  ordinat,  interrogato  illum,  an  sine  νομίμου  γαμέτης  σεμνώς  βιούν  · 6 δέ  τψ  καιρψ  τής 
legitima  uxore  caste  vivere  possit.  Qui  vero  tem-  χειροτονίας  έπιτρέπων  διακόνψ  ή ύποδιακονψ  γαμή- 
pore  ordinationis  diacono  post  ordinationem  ma-  σαι  μετά  τήν  χειροτονίαν,  τής  έπισκοπής  έκβίλλεται* 
trimonium  contrahere  permiserit,  ab  episcopatu  πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  ή υποδιάκονο;,  μετά  τήν 
ejicitur.  Porro  presbyter, aut  diaconus,  aut  hypo-  χειροτονίαν  γαμών  έκβάλλεται  τού  κλήρου,  καί  μετά 
diaconus  qui  post  ordinationem  matrimonium  con- D τού  αύτού  πραγμάτων  δίδοται  τη  βουλή  τής  πόλεως 
trahit,  e clero  ejicitur,  et  cum  rebus  suis  curiae  έν  ή κληρικός  ήν  · δευτερογαμών  δε  άναγνώστης, 
civitatis  in  qua  clericus  erat, traditur.  Item  lector  ή χήραν  ή διεξευγμένην  λαμβάνων,  ή τοΤς  νόμοι;  h 
qui  nuptias  iterat,  aut  viduam,  vel  divortio  dis-  τοΤς  κανόσιν  άπηγορευμένην,  εις  άλλον  μή  προβαι- 
junctam,  vel  legibus  canonibusve  interdictam  [in  νέτω  βαθμόν,  άλλά  καί  προβάς  άποκαθίσταται  τφ 
uxorem]  assumit,  in  aliam  gradum  ne  procedito,  προτέρψ. 

Quin  et  si  processerit,  priori  restituitor. 

Dicit  insuper  : Qui  ascetriam,  aut  monaslriam,  Λέγει  δε  δτι  οί  άρπαζόντες,  ή ύπονοθεύοντες,  ή 
aut  diaconissam,  aut  alium  religiosum  habitum  διαφθείροντες  άσκήτριαν  ή μονάστριαν,  ή διακόνισσαν, 
gestantem  [mulierem]  rapiunt,  corrumpunt,  vel  ή άλλο  ευλαβές  εχουσαν  σχήμα,  καί  οί  μετασχόντες, 
constuprant,  quique  [illis  sesej  associant:  capitali  κεφαλικώς  τιμωρούνται,  καί  τά  πράγματα  αυτών  τή 
supplicio  afficiuntur,ac  res  illorum  iojuria  affectae  Έκκλησίφή  τφ  μοναστηρίφ  τής  ύβρι σθείσης  περί- 


785 


786 


8YNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  IX,  CAP.  XXX. 


στοιούντχι  Sta  του  έπισκόπου  η του  οίκο  νόμου  και 
χών  αρχόντων  καί  τών  τάξεων  * άύτη  δε  μετά  των 
αυτής  πραγμάτων,  μονασνηρίψ  εμβάλλεται  άσφα- 
λώς  φυλαχθησομένη  · εί  δε  διακόνισσα  εστιν  Ιχουσα 
νομίμους  παίδας,  τδ  νόμιμον  μέρος  λαμβάνουσιν  · 
ct  δε  Ιπί  ένιαυτδν  μετά  τδ  γνωσθήναι  τδ  μύσος  μή 
^κδικήσουσι  τα  πράγματα  οί  εύαγεΤς  οίκοι,  6 φ'σκος 
αυτά  λαμβάνει,  του  σμελούντος  αυτά  έκδικηθήναι 
αρχονχος  άποζωννυμένου,  και  e'  λίτρας  τοϊς  πριβα- 
τοις  προατιμωμάνου. 

ΚΕΦΑΑ.  Λ'.  — Περί  τών  έπί  γάμω  γυναίκας 
άρπαζοντων. 

'Αποστόλων  κανών  ξζ'. 

ξζ\  Ει  τις  παρθένον  άμνήσεευτον  βιασάμενος  εχει, 
κ.  τ.  λ. 

Συνο'δου  'Αγκυρας  κανών  ια’,  κε*. 
ta'.  Τάς  μνίΐστευθείσας  κόρας,  καί  μετά  ταύτα 
ύπδ  άλλων  άρπαγείσας,  εδοξεν  άποδίδοσθϋ  τοΐς 
προμνηστευσαμένοις,  ει  και  βίαν  υπ'  αυτών  πά- 
6otiv. 

κε'.  Μνηστεύσάμενός  τις  κόρην,  πρυσεφθάρη  τή 
αδελφή  αυτής,  ώς  και  έπιφορήσαι  αυτήν  · εγημε  δε 
τήν  μνηστήν  μετά  ταΰτα,  ή δε  φθαρεϊσα  άπήγξατο  · 
οί  ουνειδότες  έκελεύσθησαν  έν  δεκαετίφ  δεχθήναι 
είς  τους  συνεστώτας,  κατά  τους  ώρυμένους  βα- 
θμούς. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  κζ’. 
κζ\  Του;  αρπάζοντας  γυναίκας,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  οικουμενικής  ©κτης  κανών  ^β* . 

^'β*.  Τους  άρπάζοντας  γυναίκας  έπ’  όνόματι  συν- 
οικεσίου, ή συμπράττοντας,  ή συνχιρομένους  τοΤς 
άρπάζουσιν,  ώρισεν  ή άγία  σύνοδος,  ει  μεν  κληρι- 
κοί ειεν,  έκπίπτειν  του  οίκείου  βαθμού  * ει  δε  λαϊκοί, 
άναθεματ'ζεσθχι. 

Θεοφίλου  έκ  τού  Υπομνηστικού  κανών  β'. 
β . Περί  Βηστου  καταστάντος  έν  'Ερέβη  πρεσου- 
τέρου  ζητητέον,  καί  εί  μεν  άποτχξαμένην  τίνά 
ζώντο;  του  άνδρδς  έβιάσχτο,  μή  συγχωρείσθω  είναι 
πρεσβύτερ ο;  · δπου  γε  ούδε  ώς  λαϊκδς  οφείλει  συν- 
άγεσθαι,  τής  'Εκκλησίας  είωθυίχς  τους  τοιούτους 
χωρίζειν  * ού  φέρει  γάρ  τούτο  πρόκριμα  τψ  Ιπισκό- 
πψ  'Απόλλωνι,  εΐ  εξ  άγνοιας  αύτδν  κατέστησε,  τής 
αγίας  συνόδου  κελευσάσης  τούς  άναξίους  μετά  τήν 
χειροτονίαν  ελεγχόμενους  επί  έγκλήμασιν  έκβάλ- 
λεσθιι, 

Βιβλ.  α',  τίτ.  γ’,  διάτ.  ε',  έάν  τις  άρπάστι,  ή μόνον 
πειραθή  λαβεΐν  γαμέτην  παρθένον  ίεράν,  κεφαλι- 
κώς  τιμωρείται  * καί  διάτ.  νγ’  τού  αύτού  τίτ.,  τοΤς 
γονεύσι,  καί  τοΤς  άδελφοΐς,  καί  τοΤς  κηδεμόσι  τών 
παρθένων,  καί  διακονίσσων,  και  τών  άνειμένων  τώ 
θεφ  χηρών,  εςεστι  τούς  άρπαγχς  αυτών,  και  τούς 
έν  καιρψ  τής  έφόδου  βοηθούντας  αύτοΤς,  έπ'  αύτο- 
φώρψ  φονεύειν  * εί  δέ  διαφύγωσιν,  άναζητούσιν  αυ- 
τούς, έν  Κωνσταντινουπόλει  μεν  οί  ύπαρχοι  καί  δ 
έπαρχος,  έν  δε  ταΤς  έπαρχίαις,  πάντες  οί  άρχοντες, 
πολιτικοί  τε  καί  στρατιωτικοί,  καί  μετά  σύστασιν 


A [mulieris]  ecclesiae  aut  monasterio  per  oecono- 
mum, 508  episcopum  praesides  et  cohortes  vin- 
dicantur : ipsa  vero  cum  rebus  suis  iu  monaste- 
rium conjicitur,  [ibidem]  caute  asservanda. Plane 
si  diaconissa  sit, et  legitimos  liberos  habeat,  [illi] 
legitimam  paitem  capiunt.  Quod  si  intra  annum 
quo  isliusmodi  scelus  innotuit,  [eas]  facultates 
venerabiles  domus  non  vindicent : fiscus  illas  ac- 
cipit. Quas  si  praeses  vindicare  neglexerit,  cin- 
gulo privatur,  atque  quinque  libris  [auri  rebus 
principis)  privatis  [applicandis]  multatur. 

CAP.  XXX.  — De  iis  qui  matrimonii  causa 
mulieres  rapiunt . 

Apostolorum  canon  67. 

67  [66].  Si  quis  virginem  non  desponsatam,  vi 
B allata  habet,  etc.,  ut  pag.  838. 

Concilii  Ancyrani  canones  i 1,  25. 

II.  Desponsatas  aliis  puellas,  et  ab  aliis  pos- 
tea raptas,  visum  est  iis,  quibus  desponsatas 
erant,  reddi,  etiam  si  vim  passae  sunt. 

25.  Quidam  cui  erat  puella  desponsata, ejus  so- 
rori vitium  attulit,  ita  ut  ea  etiam  conciperet. 
Sponsam  autem  postea  uxorem  duxit.  Ea  autem 
cui  v liurn  erat  aliatum, se  suffocavit.  Qui  conscii 
fuerant,  jussi  sunt  decennio  in  eos  qui  consis- 
tunt,  recipi  per  gradus  definitos. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  27. 

27.  Eos  qui  nomine  conjugii,  etc.,  utpag.lfiO. 

Concilii  cecumenict  vi  canon  92. 

C 92.  Eos  qui  nomine  matrimonii  mulieres  ra- 
piunt 60 f quique  opera  opeque  sua  raptores  adju- 
vant, statuit  sancta  synodus  : si  sint  quidem  cle- 
rici, proprio  gradu  excidere;  si  vero  laici, anathe- 
mate perculi. 

500  Thcophili  ex  Commonitorio  canon  2. 

2.  De  Bisto,  qui  in  Ereba  constitutus  est  pres- 
byter, quae»  endum  esi;  et  si  alicui  quidem  mulieri 
separatae,  vivente  marito,  vim  attulit, non  sinatur 
esse  presbyter  ; nam  ne  ut  laicus  quidem  debet 
communicare,  cum  eos  qui  tales  sunt  separare 
consueverit  Ecclesia.  Hoc  autem  nullum  affert 
episcopo  Apollini  praejudicium,  si  eum  per  igno- 
rantiam constituit ; cum  sancta  synodus  jusserit 
eos,  qui  post  ordinationem  propter  crimen  indi- 
Dgni  esse  convincuntur,  expelli. 

Textus . Lib.  i,  tit.  3,  const.  5.Si  quis  rapuerit, 
aut  saltem  in  uxorem  capere  sacratam  virginem 
conatus  sit,  capitali  poena  feritur.  Et  const.  53, 
ejusdem  tit.  Parentibus  fratribus,  et  tutoribus  sive 
curatoribus  virginum, diaconissarum, et  consecra- 
tarum Deo  viduarum,  licet  raptores  earum,  et  qui 
eis  auxilium  tempore  invasionis  praebent,  in  ipso 
actu  dep»  ehensos  occidere. Sin  autem  fuga  evase- 
rint, investigant  ipsos  Constanlinopoli  praefecti 
[praetorio]  et  praefectus  [urbis] : in  provinciis  vero 
quicunque  magistratus  et  civiles  et  militares  : et 


60  Dasii,  canon  30 ; Chalced.  27. 


787 


ΡΗ0ΤΙ1  PATRIARCHAE  CP. 


788 


post  [testium]  coactionem  illos  nulla  admissa  fori/ 
proscriptione  ultimo  supplicio  afficiunt : ac  bona 
raptoris, ejusque  qui  (ut  dictum  est)  illi  suppetias  ' 
tulit,  capit  monasterium  aut  asceterium,  ut  inde 
vim  passa  illic  alatur.  Si  vero  quae  vim  passa  est, 
diaconissa  duntaxat  sit,  non  autem  ascetria, neque 
mooaslria : proprietatem  ipsius  ecclesia, ipsa  vero 
usumfructum  capit.  Caeterum  qui  alio  modo  ipsis 
adjumento  fuerunt,  aut  ministerium  praebuerunt, 
aut  conscii  fuerunt,  aut  susceperunt,  aut  quam- 
cunque opem  attulerunt, ultimo  tantummodo  sup- 
plicio subjacent.Locum  autem  praedicta  [habent,] 
tametsi  volens  dictarum  mulierum  aliqua  rapta  sit. 
Lib.  i,  tit.  4,  510  const.  3. Et  in  diebus  Paschatis 
virginum  raptores  (in  carcerem]  includuntur  et 
vinciuntur.  Lib.  ut,  tit.  24,  const.  4.  Qui  illustris  j 
non  est,  sed  tantummodo  clarissimus,  si  raptum 
virginis  in  provincia  commiserit : illic  legibus 
subjugatur,  nec  fori  praescriptione  utitur. 

Textus . Tit.  41 , const.  4.  Qui  dicit  a servo  uxo- 
rem suam  raptam  esse,  non  dominum,  sed  ipsum 
accusate  debet. Lib. vii, tit. 3, const. 3. Si  servus  de- 
tulerit virginis  raptum,  pacto  aut  dissimulatione 
celatum,  Ubertate  donatur.  Lib.  ix,  tit. 9, const.  7. 
Maritus  de  violenta  virginis  constupratione,  ante 
matrimonium  [facta],  nisi  [illa]  sponsa  ejus  fuerat, 
(actionem]  movere,  tanquam  maritus,  non  potest, 
ipsa  autem  una  cum  curatoribus  movet.  Tit.  10, 
const.  1. Si  quis  eam  cujus  tutor  fuit,  stupraverit, 
deportatur, ejusque  universae  facultates  publican- 
tur. Tit.  11,  const.  3.  Si  rapta  fuerit  sponsa  filii 
mei,  legem  [Juliam]  de  vi  moveo. Lib.  ix,  tit.  13, 
coust.  1 , et  unica.  Si  quis  qualemcunque  mulie- 
rem, sive  ingenuam  sive  servam,  rapuerit  : tam 
etsi  ipsi  desponsa  fuerit,  capitali  sententia  con- 
demnatus moritur, et  pariter  cum  eo  qui  in  raptu 
auxilium  tulerint.  Raptarum  autem  patribus,  fra- 
tribus,tutoribus  vel  curatoribus, patronis  et  domi- 
nis invasionis  tempore  hos  interficere  licet.  Sin 
autem  fuga  evaserint,  investigant  ipsos  Byzantii 
profecti  [praetorio]  et  profectus  [urbis:  ] in  provin- 
ciis vero  quicunque  magistratus, magistri  mditum, 
et  duces  : atque  post  [testium]  coactionem  inte- 
rimunt, fori  proscriptione  aut  provocatione  uti 
non  queuntes. 

Et  si  quidem  ancilla  vel  libertina  rapta  fuerit, 
interficiuntur  raptores  : sed  nullam  substantia 
imminutionem  sustinent.  At  si  ingenua  rapta  sil, 
omnes  res  raptoris,  31 1 eorumque  qui  ipsi  auxi- 
lium praebuerunt  applicantur  raptae:  quae  ne  con- 
sentiente quidem  patre  raptori  suo  nubere  potest. 
Eamdem  autem  poenam  et  mortis  et  [amissionis] 
rerum  excipiunt,  qui  ad  aggressuram  raptorem 
comitati  sunt.  Sed  conscii,  et  ministri,  et  susce- 
ptores, et  qui  quomodocunque  raptoribus  opem 
tulerint,  [utriuscunque]  sexus, et  cujuscunqueaut 
fortunae,  aut  gradus,  aut  dignitatis  sint : poenam 
tantummodo  capitalem  subeunt,  [idque]  etiamsi 
mulier  volens  rapta  sit.  Plane  si  parentes  raptae 


μη  χρωμένους  παραγραφή,  τιμωρούνται  έσχάτως  · 
καί  τα  πράγματα  τού  άρπαγος,  και  του,  ώς  εΤρητιι, 
βοηθήσα/τος  αύτψ,  λαμβάνει  τό  μοναστήριον  ή το 
άσκητήριον,  έφ’  φ κα'ι  την  βιασθεΤσα;  έξ  «ύτών  έκεΐ 
τρέφεσθαι  · et  8ε  μόνον  διακόνισσά  έστιν  ή βιασθεΤσι 
και  ούκ  άσκήτρια  ή μονάστρια,  την  μήν  δεσποτείαν 
ή κατ'  αυτήν 'Εκκλησία  λαμβάνει,  αύτή  8έ  την  χρή- 
σιν  · ot  δε  άλλως  αυτή  βοηθήσαντες,  ή δπουργήσαν- 
τες,  η συνειδότες,  η ύποδεξάμενοι,  ή σπουδήν  οίαν- 
δήποτε  συνεισαγαγόντες,  μόνη  τή  έσχατη  τιμωρώ 
ύπάκεινται  · χώρα  δε  τοΤς  είρημένοις,  καν  έκούσά 
τις  των  είρημένων  γυναικών  άμαρτηθή,  βιβλ.  α*,  νίτ. 
δ*,  διάτ.  γ'  · καί  έν  ταΤς  ήμέραις  τού  Πάσχα  οί  των 
παρθένων  άίρπαγες  έγκ/είονται  καί  δεσμούνται  * 
βιβλ.  γ’,  τίτ.  κ8*,  διάτ.  α’,  8 μή  ών  Ιλλούστριος  άλλα 
; μόνον  λαμπρότατος,  άρπαγήν  έν  έπαρχίφ  παρθένου 
πλημμελήσας,  έκεΐ  τοΤς  νόμοις  ύποβάλλεται,  μή 
χρώμενος  φάρου  παραγααφή. 

Τίτ.  μα*,  διάτ.  δ',  8 λέγων  παρά  δούλου  την  αυ- 
τού γαμετήν  άρπαγήναι,  ού  τού  δεσπότου  ά)λ'  αύτού 
κατηγορεΤν  οφείλει*  βιβλ.  ζ’  τίτ.  γ*,  διάτ.  γ’,έάν  δούλος 
καταμηνύαη  άρπαγήν  παρθένου  λαθούσαν,  πάκτφ  fi 
άποπροσποιήσει  έλευθερούται  · βιβλ.  θ’,  τίτ.  θ',  διάτ. 
ζ',  8 άνήρ  ού  δύναται  κινεΤν  ώς  άνήρ  περί  τής  πρ8 
τού  γάμον  βιαίας  τής  παρθένου  φθοράς,  εΐ  μή  ήν 
αύτού  μνηστή  · αύτή  δε  κινεί  συνόντω*  των  κουρα- 
τώρων  * τίτ.  ι*  διάτ.  α*,  έάν  τις  φθειρη  την  παρ' 
αύτού  έπιτροπευθεΤσαν  δεπορτατεύεται,  καί  είς  δλό- 
κληρον  δημεύεται  * τίτ,  ια’,  διάτ.  γ’,  έάν  αρπαγή  ή 
, μνηστή  τού  υίού  μου,  κινώ  τδν  περί  βίας  νόμον  · βιβλ. 
4 θ’,  τίτ.  ιγ',  διάτ.  α’  καί  μόνη,  έάν  τις  άρπάση  οί- 
ανδήποτε  γυναίκα  δούλην  ή άλευθέραν,  κδν  ήν  αύτφ 
μεμνηστευμένη,  κεφαλικώς  καταδικαζόμενος  άπο- 
θνήσκει,  καί  οί  έν  τή  αρπαγή  βοηθήσαντες  αύτψ, 
και  τοΤς  πατράσι  των  άρπαγεισών  Ιςεστι,  καί  τοΤς 
άδελφοΤς  καί  τοΤς  κηδεμάσι  καί  πάτρωσι  καί  δεσπό- 
ταις,  έν  τψ  καιρφ  της  έφόδου  τούτους  φονεύειν*  εί 
δέ  διαφύγωσιν,  άναζητούσιν  αύτούς,  έν  μεν  Βυζχντίψ 
οΐ  ύπαρχοι  καί  8 έπαρχος,  έν  δέ  ταΐς  έπαρχίαις  πάν- 
τες  οί  άρχοντες,  καί  στρατηλάται,  καί  δούκες,  **ί 
μετά  σύστασιν  άναιρούσι,  μή  δυναμένου;  χρήσασθαι 
φόρου  παραγραφή  ή έκκλήτψ. 

Καί  ή μεν  δούλη  ή άπελευθέρα  άρπαγή,  αναι- 
ρούνται οί  αρπαγές,  ού  μην  καί  μείωσιν  τής  ουσίας 
ύφίστανται  · et  81  εύγενής  ήρπάγη,  πάντα  τα  πρά- 
γματα τού  άρπάσαντος  καί  τών  βοηθησάντων  αύτφ, 
προσκυρούνται  τή  άρπαγείση  · ούτε  δε  συναινούντο; 
τού  πατρος,  δύνανται  γαμεΐσθαι  τψ  άρπάσαντι  · τήν 
αύτήν  δέ  ποινήν  τού  θανάτου  καί  τών  πραγμάτων 
ύφίστανται,  οί  προς  την  έφοδον  αύτής  άκολουθήσαν- 
τες  · οι  δέ  συ/ίστορες  καί  οί  υπουργοί  καί  οί  ύπο- 
δοχεΤς,  καί  οί  δπωσούν  αύτοΐς  σπουδάσαντες,  ο"α; 
εΤεν  φύσεως  κα'ι  τύχης  καί  βαθμού  ή αξίας,  μόνην 
τήν  κεφαλικήν  ύφίστανται  τιμωρίαν?  εΐ  καί  IxcO** 
ή γυνή  ήρπάγη  · εί  8έ  οί  γονείς  τής  άρ  πάγε  ίσης  άνά- 
σχωνται  καί  παραχωρήσουσι,  δεπορτατεύονται  · ο(  ϊέ 


789 


SYNTAGMA  CANONUM. 

Οκουργήσαντες  δούλοι  καίονται  · καί  Αργεί  πβίντχ  τα 
π»ρ\  Αρπαγής  γυναικών  Αλλαχού  vs νομοθετημένα, 
της  παρούσας  διατάξεως  Αρκούσης  έπί  αυτών  καί 
Ιερών  και  χηρών. 

Καί  μζ\  τίτ.  β9,  δίγ.  λθ9,  δ δούλην  Αλλοτρίαν  πόρ- 
νην ούσαν  αρπάζων  η κρυπτών,  ούτε  ώς  κλέπτης, 
οΰτε  ώς  ανδραποδιστής  ένέχεται  · ού  γάρ  κλοπής 
&λλ*  ηδονής  χάριν  τούτο  έποίησε  · βιβλ.  μη’,  τίτ.  ε9, 
δέγ.  κθ9,  δ ώρισμένος  εί;  κατηγορίαν  της  μοιχείας 
χρόνος  της  πενταετίας,  ούκ  Ιχει  χώραν  έπί  τής  κατα 
βίαν  γενομένης  φθοράς  * Απροσδιορίστους  γαρ  κινεί- 
ται, έπειδή  καί  δημοσία  βία  πλημμελεΐται.  Ομοίως 
δίγ.  ε9  τού  ζ**  τίτ.  τού  αυτού  βιβλ.  έν  ψ φησιν  δτι 
Ή Αρπαγή  μείζων  έστί  της  μοιχείας,  καί  δ άρπάσας  ] 
γεγαυημένην  ή μη  γεγαμημένην,  έσχάτως  τιμω- 
ρείται, καί  έξωτικου  κατηγορούντος,  έάν  δ τής  κόρης 
στπτήρ  πχρακληθεις  συγχοορήση. 

Λέγει  δέ  καί  διάτ.  α*  τού  α*  τίτ.  των  Νεαρών,  βτΐ 
οί  φθείροντες  διακόνισσαν,  υπεύθυνοί  είσι  ξίφει,  καί 
τας  ουσίας  αύτών  λαμβάνει  τδ  δημόσιον  * ή δε  περί 
μανδάτων  τών  άρχόντων  διαλεγομένη  ιζ9  Νεαρσ,  Απ- 
αγορεύει βρους  Ασυλίας  φυλάττεσθαι  τοΤς  αρπαξι  τών 
στχρθένων  · καί  ή β*  τού  αύτού  διατάγ.  φησιν,  ότι 
οί  Αρπάζοντες,  ή ύπονοθεύοντες,  ή διαφθείροντες 
Ασκήτριαν,  ή διακόνισσαν,  ή μονάστριαν,  ή Αλλην 
εύλαβΙς  έχουσαν  σχήμα ,καί  ο!  μετέχοντες,  κεφαλικώς 
τιμωρούνται  * καί  τα  πράγματα  αυτών  τή  9Εχκλησίφ 
ή τώ  μοναστηρίφ  τής  ύβρισθείσης  περιποιούνται  δια 
τού  έπισκόπου,  καί  τού  οίχο\όμου,  καί  τών  Αρχόντων 
καί  τών  τάξεων  · αυτή  δε  μετά  τών  πραγμάτων1- 
αυτής  έμβάλλεται  μοναστηρίφ  ασφαλώς  φυλαχθη- 
σομένη  * εί  δέ  διακόνισσα  έστιν  Ιχουσα  νομίμους 
παϊδας,  τδ  νόμ'μον  μέρος  λαμβάνουσιν  · εί  δέ  έπί 
ένιαυτδν  μετά  τδ  γνωσθήνβμ  τδ  μυσος,  μη  έκδική- 
σουυι  τα  πράγματα  οί  εύαγεΤς  οίκοι,  δ φίσκος  αύτα 
λαμβάνει  · τού  αμελούντος  αύτα  έκδικηθήναι  αρχον- 
τος  Αποζωννυμένου  καί  ε9  λίτρας  τοΤς  πριβάτοις 
προστιμωμένου  * ή δέ  ρμα9  νεαρΑ  διαλεγομένη  περί 
γυναικδς  Αρπαγείσης,  καί  γαμηθείσης  τψ  Αρπάσαντι, 
φησί,  την  τοιαυτήν  μη  δύνασθαι  λαβεΐν  τΑ  πράγματα 
αυτού,  μήτε  τών  μετασχόντων  τού  μύσους,  Αβλ9  οι 
γονείς  αυτής  λαμβάνουσιν  αύχΑ,  εί  μή  τώ  γάμφ 
Ιδικώ;  συνήνεσαν  * εί  γαρ  συνήνεσαν,  εί  μή  περι- 
ε ισι,  φισκούνται  τΑ  τοιαύτα  πράγματα. 

C 

ΚΚΦΑΛ.  ΛΑ'.  — Περί  ιερατικών  συλλουομένων 
γυναιξίν. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  λ9. 
λ9.  "Οτι  ού  δεΤ  Ιερατικούς  ή κληρικούς  ή ΑσκητΑς 
έν  βχλχνείφ  μετά  γυναικών  Απολούεσθαι,  μήτε  υλως 
Χριστιανδν  ή λαϊκόν  · αυτή  γαρ  πρώτη  κατάγνωσις 
παρΑ  τοΤς  Ιθνεσιν· 

Συνόδου  οικουμενικής  Εκτης  κανών  οζ\ 
οζ\  Οτι  ού  δεί  Ιερατικούς,  ή κληρικούς,  ή ασκη- 
τας,  εν  βαλανείφ  μετά  γυναικών  Απολούεσθαι,  μηδέ 
Τσάντα  Χριστιανδν  ή λαϊκόν  · αύτη  γΑρ  πρώτη  κατά- 


- ΤΙΤ.  IX,  CAP.  ΧΧΧί.  790 

[mulieris]  patientiam  praebuerint  et  conniverint, 
deportantur. Servi  et  ancillae, qui  [in  raptu]  mini- 
sterium praebuerint,  concremantur.  Porro  cum 
luec  constitutio  de  raptu  mulierum  et  sacratarum 
et  viduarum  sufficiat : cessant  quae  de  eo  alibi 
constituta  sunt  omnia. 

Texlus.EtUb.  xlvi,  tit.  2,  digest.39.Qui  mere- 
tricem alienam  ancillam  rapuit, vel  celavit:  neque 
ut  furneque  ut  plagiarius  tenetur.Non  enim  furti, 
sed  libidinis  causa  hoc  fecit.  Lib.  XLvm,  tit.  5, 
digest.  26.  Quinquennii  tempus  accusationi  adul- 
terii praefinitum,  in  stupro  per  vim  facto  locum 
non  habet.  Nam  cum  vis  publica  commitatur,  ci- 
tra temporis  praefinitionem  [illa]  instituitur. Simi- 
liter digest.  5,  tit.  6,  ejusdem  libri,  cum  dicit, 
quod  raptus  enormior  sit  adulterio.  Et,  quod  qui 
nuptam  aut  innuptam  rapuit,  ultimo  supplicio 
puniatur  : [idque]  extraneo  etiam  postulante,  si 
pater  mulieris  exoratus  connixerit. 

Dixit  vero  etiam  constit.  i,  tit.  Novellarum, quod 
qui  diaconissam  constuprant,  obnoxii  sint  gladio, 
eorumque  facultates  fiscus  capiat.Novella  17, quae 
de  mandatis  praesidum  disserit,  interdicit, ne  vir- 
ginum raptoribus  asyli  termini  serventur. Et  con- 
stit. 2,  ejusdem  312  Ut.  ait : Qui  diaconissam, 
aut  monaslriam,  aut  aliam  religiosum  habitum 
gestantem  [mulierem]  rapiunt,  corrumpunt,  vel 
constuprant  : quique  [illis  sese]  associant,  capitali 
supplicio  afficiuntur, aut  res  illorum  injuria  affectae 
[mulieris  ecclesiaeaut  monasterio  per  oeconomum, 
episcopum, praesides  et  cohortes  vindicantur. Ipsa 
vero  cum  rebus  suis  in  monasterium  conjicitur 
[ibidem]  caute  asservanda.  Plane  si  diaconissa  sit, 
et  legitimos  liberos  habeat, [illi]  legitimam  partem 
capiunt. Quod  si  intra  annum  quam  istiusmodi  sce- 
lus innotuit,  [eas]  facultates  venerabiles  domus 
non  vindicent : fiscus  illas  accipit.  Quas  si  praeses 
vindicare  ueglexerit, cingulo  privatur, atque  quin- 
que libris  [auri  rebus  principis]  privatis  [applican- 
dis] multatur. Novella  autem  141,  quas  de  muliere 
rapta, quae  raptori  nupsit, disserit,  istiusmodi  [mu- 
lierem] res  raptoris  neque  ex  lege, neque  ex  ipsius 
testamento, nec  [item  res]  eorum  qui  sceleris  socii 
fuerunt,  capere  posse  : sed  illas  parentes  ipsius, 
nisi  specialiter  matrimonio  consenserint,  perci- 
pere : ct  si  consenserint,  aut  [non]  supersint, 
'easdem  confiscari  dicit. 

CAP.  XXXI.  — De  sacri  ordinis  hominibus 
qui  se  cum  mulieribus  lavant . 

Concilii  Laodiceni  canon  30. 

30.  Quod  non  oportet  eum  qui  est  sacratos,  vel 
clericus,  vel  excitator,  in  balneo  cum  mulieribus 
lavari,  neque  omnem  penitus  Christianum  vel 
laicum.  Hac  est  enim  prima  apud  gentes  conde- 
mnatio. 

Concilii  occumenici  vi  canon  77. 

77  Quod  non  oportet  sacris  initiatos,  vel  cleri- 
cos, vel  ascetas,  id  est,  exercitatores  seu  mona- 
chos,lavari  cum  mulieribus,  nec  omnem  Cbristia- 


PHOTII  PATRIARCHA  CP. 


792 


791 


nura  515  laicum.  Haec  est  enim  prima  condem-  A 
natio  apud  gentes.  Si  quis  autem  hac  in  re  de- 
prehensus fuerit,  si  sit  quidem  clericus,  depona- 
tur; sin  autem  laicus,  segregetur. 

7ixtus.NoveHall7,qu8ede  repudiis  [tractat], fa- 
cultatem merito  dat,  ut  si  praeter  voluntatem  ejus 
cum  viris  se  uxor  lavet,  ipsi  repudium  mittat,  et 
matrimonium  dissolvat,  ejusque  lucretur  dolem. 

CAP.  XXXII.  — De  episcopis  et  clericis , qui 
transeunt  ad  laicum  statum , aut  dignitates  ci- 
viles aut  militiam. 

Apostolorum  canon  83. 

83  [82].  Episcopus,  vel  presbyter,  vel  diaco- 
nus exercitui  vacans,  etc.,  ut  pag.  747. 

Concilii  Nicaeni  canon  12. 

12.  Qui  autem  a gratia  quidem  avocati,  etc., ut, 
pag . 731. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  7. 

7.  Eos  qui  in  clero  semel  ordinati  sunt  et  iti- 
dem monachos,  etc.,  ut  pag.  751. 

Textus.  Lib.  i,  eod.  tit.3,  const.  37.  Servi  qui 
voluntate  dominorum  monachi  fiunt,  libertatem 
consequuntur.  At  si  relicto  [monachi]  exercitio 
ad  alium  statum  transeant,  in  servitutem  retra- 
huntur. Et  coostit.  52,  ejusdem  tit.  Si  quis  cum 
clericus  sit, armatam  militiam  oheul,aul  [jam]  de- 
positus in  militiam  concedat, exauctoralur,confes- 
tim  suae  civitatis, aut  alterius  intra  unam  provin- 
ciam, si  ipsius  civitas  multos  decuriones  habet, 
decurio  fit.  Quod  si  delitescat,  ipsius  bona  decu- 
riones involant,  et  semissem  ex  reditibus  [jam] 
constitutis  aut  emendis  percipiunt : alter  autem ( 
514  semis  praefectorum  mensae  infertur.  Idem 
etiam  monacho,  qui  quomodocunque  militat,  aut 
dignitatem  assumit,  aut  forensem  vitam  sectatur, 
[obtinet.] 

Textus. Const. 53,  ejusdem  tit.Non  licet  paren- 
tibus ut  impediant  quominus  liberi  volentes  mo- 
nachi aut  clerici  fiant:  aut  propter  hoc  solum  [illos] 
exhaeredent.Sed  si  ipsi  testamentum  condant,  ne- 
cesse  habent,  ut  illis  quadrantem  relinquant : sin 
autem, locus  [est]  ab  intestato. Quod  si  [illi]  eccle- 
sias aut  monasteria  relinquant,  atque  mundani 
fiant:  omne  ipsorum  jus  ad  monasterium  aut  eccle- 
siam pertinet. Dicit  vero  etiam  const.  1,  tit.  1 No- 
vellarum, quod  sive  presbyter,  sive  diaconus, aut 
bypodiaconus,aut  lector  clericalem  habitum  relin- 
quere, et  ad  aliud  vitee  genus  transire  voluerit : 
vel  cum  bonis  curis,  vel  egenus  cohortali  condi- 
tioni ascribatur.Et  const.  2 ejusdem  tit.  Nemo, in- 
quit, [ecclesiasticam]  suam  sortem  deserens, mun- 
danus efficitor.  Alioqui  dignitate,  quas  forte  ipsi 
obvenerit,  aut  militia  privabitur,  et  suce  civitatis 
curias  tradetur.Si  servus  sciente  neque  contradi- 
cente domino  clericos  factus  fuerit : liberet  inge- 
nuos fit.  At  si  dominus  ignoraverit,  atque  intra 
annum  fortunam  comprobet, illum  recipit.Quod  si 
ita  liber  factus, ad  mundanam  vitam  transeat.tra- 
ditur  domino  in  servitutem. Item,  si,  qui  per  mo- 


γνωσιί  παρά  τοϊς  έθνεσιν  · et  5έ  τις  έπί  τούτψ  φωρχ- 
Οείη,  et  μεν  κληρικό;  ειη,  κχθχιρείσΟω’  εΐ  δε  λαϊκός, 
άφοριζέσθω. 

Έ περί  ^επουδίων  Νεαρά  ριζ’,  δίδωσιν  άδειαν  τώ 
άνδρί,  τής  αυτού  γαμέτης  παρά  γνώμην  αυτού  συλ- 
λουομένης  άνδρα'σι,  στέλλειν  αυτή  ^επούδιον,  καί 
λύειν  τίν  γάμον  καί  κερδαίνειν  της  αυτής  προίκα. 

ΚΕΦΑΛ.  ΑΒ*.  — Περί  έπισκόπων  κα:  κληρικών 
γινομένων  λαϊκών  ή αξιωματικών  η στρατευομέ- 
νων. 

'Αποστόλων  κανών  πγ*. 

πγ*.  Επίσκοπος,  ή πρεσβύτβρος,  ή διάκονος,  στρα- 
τέ^ σχολάζων,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Νικαίας  κανών  ιβ*. 

ιβ\  01  δέ  προσκληθίντες  μεν  άπο  της  χάριτος, 
κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  ζ*. 

ζ\  Τόύς  ίπαξ  έν  κλτ'ρψ  τε  ταγμένου;  ή καί  μονα- 
στάς,  κ.  τ.  λ. 

Βιβλ.  α*  τού  κώδ.,  τίτ.  γ*,  διάτ.  λζ*,  ο*  δούλοι 
γνώμη  των  δεσποτών  μονάζοντες  έλευθεροΰνται  * et 
δ!  καταλιπόντες  την  άσκησιν,  είς  έτέραν  κχτάστα- 
σιν  μετέλθωσιν,  Αναδουλούντχι  · καί  όιάτ.  νβ*  τού 
αυτού  τίτ.,  δτι  έάν  τις  ών  κληρικός  ένόπλω;  στρχ- 
τεύσηται,  ή καθαιρέσεις  μετέλΟη  στρατεία/,  απο- 
στρατεύεται, καί  βουλευτής  πχρχχρήμχ  γίνεται  τ.',ς 
ιδίας  πόλεως,  ή έτέρχ;  μέχρι  μ·άς  έπιρχία.*,  εάν  ή 
πόλις  αυτού  πολλούς  εχη  βουλευτάς  * et  δε  λανΟάνοι, 
έπιλαμβάνονται  οΐ  βουλευται  των  πραγμά;ων  αυτού, 
και  το  μεν  ημισυ  έν  προσόδφ  ουση  ή ώνουμένη  λαμ- 
’ βάνουσι,  το  δε  ημισυ  τη  τραπέζη  των  υπάρχων  είσ- 
κομίζεται  * το  αύτύ  και  &πί  μοναχού  δπωσούν 
στράτευομένου  ή λαμβά^οντος  αξίαν,  ή τον  έ*  δικα- 
στηρίοις  βίον  μεταδιακοντος. 

Διάτ.  νγ’  τού  αυτού  τίτ.,  ούκ  εξεστι  τοϊς  γονεύσι 
βουλομένους  τούς  παΐδας  μονάσαι  ή κληρωίήναι 
κωλύειν,  ούτε  δια  τούτο  μόνον  αποκληρονομους 
ποιεΐν  * άλλ'  et  μεν  τα  καΟ*  έαυτούς  διατυκούσιν, 
Ανάγκην  εχουσι  τρεΤς  όγκ^ας  έ$ν  αύτοΤς  · εί  δε  μ ή 
διχτυπώσουσι,  χώρα  τοϊς  έξ  αδιαθέτου  . ει  δε  τάς 
'Εκκλησίας  ή τά  μοναστήρια  καταλίπωσι,  και  κοσμι- 
κοί γένωνται,  πάννα  τά  δίκαια  αυτών  τψ  μονιστηρίψ 
και  τη  Έκκλησή  διαφέρει  * λέγει  δε  καί  ή α*  διάτ. του 
α*  τίτ.  τών  Νεαρών,  5τι  είτε  πρεσβύτερος,  είτε  διάκο- 
νος, η υποδιάκονος,  ή αναγνώστης,  άπολιπεΐν  βου- 
ληθη  το  σχήμα  τού  κληρικού,  καί  ε·ς  ετερον  βίον 
μετελθεΐν,  ή είς  βουλευτήριον  μετά  τής  ουσίας,  ή 
άπορος  ών  είς  ταξεωτικήν  καταχΟήσεται  τύχην  * καί 
ή β*  διάτ.  τού  αυτού  τίτ,  φησι,  μηδείς  τον  οίκεϊον 
κλήρον  έών,  γι*έσθω  κοσμικύς,  έπεί  και  τής  ως  είκος 
προσούσης  αύτψ  Αξίας  ή στρατείας  στερείται,  και 
τη  βου/ή  τής  ίδιας  πόλεως  άποδίδοται  * καί  έάν  δού- 
λος είδότος  και  μη  άντιλέγοντος  τού  δεσπότου  κλη- 
ρωΟή,  Ιιλεύθερος  και  εύγενής  γίνεται  · άγνοών  δέ  6 
Δεσπότης,  ε?σω  ένύς  ένιαυτού  την  τύχην  αποδει- 
κνύς,  λαμβάνει  αυτόν  * ό δε  ούτως  έλευθερούμενος, 
έάν  είς  κοσμικύν  βίον  μετέλθοι,  παραδίδοται  τφ 


793 


794 


SYNT.4GMA  CANONUM.  - TIT.  IX,  CAP.  XXXII-XXXV. 


δεσπότη  αώτου  είς  δουλείαν  * καί  οτι  δ δια  του  μο-  j 
νάσχι  έ)ευΟερωθεις,  έάν  κοσμικοί  γένητχι,  ή kv 
άγροΤς  πβριέρχητχι,  άποδίδοτχι  τή  7δί$  τύχη  · και 
ή ιγ*  του  αυτού  τίτ.  διάτ.  φησίν,  ότι  # δούλος  κατά 
την  έν  αύτψ  παρατήρησιν  μονάσας,  kotv  πειραΟή  τδ 
μοναστήριον  άπολιπεΤν,  καί  βίου  έτέρου  σχήμα  μετ- 
ελΟεΐν,  εξεστι  τψ  ίδίψ  δεσπότη  την  τύχην  άποδει- 
κνύντι,  Ελκειν  αύτδν  και  είς  οίκέτας  ύπάγειν  · λέγει 
δε  καί  ή β’  διάτ.  τού  α*  τίτ.  τών  Νεαρών,  ότι  έάν 
μονχχδς  γένηται  λαϊκός,  γυμνοΰται  της  ατρατείας 
καί  της  τιμής,  καί  διά  τού  έπισκόπου,  μεθ*  ών 
έπεκτήσχτο,  εις  μοναστήριον  βάλλεται  · εί  δέ  πάλιν 
καταλίποι  τδ  μοναστήριον,  δ αρχών  τής  δπαρχίας 
έν  ή συνελήφθη,  ένοΤ  αύτδν  τή  δπιχωρίω  τάξει. 

ΚΕΦΑΛ.  ΛΓ'.  — Περί  τών  συνεπισταμένιυν 
άμαρτάνουσι  κληρικοΤς,  και  μή  φανερούντων.  ] 

Βασιλείου  κανών  οα*. 

οα*.  Ο συνεγνωκώς  έκάστψ  τών  προειρημένων 
άμαρτημάτων,  και  μή  δμολογήσας,  άλλ*  έ)εγχθείς,τού 
τοσούτου  χρόνου  εις  δν  δ έργάτης  τών  κακών  έπιτε- 
τίμηται,  καί  αύτδς  εσται  kv  δπιτιμίψ. 

Περί  τών  υποδεχόμενων  ή κρυπτόντων  ληστάς,  ή 
δυναμένων  καί  μή  παραδιδόντων,  ή έτέροις  έγκλήμασιν 
υποκειμένων,  διαλαμβάνει  δ λθ*  τίτ.  τού  θ’  βιβλ.  τού 
κο)δ.  καί  L ιζ"*  τίτ. τού  μζ’  βιβλ. τών  Διγ.πή  μίν  αυτούς 
ύποβάλλοντες  ταΤς  κατ’  έκείνων  άρμοζούσαις  τιμω- 
ρία ις,  πή  δε  διαφόρους  ποινάς  έπάγοντες  · καί  πώς 
άποσπώνται  οί  υπεύθυνοι  δ.άγοντες  έν  χωρώις  * δ 
δε  συγγενή  ή άγχιστέα  ληστήν  αυλάξας  καί  διασώ- 
σας,  μέσως  πως  τιμωρείται,  ώς  δίγ.  β’  τού  ιζ“*  τίτ. 
τού  είρημένου  τού  μζ  βιβλ.  ^ 

ΚΕΦΑΛ.  ΛΑ'.  — Περί  τού  καθαιρεϊσθαι  τους 
κληρικούς  διδόντα;  έγγύας. 

* Αποστόλων  κανών  κ’. 

κ*.  Κληρικδς  έγγύας  διδούς,  καθαιρείσθω. 

*Η  κε’  καί  ή )β’  διάτ.  τού  γ*  τίτ.  τού  α’  βιβλ.  τού 
Κώδ.  λέγουσι  τού;  κληρικούς  δικαζομίνου:  διδόναι 
έγγύας  * ή δε  β’  διάτ.  τού  α’  τίτ.  τών  Νεαρών  λέγει, 
τούς  μεν  κληρικούς  δικαζομένου;,  μή  διδόναι  έγ- 
γυητήν,  άλ)’  δμολογίαν  ένυπόθηκον  ποιεΤν  άνευ  όρ- 
κου * τούς  δέ  επισκόπου;  δικαζόμενους,  μήτε  έγγύας 
διδόναι,  μήτε  ποιεΤν  δμολογίαν. 

ΚΕΦΑΛ.  ΛΕ'.  — Περί  κληρικών  έσθιόντων  έν 
καπηλείψ  ή πχνδοχείψ. 

'Αποστόλων  κανών  νδ\ 

νδ\  Εί  τις  κληρικδς  έν  καπηλείψ  φωραθείη  έσθίων, 

κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  κδ\ 

κδ’.  "Οτι  ού  δεΤ  ιερατικούς  άπδ  πρεσβυτέρων  έως 
διακόνων,  καί  έξής. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  μ*. 

Περί  τού  μή  καπηλεύεσθαι  τούς  κληρικούς,  εί 
μή  έπιξενουμένους. 

μ*,  "ίίστε  τού;  κληρικούς  χάριν  τού  τρώγειν  ή πί- 
νε'ιν,  μή  είσιέναι  εί;  καπηλεϊα,  εί  μή  γ*  άν  ξενίας 
ανάγκη  συνωθουμένου;. 


nachatum  liber  factus  est,  mundanus  fiat,  aut  in 
civitatibus  vel  in  agris  circumerret,  suae  for  tunsa 
restituitur.  Etconst.  13,  ejusdem  tit.  ait : Si  ser- 
vus secun  Ium  observationem  in  illa  [traditam] 
monachus  factus,  monasterium  relinquere, aliam- 
que  vitae  rationem  sectari  lentaverit : 518  lice- 
bit domino,  posteaquam  fortunam  comprobant, 
ut  ipsum  trahat,  et  inter  servos  subjiciat.  Sed  et 
const.  i,  tit.  i Novellarum  dicit  ! Si  monachus 
laicus  factos  fuerit,  denudatur  militia  : et  cum 
iis  quae  acquisiverit,  per  episcopum  in  monaste- 
rium mittitur.  Praeses  autem  provinciae  in  qua 
comprehensus  fuerit,  adjungit  ipsum  provinciali 
cohorti. 

CAP.  XXXIII.  — De  consciis  scelerum  cleri- 
corum, neque  revelantibus. 

Basilii  canon  71. 

71.  Qui  uniuscujusque  praedictorum  peccato*' 
rum  conscius  est,  nec  confessus,  sed  convictus 
est,  tanto  tempore,  quanto  malorum  auctor  pu- 
nitus est,  ipse  quoque  punielur. 

Textus.  De  iis  qui  fures,  aliisve  criminibus  ob- 
noxios, aut  recipiunt, aut  occultant,  aut  cum  pos- 
sunt non  tradunt,  tractant  tit.  30,  lib.  ix  cod.  et 
tit.  16,  lib.  xlvii  Digest.  jam  ipsos  poenis  quae 
contra  illos  competunt,  subjicientes  : jam  diver- 
sas poenas  inferentes.  [Qui]  etiam  [tractant], quo- 
modo rei  qui  in  ag»  is  degunt,,  abstrahantur.  Qui 
vero  latronem  cognatum  aut  propinquum  custodit 
et  conservat,  n edio  quodam  modo  punitur  : ut 
dig.  2,  dicti  16  tit.  lib.  xlvii  [docet.] 

CAP.  XXXIV.  — Ut  deponuntur  clerici  qui 
fideijusstones  dederunt. 

Apostolorum  canon  20. 

20  [19].  Clericus  fidejubens  deponatur. 

316  Textus . Const.  25  et  32,  tit.  3,  lib.  i cod. 
clericos  liligintes  fidejussiones  dare  dicunt.  Et 
constit.  2,  tit.  i Novellarum,  clericos  litigantes 
fidejussorem  non  dare,  sed  confessionem  pigno- 
raticiam  sine  juramento  facere  : episcopos  autem 
ldigantes  neque  fidejussiones  dare,  neque  con- 
fessionem facere  dicit. 

CAP.  XXXV.  — De  clericis  in  popina  vel  di- 
versorio vescentibus . 

Apostolorum  canon  54. 

} 54  [53].  Si  quis  clericus  in  caupona  comedens, 

etc.,  ut  pag . 838. 

Concilii  Laodiceni  canon  24. 

24.  Quod  non  oppotet  sacratos  a presbyteris 
ujque  ad  diaconos,  etc.,  ut  pag . 555. 

Concilii  Carlhaginensis  canon  40. 

Ut  clerici  tabernas , nisi  in  peregrinis , non  in- 
grediantur. 

40.  Ut  clerici  edendi  vel  bibendi  61  causq  ta- 
bernas non  ingrediantur,  nisi  peregrinationis  ne- 
cessitate compulsi  [ms.  compulsi  swn/J. 


6t  Cone.  Afric.  c.  7. 


795 


796 


ΡΗΟΤΠ  PATRIARCHAS  CP. 

Concilii  <£cumenici  VI  canon  9.  A Συνόδου  οίκουμενικης  ϊκχης  κανών  θ’· 

9.  Nulli  licere  clerico  cauponariam  habere  ta-  6’.  Μηδενί  έξεΤνχι  κληρικψ  κχπηλικδν  Ιχειν  έργα*- 
bernam,  elc.,  utpug.  750.  στήριον,  κ.  χ.  λ. 

Textus.  Const.  44,  tit  i Novellarum  ait,  quod  'h  ιδ'  διάτ.  τού  % τίτ.  ,χών  Νεαρών  φησίν,  όχι, 
monachum  in  caupona  conversantem  castigari  .τδν  μοναχήν  άναστρεφόμενον  Ιν  καπηλείφ  δει  σω- 
Oporteat,  in  provinciis  quidem  a civitatum  defen-  φρονίζεσθαι,  kv  μεν  ταϊς  λπαρχίαπς  παρά  τών  έκ· 
soribus,  Constantinopoli  vero  a praetoriorum  δίκων,  kv  δε  ΚωΦστχντινουπόλει  πιρά  του  έπάρχου 
praefecto  : et  a 517  monasteriorum  antistite  ex·  τών  πραιτωρίων,  Ιξωθούμενον  τών  μονχστηρίων 
pelli.  [Tunc  etiam  hanc)  legem  ubique  valere,  παρά  τών  Ηγουμένων  * παντχχου  δε  χρατεϊ  & νό-. 
eamque  observandam  praefectos  atque  praesides  μος  * και  προνοούσι  της  φυλακή;  αυτού  οΐ  ύπαρχοι 
curare  [debere].  καί  οί  άρχοντες. 

CAP.  XXXVI.  — De  clericis  contumeliosis  in  κεφαλ.  Λζ"*.  — Περί  κληρικών  ύβριζόντων 
imperatorem , aut  episcopum , aut  magistratum , βασιλέα  η έπισκοπον,  η άρχοντα,  41  πρεσβύτε- 
aut  presbyterum . pov. 

Apostolorum  canones  55,  56,  84.  Αποστόλων  κανών  νε’,  νς^,  πδ\ 

■ 55  [54].  Si  quis  clericus  episcopum  contume-8  Ί1' · E?  τις  κληρικός  ύδρίσει  τδν  έπίσκοπον,  καθ- 
lia  affecerit,  deponatur.  Principi  enim  populi  αιρείσθω  · "Αρχοντα  γάρ  τού  λαού  σου  όύκ  έρεΤς 
tui  non  maledices . κακώς. 

. 56  [55].  Si  quis  clericus  presbyterum  vel  dia-  νζ"\  Et  τις  κληρικδς  υβρίσει  πρεσβύχερον  41  διάκο- 
conum  injuria  affecerit,  segregetur.  vov,  άφοριζέσθω. 

84  [83].  Quisquis  regem,  etc.,  ut  pag . 739.  πδ’.  "Οστις  υβρίσει  βασιλέα,  κ.  τ.  λ. 

De  Photio  synodi  canon  3.  Της  έπί  Φωτίφ  συνόδου  κανών  γ*. 

3.  Si  quis  laicus  divina  ac  regia  contemnens  γ\  E*  τις  τών  λαϊκών  αύθεντήσχς,  και  καταφρονώ  - 
mandata,  tremendasque  constitutiones  et  leges  σας  μεν  τών  θείων  καί  βασιλικών  προσταγμάτων,  χχ- 
Ecclesiae  contemnens,  propria  auctoritate  ausus  τχγελάσχς  δε  και  τών  φριχτών  της  'Εκκλησίας 
fuerit  episcopum  verberare  aut  in  carcerem  con-  θεσμών  τε  και  νόμων,  τολμήσειεν  έπισκοπόν  τινα 
jicere,  vel  sine  causa,  vel  ficta  causa,  anathema  χύψχι,  41  φ>λχκίσχι,  η χωρίς  αίτιας,  41  και  συμ- 
esto.  πλασάμενος  αΙτίαν,  δ τοιούτος  ανάθεμα  ίστω. 

Textus. Όβ  clericis  contumelia  afficientibus  civi-  ’ΐδικώς  μεν  και  περί  κληρικών  ύβριζόντων  δ πο- 
lislex  specialiter  nihil  tractat.  Dicit  autem  in  lib.  ix,  λιτικδς  νόμος  ού  διαλαμβάνει*  λέγει  δε  βιβλ.  θ'  του 
cod.  tit.  7,  constit.  I,  eaque  unica, quod  qui  irn-ςκώδ.,  νίτ.  ζ\  διάτ.  a'  καί  μόνη,  0u  δ τδν  βασιλέα 
peratorem  conviciis  incesserit,  non  puniatur,  ne-  ύβρίζων  ού  τιμωρείται,  ούτε  τι  σχληρδν  41  ταχύ 
que  durum  aliquid  nec  asperum  sustineat.  Aut  υπομένει  * 41  γάρ  άπδ  κουφότητος  είπε,  καί  περι- 
enim  [inquit]  ex  levitate  dixit,  et  contemnitur  : φρονεΤται  * η εξ  άνοίας,  και  έλεεϊτζι  * η ώ;  άδικου- 

aut  ex  insania, et  miseratione  dignus  habetur : aut  μένος,  καί  συγχωρεϊτχι  * αναφέρει αι  δε  τφ  βασιλεΐ 
tanquam  injuriam  passiis,  et  condonatur.  [Eam]  και  αύχδς  έκ  της  ποιόιητος  του  προσώπου  κρινεϊ 
autem  |rem]  ad  imperatorem  referri,  eumque  ex  εΐ  όφείλει  συγχωρηθήναι  η τιμωρηθη*αι  * εΤρηται 
qualitate  personse judicare,  veniane  dignanda,  aut  γάρ  και  βιβλ.  μη1,  τίτ.  δ’,  δίγ.  ζ1,  δτ*.  ού  χρη  τούς 
vero  punienda  sit.  Nam  dicitur  etiam  lib.  XLVIII,  δικαστά;  άποκεχρήσθαι  τη  βασιλική  τιμή,  άλλα  τδ 
tit.  4,  digest.  7,  judices  principalis  [majestatis]  ve-  ά)ηθες  σκοπεϊν,  καί  ε?  δυνατόν  ήν  τδ  πρόσωπον 
nerationeabuti  non  debere, sed  veritatem  spectare,  ποιησαι,  καί  εΐ  πρδ  τούτου  έποίησε,  καί  εΐ  ένεθυ- 
an  [videlicet]  318  persona  [illa  id]  facere  potuerit,  μήθη,  καί  εΐ  Ινηφεν  * ούτε  γάρ  εύχερώς  όφείλει 
et  an  ante  fecerit,  et  an  cogitaverit,  et  an  sanae  τιμωρετσθαι  δ φλύαρος'  * εί  μη  τοιούτον  έστι  τδ 
mentis  fuerit. Neque  enim  facile  garrulum  puniri  αμάρτημα,  όπερ  δ νόμος  βητώς  έξ  δμοίου  τιμωρεΤ- 
debere  nisi  si  tale  delictum  sit,quOtl  ex  certa  lege,  ται  · τραχύτερον  δε  κατά  στρατιωτών  κινείται· 
aut  ad  exemplum  puniatur.  Acerbius  autem  in  mi- q γενικώς  δε  περί  τών  ύβριζόντων  η τυπτάντων  δ 
liles  insurgi.  Generaliter  [vero]  de  iis  qui  contu-  ποιούντων  φάμοσα,  και  τών  εύρισκάντων  αύτά  και 
melia  afficiunt, vel  verberant,  vel  famosos  [libellos]  άναγινωσκόντων,  καί  μη  διχ($βηγνύντων  διαλαμβά- 
conficiunt,  vel  legunt  et  non  disrumpunt,  tractat  νει  βιβλ.  μζ’,  τίτ.  ι\  και  βιβλ.  θ’  τού  χο'ώ.,  τίτ.  V 
liber  XLVII,  tit.  X,  40;  et  lib. IX, cod  tit.  35  et  36;  et  και  λζ"*  και  ’ίνστιτυτίων  δ*  τίτ.  δ\  έν  οΤς  ειρηναι,  όχι 
Instit.  [lib]  IV,  tit.  4,  in  quibus  dicitur,  quod  I in*  και  χρημαχικώς  και  έγκλημαχικώς  κινεϊχαι,  και  ότι 
juri  arum  actio]  tum  pecuniarie  tum  criminaliter  δ περί  ύβρεως  καταδικαζόμενος  άτιμος  γίνεται,  χάν 
moveatur.  Et  quod  injuriarum  damnatus  infamis  άλλότριον  δούλον  ύορισεν,  ή φιλικώς.  ή ϊη\  δόσει 
fiat ; tametsi  servum  alienum  injuria  affecerit, aut  χρημάτων  άπηλλάγη,  ώ;  βιβλ.  γ’,  τίτ.  β’,  δίγ.  β’, 
amice  datis  pecuniis  [de  ea  actione]  transegerit,  καί  ζ"*  * και  ότι  τραχεία  ύορις  έστίν  ή γινόμενη  άρ· 
uti  lib.  ni,  tit.  2,  digest.  2 et  6 [traditur].  Et,  χοντι  ή ύπάτψ,  καί  ίερεΤ  καί  άξιωματικψ  * καί  ότι 
quod  atrox  injuria  sit,  quse  magistratui,  consuli,  εισω  τού  ivtxoxoo  μόνου  κινείται  * κεφαλική  δέ 
sacerdoti,  [alioqui | vel  honore  praedito  fit. Et  quod  τιμωρία  ώρισται  κατά  τών  ποιοννςων  φάμοσα,  καί 


798 


797  SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  IX,  CAP.  XXXVI-XXXIX. 

τών  άναγινωσκόντων  αυτά,  κα\  τήν  δύνιμιν  αύτών  a intra  annum  duntaxat  [h«£c  actio]  moveatur. Csele- 
λεγοντων  τισίν,  ώς  βιδλ.  θ’  τίτ.  λζ"\  rum  in  eos  qui  famosos  [libellos]  componunt, quive 

illos  legunt,  quive  vim  eorum  aliquibus  dicunt,  capitalis  pcena  Constituta  est : quemadmodum 
lib.  ix,  tit.  36  [docet.] 

ΚΕΦΑΑ.  ΛΖ'.  — Περί  των  ποιούντων  συνωμοσίας  CAP.  XXXVII.* — De  conjurantibus  et  soda- 
ή <ρα τρίας.  lilia  facientibus . 

Συνόδου  Χαλκηδό' νος  κανών  ιη*.  Concilii  Chalcedotietisis  CCMOn  18. 

ιη\  T6  της  συνωμοσίας  η φατρία;  έγκλημα,  κ.τ.  λ.  18.  Conjurationis  Vel  sodalitatis  crimen,  etc., 

ut  pag . 750. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  νγ(.  Concilii  Carlhaginensis  canon  53. 

"ΐΐστε  τάς  διοικήσεις,  et  μη  κατά  συναίνεσήν  Ut  di(£Cese8f  nisi  tX  COnsenSU  eptSCOpi  pro - 
του  ίδίου  Επισκόπου  , Επίσκοπον  Ετερον  μή  ρπί,  episcopum  non  accipidnt. 
δεχεσθαι. 

νγ*.  Έπιγόνιος  Επίσκοπος  εΤπεν  * Έν  πολλαΤς  συν-  53.  Epigonius  episcopus  dixit : Mhltis  conciliis 
όδοις  ώρισται  συνεδρίψ  Ιερατικφ,  κ.  τ.  λ.  hoc  Statutum  est  a COBtU  sacerdotali,  etc.,  Iit 

pag.  650. 

Αυρήλως  Επίσκοπος  εΤπεν  · Του  άδελφοΰ  καί  συν-  519  Aurelius  episcopus  dixit  : Fratres  et  CO 0- 
επισκδπου  ήμιών  τη  Εξακολουθήσει,  κ.  τ.  λ.  Β sacerdotes  nostri  prosecutioni,  $tc.,  ut  pag.  650. 

’Ονωρβίτως  και  Ούρδανος  Επίσκοποι  εΤπον  * Ή Honoratus  et  UrbantIS  episcopi  dixecunt:  Sum- 
μεγίστη  πρόνοια  τής  Υμετέρας  άγιωσύνης,  κ.  τ.  λ.  ma  provisio  sanctitatis  tQSB,  etC.,  Ut  pag.  651. 
Σύμπαντες  Επίσκοποι  εΤπον.  — Άρεσχει,  άρέσκει.  Universi  episcopi  dixerunt  : Placet,  placet. 

Συνόδου  οικουμενικής  Εκτης  κανών  λ δ*.  CotiCilii  (eCUmenid  VI  CUllOfl  34. 

λδ’*  Καί  τούτο  δΐ  του  Ιερατικού  κανόνος  σαφώς  δια-  34.  ΡοΓΓΟ  autem  6*  cum  et  hoc  canon  sacerdo- 
γορεύοντο;,  ώ;  xb  τής  συνωμοσίας  ή φατρίας  Εγκλημα,  talis  aperte  edicat, quod  conjurationis  vel  sodali- 
καί  παρά  τών  Εξω  νόμων  πάντη  κεκώλυται,  πολλφ  tatis  crimen  etiam  ab  externis  legibus  vetitum, 
δή  μάλλον  kv  τή  τοΰ  θεού  ’Εκκλησίφ  τούτο  γίνεσθαι  multo  autem  magis  hoc  fieri  in  EcClesia  prohibere 
άπα^ορεύειν  προσήκει,  καί  ημείς*  παραφυλάττειν  oportet  : nos  quoque  observare  studemus,  Ut  si 
σπουδάζομεν  * $στε  τι  τινες  κληρικοί  ή μοναχοί*  qui  clerici  aut  monachi  i it  venti  sint  vel  conju- 
εί>ρεθεΐεν,  ή συνομνύμενοι,  ή φατριάζοντες,  ή κα-  rantes,  *el  sodalitates  ineuntes,  yel  adversus  epi- 
τασκευάς  τυρεύοντες  Επισκόπων,  ή συ^γκληρικων,  scopos  vel  COlIcleriCOS  aliquid  Struentes,' a*  pro- 
ίκπιπτ^ωσαν  πάντη  του  οίκείου  βαθμού.  prio  gradu  omnino  excidant. 

Kai  b πολίτικος  νόμος  τιμωρείται  τάς  φατρίας  * TextUS.  Civilis  etiam  lex  factiones  atque  COnju- 
xii  τάς  συνωμοσίας,  ώς  βιδλ.  μη*  τίτ.  δ',  δίγ.  δ*,  rationes  punit : quemadmodum  lib.  XLVUI,  tit.  4, 
καί  τίτ.  ιθ’,  δίγ.  α’  και  ιζ"\  dig.  4,  et  tit.  19,  digest.  1,  et  lib.  xvi,  [docent.] 

ΚΕΦΑΑ.  AB*.  — ΠοΤα  άμαρτήματα  ή χειροθεσία  CAP.  XXXVIII.  — Quoenam  peccata  pev  ordi- 
λύει.  · nationem  solvantur. 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  θ’.  Concilii  Neocoesariensis  canon  9. 

θ*.  Πρεσδύτερος  Εάν  προημαρτηκώς,  κ.  τ.  λ.  9.  Si  presbyter  qui  corpore  prius  peccaverat^ . 

etc.,  ut  pag.  547. 

κεφαλ.  Λθ\  — · Περί  ιχετανοίας,  καί  τίνες  520  CAP.  XXXIX.  — De  poenitentia  ; et  qui- 
άδειαν  Εχουσι  διδόναι  τοΤς  μεχανοουη  καταλλα-  nam  h i beant  potestatem  pcenitentes  reconciUan - 
γήν,  καί  8 τι  εξεστι  τψ  ίερετ  μειοΟν  καί  αδξειν  τά  di ; et  quod  sacerdoti  liceat  minuere  vel  augere 
Επιτίμια.  pccnam  canonicam . 

'Αποστόλων  κανών  νβ\  Ap os t olorum  canon  52. 

νβ’  Et  τις  Επίσκοπος  ή πρεσδύτερος  τδν  Επιστρέ-  52  [51  ].  Si  quis  episcopus,  presbyter  vel  diaconus 

φόντα  άπδ  άμαρτίας  ου  προσδέχεται,  άλλα  άποδάλλε-  eum  qui  a peccatis  COnverlitUf  non  recipit,  sed 
ται,  καθαιρείσθω,  8τι  λυ.τετ  Χριστήν  τόν  είπόντα*  Χαρά  ejicit,  deponatur;  quoniam  Christum  molestia 
γίνεται  Εν  ούρανφ  Επί  ένί  άμαρτωλψ  μετανοοϋντι.  ^ afficit,  qui  dixit  : Gaudium  est  in  C(Bl0  propter 

unum  peccatorem  pwnitentiam  agentem  65. 

Συνόδου  Νικαίας  κανών  ια’,  ιβ\  Concilii  fficceni  candnCS  Ii,  12. 

ια*.  Περί  τών  παραδάντων  χωρίς  άνάγκης,  ή χωρίς  11.  Ds  iis,  qui  sine  necessitate  61,  vel  SI116  fa* 
άφαιρέσεως  Υπαρχόντων,  ή χωρίς  κινδύνου,  ή τινο;  cultatum  suarum  ablatione, vel  sine  ullo  periculo, 
τοιούτου,  8 γέγονεν  Επι  τής  τυραννίδος  Atxiwiou,  %el  aliquo  ejusmodi,  transgressi  sunt,  quod  sub 
Εδοξε  τή  συνόδω,  εΐ  και  άνάςιοι  ήσαν  φιλανθρωπίας,  Licinii  tyrannide  factum  est, synodo  visum  est, et 
δμως  χρηστεύσασθαι  είς  αυτούς  * δσοι  ουν  γνησίως  si  humanitati  indigni  sunt,  clementia  tamen  et 
μεταμελούνται,  γ’  Ετη  Εν  άκροωμένοις  ποιήσουσίν  ol  benignitate  in  eos  uti. Quicunque  ergo  germaneet 

- 61  Cone.  Calcbed.  c,  18.  63  Luc.  xv,  7,  61  Ancyr.  2 et  3 ; Syrie.  3; 


799 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP, 


800 


vere  poenitentia  diicuQtar,tres  annos  inter  audito-  i 
res  exigent, ut  fi  Jeles.et  septeni  annis  prosternen- 
tur supplices ; duobus  autem  annis  absque  obla- 
tione erunt  orationum  cum  populo  participes. 

1 2.  Qui  autem  a gratia  quidem  evocati,  etc.,uf 
pag.  731. 

Concilii  Ancyrani  canones,  1, 2, 3, 4,5, 6,7, 8, 9. 

1.  Presbyteros,  qui  sacrificarunt,  deinde  con- 
tra reluctati  sunt,  etc.,  ul  pag.  595. 

2.  Diaconos  similiter,  qui  sacrificarunt,  etc., 
ul  pag.  755. 

3.  Eos  qui  fugientes  comprehensi  sunt,  etc., 
ut  pag.  758.· 

4.  De  iis  qui  vi  sacrificarunt,  et  praeterea  ad 
idola  pransi  sunt,  quicunque  abducti,  quidem,  et  l 
laetiore  habitu  accesserunt,  et  veste  sumptuosiore 
usi  sunt,  et  parati  prandii,  non  aegre  id  ferentes, 
participes. fuerunt,  visum  est  anno  audire,  tribus 
autem  annis  substerni  ac  supplices  esse,  521  soli 
autem  orationi  duobus  annis  communicare,  et 
tunc  ad  icLquod  est  perfectum  accedere. 

5.  Quicunque  (13)  autem  cum  veste  lugubri  ac- 
cesserunt,et  accumbentes  comederunt, interea  toto 
accubitus  tempore  lacrymas  fundentes,  si  trien- 
nale substrationis  tempus  impleverunt,sine  obla- 
tione recipientur.Si  autem  non  comederunt,  cum 
duobus  annis  supplices  subslratique  fuerint,  tertio 
anno  communicent  sine  oblatione, ut  id  quod  per- 
fectum est,  triennio  accipiant.Statuimus  autem  ut 
episcopi,  modo  conversationis  (conversionis)  eia  < 
minato,  potestatem  habeant  vel  utendi  clementia, 
ve)  plus  temporis  adjiciendi.  Ante  omnia  autem 
et  praecedens  vita,  et  quae  consecuta  est,  exami- 
netur, et  sic  eis  clementia  impertiatur. 

6.  De  iis,  qui  supplicii  minis, et  bonorum  abla- 
tionis, vel  exterminationis  tantum  cesserunt,  et 
sacrificaverunt, et  ad  prsesens  usque  tempus  poeni- 
tentiam non  egerunt, nec  conversi  sunt;  nunc  au- 
lem  circa  tempus  synodi  processerunt,  et  conver- 
sionis cogitationem  induerunt:  visum  est  ad  ma- 
gnum usque  diem  eos  ad  auditionem  admitti,  et 
post  magnum  diem  tribus  annis  esse  supplices  et 
substerni,  et  post  alios  duos  annos  communicare 
sine  oblatione,  et  sic  ad  id  quod  perfectum  est  ve- 
nire, ut  lotum  sexennium  imp'eant : si  qui  autem 
ante  hanc  synodum  ad  poenitentiam  admissi  sunt, 
ab  illo  tempore  eis  sexennium  reputari. Sed  si  pe- 
riculum,martisque  exspectatio  ex  morbo,  vel  ali- 
qua alia  occasione  evenerit, ii  sub  definitione  re- 
cipiantur. 

7.  De  iis  qui  in  festo  ethnico  in  loco  gentilibus 
deputato,  convivati  sunt,  et  proprios  cibos  attule- 
runt,et  comederunt : visum  est, cura  biennio  suba 
strati  fuerin',  esse  recipiendos.  522  An  unum- 


πιστοι,  και  έπτά  ετη  δποπεσούνται  · δύο  δε  Ιτη  χω- 
ρίς προσφοράς  κοινωνήσουσι  τψ  λαφ  των  προσευχών 

ι?\  0\  δε  προσκληθέντες  μεν  υπδ  της  χάριτος, 
χ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Άγκυρας  κανών  %\  β*,  γ*,  δ*,  ε’,  ζ"*,  ζ*,  η’,  6*. 

α\  Πρεσδυτέρους  τρύς  έπιθύσαντας|  είχα  άναπχλαί- 
σαντας,  κ.  τ.  λ. 

β\  Λιακό  νους  ομοίως  θύσχντχς,  κ.  τ.  λ. 

γ*.  Τους  φεύγοντας  και  συλληφθέντχς,  κ.  τ.  λ. 

δ’.  Περί  των  προς  βίαν  Θυσάντων,  έπι  δ!  τούτοις  καί 
των  δειπνησάντων  είς  τα  είδωλα,  οσοι  μ!ν  άπαγόμε- 
νοι  καί  σχημχτι  φαιδροτερψ  άνήλθον,  και  έσθητι 
έχρήσαντο  πολυτελεστ!ρ$,  καί  μετέσχον  τού  παρα- 
σκευχσΟέντος  δείπνου  άδιχφάρως,  Ιδοςεν  Ινιχυτδν 
άκροάσθχι,  δποπεσεΐν  δε  τρία  Ιτη,  ευχής  δ!  μόνη; 
κοινωνησαι  Εχη  δύο,  και  τδτε  έλΘεΤν  έπί  τδ  τέλειον. 

εβ.  νΟσοι  θέ  άνήλθον  μετά  έσθήτος  πενθικής,  καί 
άναπεσόντες  εφαγον,  μεταξύ  δι*  όλη;  της  άνακλίσεω; 
δακρύοντες,  εΐ  έπλήρωταν  τον  της  ύποπτώσεως 
τριειή  χρόνον,  χωρίς  προσφορά;  δεχθήτωσαν  · et  δΐ 
μή  έφ  ιγον,  δύο  ύπιπεσόντες  ετη,  τφ  τρίτη»  κοινω- 
νησάτωσαν  /ωρίς  προσφοράς,  ΐνα  το  τέλειον  τή 
.τετραετίφ  λάδωσι  * τούς  δε  έπισκόπους  έςουσίιν 
εχειν  τδν  τρόπον  της  έπιστροφής  δοκιαασαντας,  φιλ- 
ί  ανθρωπεύεσθαι  ή πλείονα  προστιθέναι  χρόνον  · προ 
πάντων  δε  καί  δ προέχων  βίος  καί  δ μετά  τούτα  ές- 
εταζέσθω,  καί  ούτως  ή φιλανθρωπία  έπιμετρείσθω. 

ζ*’.  Περί  των  άπειλη  μόνον  είξάντων  κολάσεως,  καί 
άφαιρέσεως  δπαρχ  ίντων  ή.  μετοικίας,  καί  θυσάντων, 
καί  μέγρι  ιού  παρόντος  καιρού  μη  μειανοησαντων, 
μηδε  ^ιστρεψάντων^  νύν  δε  παρά  τον  κχιρδν  τής 
συνόδου  ποοσελθόντων|  και  είς  διάνοιαν  τής  άπιστρο- 
φής  γενομένων,  εδοξε  μέγρι  της  μεγάλης  ημέρας  ct; 
άκρόασιν  δεχθήναι,  καί  μετά  την  μεγάλην  ύποπεσεΐν 
τρία  ετη,  καί  μετά  άλλα  δύο  Ιτη  κοινωνησαι  χα·ρί$ 
προσφοράς,  και  ούτως  έλθεΐν  άπί  τδ  τέλειον  · ώστε 
την  πάσαν  άξαετίαν  πληρώσαι  * et  δέ  τινες  προ  τής 
^συνόδου  ταύτης  εδέχθησαν  είς  μετάνοιαν  άπ’  έκείνου 
τού  ψρόνου  λελογίσθαι  αύτοΐς  τήν  άρχήν  τής  Ιξ*- 
ετίας  · εΐ  μέντοι  κίνδυνος,  και  θανάτου  προσδοκία  i* 
νόσου  ή άλλης  xtvfc;  προφάσεως  συμδαίη,  τούτου; 
έπι  δρ·ρ  δεχθήναι. 

ζ*.  Π?ρ\  των  συνεστιαθέντων  kv  έορτή  άθνική,  έν 
τόπ·ρ  άφωρισμένφ  τοΐς  έθνικοΤς,  ίδια  βρώματχ  έπι- 
κομισχμένων  καί  φαγόντων,  Ιδοξε  διετίαν  ύποπεσόν- 
τα;  δεχθήναι  · τδ  δ!  εΐ  χρή  μετά  τής  προσφοράς, 


(13)  In  codice  Ecclesiae  Romanae  edito  Moguntiae  hic  canon  Graecorum  v,  non  sejungitur  a quarto 
superiore. 


801 


802 


SYNTAGMA  CANONUM.  ■ 

έκάστω  των  επισκόπων  έςέστω  δοκιμάσαι,και  τον  άλλον 
βών  έφ*  έκάστου  έςετάσαι. 

η\  Ot  δέ  δεύτερον  και  τρίτον  θύσαντε;  μετά  βίας, 
τετραετίαν  ύποπεσέτωσαν,  δύο  δε  2τη  χωρίς  προσφο- 
ρά; κοι  .ωνησάτωσαν,  και  τψ  έοδόμφ  τελείως  δεχθή- 
τωσαν. 

6*.  "Οσοι  δΐ  μη  μόνον  άπέστησαν  άλλα  και  επαν- 
έστησαν  και  ήνάγκασίν  αδελφούς,  και  αίτιοι  έγένοντο 
τού  άναγκασθήναι,  ούτοι  ετ/\  μεν  τρία  τον  τής  άκροά- 
σεως  δεξάσθωσαν  τόπον  * έν  δ*  αλλ^  έςαετίφ  τον 
τή;  ύποπτώσεως  * άλΧον  δε  ένιαυτ^ν  κοινωνησάτωσαν 
χωρίς  προσφοράς  · (να  τήν  δεκαετίαν  πληρώσαντες, 
τού  τελείου  μετάσχωσιν  * έν  μέντοι  τούτω  τψ  /ρόνψ, 
και  τον  άλλον  αυτών  έπιτηρεΐσΟαι  βίον. 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  β'. 
β’.Γυνή  έάν  γήμηται  δύο  άδελφοΤς,  έξωθείσθω  μέχρι 
θανάτου  * πλήν  έν  τώ  θανάτω  διά  φιλανθρωπίαν 
ειπουσα  ώς  ύγιάνασα  λύσει  τον  γάμον,  εςεε  τήν 
μετάνοιιν  · έάν  δε  τελευτήσω  ή γυνή  kv  τοιούτψ  γάμψ 
ουσα,  ήτοι  ό άνήρ,  δυσχερής  τψ  μείναντι  ή μετά- 
νοια. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  β\ 
β'.  Περί  τού  τούς  έξαμαρτάνοντας  έν  διαφόροις 
πταίσμασι,  και  προσκαρτεροϋντας  τή  προσευχή  τή; 
έςομολογήσεω;  καί  μετανοία;,  και  τήν  αποστροφήν 
των  κακών  τελείαν  ποιούμενους,  κατά  τήν  άναλογίαν 
τού  πταίσματος  καιρού  μετχνοίας  δ οθέντος,  τούς 
τοιούτους  διά  τούς  οίκτιρμούς  και  τήν  άγαθ^τητα 
τού  θεού  προσάγεσθχι  τή  κοινωνίφ. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ζ"*,  ζ’,  κζ*,  μγ’,  με*. 

*Αΐστε  χρίσμα  άπύ  πρεσβυτέρων  μή  γίνεσθαι. 
ζ"\  Φουρτουνάτος  έπίσκοπος  εΐπεν·  Έν  τχΤς  προλα- 
βούσχις  συνόδοις  μεμνήμεθα  usque  ad  άπο  πάντων 
έπισ<όπων  έλέχθη  * Πάσιν  άρέσκει.  Χρίσματος  ποίη- 
σις  και  κορών  καθιέρωσις,  κ.  τ.  λ. 

Περί  τή;  των  kv  κινδύνφ  καθεστώτων  κχτχλ- 
λαγής. 

ζ\  Αύρήλιος  έπίσκοπος  εΐπεν  · Έάν  τις  έν  κινδύνψ 
καθεστώς,  αίτήστρ  έαυτον  κχτχλλαγήνχι  τοΤ;  ΙεροΤς 
θυσιαστ^ρίοις,  τού  έπισκόπου  άπόντος,  οφείλει  είκό- 
τως  ό πρεσβύχερος  έρωτήσαι  τύν  έπίσκοπον,  καί 
ούτως  τον  έν  κινδύνφ  καταλλάςαι  κατά  τήν  εκείνου 
παραγγελίαν  * τούτο  δε  το  πράγμα  όφείλομεν  σωτη- 
ριώδει  βουλή  κυρώσαι  · *Απύ  πάντων  τών  έπισκόπων 
έλέχθη  · ’Αρέσκει  οπερ  ή υμετέρα  άγιωσύνη  άναγ- 
χαίως  ήμάς  ώφελήσαι  κατηξίωσεν. 

Πρεσβύτεροι  καί  διάκονοι  έπι  βαρυτέρφ  άμαρτήματι 
έλεγχθέντες  , χειροθεσίαν  ώ;  λαϊκοί  μηδαμώς 
δποδέςονται. 

κζ\  Ομοίως  έβεβαιώθη  ώς  έάν  ποτέ  πρεσούτεροι 
ή διάκονοι,  έπι  τινι  βαρύτερα  άμαρτί^  έλε^Οίΰσι,  τή 
άνάγκτβ  αυτούς  τής  λειτουργίας  άποκίνούσ^,  μή  έπι- 
τίθεσθαι  αύτοϊς  χεϊρα;  ώς  μετανοούσιν,  ή ώς  πι- 

βδ  Cartag,  ν,  c.  23. 

( 1 4)  Genethlii  sententiam  Aurclius9et  sic  alii  alio- 
rum episcoporum  e superioribus  conciliis  senten- 
tias synodo  firmandas  nomine  suo  proponere  nunc 


- T1T.  IX,  CAP.  XXXIX. 

A quemque  autem  cum  oblatione  recipere  opor- 
teat, est  episcoporum  examinare,  et  aliam  vitam 
in  unoquoque  inquirere. 

8.  Qui  autem  his  vel  ter  sacrificarunt  per  vim, 
triennio  substernantur,  duobus  autem  annis  jsine 
oblatione  communicent,  et  septimo  perfecte  sus- 
cipiantur. 

9.  Quicunque  autem  non  solum  desciverunt, sed 
etiam  insurrexerunt,  et  fratres  suos  coegerunt,  et 
causae  fuerunt  ut  cogerentur,  ii  annis  quidem  tri- 
bus auditionis  locum  suscipianlsex  substrationis, 
alio  autem  anno  sine  oblatione  communicent,  ut 
decennio  expleto,  ejus  quod  est  perfectum,  sint 
participes.  Eorum  autem  in  eo  quoque  tempore 
vitam  examinare  oportet. 

Concilii  Neoccesariensis  canon  2. 

2.  Femina  si  duobus  fratribus  nupserit,  extru- 
datur usque  ad  mortem. Sed  in  morte,  propter  hu- 
manitatem.si  dixerit, quod  ubi  convaluerit, solvet 
matrimonium, habebit  poenitentiam. Sed  si  mortua 
fuerit  mulier  exsistens,  vel  ejus  maritus,  in  tali 
conjugio  difficilis  est  poenitentia. 

Concilii  Laodiceni  canon  2. 

2.  Eos  qui  in  diversis  delictis  peccant,  et  in 
oratione  confessioneque  et  poenitentia  fortiter 
perseverant,  et  se  a malis  perfecte  convertunt, 
tempore  poenitentiae  eis  pro  delicti  proportione 
dato,  propter  Dei  miserationes  et  bonitatem,  of- 
ferri communioni. 

» Concilii  Carthaginensis  canones  6,  7, 27,  43,  45. 

Ul  chrisma  a presbyteris  non  fiat . 

, 6. Fortunatus  episcopus  dixit:  In  praeteritis  con- 
ciliis, etc.  523  usque  ad : Ab  universis  episcopis 
dictum  est  : Omnibus  placet.  Chrismatis  confec- 
tio et  puellarum  consecratio,  etc.  ut  pag.  562. 

De  his  qui  in  periculo  positi  reconciliantur. 

7.  Aurelius  (14)  episcopus  dixit  : Si  quisquam 
in  periculo  fuerit  constitutus, etse reconciliari  (15) 
divinis  altaribuspetieril : si  episcopus  absens  fue- 
rit, debet  utique  presbyter  consulere  episcopum, 
et  sic  periclitantem  ejus  praecepto  reconciliare  : 
quam  rem  debemus  salubri  consilio  roborare. 
Ab  universis  episcopis  dictum  est : Placet  quod 
sanctitas  vestra  necessario  nos  instruere  dignata 
est. 

Presbyteri  et  diaconi  in  graviore  culpa  convicti, 

manus  impositionem  tanquam  laici  nequa- 
quam suscipiant. 

27. Item  confirmatum  est  65,  ut  si  quando  pres- 
byteri vel  diaconi  in  aliqua  graviori  culpa  convicti 
fuerint,  qua  eos  a ministerio  necesse  sit  removeri, 
non  eis  manus  tanquam  poeniteutibus  laicis,impo- 


videntur, 

(15)  MS.  < et  se  conciliare.  » 


DHOTII  PATRIARCHA  CP. 


803 


804 


natur;  neque  permittendum,  Ut  rebaptizat!  ad  A στιχοΐς,  μηδέ  έπιτρίπεσθαι  άυτοΤ;  ω9τε  άναοαπτι- 


clericatus  gradum  promoveantur  (16). 

De  pmnitentibus . 

43.  Ut  pcenitentibus  66  'secundum  differentiam 
peccatorum  episcopi  arbitrio  poenitentiae  tempo- 
ra decernantur  : et  ut  presbyter  inconsulto  epis- 
copo non  reconciliet  poenilentern,  nisi  absentia 
episcopi  necessitate  cogente.  Cujuscunque  au- 
tem 524  poenitentis  publicum  et  vulgatissimum 
crimen  est,  quo  universam  Ecclesiam  commove- 
rit, ante  (17)  absidem  manus  ei  imponantur. 

De  aegrotantibus  qui  prorsus  respondere  μοη 
possunt. 

45.  Ut  aegrotantes,  utpag . 619. 

Concilii  cecumenici  vi  canon  102. 

102.  Oportet  autem  eos  67,  qui  solvendi  et  li- 
gandi potestatem  a Deo  accepere,  peccati  quali- 
tatem considerare,  et  ejus  qui  peccavit  ad  con- 
versionem promptum  studium, et  sic  morbo  con- 
venientem afferre  medicinam  : ne  si  in  utroque 
immoderatione  utatur,  ab  ejus, qui  laborat, salute 
excidat.  Non  enim  simplex  est  morbus  peccati, 
sed  varias  et  multiformis,  et  multas  incommodi 
propagines  germinans : ex  quibus  malum  multum 
diffunditur,  et  ulterius  progreditur, donec  viribus 
mederais  consistat.  Quare  qui  medicinae  scien- 
tiam in  spiritu  profitetur,  oportet  eum  primuin 
ejus  qui  peccavit,  affectionem  considerare  et  sive 
vergit  ad  sanitatem,  sive  contra,  propriis  mori- 


ζομένου;  πού;  τύν  του  χ λήρου  βαθμόν  προκόπτειν. 

Περί  των  μετανοούντω*. 
μγ*.  "είστε  τοΤς  μεχανοοϋσι  κατά  τήν  των  άμαρ- 
τη  υιοί  των  διαφοράν  τή  των  έπισκόπων  χρίσει  τά; 
μετανοι'α;  έν  καιρφ  ψηφίζεσθχι  · ποεσούχερο;  ζϊ 
πχρα  γνώμην  του  έπισκόπου,  μή  κχτχλλάσση  μετα- 
νοούντχ,  εΐ  μή  γ*  δν  άνάγκη;  συνωθούσης,  έν  τή 
άπουσίφ  του  έπισκόπου  * ούτινοσδήποτε  δέ  μετα- 
νοούντο;, et  πούβλικύν  και  τεθρυλλημένον  Ιστί  xb 
έγκλημα  τύ  συμπασχν  την  έκκλησήν  κινούν,  πρύ  της 
άψίδο;  τούτφ  ή χειρ  έπιτεθή. 

Περί  των  άσθενούντων,  και  ύπέρ  έ αυτών  άποκρίνεσθαι 
μή  δυναμένων. 

με*.  "Ωστε  του;  άσθενούντας,  κ,  τ.  λ. 

Β Συνόδου  οικουμενική;  2κτη;  κανών  ρβ*. 

ρβ\  ΑεΤ  δε  του;  έςουσίαν  λύειν  και  δεσμεΤν  παρά 
Θεοΰ  λαβόντας,  σκοπεΐν  τήν  τής  αμαρτία;  ποιότητα, 
και  τήν  του  ήμαρχηκότο;  πρύ;  έπιστροφήν  έτοιμα- 
σίαν,  και  ουτω  κατάλληλον  την  θεραπείαν  προσάγειν 
τψ  ά^ωστήμχτι  · ίνα  μή  τή  άμετρίφ  καθ*  έκάτερον 
χρώμενο;,  άποσφαλείη  πρύ;  τήν  σωτηρίαν  του  κά- 
μνοντο;  · ού  γάρ  άπλή  τής  άμα ρτία;  ή νόσο;,  άλλα 
ποικίλος  καί  πολυειδή;,  καί  πολλά;  τή;  βλάβης 
παραφυάδα;  βλαστάνουσα,έξ  ών  xb  κακύν  έπΐ  πολύ  δια- 
χεΤται  καί  πρόσω  βαίνει,  μέχρι;  άν  σταίη  τή  δυνάμει 
του  θεραπεύοντο;  · ώστε  τύν  τήν  Ιατρικήν  Επιστήμην 
έν  πνεύματι  έπιδεικνύμενον,  πρότερον  χρή  τήν  του 
ήμαρτηκότο;  διάθεσιν  έπισκέπτεσθαι,  καί  είτε  προ; 
τήν  6γίει αν  νεύει,  ή τουναντίον  διά  των  οΙκείων 


bus  provocat  in  se  morbum,  aspicere,  quomodo  τρόπων  προσκαλείται  καθ'  έαυτού  τό  ά^ωστημα 

ejus  qu®  intercedit  vitee  rationis  conversionisque — --  1 ’ 

curam  gerat : et  si  artifici  non  reluctatur,  et 
ulcus  animae  auget  per  impositorum  medicamen- 
torum adjectionem ; et  sic  misericordiam,  prout 
dignus  est,  impertiri.  Omnem  enim  rationem 
init  Deus,  isque  cui  pastoralis  traditus  est  prin- 
cipatus, ut  errantem  ovem  reducat;  et  ei,  quod 
est  a serpente  vulneratum,  medeatur ; et  neque 
per  desperationis  praecipitia  impellat,  nec  ad  vi- 
tae dissolutionem,  et  contemptum  frena  relaxet : 
sed  una  quidem  525  omnino  ratione,  sive  per 
acriora  et  astringentia,  sive  per  molliora  et  le- 
niora medicamenta  affectioni  resistat,  et  ad  ul- 
ceris obductionem  animatur  fructus  poenitentiae 
examinans,  et  sapienter  dispensans  et  gubernans 


έφορφν,  δπω;  τε  τή;  έν  τψ  μεταξύ  προνοεΤται  άνχ- 
στροφή;,  καί  εί  μή  τψ  τεχνίτη  άντιπαλαίει,  και  το 
τή;  ψυχή;  Ιλκο;  διά  τής  των  έπιτιθεμένων  φαρμά- 
κων αυξάνει  προσαγωγής,  καί  ουτω  τύν  έλεον 
κατ*  άξίαν  άπιμετρεΤν  · πας  γάρ  λόγο;  θεψ  καί  τψ 
τήν  ποιμαντικήν  έγχειρισθεντι  ήγεμονίαν,  xb  πλανώ- 
μενον  πρόβα  τον  έπχναγαγεΐν,  και  xb  τρωθέν  ύπύ  του 
δφεω;  εξιάσχσθαι,  καί  μήτε  κατά  κρημνών  ώΟήται 
τή;  άπογνώσεω;,  μήτε  τον  χχλινύν  ένδουναι  πρύ; 
τήν  βίου  έλκυσιν  τε  καί  καταφρόνησιν  · άλλ’  ένί  γε 
τρόπφ  πάντως,  είτε  διά  των  αυστηρότερων  τε  καί 
στυφόν  των,  είτε  διά  των  άπαλωτέρων  τε  καί  πραοτέ- 
ρων  φαρμάκων,  κατά  τού  πάθους,  καί  προ;  συνού- 
λωσιν  τού  έλκους  άνταγωνίσασθαι,  τού;  τή;  μετανοία; 
καρπούς  δοκιμάζοντι,  καί  οΐχονομούντι  σοφώ;  τον 


hominem,  qui  ad  superiorem  illuminationem  vo-  πρύ;  τήν  ανω  λαμπροφορίαν  καλούμενον  άνθρωπον 
catur.  Nos  enim  utraque  scire  oportet,  et  quae 
sunt  summi  juris,  et  quae  sunt  consuetudinis : in 
iis  autem,  qui  extrema  non  admittant,  sequi  for- 
mam traditam,  quemadmodum  sanctus  nos  docet 
Basilius. 

Basilii  canones  5,  34,  74,  75,  76,  82,  84. 

8.  Haereticos  in  exitu  poenitentiam  agentes  reci- 
pere oportet.  Recipere  autem,  non  sine  judicio, 


άμφότερα  τοινυν  είδέναι  ήμά;  χρή,  xdrt  τά  τή;  άκρι- 
βεία;,  καί  τά  τή;  συμπαθείας  * έπεσθαι  δε,  έπί  των 
καταδεξαμένων  τήν  άκρότητα  παραδέξασθαι  τφ  παρα- 
δοθέντι  τύπψ,  καθώς  δ Ιερύς  ήμά;  έκδιδάσκει  Βα- 
σίλειος. 

Βασιλείου  κανών  ε’,  λδ',  οδ\  οε’,  οζ**,  πβ*,  πδ\ 
ε*.  Τού;  δέ  έπί  έξόδφ  μετανοοϋντας  των  αιρετικών, 
δέχεσθαι  χρή  · δέχεσθσι  δέ  δηλονότι  ούκ  άκρίτως, 


66  Cone.  Alric.  cap.  10.  67  Vid.  cap.  7,  conc.  Vormalien. ; Basii,  can.  74  et  84  ; Nyssen.  8. 


cap.  118,  es  concil.  Carthag. 


(71)  Absis,  vel  absida,  sanctuarium  est;  vulgo 
chorum  dicimus. 


805  SYNTAGMA  CANONUM.  - T1T.  IX,  CAP.  XXXlX.  806 

άλλα  δοκιμάζοντας  et  άληθινην  έπιδείκνυνται  την  A sed  examinantes  an  veram  poenitentiam  osten- 
μετάνοιαν,  καί  tl  τθύς  καρπούς  Ιχουσι  μαρτυρούντας  dant,  Cructusque  habeant,  qili  Sallitis  Studium 
τη  προς  τδ  σωθήναι  σπουδή.  testiflcentur. 

λδ\  Τάς  μοιχευθείσας  καί  έξαγορευούσας  δι*  ευλά-  34.  Mulieres  adulteri  Ο pollutas,  6t  ob  piela- 
βειαν,  η δπωσούν  έλεγχομένας,  δημασιεύειν  μεν  έκώ-  ΙβΟΙ  COnfitenteS,  aut  quoquomodo  COnfitta?  ρα- 
λυσαν  ot  Πατέρες  ήμών,  *ινα  μη  θανάτου  αιτίαν  blicari  Patres  nostri  noluerunt, ne  causam  mortis 
«αράσχωμεν  έλεγχθείσαις  · Τατασθαι  δε  αύτάς  άνευ  praebeamus  convictis  ; consistere  autem  illas  sine 
κοινωνίας  προσέταξαν,  μέχρι  του  συμπληρούσθαι  τον  communione  JQSSerunt,  donec  impleatur  tempus 
χρόνον  της  μετάνοιας.  poenitentia). 

οδ^/’Εάν  μέντοιγε  έκαστος  των  έν  τοΤ;  προγεγραμ-  74.  Quod  61  unusquisque  eorum  qui  in  praedic- 
μένοις  άμαρτήμααι  γενομένων,  σπουδαίος  «γένηται  dictis  pescatis  fuere,  poenitentiam·  agens,  bonus 
έ ξομολογούμενος,  δ πιιτευθεις  παρά  της  τού  Θεού  evaserit,  is  cui  a Dei  benignitate  ligandi  atque 
φιλανθρωπίας  λύειν  καί  δεσμεΐν,  φίλανθρωπύτερος  solvendi  credita  potestas  , si  dementior  fiat, 
γένοιτο,  xb  υπερβάλλον  της  έξομολογ^σεως  όρων  τού  perspecta  illius  qui  peccavit  poenitentiae  magni- 
ημαρτηκότος,  είς  xb  Ιλαττώσαι  τδν  χρόνον  τών  έπι-  tudine,  ad  diminuendum  poenarum  tempus,  non 
τιμ(ων9  ούκ  έσται  κχταγνώσε«»ς  άξιος  . τής  έν  ταΐς  erit  dignus  condemnatione,  cum  ea  quae  est  in 
ΓρχφχΤς  Ιστορίας  γνωριζούσης  ήμΤν}  τού;  μετά  μεί-  ® Scripturis  historia  nos  doceat,  eos  qui  Cum  ma- 
ζονος  πόνου  έξομολογουμένο*υς,  ταχέως  τήν  τού  Θίού  jore  labore  poenitentiam  agunt,  cito  Dei  miseri- 
φίλανθρωπίαν  καταλαμβάνειν.  cordiam  consequi. 

75.  Qui  cum  sua  ex  patre  vel  ex  matre  sorore 
οε’.  'ο  άδελφή  Ιδίφ  έκ  πατρύς  ή έκ  μητρύς  συμ-  pollutus  est,  in  domum  orationis  ne  permittatur 
μιανθεις,  εις  οίκον  προσευχής  μή  έπιτρεπέσθω  πάρει-  accedere,  donec  526  ab  iniqua  et  nefaria  actio  - 
ναι,  έως  Αν  άποστή  τής  παρανόμρυ  και  αθεμίτου  πρά·  ne  desistat.  Postquam  autem  in  horrendi  peccati 
ξεως  · μετά  δ!  τύ  άλθεΐν  είς  συναίσθησιν  τής  φοβέρας  sensum  et  animadversionem  venerit,  triennio 
Αμαρτίας,  τριετίαν  προσκλαιέτω,  τή  θύρφ  τών  εύκτη-  fleat,  stans  propter  fores  domus  orationis,  et  ro- 
ρίων  οΤκων  παρεστηκώς,  και  δεόμενος  τού  λαού  είσ-  gans  populum  ingredientem  ad  orationem,  ut 
ιόντος  έπί  τήν  προσευχήν  · ώστε  έκαστον  μετά  συμ-  unusquisque  misericorditer  pro  ipso  intensas  ad 
παθείας  υπέρ  αυτού  έκτενεΐς  ποιεΤσθαι  πρδς  Κύριον  Dominum  preces  fundat.  Postea  autem  alio 
προσευχές  * παρά  δέ  τούτο,  άλλην  τριετίαν  είς  άκρόα-  triennio  ad  solam  auditionem  admittatur,  et 
σιν  μόνην  παραδεχθήτω,  και  άκούων  τών  Γραφών  Scripturis  doctrinaque  anditis  ejiciatur,  nec  di- 
και  τής  διδασκαλίας,  έκβαλλέσθω  και  μή  καταξιού-  gnus  habeatur  oratione.  Deinde,  si  modo  illam 
σθω  προσευχής  · έπειτα  ειπερ  μετά  δακρύων  έξεζή-  C cum  lacrymis  exquisieril,  et  Domino  cum  cordis 
τησεν  αυτόν  καί  προσέπεσε  τψ  Κυρίψ  μετά  συντριμ-  contritione  et  valida  humiliatione  Supplex  proci- 
μού  καρδίας  και  ταπεινώσεως  Ισχυράς,  διδόσθω  derit,  detur  ei  substratio  per  alios  tres  annos.  Et 
αύτψ  ή ύπόπτωσις  έν  άλλοις  τρισίν  Ιτεσι  * και  ούτως  postquam  poenitentiae  fructus  dignos  ostenderit, 
έπειδάν  τούς  καρπούς  τής  μετανοίας  Αξιους  έπιδεί-  anno  decimo  in  fidelium  orationes  suscipiatur 
ξηται,  τψ  δεκάτψ  2τει  εις  τήν  τών  πιστών  εύχήν  sine  oblatione  ι et  ubi  annis  duobus  una  cum 
δεχθήτω  χωρίς  προσφοράς  * καί  δύο  £τη  συστάς  είς  fidelibus  Steterit  ad  orationem,  ita  demum  di- 
τήν  ευχήν  ταΤς  πιστοΤς,  ούτως  λοιπόν  καταξιούσθω  gDUS  habeatur  boni  communione, 
τής  τού  Αγαθού  κοινωνίας.  76.  Eadem  est  ratio  de  iis  quoque  qui  suas  nu- 

0<T.  *0  αύτύς  τύπος  καί  περί  τών  τάς  νύμφας  έαυ-  rus  accipiunt, 
τών  λαμβανόντων.  82.  De  iis  etiam  qui  pejerarunt,  si  vi  quidem 

πβ\  Καί  περί  τών  έπιορκησάντων,  εί  μέν  kx  βίας  atque  necessitate  juramenta  transgressi  sunt, 
καί  Ανάγκης  παρέβησαν  τούς  δρκους,  κουφοτέροις  poenis  levioribus  Subjiciuntur,  SIC  Ut  post  Sex  an- 
ύπόκεΐνται  τοΤς  ΐπιτιμίοις,  ώστε  μετά  εξ  έτη  είναι  nos  possint  SUSCipi.  Sin  autem,  Vi  non  illata,  fi- 
αυτούς  δεκτούς  * εί  δ!  άνευ  Ανάγκης  προδόντες  τήν  dem  silam  prodiderunt,  ubi  duobus  annis  fleve- 
έαυτών  πίστιν,  έν  δυσίν  Ιτεσι  προσκλαύσαντες,  xaiDrint  et  duobus  annis  audierint,  et  per  quinque 
έν  δυσίν  άκροασάμενοι,  καί  έν  πέντε  έν  ύποπτώσει  oraverint  in  substratione,  et  per  alios  duos  sine 
εύξάμενοι,  και  έν  δυσίν  άλλοις  άνευ  προσφοράς  είς  oblatione  ad  precationis  communionem  fuerint 
τήν  κοινωνίαν  τής  προσευχής  παραδεχθέντες,  ούτω  admissi,  ita  demum,  digna  videlicet  poenitentia 
τελευταΤον  Αξιόλογου  δηλαδή  τήν  μετάνοιαν  έπιδει-  ostensa,  in  corporis  Christi  communionem  resti- 
ξάμενοι,  Αποκατασταθήσονται  είς  τήν  κοινωνίαν  τού  tuentur, 
σώματος  τού  Χριστού. 

πδ\  Πάντα  δέ  ταύτα  γράφομεν,  ώστε  τούς  καρπούς  84.Haec  autem  omnia  scribimus,  Ut  fructus  pro- 
δοκιμαζεσθαι  τής  μετανοίας  · ου  γάρ  πάντως  τψ  bentur  poenitentiae.  Non  enim  omnino  tempore 
χρόνψ  κρίνομεν  τά  τοιαύτα,  Αλλά  τψ  τρόπψ  τής  527  dijudicamus  res  ejusmodi,  sed  ad  modum 
μετανοίας  προσέχομεν  * έάν  δ!  δυσαποσπάστως  Ιχωσι  poenitentiae  attendimus.Quod  si  qui  difficile  avel- 
τών  Ιδίων  έθών,  καί  ταΤς  ήδοναΐς  τής  σαρκύς  μάλ-  Jantur  a propriis  moribus, carnisque  voluptatibus 
λον  δουλεύειν  ίθέλωσιν  ή τψ  Κυρίψ,  καί  τήν  κατά  xb  servire  malint  quam  Domino,  et  vitam  secundum 


PfiOTII  PATRIARCHA  CP. 


808 


807 

Evangelitim  instituere  noiinl,  nulla  est  nobis  A Εύαγγέλιον  ζωήν  μη  κατχδέχωνται,  ούδεις  ήμΤν 
cum  illis  communis  ratio.  NoS  enim  in  populo  κοινός  πρός  αυτούς  λόγος  · ήμεΤς  γάρ  έν  λαψ  άπειθετ 
inobsequenti  et  contradicenti  edocti  sumus  au-  καί  άντιλέγοντι  δεδιδάγμεθα  άκούειν,  δτι  Σώζουν  σώζε 
dire  : Servans  serva  animam  tuam  68.  Ne  igitur  την  σεχυτού  ψυχή*  · μη  τοίνυν  κχταδεςώιχεθα  συν- 
committamus,  Ut  cum  talibus  pereamus  : sed  απόλλυσθχι  τοΤς  τοιούτυις  · άλλα  φο βηθεντες  τό  βαρύ 
grave  judicium  formidantes,  et  terribilem  retri-  κρίμα,  και  την  φοβέραν  ήμέραν  τής  άντχποόόσεως 
butipnis  Domini  diem  ob  oculos  habentes,  ne  ve-  τού  Κυρίου  προ  οφθαλμών  λχβόντες,  μη  θελήσωμεν 
limus  una  cum  alienis  peccatis  perire.  Si  enim  άμχρτίαι;  άλλοτρίαις  συνχπόλλυσθχι  * εί  γάρ  μη 
nos  non  erudierunt  terribilia  Domini,  nec  taltS  Ιπχίδευσεν  ήμάς  τά  φοβερά  του  Κυρίου,  μηδέ  7J 
plagae  adduxerunt,  Ut  nos  a Domino  propter  nos-  τηλικχύτχι  πληγχί  εΐ;  χισθησιν  ημάς  ηγχγον,  ον 
Uram  iniquit^em  derelictos,  Barbarorumque  in  διά  τήν  ανομίαν  ημών  έγκχτέλιπεν  ήμάς  6 κύριο;, 
manus  traditos  sentiremus,  et  populum  apud  καί  πχρέδωκεν  εί;  χεΤρα;  Βαρβάρων,  και  άπήχθη 
hostes  captivum  abductum  esse,  ac  dispersioni  αιχμάλωτος  εί;  τους  πολεμίους  δ λαός,  και  παρεδάθη 
traditum,  quia  haec  audebant  qui  Christi  nomen  τη  διχσπορ?,  διότι  τχύτα  έτολμων  ot  τό  βνομα  τού 
circumferunt : si  non  noverunt,  neque  intelle-  Χριστού  περιφέροντες  · εί  μή  εγνωσχν  μηδέ  συν- 
xerunt,  propterea  venisse  in  nos  iram  Dei ; quae  βήκαν,  δτι  διά  τχύτα  ήλθεν  έφ*  ημάς  ή οργή  τού  Θεού, 
res  nobis  cum  his  communis  est?  Sed  tamen  ob-  τίς  ήμΐν  κοινός  προς  τούτους  λόγο;,  άλλ*  η δίαμαρ- 
lestari  eos  et  noctu  et  inlerdiu,  et  publice  et  pri-  τύρασθαι  χύτοΤς  και  νυκτός  και  ημέρας  και  δημοσίφ 
vatim  debemus;  nos  autem  simul  abripi  eorum  και  ιδίφ  όφείλομεν  ; συ*χπάγεσθχι  δε  αύτών  χαΤς 
improbitatibus,  ne  feramus,  maxime  quidem  op-  πονηρίαις  μη  καταδεχώμεθχ,  προσευχόμενοι  μάλιστα 
tantes  eos  lucrifacere,  et  a maligni  laqueo  eripe-  μεν  κερδήσάι  αυτού;  και  έςελέσθαι  τής  πχγίδος  τού 
re  ; sed  si  hoc  non  possumus,  studeamus  saltem  πονηρού  * έάν  δε  τούτο  μη  δυνηθώμεν  σπουδάσωμεν 
animas  nostras  ab  aeterna  condemnatione  ser-  τάς  γούν  έαυτών  ψυχάς  τής  αΙωνίου  κατακρίσεως 
vare.  περισώσασθαι. 

Gregorii  Nysseni  canones  3,  4,  7,  8.  Γρηγορίού  κύσσης  κανών  γ·,  δ’,  ζ’,  η\ 

3 [4]  Eorum  autem  quae  ad  cupiditatem  et  volu-  γ*.  Τών  δε  δι*  έπιθυμίαν  τε  καί  ηδονήν  γινομένων 
ptatem  fiunt  peCCatorum,h«BC  est  divisio:  hoc  enim  αμαρτημάτων,  τοιχύτη  έστιν  ή διαίρεσις  * τό  μέν  γάρ 
VOCalur  adulterium, illud  vero  fornicatio.  Ac  non-  καλείται  μοιχεία,  τό  δε  πορνεία  * τισί  μεν  ούν  τών 
nullis  quidem  eorum  qui  sunt  subtiliores,  placuit  άκρισβεστέρων  ήρε  σε,  και  τό  κατά  πορνείαν  πλομ- 
etiam  fornicationis  peccatum  adulterium  esse  exi-  μέλημα,  μοιχείαν  είναι  νομίζειν,  διότ;  μία  έστίν  ή 
Stimare,  528  quoniam  una  est  legitima  conjunctio  q νόμιμος  συζυγία,  και  γυναικί  προς  χνδρα,  καί  άνδρί 
et  mulieriscum  viro, et  viri  cum  muliere. Quidquid  πρός  γυνχΤκα  * παν  ούν  τό  μή  νόμιμον,  παράνομον 
ergo  non  est  legitimum, estomnino  injustum  et  legi  πάντως,  καί  ό μη  τό  ί'διον  εχων,  δηλαδή  τό  άλλότριον 
Contrarium:  et  qui  non  habet  proprium, habet  om-  εχει  · τψ  γάρ  άνθρώπιρ  μία  δέδοται  παρά  τού  Θεού 
nino  alienum.  Homini  enim  una  tantum  data  est  βοηθός,  καί  τή  γυναικί  μία  έφήρηοστχι  κεφαλή  * 
auxiliatrix  a Deo,  et  mulieri  unum  appositum  est  ούκούν  el  μέν  τις  τό  ίδιον  έχυτοΰ  σκεύος,  καθώς  όνο- 
caput.ErgO  si  quis, quidem,  proprium  vas  $uum% ut  μάζει  ό θείος  Απόστολος,  έχυτψ  κτήσχιτο,  συγχωρεΐ 
divinus  Apostolus  nominat, possederit  69, ei  lex  na-  ό νόμος  τής  φύσεως  την  δικαίαν  χρήσιν  · εί  δέ  τις 
luras  justum  usum  concedit.  Si  quis  autem  extra  έξω  τού  ίδιου  τραπείη,  έν  άλλοτρίψ  πάντως  γενή- 
proprium  conversus  fuerit,  erit  omnino  in  alieno  : σετχι  · άλλότριον  δε  έκάστψ  παν  τό  μή  ίδιον,  κάν  μή 

est  autem  unicuique  alienum  quidquid  non  est  pro-  όμολογούμενον  2χη  τον  κυριεύοντα  * ούκούν  ού  πόρ^ω 
prium,  etiamsi  id  non  confiteatur  qui  est  dominus,  τού  κατά  τήν  μοιχείαν  πλημμελήματος  και  ή πορ* 
Non  longe  ergo  a peccato  adulterii fornicalio,ab  iis  νεία,  τοΐς  τον  ακριβέστεροι  έξετάζουσι  λογισμόν 
quirem  paulo  accuratius  examinant,  suscepta  est,  έδείχθη,  λεγούσης  καί  τής  θείας  Γραφής,  δτι  Μή 
CUm  dicat  etiam  Scriptura  : Ne  multus  sis  cum  πολύς  ίσθι  πρός  άλλοτρίαν  · πλήν  άλλ’  έπειδάν  τοΤς 
a/ie/ui^sedcumimbecillioribusindulgenteragen·  άσθενεστέροι;  έγένετό  τις  παρά  τών  Πατέρων  συμ- 
dum  censuerunt  Patres,  distinctum  est  peccatum  περιφορά,  διεκρίθη  τό  πλημμέλημα  τή  γενική  διαι- 
bac  generali  divisione,  quod  fornicatio  quidem  di- (αρέσει  ταύτη  * ώς  πορνείαν  μεν  λέγεσθαι,  τήν  χωρίς 
catur  cupiditatis  seu  libidinis  expletio, qU8B  fit  siue  αδικίας  έτέρου  γινομένην  τινί  τής  έπιθυμίας  έκπλή- 
alia  alicujus  injuria;  adulterium  vero,  insidiae  et  ρωσιν  · μοιχείαν  δέ,  τήν  έπιβουλήν  τε  καί  άδικίαν 
injuria  quae  alteri  affertur.  In  eo  autem  et  cum  ani-  τού  άλλοτρίου  · kv  ταύτη  δέ  τήν  ζωοφθορίαν  καί  τήν 
malibus  coitum  ctpaedicatum  esse  existimant;  quo-  παιδεραστίαν  είναι  λογίζονται·  διότι  καί  τχύτα  φύ- 
niam  haec  sunt  naturae  adulterium. In  id  enim  quod  σεώ;  έστι  μοιχεία  * εις  γάρ  τό  άλλότριάν  τε  καί  παρά 
est  alienum, Cl  quod  est  praeter  naturam, fit  injusti-  φύσιν  γίνεται  ή αδικία  * ταύτης  τοίνυν  τής  διαιρέσεως 
tia. Cum  h«BC  ergo  divisio  in  hac  etiam  peccati  spe-  καί  έν  τούτψ  τψ  ειδει  τής  αμαρτίας  γεγενημένης, 
cie  fiat, universale  est  remedium,  Ut  a concitata  in  καθολική  μέν  έστι  θεραπεία  τό  τής  έμπαθού;  λύσσης, 
hujusmodi  voluptatis  rabie, per  poenitentiam  homo  τής  περ  ί τάς  τοιαύτας  ήδονάς,  καθαρόν  έκ  μεταμε- 


63  Gen.  χιχ.  17.  69 1 Thessal.  ιν,  4.  70  Eccles.  ιχ,  12. 


809  SYNTAGMA  CANONtJi. 

λείας  γενέσθχι  τον  άνθρωπον  * έπεί  δέ  των  έν  πορνείφ  Α 
μολυνθέντων,  αδικία  τις  τή  άμα ρτί$  ταύτ^  ©ύ  κα- 
ταμέμικται  * διά  τούτο  Απλασιών  ώρίσθη  τής  έπι- 
στροφής  6 χρόνος  τοΤς  έν  μοιχείφ  μιανθεΤσι  καί  έν 
τοΤς  άπηγορευμένοις  κακοΤς,  ζωοφθορι'α  te  καί  τή 
κατά  του  άξενος  λύσσ^  · διπλασιάζεται  γάρ,  ώς  εΤ- 
πον,  έπι  των  τοιούτων  ή άμαρτία,  μία  μίν  ή κατά 
τήν  άθεσμον  ήδονήν,  έτέρα  δέ  ή κατά  τήν  του  άλλο- 
τρίου  άδικίαν  συνισταμένη  · διαφορά  δε  τίς  έστιν  έν 
τψ  λόγψ  τής  μετανοίας  και  έπι  των  καθ’  ήδονήν 
ττλημμελούντων  τοιαύτην  · δ μεν  γάρ  άφ*  έ αυτού  προς 
τήν  έςαγόρευσιν  τής  αμαρτίας  όρμήσας,  αύτψ  τψ 
κατιοέςασθαι  δι*  οικείας  δρμής  γενέιθχι  των  κρυ- 
φίων  κατήγορος,  ώς  ήδη  τής  θεραπείας  του  πάθους 
άρξάμενος,  και  σημεΤον  τής  πρδς  τδ  κρεΤττον  μετα- 
βολής έπιδειξαμενος,  έν  φιλανθρωποτέροις  γίνεται  j 
τοΤς  έπιτιμίοις  * δ δε  φωραθεις  έπι  τώ  κακψ,  ή διά 
τίνος  υποψίας,  ή κατηγορίας  άκουσίως  ελεγχθείς,  έν 
έπιτεταγμέν^  γίνεται  τή  έπιστροφή  * ώστε  κχθαρι- 
αθέντα  δι’  άκριδείας  αύτδν,  ούτως  έπι  τήν  των  άγια- 
σμάτων  κοινωνίαν  παραδεχθήναι  · Ιστι  τοίνυν  δ κα- 
νών τοιούτος,  ώστε  τους  έν  πορνείφ  μολυνθέντας,  έν 
τρισι  μεν,  τής  άκροάσεως  μετέχειν  μδντ,ς  * έν  άλλοις 
δέ  τρισιν  Ιτεσι  μετά  των  έν  τή  έπιστροφή  δποπιπτόν- 
των  προσεύχεσθαι,  καί  τότε  μετέχειν  των  αγιασμά- 
των · έπι  δε  των  σπουδαιότερον  κεχρημένων  τή  έπι- 
ατροφη,  καί  τψ  βίψ  δεικνύντων  τήν  προς  τδ  άγαθδν 
έπάνοδον,  έξεστι  τψ  οίκονομοϋντι  πρδς  τδ  συμφέρον 
τή  έκκλησιαστική  οίκονομίφ  συντεμεΤν  τδν  χρόνον  τής 
άκροάσεως,  καί  τάχιον  είς  επιστροφήν  άγαγεΐν  · καί 
πάλιν  καί  τούτον  συντεμεΤν  τδν  χρόνον,  καί  τάχιον  ^ 
άποδούναι  τήν  κοινωνίαν,  8πως  άν  τή  έαυτού  δοκι- 
μασίφ  έγκρίνοι  τήν  του  θεραπευόμενου  κατάστασιν  * 
ώσπερ  γάρ  τδ  τοΤς  χοίροις  (Μπτειν  τδν  μαργαρίτην 
άπείρηται,  ούτως  τδ  άποστερεΤν  του  τιμίου  μαργαρί- 
του τδν  ήδη  άνθρωπον  διά  τής  καθαρότητός  τε  καί 
άπαθείας  γενόμενον,  των  άτόπων  έστίν  · ή δέ  κατά 
μοιχείαν  ήτοι  κατά  τά  λοιπά  είδη  τής  ακαθαρσίας 
γενομένη  παρανομία,  καθώς  προείρηται,  κατά  πάντα 
έν  τψ  αύτψ  κρίματι  θεραπευθήσεται,  έν  φ καί  τδ  τής 
πορνείας  άγος  β τψ  δέ  χρόνψ  μόνψ  διπλασιάζεται  * 
παρατηρηθήσεται  δε  καί  έπ*  αύτψ  ή του  θεραπευομέ- 
νου  διάθεσις,  δν  τρόπον  καί  έπι  των  τψ  μολυσμώ  τής 
πορνείας  συνενεχθέντων  * ώστε  ή θάττον  ή βραδύτερον 
γενέσθαι  αύτοΐς  τήν  τού  άγαθου  μετουσίαν. 

δ*.  Λείπεται  πρδς  τούτοις  τδ  θυμοειδές  τής  ψυχής 
προθεΤναι  ε\ς  έξέτασιν,  δταν  παρασφαλιΤσα  τής 
άγαθής  τού  θυμού  χρήοεως,  εις  άμαρτίαν  έκπέσ^  · 
πολλών  δέ  άντων  των  κατά  θυμδν  είς  άμαρτίαν  ένερ- 
γουμένων,  καί  πάντων  κακών,  ήρισέ  πως  τοΤς  Πα- 
τράσιν  ήμών,  έν  τοΤς  άλλοις  μή  λίαν  άκριβολογεΤ- 
σθαι,  μηδέ  πολλής  άξιον  ήγεΤσθαι  σπουδής,  τδ  θε- 
ραπεύειν  πάντα  τά  έκ  τού  θυμού  παραπτώματα  · καί- 
τοι  γε  τής  Γραφής  ού  μόνον  τήν  ψιλήν  άπαγορευού- 
σης  πληγήν,  άλλά  καί  πάσαν  λοιδορίαν  ή βλασφη- 
μίαν, καί  εΤ  τι  άλλο  τοιούτον  δ θυμδς  άπεργάζεται  · 
μόνον  δέ  τού  κατά  τδν  φόνον  άγους  τήν  παραφυλακήν 
έποιήσσντο  διά  των  έπιτιμίων  · διήρηται  δέ  τδ 
τοιούτον  κακδν  τή  διαφορφ  τού  έκουσίου  καί 

Patrol.  Gr.  CIV· 


- ΤΙΤ.  IX,  CAP.  XXXlX.  810 

purus  efficiatur;  sed  quia  eorum  qui  in  fornicatio- 
ne pollutisunt, injuria  aliqua  cum  hoc  peccato  non 
commista  est, propterea  duplum  conversionis  tem- 
pus iis  praescriptum  est  qui  in  adulterio  inquinati 
sunt ; et  in  aliis  itidem  velitis  malis,  animalium 
initu, eirabiein  masculos. In  iis  enim,  ut  329  dixi, 
peccatum  duplicatur;  unum  quidem  [in  illicitae! 
nefaria  voluptate;  alterum  autem]  quod  injuria 
quae  fit  alteri,  consistit.Est  autem  quaedam  diffe- 
rentia in  ratione  poenitentiae  in  iis  qui  voluptate 
peccarunt,  ejusmodi.  Qui  enim  ex  se  ipso  ad  sua 
proferenda  peccalaimpulsus  est, eo  quod  sua  spon- 
te occultorum  accusator  esse  voluerit,  ut  qui  jam 
affectioni  medicinam  adhibere  coeperit, et  signum 
mutationis  in  id  quod  est  melius  ostenderit,  in  roi- 
t tioribus  poenis  versatur.Qui  autem  in  malo  depre- 
hensus est,  vel  propter  aliquam  suspicionem  vel 
accusationem  in  gratiis  convictus  est,  longius  illi 
conversionis  tempus  datur, ut  ipse  perfecte  purga· 
tus, sic  ad  sacramentorum  communionem  admiUa- 
tur.Estergo  canon  ejusmodi, ut  qui  in  fornicatione 
polluti  sunt,  in  tribus  quidem  annis  ab  oratione 
omnino  expellantur  ; in  tribus  autem  sint  solius 
auditionis  participes, in  Iribus  autem  aliis, cum  iis 
qui  in  conversione  substernuntur,  precentur,  et 
tunc  sint  sacramentorum  participes.  In  iis  autem 
qui  diligentiori  conversione  usi  fuerint,  et  vita, ad 
id  quod  bonum  est, reditum  ostenderint,  licet  ei 
qui  dispensat, pro  ecclesiastica  oeconomi»  utilita- 
te» tempus  auditionis,  contrahere,  et  celerius  ad 
I conversionem  deducere  : et  rursus  hoc  quoque 
'tempus  contrahere,  et  celerius  communionem 
reddere, ut  sua  probatione, ejus  cui  medela  adhibe- 
tur, constitutionem  dijudicet.Quemadmodum  enim 
porcis  margaritas  projicere  est  vetitum, ita  et  pre- 
tiosa margarita  privare  eum  qui  jam  per  aliena- 
tionem a vitio  et  purgationem  homo  sit  faclus,ab- 
surdum  est. Quae  autem  in  adulterio  et  in  reliquis 
immunditia  generibus  fit  iniquitas, ut  dictum  est, 
eodem  330  judicio  punietur  quo  et  fornicationis 
scelus,  sed  tempore  duplicabitur.  In  eo  autem, 
ejus  etiam  cui  medela  adbibetur,  affectio  consi- 
derabitur, quo  modo  et  in  iis  qui  fornicationis 
inquinamento  illaqueati  sunt,  ut  vel  citius  vel 
tardius  eis  sil  boni  participatio, 
j 4 [5].  Restat  ad  hac  ut  iraseenlem  anima  partem 
1 examinandam  proponamus,  quando  lapsa  a bono 
ira  usu  in  peccatum  ceciderit.Cum  autem  multa 
sint  qua  per  iram  fiunt  peccata  et  ornnis  generis 
mala, placuit  omnibus  nostris  Patribus  in  aliis  qui- 
dem non  nimium  subtiliter  agere, nec  nimium  ineo 
studii  operaque  ponere,ulomniaqu»exira  nasce- 
rentur delicta  curarent;quamvis  Scriptura  nonso- 
lum  vulnus  prohibeat, sed  etiam  omne  convicium 
vel  maledictum,  et  si  quid  aliud  ejusmodi  ita  effi- 
cit; sed  solam  cadis  caotionem  suis  pania  intro- 
duxerunt. Dividitur  autem  hoc  malum  differentia 
voluntaria  et  involuntaria ; et  est  cades  quidem 
voluntaria, qua  prameditate  suscepta  eat  ab  eoqui 

26 


811 


PHOTII  PATRIARCHA  CP. 


812 

8β  ed  hoc  Comparaverat  Ut  hoc  facinus  perpetraret.  A άκουρο  j * έν  οΤς  έ/ούσιος  μίν  έστι  φόνος,  πρώτον  μιν 
Deinde  illud  quoque  in  voluntariis  existimAtum  δ ix  παρασκευής  τετολμημένος  τού  είς  αυτί)  τούτο 
est,  quando  quis  in  congressu  verberans  et  verbe-  εύτρεπισμένου,  όπως  Av  τδ  άγος  έργάσηται  - επειχα  δέ 
ratus9manu  plagam  mortiferam  intulerit.Qui  enim  κΑκεινος  έν  τοίς  έχουσίοις  ένομίσθη,  δταν  τις  έν  συμ- 
ira  semel  victus  est, et  animi  appetitioni  cedit, nihil  πλοκή  καί  μάχη  τύπτων  τε  καί  τυπτόμενος,  ένέγκη 
eorum  quas  malum  possent  amputare, ei  in  mentem  κατά  τίνος  καιρίου  την  δια  της  χειρδς  πληγήν  * ό γάρ 
venit.  Quare  et  illic  quoque  qui  ex  concertatione  άπαξ  τφ  θυμψ  κρατηθείς, καί  τη  έρμή  τής  όργής  χαρι- 
profectus  est,  caedis  eventus,  in  factum  volunta-  ζεμένος,  ούδέν  Αν  παρά  τδν  καιρδν  τού  πάθους  των 
rium,non  in  casum  confertur. Involuntariae  autem  άνακόψαι  zb  χακδν  δυναμένων,  έπί  νούν  λάβοι  * ώστε 
habent  manifesta  indicia,  quando  quis  551  alicui  xat  zb  ix  τής  συμπλοκής  Αποτέλεσμα  του  φόνου,  είς 
alteri  rei  studium  applicans, casu  gravissimum  ali-  Ιργον  προαιρέσεως  *αί  ούκ  είς  αποτυχίαν  άνάγεται  · 
quod  malum  patraverit.  In  his  ergo  caedes  quidem  ot  δε  άκούσιοι  φανερά  έχουσι  τα  γνωρίσματα,  δταν 
in  triplex  tempus  extenditur  iis  qui  per  conversio-  τις  πρδς  έτερον  τι  την  σπουδήν  Ιχων,  έξ  Αποτυχίας 
nem  voluntario  facinori  remedium  afferunt. Ter  no-  τι  τών  άνηκέστων  δράση  · έπ  ί τούτων  τοίνυν,  6 μέν 
vem  etiam  sunt  anni, novennario  annorum  numero  φόνος  είς  τριπλασίονα  χρόνον  παρατείνεται  τοίς  δε' 
in  unoquoque  gradu  praefinito,  Ut  in  perfecta  qui- Β έπιστροφής  θεραπευομένοις  το  έκούσιον  άγος*  τρις 
dem  segregatione  novem  annorum  tempore  verse-  έννέα  γάρ  είσιν  ένιαυτοί,  καθ’  έκαστον  βαθμδν  της 
tur  ab  Ecclesia  prohibitus  ; alios  autem  tot  annos  έννάδος  τών  έτών  δρισθείσης  * ώστε  έν  μεν  τφ  παν- 
in  auditione  permaneat, sola  doctorum  el  Scriptu-  τελεΤ  Αφορισμφ,  ένναετή  χρόνον  δ'αγενέσθαι  Απεφ- 
rarum  auditione  et  conversatione  cum  populo  di-  γόμενον  τής  *£χχλησίας  ' άλλα  δε  τοσαύτα  έτη  έν  τη 
gnus  habitus, in  tertio  autem  novennario  cum  sub-  Ακροάσει  παραμεΤναι,  μόνης  τών  διδασκάλων  καί 
stratis  in  conversione  orans.  Ut  perveniat  ad  com-  τής  τών  Γραφών  άκροάσεως,  και  μετά  τής  τού  λαού 
munionem  sacramenti  scilicet;  et  in  eodem  eadem  συστάσεως  Αξιούμενον  · έν  δέ  τή  τρίτη  έννάδι  μετά 
erit  observatio  ab  eo  qui  Ecclesiam  administrat,  et  τών  ύποπιπτόντων  έν  έπιστροφή  προσευχόμενον, 
pro  ratione  conversionis  illi  quoque  poenae  exten-  ούτως  έλθεΤν  έπί  τήν  μετουσίαν  τού  άγιάσματος* 
sio  rescindetur,  Ut  pro  novem  annis  in  unoquoque  δηλαδή  καί  έπί  τού  τοιούτου  ή αυτή  παρατήρησις 
gradu,vel  octo, vel  septem, vel  quinque  solum  anni  Ισται  παρά  τού  οΐχονομούντος  τήν  'Εκκλησίαν  · καί 
fiant,  si  poenitentiae  magnitudo  tempus  vincat,  et  πρδς  λόγον  τής  έπιστροφής,  συντμηθήσεται  αύτφ 
superet  correctionis  Studio  eos  qui  in  longo  tem-  χαί  ή τού  έπιτιμίου  παράτασις  · ώστε  άντί  έννέα 
pore  praestituto  susceptas  a se  maculas  segniter  έτών  έφ’  έχάστφ  βχθμψ,  όχτώ  ή έπτά,  ή έξ,  ή 
eluunt.  Involuntarium  autem  venia  quidem  di-g  πέντε  μόνά  γενέσθαι,  εϊπερ  zb  μεγέθος  τής  έπι- 
gnum, sed  non  laudabile  judicatum  est.  Hoc  autem  στροφής  νικφη  τδν  χρόνον,  καί  ύπερβάλλοιχο  τή 
dixi, Ut  sit  apertum, quod  etiam  S1  quis  involuntarie  σπουδή  τής  διορθωσεως  τους  έν  τή  μακρψ  προθε- 
fuerit  in  scelere  homicidii:  eum  tanquam  jam  pro-  σμίφ  βφθυμότερον  έαυτους  Απδ  τής  χηλίδος  καβαί- 
fanum, piaculum  redditum, a sacerdotali  gratia  eji-  ροντας*  zb  δέ  Ακούσιον,  συγγνωστόν  μέν,  ού  μήν  έπαι- 
ciendum  pronuntiavit  canon.  Quantum  autem  est  νετδν  έκρίθη  * τούτο  δέ  εΤπον,  ώστε  δήλον  γενέσθαι  βτι 
expiationis  tempus  ob  simplicem  fornicationem,  κάν  άκουσίως  τις  γένηται  έν  τφ  τού  φόνου  μιάσματι, 
tantum  etiam  recte  habere  existimatum  est  in  iis  ώς  ήδη  βέβηλον  αύτδν  Απδ  τοΰ  άγους  γενδμενον, 
qui  cmdem  involuntariam  fecissent;  scilicet,  in  iis  Απόβλητον  Ιερατικής  χάριτος  b κανών  Απεφήνατο  · 
quoque,  pernitentis  voluntate  examinata;  ut  si  sit  δσος  δέ  έστιν  έπί  τή  ψιλή  πορνείφ  του  καθαρσίου  δ 
fide  quidem  digna  conversio,  non  servetur  anno-  χρόνος  τοσούτος  καί  έπί  τών  Ακουσίως  πεφονευκά- 
rum  numerus;  sed  temporis  prolixitate  resecata,  των  έδοκιμάσθη  καλώς  έχειν  * δηλαδή  και  έν  τούτφ 
ad  552  Ecclesia  restitutionem  et  boni  participa-  τής  προαιρέσεως  τού  μετανοούντος  δοκιμαζομένης, 
tionem  compendio  reducatur.  ώστε  Αξιόπιστος  γένοιτο  ή έπιστροφή,  μή  πάντως 

παραφυλαχθήναι  τδν  άριθμδν  τών  έτών.  Αλλά  διά  συντομίας  άγαγεΤν  αύτδν  είς  τήν  τής  'Εκκλησίας  Αποκατά- 
στασή, καί  είς  τήν  τού  Αγαθού  μετουσίαν. 

7.Sepulcrorum  autem  effossio, ipsa  quoque  divi- D ζ\  δέ  τυμβωρυχία  καί  αδτη  διήρηται  είς  τά 
ditur  in  id  quod  veniam  meretur, et  id  quod  non  me-  συγγνωστόν  τε  καί  Ασυγγνωστον  * εί  μέν  γάρ  τις 
retur.  Si  enim  quis  mortuorum  parcens  facultati-  τής  δσίας  φειδόμενος,  καί  άσυλον  Αφείς  zb  κεκρυμ- 
bus  et  tectum  corpus  intactum  relinquens,  ut  nec  μένον  σώμα,  ώς  μή  Αναδαιχθήναι  ήλιφ  τήν  Ασχη- 
soli  ostendatur  turpitudo  corporis;  ladidibus  ali-  μοσύνην  τής  φύσεως,  λίθοι ς τισί  τών  τφ  τάφφ  προ- 
quot  ex  iis  qui  ante  sepulcrum  projecti  sun  t,ad  ali-  βεβλημένων  συγχρήσαιτο,  είς  έργου  τινύς  κατα- 
quod  opus  construendum  usus  est;  ne  hoc  quidem  σκευήν,  έπαινετο#  μέν  ούδέ  τούτο  έστι,  πλήν  Αλλά 
est  laudabile;  sed  ut  esset  dignum  venia, effecit  con*  συγγνωστήν  έποίησεν  ή συνήθεια,  δταν  είς  προτιμά- 
SuetudO,  quando  ut  aliquid  melius  et  reipubliese  τερόν  τι  καί  κοινωφελέστερον  ή της  ύλης  μετάθεσις 
utilius  materia  traducta  8it.  Sed  carnis  in  terram  γίνηται  ' zb  δέ  διερευνασθαι  τήν  κόνιν  Απά  της  γεω- 
redactae  pulverem  perscrutari,et  ossa  movere;  spe  θείσης  σαρκος,  κσί  Ανακινεΐν  τά  όστφ,  έλπίδι  τού 
aliqueraexdefoseislucrifaciendiornatum.ineodem  κόσμο#  τινά  τών  συγκατορυχθέντών  κερδαναι,  τούτο 
judicio  condemnatum  est,  quo  simplex  fornipatio,  τφ  «ύτφ  χρίματι  κατεδικάσθη,  ψ καί  ή ψιλή  πορ- 


Sl3  SYNTAGMA  CANONUM.  - 

νείχ,  καθώς  Εν  τψ  προλχοόντι  διήοητχι  λόγψ  · έπι-ά 
σκοποΰντος  δηλαδή  τόύ  οικονόμου,  έξ  αυτοί  του  βίου 
την  ίχτρείχν  του  θερχ^ευομένου,  ώστε  συντεμεΐν  τήν 
έκ  τών  κανόνων  δρισθεΐσχν  του  Επιτιμίου  προ- 
θεσαιχν. 

η*.  Ή δε  ιεροσυλία  παρά  μεν  τή  άρχχίφ  Γρ*φή 
οΰδεν  ένομίσθη  της  φονικής  κατχκρίσεως  άνεκτοτέ- 
ρχ  · δμοίως  γάρ  δτε  έπί  φόνψ  άλούς,  και  τά  άνατε- 
θέντα  τψ  θεψ  ΰφελόμενος,  την  δια  τών  λίθων 
τιμωρίαν  ΰπεΐχον  · έπί  δΐ  τής  έκκλησι αστικής  συν- 
ηθείας  οΰκ  οιδ*  5πως  συγκατάβασίς  τις  έγένετο  και 
συμπεριφορά,  ώστε  άνεκτότερον  νομισθήναι  τδ  τής 
τοιαύτης  νόσου  καθάρσιον  * έν  έλάττονι  γαρ  χρόνψ 
παρά  την  μοιχείαν,  τοΐς  τοιούτοις  τδ  Ιπιτίμιον  δι- 
ετάξατο  ή τών  Πατέρων  παράδοσις  · πανταχοϋ  δΐ  έν 
πλημμελήματος  ειδει  τούτο  καθορφν  προσήκει  προ^ 
πάντων,  ο ΐα  έστίν  ή τού  θεραπευομένου  διάθεσις,  μη 
τδν  χρόνον  οιεσθαι  πρδς  θεραπείαν  άρκεΐν  * τίς  γαρ 
&ν  έκ  του  χρόνου  Γασις  γένοιτο  ; άλλα  τη;  προαίρεσιν 
του  έαυτδν  διά  τής  Επιστροφής  θεραπεύοντος. 

Ταύτκ  σοι,  ώ άνθρωπε  του  θεού,  κατά  σπουδήν 
πολλήν  έκ  τών  προχείρων  συνθέντες,  διά  τδ  δεΐν 
τοΤς  τών  άδελφών  Επιτάγμασι  πείθεσθαι,  κατά 
σπουδήν  άπεστείλαμεν  · συ  δέ  τάς  συνήθεις  δπέρ 
ήμών  εύχάς  τψ  θεψ  προσάγων  μη  διαλείπης  · χρεώ- 
στε Τς  γάρ,  ώς  ευγνώμων  υίδς,  τδ  κατά  θεόν  σε 
γεννήσαντι  την  διά  τών  προσευχών  γηρωκομίαν  · 
κατά  την  Εντολήν  τήν  κελεύουσαν  τιμφν  τους  γονέας, 
ΐνχ  ευ  σοι  γένηται,  καί  Εση  μακροχρίνιος  έπί  τής 
γής  · δήλον  δέ  οτι  ώς  σύμοολον  ιερατικόν  δέξ^  τδ 
γράμμα,  καί  οΰκ  άτιμάσεις  τδ  ξένιον  κάν  σμικρό-  ^ 
τατον  τής  σής  μεγαλοφυίας  ή. 

*Η  γ*  διστ.  του  ζ*  τίτ.  του  α'  κώδ.  άνείλε  τήν  με- 
τάνοιαν τψ  έξ  ορθοδόξων  είς  αιρετικούς  άποστάντι  * 
ή δε  λζ’  νεαρά,  ή περί  τών  * Εκκλησιών  'Αφρικής 
διαλεγομίνη,  καί  τοΐς  τοιούτοις  καιρδν  δέ5ωκε  μετα- 
νοίας  * ή δΕ  λδ*  διάτ.  τοΰ  δ’  τίτ.  τοΰ  α*  βιβλ.  καί  ή β* 
8ιάτ.  τοΰ  α'  τίτ*  τών  Νεαρών,  άδειαν  τψ  Επισκόπψ 
δίδωκβ,  θεωροΰντι  μετάνοιαν  τού  κυβεύσαντος  κλη- 
ρικού, ή θέαις  παρεμδαλόντος,  μειούν  τδ  έπιτίμιον, 
καί  πρδ  συμπληρώσεως  τού  δρισθέντος  χρόνου  άπο- 
καθιστφν  αΰτδν  τή  θείφ  λειτουργία*  τούτο  δΕ  περί 
Επισκόπων  Ιδικόν  έστιν  · οΐ  γάρ  πολιτικώς  δικάζοντες 
άδειαν  Ιχουσι,  τήν  άρχήν  ψηφιζόμενοι,  αύξειν  καί 
μειούν  τήν  ποινήν  * ώστε  μέν  τοι  έπί  έκατέρου  μή 
παρεξιέναι  τήν  συμμετρίαν,  ώς  βιβ.  μη'  τίτ.  θ', 
διαίτ.  ιβ’,  ιγ’  · εί  καί  τά  μάλιστα  είρηναι  βιβλ.  τψ 
αύτψ  τίτ  ζ\  διάτ.  α*,  καί  βιβλ.  ν’,  τίτ.  α',  διάτ.  ιε’, 
δτι  ή τού  φάκτου  ζήτησις,  έπιτέτραπται  τψ  δικαστή, 
ου  μήν  ή τού  νόμου  έπεξέλευσις  * δμως  μέν  τοι 
ψηφισάμενος,  ούκέτι  δύναται  τήν  ψήφον  ανατρέπει ν * 
εΐρηται  γάρ  βιβλ.  ζ’  τού  κώδ.  τίτ.  ν',  διάτ,  α’,  δτι 
ούτε  τήν  Ιδίαν  ψήφον,  ούτε  τήν  τού  διαλεχθέντος  δύ- 
ναταί  τις  άνατρέπειν  · καί  βιβλ.  θ’  τίτ.  μζ*  διάτ.  ιε', 
8τι  δ άρχων  τήν  παρ’  αύτοΰ  άνατρέπειν  οΰ  δύναται 
βρισθεΐσαν  ποινήν. 

’Εν  δΐ  τψ  με’  διατάγ.  τού  α’  τίτ.  τεύ  μβ’  βιβλ. 


ΤίΤ.  IX,  CAP.  XXXIX.  814 

quemadmodum  in  praecedente  oratione  divisio 
facta  est ; considerante  scilicet  oeconomo  seu  dis-  · 
pensatore,  ex  ipsa  vita  ejus,  cui  medela  adhibe- 
tur, medicinam,  ut  spatium  a canonibus  praesti- 
tutum possit  contrahere. 

8.  Sacrilegium  autem  in  antiqua  quidem  Scri- 
ptura,ne  caedis  quidem  condemnatione  visum  est 
tolerabilius  Similiter  enim, et  qui  caedis  convictus 
erat, et  qui  res  Deo  dedicatas  abstulerat,  lapidatio- 
nis supplicium  subibat. In  ecclesiastica  autem  con- 
suetudine,de  poenae  gravitate  nescio  quomodo  ali- 
quid detractum, et  eo  lenitatis  descensum  est,  ut 
illius  morbi  existimaretur  tolerabiliuspiaculum;in 
minori  enim  tempore  quam  adulterium, ii  aPatrum 
traditione  poenam  susceperant.  Ubique  autem  hoc 
in  supplicii  genere  ante  omnia  videndum  est, qua- 
lis sit  ejus  cui  adbibetur  affectio;  et  non  existimare 
tempus  ad  medelam  sufficere  (quaenam  enim  fuerit 
ex  tempore  medicina  ?),  sed  ejus,  qui  sibi  per 
conversionem  medetur,  animum  et  institutum. 

553  Haec  tibi,  o homo  Dei,  ex  iis  quae  erant  ad 
manum  studiose  composita, quod  oporteat  fratrum 
mandatis  parere, studiose  misimus.  Tu  vero  con- 
suetas pro  nobis  preces  Deo  offerre  ne  intermit- 
tas. Debes  enim  ut  gratus  filius,  ei  qui  te  secun- 
dum Deum  genuit,  in  senectute  per  tuas  oratio- 
nes alimentum,  convenienter  praecepto  quod  ju- 
bet honorare  parentes,  ttf  tibi  bene  sit9et  sis  lon· 
gatvus  super  terram  7l.Clarum  est  autem  quod  ut 
symbolum  sacerdotale,  litferas  accipies,  munus- 
. que  hospitale  non  contemnes,  etiamsi  sit  minus 
quam  pro  summa  tui  ingenii  bonitate. 

7extus.  Constit.  3,  tit.  7,  lib.  i,  cod.  sustuli 
poenitentiMn  orthodoxorum  ad  haereticos  dificien- 
tium.  Novella  autem  37,  quae  de  Africauis  Eccle- 
siis disserit,  talibus  poenitentiae  tempus  dedit. 
Constit.  porro  34,  tit.  4,  lib.  i,  cod.  et  const.  2, 
tit.  i,  Novellarum,  episcopo  videnti  poenitentiam 
clerici  qui  alea  lusit,  aut  spectaculis  [se]  immi- 
scuit,potestatem  facit,  ut  poenam  minuat,  et  ante- 
quam statutum  tempus  completum  sit,  ipsum  sa- 
cro ministerio  restituat.  Verum  hoc  in  episcopis 
speciale  est.  Nam  civiles  judices  facultatem  ha- 
bent,ut  in  ipsa  sententia  poenam  tum  augeant,  tum 
minuant : ut  tamen  in  utroque  [modo]  rationem 
non  excedant : quemadmodum  lib.xLvui,  tit.  19, 
Ddig.  12  [traditur],  tametsi  ejusdem  lib.,  tit.  16, 
dig.  Ijellib.Ljtit.l.digesl.  15,  [vel]  maxime  di- 
catur, quod  judici  facti  quaestio,  non  autem  legis 
persecutio  commissa  sit.  Certe  quidem  qui  judi- 
cavit, sententiam  evertere  non  potest.  Dicitur 
namque  lib.  vii,  cod.  tit  50. constit.  1,  quod  ne- 
que suam  neque  decessoris  sui  sententiam  quis- 
quam rescindere  possit.  Et  lib.  ix,  tit.  47,  334 
const.  15,  quod  praesidi  poenam  sua  dictam  sen- 
tentia revocare  non  liceat. 

Textus.  In  digest.  45,  tit.  1,  lib.  xlii,  poenam 


Exod.  xx,  12  ; Deut.  v,  16  ; Matth.  xv,  4. 


i 5 PHOTII  PATRIARCHA  CP.  βίβ 

sententia  dictam,  sine  principali  auctoritate  ne-  a φησίν,  δτι  τήν  ψηφισθετσαν  σόινήν  αύξειν  ή 
que  ampliari  neque  minui  p0>se  dicitur.  Et  lib.  δ αρχών  χωρίς  βασιλική;  αυθεντίας  ού  δύναται  - και 
XLVIII,  tit.  18,  dig.  1 , ait  : Si  servus  metu  ad  do-  βιβλ.  μη’,  τίτ.  ιη\  διάτ.  % φησίν,  δτι  έαν  δοΰ)ος 
minum  revertendi  [crimen  aliquod]  in  se  confin*  φοβούμενος  πρδς  τον  Δεσπότην  δποστρέψαι,  ειπη 
gai,  et  post  condemnationem  eo  de  consciis  qu®-  κ*θ’  έαυτού  πλαστώς,  και  μετά  καταδίκην  έρωτω- 
sito,  veritas  appareat  : liberatur  poena,  eaque  μενού  αύτού  περί  τώ#  συΜστόρων,  φανή  ή Αλήθεια 
conditione  ne  ad  dominum  revertatu  a cohorte  έλευθερούται  τής  ποινής,  καί  διά  τής  τάςεως  πιπρά- 
divenditur,  et  pretium  domino  datur.  Judex  au-  σκεται,  έφ’  ψ μη  δποστρεψαι  προς  τον  Δεσπύτην, 
tem  qui  aliquem  damnavit  tanquam  sontem,  libe-  καί  το  τίμημα  τψ  Δεσπότη  δ'δοται  · αύτδς  δε  δ κατα- 
rare  insontem  compertum  non  potest.  Neque  δικάσας  ώς  αίτιόν  τινα,  ου  δύναται  άλευθερούν 
enim  quisquam  sententiam  suam  revocat, etiamsi  άναίτιον  εύρισκόμενον  · ούτε  γάρ  τις  τήν  οίκείαν 
pecuniaria  sit.  In  criminibus  Igitur  de  eo  ad  ψήφον  Ανακαλείται,  κάν  χρηματική  είη  · δεΤ  συν 
principem  referre  [judicem]  oportet.  Et  digest.  περί  τούτου  βασιλεΐ  άναφέρειν  έπί  των  έγκλημά- 
9 et  27.  tit.  19,  ejusdem  lib.  Decurio  neque  in  των  · καί  διάτ.  θ’,  καί  κζ*  τού  ιθ’  τίτ.  τού  αυτού 
metallum,  neque  in  opus  metalli  damnatur,  nec  βιβλ.  δτι  βουλευτής  ούτε  είς  μεταλλον,  ούτε  εις 
fure®  subjicitur,  neque  exuritur.  Sed  tametsi  g έργον  μετάλλου  καταδικάζεται,  ούτε  φουλκίζεται, 
tale  quidpiam  judicatum  sit,  liberatur  : non  ούτε  καίεται,  άλλ*  εί  καί  τι  τοιουτον  ψηφισθή, 
[quidem]  per  judicem,  sed  per  principem,  qui  έλευθερούται,  ού  διά  τυϋ  αρχοντος,  άλλα  διά  τού 
[eam  rem]  edoctus  poenam  aut  permutat,  aut  βασιλέως  διδασκομένου,  τήν  τιμωρίαν  έναλλάσ- 
re mittit,  et  pr®sides  sententias  suas  non  rescin-  σοντος  ή έλευθερούντος  * καί  οί  άρχοντες  ούκ 
dant.  Se  tamen  in  se  quis  mentitus,  aut  ob  defe-  άνατρέπουσι  τάς  Ιδίας  ψήφου;  · εί  μεντοι  τις  καθ’ 
ctum  testificationum  condemnatus  fuerit,  et  έαυτοϋ  ψευσάμενος,  ή άπόρί*  συστάσεως  καταδι- 
postmodum  probationes  qu®  ipsum  juvent  inve-  κασθή,  καί  ύστερον  εύρεθώσι  βοηθούντα  αύτψ  δικαιώ- 
niantur,  princeps  aut  liberat  eum  aut  poenam  ματα,  ό βασιλεύς  ή έλευθεροΤ  αύτον  ή μειοτ  τήν 
minuit.  ποινήν. 

Textus.  [Atque]  ll®C  [quidem]  de  perfectis  sen-  Ταύτα  περί  αυτοτελών  είρηται  ψήφων·  τά  γάρ 
tentiis  dicta  sint.  Siquidem  qu®  judex  in  parte  κατά  μέρος  διαλαλούμενα,  δύναται  δ δικαστής  καί 
[aliqua judicii]  interlocutus  fuerit,  ea  prorsus  tol-  τελείως  άναιρεΐν  καί  έναλλάσσειν,  ώς  βιβλ.  μβ',  τίτ. 
Iere  et  immutare  potest  '.quemadmodum  lib.  xlii,  a’ δ·.άτ.  ιδ’,  καί  βιβλ.  δ*,  τίτ.  η’,  διάτ.  ιθ’,  κ’  · δ 
tit*  1,  digest.  14,  et  lib.IV,  tit.  8,  digest.  19,  20.  μέν  γάρ  διαλαλύ**;,  μένει  δικαστής  · δ 81  ψηφι**'- 
[traditur].  Et  merito  [quidem].  Nam  qui  intcrlo-C  μένος,  πέπαυται  έπ’  αύτψ  τψ  πράγματι  είναι  δικα- 
cutusest,  manet  judex  : qui  vero  sententiam  di-  στής,  ώς  βιβλ.  μ*,  τίτ.  η’,  διάτ.  κ*,  καί  βιβλ.  μβ’, 
xit,  in  eadem  [illa]  re  judex  esse  desiit : ut  lib.  τίτ.  α’,  διάτ.  νε\ 
xlii,  tit.  1,  dig.  55  [docetur]· 


ΤΙΤΛΟΣ  I\ 

ΠΕΡΙ  ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ  ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗΝ  ΠΡΑΓΜΑΤΩΝ,  ΚΑΙ  ΠΕΡΙ  ΤΗΝ  ΙΔΙΚΠΝ  TOV  ΕΠΙΣΚΟΠΟΙ'. 


TITULUS  X. 

556  DE  ADMINISTRATIONE  PATRIMONII  ECCLESIASTICI,  ET  DE  RE  PROPRIA  EPISCOPI. 


CAPUT.  I.  — Oportere  oeconomum  de  Ecclesiw  D 
clero  fiat . 

Concilii  Chaleedonensis  canon  26. 

26.  Quoniam  in  nonnullis  Ecclesiis,  ut  s®pe  a 
nobis  auditum  est,  episcopi  atque  oeconomi  tra- 
ctant res  ecclesiasticas,  placuit  omnem  Ecclesiam 
episcopum  habentem,  ex  proprio  clero,  oecono- 
mum habere,  ut  sine  testibus  sit  Ecclesi®  admi- 
nistratio, nec  ideo  res  ejus  dissipentur,  et  pro· 
brum  ac  dedecus  sacerdotio  inuratur.Si  autem  hoc 
non  fecerit,  eum  divinis  etiam  canonibus  subjici, 
καί  λοιδορίαν  τη  Ιερωσύνη  προστρίβεσθαι*  εί  81  μ ή 


ΚΕΦΑΛ.  Α . — Περί  τού  χρήναι  τδν  οίκονόμον 
έκ  τού  κλήρου  τής  Εκκλησίας  είναι. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  κζ"*. 
κζ"1 . 'Επειδή  Ιν  τισιν  Έκχλησίαις,  ώς  περιηχή- 
θημεν,  δίχα  οίκονόμων  οί  έπίσκοποι  τά  έκχλησια- 
στικά  χειρίζουσι  πράγματα,  20οξε  πάσαν  * Εκκλη- 
σίαν έπίσκοπον  Ιχουσαν,  καί  οίκονόμον  Ιχειν  έκ  του 
Ιδίου  κλήρου,  οίκονομούντα  τά  έκκλησιαστικά  κατά 
γνώμην  τού  ιδίου  έπι σκοπού  * ώστε  μή  αμάρτυρο* 
εΤναι  τήν  οίκονομίαν  τής  'Εκκλησίας,  καί  έκ  τού- 
του σκορπίζεσθαι  τά  τής  αύτής  Εκκλησίας  πράγματα, 
τούτο  ποιη,  ύποκεΤσθαι  αύτον  τοΤς  θείοι ς κανόσι*. 


817 


818 


SYNTAGMA  CANONUM.  - T1T.  X,  CAP.  I,  II. 

Συνόδου  Νικαίας  τύ  ββ,  κανών  tot’  A Concilii  NtCWni  Π canon  11. 

"Ott  Ssr  οικονόμους  sTvxt  έν  τοτς  έπιακοπιίοις  Oportet  oeconomos  esse  in  episcopiis  et  in  mo · 
καί  tote  μοναστηρίοις.  nasteriis. 

ια\  Υπόχρειοι  βντες  πάντα;  τους  θείους  κανόνας  1 1 . Cam  Ο Π)  Ο 68  7i  divinos  C&D0008  servare  !θ- 
φυλάττειν,  καί  τύν  λέγοντα  οίκονόμους  είναι  έν  έκά-  neamur,  eum  quoque,  qui  jubet  (BCOnomos  6886 
στη  Έκκλησή,  παντί  τρόπψ  άπαρ άτρωτο v διατηρεΐν  in  singulis  Ecclesiis,  illaesum  omnino  semre 
όφείλομεν  * καί  el  μεν  έκαστος  μητροπολίτης  έν  τη  debemus.  Et  si  quidem  unuequisqiie  S86  metro- 
Ίδκκλησίφ  αύτού  καθιστφ  οίκονομον,  καλώς  Αν  Ιχοι  * litanuf  in  SUI  Ecclesia  (BCOnomum  CODSlituit, 
el  Sl  μή  γε,  έ;  αυθεντίας  Ιδιας  τψ  Κωνσταντίνου*  bene  habet  : sin  minus,  Constantinopolitaoo 
πόλεως  έπισκόπψ  αδεια  έστι  .προχειριζεσθχι  οίκονό-  episcopo  speciali  auctoritate  licebit  (BCODOmum 
μον  έν  τή  αύτού  Έκκλησή*  ώιαύτως  κα\  τοΤς  μητρο*  in  ejus  Ecclesia  praeficere.  Similiter  et  metropo- 
πολίτχις,  el  ol  υπ’  χύτου;  έπίσκοποι  ού  προαφοϋν  lilanis,  si  qui  eis  subsunt  episcopi,  nolint  in  suis 
xat  οίκονόμους  Εγκχταστήσαι  έν  ταΤς  έ αυτών  Έκκλη-  Ecclesiis  OBCOnomOS  constituere.  HOC  ipsum  au- 
σίαις  * xb  αύτύ  δε  φυλάττεσθαι  καί  έπί  των  μοναστή-  tem  servari  etiam  in  monasteriis, 
ρίων. 

Θεοφίλου  έκ  του  Υπομνηστικού  κανών  Θ’.  β Theophili  βΧ  Commonitorio  CatlOn  9. 

Θ’.  'Ώστε  γνώμη  παντός  τού  Ιερατείου,  οίκονόμον  9.  Ut  totius  sacerdotalis  ordinis  sententia  alius 
άποδειχθηναι  Ετερον,  έ*’  ψ συντίθεται  καί  6 έπίσκ ο-  renuntietur  oeconomus,  in  quo  Apollo  quoque 
πος  'Απόλλων,  προς  xb  τά  της  Εκκλησίας  είς  δέον  episcopus  consensit,  ut  bona  Ecclesiae  in  ea  qua 
άναλ'σκεσθαι.  oportet  impendantur. 

Ή λβ’  διάτ.  του  γ’  τίτ.  τού  α’  βιβλ.  τού  κώδ.  Jexlus.Const.32,  tit.  3,  lib.  i,  cod.  oeconomum 
λέγει  τύν  οίκονόμον  χρηναι  παρά  τού  έπισκόπου  γί-  ab  episcopo  fieri  oportere  dicit.  Et  COOSt.41  ejus- 
νεσθαι  * καί  h μ*’  διάτ.  τού  αύτού  τίτ.  δτι  κατά  δοκι-  dem  tit.  per  explorationem  fieri.  Const.  24, 
μασίαν  γίνεται  * ή δε  κδ*  τού  β’  τίτ.  δτι  δεΤ  τούς  οίκο-  tit.  2,  quod  oporteat  (BCOnomus  singulis,vel  SUIU- 
νόμους  κατά  μήνα  ή τύ  μήκισεον  5πέρ  δύο,  λογο-  roum  alternis  mensibus  apud  arcarios  rationes 
ποιεΐν  πρύς  τούς  άρκαρίους,  έπεί  κινδυνεύουσι,  και  conficere, alioqui  periclitari. Et,quod  quisque  oeco- 
δτι  Εκαστος  μεν  οίκοώμος  ζητετ  τά  τής  ύφ*  έαυτύν  nomus  quaerat  qurc  suae  ad  mi nistrationis  sunt: reli- 
διοικήσεως,  oi  δ*  λοιποί  κατά  πρόσταξιν  άγραφον.  qui  vero  secundum  jussiu  nem  patriarcha  non  scri- 
τού  πάτριάρχου  τοΤς  λογισμοί;  ύπογράφουσι,  τύ  άν-  piam  rationibus,  subscribant,  legi : quodque  citra 
έγνων  * καί  τύ  χωρίς  της  τοιαύτης  παρατηρ/,σεως  hanc  observationem  in  rationem  deducitur,  id  de 
λογιζόμενον,  οΐκοθεν  oi  οικονόμοι  διδόασι  * και  ή μα' c SUO  oeconomi  dent.  Et  41,  tit.  3,  quod  singulis 
τού  γ’  τίτ.  δτι  κατ*  ένιαυτύν  6 οικονόμος  παρατίθεται  quibusque  annis  oeconomus  rationes  reddat  trac- 
λόγον  της  αύτού  διοικήσεω;  τψ  έπίσκόπφ,  καί  άπο-  tus  SUI  episcopo,  et  restituat,  si  quod  damnum 
δίδωσιν  εΤ  τι  φανη  βλάψας  ή κερδήσας  * εί  δέ  χελευ-  dedisse,  aut  lucrum  fecisse  videatur.  Si  vero  ante 
τήσει  πρό  τών  λογισμών,  ύπόκεινται  τούτοι;  oi  κλη-  [redditas]  rationes  moriatur, illis  haredes  ejus  te- 
ρονόμοι  αύτού  * ύπόκεινται  γάρ  καί  άπύ  βφθυμίας,  neri.  Teneri  enim  ob  negligentiam,  aut  si  [quid] 
καί  έάν  άπόροι ς έκδώσει  · ή δέ  β’ διάτ.  τού  β’ τίτ*  iisqui  solvendo  non  sunt  elocaverit. Porro  2 const., 
τών  Νεαρών,  Απαγορεύει  τοΤς  οικονόμοι;,  καί  όρφα-  tit.  i Novellarum,  interdicit  oeconomis,  et  orpha- 
νοτρόποις,  καί  διοικηταΐς  τών  λοιπών  ευαγών  οίκων,  notrophis,  et  reliquarum  venerabilium  domuum 
Ετι  μην  καί  τοΤς  πάντων  χαρτουλαρίοις,  καί  τοΤς  τού-  dispensatoribus,  atque  insuper  quarumcunque 
των  γονεύσι  καί  παισί,  καί  τοΤς  κατά  γένος  ή γά-  [domuum]chartulariis,  et  horum  parentibus  simul 
μον  αύτοΤς  συναπτομένοις,  έμφυτεύσεις,  καί  μισθώ-  et  liberis,  et  aliis  5157  genere  ipsis  aut  affinitate 
σεις,  καί  ύποθηκας  πραγμάτων  τών  εύαγών  οΐκων,  ή conjunctis, ne  empb^teuses,aut  locationes,aut  by- 
δι*  έαυτών,  ή διά  παρένθετων  προσώπων  λαμβά-  polhecas rerum  venerabilibus  domibus  [competen- 
νειν  · έπεί  καί  τύ  συνάλλαγμα  άκυρούται,  καί  πάσα  tium]  vel  per  se  vel  per  interpositas  personas 
b περιουσία  τών  οικονόμων  καί  χαρτουλαρίων  καΐρ  suscipiant.  Alioquin  [inquiens]  et  contractus  ir- 
διοικητών  οΤς  κατά  τύν  είρημένον  τρόπον  συνάπτον-  ritus  erit,  et  oeconomorum,  et  chartulariorum,  et 
ται,  εις  τύν  εύαγη  oTxov,  έξ  ού  τύ  πράγμα  λαμβά-  diepensatorum,  quibus  [illi]  praedicto  modo  con- 
νουσι,  περιέρχεται  μετά  τήν  αύτών  τελευτήν.  juncti  sunt,  universum  patrimonium  post  ipso- 

rum  mortem  ad  venerabilem  domum,  unde  rem 
susceperunt,  perveniet. 

κεφαλ.  b\  — Περί  διοικήσεω;  τών  έκκλησι-  CAP.  II.  De  patrimonii  ecclesiastici  adminis- 
αστικών  πραγμάτων.  tratione. 

Αποστόλων  κανών  λ η*,  μ*,  μα'.  Apottolorwn  canones  38,  40,41. 

λη*.  Πάντων  τών  έκκλησιαστικών  πραγμάτων  6 38.[37]Omnium  rerum  ecclesiasticarum  episco- 

έπίσκοπος  έχέτω  τήν  φροντίδα,  καί  διοικείτω  αυτά  pus  curam  gerat,  et  eas  administret  tanquam  Deo 
ώς  τού  θεού  έφορώντος  · μή  έξεΤναι  δέ  αύχψ  σφε-  intuente.  Ne  liceat  autem  ex  eis  aliquidsibi  vindi- 


7i  Cone·  Cbalced.,  can  26. 


819  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  820 


care'  vel  propriis  cognatis,  qoae  Dei  sunt,  largiri.  A 
Sin  autem  sunt  pauperes,  nl  pauperibus  suppe- 
ditet : sed  non  eorum  praetextu  vendat  quae  sunt 
Ecclesiae. 

40  [39.]  Manifestae  sint  episcopi  res  propriae, si- 
quidem res  habet  proprias,  et  manifestae  res  Do- 
minicae : ut  sit  in  potesta’.e  moriectis  episcopi, 
propria  quibus  vult  et  vult  relinquere,  et  non  re- 
linquerent non  rerum  ecclesiasticarum  praetextu 
res  episcopi  intercipiunt, qui  nonnunquam  uxorem 
habet  elliberos,vel  cognatos, vel  famulos. Est  enim 
justum  73  apud  Deum  et  homines,  ut  nec  Ecclesia 
damnum  aliquod  accipiat  propter  rerum  episcopi 
ignorationem : nec  episcopus  vel  ejns  cognati  Ec- 
clesiae praetextu  proscribantur, vel  in  negotia  lites- 
qne  incidant,  qui  ad  eum  attinent,  et  ejus  mortem  j 
maledictis  infaustisque  veibis  prosequantur. 

538  41  [40].  Jubemus  episcopum  rerum  Ec- 
clesiae potestatem  habere  74.  Si  euim  pretiosae 
hominum  animae  sunt  ei  credendae,  multo  magis 
ei  sunt  committendae  pecuniae,  et  in  ejus  sit  fa- 
cultate omnia  administrare,  et  iis  qui  egent  per 
presbyteros  et  diaconos  subministrare  cum  Dei 
timore,  et  omni  religione,  et  etiam,  si  sit  opus, 
in  necessarium  suum  usum  accipere,  et  fratrum 
qui  hospitio  excipiuntur,  ita  ut  ipse  nullo  modo 
egeat.  Lex  enim  Dei  hoc  habet,  ut  qui  altari  as- 
sident, ex  altari  alantur  75  ; quandoquidem  nec 
miles  unquam  suo  viatico  adversus  hostes  pro- 
greditur. 

Concilii  Antiocheni  canones  24,  25. 

24.  Recte  habet,  ut  ea  quae  Ecclesiae,  Ecclesiae 
serventur  cuin  omni  boni  conscientia,  et  fide  in 
omnium  praesidem  et  judicem  Deum  : quae  etiam 
administrari  convenit  cum  judicio,  et  potestate 
episcopi,  cui  est  omni  populus  creditus,  et  eo- 
rum animae  quae  in  Ecclesiam  conveniunt.  Sint 
autem  manifesta  quae  ad  Ecclesiam  pertinent 
cum  cognitione  presbyterorum  et  diaconorum, 
qui  sunt  circa  eum,  ut  sciant  et  non  ignorent  quae 
sunt  propria  Ecclesiae,  ut  nihil  ipsos  lateat ; ut  si 
contingat  episcopum  e vita  migrare,  iis  manifes- 
tis exsistentibus  quae  ad  Ecclesiam  pertinent,  ne 
ea  intercidant  et  pereant : nec  quae  sunt  propria 
episcopi,  praetextu  rerum  ecclesiasticarum  ve- 
xentur. Est  enim  justum,  et  apud  Deum  et  homi- 
nes acceptum,  ut  episcopus  propria  quibus  velit 
relinquat.  Quae  sunt  autem  Ecclesiae,  ipsi  serven- 
tur, et  559  nec  Ecclesia  damnum  aliquod  susti- 
neat, nec  episcopus  Ecclesiae  praetextu  proscri- 
batur, vel  qui  ad  eum  attinent,  in  negotia  inci- 
dant cum  eo,  quod  et  ipsum  post  mortem  malis 
omnibus  prosequantur. 

25.Episcopus  habeat  rerum  Ecclesiae  potestatem, 
ut  eas  in  omnes  egentes  dispenset  cum  multa  cau- 


χερίζβσθαί  τι  έζ  αυτών,  ή συγγενέσ ιν  $ Ιδίοις  χά 
του  Θεού  χαρίζεσθαι  * εΐ  δ!  πένητες  εΤεν,  άπιχορ- 
ηγείτω  ώς  πένησιν  · άλλά  μη  προφάσει  τούτων,  τά 
τής  'Εκκλησίας  άπεμπολείτω. 

μ'.  "Εστω  φανερά  τά  ίδια  τού  Επισκόπου  τρά- 
γματα,  εϊ  γ»  καί  ίδια  Ιχει  * καί  φανερά  τά  Κυριακά, 
V έξουσία ν Ιχη  των  ιδίων  τελευτών  δ kxioxorc;,  οΤς 
βούλεται  και  ώς  βούλεται  καταλεΤψαι  * και  μη  προ- 
φάσει  χών  έχκλησιαστικών  πραγμάτων,  διαπίπτειν 
τά  τού  έπισκόπου,  2σΘ  δχε  γυναίκα  καί  πχΤοχς  κε- 
κχημένου,  ή συγγενείς  ή οΐκέτας  * δίκαιον  γάρ  τούτο 
παρά  θεφ  και  άνθρώποις,  τδ  μήτε  τή*  Εκκλησίαν 
ζημίαν  τινά  ύπομένειν,  άγνοίφ  χών  τού  έπισκόπου 
πραγμάτων,  μήτε  τον  έπίσκοπον  ή τούς  αυτού  συγ- 
γενείς, προφάσει  τ^ς  'Εκκλησίας,  δημεύεσΟαι  · ή καί 
\ είς  πράγματα  έμπίπτειν  τούς  αύτφ  διαφέρονχας,  καί 
τδν  αύτου  θάνατον  δυσφημίφ  περιβάλλεσαι. 

μα'.  Προστάσσομεν  τδν  έπίσκοπον  Ιχειν  έξουσίαν 
χών  τής  'Εκκλησίας  πραγμάτων  · εΐ  γάρ  ιάς  τιμίας 
χών  άνθρώπων  ψυχάς  αύτφ  πιστευτέον,  πολλφ  5ν 
δέοι  περί  των  χρημάτων  έντέλλεσθαι  · ώστε  κατά  την 
αύτού  Εξουσίαν  πάντα  διο’κεΤσθαι  χοΤς  δεομένοις  διά 
χών  πρεσβυτέρων  καί  διακόνων,  καί  έπιχορηγεΤσθαι 
μετά  φόβου  θεού  καί  πάσης  εύλαβείας  * μεταλαμ- 
βάνειν  £1  καί  αύτόν  χών  δεόντων,  ειγε  δέοιτο  είς  χάς 
άναγκαίας  αυτού  χρείας,  και  των  έπιξενουμένων 
άδελφών,  ώς  κατά  μηδένα  τρόπον  αυτούς  ύστερεΤ- 
σθαι  * ό γάρ  νόμος  τού  θεού  διετάξατο,  τούς  τφ  6υ- 
σιαστηρίφ  προσεδρεύοντας,  έκ  τού  θυσιαστηρίου  τρέ- 
φεσαι * έπείπερ  ούδέ  στρατιώτης  ποτέ  Ιδίοις  όψω- 
νίοις,  δπλα  κατά  πολεμίων  έπι φέρεται. 

Συνόδου  ’Αντιοχείας  κανών  κδ’,  κε*. 
κδ'.  Τά  τής  'Εκκλησίας,  τή  Έκκλησή  καλώς  εχειν 
φυλάττεσθαι  δεΤ,  μετά  πάσης  έπιμελείας  καί  άγα- 
θής  συνειδήσεως  και  πίστεως  της  είς  τον  πάντων 
Ιφορον  και  κριτήν  Θεόν  · & και  διοικείσθαι  προσήχει 
μετά  κρίσεως  καί  έξουσίας  τού  έπισκόπου,  τού  πε- 
πισχευμένου  πάντα  τδν  λαόν  και  χάς  ψυχάς  τών  συν- 
αγόμενων · φανερά  81  είναι  τά  διαφερονχα  χή  'Εκ- 
κλησία, μετά  γνώσεως  χών  περί  αύτδν  πρεσβυτέρων 
και  διακόνων  · ώστε  τούτους  είδεναι,  καί  μη  άγνοεΤν 
χίνα  ποτέ  έστι  τά  ίδια  τής  Εκκλησίας,  ώστε  μηδέν 
αυτούς  λανθάνειν  * fiv'  εΐ  συμβαίη  τον  έπίσκοπον  μετ- 
αλλάττειν  τον  βίον,  φανερών  βντων  τών  διχφερόν- 
τών  τή  'Εκκλησία  πραγμάτων,  μήτε  αυτά  ώαπί- 
πτειν  καί  άπόλλυσθαι,  μήτ*.  τά  ίδια  τού  έπισκόπου 
ένοχλεΐσθαι,  προφάσει  τών  έκκλησιαστικών  πραγμά- 
των * δίκαιο/  γάρ  καί  αρεστόν  παρά  τε  Θεφ  κσί 
άνθρώποις,  τά  ίδια  τού  έπισκόπου,  οΤς  άν  αυτός 
βούληται  καταλιμπάνεσθαι,  τά  μέντοι  τής  Έχκλη- 
σίας  αυτή  φυλάττεσθαι  · καί  μήτε  τήν  'Εκκλησίαν 
ύπουένειν  τινά  ζημίαν,  μήτε  τον  έπίσκοπον  προφάσει 
τής  'Εκκλησίας  όημεύεσθαι,  ή καί  είς  πράγματα 
έμπίπτειν  τούς  αύτφ  διαφέρονχας,  μετά  τού  καί  αυτόν 
μετά  θάνατον  δυσφημώ  περιβάλλεσθαι. 

κε'.  'Επίσκοπον  2χειν  τών  τής  'Εκκλησίας  πραγμά- 
των έξουσίαν,  ώστε  διοικεΤν  είς  πάντας  τούς  δεομέ- 


73Antioch.  can.24. 74 Quaesit.  12, c.  Proeciptmus; Antioch.  can.  25. 75  Deut.  xviu, l;ICor.ix,  13. 


822 


821  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  X,  CAP.  III. 

νους  μετά  πάσης  t ύλαβςίας,  καί  φόβου  Θεού  * μετά-  A tione  et  Dei  timore : ipse  autem  eorum,  qu®  opus 
λαμβάνειν  δέ  καί  αύτύν  των  δεόντων,  εΐ  γ»  δέοιτο,  est, sit  particepsad  usus  necessarlos,ot  fratrum  qui 
«ίς  τάς  άναγ καίας  αύτού  χρείας  καί  των  παρ’  αύτψ  apud  eum  hospitio  excipiuntur, ut  ipsi  nullo  modo 
έπιξινουμένων  Αδελφών  · ώς  κατά  μηδέν*  τρόπον  priventur  secundum  divinum  Apostolum, qui  dicit: 
αυτούς  ύστεοεΤσθαι,  κατά  τύν  6·Τον  Απόστολον  Habentes  autem  alimenta  et  quibus  tegamur9  iis 
λίγ οντα,  "Εχοντες  διατροφάς  καί  σκεπάσματα,  τού-  COntenlt  Crf«WS76.Sinautemiis  non  sii  contentus, 
xotc  Αρκεσθησόμεθα  * «t  δέ  μή  τούτοις  σρκοΤτο,  μι-  et  res  in  proprios  usus  convertat,  et  Ecclesi®  re- 
ταβάλλοι  δέ  τα  πράγματα  είς  οίκείας  έαυτού  χρείας,  ditU8,vel  agrorum  fructus  noncum  presbyterorum 
xxt  του;  πόρους  τής  Εκκλησίας,  fi  τούς  των  Αγρών  vel  diaconorum  sententia  administret, sed  SM8  CO- 
καρπούς,  μη  μετά  γνώμης  των  πρεσβυτέρων  fi  δια-  gnatis,  vel  fratribus,  vel  filiis  praebeat  facultates, 
χάνων  χ*ιρ?ζοι,  άλλ’  οίκείοις  χύτου,  καί  συγγενέσιν,  ut  per  rationes  Ecclesi®  latenter  laedantur,  is  det 
ii  αδελφοί ς,  fi  υΐοΐς  παράσχοιχο  xfiv  έςουσίχν,  βΐς  τύ  synodo  provinciae  rationem.  Sin  autem  etiam  alias 
δια  των  τοιούτων  λεληθότως  βλάπτεσθαι  τούς  λόγους  insimuletur  episcopos,  vel  qui  Sunt  cum  eo  p res- 
τής  'Εκκλησίας,  τούτον  εόΟύνας  παρέχειν  τή  συνόδφ  byteri,  quod  quae  pertinent  ad  Ecclesiam,  vel  ex 
της  έπαρχίας  * εΐ  δέ  καί  άλλως  διχβάλλοιτο  δ έπίσκο-  agris, vel  ex  quacunque  alia  causa  ecclesiastica, ad 
πος,  n ot  σύν  αύτφ  πρεσβύτεροι,  ώς  τά  xfi  Έκκλησίφ  η seipsos  referant, ut  pauperes  quidam  opprimantur, 
διχφέροντχ,  fixoi  έξ  άγρών,  fi  έξ  έτέρας  προφάσεως  et  invdia  ac  infamia  verbo  inuratur,  et  iis  qui  sic 
Ικκλησιαστικης,  είς  i αυτούς  άποφερόμενοι,  ώς  θλί-  administrant : ii  quoque  correctionem  assequan- 
βεσθαι  μέν  τούς  πένητας,  διαβολην  81  καί  δυσφημίαν  tur  sancta  synodo  id  quod  decet  examinante, 
προστρίβεσθαι  τφ  τε  λάγφ  κχΐ  τοΐς  ο8τω  διοικούσι,  καί  τούτους  διορθώσεως  τυγχάνει V τύ  πρέπον  δοκιμαζού- 
σης  τής  Αγίας  συνόδου, 

Κυρίλλου  Ικ  xfic  προς  Δόμνον  έπι στολής,  κεφ.  β*.  Ciji  illi  ex  epistola  ad  Domnum9  cap.  2. 

β\  τά  8ϊ  Αδίκως  λ/,φθέντα  παρ’  αύτού  χρήματα,  2.  Pecuniam  autem  qu®  per  injustitiam,  etc., 
x.  t.  λ.  utpag.NQ. 

Θεοφίλου  έκ  τού  ύπομνηστικού  κεφ,  ι\  540  Theophili  Commonitorio , Cap.  10. 

ι#.  Ai  χηραι  καί  ol  πένητες  καί  οί  παρεπιδημούντες  40.  Yidu®  et  pauperes  et  peregrinantes  bos- 
ξένοι  πάσης  άναπχύσεως  άπο λ αυ ίτωσαν  · καί  μή  τις  piles  omni  quiete  fruantur,  et  nemo  ea  qu®  sunt 
τά  της  'Εκκλησίας  Ιδιοποιείσθω  * άφιλάργυρον  γάρ  Ecclesi®,  Ut  8Ua  usurpet, 
είναι  δεΤ  τύν  λειτουργύν  τού  θεού. 

Πολλά  μέν  ειρηται  καί  περί  της  διοικήσεως  τωνβ  Textus  .Multa  de  rerum  ecclesiasticarum  adrai- 

έκκλησιαστικών  πραγμάτων,  έν  τφ  β’  τίτ.  τού  α’  nistratione  dicta  sunt  in  tit.  2,  lib.  I,  COd.et  mul- 
βιβλ.  τού  κώδ.  καλ  έν  διαφόροις  των  Νεαρών  διάτ.,  tis  Novellarum  constitutionibus.  Legas  vero  tit.2 
καί  ανάγνωθι  τύν  β’  τίτ,  των  αύτών  Νεαρών,  καί  μά-  Novellarum,  et  pr®serlim  2 et  3 ejus  COnst.  qu® 
λίστα  xfiv  β'  αύτού  καί  γ'  δίατ.  περιεχούσας  πάντα  comprehendunt  quacunque  ad  ecclesiasticas  ad- 
τά  περί  έκκλ βιαστικών  διοικήσεων  καί  προνομίων,  ministrationes  et  privilegia  pertinent· 

ΚΕΦΑΛ.  Γ*.  — Περί  πραγμάτων  καί  προσόδων  των  CAP.  ΠΙ.  — De  rebus  et  redditibus  Ecclesiarum 
άνεπισκόπων  Εκκλησιών.  vacatltiUM. 

Συνόδου  Άγκυρας  κανών  ιε\  Concilii  Ancyrani  canon  15. 

ιε’.  Περί  των  διαφερόντων  τφ  Κυριακφ,  βσα  έπι-  15.  Ex  iis  qu®  perlinent  ad  Domloicfim,  qu®- 
σχόπου  μη  δντος  πρεσβύτεροι  έπώλησαν,  Ανακαλεί-  cunque, dum  non  esset  episcopus, presbyteri  ven- 
σΟαι  το  Κυριάκόν  * έτ  δι  τή  κρίσει  τού  έπισκόπου  diderunt,  revocare  Dominicum  : episcopi  autem 
είναι,  είτε  προσήκει  Απολάβετε  τήν  τιμήν  τούς  κακώς  DjuJicio  relinqui,  an  oporteat  pretium  recipere, 
ώνησκμένους,  είτε  και  μη,  διά  το  πολλάκις  τήν  πρόσ-  an  non : utpote  quod  eorum  qu®  sunt  vendita, eis 
οόον  των  πεπραμένων  άποδεδωκέναι  αύτοΤς  τούτοις  ipsis  majus  pretium  reddiderit, 
πλείονα  τήν  τιμήν. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  κε\  Concilii  Chalcedonensts  canon  25. 

κε'.  Έπειδήπερ  τιεές  των  μητροπολιτών  ώς  πε-  25.  Quoniam  nonnulli  metropolitani,  etc.,  Ut 
ριηχήΟημεν,  κ.  τ.  λ.  pag.  498. 

Συνόδου  οΙκουμενικής  έκτης  κανών  λε'.  Concilii  oecumenici  vi  canon  35. 

λε*.  lffi  έξέστω  τινί  των  πάντων  μητροπολιτών,  τε-  38.Nulli  omnium  metro politanorum  liceat, mor- 
λιυοώντος  έπισκόπου,  τελούντος  ύπύ  τύν  κατ’ αύτύν  tuo  episcopo, qui  ejus  throno  6ubest,res  ipsius, vel 
θρόνον,  τά  αύτού  πράγματα,  fi  τής  κατ’  αύτύν  Έκ-  Ecclesi®  ejus  auferre,  vel  sibi  vindicare : sed  sint 
κλησίας  άφαιρεΤσθαι  fi  σφετερίζεσθαι  · άλλ’  ύπύ  πα·  sub  custodia  cleri  541  Ecdesi®,cui  defunctus  pr®* 
ραφυλακήν  Ιστωσαν  τού  κλήρου  τής  Εκκλησίας  ής  fuit, usque  ad  alterius  episcopi  promotionem;  pr®- 
δ τελευτήσας  έτύγχανε  πρόεδρος,  μέχρι  τής  έτέρου  terquam  si  in  eadem  Ecclesia  DOD  relicti  Sint  cle- 
έπισκόπου  προαγωγής,  έκτύς  εΐ  μη  κληρικοί  έν  τή  rici.Tunc  enim  metropolilanus  ea  non  diminuta 
αυτή  Έκκλησή  ούχ  ύπελείφθησαν  * τηνικαύτα  γάρ  servabit,  ordinando  episcopo  omnia  reddens. 
b μητροπολίτης  ταύτα  παραφτλάξει  αμείωτα,  τφ  χειροτονηθησομένφ  έπισκάπφ  πάντα  άποδούς, 

76 1 Tim.  νι,  8, 


823 


PHOTJI  PATRIARCHAE  CP.  824 


GAP.  IV.  — De  alienatione  rerum  ecclesiasti - 
catum. 

Apostolorum  canones  38,  73. 

88  [37].  Omnium  rerum  ecclesiasticarum, etc., 
utpag.  8l8. 

73  [72].  Vas  aureum  vel  argenteum,  etc·,  ut 
pag.  575. 

Concilii  Ancyrani  canon  18. 

45.  Ex  iis  quae  pertinent  ad  Dominicum,  etc., 
utpag.  822. 

Concilii  Nicani  u canon  42. 

Ecclesia  propositus  non  debet  pradia  Eccle- 
siae alienare. 

42.  Si  quis  episcopus  vel  monasterii  praefectus 
inventus  fuerit  ex  episcopatus  vel  monasterii 
agris,  in  principis  alicujus  manus  alienare, vel  al- 1 
teri  personae  tradere,nullius  sit  momenti  traditio, 
ut  sanctorum  apostolorum  vult  canon  qui  dicit  77 : 
Omnium  rerum  ecclesiasticarum  episcopus  curam 
gerat,  et  ea  administret  tanquam  Deo  intuente. 
Ne  liceat  autem  quidquam  ex  eis  sibi  vindicare, 
vel  propriis  cognatis  quae  Dei  sunt  elargiri.  Si 
autem  sint  pauperes, ut  pauperibus  suppeditet,sed 
non  eorum  praetextu  res  Ecclesiae  venumdet.  Sin 
autem  detrimentum  afferre  causetur,  nec  quid- 
quam ex  agro  emolumenti  percipi, ne  sic  quidem 
principibns,  qui  sunt  in  eo  loco, alienet  praedium, 
sed  clericis  vel  agricolis.  Sin  autem  aliqua  im- 
proba calliditate  utentur,  et  342  ab  agricola  vel 
clerico  agrum  princeps  emerit,  sic  quoque  nul- 
lius sit  momenti  venditio,  et  episcopatui  vel  mo-< 
nasterio  restituatur.  Porro  episcopus  vel  monas- 
terii praefectus  qui  hoc  fecerit,  exturbetur  qui- 
dem episcopus  ab  episcopatu,  monasterii  vero 
praefectus  a monasterio,  ut  qui  male  dissipent 
quae  non  congregavere. 

Cyrtlli  ex  epistola  ad  Domnum  cap.  2. 

2.  Pecuniam  autem  quae  per  injustitiam,  etc., 
utpag.  579· 

Lege  quae  annotata  sunt  in  cap.  2 praesentis  ti- 
tuli. 

CAP.  V.  — De  re  ab  episcopis  aut  clericis 
post  ordinationem  acquisita . 

Concilii  Carthaginensis  canon  32. 

Si  quis  clericorum  pauper  promotus  in  ordi- 
ne, postea  habuerit  aliquid , Ecclesia  potestati 
subjaceat. 

32.  Item  (18)  placuit,  ut  episcopi,  presbyteri, 
diaconi,  vel  quicunque  clerici,qui  nihil  habentes 
ordinantur,  et  tempore  episcopatus  vel  clericatus 
sui,  agros  vel  quaecunque  praedia  nomine  suo 
comparant,  tanquam  rerum  Dominicarum  inva- 
sionis crimine  teneantur  : nisi  admoniti  in  Eccle- 
siam eadem  ipsa  contulerint.Si  autem  ipsis  proprie 
aliquid  liberalitate  alicujus,  vel  successione  co- 


ΚΕΦΑΛ.  A'.  — Περί  έκποιήσεως  έκκλησιαστ ι - 
κών. 

'Αποστόλων  κανών  λη* , ογ*. 

λη\  Πάντων  των  έκκ  λ η σι  αστικών  πραγμάτων, 
κ.  τ.  λ. 

ογ*.  Σκεύος  χρυσούν  ή Αργυρούν  Αγιασθέν,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Άγκυρας  κανών  ιε*. 

ιι'.  Περί  των  διαφερόντων  τφ  Κυριακφ,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Νικαίας  τό  β*,  κανών  ιβ’· 

"Οτι  ού  δεΤ  έκποιεΤσΟαι  Ηγούμενον  έκ  των  προ- 
αστείων  τής  'Εκκλησίας. 

ιβ'.  E?  τις  άσκοπος  εόρεδείη  ή ή γούμενος,  έκ 
των  αύτουργείων  τού  έπισκοπείου  ή του  μοναστηριού, 
έκποιούμενος  είς  Αχροντι/ήν  χεΤρα,  ή έτέρψ  προσ- 
ώπψ  έκδιδόυς,  ακυρον  είναι  την  Ικδοσιν,  κατα  τό* 
κανόνα  των  άγιων  Αποστόλων  τόν  λέγοντα,  Πάντων 
των  έκκλησιαστικών  πραγμάτων  b έπίσκοπος  έχέτω 
την  φροντίδα,  και  8totxeixb>  αύτα  ώς  θεού  έφορων- 
τος  * μη  έξεΤναι  αύτφ  σφετερίζεσθαί  τι  έξ  αυτών, 
ή συγγενεσιν  Ιδίοις  χΑ  τού  Θεού  χαρίζεσΟαι  · εΐ  οέ 
πενητες  εΤεν,  έπιχορηγείτω  ώς  πένησιν,  άλλα  μ^ 
προφάσει  τούτων  τα  τής  'Εκκλησίας  Απεμπολείτω*  st 
δε  προφασίζοιτε , ζημίαν  έμποιεΤν  * καί  μηδέν  πρός 
δνησιν  τυγχάνει ν τόν  αγρόν,  μή  δ*  ούτω  τοΤς  κατα 
τόπον  Αρχουσιν  έ/διδόναι  τόν  τόπον,  ΑλλΑ  κληρικούς 
ή γέωργοΤς  * εΐ  δέ  πανουργίφ  πονηρφ  χρήσοιντο,  καί 
έκ  τού  γεωργού  ή τού  κληρικού  ώνήσεται  αρχών  τόν 
Αγρόν,  και  ούτως  ακυρον  είναι  την  πράσιν,  και  απο- 
καθίστασΟαι  έν  τφ  έπι σκοπέ  ίω  ή έν  τψ  μοναστηρ(φ  * 
καί  έπίσκοπος  δε  ή ήγούμενος  τούτο  ποιων  έκδιω- 
χδήτω,  6 μέν  έπίσκοπος  τού  έπισκοπείου,  ό δέ  ηγού- 
μενός μοναστηριού,  ώς  διασκορπίζοντες  κακώς  & ου 
συνήγαγον. 

Κυρίλλου  έκ  τής  πρός  Αόμνον  έπιστολής  κεφ.  β'. 

β\  Τα  δε  Αδίκως  ληφθέντα,  κ.  τ.  λ. 

Άνάγνωθι  τΑ  παραγεγρααμενα  έν  τψ  β*  κεφ.  τού 
παρόντος  τίτ, 

ΚΕΦΑΑ.  Ε'.  — Περί  των  μετά  την  χειροτονίαν 
χτωμένων  έπισχόποις  ή χληριχοΤς. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  λβ\ 

Έάν  τις  των  κληρικών  πενιχρός  προκόψας  εις 
>τινσ  τάξιν  κτήσεταί  τι,  ύποκείσθω  τή  έξουσίφ  των 
έπισ  κόπων. 

λβ'.  'Ομοίως  ήρεσιν,  ΐνα  έπίσκοποι,  πρεσούτεροι, 
διάκονοι,  ή καί  οιοδήποτε  κληρικοί,  οΐ  μηδέν  εχον- 
τες,  έάν  προκόψαντες  τφ  καιρφ  τής  έπισκοπής,  ή 
τής  κληρώσεως  αυτών  Αγρούς  ή οΐαδήποτε  χωρία 
έπ*  όνόματι  ίδίψ  Αγοράσωσιν,  ινα  ώς  κατα  Δεσποτι- 
κών  πραγμάτων  έφοδον  πεποιηκότε;  ένέχωνται,  εΐ 
μη  αρα  λοιπόν  υπομνησθέντις,  τη  Έκκλησίφ  ταύτα 
είσκομίσουσιν  * έάν  δέ  είς  αύτους  κυρίως,  φιλοτιμίφ 


77  Canon.  39. 

(18)  Hipponensi  concilio  tit.  8 tribuitur  a Ferrando  cap.  35· 


825  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  X,  GAP.  IV,  V.  826 

nuit  ΐ)  »»γγ*ν*ίβς  ιηριέλβφ,  ίξ  οώιοδ  ποιή-  A gnfttionie  obvenerit, f&ciant  inde,(|uod  eorum  (19) 

σουσιν  S Ιχει  ή πρδθεσις  αυτών  · εί  δέ  xat  μετά  το  proposito  congruit : quod  si  a suo  proposito  re- 
προθέσθαι  είς  τούπίσω  μίτατραπώσι,  τής  έκκλησια-  trorsuin  exorbitaverint,  bonore  ecclesiastico  in- 
στικής  τιμής  άνάξιοι  ώς  αδόκιμοι  κριθώσιν.  digni,  tanquara  reprobi,  judicentur. 

£υνδδου  #*  καί  β’  συγκροτηθείσης  έν  Κωνσταν-  545  Coficilii primi  et  SBCUIldi  Cofl&tQTlttflOpoll  ii I 

τινουπόλει  έν  τψ  ναψ  των  'Αγίων  ’ Αποστολών  sede  Sanctorum  Apostolorum  habiti  canoni· 

χάνων  ζ . 

ζ\  Πολλάς  των  έπισχοπών  ύρώμεν  χαταπιπτοΰσας  7.  Multos  episcopatus  ΓϋβΓΟ,  et  perpetuo  exitio 
καί  άφανισμφ  τελείψ  χινδυνευούσας  παραδίδοσθαι,  tradi  videmus,  quod  qui  eis  praesunt,  omnem  de 
δτιπερ  ol  τούτων  προεστηχδτες,  τήν  περί  αυτών  eis  curam, et  sollicitudinem  in  recentes  monaste- 
φροντίδω;  xat  έπιμέλειαν  είς  νεουργίας  μοναστή*  riorum  exstructiones  conferunt,et  eo?  divellentes 
ρίων  χαταναλίσχουσι,  xal  ταύτας  διασπώντες,  xat  ac  distrahentes, et  ut  ad  se  pertineant  reditus  mo- 
τύν  σφετερισμον  των  εΙσόδων  έχμηχανώμενοι,  τήν  lientes,  Utipsa  augeantur  laborant.  Hoc  ergo  *ta- 
έκείνον  έπαύξησιν  πραγματεύονται  * ώριβεν  ούν  διά  tnit  sancta  synodus,  nulli  licere  episcopo  priva- 
τούτο  ή αγία  σύνοδος,  μηδινί  τών  έπισχύπων  έξεΤναι  tum  monasterium  ad  proprii  episcopatus  perni- 
μύναστήριον  ίδιον  έπί  χαταλύσει  τής  οίκείας  έπι-  Β ciem  recens  excogitare.  Si  quis  autem  hoc  aude- 
σχοπής  νεουργεΤν  * εΐ  δέ  τις  φωραθείη  τούτο  τολμών,  re  deprebensu3  fuerit,  ipsum  quidem  convenienti 
αύτδν  μέν  τώ  προσήχοντι  έπιτιμίφ  καθυποβάλλεσθαι,  poenae  subjici : quod  ab  ipso  autem  recens  exs- 
τύ  δε  νεουργηθίν  6π’  αυτού,  ώς  μή  δέ  τήν  άρχήν  trucium  est,  ut  quod  nec  est  ab  initio  jus  mo- 
μοναστηρίου  δίκαιον  άπειληφύς,  ώ;  Ιδιωτικόν  τψ  nasterii  Sortitum,  ut  privatum  episcopatui  ascri- 
έπισχοπείφ  προσκυρούσθαι  * ούδεν  γάρ  τών  παρανύ-  bit.  Nihil  enim  eorum  quae  praeter  leges  et  inor- 
μω;  και  άτάχτω;  παρυφισταμένων,  το  πρόκριμα  τών  dinate  consistunt,  iis  quae  canonice  constituta 
χανονιχως  συνισταμένων  άποφέρεσθαι  δύναται.  sunt,  praejudicium  afferre  potest. 

Ή λγ’  διάτ.  τού  γ*  τίτ.τού  α βιβλ.τοΰ  κώδ.  φησιν,  TexlUS . Const.  33,  tit.3,lih.I  cod .ait  : Qu®CUD- 
8vi,  01  δρθάδοξοι  έπίσκοποι  xat  κληρικοί,  δπερ  άν  έν  que  episcopi  et  clerici  et  orthodoxi  quo  tempore  in 
τψ  χαιρψ  χτήσωνται,  xat  ύπεςούσιοι  δντες  ίδιον  patria  potestate  essent  acquisierint  : ea  tametsi  in 
εχουαι,  xat  ού  συνεισφέρουσιν  αυτά,  άλλ*  άδειαν  potestate  [adhuc]  degant,  propria  habent,  neque 
εχουσι  xat  ζώντες  έκποίεΤν,  και  έπ’ αύτών  είς  έξω-  conferunt. Atque  faculiatem  habent, ul  [aut]vivi  illa 
τικους  διαιίθϋσθαι,  ή κατιούσιν  αυτά  παραπέμπειν  · alienent,  aut  testamento  extranqis  relinquant,  vel 
xal  ή μα’  διάτ.  τού  αύτοϋ  τίτ.  δτι,  Τά  μετά  τήν  ad  posteros  transmittant. Et  const. 41  ejusdem  iit. 
έπισκοπήν  κτηθέντα  δ έπίσκοπος  ού  δύναται  έχ-  Qu®  post  episcopatum  acquisita SUlU, alienare,  aut 
ποιεΐν,  ή διατίθεσθαι  έπ*  αύτοΤς,  εΐ  μή  άπδ  γονέων  ^ de  illis  testamentum  facere  episcopus  non  potest 
ή θείων  ή αδελφών  είς  αύτδν  περιήλθον  · άλλά  τή  (extra  quam  si  a parentibus,  aut  patruis,  vel  avun- 
χατ’  αύτδν  ’εχκλησίφ  διαφέρουσι  · xat  μετά  τήν  αύ-  culis,  aut  fratribus  ad  ipsum  pervenerint),  sed  ad 
τών  τελευτήν  λογισμούς  τών  τοιούτων  πραγμάτων  οΐ  ipsius  Ecclesiam  pertinent, et  post  ejus  mortem  ra- 
οίκονάμοι  απαιτούνται*  τά  δέ  πρό  τής  έπισκοπής  tiones  harum  rerum  ab  oeconomis  exiguntur.  Qu® 
κτηθέντα,  xat  έκποιοϋσι  xat  διατίθενται  έπ’  αύτοΤς·  vero  ante  episcopatum  acquisita  Sunt,  et  alienat, et 
xat  ή μθ’  οτι  ol  έπίσκοποι  καί  πρεσέάτεροι  xat  διά-  de  iis  testamentum  condii. Et  const.  49,  episcopi, 
xovoi ,quasi  castrensiori  ΐχουσι,χαί  διατίθενται  νομί-  clerici,  et  544  diaconi  quasi  castrensia  [peculia] 
μως  έπ*  αύτψ  · xat  ούχ  δποκειται  ή διαθήκη  τή  habent,  et  jure  super  illis  testantur,  neque  testa— 
de  inofficioso . *B  δε  γ’  διάτ.  τού  (Γ  τίτ.  τώ*  Νεαρών  mentum  de  inofficioso  [querelae]  est  obnoxium, 
φησιν,  δτι,  Ol  έπίσκοποι  τά  μετά  τήν  έπισκοπήν  αύ-  Const. 3, tit.  2 Novellarum:  Qu®  pOSt  episcopatum. 
τοΤς  κτηθέντα  κινητά  ή αυτοκίνητα  είς  ίδιους  συγγε-  inquit,  [aut]  mobiles  aut  se  moventes  resacquisi- 
νεΐς  ή άλλους  οΐψδήποτε  τρδπφ  ού  μεταφέρουσιν,  άλ^ά  t®  Sunt  eas  episcopi  ad  COgnatOS  allOSVe  nullo  mo- 
δαπα  νάτωσαν  αυτά  είς  λύσιν  αίχμαλώτων  καί  πτωχών  do  transferunto:  sed  ad  redemptionem  captivorum, 
άποτροφήν^  ή είς  συμφέρον  τής  Ιδίας  Εκκλησίας  · τά  aut  pauperum  alimoniam,  aut  in  utilitatem  Eccle- 
δε  μετά  τήν  αύτών  τελευτήν  έκ  τούτων  περιττεύοντα,  ^81®  SU®  expendunto.  Qu®  vero  ex  his  post  illorum 
ή κατ’  αυτούς  Εκκλησία  οίκειούται  * άδειαν  δέ  obitum  superfuerint,  ipsorum  Ecclesi®  vindicato, 
έχουσιν  έκποίεΤν  άτι  να  πρδ  τής  έπισκοπής  έσχηκό-  At  qu®  ante  episcopatum  habuisse  comprobati  fue- 
τες  άποδειχθώσι,  καί  8σα  μετά  τήν  έπισκοπήν  είς  rint,  aut  post  episcopatum  a cognatis,  quibus  ab 
αύτούς  περιέλθοι  άπό  συγγενών,  ούς  έξ  άδιαθέτου  intestato  usque  ad  quartum  gradum  succedere 
μέχρι  τετάρτου  βαθμού  διαδέχεσθαι  δύνανται  ταύτα  poterant,  ad  ipsos  pervenerint : [eorum]  alienan- 
δέ  κρατεί  έπί  δρφανοτρόφων  και  πτωχοτρδφων,  xal  dorum  facultatem  habent.  Atque  h®C  [quidem] 
νοσοκδμων,  και  γεροντοτρδφων,  χαίξενοδδχων,  καί  in  orphanotrophis  etiam  obtinent,  et  ptochotro- 
πάντων  τών  άλλων  διοικητών  τών  σεβασμίων  οίκων  phis,  et  nosocomis,  et  gerontuCOmis,  et  Xenodo- 
έπϊ  τοτς  είς  αύτούς  έν  τψ  χαιρψ  τής  αύτών  διοική-  chis,  et  omnibus  aliis  venerabilium  domuum  dis— 
σεως  κατά  τον  είρημένον  τράπον  περιελθούσιν  * ή pensatoribus  : in  [rebus  videlicet,]  qu®  dispen- 

(19)  Hoc  est,  vocationi,  professioni , statui , 


827 


PHOTII  PATRIARCJLE  CP.  828 


sationis  sue  tempore  praedicto  modo  ad  ipsos  per·  A 
venerint.Const.2,  tit  1 Novellarum, qua  post  or- 
dinationem ab  episcopis  acquisita  sunt,  ea  ad 
Ecclesias  ipsorum  pertinere,  simplicius  dicit : 
Omnes,  inquiens, clerici  (hoc  est,  presbyteri, dia- 
coni, lectores, cantores)  quas  res  quomodocunque 
acquisierint,  tam  etsi  sub  patria  potestate  sint, 
proprias  habent,  (eas]  que  donare, ac  de  iis  testari 
[possunt  : ] ita  tamen,  ut  ipsorum  filii,  aut  his 
nonsubsistentibus,parentes,legitimam  portionem 
ferant  Const.  3,  tit.  2 Novellarum  ait : Quod  si 
episcopus,  aut  clericus  cujuscunque  gradus,  aut 
Ecclesiae  diaconissa  sine  testamento  vei  legitimis 
decedat  successoribus  : horum  successio  Eccle- 
sias, in  quam  ordinati  fuerunt,  applicatur. 

34S  CAP.  VI.  — De  re  familiari  propria  b 
episcopis  et  quod  eum  non  oporteat  intestatum 
vita  decedere. 

Apostolorum  canon  40. 

40  [39].  Manifestae  sunt  episcopis  propriae, 
etc.,  utpag.  819. 

Concilii  Antiocheni  canon  24. 

24.  Recte  habet  ut  ea  qnaB  sunt  Ecclesia, etc., 
utpag . 819. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  22. 

22.  Non  licere  clericis,  post  mortem  proprii 
episcopi,  res  quae  ad  ipsum  pertinent,  rapere, 
quemadmodum  et  iis  qui  assumunt  (20)  prohibi- 
tum est : eo  autem  qui  faciunt,  de  proprio  gradu 
in  periculum  venire. 

Conciln  Sardicensis  canon  12.  c 

22.  Osius  episcopus  dixit  : Quia  nihil  est  per- 
mittendum, etc.,  ut  pag.  659. 

Concilii  Carthaginensi & canones  22,  81. 

Ut  episcopi  vel  clerici  in  eos  qui  non  sunt  ca- 
tholici, nihil  conferant. 

22.Et  ut  in  eos  qui  catholici  Christiani  non  sunt 78 
(20^, etiamsi  consanguine  fuerint, per  donationes 
rerum  suarum  episcopi  vel  clerici  nihil  conferant. 

De  episcopis  qui  haereticos  vel  paganos  haere- 
des constituunt.. 

81.  Item  constitutum  est  79  (21),  ut  si  quis 
episcopus  haeredes  346  extraneos  a consanguini- 
. tale  sua,  vel  haereticos  etiam  consanguineos,  aut  C 
paganos,  Ecclesiae  praetulerit,  saltem  post  mor- 
tem, anathema  ei  dicatur,  atque  ejus  nomen  in- 
ter Dei  sacerdotes  nullo  modo  recitetur.  Nec  excu- 
sari possit, si  intestatus  decesserit, quia  utique  de· 
buit, factus  episcopus,  rei  suae  ordinationem  con- 
gruam suae  professioni  nequaquam  differre. 

Legas  quae  in  8 cap,  praesentis  tit.  annotata 
sunt. 

Cartbag.  iii,  cap.  13.  79  Cone.  Afric.  c.  48. 

(20]  At  antiquis  quoque  canonibus. 

(20  )EtFerranduscai>.33excencil.Carlhag.tit.23 

(21,  Boni  faci  us  Carthag.  loc.  cit.  ex  conc.vi,sub 


41  p'  δι άτ.  του  a9  τίτ.  τώ*  Νεαρών,  άπλούστερύν 
φησιν,  8ti  Τα  pexa  την  χειροτονίαν  κτηθέντα  τοίς 
έπισχύποις,  ταΤς  αύτών  Έκκλησίαις  διαφέρει,  ήτις 
λέγει  δτι  Πάντες  οί  κληρικοί,  τουτέστι  πρεσούτεροι, 
διάκονοι,  άναγνώστιι,  καί  ψαλτοί,  τα  δπωσοϋν  *ύ- 
τοΤς  κτηθέντα  πράγματα,  xat*  ύπεξούσιοί  είσεν,  Tots 
Ιχουσι,  καί  δωρούνται  καί  διατίθενται  έπ'  αύτοΤς  · 
ουτω  μέντοι  ώστε  τους  αύτών  παΤδας,  1]  τούτων  ούχ 
ύπύντων,  τους  γονείς  αύτών  κομίζεσθαι  τύ  νύμιμον 
μέρος  * ή δέ  γ*  διάτ.  τού  αυτού  β*  τ(τ.  των  Νεαρών 
φηαιν,  δτι,  #Εάν  έπίσκοπος  ή κληρικός  οίουδήποτε 
βαθμού,  ή 'Εκκλησίας  δια/ύνισσα  τελευτήση  £νευ 
διαθηκών  ή νομίμων  διαδοχών,  ή τούτων  διαδοχή 
προσκυρούται  τή  'Εχκλησίφ  ί χεχειροτύνηνται. 

ΚΕΦΛΛ.  ζ **.  — Πιρ\  τών  Ιδικών  τού  έπισχύπου 
πραγμάτων,  καί  8τι  ούχ  ώαειλεν  Αδιάθετος  τε- 
λευτάν. 

'Αποστόλων  κανών  μ*. 

μ*.  *Εστω  φανερά  τα  Ιδια  του  έπισχύπου  πρά- 
γματα, κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  'Αντιόχειας  κανών  κδ*. 
κδ*.  Τα  της  Εκκλησίας  τη  Έκκλησίφ  κα)ώς  Ιχειν, 
κ.  τ.  λ. 

Συνύδου  Χαλκηδά νος  κανών  κβ\ 
κβ'.  (22)  Μ ή άξεΤναι  κληρικοΤς  μετά  θάνατον  του 
Ιδίου  έπ  ισχύ  που  δι  αρπάζει  ν τά  διαφεροντα  αύτφ  πρά- 
γματα, χαθώ;  καί  τοΤς  πάλαι  χανύσιν  άπηγύρευται* 
4 τούς  τούτο  ποιούντας,  χινδυνεύειν  είς  τούς  Ιδίους 
βαθμούς. 

Συνύδου  Σαρδιχης  κανών  ιβ'. 
ιβ'.  "Οσιος  έπίσκοπος  εΤπεν  · 'Επειδή  ούδέν  έστι 
παραλειπτέον,  κ.  τ.  λ. 

Συνύδου  Καρθαγέννης  κανών  κβ',  πα*. 

7 Ωστε  τούς  έπισκύπους  καί  τούς  κληρικούς 
μηδέν  συνεισάγειν  τοΤς  μη  δρθοδύξοις  ΧριστιανοΤς, 
εΐ  καί  συγγενείς  2τι  μην  ώσιν. 

κβ*.  Μ ηδεν  διά  δωρεάς  τών  οικείων  πραγμάτων, 
ώς  ειρητάι,  τούς  έπισκύπους  4 κληρικούς  τούτοις 
συνεισάγειν. 

Περί  έπισκύπων  τών  αιρετικούς  ή "Ελληνας 
κληρονόμου*  καταλιμπανύντων. 

πα*.  'Ομοίως  ώρίσθη  7 να  έάν  τις  έπίσκοπος  κλη- 
ρονύμους  συγγενείς,  ή έκτύς  τής  Ιδίας  συγγενείας, 
alpcxi/o0c  ή "Ελληνας  προτιμήση  της  'Εκκλησίας,  καί 
μετά  θάνατον  ανάθεμα  tep  τοιούτφ  λεχθείη,  και  το 
δνομα  αυτού  μηδαμώς  παρά  τοΤς  τού  θεού  ΐερεύσιν 
άνενεχθή  · μη  δε  δυνηθή  άπολο  ^ηθήναι,  έάν  αδιάθε- 
τος άπογένηται  · έπειδή  γενύμενος  έπίσκοπος,  εί- 
κύτως  ύφείλει  τών  πραγμάτων  αυτού  την  διατύπω- 
σιν  άρμοδίαν  τφ  έ αυτού  έπαγγέλματι  ποιήσασθαι. 

'Ανάγνιυβι  τά  παραγεγραμμένα  έν  τψ  ε*  κεφ.  τού 
παρύντος  τίτλου. 


Aurelio. 

(22)  Pars  canonis  hujus  posita  in  ipso  titulo 
est  ab  interprete  Graeco, 


829  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  X,  CAP.  VI,  VII·  830 

ΚΕΦΛΔ.  z*.  — Περί  του  τάς  έν  τοτς  βαρβαρικοτς  Λ CAP.VII.  — Dei  Ecclesias  inter  barbaras  gen- 
Ιθνεσιν  ουσις  του  θεού  *E κκλησίας,  κατά  τήν  tes  administrandas  essepro  vigente  consuetudine. 

χρατήσασαν  διοικεΐσθαι  συνήθειαν. 

Συνόδου  Κωνσταντινουπόλεως  κανών  β\  Concilii  Constant inopolitani  canon  2. 

β\  Τους  υπέρ  διοίκησιν  Επισκόπους,  κ.  τ.  λ.  2.  Episcopi  ad  Ecclesias  quae  sunt  extra  suam 

dioecesim,  etc.,  ut  pag.  470. 

Συνόδου  Χάλκη δόνος  κανών  κη’  Concilii  Chalcedonensis  canon  28. 

Φήφος  τής  αύτής  άγίας  συνόδου  ΕκφωνηθεΤσα  Decretum  ejusdem  SaUCttt  SXjlXoil  promulga - 
χάριν  των  πρεσβείων  τού  θρόνου  τής  άγκοτάτης  tum  in  gratiam  sacerdotum  throni  sanctissimae 
'Εκκλησίας  Κωνσταντινουπόλεως.  EcclesifB  Constantinopoli  lance. 

κη’.  Πανταχού  τοΐς  τών  άγίων  Πατέρων  δροις  28.  Sanctorum  Patrum  decreta  ubique  sequen- 
έπόμενοι,  κ.  τ.  λ.  tes,  etc.,  ut  pag . 470. 

Συνόδου  οικουμενικής  Εκτης  κανών  λζ*  λθ\  Concilii  cecumenici  vi  canones  37,  39, 

λζ'.  Επειδή  κατά  διαφόρους  καιρούς,  κ.  τ.  λ.  37.  Quoniam  diversis  temporibus, etc.,  ut  pag· 

487. 

λθ*·  Τού  άδελφού  καί  συλλειτουργού  ήμών  Ίω-  β 39.Cum  frater  et  comminister  noster  Joannes, 
Αννου,  κ.  τ.  λ.  etc.,  ut  pag.  474. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  νβ\  Concilii  Carthaginensis  canon  52. 

Otpt  τού  τάς  Επαρχίας  έπισκέπτεσθαι.  De  visitandis  provinciis . 

νβ*.  ’Ονωράτος  και  ούρβανύς  Επίσκοποι,  εΤπον*  52.  Honoratus  80  et  Urbanus  episcopi  dixerunt: 
Εάκεΐνο  ήμΤν  διά  λόγου  έντέταλται,  ώστε  καί  ύμάς  Et  illud  nobis  verbo  mandatum  est,  547  ut  quia 
χαταξιώσαι  τύ  ύρισθεν  6πο  τής  έν  * Ιππων  ι συνόδου,  constitutum  est  in  concilio  Hipponensi,  singulas 
όφείλειν  έκάστην  έπαρχίαν  έν  τψ  καιρψ  τής  συνόδου  provincias  tempore  concilii  visitandas  esse  (22*), 
έπισκέπτεσθαι  * και  8τι  έν  τούτφ  και  τφ  άλλφ  Ενιαυτφ  dignemini  etiam,  quod  hoc  anno  secundum  ΟΓ- 

Δπερέθεσθε  κατά  τάξιν  Επισκέψασθαι  την  Maupt-  dinem  distulistis,  vel  alio  anno  Mauritaniam  pro- 

τανίαν.  vinciam  visitare. 

Αύρήλιος  Επίσκοπος  εΤπεν  * Τότε  περί  τής  τών  Aurelius  episcopus  dixit  : Tunc  de  provincia 
Μαυριτανών  χώρας  ούδεν  ώρίσαμεν,  διά  τό  είς  τά  Mauritania,  proplerea  quod  in  finibus  Afric» 
τέλη  τής  *Αφρικής  κεΐσθαι  αυτήν,  και  δτι  τφ  βαρ-  posita  sit,  nihil  statuimus,  siquidem  vifinae  [fH5. 
βαρικφ  παράκειται  * δ δέ  θεύς  παράσχοι  έκ  περιουσίας  vicini]  sunt  Barbarico  : sed  praestet  Deus,  ut  es 
δύνασθαι  ημάς,  καί  μή  Επχγγειλαμένους  τούτος  abundanti  non  pollicentes  venire  possimus  ad 
ποιεΐν,  καί  παραγενέσθαι  είς  τήν  χώραν  ύμών  * vestram  provinciam.  Cogitare  enim  debetis,  fra- 
όφείλετε  γάρ  έννοείν,  άδελφοΙ,  δτι  έάν  λογισμός  tres,  quia  hoc  sibi  et  Tripolitani  et  A'  xugitani 
άπαιτή  τούτο  περί  έαυτών  διεξελθεΐν,  ήδύναντο  καί  fratres  potuerunt  exigere,  si  ratio  pateretur, 
ol  Τριπολιτανοί  κα*  ot  *Αρζου(τανοι  άδελφοί. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  έκ  τής  τετάρτης  πράζιως,  Concilii  Chalcedonensis  ex  actione  guarta  in 
Ενθα  σκοπεΤται  το  κεφάλαιον  τύ  κατά  τούς  Capite  de  episcopis  JEgypii . 

Επισκόπους  τούς  άπ’  Αίγύπτου. 

ΟΙ  μεγαλοπρεπέστατοι  καί  Ενδοξότατοι  άρχοντες,  Magnificentissimi  et  gloriosissimi  judices  6St 
και  ή υπερφυής  σύγκλητος  είπεν.  amplissimus  senatus  dixerunt  : 

α*.  Επειδή  ol  εύλαβέστατοι  Επίσκοποι  τής  Αίγυ-  \ . Quoniam  reverendissimi  episcopi  JSgJptlO- 
πτίων,  κ.  τ.  λ.  rum,  etc.*  ut  pag . 694. 

ΠασκασΤνος  ύ ευλαβέστατος  Επίσκοπος,  το-  Paschasinus  reverendissimus  episcopus,  vi- 
ποτηρητήτ  τού  άποστολικού  θρόνου  *Ρώμης  εΐπεν*  Carius  sedis  apOStolicSB,  dixit  : 

β'.  El  προστάττει  ή υμ^^ρα  έξουοία,  καί  κελεύετέ  2. Si  praeceperit  (23)  gloria  vestra, et  jubetis  il- 
τί  ποτέ  αύτοΤς  παρασχεθήναι  φιλανθρωπίας  Εχόμε-  0 1λ8  aliquid  praestari  humanitatis,  fidejussoribus 
vov,  έγγύας  δότωσαν,  ότι  ούκ  Εξέρχονται  ταύτης  τής  datis,  ΠΟΠ  exeant  de  ista  civitate,  quandiu  Ale- 
πόλεως,  Εως  ού  ή ’Αλεξανδρέων  Επίσκοπον  δέξηται.  xandria  (24)  episcopum  accipiat. 

Ol  μεγαλοπρεπέστατοι  καί  Ενδοξότατοι  άρχοντες  Magnificentissimi  et  gloriosissimi  judices  et 
καί  ή υπερφυής  σύγκλητος  εΐπεν.  amplissimus  senatus  dixerunt : 

γ*.  *Η  τού  ύσιωτάτου  Επισκόπου  Πασκααίνου  548  3. Sanctissimi  [Div.  ei  Paris.  Reverendis- 

ψήφος  βεοαία  Εστω*  δθεν  μένοντες  Επί  τού  οίκείου  simi.) Paschasinisit firmum  |/d. certum] judicium, 
σχήματος  ol  εύλαβέστατοι  Επίσκοποι  τών  Αίγυ-  Unde  permanentes  in  proprio  habitu  reverendis* 

90  Cone.  Afiric.  c.  19. 

(22*)  Visitandis  ab  episcopo  Cartbagin.  Nihil  (23)  Corb.  Si  praecepit;  quod  Crabbus  ita 
hic  de  visitatore  episcopo  agitur.  Visitare  hoc  emendavit : Si  praeceperit.  Legendum  : Si  pree- 
loco  est  adesse  concilio  plenario,  quod  nunc  in  cipit.  Atque  ita  habent  codices  Parisiensis  et 
una  provincia,  nunc  in  altera  cogere  debebat  Divionensis. 

episcopus  Cartbag.  ex  decreto  concil.  Bippon.  (24)  Divion.  Alexandrice  Episcopum  accipiam. 


831  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  «32 


simi  episcopi  iEgyptiorum,  aut  dent  fidejussores, 
si  boc  illis  est  possibile;  aut  per  (25)  sacramentum 
eis  credatur, quia  exspectant  ordinationem  futuri 
episcopi  magnae  civitatis  Alexandriae. 

CAP.  VIII.  — Ne  episcopus  vel  clericus  dona- 
tionis vel  testamenti  nomine  tribuat  aliquid  ho- 
mini haretico,  etiamsi  propinquus  ejus  sit . 

Concilii  Carthaginensis  canones  22,  81. 

Ut  episcopi  vel  clerici  in  eos  qui  non  sunt  clerici 
non  conferant . 

22.  Et  ut  in  eos  qui  catholici,  ut  pag.  827. 

De  episcopis  qui  hxreticos  vel  paganos  hmre- 
des  instituunt. 

81.  Item  constitutum  est,  oi  si  quis  episcopus, 
etc.,  ut  pag.  827. 

Textus.  Nedum  ab  episcopis  et  clericisaccipere 
haeretici  prohibentur,  verum  etiam  ab  atiis.Dicitur 
enim  lib. i,tit. 5, const.  10, quod  orthodoxus  rem  im- 
mobilem quae  orthodoxam  Ecclesiam  habeat, nullo 
modo  in  haereticum  transferre  possit:  [aut]  alioqui 
[illam]  confiscari.  Rursus  const.  3,  tit.  2 Novella- 
rum ait : Si  orthodoxus  habens  possessionem  in 
quaeancta  sit  Ecclesia,  |illam|  alienaverit, vel  re* 
liquerit, vel  in  emphyteusin  dederit, vel  locaverit, 
vel  quocunque  administrationis  genere  praebuerit 
aut  Judaeo,  aut  Samaritano,  aut  Pagano,  aut  540 
Montanislae,aut  Ariano,aut  breviter  alii  haeretico, 
ejus  oppiduli  Ecclesia  ipsius  dominium  vindicato. 
Lib.  i,  tit.  5,  const.  18.  Si  haereticus,  ut  militiam  ( 
vel  dignitatem  consequatur,  aut  publico  munere 
fungatur,  aut  doceat,  aut  causis  patrociuetur, or- 
thodoxum [se]  simulet, et  uxorem  aut  filios  haere- 
ticos [ipsum|  habere  constet,  ejicitur.  Sed  etsi  la- 
teat, non  potest  quidquam  rerum  suarum  donare, 
alioquivealienare  in  haereticum.  Verumillasipsius- 
que  hereditatem  quae  haeretico  defertur,  vindicat 
liscus.  Iu  universum  enim  qui  militiam  [aliquam] 
dignitatemque  obtinent : qui  advocationibus  [va- 
cant : ] qui  publico  munere, militarive  magistratu 
[funguntur : ] solos  orthodoxos  haeredes  habent:  et 
quae  ab  illis  quomodocunque  ad  haereticos  perve- 
niunt,exigit  fiscus.  Rursus  eadem  const. dicit : Si 
filiorum  alii  sint  haeretici,  alii  orthodoxi : soli  or- 
thodoxihaeredessunt.Quodsi  omnessint  haeretici,  j 
cognati  orthodoxi  haereditatem  capiunt.  Si  vero 
nulli  sint, succedit, fiscus.Consl.  19. Haereticus  hae- 
retici filius  neque  donationem  neque  haereditatem 
patris  percipit. Const.  22.  Neque  ex  militis  testa- 
mento haereticus  haereditatem  aut  legatum  capit. 

Textus. Quae  exhaereditationis  causas  ordinatNo- 
vella  102,  ait  : Si  parens  orthodoxus  sentiat  filios 
suos  non  esse  orthodoxos,  ipsos  exhaeredandi  fa« 
cultatem  habet. Quod  si  e diverso  parens  haereticus 
sit, non  alios,  quam  orthodoxos  filios,  aut  his  non 
subsistentibus  orthodoxos  cognatos,  haeredes  scri- 


l χ(ων,  ή έγγύα;  πχρεξουσιν,  et  τούτο  αύτοις  δυνιτόν, 
ή έξωμοσίφ  καταπιστευθήσονται,  άναμένοντες  τη* 
χειροτονία*  του  έσομένου  έπισκόπου  της  'Αλεξαν- 
δρέων  μεγάλο πόλεως. 

ΚΕΦΛΑ.  Η'.  — Περί  τον»  μήτε  έπίσκοπον  μήτε 
κληρικόν  διδόναι,  δια  δωρεάς  ή διαθήκης,  αίρε- 
τικψ,  κάν  ειη  συγγενής  αύτού. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  κβ',  πα'. 

"ίΐστε  τους  έπισκόπ  ους  καί  τους  κληρικούς, 
μηδέν  συνεισα'γειν  τοΤς  μή  όρθοδόξοις  Χριστια- 
νοΐς,  εΐ  καί  συγγενείς  2τι  μην  ώσιν. 

κβ\  Μηδέν  διά  δωρεάς  των  οικείων  πραγμάτων, 
κ.  τ·  λ. 

Περί  έπισκόπων  των  αΙρετικους  ή "Ελληνας 
κληρονόμους  κχταλιμπχνόντων. 

\ πα'.  'Ομοίως  ώρίσθη,  "να  έάν  τίς  έπίσκοπος  κλη- 
ρονόμους συγγενείς,  κ.  τ.  λ. 

Ού  μόνον  άπό  έπισκόπων  καί  κληρικών  κωλύονται 
λαμβάνειν  οΐ  χίρετικοΐ,  άλλα  καί  έκ  των  έτέρων  · 
ειρητχι  γάρ  βιβλ.  α’  τίτ.  ε’,  διχτ.  ι*,  ότι  Ούτε  ορθό- 
δοξος δύνχται  καθ’  οΐονδήποτε  τρόπον  μεταφέρει* 
εις  αιρετικόν  άκίνητον  πράγμα,  Ιχων  ορθόδοξον 
'Εκκλησίαν,  έπει  φισκούται  · ή μεν  τοι  γ’  διάτ.  τού 
β'  τίτ.  των  Νεαρών,  φησιν,  8τι,  'Εάν  όρθόδοξος  έχων 
κτήσιν,  έν  ή αγία  έστιν  'Εκκλησία,  έκποιήσή  ή κα- 
ταλίπη,  ή έμφυτεύση,  ή μισθώση,  ή καθ’  οί  αν  δήποτε 
διοίκησιν  παράσχη  ’ίουδχίψ,  ή Σαμαρείτη,  ή "Ελληνι, 
ή Μοντανιστή,  ή ’Αρειχνφ  ή άπλώς  άλλφ  αίρετικφ,  ή 
'Εκκλησία  τής  αυτής  κώμης  την  αύτού  δεσποτείαν  έκ- 
δικειτω  · βιβλ.  α’  τίτ,  ε’,διάτ.  ιη’*'Εάν  αίρετικός  υπέρ 
του  τυχεΐν  αξίας  ή στρατείας,  ή δημόσιον  πραςαι  φρόν- 
τισμα,  ή παιδεΰσαι,  ή συνηγορήσαι  προσποιήσηται 
τον  όρθόδοξον,  και  φανή  γαμέτην  ή παΤδας  έχων 
αΙρετικους,  έκβάλλετχι  · εΐ  δε  καί  λάθη,  ού  δύνχτχί 
τι  των  χύτου  δωρεΤσθχι,  ή άλλως  έκποιεΤν  αίρετικώ, 
άλλα  ταύτχ  καί  τήν  αίρετικφ  κχτχφερομενην  αύτου 
κληρονομιάν  έκδικεΤ  το  δημόσιον  * καθόλου  γάρ  οΐ 
μετασχόντες  στρατείας,  ή άξίας  συνηγορίας,  ή δη- 
μοσίας φιλοτιμίας,  ή ουγκροτήσεως,  παρά  μόνων 
ορθοδόξων  κληρονομούνται  * καί  τά  έξ  αυτών  όπωσ- 
οΰν  είς  χίρετικόν  έρχόαενα,  το  δημόσιον  έκδικεΐ  · 
ή δέ  αυτή  διάτ.  φησίν,  5τι,  *Εάν  των  πχίδων,  οΐ  μεν 
είσιν  αίρετικοι,  ot  δέ  όρθόδοξοι,  μόνοι  υΐ  ορθόδοξοι 
κληρονομούσιν  · εΐ  δε  πάντες  shiv  αίρετικοι,  συγγε- 
νείς όρθόδοξοι  κληρονομούσιν  · ή μή  βντων,  δ φίσχος 
διαδεγεται  * διάτ.  ιθν,  οί  αίρετικοι  τού  αίρετιχού 
παιδες,  ούτε  δωρεάν  ούτε  κλήρον  αυτού  λαμβάνουσι  * 
διάτ.  κβ',  ούτε  άπό  στρατιωτικής  διαθήκης  αιρετικός 
κληρονομεί  ή ληγάτον  λαμβάνει. 

*Η  δέ  τάς  αΙτίας  των  έξερεδατιόνων  τάττουσα  ρβ# 
νεαρά  φησιν,  ότι  *Εάν  γονιύς  όρθόδοξος  ών,  αισθηται 
τους  Ιδιους  παΐδας  μή  όντας  όρθοδόξους,  άδειαν 
έχει  ποιεΤν  αυτούς  άποκληρονόμους  * εΐ  δέ  τουναν- 
τίον 6 γονεύς  έστιν  αιρετικός,  μή  έχέτω  άδειαν  άλ- 
λους γράφειν  κληρονόμους,  εΐ  μή  τούς  όρθοδόξους 


(25)  Veteres  libri  et  editiones,  sacramenta , quod  certe  melius  est, 


833  SYNiAGMA  ΟΑΝΟΝϋΜ.  — ΪΙΤ.  X,  CAP.  Vili.  834 

πατδας  · ή μή  βντων  αυτών,  συγγενείς  όρθοδόςου;  · εΐ  A bendi  facultatem  habeto. Sed  si  ex  liberis  aliqui 
δέ  τινες  τών  παίδων  είσιν  ορθόδοξοι,  τινίς  δε  ου,  ^ ού-  sint  orthodoxi, aliqui  vero  non  :.substantia  ad  or- 
ate etc  του;  όρθοδόξου;  έρχεται,  καν  6 πατήρ  άλ-  thodoxos  pervenit : tametsi  pater  alios  [etiam]  hae- 
λους  έγραψε  κληρονόμου;  · el  δ'ε  μετά  ταΰτα  ol  al-  redes  scripserit.  Si  vero  postmodum  haeretici  fra- 
pttixol  άδελφοί  όρΟόδοξοι  γένωνται,  δίδοται  τδ  tres  orthodoxi  fiant, datur  ipsis  competens  portio  : 
αίρουν  αύτοϊς  μέρος,  ου  μην  καί  ol  προλαβόντες  καρ-  non  autem  550  etiam  praeteriti  fructus  neque  ad- 
irol,  ούτε  λόγους  άπαιτο-m  τή<  διοικήαιως  · τέω;  mifiislralionis  rationes  exigunt.  Inierim  tamen  res 
δε  τα  πράγματα  ot  ορθόδοξοι  έκποιεΤν  ού  δύνανται  · [hereditarias]  orthodoxi  alienare  non  possunt.  At 
tl  μέν  τοι  μέχρι  τελευτή:  έπιμείνωσι  τή  πλάν^,  si  ad  mortem  usque  in  βΓΓΟΓβ  permanserint,  ple- 
πλήρη  την  δεσποτείαν  κτώνται  ot  όρΟόδοξοι  και  οι  num  dominium  orthodoxi  [eorumquej  heredes 
κληρονόμοι.  et  δε  πόντε;  ot  πχτδε;  αιρετικοί  είσιν,  acquirunt. Plane  si  omnes  liberi  haeretici  sint, co- 
όρθόδοξοι  συγγενείς  κληρονομούσα  · εΐ  δέ  μή  είσ?,  gnati  orthodoxi  heredes  fiunt.  Qui  si  nulli  sint, 
τότε,  εΐ  μεν  κληρικοί  είσιν  ot  γονετ;,  ή Εκκλησία  tum  si  clerici  parentes  fuerint,  Ecclesia  civitatis, 
xnc  πόλεω;  έν  $ τήν  οικη^ιν  είχον,  λαμβάνει  τα  in  qua  domicilium  habueruntjacullates  percipit, 
πράγματα  · εΐ  δε  ol  έκκλησιαστικοΐ  δι’  ένιαυτου  Sed  si  ecclesiastici  intra  annum  illas  vindicare 
άμελήαουσι  διεκδικήται  τα  πράγματα,  6 φίσκος  g neglexerint,  capit  eas  fiscus.  At  si  laici  fuerint, 
αυτά  λαμβάνει  · el  δε  λαϊκοί  είσιν,  b φίσκ ος  αυτά  sive  testati  sint  sive  non,  facultates  fiscus  Capit, 
λαμβάνει,  είτε  διεΤεντο  είτε  μή*  τά  αύτά  κρατεϊ,  έάν  Eadem  obtinent,  SI  filius  orthodoxus  parentes 
6 παΤς  όρθόδοξος  ών,  αισθηται  τούς  γονεϊς  αίρετι-  hereticos  [esse]  sentiat,  quando  (videlicet]  ipse 
κούς,  όταν  αϋτδς  b παϊς  διατίΟηται  ή κληρονομηται.  testamentum  facit,  svie  succeditur. 

*fl  α*  περί  των  Σαμαρειτών,  δεύτερα  ούσα  τού  Const.  de  Samaritanis  l,quffi  2 est  til.  3 Novel- 
τίτ.  του  γ'  τών  Νεαρών,  συνεχώρηαε  τούς  Σχμαρείτας  larum, permisit  Samaritanis  tum  ex  donatione  at- 
λτμβάνειν  δωρεάς  καί  έκ  διαθηκών,  καί  διδόναι  /.αχ  que  testamento  capere, tum  donare,  et  ad  liberos 
παραπέμπειν  Σαμαρείταις  αυτών  παισί  και  γονεύσι  SUOS,  parentes,  COgnatOS  Samaritanos  transmitte- 
καΐ  συγγενέσιν  · ή μέν  τοι  τελευταία  περί  Σαμαρει.  Γ6. At  de  Samaritanis  ult.qu»  est  3, tit.  3 Novella- 
τών,  γ’  ούσα  του  γ’  τίτ.  τών  Νεαρών  φη»ιν,  δτι,  ο!  rum,  dicit:  Samaritani  ex  testamento  aut  ab  in- 
Σαμαρεΐται  ού  κΛηρονομούσιν  έκ  διαθήκης  ή έξ  testato  haeredes  non  fiunt,  neque  legata  donatio- 
άδιαθέτου,  ούτε  ληγάτα  ή δωρεάς  λαμβάνουσιν  * nes*  e capiunt  : sed  nec  Samaritanos,  aut  quior- 
άλλ*  ούτε  διαδόχους  έζουσιν  ές  άδιαδό/ου  Σαμαρείτας,  thodoxos  se  simulant,  non  ita  autem  sentiunt,  ab 
ή σχηματιζομένους  μεν  τούς  ορθοδόξους,  ούχ  ουτω  intestato  successores  habebunt.  Neque  [vero]  tes- 
δέ  φρονούντας  · ούτε  δέ  διατίθεσθαι  ή δωρεΐσθαι,  lamentum  faciunt  aut  legant,  aut  donant,  nisi 
el  μή  τοΤς  όρθοδόξοις  και  πίστει  και  εργοις  · τού-  orthodoxis  et  fide  et  operibus  : quibus  non  Sub- 
των  δέ  μή  β/των,  αΐ  ούσίαι  μετά  θάνατον  ε!ς  τόν  aistei  tibus,  bona  post  mortem  ad  fiscum  perve- 
φίσκον  έρχονται  · ol  δέ  γην  διαγεωργοϋντες  Σαμα-  uiunt.Caelerum  qui  Samaritani  terras  colunt,  pa- 
ρεϊται,  δύνανται  γρά^ειν  κληρονόμους  ανιόντας  καί  rentes  atque  liberos  suos  haeredes  scribere,  at- 
κατιόντας  αύτών,  καί  ληγχτεύειν  αύτοϊς  κχι  τοΤς  έκ  que  ipsis  et  ex  transverso  [cognatis],  tametsi  Sa- 
πλαγίου,  χάν  ώσι  Σαμαρεΐται  · τούτων  δέ  μή  οηων,  maritani  sint, legare  possunt.Qnod  si  horum  nul- 
δ τού  χωρίου  δεσπότης,  έν  ώ έγεώργει  δ τελευτή?ας,  Ius  sit,  praedii  in  quo  551  defunctus  agricola- 
τήν  ουσίαν  λαμβάνει,  τδν  τόπον  έν  τυύτψ  τού  <ρί-  batur,  dominus  substantiam  capit : [quippe  qui] 
σκου  έπέχων.  vicem  fisci  in  hoc  obtineat. 

*H  δέ  γ*  διάτ.  τού  0’  τίτ.  τών  Νεαρών  λέγει  · Μη-  Constit.3,til.2  Novellarum  dicit:  Nullus  haereti- 
δείς  αίρετικδς  μή  πατά  μίσθωσιν  ή έμφύτευσιν,  ή cos  per  conductionem  aut  emphyteu$im,aut  emp- 
άγορασίαν  ή έτέρφ  τρόπψ  άκίνητα  πράγματα  λαμ-  tionem,aut  ali  ο modo  ab  Ecclesia  aliove  venerabili 
βανέτω  άπδ  'Εκκλησίας,  ή άλλου  σεβασμίου  τόπου*  loco  res  immobiles  Capito.  Alioqui  hereticus  qu80 
έπει  δ μέν  αίρετικδς  τά  παρ'  αύτού  δοθέντα  έπΐ  τ^  hac  de  causa  dedit,  amittito  : res  autem  ad  locum 
τοιαύτη  *ίτί<*  άπολλύτω,  τύ  δέ  πράγμα  έπανατρεχέτω  0 ex  quo  data  est  recurrito  : dispensator  autem  qui 
είς  τδν  τόπον  έξ  ού  έδόθη  · δ δέ  δεδωκώς  διοικητή*  dedit  de  caetero  a dispensatione  arcetor,  et  in  mo- 
εΤργεται  τού  λοιπού  πάσης  τής  διοικήσεως,  καί  μο-  nasterium  conjicitor, et  per  annum  a sancta  com- 
ναστηρίφ  έμβάλλεται,  καί  επί  ένιαυτδν  τής  άγίας  m unione  segregator. Rursus  eadem  constit.ait : Si 
κοινωνίας  χωρίζεται*  ή «ύτή  δέ  διάτ.  <ρη*!ν,  δτι,  quis  haereticorum,  quibus  connumerantur  Nesto- 
*Εάν  τις  τών  αιρετικών,  οΐς  συναριθμούνται  Νέστο-  riani,Eutychianist«B,et  Acepbali,  speluncam  ausit 
ριανοί  καί  Εύτυχιανισταί  καί  Άκέταλοι,  τολμήσοι  religionis  suae  exaedificare,  aut  Judaei  novam  Syna- 
καταγώγιον  τή*  Ιδίας  θρησκείας  ποιή**ι,  ή ’ίουδαΤοι  gogam  exstruere:  haec  Ecclesia  vindicato. Si  [quis] 
νίαν  συναγωγήν,  έκδικείτψ  αύτά  ή Εκκλησία*  εΐ  vero[quippiam]hujusmodi  personaeinemphyteusin 
δέ  ένεφύτευσεν,  ή έμίσθωσεν,  ή δπωσούν  είς  διοίκη-  dederit, aut  locaverit, autquoroodocunqueadmini- 
σιν  δέδωκε  τοούτφ  προσώπψ,  εί  μέν  είδώς  δ δεσπότης  strandum  concesserit:  el  quidem  haereticum  illum 
αίρετικδς  έπραξε  τούτο,  πάσας  τά;  προσόδους  τού  [esse]  sciens  id  fecerit  omnes  reditus  quandill 
χρόνου  τού  συναλλάγματος  ή 'Exx>n»te  τής  πόλεως,  contractus  durat,  Ecclesia  civitatis,  stibqua  posses- 
bff9  ή *τησι;  έκδικιτ  * άγνοούντι  δέ  τφ  fio  sita  est,  vindicat : sin  ignorans,  nullum  illi 


835  ί»ΗΟΤΐΙ  PATRUrCH/E  CP.  . 336 

damnum  obvenit.  Haereticus  autem  in  utroque  A δεσπότη,  ο ύδεμία  προσγίνεται  ζημία  * δ δέ  αιρετικός 
casu  et  possessione  abigitur,  et  [ejus  bona]  pu-  έφ*  έκατέρου  θέματος,  καί  της  κτήσεις  απελαύνεται 
blicantur.  καί  δημεύεται. 


ΤΙΤΛΟΣ  ΙΑ. 

ΠΕΡΙ  ΜΟΜΑΣΤΗΡΙΩΝ  ΚΑΙ  ΜΟΝΑΧΩΝ. 

TITULUS  XI. 

DE  MONASTERIIS  ET  MONACHIS 

EM  CAPUT  I.  — De  monasteriorum  cedi  fica - n ΚΕΦΑΑ.  a'.  — Περί  ποιήσεως  μοναστηρίων0  x*\ 
tione,  et  ne  h&C  privati  jurii  sint , etdemona - του  μή  γίνεσθαι  αύτά  Ιδιωτικά  * καί  περί  πρα- 
Chorum  rebus . γμάτων  των  μοναζόντων. 

Concilii  Chaleedonensis  canones  4,  24.  Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  δ’,  κδ\ 

4.  Qui  vere  et  sincere  ut  pag.  734.  8\  ot  Αληθώς  καί  είλιχρινώς,  κ.  τ.  λ. 

24.  Qui  semel  voluntate  episcopi  consecrata  κδ\  Τά  άπαξ  καθ'ερωθέντα  μοναστήρια  κατά 

sunt  monasteria,  et  res  quae  ad  ea  pertinent  ser-  γνώμην  έπισχόπου,  μένειν  είς  τό  διηκενές  μονά· 
vari.eaque  non  amplius  fieri  SSBCularia  habitacu-  στάρια  * καί  τα  άνήκοντα  αότοΤς  πράγματα  «ρυλάτ- 
Ia.  Eos  autem,  qui  boc  fieri  permittunt,  cano·  τεσθαι  τφ  μοναστηρίφ,  καί  μηκέτι  δύνασθαι  γενέ- 
num  poenis  subjici.  σθαι  τούτα  κοσμικά  καταγώγια  0 τους  δέ  συγχω- 

ρούντας  τούτο  γίνεσθαι,  ύποκεΤσθαι  τοΤς  έχ  τών 
κανόνων  έπιτιμίοις. 

Concilii  cecumenici  VI  canon  49.  Συνόδου  οικουμενικής  Ικτης  κανών  μθ\ 

49.  Hunc  sacrum  etiam  canonem  renovantes  μθ'  Άνανεούμενοι  καί  τούτον  τόν  ιερόν  κανόνα  όρ(- 
decernimus,  Ut  quae  episcopali  voluntate  semel  ζομεν,  ώστε  τά  άπαξ  καθιερωθέντα  μοναστήρια 
consecrata  faerint  monasteria,  seinper  monaste-Q  κατά  γνώμην  έπισκόπου,  μένειν  είς  τό  διηνεκές 
ria  maneant,  et  res  quae  ad  ipsa  pertinent,  mo-  μοναστήρια  καί  τά  άνήκοντα  αύτοΤς  πράγματα  φυ- 
nasteria  serventur,  et  ea  non  possint  esse  atn-  λάττεσθαι  τφ  μοναστηρίφ,  καί  μηκέτι  δύνασθαι 
piius  eaecularia  habitacula,  nec  ab  ullo  ex  omni-  αυτά  κοσμικά  καταγώγια,  μήτε  δέ  ύπό  τίνος  τών 
bus  saecularibus  tradi  hominibus.  Sed  etiam  Si  Απάντων  χοσμικοΤς  άνδράσι  τούτα  έκδίδοσθαι  * άλλ* 
hoc  hocusque  factum  est,  hoc  nequaquam  ser-  εί  χ*ί  μέχρι  νύν  γέγονε  τούτο,  μηδαμώς  κρατεΤσθαι 
vandum  decernimus ; eos  autem,  qui  deinceps  δρίζομεν  · τούς  δέ  άπύ  του  παρόντος  πράττειν 
hoc  facere  aggrediuntur,  canonum  poenis  sub-  τούτο  έπιχειρούντας,  ύποκεΤσθαι  τοΤς  έκ  τών  κα- 
jici.  νόνων  έπιτιμίοις. 

855  Concilii  primi  et  secundi  Constantinopoli  Συνόδου  a’  καί  β’  συγκροτηθείσης  iv  Κωνσταν- 
in  cede  Sanctorum  Apostolorum  habiti  cano-  τινουπόλει  έν  τφ  ναψ  τών  #Αγίων  'Αποστόλων 
nes  1 et  β.  κανών  α*  καί  ς**. 

4.  Res  adeo  veneranda  et  honorabilis,  etc.,  Ut  α'.  Πράγμα  σεμνόν  ουτω  καί  τίμιον,  κ.  τ.  λ. 
pag.  448. 

6.  Monachi  nihil  debent  habereproprium:  sed  ζ"\  Ot  μοναχοί  ούδέν  ίδιον  όφείλ ουσιν  Ιχειν,  πάντα 
omnia  eorum  monaeterio  ascribi.  Dicit  enim  beatus  °δέ  τά  αυτών  προσκλήρούσθαι  τφ  μοναστηρίφ  · φησί 
Lucas  de  iis  qui  credunt  in  Christum, et  monacho-  γάρ  ό μακάριος  Αουκάς  περί  τών  είς  Χριστόν  πι- 
rum  institutionem  describunt,  quod  nemo  quid-  στευόντων,  καί  τήν  τών  μοναστών  πολιτείαν  διατυ- 
quam  eorum  quae  aderant,  proprium  esse  dicebat,  πουντών,  ώς  ούδείς  τι  τών  υπαρχόντων  Ιλεγεν  ίδιον 
sed  erant  illis  omnia  communia.  Et  ideo  iis  qui  είναι  άλλ*  ήν  αύτοΤς  άπαντα  κοινά  · διότοΤς  έθέλουσι 
monachi  esse  volunt,  prius  datur  facultas  de  suis  μονάζειν  άδεια  δίδοται  περί  τών  υπαρχόντων  αύτοΤς 
rebus  testandi,  ac  disponendi,  et  quibuscunque  διατίθεσθαι  πρότερον,  καί  οίς  άν  βούλοιντο  προσ- 
velint  personis,  lege  scilicet  non  prohibitis,  sua  ώποις  μη  κεκωλυμένοις  δηλονότι  παρά  τού  νόμου  τά 
transmittendi.  Postquam  enim  monachi  facti  fue-  αυτών  παραπέμπεσθαι  · μετά  γάρ  τοι  τό  μονάσαι, 
rint,  omnium  bonorum  dominium  monasterium  τών  προσόντων  αύεοΤς  απάντων  τό  μοναστήριον  έχει 
habebit,et  nullam  de  rebus  propriis  curam  gerere,  την  κυριότητα,  καί  ούδέν  περί  τών  οικείων  φροντί- 
vel  disponere  eis  permissum  est.  Si  quis  autem  ζειν  ή διατάσσεσθαι  τούτοις  παρακεχώρηται  * εί  δέ 
deprehensus  fuerit,  possessionem  aliquam,  qfttt  τις  ?ωρ αθείη  κτησίν  τινα,  ή τις  ούκ  άπεχληρώθη 


838 


83ΐ  StKTAGMA  CANONtli*.  — tit.  XI,  CAP.  I. 

τψ  μοναστηρίφ  Ιδιοποιούμενος,  και  φιλοκτησίας  πά-  Α monasteria  ascripta  fuerit, sibi  privatilD  attribue- 
θβι  δου  λουμένος,  ταύτην  μέν  παρά  τού  Ηγουμένου  ή Γβ,  et  acquirendarum  possessionum  cupiditati, 
τού  έπισχύπου  άναλαμβάνεσθαι,  και  πολλών  παρου-  servire,  ea  quidem ab  episcopo  seu  prafecto  re-· 
o rfqt  πιπράσκεσθαι,  κ*1  πτωχοΤς  ά κόροι ς διανέμεσΟαι*  cipiaiur,  et  in  multorum  praesentia  vendita!  pau* 
τόν  Se  γβ  την  το  ι αύτην  κτησιν,  κατά  τόν  πάλαι  *Ανα·  peribus  et  mendicis  distribuatur.  Eum  autem  qui 
v(«v  ύποουλ^ν  μσλέτήσαντα,  τψ  προοήχοντι  Ιπιτιμίψ  eam  possessionem,  ut  olim  Ananias,  subripere 
ή άγία  σύνοδος  ώρισβ  σιοφρονίζβσθαι  * δήλον  δέ,  ώς  meditatus  est,  convenienti  pcBna  castigandum 
& τινα  πβρι  μοναζόντων  άνδρών  ή άγία  σύνοδος  έχα-  esse  sancta  synodus  statuit.  Clarum  est  autem, 
νόνισβ,  τά  αύτά  καί  πβρι  μοναζουσών  γυναικών  χρα-  quod  quae  de  viris  monachis  nancta  synodus  ca· 
τβτσΟαι  έδιχαίο>σβν.  nonice  constituit,  ea  in  monachis  quoque  femi- 

nis valere,  et  observari  a)quum  censuit. 

Συνόδου  Νίκαιας  τό  p9,  χάνων  ιγ\  Concilii  Niccmt  II  canon  13. 

*θτι  μεγάλης  χαταχρίσβως  αξιοί  βΐσιν  οΐ  τά  Quod  magna  damnatione  digni  sunt  qui  mcb 
μοναστήρια  κοινού  ντε  ς.  nasteria  communia  faciunt  diversoria . 

γ9.  ’Επβιδη  διά  τήν  γβνομβνην  κατά  τάς  Αμαρτίας  13  Quoniam  per  eam  qoffi  fuit  propter  peccata 
ήμών  συμφοράν  έν  ταΤς  *Εχ<λησ(αις  χαθηρπάγησάν  Β nostra  in  Ecclesiis  calamitatem  sacrosanclm  quae- 
τινβς  βύαγβτς  οΓκοι  6πό  τινων  άνδρών,  έπισχοπβτά  τι  dam  aedes  3114  a quibusdam  viris  arreptas  sunt, 
καί  μοναστήρια,  καί  έγένοντο  κοινά  καταγώγια,  ει  et  episcopatus,  et  monasteria,  et  facta  sunt  com- 
μλν  ol  διαχρατούντβς  ταϋτα  προαιρούνται  άποδιδόναι,  munia  diversoria  : si  qui  ea  qurtem  tenent,  vo- 
tva  κατά  τό  άρχαΐον  άποκατασταθώσιν,  ευ  Αν  h01  ’ lunt  reddere,  ut  in  pristinum  statum  restituan- 
cl  δβ  μή  γβ,  el  μεν  τού  καταλόγου  τού  Ιερατικού  είσι,  tur,  bene  et  pulchre  babet ; . sin  minus,  si  sunt 
τούτους  χαθαιρβΤσΟαι  προστάσσομεν  * εΐ  δ!  μοναχοί  ή quidam  sacerdotalis  catalogi,  eos  deponi  jube- 
λαϊκοί,  άφορίζβαθαι,  ώς  δντας  κατακρίτους  άπύ  τού  mus  : sin  autem  monachi  vel  laici,  segregari,  ut 
Πατρύς,  καί  τού  Πού,  καί  τού  άγίου  Π εύματος,  καί  qui  sint  condemnati  a Patre,  et  Filio,  et  Spiritu 
τβτάχθωσαν  όπου  b σκώληξ  ού  τβλευτφ  και  τό  πύρ  sancio,  et  ponantur  ubi  vermis  non  moritur,  nec 
ού  σοέννυται,  δτι  τή  τού  Κυρίου  φωνή  Ινσντιούνται  ignis  exstinguitur, quia  voci  Domini  adversantur, 
τή  λεγούση  · Μή  ποιβϊτβ  τόν  οίκον  τού  Πατρός  qua  dicit : Ne  facite  domum  Patris  mei  domum 
μου  οίκον  έμπορίου.  negotiationis  81. 

Η ιγ*  διάτ.  τού  α*  τίτ.  των  Νεαρών  λέγει,  δτι  'o  Textus . Const.  13,  tit.  1 Novellarum  ait : Qui 

βουλόμβνος  οίκοδομήσαι  μοναστήριον,  πρότβρον  προσ-  monasterium  aedificare  vult,  prius  cum  locorum 
διαλεγέσθω  τψ  έπισκόπψ  των  τόπων,  όπως  άν  kxet  c episcopo  agito,  quo  ille  veniens  votum  faciat,  et 
γβνόμενος,  βύχήν  ποιήσοιτο  και  σταυρόν  πήξοι,  καί  crucem  figat : atque  tum  (demum]  aedificii  funda- 
τοτε  τού  χτίσματος  ή άρχή  γινέσθω  · καί  ή γ9  διάτ.  mentum  jacilor.  Et  const.3,tit.  2 Novellarum  ait: 
τού  p’  τίτ.  τών  Νεαρών  φησιν,  ότι,  'ο  θέλων  κτίσαι  Qui  monasterium  exstruere  vult  non  aliter  aedifi- 
μοναστήριον,  μή  άλλως  άρχέσθω  τού  οίκοδομήματος,  calionem  incipito,  nisi  locorum  episcopus  preces 
el  μή  ό τών  τόπων  έπίσκοπος  βύχήν  λκε^β  ποιήσει,  illic  profuderit, et  pretiosam  crucem  fixerit. Certe 
καί  τόν  τίμιον  πήξει  σταυρόν  · 6 δέ  άρςάμενος  νέον  qui  semel  exstruere,  vel  vetus  renovare  coepit, con· 
χτίζειν  ή παλαιόν  άνανβούν,  άναγκάζβται  πληρώσαι  · sum  mare  cogitur.  Legas  [vero]  etiam  quae  annotata 
άνάγνωθι  καί  τά  προγραφέντα  έν  τψ  α9  κβφ.  τού  p9  SUntincap.  1,  tit.  2,  et  cap.  14,  tit.  3 praesentia 
τίτ.  κεφ.  τβ  τβσσαρεσκαιδεκάτψ  τού  γ9  τίτ.  του  παρ-  operis.  Constit.  1 , tit.  2 Novellarum  ait:  Nemo  mo· 
όντος  συντάγματος  · ή δέ  α9  διάτ.  τού  p9  τίτ.  τών  nasterium,  in  quo  altare  erectum, aut  sacrum  mi- 
Νεαρών  λέγει·  Μηδβις  μοναστήριον  πωλείτω,  ή άμει-  nisteriuni  exhibitum,  aut  monachalis  exercitatio 
βέτω.  ή δωρείσθω,  ένθα  θυσιαστήριον  καθιδρύθη  fuerit : [vel]  vendito,  vel  permutato,  vel  donato, 
καί  Ιερά  γέγονε  λειτουργία  καί  μοναχική  δσκησις*  Alloqui  quod  factum  fuerit,  irritum  erit:  et  qui  ce- 
έπεί  τοι  γβ  τό  γβνόμενον  άκυρον  Ισται,  και  τών  τι-  perit, pretiis  excidet : qui  autem  vendiderit,  et  rei 
μημάτων  δ λαβών  έκπεσβΤται,  καί  ό πιπρα'οκων  ζη-  ο ct  pretii  amissione  multabitur : atque  illa  sanctis- 
μιωθήσβται  τή  τβ  τού  πράγματος  έκπτώσει  καί  τή  simae  ejus  loci  Ecclesiae,  venerabilibusque  ejus 
τού  τιμήματος  άπωλβίφ,  τή  κατά  τόπον  άγιωτάτ^  loci  monasteriis  attribuentur.  535  Quamobrem 
Έκκλησή,  καί  τοΐς  κατά  τόπον  εόαγέσι  μοναστή-  [Ecclesiarum  atque  monasteriorum  dispensato* 
ρίοις,  τούτων  προσνεμομένων  * ώστε  αυτούς  προνοεϊν  ΓΘ8]  dispiciant, ut  quod  male  alienatum  est,admo- 
τού  τό  κακώς  έκποιηθεν,  αύθις  έπαναγαγβϊν  είς  nasticae [habitationis] formam  reducant.Neque(ve- 
μοναχικόν  σχήμα·  μήτε  ύποθήκη  έπΐ  τούτοις  ro]  hypotheca  in  his  valeto,  sed  irrita  esto,  et  mo- 
ρώσθω,  άλλα  άκυρούσθω,  καί  τό  μοναστήριον  τή  nasterium  sancto  ministerio  addicitor.  Et  constit. 
ίβρφ  λειτουργά  προσκυρούσθω  * κα*  ή p*  διάτ·  τού  ρ9  2,  tit.  2 Novellarum  ait  : Monasterium  in  hoc  ne 
τίτ.  τών  Νεαρών  φησιν,  δτι  έκποίησις  μοναστηρίων  alienator,  ut  sacrata  forma  in  privatam  con- 
μή  γινέσθω  tai  τψ  τό  Ιερατικόν  σχήμα  είς  Ιδιωτι-  versationem  transformetur.  Alioqui  episcopi  id 
κήν  διαγωγήν  μβτασχηματίζεσθαι,  έπεί  άδειαν  2χου-  monasterium  vindicandi,  et  ad  pristinam  formam 

8i  Joan.  ii,  16, 


839  ί>Η0Ι1ί  PATHIARCH Λ CP.  840 

reducendi  facultatem  habent.  Lib.  I,  tit.  3, const.  A σι*  ol  έπί< ικοπόι  τδ  τοιούτον  μοναστηριού  έκδικεΤν, 
38,  ait  : Qui  monasteria  sua  relinquunt,  non  re-  χ»ί  εις  xb  πρυτερον  Ιπανάγειν  σχήμα  · βιβλ.  α’,  τίτ . 
cipiunt  quas  ad  illa  [resj  mobiles  adduxerunt,  διάτ.  λη*  φησίν,  δτι,  Οί  τα  ΐδια  μοναστήρια  κατα- 
cujuscunque  quantitatis  fuerint  : tametsi  de  illis  λιμπάνοντες,  ού  λαμβάνουσιν  άπερ  αύτοΤς  προσήγα- 
nulla  actorum  monumenta  confecta  sint.  In  im·  γον,  νικήτα  δσησδήποτε  ποσδτητος  οντα,  καν  μη 
mobilibus  autem  jus  servari  oportet,  quouiain  illi  «υνεστι  πράςις  ύπομνημάτων  έπ  αύτοΤς  · περί  δε 
qui  dedit,  illarum  vindicatio  non  interit.  *ών  άκιν^των  δεΤ  τά  νδμιμα  φυλάττεσθαι,  έπεί  ούκ 

αναιρείται  τφ  δωρησαμένφ  ή έκηκησις  αυτών. 

Et  const.  13,  tit.  1 Novellarum  dicit  : Si  quis  Kii  ή ιγ*  διάτ.  του  a’  τίτ.  των  Νεαρών  λέγει,  δτι 
monachas  recedere  velit, quascunque  res,  quando  Et  τις  μονάσας  άναχωρήσαι  βουληΟή,  τα  πράγματα 
(mooasteriumj  ingressus  est, habuit,  in  monasterii  δσα  παρεΤχεν  ήνίκα  είσήει,  της  δεσποτείας  εσται  του 
dominium  cadent.  Et:  Cum  monasterium  ingredi-  μοναστηριού*  καί  δα  Δεΐ  τδν  θέλοντα  μονάσαι,  διατυ- 
tur, quemque  de  rebus  suis  statuere  oportet  Ingre-  πουν  περί  τών  Ιδίων  πραγμάτων  · είσελθδντι  ^άρ  αύτψ 
dieniemenim  [illae]  comitantur:  tametsi  id  non  ex-  συνακολουθούσι,  καν  μτι  τούτο  £ητώς  ειπ^ι  * εΐ  μεν  τοι 
presse  dixerit.  Verum  si  cum  liberos  habeat,  illis  παΤδας  εχων,  Ετυχε  τινα  πράγματα  δωρησάμενος,  ή 
res  aliquas,  quae  legitimam  portionem  substantiae  Βδωρησαμένη  αύτοτς,  ή υπέρ  προικδς,  η πρδ  γάμου 
ejus  conficiant, dotis  donationisve  ante  nuptias  no-  δωρεάς,  καί  ποιεΤ  ταύτα  τδ  νδμιμον  μέρος  τής  «ύ- 
mine  donaverit  : in  reliquis  illi  nullam  communi-  του  περιουσίας,  μή  έχέτωσαν  ol  παΤδες  προς  τά  )οιπα 
cationem  habento. Sin  nihil  ipsis,aut  minus  legiti-  μετουσία*  * εΐ  δέ  μηδέν  αύτοΤς,  η Ελαττον  του  νο- 
ma  donaverit:  etiam  postquam  ipse  monachus  fac-  μίμου  έδωρήσατο,  και  μετά  τδ  μονα'σαι  αύτδν  δφεί- 
tus  fuerit,  debetur  illis  legitima·  Plane  si  maritus  λεται  τοΤς  παισί  τδ  νδμιμον  * εί  δέ  άνήρ  ή γυνή  μο- 
autuxor  lucratur. Et  : Si  monachus  in  militiam, aut  νάσει,  τδν  άπδ  τελευτής  κάσον  δ Ετερος  κερδαίνει  · 
ad  aliam  vitae  formam  habeat:  substantia  ejus  apud  καί  δτι  Έάν  μοναχδς  εί;  στρχτείαν  Ιλθη,  ή Ετερον 
monasterium  remanet,  ipse  vero  provincialis  C0-  βίου  σχήμα,  ή μέν  ουσία  μένει  παρά  τφ  μοναστή· 
hortalis  sit.  5SeSed  et  si  quie  in  aliud  monaste*  piq>  αύτδς  δέ  ταζιώτης  έπιχώριοις  γίνεται  * εί  δέ  και 
rium  transeat  : facultates  ipsius  ad  primum  mo-  vu  είς  μοναστήριον  άϊ.δ  μοναστηρίου  μετέλθοι,  ή 
nasterium  pertinent.  Caeterum  praesules  ipsum  ne  Ουσία  αύτού  τφ  πρώτφ  μοναστηρίω  διαφέρει  * ot 
iuscipiunto:  atque  hoc  [ipsum]  tum  episcopi  tum  μέντοι  ήγούμενοι  μή  δεχέσθωσαν  αύτδν  * κωλυέτω- 
archimandritae  prohibento.  οαν  δέ  τούτο  καί  οί  Επίσκοποι  καί  οί  άρχιμανδρΤται. 

Dicit  vero  etiam  const.  52,  tit.  3,  lib.  1.  Si  quis  Λέγει  δέ  καί  διάτ.  νβ’  του  γ*  τίτ.  του  α*  βιβλ.  δτι 
6Χ  casu  si  liberi  non  exsistent,  restitutione  vel τι>  βζρ*$ή  ύποκαταστάσει  ή άποκαταστάσει 
substitutione  gravatus  fuerit, et  quod  vitam  monas-  άπαίδου,  καί  μή  βουληθή  γαμήσαι  δι*  άσκησιν, 

ticam  praeferat,  matrimonium  contrahere  nolit  : μένει  έχων  τά  πράγματα  * καί  περιών  αυτά  δαπανφ, 

res  [assignatas]  retinet,  atque  dum  vivit,  insumit  ή καταλιμπάνει  ώς  θέλει  εύσεβώς  μέντοι  * εί  δέ  καί 
illas, aut  quomodo  vult  relinquit  dummodo  in  pias  ύπο  αφεσιν  παιδοποιίας  αύτψ  καταλειφθή,  Εχει  αυτά 
causas.  Sed  et  S1  sub  conditione  procreandorum  **ί  μή  παιδοποιών  · τδ  αύτδ  καί  έπί  παρθενευούσα·ς  - 
liberorum  ipsi  relictae  sint,habet  illas  liberis  non  ή αυτή  διάτ.  φησίν,  βτι,  Έάν  τις  τών  συνοικούντων 
procreatis  Idem  etiam  de  virginitatem  sectantibus  μονάση,  πέμπει  βεπούδιον  δ άλλος,  καί  χώρα  τοΤς 
[mulieribus]  eadem  COnst.dicit.Quod  si  unus  con-  άπδ  τελευτής  συμφώνοις  · καί  τδ  Εντεύθεν  κέρδος 
jugum  vitam  monasticam  suscipiat, alter  repudium  φυλάττεται  τοΤς  ώς  είκδς  ουσιν  Εκ  του  αύτου  γάμου 
mittit,  locusque  [est]  ex  morte  pactis, et  quod  inde  παισίν  * ή τδ  κερδαναν  πρδσωπον  μή  έλθδν  εις  δεύ- 
lucrum  provenit,  servatur  ex  eodem  matrimonio  vtpov  γάμον  · καί  τού  άνδρδς  μονάζοντος  ή γυνή 
forte  exsistentibus  liberis, aut  id  lucratur  [ea]  per-  έτέρφ  ού  γαμεΤται  έπί  Ενα  Ενιαυτδν  · εί  μέντοι  τις  τών 
sona  quas  ad  secundum  matrimonium  non  devenit,  μνηστήρων  μονάσει,  ol  ά^αβώνες  άπλοι  άποδίδον- 
Gaeterum  si  sponsus  quispiam  in  monasterium  ναι,  καί  ούδέν  ζημιούνται,  ώς  ή νδ*  διάτ.  τού  αύτου 
concedat,  simplices  arrhm  adduntur,  nullumque  ο^ίτ. 
damnum  subilur : ut  ejusdem  tit.  const.  54. 

Et  quae  de  repudio  tractat  No  vellat  17  ait:  Καί  ή περί  (ίεπουδίων  διαλαμβάνουσα  ριζ*  νεαρά 

Si  praeter  causas  ab  ipsa  dictas  mulier  repudium  φησιν,  βτι  έάν  παρά  τάς  είρημένας  αύτή  αιτίας  γυνή 
miserit : dos  marito  aut  in  dominium,  aut  si  liberi  πέμψη  βεπούδιον,  ή μέν  προίξ  τφ  άνδρί  δίδοται,  ή 
subsint, in  usum  fructum  datur.  Mulier  autem  per  κατά  δεσποτείαν,  ή παίδων  ύπδ/των  κατά  χρήσιν  · ή 
judicem  episcopo  civitatis  iu  qua  habitat  traditur,  δέ  γυνή  διά  τού  δικάσαντος  παραδίδοται  τφ  έπισκδπφ 
et  per  ipsum  ad  omnem  ejus  vitam  in  monasterium  τής  πδλεως  έν  ή οίκεΤ,  καί  δι’  αύτού  μοναστηρίφ 
conjicitur. Atque  Si  quidem  liberos  habeat, bessem  Ιμβάλλεται  πάσαν  τήν  ζωήν  αυτής  · καί  εί  μέν  Εχει 
substantiae  ejus  [illi]  capiunt, trientem  vero  monas·  παΤδας,  τδ  δίμοιρον  μέρος  τής  ούσίας  αύτής  λαμβά- 
terium.Sin  vero  non  liberos, sed  parentes  habeat : νουσι  * τδ  δέ  τρίτον,  τδ  μοναστήριον·  εί  δέ  πατδας  ούκ 

bessem  monasterio,  trientem  autem  parentibus  Ιχει  άλλα  γονετς,  τδ  δίμοιρον  δίδοται  τφ  μοναστή  - 
dato  : extra  quam  si  qui  illam  in  potestate  habent,  ρίψ  * καί  τδ  τρίτον,  τοΤς  γονεύσιν  * εί  μή  ύπ’  Ε;ου· 
injusto  repudio  assensum  praebuerint.  8S7  Tunc  αίαν  αύτήν  Εχοντες  τφ  άλόγφ  βεπσοδίφ  συν^/εσαν, 


841  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  XI,  CAP.  i.  842 

τότε  γαφ  τ tivti  χψ  μοναστηρίψ  προσκυρούτχι  · ώσπερ  A enim  omnia  monasterio  applicantor, quemadmo- 
χχί  δτε  μήτε  πχΐδας,  μήτε  γονεΤς  ή γυνή  Εχει.  dum  etiana  quando  nequo  liberos  neque  parentes 

mulier  habet. 

Καί  ή β9  διάτ.  του  α»  τίτ.  των  Νεαρών  φησιν,  δτι,  7V#ittS.EtCOnst.2,tit.l  Novellarum  ait:  Cumser- 
Αούλου,  ή έναπογραφου  κατά  τήν  διάστιξιν  αυτής  vus  aut  ascriptitius  secundam  hanc  distinctionem 
μονάζοντος,  τά  πράγματα  άπερ  ι’.ς  τδ  μοναστήριον  monachus  factus  fuerit,  res  quas  in  monasterium 
ίγαγε,  λαμβάνει  b δεσπότης  * ού  μένουσι  δε  άμα  attulerit,  capit  dominus.Non  cohabitant  monachi 
μοναχοί  καί  μονάστριαι,  άλλ9  οΐ  άνδρες  είς  έτέρους  simul  et  monastrisa.  Alioqui  in  alia  loca  transfe- 
μεθίστχνται  τόπους,  και  διαιρούνται  είς  αυτούς  τα  runtur  Viri,  et  res  [communes]  inter  ipfiOS  pro  ΘΟ 
πράγματα  προς  το  άρμόζον  αύτοΐς  δ(χχ>ον  * b δε  βε-  quantum  cuique  juris  competit  dividuntur.  Si  qui 
βχρημένο;  ληγάτω  ή άποκατχστάσει,  υπδ  αφεσιν  Sub  conditione  matrimonii  autnon suscipiendorum 
γάμου  ή άπχιδίας,  ή έάν  ουτω  δωρηθή  ή Ιλθη  τινί,  liberorum, legato  vel  restitutione  gravatus  esi,aut 
καί  γένηται  μοναχές  ή άσκήτρια,  σβέ*νυται  ή άπο-  81  CUI  quidquam  hac  conditione  donatum  est,  ad 
κατάστασις  · κάν  γαρ  τών  μοναστηρίων  έξέλθωσιν,  quemve  [quidquam]  pervenerit, monachus  aut  mo- 
δμως  τά  τοιαϋτα  πράγματα  μετά  τών  άλλων  αύτών  naslria  fiat,  exstinguitur  restitutio.  Nam  tametsi 
τοτς  υοναττηρίοις  διαφέρει  * εί  δε  έπί  Αναλύσει  αί-  Β monasteriis  [poslmodum  illi]  egrediantur,  istius- 
χμαλώτων,  ή άποτοοφή  πτωχών,  ή τοιαύτη  δπόατα-  modi  tamen  res  cum  ipsorum  aliis  ad  monasteria 
σι;  γίνηται,  έξ  ο ύδ?>δ;  τών  είρημένων  τρόπων  άπο-  pertinent  Si  tamen  ad  redemptionem  captivorum, 
κλείεται  * του  είσιόντος  είς  το  μοναστήριον,  ειπερ  aut  exhibitionem  pauperum  istiusmodi  resiitutio 
ουκ  έχει  παΐδας,  τά  πράγματα  τψ  μοναστηρίφ  mandata  sit,nullo  praedictorum  modorum  excludl- 
διαφέρουσιν  * εί  δέ  παΐδας  Ιχει,  καί  ού  διετύπωσε  tur.  Ejus  bona  qui  monasterium  intrat,  si  liberos 
περί  τών  αυτού  πραγμάτων  πριν  είσέλθη,  άδειαν  non  habet, ad  monasterium  pertinent. Sed  ei  habet, 
έχει  και  μετά  ταϋτα  διατυπουν  · καί  ού  δόναται  τδ  nec  de  rebus  SUIS  priusquam  intret  Statuit:  Statuen- 
νόμιμον  μέρος  μειούν,  καί  έαυτφ  δέ  φυλάττει  παιδύς  di  pOStmodum  facultatem  faabel.Non  potest  autem 
ένος  Αναλογίαν,  όφείλουσαν  τψ  μοναστηρίφ  προσκυ·  minuere  legitimam. Sibi  vero  unius  filiorum  porlio- 
ρωβήναι  · εί  δε  τελευτήσει  έν  τψ  μοναστηρίφ  πριν  nem  servat, qua  monasterio  applicari  debet·  Quod 
ποιήση  τήν  διατύπωσιν,  τδ  μέν  νόμιμον  οί  παΐδες  · si  priusquam  dispositionem  faciat,  in  monasterio 
λαμβά^ουτι,  τά  δε  λοιπά  τδ  μοναστήριον  * ούδείς  τών  decedat,  legitimam  liberi  capiunt,  residuum  vero 
μνηστήρων  προφάσει  τών  ά^αβώνων  ζημιούται  μο-  monasterium.  Nullus  sponsus  occasione  arrharum 
νάζων  * καί  b γάμος  έκ  τού  λαβεΐν  Ενα  τών  συνοικούν-  dispendium  facit,  si  vitam  monasticam  suscipit, 
των  τδ  μοναχικδν  σχήμα,  λύεται  χωρίς  £επουθίου,  [ΡθΓΓθ]  matrimonium  etiam, Cum  alter  [conjugum] 
καί  αναλαμβάνει  ή γυνή  τήν  προίκα  καί  τά  άλλα  ^ monachalem  habitum  sumit,  citra  repudium  diri- 
αύτής  πράγματα  * τψ  δε  μή  μονάσαντι  τδ  άπδ  τελευ-  mitur : et  mulier  dotem  aliasque  suas  res  reci- 
τής  συμφωνηΟέν  κέρίος  άρμο'ζει  · εί  δέ  άμα  οι  δύο  pit.  Verum  qui  in  monasterium  non  concedit,  ei 
άποτάξονται,  ούδείς  αύτών  Εκ  πού  έτέρου  κερδαίνει,  et  lucrum  quod  in  mortem  pactum  est  competit, 
μή  έκών  τις  τψ  έτέρψ  δωρήσεται.  Plane  si  ambo  [mundum]  588  valere  jusserini, 

neuter  ab  altero  [quidquam]  lucri  sentit,  nisi  si 
sponte  alter  alteri  [aliquid)  donet. 

*H  δέ  περί  τοποτηρητών  διαλεγομένη  ρλδ9  νεαρά  2Vd?/ttS.Qu«B  de  vicariis  disserit  COnStit.  1 34 ait : 
φησιν,  δτι,  ’Εάν  γυνή  έπί  μοιχείφ  καταδικασθή,  Si  mulier  adulterii  condemnata  sit, competentibus 
ταΤς  προσηκούσαις  πληγαΤς  ύποβαλλομένη,  μονά·  Subdita  poenis  in  monasterium  Conjicitur. Potesta- 
στηρίψ  εμβάλλεται,  καί  άδειαν  Εχει  b άνήρ  είσω  διε-  tem  autem  maritus  habet,  ut  illam  intra  biennium 
χίας  αυτήν  άναλαβεΐν,  μή  βλαπτομένου  τού  γάμου  recipiat : neque  per  ea  quaa  medio  tempore  [facta 
έκ  τών  iv  τψ  μέσψ  * εί  δέ  παρέλθοι  ό χρόνος,  ή τε·  sunt,]  matrimonium  l&ditur.  Sed  si  [id]  tempus 
λευτήσει  μή  άναλαβών  αύτήν,  τδ  σχήμα  λαμβάνει*  preetereat,  aut  non  recepta  illa  [maritus]  decedat, 
καί  εί  μέν  Εχει  πατδας,  λαμβάνουσι  τάς  όκτώ  όγγίας,  assumit  habitum  : et  siquidem  liberos  habet,  octo 
καί  τδ  μοναστήριον  τάς  δ9·  εί  δέ  μόνους  Ανιόντας  Εχει  D [illi]  uncias  capiunt,  monasterium  autem  qualuor, 
μή  συνεργήσανεας  τψ  άτοπήματι,  λαμβάνουσι  τάς  sin  ascendentes duntaxat,qui  ad  istam  insolentiam 
δ'  όγγίας,  και  τδ  μοναστήριον  τάς  η9  * εί  δέ  συνήρ-  Opem  Π OH  tulerint,  capiunt  [illij  uncias  qualuor, 
γησαν  ή μή  δέ  δλως  είσιν  Ανιόντες  ή κατιόντες,  λαμ-  monasterium  autem  octo.Sed  si  opem  tulerint, aut 
βάνει  πάντα  τδ  μοναστήριον,  τών  έν  τοίς  προικώο ις  omnino  nulli  neque  ascendentes  neque  descenden* 
συμφώνων  έπί  πάντων  τών  Οεμάεων  τψ  άνδρί  φυ-  tes  fuerint,  monasterium  omnia  percipit.  [Interim 
λαττομένων  * έάν  δέ  τις  έπί  μοιχείφ  κατηγορηθείς,  tamen]  qusa  in  nuptialibus  pactionibus  [comprehen- 
καί  κατά  προδοσίαν  τού  δικαστού,  ή έτέραν  αιτίαν  ea  sunt,]  in  omnibus  casibus  marito  servabuntur, 
άποφύγοι  τάς  ποινάς,  καί  (ατά  τούτα  ζώντος  ή τε-  Quod  si  quis  de  adulterio  accusatus  per  proditionem 
λευτήσαντος  τού  άνδρδς  αυτής,  αίσχρώς  αύτή  συν·  judicis  vel  aliam  causam  poenas  effugerit,  et  post· 
α /αστρέφηται,  ή πρδς  γάμον  αύτήν  λάβη,  ούτε  b γά-  modum  [vel]  VIVO  Vel  mortuo  adulterae  marito, CU1H 
μος  Εββωται,  άλλ*  δ μέν  άνήρ  ώς  μοιχδς  ύπδ  παντδς  ille  turpiter  conversetur,  aut  in  matrimonium  ip- 
άρχ οντος  κολάζεται,  ή δέ  γυνή  σωφρονιζομένη  έμ-  sam  assumpserit,  matrimonium  nullius  est  mo- 

PiTEOL  GrH.  CIV.  27 


843 


ΡΗΟΤΙΙ  ραΤΜαβοηλϊ  CP. 


m 


ΌΛΟ 

menti·  atque  »«  q»'dem  a magistratu  punitur, mu- a βάλλ.ται  μον«τηρίΨ  8λον  τον  χρ^ον  τή;  ζο»ί;  *δ- 

Uervero  castigate  «t  tonsa  in  omne  vitas  tempus  τής  · «i  τ*  uk  &*?*«« 

in  monasterium  conjicitur.  lUlriusquej  autem  res  «ύνψ  τού  κ«5μ^το«  των  πριδατων,  xxt  των  χι=ι  τοπον 

periculo  (quomodo  dictum  esi)  comitis  Ircruml  άρκτων. 

■»*'.  »■·  - “V  ~ « ·*« 

momuteriit  assumuntur  ad  clericatum  rei  ad  p(«v  γινομτνων  ί,γονμτνων  l ·χλτιρΐχων 

dignitatem  hegumeni. 

Concilii  Carlhaginensis  canon  80. 

Ut  de  alieno  monasterio  susceptos  ncc  prmposi- 
tos  monasterii  nec  clericos  liceat  ordinare. 

80.  Item  placuit  8*  ut,  si  quis  de  alterius  mo- 
nasterio susceptum  vel  ad  clericatum  promovere 

voluerit,  vel  in  suo  monasterio  majorem  monas-  ... 

«erit  constituerit,  episcopus  qui  hoc  fccml,a  c«-  B ι»*ν  ηαγαφ^, 
terorum  communione  sejunctus,  su*  tantum  των  >οι*ων « 
plebis  communione  contentus  sit,  et  ille  neque 
clericus,  neque  prepositus  perseveret. 

Concilii  Nicoeni  ii  canon  21. 

Quod  non  oportet  monachos,  propriis  relictis 
monasteriis,  in  alia  transire. 

21  .Non  oportet  monachum  vel  monacham  pro- 
prium relinquere  monasterium, et  ad  aliud  se  con- 
ferre.Si  hoc  autem  contigerit,  ipsum  ut  hospitem 
accipi  est  necessarium  sed  eum  recipi  sine  mente 
monasterii  ejus  prsefecll,  non  convenit. 

cap  IU,  — De  servis  qui  monachi  fiunt,  vel  „ ; · , ■ 

rdw.««  pratexltt  fm4.lm  Imi.. r»  *- 

fugiunt · , Λ 4 Λ„  n a Συνόδου  Γαγγρων  κανών  γ*. 

Concilii  Gangrensts  canon  3.  C AUV090W  - . 1 


Συνόδου  Καρθαγέννη;  κανών  π#. 
τους  άπύ  άλλοτρίου  μοναστηριού  ύιεο- 
δεχθέντας,  μηδε  Ηγουμένου;  του  μοναστήρι  ρη$έ 
κληρικούς,  ΙξεΧναι  χειροτονεΤν. 

π\  ^Ομοίως  ήρεσεν,  "ν«  έάν  τις  από  άλλοτρίου 
μοναστηριού  ύποδεςηταί  τινχ,  και  προς  κλήριοσιν 
προαγαγεΤν  έθελήσοι,  ή του  Ιδιου  μοναστηριού  ήγού- 
' & τούτο  ποιων  έπίσκοπος,  άπο 


της  των  >οιπών  κοινωνίας  χωριζ<5μενος,  τη  τού  Ιοίου 
λαού  κοινωνίφ  αρκεσΟή  μόνη  * έκεΤνος  δε  μηδέ  κλη- 
ρικύς  μηδε  Ηγούμενος  έπιμείνη. 

Συνόδου  Νικαίας  το  β',  κανών  κα'. 

?Οτι  ού  δεΤ  τους  μοναχούς  κατα)ιμπάνειν  τα 
οίκεχα  μοναστήρια  καί  έτέροις  μεταβαίνειν. 

κα'.  Μη  δεΤν  μοναχύν  ή μονάστριαν  καταλιμπάνειν 
την  οικείαν  μονήν  καί  έν  έτέρφ  άπερχεσΟαι  · ει  οε 
συμβη  τούτο,  ξενοδοχεΤσΘαι  αύιον  άναγκαΤον  · προσ- 
λαμβάνεσαι δε  ανευ  γνώμης  τού  ήγουμένου  αυτού,  ού 
προσήκει. 

ΚΕΦΛΛ.  Γ\  — Περί  δούλων  μοναζόντων,  ή προ- 
* - * ' και  μή  δου- 


UVftv  WW"  * ν - 

3.  Si  quis  docet  servum  pietatis  praetextu  do- 
minum contemnere,  et  a ministerio  recedere,  et 
non  cum  SCO  benevolentia  et  omni  honore  do- 
mino suo  inservire,  sil  anathema. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  4. 

4.  Qui  vere  et  sincere,  elc.,  ut  pag.  784. 

Concilii  cecumenici  vi  canones  43,  85. 

43  Licet  omni  Christiano  vitam  exerciialricem 
eligere, et  rerum  ad  vitam  pertinentium  deposita 
tempestate, monasterium  ingredi, et  habitu  mona- 


— — I ΙΓ  · 

γ’.Ει  τις  δούλον,  προφάσει  θεοσεβείας,  διδάσκοι  κα- 
ταφρονεί δεσπότου,  καί  ά^αχωρεΤν  τής  ύπηρεσίας, 
καί  μή  μετ’  εύνοίας  και  πάσης  τιμής  τψ  αυτού  δε- 
σπότη έξυπηρετεΤσθαι,  Ανάθεμα  έστω. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κάνω*  δ’. 
δ\  01  Αληθώς  καί  είλικρινως,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  οικουμενικής  ζ*  κανών  μγ\  πε\ 
μγ\  Έξύν  ύκ άρχει  παντί  Χριστιανψ  τον  Ασκητι- 
κήν έλέσθαι  βίον,  καί  τήν  πολυτέραχον  ζάλην  των 
βιωτικών  πραγμάτων  άποθέμενον,  έν  μοναστηριφ 


t-mnimuie  monasleriiim  ingredi, et  habitu  mona-  ριωτικων  πΡ»γμ^  r—  - 

hT^tri>  ,u.»»,u.  prolapsione  depreben-  g g"  " *Γ,Τ^ 

sus  fuerit.Salealor  enim  noster  Deus  inqaiu  Eum  “*.*·  A?  μ Λ Ή 

τ·.ΐΓ«ο  a·. 

omne  verbum  ex  Scriptura  accepimus  «.  Servos  &ύλ<ΙΓίπί  τρ,αί 

ergo.qui  a suis  dominis  manu  miUuntur^busle-  ^ 

οϊ  τϊ>  χδρος  π«ρ8ν:*ς  τί)  lUuOtpIq  xpigoiatxm,  xal 
xb  mixhi  U txjtmv  rot,-  γινίμέ^οις  Λ*ρ*ξο«»»χ.^ 

'H  λζ·’  8iix.  τοϋ  γ’  v(t.  τοδ  χώδ.  φηνΐν.  οτι,  Ot 
Ινιπόγρκροι,  χωρι<  τυνχιχί»«ως  τών  δ*»«βτων  μο- 


stibus  eo  frui  honore  decernimus,  qui  praesentes 
libertati  vires  et  firmitatem  afferent;  et  ut  iis,  quas 
ipsis  testibus  facta  snnt,  fides  habeatur,  efficient# 
7V*<us.Const.36,titoli  tertii  libri  primi  cod.ait, 
quod  qui  aacriptitii  citra  qonsensum  dominorum 


» C#».  Carllttl·  a, eap.  IS ; Coocil.  Afric.e.47.»  Joao.  n,  31. « Mailb.  Hin,  i6;D«iil.OT.  1». 


846 


8i6  SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  XI,  CAP.  Ιί,  III. 

νάζοντες,  ούτως  αύτοΤς  ύπόκε ινται,  ώς  μη  τοΰτο  γε-  A monachi  facti  SUDt,ila  ipSIS  obnoxii  Sunt,  tanquam 
νομενοι  * διάτ.  λ;’,  δούλοι  γνώμτ  των  δεσποτών  μο-  monachi  facti  ΠΟΟ  esSent.CoDStit.  37. Servi  VOlun- 
^άσαντχς  έλευθερούντχι  * el  δέ  την  άσκησή  κατχλι-  tate  (Jominonirn  monachi  facti,  libertatem  conse  · 
πόντες,  είς  έτέραν  μετέλΟωσι  κχτάστχσιν  άνχδου·  quuntur.Sed  &i  relicta  vita  Solitaria  ad  alium  [vi- 
λούνται  · ^ δ*  ιγ’  δ·.άτ.  τού  κ’  τίτ.  των  Νεαρών  φησιν,  β]  statum  transierint, servituti  denuosuhji.gaulur. 

δτι,  Oi  πχρχγενόρενοι  είς  μονήρη  βίον,  είτε  Ιλεύθε-  Constitutio  decima  tertia  tituli  primi  JSovellarum 
pot  είτε  δούλοι,  πρότερον  τριετίαν  προσκαρτερείτω-  ait:  Monasticae  vitocandidati  sive  liberi  sive  servi 
σαν,  κουρά  τ*  και  έαΟητι  χρώμενοι  τών  λαϊκών,  καί  sint.|a(iinissioncm]perlrienniumftuler&nierexs- 
τας  Γραφα;  μανΟάνοντες,  ναι  την  τύχην  αυτών  όμο-  pectanto.  [Interea  tamen]  tonsura  et  vestitu  laico- 
λογουν-.ες,  ν.Δ  την  αΙτίαν  τού  θέλειν  μονάσαι,  μή  rum  UtUnt01,Scripturas56l  disCUniO,COnditioncm 
ποτέ  πονηρά  ϊ7τ\  · και  νουθετείαθωταν  · καί  εΐ  προσ-  suam  et  causam  quare  monachi  fieri  cupiant,  ne 
καρτερά αουαι  την  τριετίαν,  καί  a;iot  ιρανώαι  τού  forte  mala  sil, fatentor  et  admoventor.  Etsi  trien- 
μονάααι,  τότε  *ειρέσ0ω3χν,  κα'ι  δουλβία;  έλευθερούν-  nium  exspectarint,  dignique  qui  monachi  fiant  vi- 
ται  · εί  δέ  τις  εί’σω  τριετίας  αύτδν  δουλαγωγεΤ,  λέγων  deantur.lu n C tondentor. atque  SeivituteJiberantor. 
αύτδν  ύφελδμενον  τινα  προαδαρμεΤν  τφ  μονχστηρίω,  Si  quis  vero  intra  triennium  in  servitutem  quem- 
μη  προχείρω;  α!>τδν  άφελκέτω,  άλλα  δεικνύτω  πρό- β quam  afferat, ipsum  quod  nonnullasubripuisset, ad 
τερον,  δτι  και  δούλο;  έστι,  καί  επί  κλοπή  η πταί-  monasterium  accurrisse  dicens, ne  confestiin  illum 
•μασιν  άτόποις  άπέδρα  * καί  τότε  αύτδν  λαμβανέτω  abstrahito ,sed  ρΠΟβ  et  servum  ipsum  esse, et  pro- 
με(Γ  ών  ώς  βίκος  είς  το  μοναατήριον  είσήγαγε  · δι-  pier  furtum  vel  enormia  delicta  aufugisse, probato: 
δότω  δε  αύτφ  πίστιν,  ώς  ούδέν  έπί  τούτψ  κακδν  αύτφ  atque  tum  [demum]  cum  iis,  quo  in  monasterium 
δράσει*  el  δΙ  μή  ταύτα  διδαχθείη,  κάκεΤνος  έκ  τής  intulisse  constabit.  ipsum  recipito.  [Prius]  tamen 
άσκήσεως  <ρα*ή  σεμνός,  καν  μήπω  παρήλ&εν  ή τριε-  ββ  nihil  illi  propter  hoc  mali  facturum,  fidem  datQ. 
τία,  μενέτω  έν  τφ  μοναστηρίψ,  και  μετά  την  τριε-  Sin  ΥβΓΟ  hoc  non  probentur,  et  ille  ex  Vita  tnonas- 
τίαν  άξιος  φαινόμενος,  προακαρτερείτω  τή  ασκήσει,  tica  honestus  appareat,  quanquam  triennium  nec- 
εΤτε  δούλος  ήν  εΤτε  έλεύθερος,  ύπ  ούδενδς  τδ  λοιπόν  dum  elapsum  sii,  maneto  in  monasterio.  Sane  qui 
περί  τούτου  πολυπραγμονούμενος,  κάν  προημαρτη-  post  triennium  dignus  apparuerit,  SIVO  servus  SIVO 
κώς  ειη  · τά  μέντοι  ώς  βίκος  χλαπέντα  όπουδήποτε  liber  sit,  in  monastica  vita  perseverato : neque  ea 
δντα,  τφ  πάλαι  δεσπότη  αποδίδονται.  de  [causa],  etiamsi  antea  quidpiam  commiserit, 

a quoquam  deinceps  molestia  afficitor.  Verumtamen  quae  furto  sublata  esse  constabit,  ubicunque 
fuerint,  domino  reddbntor, 

Καί  ή β’  διάτ.  του  αύτού  τίτ.  ιρησιν,  δτι,  τφ  βου·  c Et  consl  2 ejusdem  lit.  ait : Si  quis  monasticum 
λομένψ  σχήμα  μοναχικήν  λαβεΐν,  εΐ  μέν  γινώακεται  habitum  assumere  velit, siquidem  [servili]  condi- 
ώς  ούχ  ύπόκειται  τύχη,  δ ηγούμενος  βτε  νομίσοι,  tioni  ipsum  ΠΟΠ  esse  obnoxium  COnStet,  prOSul 
διδύτω  αύτφ  τδ  σχήμα  * εΐ  δ’  αγνοείται,  Ιπεχέτω*  και  quando  visum  fuerit, illi  habitum  dato;  sin  ignore- 
Ιάν  τις  εισω  τριετίας  άποδείξη  αύτδν  δούλον,  ή kv-  tur, differto.  Et  si  quis  intra  triennium  probet  ip- 
απδγραφον,  ή κολωνδν,  λαμβάνει  αύτδν  μεθ’  ών  ώς  SUm  [suum]  servum,  ascriptltium,  aut  Colonum 
βίκος  ύφείλετο  πραγμάτων,  διδούς  αύτφ  λόγον  * μη-  [esse  : ] data  illi  fide,  [una]  cum  rebus  quas  SUT- 
δβνδς  & εισω  τής  τριετίας  ένα'γοντος,  ειπερ  δεξιόν  bipuisse  constabit,  ipsum  recipit.  Quod  si  nullos 
αύτδν  κρίνη,  διδότω  τδ  σχήμα  αύτφ  καί  ούκ  οχλεΤται  · intra  triennium  [istum]  conveniat,  [atque  prosul] 
τά  δλ  πράγματα  άπερ  είς  τδ  μοναστήριον  ήγαγε,  dignom  Ipsum  judicet,  habitum  illi  dato,  neque 
λαμβάνει  b δεσπότης.  [ille]  inquietator.  Quas  autem  res  in  monaste- 

rium intulit,  dominus  capit. 

*ΗδΙ  αύτή  διάτ.  φήσιν,  δτι. e ο έπίσκοπος  τδν  άββάν  Eadem  const.dicit : Episcopus  abbatem 

ή τδν  άρχιμανδρίτην  έκάστου  μοναστηρίου,  μή  πάν-  autarchimandritam  cuj usque  monasterii 562  neu- 
τω;  κατά  τδν  βαθμδν  προβαλλέσθω,  άλλ*  δν  ο!  μο-  tiquam  secundum  monachorum  gradum  creato  : 
ναχοί  πάντες  εύύπόληπτοι  έπιλέξονται,  έπί  των  D sed  quem  omnes  monachi,  aut  qoi  boum  existima- 
Εύαγγελίων  λέγοντες,  ώς  ού  διά  ψιλίαν  ή χάριν  α·>εδν  tionis  sunt,  elegerint,  coram  Evangeliis  agentes, 
Ιπελέςαντο,  άλλα  γινώσκοντες  αύτδν  όρθόδοζον  καί  quod  non  per  amicitiam  aut  gratiam  ipsum  elege- 
σώφρονα  καί  τής  διοικήσεως  άςιον,  καί  δυνάμενον  riut,  sed  [ideo  quod]  orthodoxum  ipsum  et  hones- 
φυλάςαι  τήν  έπιστήμ^ν  των  μοναχών  καί  τήν  τού  tum  noverint,  et  administratione  dignum,  [quod 
μοναστηρίου  κατάστασιν  * τά  αυτά  καί  περί  των  γυ-  item]  monachorum  disciplinam  atque  monasterii 
ναι  κείων  μοναστηρίων  καί  ασκητηρίων*  τά  αυτά  statum  conservare  possit.  Eadem  etiam  in  mulieri- 
φησι  καί  ή ιγ*  διάτ.  τού  αύτου  τίτ.  προστιθεΐσα  δτι  bus  monasterii  atque  asceteriis  [servari  debere  di- 
δετ  τήν  έπιλογήν  τού  άξιου  ποιεΤσβαι  άπδ  τού  πρώ-  cit.]  Eadem  quoque  dicit  ejusdem  tit.const.  13, ad  - 
του,  καί  ούτω  <ατά  βαθμδν  διά  τών  έξης  * οΐ  γάρ  dens,  dignam  electionem  a primo,  et  sic  deinceps 
πρώτοι  άξιοι  φαινόμενοι,  προτιμώνται  τώ/  μετ’  αύ-  per  alios  gradatim  oportere  fieri.  Qui  enim  primi 
τούς,  ώς  ή μζ”  διάτ.του  γ*  τού  α*  βιβ).  ή δέ  λθ’  διάτ.  digni  videntur,  praeferuntur  inferioribus,  ut  const. 
τού  αυτού  τίτ.  διορίζει,  5τι  τούς  μέν  ήγουμενους  46,tit.3,Iib.l,  [traditur.]  Ejusdem  autem  tit.COOSt. 
έπιβλέπουσιν  oi  επίσκοποι,  τούς  δέ  μοναχούς  ol  ήγού-  39,  Statuit,  Ut  episcopi  praesules,  praD8U  les  autem 


84? 


Photii  patriarcha  cp. 


848 


monachos  inspicient : et  ne  duorum  monasterio- A με voi,  καί  8τι  δύο  μοναστηρίων  ου  γίνεται  δ αυτός 


nim  [unos]  idem  (que]  prcsul  sit. 

GAP.  IV.  — Ne  monachus  temere  monasterio 
exeat  vel  negotia  tractet  et ; quod  wumarki  ia 
episcopi  potestate  sunt . 

Concilii  Ckaleedonensi$[canones  3,  4,  8,  23. 

3.  Perseni t ad  sanctam  synodum  quod  eorum 
qni  in  clerum  cooptati  sunt,  etc.,  ut  pag.  683. 

4.  Qui  sere  et  sincere,  etc.,  ut  pag . 734. 

8.  Clerici  ptochotrophiorum,  etc.,  ut  pag . 659. 

23.  Pervenit  ad  aures  sancte  synodi,  etc.,  ut 
pag . 558. 

Concilii  cscumeniei  vi  canones  41, 42,  46· 

41 . Eos  qui  in  urbibus  vel  vicis  in  clausuras  vo- 
lunt secedere,  et  sibi  ipsis  separalim  attendere, 
prius  863  quidem  io  monasterium  iogreJi  opor-  B έχειν,  πρότερον  έν  μοναστηρίω  είσιέναι  δετ,  καί  την 


ήγούμενος. 

ΚΕΦΑΛ.  Λ'·  — Περί  του  μη  ώς  Ηυχε  μοναχόν 
έξιέναι  του  μοναστηριού,  {{  «ρβ^μιτχ  πράττειν, 
χχι  δτι  υπό  τόν  έπ'σχοπον  ε!σιν. 

Συνόδου  Χαλχηδόνος  κανών  γ*  5*  η’,  χγ*. 
γ*.  ΐλθεν  εί;  την  ά^ίχν  σύνοδον,  οτι  τών  έν  χλήρφ 
χατειλεγμένων  τινες,  χ.  τ.  λ. 

δ*.  Οί  αληθώς  xxi  εΰιχρινώς,  χ.  τ.  λ. 

η*.  01  κληρικοί  τών  πτωχείων,  χ.  τ.  λ. 

χγ\  ΐλέιν  είς  άχοάς  της  Αγίας  συνόδου,  χ.  τ.  λ. 

Συνόδου  οικουμενικής  ζ”*  χινών  μι\  μβ* , μζ"* , 
μα\  Τους  έν  πόλετιν  ή χωρ-'οις  έν  έγχλείστραις 
βουλομένους  ΑνχχωρεΤν,  καί  έαυτοΤς  χατχμόνχς  προσ- 


te  t,  et  anachoreticam,  hoc  est, ab  aliis  separatam 
ac  semotam  vivendi  rationem  exercere,  et  spatio 
triennii  ei, qui  mansioni  prseest,  in  Dei  timore 
parere,  et  obedientiaro  in  omnibus,  ut  aequum 
est,  implere,  et  ita  hujus  vitas  eligendas  institu- 
tum profitentes ; et  quod  eam  ex  toto  corde  suo 
sponte  amplectuntur,  ab  ejus  loci  praesule  exa- 
minari : deinde  sic  alio  anno  extra  clausuram 
fortiter  se  gerere,  ut  scopus  eorum  evadat  mani- 
festior. Tunc  enim  plene  ac  perfecte  significa- 
bant, quod  non  inanem  gloriam  raptantes,  sed 
propter  ipsum  revera  pulchrum  ac  honestum  hoc 
otium  prosequuntur,  post  autem  temporis  com- 
plementum, si  in  eodem  eligendae  vite  instituto 


Αναχωρητιχήν  παιδοτριόεΤσθχι  διαγωγήν,  καί  έπί 
τρατή  χρόνον  τψ  τής  μονής  έξάρχοντι  Ιν  φό£φ  θεού 
ύποτάττεσθαι,  και  την  κατά  πάντα  ώς  προσήχεν 
ύπχχοήν  έχπληροΰν,  χαΐ  ούτως  δμολογοΰντις  περί 
τής  έν  τψ  τοιούτω  βίφ  προχιρέσεως,  xal  ώς  έξ  δλη; 
χσρδίας  έχουσίως  τούτον  Ασπάζονται,  υπό  τού  κατά 
τον  τόπον  δοχιμάζεσθχι  προέδρου  * e ΤΟ’  ούτως  έφ* 
Ιτερον  ένιαυτόν,  Εξωθεν  τής  έγχλείστρχς  προσχαρ- 
τερεΤν,  όκ  Αν  ύ σκοπός  αυτών  πλειόνως  φα νερωθείη  0 
τηνιχαύτα  γάρ  πληροφορίαν  πχρέξουσιν  · ώς  ου  χενήν 
Οηρώμενοε  δόξαν,  Αλλά  δΓ  αυτό  τό  όντως  καλόν,  τήν 
ήσυχίχν  τ αυτήν  μετχδιώχουσι  · μετά  δι  την  τού  τοσ- 
ουτου  χρόνου  συμπλήρωσιν,  εΐ  τή  αυτή  προαίρεση 
έιεμένοιεν,  βγκεχλεϊσθχι  αυτούς,  καί  μηχέτι  τούτους 


permaneant,  includi  ipsos,  et  eis  non  amplius  Ii- c^tTvxi  *tf  βούλονται  τής  τοιαύτης  χατζμονής  Αφ· 


cere,  quando  voluerint,  ex  tali  mansione  egredi, 
praeterquam  si  propter  communem  utilitatem  vel 
aliam  necessitatem  ad  mortem  urgentem,  ad  id 
trahentur ; et  ita  cum  benedictione  ejus  loci  epi- 
scopi. Qui  autem  sine  his  jam  dictis  causis  ex 
suis  habitaculis  exire  aggrediuntur,  primo  qui- 
dem vel  invitos  dicta  clausura  coerceri,  deinde 
jejuniis  et  aliis  afflictionibus  ipsos  curare  scien- 
tes, quemadmodum  scriptum  est  es,  quod  nemo 
qui  manum  aratro  immisit,  et  retro  conversus 
est,  aptus  est  regno  cretorum. 

42.  Eos  qui  dicuntur  eremite,  qui  quidem  ni- 
gris vestibus  induti,  et  capite  comati  urbes 
obeunt,  et  cum  viris  saecularibus  ac  mulieribus 


ίστχσΟχι,  έχτός  εί  μη  διά  κοινήν  λυσιτέλειαν  χαι 
ωφέλειαν,  ή έτέραν  ανάγκην  πρός  θάνατον  αυτούς 
βιζζομένην  πρός  τούτο  ΙΑχοιντο  * και  ουτω  μετ’  ευ- 
λογίας τού  κατά  τον  τόπον  Επισκόπου  · τών  δε  είρη- 
μένων  προφάσεων  δίχχ,  έγχειρούντας  kx  τών  χατ- 
αγωγίων  αυτών  έξιέναι,  πρωτοτύπως  μεν  άχοντας 
χαθειργνύειν  έν  τή  εΙρημέυη  έγχλείστρ?,  έπειτα  δε 
νηστείαις  χαΐ  έτέραις  σχληραγωγίαις  αυτούς  Θερχ- 
πεύειν,  είδότας  χατά  τό  γεγραμμένον,  ώ;  ούδει;  βα- 
λών τήν  χεΤρα  έπ’  άροτρον,  xat  στραφείς  είς  τα 
όπίσω,  εύθετός  έστιν  είς  τήν  βασιλείαν  τών  ουρανών. 

μβ'.  Τούς  λεγομένους  έρημΤτας,  ο*!  τινες  μελανει- 
μονούντες,  και  τάς  χεφαλάς  χομώντες  περιάγουσι 
τάς  πόλεις,  μεταξύ  άνδρών  λαϊκών  καί  γυναιχών  Α>«· 


versantur,  et  proprias  professioni  faciunt  i nju- D στρεφόμενοι,  καί  τό  οΐχεϊον  Επάγγελμα  χχθυδρί- 


riam,  statuimus,  si  elegerint  quidem  tonsis  co- 
mis reliquorum  monachorum  amictum  susci- 
pere, eos  in  monasterio  constitui,  et  inter 
564  fratres  referri.  Quod  si  hoc  non  elege- 
rint, ex  urbibus  expelli,  et  solitudines  habita- 
re, ex  quibus  sibi  etiam  denominatione  confin- 
xere. 

46. Qua)  vitam  exercitatoriam  eligunt,  et  in  mo- 
nasteriis sunt  constitutae,  ne  omnino  progredian- 
tur. Si  qua  autem  inexorabilis  necessitas  eas  ad 
hoc  trahit  cum  benedictione  et  permissione  ejus 


ζοντες,  δρίζομεν,  εί  uiv  αίρουνται  τάς  χόμας  άχο- 
χεφάμενοι,  τό  των  λοιπών  μοναχών  Αναδέςασθζι 
σχήμα,  τούτους  kv  μοναστηρίφ  ιγχαΟίστασΟαι,  χαι 
τοϊς  άδελφοΤς  έγκχταλέγεσθχι 0 εί  δε  μή  τούτο  προ- 
έλοιντο,  παντάπασιν  αυτούς  τών  πόλεων  Απελχύνε- 
σθαι,  καί  τάς  έχήμους  οΐχεϊν,  έξ  ών  χαι  τ/,ν  επωνυ- 
μίαν έκυτοϊς  άνεπλάσανεο. 

μζ*'.  At  τόν  Ασκητικόν  αίρούμεναι  β.ον,  xat  έν  μο- 
ναστηρίψ  χαταττόμεναι,  καθόλου  μή  προϊέτωσαν  * 
εί  δέ  τις  Απαραίτητος  αύτάς  Ανάγκη  προς  τούτο  Ιλ- 
κοι,  μετ*  εδλόγίας  xat  έπιτροπής  τής  προεστώσης 


W Lue.  ιχ,  62, 


849 


850 


SYNTAGMA  CANONUM.  - T1T.  XI,  CAP.  IV. 


νσυτο  πραττέτωσαν  * xal  τότε  μη  μόναι  καθ*  lauri ις, 
αλλά  μετά  τινων  πρισβυτίδων  καί  πρωτευουσών  έν 
τφ  μοναστηρίψ,  μετ*  έντολής  τής  καθηγούμενης  * 
ηαντελώς  Sk  αυτάς  Εξω  κοιτεΤν  ούκ  έςεστιν  * άλλα 
χχΐ  ανδρες  οΐ  τον  μονήρη  βίον  μβτερχόμενοι,  χρείας 
έπειγο 5σης,  και  αϊτοί  μετ*  ευλογίας  του  την  ήγουμε- 
νείαν  έμπεπιστιυμένου  προϊετωσαν  · ώστε  ο!  παρα- 
βαίνοντες  τον  νυν  δρισθέντα  παρ9  ήμών  όρον,  εΓτε 
ανδρες  εΤεν  ttxf  γυναίκες,  προσφόροις  έπιτιμίοις 
ύποδληΟήτωσαν . 

Σύνοδο;  «’  χαι  β*  συγκροτηθείσης  έν  Κωνσταν- 

TtvousdXti  έν  τψ  ναφ  τών  'Αγίων  9Αποστό>ων 

χινών  p\  γ\  δ*,  ε\ 

β\  *Επειδή  τι*ες  τόν  μονήρη  βίον  ύποδύεσθαι  σχη- 
μ χτίζονται,  ουχ  ίνα  θεψ  καθαρώς  δουλύωσιν,  άλλ* 
ινα  τήσεμνότητι  του  οχήματος  δόξαν  εύλαβείας  προσ-j 
λαβωσι,  xxt  τών  οίκιίων  έντεύθεν  ήδονών  δφθοναν 
εύρήσωσι  την  άπόλχυσιν  · τών  τριχών  γάρ  μόνων 
την  άποδολήν  ποιούμενοι,  έν  τοΤς  οικείο  ις  οικοις  παρ- 
εδρευουσι,  μηδεμίαν  τών  μοναχώ/  άποπληρούντες 
άχολουθίαν  ή χατχστασιν,  ώρισεν  ή άγία  σύνοδος, 
μηδένα  τών  άπάνχων  τού  μοναχικού  οχήματος  άξιουν, 
«νευ  παρουσίας  του  όφείλοντος  αυτόν  τις  ύποταγήν 
άναδέχεσθαι,  καί  την  έπ9  αύτψ  ήγεμονίαν  καί  τής 
ψυχικής  αυτού  σωτηρίας  τήν  πρόνοιαν  έπαγγέλλε- 
·6αι,  άνδρός  δηλονότι  θεοφιλούς  δντος,  xal  μονής 
προεστηκότος,  καί  Ικανού  σώζειν  ψυχήν  άρτ/ως  τφ 
Χριστψ  προσαγομένην  * tl  δ*  τις  φωραθείη  άποκου- 
ρεύων  τινά  χωρίς  παρουσίας  τού  είς  ύποταγήν  αυτόν 
όφιίλοντος  άναλαμβάνειν  ήγουμένου,  τούτον  μέν  καθ- 
αχρόσιι  χαθυποδάλλεσθαι,  ώς  άπειθού  ιτα  τοΤς  κανόσι, 
χαι  την  μοναχικήν  ευταξίαν  διαλύοντα  * τόν  δε  παρα. 
λόγως  και  άτάχτως  άποχουρευθέντα,  έν  ύποταγή  χα! 
μοναστηρίψ,  tv  ψ άν  δ κατά  τόν  τόπον  έπίσχοπος  δο- 
κιμάσει, παραδίδοσθαι  * αί  γάρ  Sxptxoi  χαι  ίπισφα- 
λίις  άποκουραι,  χαΐ  τό  μοναχικόν  σχήμα  ήτίμωσαν, 
χαι  τό  τού  Χριστού  όνομα  βλασφημτΤσθαι  πεποιήκα- 
σιν. 

γ*.  Και  τούτο  κακώς  πραττόμενον,  κατά  πολύ  δέ 
χείρον  παρορίσει  χαι  αμελείφ  παραπεμπόμενον,  τυ- 
χεΤν  έκρίθη  διορθώσεως  9 tva  εϊ  τις  μονής  προϊστά- 
μινος,  τούς  ύπ'  αύτψ  τεταγμένους  μοναχούς  άποδι- 
δράσκοντας,  ού  μετά  πολλής  τής  έπιμελείας  άναζη- 
τοίη,  ή έφβυρίσκων  ούκ  άναλαμέάνοιτο,  καί  τή  προσ- 
ηκούση  και  χαταλλήλψ  τού  πταίσματος  Ιατρείο  τό  ^ 
νηνοσηχός  άναχτασθαι  καί  έπιρωννύειν  άγωνίζοιτο, 
τούτον  δρισεν  ή άγία  σύνοδος,  άφορισμφ  ύποχεΤσΟαι# 

ΕΙ  γάρ  δ ζώων  άλόγων  τήν  προστασίαν  έγχειριζόμινος, 
καί  τού  ποιμνίου  καταμελών,  ούχ  άτιμώρητος  χατα- 
λιμπάνεται,  δ τών  Χριστού  θρεμμάτων  τήν  ποιμχν· 
τικήν  άρχήν  καταπιστευθείς,  χαι  ^στώνη  καί  β?θυ- 
μίθ  τήν  αύτών  σωτηρίαν  άπεμπολών,  πώς  ού  δίχας 
τού  τολμήματος  ιίσπρχχθήσετχι  ; 

δ\  Πολυτροπως  δ πονηρός  τού  μοναχικού  σχήματος 
τό  σεδάσμιον,  Ιπονείδιστον  ΟεΤναι  κατηγωνίσατο  * χαι 
πολλήν  εύρεν  είς  τούτο  συνδρομήν,  τής  προκατασχού- 
σης  αίρέσεως  τόν  καιρόν  * τάς  γάρ  Ιδίας  μονάς  τή 
ανάγκη  τής  αΐρέσεως  οΐ  μΟνάζοντες  κατα)ιμπόνοντες, 


A quae  praeest,  hoc  agant,  tnncque  non  solee  per  sef 
sed  cum  aliquibus  velulis,  et  quae  in  monasterio 
primiB  sint,  cum  mandato  ejus  quae  praefecta  est. 
Eis  autem  omnino  extra  cubare  non  licet.  Sed  et 
?iri9qui  vitam  monasticam  persequuntur, urgente 
necessitate  et  ipsi  cum  benedictione  ejus,  cui  re- 
gimen cre  lilum  est,  procedant.  Quamobrem  qui 
transgrediuntur  id,  quod  est  nunc  a nobis  decre- 
tum, sive  sint  viri,  sive  mulieres,  convenientibus 
poenis  subjiciantur. 

Concilii  primi  et  secundi  Comtantinopoli  in  cede 
Sanctorum  Apostolorum  canones  2,  3,  4,  5. 

2.  Quoniam  nonnulli  vitam  monasticam  subire 
prae  se  ferunt,  non  at  Deo  pure  serviant,  sed  ut 
I propter  habitus  honestatem,  pietatis  opinionem 
consequantur,  et  ea  ratione  propriis  voluptatibus 
uberius  fruanlur  (solorum  enim  pilorum  jactura 
(acta,  propriis  domibus  assident,  nullam  mona- 
chorum vitae administration em, vel  constitutionem 
implentes), statuit  sancta  synodus, ne  ullus  ex  om- 
nibus monastico  habitu  dignus  censeatur,  sine 
praesentia  ejus,  qui  illum  debet  ad  obedientiam 
suscipere,  et  se  principatum  in  illum  obten- 
turum, et  ejus  animae  salutis  curam  gesturum 
profiteri : qui  scilicet  «st  vir  pius,  et  praeest  mo- 
nasterio,et  est  idoneus  ad  5ββ  servandam  ani- 
mam,quae  Deo  offertur.Si  quis  autem  deprehensus 
fuerit  aliquem  tondens  sine  praesentia  ejus,  qui 
ipsum  debet  ad  obedientiam  suscipere,  praefecti, 
ille  quidem  depositioni  subjiciatur,  ut  qui  cano- 
nibus non  pareat,  et  monasticam  ordinem  bene 
compositum  dissolvat.  Qui  vero  inordinate,  et 
praeter  rationem  tonsus  est,  in  subjectionem,  et 
monasterium,  in  quo  illius  loci  episcopus  melius 
esse  duxe:  it.  tradatur. Citra  judicium  enim  factae, 
et  temerariae  ac  praecipites  tonsurae,  monasticum 
quoque  habitnm  ignominia  affecerunt,  et  ut  Chri- 
sti nomen  blasphemiis  appeteretur  effecerunt.  ' 

3.  Id  quoque  qnod  male  fit,  et  multo  pejus  de- 
spicatui, et  negligentisB  mandatur,  correctionem 
oportere  assequi  judicatum  est.  Si  quis  ergo  qui 
praeest  monasterio,  eos  qui  ei  subjecti  sunt  mona- 
chos non  cum  multa  diligentia  requirat,  vel  inve- 
niens non  recipiat,  et  conveniente  lapsuique  con- 
gruente medicina  id  quod  morbo  affectam  est  non 
recuperat,  et  confirmare  contendit,  statuit  sancta 
synodus  eum  segregationi  subjici.  Si  enim,  cui 
animalium  ratione  carentium  profectura  credita 
est, gregem  negligit,  id  non  impnne  aufert,  is  cu- 
jus fidei  Christi  pecoris  imperium  commissum  est, 
et  socordia  ac  negligentia  eorum  salutem  ve- 
nundat, quidni  audacis  ejus  incepti  poense  ab  eo 
exigentur  ? 

4.  Multis  modis  malignus  monasticum  venera- 
bilem habitum  probrosum  efficere  contendit,  et 
magnum  eam  ad  rem  auxilium  invenit  ejus,  quo 
processit,  horesis  tempus.  Propria  enim  mona- 
steria horesis  necessitate  relinquentes  monachi, 


PHOTlI  PATRIARCILE  CP. 


852 


851 

hi  quidem  ad  alia,  illi  vero  etiam  ad  saecularium  A ot  μεν  είς  έτερας,  oi  St  καί  είς  κοσμικών  Ανδ ρω* 
virorum  habitacula  se  transferebant.  Verumeoim-  μετέπιπτον  καταγώγια·  άλλα  γαρ  βπερ  αύτοτς  &· 
vero,  566  quod  tunc  ab  illis  propter  pietatem  ευσέβειαν  τότε  πραττόμενον9  μακαριστούς  Απέφαινιν, 
factum,  eos  laudandos  beandosque  efficiebat,  in  είς  έθος  αλογον  μεταπεσύν,  καταγέλαστους  παρίστηοι* 
mores  aratione  alienos  conversum,  eos  jure  de-  πανταχού  γάρ  νυν  της  «ύσεβείας  Αξηπλωμί*η;,  χαί 
ridendos  efficit.  Cum  enim  jam  ubique  terrarum  σκανδάλων  τής  Εκκλησίας  Απηλλαγμένης,  έτι  τινις 
propagata  sit  religio,  et  Ecclesia  a scandalis  et  των  οίκείων  μοναστηρίων  Αποφοιτώντας,  καί  καθάπερ 
offensionibus  liberata, quidam  adhuc  e suis  mona-  τι  βεύμα  δυσκάθεκτον,  ώδε  κΑκεΤσε  μεταγγιζόμενοι 
steriis  excedentes,  et  tanquam  fluentum  aliquod,  τε  και  μεταββέοντες  ; πολλής  μεν  της  Ακοσμίας  *λη- 
quod  cohiberi  non  potest,  nunc  illuc  se  confe-  ρούσι  τα  μοναστήρια,  πολλήν  δε  την  Αταξίαν  έαυτοΤς 
rentes,  et  confluentes,  monasteria  quidem  multa  συνεισκωμάζουσι,  καί  της  υποταγής  τό  σεμνόν  δα- 
immodeetia  replent,  et  multam  sibi  confusionem  σπώσί  τε  καί  καταλυμαίνονται  · Αλλά  τούτων  τδ 
petulantiamque  afferunt,  obedientimque  honesta-  Αστατον  τής  όρμής  καί  ανυπότι/τον  ή άγια  σύνοδος 
tem  convellunt  ac  perdunt.  Sed  eorum  instabilem  Ανακόπτοϋσα,  ώρισεν  "να  «T  τις  μοναχές  της  Ιδίας 
et  non  ferendam  appetitionem  resecans  sancta  sy-  Αποδράσας  μονής,  ή είς  Ιτερον  μεταπέση  μοναστή- 
nodas, Statuit  lil,  si  quis  monachus  a proprio  aufa-Bpt0V»  4 ite  κοσμικήν  είσκωμαση  καταγώγιον,  αύτός 
giens  monasterio,  vel  se  in  aliud  monasterium  τε  καί  l τούτον  ύποδεςάμενος  Αφωρισμένος  είη,  Ιως 
conferat,  vel  in  saeculare  habitaculum  ingredia-  fiv  6 Αποφυγών  έπανέλθη,  Ιζ  ής  κακώς  έξέπεσε  μονής· 
tur,  ipse  et  qui  eum  suscepit  segregatus  sit,  ct  μεν  τοτ  γε  δ έπίσκοπος  τινας  τών  μ ον  αγών  έαί 
donec  qui  aufugit,  in  id  monasterium  a quo  im-  εύλαβείφ  καί  βίου  σεμνότητι  μαρτυρουμένους,  είς 
probe  recesserat, reverlatur.Sed  Si  episcopos  qui-  Ιτερον  μοναστήριον  έπί  καταστάσει  της  μονής  θελή- 
dem  de  nonnullorum  monachorum  pietate  et  vita  σοι  μετακοιμίσαι,  ή καί  είς  κοσμικήν  οΙκίαν  έπί  σ«- 
probitate  ab  idoneis  testibus  certior  factus,  in  τηρίφ  τών  ένοικούντων  δοκιμάσοι  καταστήσαι,  ή άλ- 
aliud  monasteriom  ad  ejus  constitutionem  eos  λαχόσε  εύδοκήσοι  Απιστήσαι,  τούτο  ούτε  τους  δποδε- 
transferre  voluerit,  vel  in  domum  sacularem,ad  χομένους,  ούτε  τούς  μοναχούς,  υποδίκους  ποιήσει, 
eorum,  qui  inhabitant,  salutem,  traducendos  eos  consuerit,  vel  in  alio  quovis  loco  proficiendos 
cateris  duxerit,  hoc  neque  iis,  qui  suscipiunt,  nec  ipsis  monachis  fraudi  erit. 

5.  Qua  temere,  et  sine  judicio  ac  probatione  ·\  Τας  Ακρίτους  καί  Αδοκιμάστους  Αποταγας,  έαί 
fiunt,  renuntiationes,  bono  monastico  ordini  ma-  πολύ  την  μοναχ-.νήν  ευταξίαν  λυμαινομένας  εύρίσκο- 
gnum  afferre  incommodum  invenimus.  In  mona-  μεν  · προπετώς  γαρ  είς  τύν  μονήρη  βίον  έαυτσνς 
Sticamenim  viiam  se  facile  injicientes,  et  ad  as-^έπιββίπτοντες,  καί  πρύς  τό  τραχύ  καί  έπίπονον  κατ- 
peram  et  laboriosam  exercitationem  se  segniter  ολιγωρούντες  της  Ασκήσεως,  έπί  τύν  φιλόσαρκον  χαί 
gerentes,  ad  carnalem  et  voluptariam  vitam  ήδονικύν  βίον  ΑΟλίως  πάλιν  έπαναστρέφουσιν  · ώρισεν 
rursus  misere  revertuntur.  Propterea  ergo  statuit  ούν  δια  τούτο  ή Αγία  σύνοδος,  μηδένα  τού  μοναχικού 
sancta  synodus,  ut  nemo  monastico  habitu  dt-  καταςιούσθαι  σχήματος,  πρίν  Αν  I της  τριετίας  χρδ- 
gnus  putetur,  prius  quam  triennii  tempus  ad  νος  είς  πέτραν  αύτοτς  άτιθείς,  Σκίρου;  αυτούς  καί 
experiendum  eis  relictum,  eos  esse  probatos  et  Αξιους  της  τηλικαύτης  βιοτής  παράσταση  * καί  τούτο 
tali  esse  vita  dignos  567  ostenderit;  et  haec  omni  κρατετν  παντί  τρόπφ  παρεκελεύσατο,  πλην  εΐ  μήαω 
modo  observari  praecepit,  praeterquam  Si  gravis  τίς  βαρεία  προσπεσούσα  νόσος  τον  χρόνον  αναγκάσει 
aliquis  morbus  incidens  probationis  tempora  συστσλήναι  της  δοκιμασίας  · ή ει  μήπω  τις  «Τη  Ανηρ 
contrahi  coegerit,  vel  si  nondum  quis  sit  vir  ευλαβής,  καί  τύν  μοναχικύν  βίον  έν  τφ  κοσμιχφ  δα- 
religiosus,  et  tamen  vitam  monasticam  in  habita  νύων  σχήματι  · έπί  γαρ  τού  τοιούτου  Ανδρύς,  είς  από- 
saeculari  peragat.  Tali  enim  viro  ad  absolutam  πείραν  παντελή  και  δ έξαμηνιαΤος  έξαρκέσει  χρόνος  * 
experientiam  tempus  semestre  suffecerit.  Si  quis  «t  δ*  τις  παρΑ  ταύτα  διαπράξεται,  τύν  μεν  ήγουμενον 
autem  praeter  haec  fecerit,  profectus  quidem  prae-  τής  ήγουμενείας  έκπίπτοντα,  παιδείαν  τής  Αταξίας, 
fectura  excidens,  perperam  observati  ordinis  D την  έν  υποταγή  διαγωγήν  έφευρίσκειν  · τον  δέ  μονά- 
correctionem,  in  obedientia  et  subjectione  con-  σαν  τα,  Αν  έτέρφ  μονή  την  μοναχικήν  Ακρίβειαν  γ>· 
versationem  inveniat.  Qui  est  autem  in  alio  mo-  λαττούση  παραδίδνσθαι. 

nasterio  monachus,  alii  monasterio  tradatur,  quod  monasticam  disciplinam  accurate  perfecteque 
observet. 

7exiu#.Coost.29,lit.3,Ub. i cod.ait:  Soli  apocri-  *H  κθ’  διάτ.  τού  γ’  τίτ.  τού  α*  βιβλ.  τού  κώδ.  ^η- 
siarii  monasteriis  exire  et  civitates  ingredi  pos-  σίν,  ώς,  οί  Αποκρισιάριοι  μόνοι  δύναμαι  τών  μοναστή· 
sunt.  Qui  si  docendo  aut  consulendo  commovere  ρίων  Αξιέναι,  καί  έν  τατς  πολεσιν  είσιέναι  · εΐ  δε 
simpliciores Conspiciantur,caStigantlir.EtConst. 38  νώσι  δια  δογμάτων  ή συμβουλής  τούς  άπλουστέρους 
ejusdem  tit.  : Qui  monasteria  sua  relinquunt,  non  ταράσσοντες,  νομίμως  σωφρονίζονται  · καί  διατ.  λη 
recipiunt  quas  ad  illa  [res]  mobiles  adduxerant,  τού  αύτού  τίτ.  ότι,  Οί  τα  Τδια  μοναστήρια  καταλιμπ*- 
cujuscunque  quantitatis  fuerint,  quanquam  nulla  νοντες,  o5  λαμβάνουσιν  Απερ  αύτοΤς  προσήγαγον  xt- 
de  illis  actorum  monumenta  confecta  sint.  In  [re-  νητΑ,  δσησδήποτε  ποσότητος  όντα,  κΑν  μή  σννέστη 
rum]  autem  immobilium  donationibus  jus  serrari  πρΑξις  ύπομ/ημάτων  έπ*  αύτοΤς  · έπί  δέ  ταΤς  δωρεάς 


853  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  XI,  CAP.  V.  854 

τών  ακίνητων,  $&t  τα  νόμιμα  φυλάττβσθαι  * έπεί  ούκ  A oportet,  quoniam  illi  qui  dedit,  vindicatio  non 
Avoupet  τφ  δωρηααμένψ  ή έχνίκηαις  · λέγει  5s  καί  ή interit.  Dicit  vero  etiam  const.  2,  tit.  1 Novella- 
p*  6\ix.  του  a’  τ(τ.  τών  Νεαρών,  δτι  Προνοίφ  του  rum  : Providentia  episcopi  neque  monachi  ne- 
έτπ σκοπού  μήτε  μοναχοί  μήτε  μονάοτριαι,  kv  ταΤς  que  monastriae  in  civitatibus  circumerranto,  sed 
ttdXe* i περιερχέαθωταν,  άλλα  διά  των  άποκριαιαρίων  in  monasteriis  manentes,  per  apocrisiarios  res- 
τας  αποκρίσεις  αυτών  ποιείτωσαν,  kv  ταϊς  μοναστή-  pondento.  Cum  monachus  IO  aliud  monasterium 
ριοις  μένοντες  * μεΟισταμένου  δε  μονάχου  είς  μονά-  transmigrat,  quas  res  habuit  cum  ingrederetur, 
στήριον  Ιτερον,  άπερ  έχει  πράγματα  έν  τφ  Ιξιέναι,  ad  primum  monasterium  pertinent.  Legas  quo- 
τφ  πρωτφ  μοναστηρίφ  διαφέρει  * άνάγνωθι  δε  και  τα  que  quae  in  1 cap.  hujus  lil.  et  in  cap.  32,  tit.  9 
7T*p 2 γε γραμμένα  έν  τφ  a’  κεφ.  του  αύτου  τίτ.  καί  έν  praesentis  Operis  perscripta  8lint. 
τφ  λβ'  κεφ.  του  6’  τίτ.  του  παρόντος  συντάγμα- 
τος. 

ΚΕΦΑΛ.  F/.  — Περί  του  μη  γαμεΤν  μονάχους,  ή 568  CAP.  Υ.  — Ne  monachi  nubant , nequi CUm 
τισιν  ώ;  άδελφατς  συνεΐται,  μήτε  τάς  έπαγγελ-  quibusvis  tanquam  sororibus  congregentur.  Item 
λο μίνας  παρθενίαν  έτέροις  συνοικετν.  βηβ  virginitatem  professos  cum  viris  habitent . 

Συνόδου  Άγκυρας  κανών  ι6\  Conditi  Ancyiani  canon  19. 

ιβ'.  "Οσοι  παρθενίαν  έπαγγελλόμενοι  άθετουσι  τήν  19.  Quicunque  virginitatem  profitenles,profes- 
έπαγγελίαν,  τον  τών  διγάμων  όρον  έκπληρούτωσαν  · sionem  suam  irritam  reddunt, ii  bigamorum  defi- 
τάς  μεντοι  συνερχόμενα;  παρθένους  τισίν  ώς  άδελφάς  nitionein  impleant.  Virgines  quidem  certe,  cum 
έκωλύσαμεν.  quibusdam  tanquam  cum  fratribus  congrediuntur 

prohibuimus. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  ιξ"* . Concilii  Chalcedonensis  canon  16. 

ιζ"'.  Παρθένον  έαυτήν  άναθεΤ σαν  τώ  Δεσπότη  Θεφ,  16.  Virginem  quae  se  Domino  Deo  dedicavit, 
*·  *.  λ·  elc.,  ut  pag.  734. 

Συνόδου  οίκουμενικής  ς·*  κανών  μδ*,  μζ\  Concilii  ceeumenici  vi  canones  44,  47. 

μδ\  Μονάχος  έπί  πορνείφ  άλούς,  ή πρδς  γάμου  44.  Monachus  fomicationi3  convictos,  vel  qui 
κοινωνίαν  και  συμβίωσιν  γυναίκα  άγομενος,  τοΤς  τών  ad  matrimonii  communionem  vitaeque  societatem 
πορνει>όντων  έπιτιμίοις  /ατά  τους  κανόνας  ύποδλη-  uxorem  duxit,  fornicatorum  poenis  secundum  ca- 
θτ'σεται.  c nones  subjicietur. 

μζ' . Μήτε  εν  άνδρφφ  μοναστηρίφ  γυνή,  μήτε  έν  47.Neque  mulier  in  virorum  monasterio, neque 
γυναίκα ιψ  άνήρ  καθευδέτω  · παντός  γάρ  προσκόμμα-  vir  in  mulierum  UEDobio  dormiat.  Extra  offendi- 
τος  καί  σκανδάλου  έξω  είναι  δε!  τους  πιστούς,  καί  culum  enim  et  scandalum  fideles  esse  oportet,  6t 
προς  τδ  εύσχημον  και  εύπρόσεδρον  τφ  Κυρίψ  τδν  ad  id  quod  decorum  ac  honestum, Deoque  gratum, 
έαυτών  εύθετίζειν  βίον  · εί  δέ  τις  τούτο  πράξοι,  είτε  vitam  suam  componere.  Si  quis  autem  hoc  fece- 
χληρικδς  ειη  είτε  λαϊκός,  άφοριζέσθω.  rit,  sive  sit  clericus,  sive  laicus,  segregetur. 

Βασιλείου  κανών  ιθ*,  x’f  ξ\  Basilii  canones  19,  20,  60. 

ιθ\  Ανδρών  δε  δμολογίας  ούκ  Ιγνωμεν,  πλήν  εί  μή  19.  Virorum  autem  professiones  non  novimus, 
τινες  έ αυτούς  τφ  τάγματι  τών  μοναζΰντων  έγκατ-  praeterquam  si  qui  se  ipsi  monachorum  ordini 
ηριθμησαν,  ot  κατά  τδ  σιωπώμενον,  δοκουσι  παρα-  ascripserint : qui  quidem  tacite  vitam  caelibem 
δέχεσθαι  τήν  άγαμίαν  * πλήν  καί  έπ’  εκείνων,  εκείνο  videntur  suscepisse.  Verumtamen  in  illis  quoque 
ήγούμαι  προηγεΤσθιι  προσήκειν,  έρωτασθαι  αύτούς  illud  opinor  praemitti  oportere,  ut  ipsi  inlerro- 
κχί  λαμβάνεσΟαι  τήν  παρ’  αυτών  δμολογίαν  έναργή*  genlur,  accipiaturque  eorum  professio  clara  ac 
ώστε  έπειδάν  μετατίθενται  πρδς  τδν  φιλόσαρκον  καί  perspicua,  ut,  cum  86  ad  libidinosam  etvolupta- 
ήδονικδν  βίον,  ύπάγειν  αύτούς  τφ  τών  πορνευόντων  ^riam  vita m converterint,  eorum  qu i fornicantur 
έπιτιμίφ.  punitioni  subjiciantur. 

κ'.  "Οσαι  γυναίκες  kv  αίρέσει  ούσχι  παρθενίαν  ώμο-  569  20. Quaecunque  mulieres  cum  essent  in  hffi- 

λόγησαν,  κ.  τ.  λ.  resi  virginitatem  professae  sunt,  elc.,  ut  pa<jf.619. 

Ή παρθενίαν  ώμολογήσασα,  καί  έκπεσούσα  τής  60.  Quae  virginitatem  professa,  a SUO  promisso 
έπαγγελίας,  τδν  χρόνον  τού  έπί  τής  μοιχείας  άμαρ-  lapsa  est,  peccati  adulterii  tempus  in  continentiae 
τήματος  έν  τή  οικονομά  τής  καθ’  έαυτήν  ζωής  πλη-  praescripto  complebit.  Idem  et  In  iis  qui  vitam 
ρώσει  * το  αύτδ  καί  έπί  τών  βίον  μοναζόντων  έπαγ-  monasticam  professi  sunt  et  labuntur. 
γηλαμένων  καί  έκπιπτόντων. 

Άνάγνωθι  τά  παραγεγραμμένα  έν  τφ  τού  η'  τίτ.  Legas  quae  annotata  SUOt  in  cap.  14,  tit.  8,  et 
κεφ.  τού  παρόντος  συντάγματος,  καί  τφ  κθ*  κεφ.  cap.  29,  tit.  9 prmsentis  operis, 
τού  θ’ τίτ, 


ΡΗ0ΤΙ1  PATRIARCHAE  CP. 


856 


855 

CAP.  VI.  — De  monachis  sodalitates  vel  con-k  ΚΕΦΑΑ.  ζ"\  — Περί  μοναχών  ποιούντων  φατρίας 
jurationes  facientibus . $ συνωμοσίας. 

Condlii  Chalceionensts  canon  18.  Συνόδου  Χάλκινος  κανών  ιη'. 

18.  ConjttratiODis  vel  sodalitatis  crimen,  etc.,  ιη*·  T b της  συνωμοσίας  Ii  φατρίας  έγκλημα, 

ut  pag.  750.  *·  *·  *· 

Conditi  Otcumtnici  VI  canon  34.  Συν^οου  οικουμενικής  ς"*  κανών  λδ'. 

34.  Porro  autem  com  et  hoc  canon  sacerdota- 


lis, etc.,  ut  pag.  798. 

Lege  quae  adnotata  sunt  in  cap.  37,  tit.  9 hu- 
jus operis. 

CAP.  ΥΠ.  — Ne  vir  asceticus  cum  muliere  sit 
in  balneo. 

Concilii  Laodiceni  canon  30. 

30.  Qnod  non  oportet  enm  qui  est  sacratus,  vel 
clericus  vel  exercitatus,  etc.,  ut  pag.  790. 

Concilii  oecumenici  vi  canon  77.  ® 

77.  Qnod  non  sacris  initiatos,  vel  clericos,  vel 
ascetas,  etc.,  ut  pag.  790. 

570  CAP.  VIII.  — De  sacrarum  virginum 
custodia. 

Concilii  Carthaginensts  canon  44. 

De  virginibus. 

44.  Ut  virgines  sacra  8®  cum  parentibus, a qui- 
bus custodiebantur,  privatae  fuerint,  episcopi  vel 
presbyteri  (26),  ubi  episcopus  absens  est,  provi- 
dentia gravioribus  feminis  commendentur,  ut  si- 
mul habitantes  invicem  se  custodiant,  ne  passim 
vagando  Ecclesias  laedant  existimationem. 

Concilii  oecumenici  vi  canones  46,  47,  48. 

46.  Quae  vitam  exercitatoriam  eligunt,  etc.,  ut 

pag.  847.  i 

47.  Neque  mulier  in  virorum  monasterio, etc., 
«sl  pag.  853. 

48.  Uxor  ejus  qui  ad  episcopalem  dignitatem 
promovetur,  etc.,  ut  pag.  782. 

571  Concilii  Nicaeni  ii  canones  18, 20,  22. 

Quod  mulieres  non  debeant  in  episcopiis  vel 

virorum  monasteriis  versari. 

18.  Sine  offensione  esse  etiam  iis  qui  extra 
sunt,  ait  divinus  Apostolus,  etc.,  ut  pag.  686. 

Quod  de  praesenti  non  fieri  debeat  duplex  no · 
nasterium9  et  de  monasteriis  duplicibus. 

20.  A prasenti  statuimus  non  fieri  duplex  mo- 
nasterlum, quoniam  hoc  fit  multis  scandalum  et  of- 
fensio. Si  qui  autem  volunt  cum  cognatis  mundo 
renuntiare,  et  vitam  sequi  monasticam, viros  qui- 
dem oportet  in  virorum  monasteria  discedere;  fe- 
minas autem  ingredi  in  mulierummonasteria:  hoc 
enim  est  Deo  acceptum. Quas  autem  huc  usque  du- 
plicia fuerunt, serventur  secundum  canonem  sancti 
Patris  nostri  Basilii, et  secundum  ejus  constitutio- 
nem ita  regantur.  In  uno  autem  monasterio  ne 
versentur  monachici  monachae. Adulterium  enim 
inest  media  conversatione.  Nec  monachus  libere 


λδ'.  Και  τούτο  δε  του  Ιερατικού  κανόνος,  κ.  τ.  λ. 
’Ανάγνωθι  τα  παραγεγραμμένα  έν  τφ  λζ*  κεφ.  τού 
6’  τίτ.  τούτου  τού  συντάγματος. 

ΚΕΦΑΑ.  Ζ\  — Περί  τού  μη  συλλούεσθχι  ασχητην 
γυναικί. 

Συνόδου  Λαοδιχείας  κανών  λ', 
λ' . νΟτι  ού  δεΤ  Ιερατικούς  $ κληρικούς  $ άσκητάς, 
κ.  τ.  λ. 

Συ /οδού  οικουμενικής  κανών  οζ*· 
οζ\  "Οτι  ου  δ*Τ  Ιερατικούς  ή κληρικούς  ή Ασκητές, 
κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΑ.  Η' . — Περί  φυλακής  Ιερών  παρθένων. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  μδ/. 

Περί  παρθένων. 

μδ/.  "Ωστε  τάς  Ιερές  παρθένους,  8τε  των  πατέρων 
χωρίζονται  έξ  ών  έφυλα'ττοντο,  τη  τού  έπισκόπου,  ή 
αυτού  έπόντος  τη  τού  πρεσβυτέρου  προνοίφ,  ταΐς 
τιμιωτέραις  γυναιξΐ  παρατίθεσθαι  9 Ι|  αμα  κατοικού- 
σας  έλλήλας  φυλάττειν,  7 να  μη  πανταχού  πλαζόμεναι, 
τ^ν  ύπόληψιν  βλάψωσι  της  'Εκκλησίας. 

Συνόδου  οικουμενικής  ζ*’  κανών  μζ"',  μζ\  μη\ 
μζ*',  α\  τον  ασκητικύν  αίρούμεναι  βίον,  κ.  τ.  λ. 

μζ\  Μήτί  έν  ανδρψψ  μοναστηρίφ  γυνή,  κ.  τ.  λ. 

μη*.  *Η  τού  πρύς  έπισκοπης  προεδρίαν  άναγομένον 
γυνή,  κ.  τ.  λ. 

Συνοδου  Νικαίας  το  β%,  κανών  ιη*,  κ’,  κβ\ 

"Οτι  ού  δεΤ  γυναίκα  Ινδιαιτασθαι  έν  έπισχο- 
πείοις,  ή έν  άνδρψοις  μονάστηρίοις. 

ιη*.  Άπρόσκοποι  γίνεσθε,  φησίν  δ θεΤος  'Απόστολος, 
κ,  τ.  λ. 

"Οτι  ού  δεΤ  άπύ  τού  παρόντος  γίνεσθαι  διπλουν 
μοναστήριον , και  περί  των  διπλών  μοναστη- 
ρίων. 

κ'.  ’λπύ  τού  παρόντος  δρίζομεν,  μή  γίνεσθαι 
πλούν  μοναστήριον,  δτι  σκανδαλον  και  πρόσκομμα 
*τοΤς  πολλοΤς  τούτο  γίνεται  · εΐ  δέ  τινες  μετέ  συγγε- 
νών προαιρούνται  άποτάξασθαι,  καί  τψ  μονήρει  βίφ 
κατακολουθεΤν,  τούς  μεν  δνδρας  δέον  άπιέναι  είς  έν 
δρφον  μοναστήριον,  καί  τας  γυναίκας  είσιεναι  εν 
γυνίικείφ  μοναστηρίψ  * έπί  τούτφ  γαρ  εύχρεστεΤτχι 
b Θεός  · τα  δε  όντα  Ιως  τού  νυν  δίπλα,  κρατείτωσαν 
κατα  τδν  κανύνα  τού  Αγίου  Πατρος  ήμών  Βασιλείου, 
καί  κατέ  τήν  διαταγήν  αυτού,  ούτω  όιατυπούσθωσαν. 
Μη  διαιτάσθωσαν  δε  έν  ένι  μοναστηρίφ  μοναχοί  καί 
μονάστριαι  * μοιχεία  γαρ  μεσολαβεί  την  συνδιαίτη- 


Μ Cone.  Afiric.  c.  11 ; Cone.  Carthag.  m,  can.  33,  et  Ferrandus  cap.  48,  ex  cone.  Carthag.  40. 
(13)  Me.  < Epieeopi  vel  presbyteri : et  ubi  episeopna  absens  est,  presbyteri  providentia,  » etc. 


857 


858 


SYNTAGMA  CANONUM·  - TIT.  XI,  GAP.  VI-IX. 

σιν  * μή  έχέτω  μονάχος  πα^βησίαν  πρύς  μονάστριαν,  a com  monacha,  vel  monacha  cum  monacho  seor- 
ή μονά 7T ρια  πρδς  μονάχον  Ιδίφ  προσομι\είτω  * μή  sutu  confabuleur,  nec  cubet  monachus  in  femi- 
χοιτχζέσθω  μοναχά  tv  γυναικείφ  μοναστηρίψ,  μηδέ  norum  monasterio,  nec  cum  monacha  seorsum 
συνεσθιέτω  μοναστρίφ  κατά  μάνας  · καί  δτε  τά  άναγ-  comedat.  Et  quando  quae  sunt  vitae  necessaria  a 
χ*τα  του  βίου  παρά  του  άνδρώου  μέρους  πρ&ς  τάς  parte  virorum  ad  regulares  feminas  deferuntur, 
χανονινάς  άποκομίζονται,  Ιξωθεν  της  πύλης  ταύτα  extra  portam  haec  accipiat  monasterii  muliebris 
λαμόανέτω  ή Ηγούμενη  τού  γυναικείου  μοναστηριού,  praefecta  cum  aliqua  anu  monacha.  Si  autem 
μετά  γραός  τίνος  μοναστρίας.  El  δέ  συμδή  καί  συγ-  eveniat,  Ut  aliquam  velit  COgnatam  monachus 
γενή  τινα  θέλει  θεάσασθαι  b μοναχύς,έπΐ  παρουσ^  της  aspicere,  praesente  praefecta  cum  ea  colloqua- 
^γουμένης  ταύτη  προαομιλείτω  διά  μικρών  <αί  βρα-  tur  exiguo  et  brevi  sermone,  et  mox  ab  ea  rece- 
χέων  λόγων,  και  συντάμως  έξ  αυτής  άπαναχωρείτω.  dat· 

"'Οτι  δεΤ  μετ  ευχαριστίας  καί  πάσης  φε»δούς  καί  572  Quod  CUm  gratiarum  actione  et  CUM  Om - 
εύλαβείας  μοναχούς  εΐ  συμβή  μετά  γυναικών  ni  verecundia  ac  religione  debeant  monachi  cum 
ΙσΟίειν,  mulieribus , si  accidat , manducare . 

κβ’.  θεφ  μεν  τύ  αάν  άνατίθέσΟαι,  χ.  τ.  λ.  22.  Deo  quidem  universum  dedicare,  etc.,  ut 

npag.  690. 

ΚΕΦΑΑ.  θ'.  — Περί  φθοράς  Ιερών  παρθένων.  CAP.  IX.  — De  sacrarum  virginum  stupro. 

Συνόδου  οικουμενικής  κανών  δ*.  Conditi  (BCUmenici  VI  canon  4. 

δ9.  Ει  τις  έπίσ/οπος,  ή πρεσβύτερος,  κ.  τ.  λ·  4.Siquis  episcopus, vel  presbyter, etc.,wip.750. 

Βασιλείου  κανών  ιη\  κ*,  ξ\  Basilii  canones  18,  20, 60. 

ιη’.  Περί  τών  έκπεσουσών  παρθένων,  των  καθομο-  18.De  lapsis  virginibus,  quae  vitam  castam  pro- 
λογησαμένων  τύν  iv  σεμνότητι  βίον  τφ  Κυρίψ,  εΐνα  fessae  Domino, deinde  carnis  libidinibus  viet», pacta 
διά  τύ  δποπεσεΐν  τοΤς  πάθεσι  της  σαρκος,  άθετουσών  sua  irrita  faciunt, Patres  quidem  nostri,  cum  sira- 
τάς  έ αυτών  συνθήχας,  ol  μέν  Πατέρες  ήμών  απλώς  pliciterac  leniter  sese  ad  eorum  qui  labuntur  infir- 
χαί  πράως  συμπεριφεράμινοι  τατς  άσθενείαις  τών  inilatem  accommodarent,  censuerunt  ipsas  post 
κατολισθαινόντων,  ένομοθέτησαν  δεχτάς  είναι  μετά  annum  admitti  posse.de  illis  ad  similitudinem  di- 
τύν  ένιαυτύν,  καθ’  δμοιάτητα  τών  διγάμων  διαταξά-  garaorum  dijudicantes. Verum  mihi  quidem  vide- 
μενοι  · έμοΐ  δε  δοκεΐ,  έπειδή  τη  του  Χριστού  χάριτι  tur. quoniam  Dei  dono  progrediens  Ecclesia  fitfor- 
προ'ίούσα  η Εκκλησία  κραταιοτέρα  γίνεται,  καί  πλη-  lior, at  none  muli  iplicatur  ordo  virginum, diligenter 
θύνεται  νύν  τύ  τάγμα  τών  παρθένων,  προσέχειν  άκρι-  considerandam  es.O  et  rem  ipsam,  prout  conside- 
βώς  τψ  κατ’  έννοιαν  φαινομένφ  πράγματι,  καί  τη  της  £ ranti  manifesta  est,  et  Scripturae  sententiam  quae 
Γραφής  διανοίφ,  ην  δυνατόν  έξευρετν  άπο  τού  άκο-  ex  consecutione  inveniri  potest. Viduitas  enim  vir- 
λούθου  · χηρεία  γάρ  παρθενίας  έλαττων  * ούκοδν  καί  ginitali  inferior:  ergo  et  viduarum  delictum  longe 
τά  τών  χηρών  αμάρτημα,  πολλφ  δεύτερόν  έστι  τού  minus  quam  virginum.  Videamus  ergo  quid  ad  Ti- 
τών  παρθένων  · ίδωμεν  τοίνυν  τί  γέγραπται  Τιμοθέφ  motheum  a Paulo  scriptum  sit:  Juniores  autem  vi- 
παρά  τού  Παύλου*  Νεωτέρας  δέ  χήρας  παραιτού*  duas  devita·  Postquam  enim  lascivierunt  adversus 
dtav  γάρ  καταστρηνιάσωσι  τού  Χριστού,  γαμεΤν  Christum , nubere  VOlunt9  habentes  condemnatio - 
θέλουσιν,  Ιχουσαι  κρίμα  ότι  τήν  πρώτην  πίστιν  nem  .quod  primam  fidem  irritam  fecerunt* Mta- 
ήθέτησαν.  Et  τοίνυν  ή χήρα  κρίματι  ύπόκειται  βα-  que  81  vidua  judicio  subjicitur  gravissimo,  Ut  qu» 
ρυτάτφ  ώς  την  είς  Χρίστον  άθετήσασα  πίστιν,  τί  fidem  in  Christum  irritam  fecerit, quid  nobis  putan· 
χρή  λογίζεσθαι  ήμάς  περί  της  παρθένου,  ήτις  νύμφη  dum  575  de  virgine, qu»  sponsa  est  Christi,  et  8A- 
Ιστί  τού  Χριστού,  καί  σκεύος  ίερύν  άναεεθεν  τψ  Δε-  crura  vas  Domino  dedicatum?  Magnum  quidem  est 
απάτη  * Μέγα  μέν  άμάρτημα  καί  δούλην  λαθραίοις  peccatum,  vel  ancillam  claudestinis  matrimoniis 
γάμοις  έαυτήν  έπιδιδούσαν,  φθοράς  άναπλήσαι  τύν  sese  dantem,  stupro  domum  implere,  et  deteriore 
otxov,  καί  καθυβρίζειν  διά  τού  πονηρού  βίου  τύν  κε-  vita  injuriam  possessori  facere : longe  autem  gra- 
κτημένον  * πολ)φ  δέ  δήπου  χαλιπώτερον,  την  νύμφην  q vius  est  sponsam  fieri  adulteram, ac  suaecum  spou- 
μοιχαλίδα  γενέσθαι,  καί  την  προς  τύν  νυμφίον  Ενωσιν  eo  conjunctioni  dedecus  ferentem, impudicis  volu- 
άτιμάσασαν,  ήδονατς  άκολάστοις  έαυτήν  έπιδούναι  * pialibus  se  dedere. Proinde  vidua  quidem,  ut  Cor- 
ούκούν  ή μεν  χήρα  ώς  δούλη  διεφθαρμένη  καταδικά-  rupta  ancilla,  condemnatur  ; virgo  vero  adulter» 
ζεται,  η δέ  παρθένος  τψ  κρίματι  τής  μοιχαλίδος  υπό-  judicio  subjicitur.  Quemadmodum  igitur  eum  qui 
κειται  · ώσπερ  ούν  τύν  άλλοτρίφ  γυναικί  συνιάντα  cum  aliena  est  muliere, adulterum  nominamus, non 
μοιχον  όνομάζομεν,  ού  πράτερον  παραδεξόμενοι  εις  prius  admittentes  ad  communionem,  quam  a pec- 
κοινωνίαν  πρίν  ή παύσασθαι  τής  άμαρτίας,  οδτω  δη-  cato  cessaverit,  ita  profecto  el  de  eo  qui  virginem 
λονότι  καί  έπ\  τού  τήν  παρθένον  εχοντος  διατεθησά-  habet  statuemus.  Illud  autem  nunc  in  antecessum 
μέθα*  έκεΐνο  δέ  νύν  προδκυμολογήσθαι  ήμΤν  άναγ-  statuere  nobis  necesseest,  virginem  vocari, qu»  se 
καΤον,  ότι  παρθενός  ονομάζεται  ή Ικουσίως  έαυτήν  SUA  Sponte  obtulit  Domino,  ac  nuntium  nuptiis 
προσαγαγούσα  τψ  Κυρίψ,  καί  άποταξαμένη  τψ  γάμφ,  remisit,  6t  eanctimoni»  institutum  amplexa 

W ITim.  v,  11,  12, 


859 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 


860 


68t.  Profe83:oneS  aulem  ab  eo  tempore  admitti-  A καί  xbv  έν  άγιασμφ  βίον  προχιμήσασα  · χάς  δέδμο- 
mus,  quo  stas  rationis  complementum  habuerit,  λογίας  τον  έγκρίνομεν  * άφ’  οΰπεο  5ν  ή ηλικία  χήν 
Neque  enim  pueriles  voces  omnino  ratas  in  ejus*  χοΰ  λόγου  συμπλήρωσιν  εχ^  * ου  γάρ  τάς  παιδικός 
modi  rebus  habere  convenit : seJ  quae  supra  φωνάς,  πάν-ως  κυρία;  έπί  ιών  τοιούτω*  ήγεΤσθαι 
seidecim  vel  septemdeciin  annos  nata,  ralioci-  προσήκει,  άλλα  χήν  6π?ρ  χά  δεκαεξ  ή καί  δέκα  κιί 
nationum  suarum  arbitra,  diu  examinata  ac  pro-  έπχά  γενομένην  ετη,  κυρίαν  οΰσαν  χών  λογισμών, 
bala9deinceps  perseveravit, et  Ut  admittatur  cons-  άνακριθε^σαν  έπι  πλεΤον,  tTtx  παραμείνασχν  και  λι- 
tanter  rogaverit,  tum  demum  inter  virgines  refe-  παρούσαν  διά  ικεσιών  πρδς  xb  πχρχδεχθήνσι,  χόε· 
reilda,  ej usque  rata  habenda  professio,  ac  illius  έγκαχαλέγεσθαι  χοή  χαΤς  παρθενοις,  και  χήν  δμολο- 
violatio  inexorabiliter  punienda.  Multas  enim  pa*  γίαν  τής  χοιαύχης  κυρουν,  καί  χήν  άθέχησιν  αύχής 
rentes  adducunt  et  fratres  et  propinquorum  non-  άπιρ  χιτήχω;  κολαζειν  * πολλάς  γάρ  γονείς  προσ- 
nulli  ante  aetatem,  non  sua  sponte  ad  cadibem  άγουσι  και  άδελιροι,  και  χών  προσηκόντων  χινες  xpb 
vitam  incitatas,  sed  Ut  sibi  ipsi  aliquod  in  vita  τής  ηλικίας,  οΰκ  οικοθεν  δρμηθείσα;  πρή  άγαμίιν, 
Commodum  provideant.  Tales  non  facile  admit-  αλλά  χι  βιωτικον  ΙαυχοΤς  διοικούμενοι  * ας  ου  βςοίως 
tendae,  donec  aperte  ipsarum  perscrutati  fueri-  προσδέχεσθχι  δετ,  !ως  αν  φανσρώς  χήν  ιδίαν  αυτών 
mus  sententiam.  Β έρευνήσωμεν  γνώμην. 

574  20.  Quaecunque  mulieres,  cum  essent  in  κ\  "Οσαι  γυν:τκ6;  $ν  σίρέσει  οΰσαι,  κ.  χ.  λ. 
baered,  etc.,  ut  pug.  619. 

60.Quae  virginitatem  professa, etc  , ut  pag. 854.  ξ\  *H  παρθενίαν  όμολογήσασχ,  κ.  χ.  λ. 

Lege  alnotationes  30  cap.  Iit.  9 praesentia  ’Ανάγνωθι  χάς  παρχγραφάς  χου  λ*  κεφ.  χου  6’ χίχ. 

operis.  χου  πιρόνχος  συντάγματος. 

CAP.  X.  — De  otiate  suscipientium  habitum  κεφαλ.  Γ.  — Περί  χρόνου  χής  ήλικίας  χών 
religiosum,  ltern  quotnam  dicatur  virgo ? λχμδχνουσών  xb  σχήμα  · και  ποία  λέγεχαι  παρ- 

θένος. 

Concilii  Carthaginensis  can:n  426.  Συνόδου  Κχρθαγέννης  κανών  ρκ£"\ 

De  Virginibus  etiam  minoribus  velandis . Περί  παρθένων  μακρών,  δχι  μην  καλυπτέον. 

426.  Item  placuit  88,  tt  quicunque  episcopo-  ρκζ“\  'Ομοίως  ήρβσεν,  Τνα  δστισδήποτε  χών  έπι- 
rum  necessitate  periclitantis  pudicitiae  virginalis,  σκόπων,  δι’  άνάγκην  χής  παρθενικής  σωφροσύνης 
CUm  vel  petitor  potens,  vel  raptor  aliquis  formi-  κινδυνευούσης,  £χε  ή έραστή;  δυνατός,  ή £ρπαξ  τίς 
datur;  vel  si  etiam  aliquo  mortis  periculoso  scru-  Ισχιν  έν  ΰποψί^,  ή Ixi  μτ v υπό  χινος  θανατηφόρου 
pulo  compuncta  fuerit,  ne  non  velata  moriatur ; q κινδύνου  αΰχη  έσηται  νυχθεΤσα,  παρακχλούντων  ή 
aut  exigentibus  parentibus,  aut  his  ad  quorum  των  γονέων  αυτής,  ή ών  χή  «ροντίδι  άνάκειτχι,  δια 
curam  pertinet,  velaverit  virginem,  seu  velavit  xb  μή  χωρίς  τοΰ  σχήματος  χελειωθήναι,  κάλυψή 
intra  viginti  quinque  annos  aetatis,  non  ei  obcil  παρθένον  ή έκάλυψεν  έντος  κείρχς  ένιχυχών  κι’, 
concilium  89,  quod  de  isto  annorum  numero  μηδίν  xbv  χοιοΰτον  βλάψη  περί  τούτου  χου  αριθμοί 
constitutum  est.  χών  Ενιαυτών  <αχαστζθεΤσχ  σύνοδος. 

Concilii  cecumenici  VI  canones  40,  45.  Συνόδου  οίκουμενικής  ζ"*  κανών  μ*,  με\ 

De  monachis  et  monialibus.  Περί  μοναχών  και  μοναστριών. 

40.Quoniam  Deo  haerere  Wper  secessum  ex  vitae  μ*.  Επειδή  χφ  Θεψ  κολλάσθχι,  διά  χής  έκ  χών 
strepitu  ac  perturbatione  valde  est  salutare, oportet  χοΰ  βίου  θορύβων  άνχχωρήσεως,  λίαν  έστΐ  σωτήριον, 
nos  non  sine  examinatione  eos  qui  vitam  monasti-  χοή  μή  άνεςετάστω;  ήμάς,  ή παρά  xov  κάιρδν  του; 
cameligiuit.non  intempestive admittere.sed  nobisa  xbv  μονήρη  βίον  αΙρου·.ενους  προσίεσθαι,  άλλα  τον 
Palr  bus  traditum  teiminumineis  quoque  servare,  παραδοθέντα  ήμΤν  παρά  των  Πατέρων,  και  εν  αύχοΤς 
utvitaesecundum  Deum  professionem  jam  firmam,  Φυλαχτεί  όρον·  ώστε  χήν  ομολογίαν  χοΰ  κατά  Θεδν 
et  a Scientia  ac  judicio  factam  tunc  admittamus,  βίου  τότε  προσίεσθαι  δεΤ,  ώ;  ήδη  βεέχίχν  και  άπδ 
postrationis  complementum.  Qui  ergo  575  mona- q γνώμης  οίκεία;  και  χρίσεως  γινομένην,  μετά  χήν  τού 
ihicum  jugum  est  subiturus,  nesitminorquam  de-  λόγου  συμπλήρωσιν  · έστω  χοίνυν  6 μέλλων  xbv  μονα- 
cem  annorum  natus,  ejus  quoque  rei  examinatione  χιχον  ΰπέρχεσΟαι  ζυγδν,  ούκ  ήχτον  ή δεκαετής*  έν 
in  praesulis  arbitrio  sita,  an  augeri  tempus  condu-  χφ  προέδρφ  κείμενης  καί  χής  έπΙ  χούχφ  δοκιμασίας, 
cibilius  existimet  ad  ntroductionera  et  constitutio-  t\  xov  χρόνον  αύτψ  αύςηθήναι  λυσιτελέστιρον  ήγ«ί- 
nem  in  vita  monastica.  Etsi  enim  magnus  Basi-  χαι,  προς  χήν  έν  χφ  μονήρει  βί  ο αίσαγωγήν  χαί 
lius^t  in  sac»  is  suis  canonibus  eam, quae  suasponle  καχάσχασιν  * ε!  γαρ  και  δ μέγας  Βασίλειος  έν  χοίς 
Deo  se  o(Tert,el  virginitatem  complectitur,  si  septi-  ΙεροΤς  αύχου  κ2νόσι  χήν  έκουσίως  έαυτήν  προσάγου- 
mum  decimum  annum  compleverit,  in  virginum  σαν  χψ  Θεψ  και  χήν  παρθενίαν  άσπαζομένην,  χδν 
ordinem  referendam  esse  statuit;  sed  tamen  de  έπχακαιδέκαχον  διανύουσαν  χρόνον,  χψ  χών  περθέ- 
Vlduis  et  diaconissis  exemplum  secuti,  in  dictum  νων  χάγμαχι  άριθυεΐσθαι  νομοθεχεΤ,  άλλ*  οΰν  χφ 

84  Cone.  Milevit.  nf  can.  26  ; Afric.  c.  95.  89  Cartag.  m,  can.  4.  M Basilii,  can,  18;  Cbalced, 
can.  49.  Vide  Basilium  magnum,  canon.  18  Epist.  ad  Amphilochium, 


861  SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  XI,  GAP.  Χ-Χί.  82 

π·ρί  τών  χηρών  τε  και  διακονίσσων  παραδειγματι  A tempus,  analogia  et  proportione  habita,  eos  qui 
χατακολουθήσαντες,  tl<  τόν  είρημένον  χρόνον  άνα-  vitam  monasticam  elegerunt,  deduximus.  In  di- 
λόγο*  τού;  τόν  μονήρη  βίον  έλομίνου;  πιραστήσα-  vino  eniui  Apostolo  scriptum  est  9*  sexaginta  a:i- 
μ·ν  · έν  γαρ  τφ  θείφ  ’Αποστόλψ  γέγραπται  * Έξή-  norura  viduam  in  Ecclesia  eligendam  : sacri  au- 
κοντα  έτών  τήν  έν  τή  *Ε κκλησίφ  καταλέγεσθχι  tem  canones  quadraginta  annorum  diaconissam 
χήραν.  01  δε  Upol  κανόνες  μ*  έτών  τήν  διακόνισσαν  ord  nandam  esse  statuerunt,  cum  Dei  ecclesiam 
χεφοχονεΐσθαι  πχρκδεδώκχσι,  τήν  Εκκλησίαν  χά-  Dei  gratia  potentiorem  ac  robustiorem  evasisse, 
ριτι  θεί?  κραταιοτέραν  γινομένην,  και  έπί  τα  πρόσω  et  ulterius  procedere  vidissent,  fideliumque  ad 
βαίνουσαν  έωρακότες,  και  xb  τών  πιστών  προ;  τήν  divinorum  mandatorum  observationem  firmita- 
τών  θείων  έντολών  τήρησιν  πάγιόν  καί  άσφαλέ;  * tem  ac  stabilitatem  Quod  quidem  cum  nos  quo- 
£περ  καί  ήμεΤς  άριστα  κατανοήσαντες,  άρτίω;  δι-  que  optime  intellexissemus,  modo  Statuimus  be- 
ωρισάμεθα  τήν  Ευλογίαν  τής  χάριτος,  τφ  μέλλοντι  των  nedictionero  grati 33  ei,  qui  certamina  secundum 
κατά  θεόν  αγώνων  ένάρχεσθαι,  ώσπερ  τινά  σφρα-  Deum  aggressurus  est,  veluti  quoddam  signacu- 
γτδα  ταχέως  λνσημαινόμενοι,  εντεύθεν  αυτόν  πρός  lura  celeriter  imprimentes,  hinc  eum  ad  non  diu 
xb  έπΐ  μήκιστον  μή  όκνετν  καί  άναδύεσθαι  προσβι-  cunctandum  et  tergiversandum  inducentes,  vel 
6άζοντες,  μάλλον  μέν  ούν  καί  πρό;  τήν  τού  Αγαθού  Β potius  eam  ad  boni  electionem  et  constitutionem 
παρορμώντες  έκλογήν  καί  κατάστασιν.  incitantes. 

με*.  Επειδή  μεμαθήκαμεν,  1ν  τισι  γυναικείοι;  45. Quoniam  intelleximus^  in  nonnullismulie- 

μοναστηρίοι;  τά;  μελλούσα;  τού  Ιερού  έκείνου  κατ-  rum  monasteriis  mulieres,  quas  sacro  illo  amictu 
αξιούσθαι  σχήματος,  πρότερον  σηρικαΤ;  καί  παν·  sunt  induendse, prius  sericis  et  omnis  generis  vesti- 
τοίαις  στολαΤς,  2τι  μήν  καί  κοσμίοι;  χρυσψ  καί  bus;  praeterea  autem  et  mundis  auro  et  gemmis  va- 
λίθφ  πβποικιλμένοις  ύπό  τών  προσαγόντων  αυτά;  rialis  ab  iis  qui  illas  ducunt  exornari,  et  sic  ad  al- 
περιστέλλεσθαι,  καί  ούτω  τφ  θυσιαστηρίφ  προσιού-  tare  accedentes,  exui  tanto  opum  apparatu,  576 
σας,  έκδιδύσκεσθαι  τήν  τοσαύτην  τη;  ύλη;  άμφίασιν,  et  statim  in  illis  fieri  habitus  benedictionem, illas- 
παραχρήμά  τε  γίνεσθαι  έπ*  αύταΤ;  τήν  τού  σχήμα-  que  nigro  amictu  indui, statuimus  ne  hoc  deinceps 
το;  ευλογίαν,  καί  τό  μέλαν  αύτάς  ένδυμα  άμφιέν-  fiat. Neque  enim  fas  est,ut  quae  jam  propria  volun- 
νυσθαι,  δρίζομεν  ώστε  μηκέτι  Από  τού  νύν  τούτο  Cate  omnem  vitae  jucunditatem  deposuit,el eam  quae 
γίνε σθαι  · ουδέ  γάρ  εύαγέ;  υπάρχει  τήν  ήδη  διά  τής  est  secundam  Deum  vitae  agendae  rationem  araple- 
οίκεία;  προαιρέσεω;  Αποθεμένην  πάσαν  τήν  τού  βίου  xa  est,  firmisque  ac  stabilibus  rationibus  eam 
φροντίδα  τε  καί  τερπνότητα,  καί  άσπασαμένην  τήν  confirmavit,  et  ita  ad  monasterium  accessit,  per 
κατά  θεόν  πολιτείαν,  και  βεβαιώσασαν  ταύτην  λο-^eum,  qui  interit  ac  fluit,  mundum,  quorum  jam 
γισμοΤ;  άκλινέσι,  καί  ούτω  τφ  μοναστηρίφ  προσελ·  oblita  erat  memoriam  revocet ; et  ex  eo  anceps 
θούσαν,  αύθι;  είς  άνάμνησιν  διά  τού  τοιούτου  φθαρ-  reddatur,et  ejus  anima  perturbetur  instar  exun- 
τού  τε  καί  βέοντο;  κόσμου  έλθεΤν,  ών  ήδη  έποιήσατο  dantium  fluctuum,  hucque  et  illuc  versantium:  ut 
λήθην  * έκ  τούτου  τε  Αμφίβολον  καταστήναι  καί  τήν  nec  nonuunquam  lacrymam  emittens,  cordis  per 
ψυχήν  έκταραχθήναι,  δίκην  κυμάτων  έπικλυζόντων,  corpus  compunctionem  ostendat;  sed  et  si  exigua 
καί  τήδε  κακεΤσι  περιστρεφόντων  * ώ;  μήτε  δάκουόν  aliqua, ut  est  consentaneum, lacrymaexsilierit,non 
έστιν  ότι  λοιπόν  άφιεΐσαν  τήν  έν  τή  καρδί?  διά  τού  magis  propter  exercitatorium  certamen,  quam 
σώματος  κατάνυςιν  έπιδείξασθαι  * Αλλ'  εί  καί  βραχύ  propterea  quod  mundum  et  mundana  relinquant, 
τι,  ώς  εΐκός,  Ικπηδήσειε  δάκρυον,  μή  μάλλον  τη;  διά  ea  a videntibus  profluxisse  putetur, 
τόν  ασκητικόν  αγώνα  διαθέσεω;  χάριν,  ή διά  τό  τόν  κόομον  κα:  τά  έν  τφ  κόσμω  καταλιπεΤν,  παρά  τοΤς 
δρώσι  τούτο  προελθόν  λογισθήναι. 

Βασιλείου  κανών  ιη*.  D Basilii  CQTIOH  18. 

t η*.  Περί  τών  έκπεσουσών  παρθένων,  κ.  τ.  λ.  18.  De  virginibus  lapsis,  elc.,  ut  pag.  858. 

κεφαλ.  ia’  — Περί  μοναχών  γινομένων  κλη-  CAP.  XI.  — De  monachis  ad  clericalem  sta· 
ρικών,  ή λαϊκών  Αξιωματικών,  ή στρατευομένων.  fum  transeuntibus , vel  ad  laicas  dignitates , vel 

ad  militiam . 

Συνόδου  Νικαία;  κανών  ιβ*.  Conditi  NlCCBni  Canon  12. 

ιβ\  ol  δε  προσκληθέντε;  μέν  ύπό  τή;  χάριτος,  12.  Qui  autem  a gratia  quidem  evocati,  elc  ,ut 
κ.  τ.  λ.  pag.  731. 

Συνόδου  Χαλκηδόνο;  κανών  ζ\  Concilii  Chalcedonensis  canon  7 . 

ζ\  Τού;  άπαξ  έν  κλήρφ  τεταγμένους,  κ.  χ.  λ.  7.  Eos  qui  in  clero  senui  ordinati  sunt,  elc., 

ut  pag . 751. 

Κυρίλλου  έκ  τη;  πρό;  τού;  Λιβύης  κα:  Πενταπόλεω;  377  Cyrilli  €£  epistola  ad  epiSCOpOS  qui  SUHt  in 
έπισκόπους  έπιατολής.  Libya  et  Pentapoli . 

^Ετεροι  δε  τινε;  έξ  αυτών  τών  μοναστηρίων,  ώ;  Aliquiautem  alii  ex  ipsis  monasteriis, ut  immo- 
άτακτοι  έκβιλλομενοι,.  πάλιν  ύποτρέχουσι  τάς  χει-  desti  insolentesque  ejecti,  rursus  ordinationes 

9* I Tim.  y,  9.  w Basii,  can.  60. 


863 


PHOTO  PATJUABCHJi  CP. 


864 


beiaot ; ei  beti  clerici,  ia  ea  ipsa  monasteria  a ρ© τονίας  · x»  popiMt  κληρικοί,  ilnpyomt  xal 


ingrediuntur  ei  qaibas  ejecti  saotv  et  volnt 
oblationem  agere  et  ea  omnia  facere  qt m mos 
est  clericis,  ot  etiam  aliqui  eorum  qui  ipsos  se- 
runt, synaxes  devitent,  et  coenonicare  ia  ani- 
mum aon  inducant  illis  ministrantibas. 

Lege  annotationes  cap.  32,  Ut.  9 praeeatis 
operis. 

CAP.  XII.  — De  Hs  qui  usurpant  monacha- 
lex m habitum  vitupcranlque  utentes  veste  com- 
muni. 

Concilii  Gangrensis  canon  12. 

12.  Si  quis  vir  propter  eam  quae  existimatur 
exercitationem  amiculo  utitur,  et  taaqnam  ha- 
bens ex  eo  justitiam,  eos  condemnet  qui  cum 
pietate  (27)  beros  ferunt,  et  alia  communi  et 
consueta  veste  utuntur,  sit  anathema. 

Textus.  Dicitur  lib.  i,  iit  4,  conslit  4 : Mimi, 
et  quae  corpore  publice  quaestum  faciunt,  habitu 
sacratarum  virginem  ne  utantor.  Et  constit.  2, 
Iit.  \ Novellarum  ait : Nemo  laicus,  minime  vero 
scenici  et  meretrices,  habito  monastico  utitor, 
[eum]  vel  imitator.  Alioqui  et  corporali  poena  fe- 
ritur, et  exterminatur. 

578  CAP.  Χ1Π.  — De  muliere  quee  asceticm 
~*itce  causa  veste  virili  induitur . 

Concilii  Gangrensis  canon  13. 

13.  Si  qua  mulier  propter  eam,  quae  existima- 

tur, exercitationem,  et  vestem  mutet,  et  pro 
consueto  muliebri  indumento  virile  accipiat,  sit 
anathema.  ( 

CAP.X1Y.  — Ne  mulieres  asceticaz  vitee  causa 
tondeantur. 

Concilii  Gangrensis  canon  17. 

17.  Si  qua  mulier,  propter  eam  qose  existi- 
matur, pietatem,  tondeat  comam,  quam  Deus  ei 
dedit  ad  recordationem  subjectionis,  ut  qun  sub- 
jectionis praeceptum  dissolvat,  sit  anathema. 
CAP.  XV.  — De  eo  qui  asceticm  vitee  obtentu, 
filios  vel  parentes  non  alit . 

Concilii  Gangrensis  canon  15,  16. 

15.  Si  qois  suos  liberos  relinquit,  nec  eos 
alit,  nec, quantum  in  se  est, ad  convenientem  pie- 
tatem religionemque  adducit,  sed  exercitationis 
pralextu  negligit,  sit  anathema. 

16.  Si  qui  filii  a parentibus,  maxime  fide»  | 
libus,  praetextu  pietatis  recesserint,  et  parenti- 
bus quem  par  est  honorem  non  tribuerint,  apud 
eos  scilicet  praeposita  in  Deum  pietate,  sint  ana- 
thema. 

57»  CAP.  XVI.  — Quasnam  civili  negotio 
curas  monachis  tractare  liceat. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  3. 

3.  Pervenit  ad  sanctam  synodum  et  quod  eorum 
qui  in  clerum  cooptati  sunt,  etc.,  ut  pag.  683. 

Lege  adnotationes  cap.  3.  tit.  8 praesentis  ope- 
ris. 


b αΰτοίς  μοναντηρέοις  S6r»  xol  βού- 

λονται xpovqipeiv,  ut  £tx  χληριχοις  8ος  πληρούν, 
και  τιΰπ  · ύς  xxi  tiu;  tw  είδόχων  χύτοος, 
«xparctTvtzi  καί  νας  νυνέξκις,  xxl  μη  βνίχι«6χι 
xomraTv  Ιαίνω*. 

*ΛνάγναΛκ  ταχ  χορχγρχοας  τού  λβ*  xiq.  τού  lU. 
τού  «sp«vTO(  VivtapitTtc, 

ΚΕΦΑΛ.  1B*.  — Περί  xw  r^xtt 

μο^χχιχψ)  wk  τΰν  xmv| 

Συνοδοο  Γάγγρχς  xsvwv  ιβ*. 
ιβ\  ET  τις  &δρφ  Ite  νομιζομεντν  ασνηνιν  κιριβο· 
λχυρ  χρηται,  και  ώς  b u τούτου  την  διχκονννην 
Ιχων  χατχψηοίζοιτο  w μιτα  το(κ  βάρους 

, qopot Wxcw,  xst  τη  άλλη  κοινή  χαι  iv  νυνηΒείφ  οοση 
iitrjTt  χιχρ^μένυν,  «νάΐιμχ  !n«t. 

Είρηται  βιβλ.  α\  τίτ.  ί’,  διάτ.  $*,  δχι,Οΐ  μΤμΜ  xxt 
at  πόρον  kx  τού  σώματος  Ιημοή  ιοιοήανβι,  τψ 
βχ/,μιτι  των  παρθένων  μη  )to^p^lu98v  * 

xit  h β\  διάτ.  του  ι*  τίτ.  τών  Νεαρών  γησιν  * 11η- 
δει;  λαϊκός  καί  μάλιστα  οΐ  σκηνικοί  χιι  αΐ  κδμνβη 
χεχρήσΟω  τψ  μοηχιχφ  σχήματι,  imi  καί  «ωμηιχήκ 
τιμωρείται  χχι  έξορίζεται. 

ΚΕΦΑΛ.  ΐΓ\  — Πιρί  γυναικος  δι*  ασχησιν  qo- 
ρουσης  άνδρφα. 

Συνόδου  Γάγγρας  xsvuv  ιγ*. 
ιγ*.  ΕΤ  τις  γτνη  δια  νομιζομένην  ασχησιν,  μετα^ά- 
λοι  τδ  αμμανμι,  ut  άντι  του  εΐωθοτος  γυναικείου 
άμφιάσμχτος,  άνδρψον  αναλάδο’,  ανάθεμα  Ιστω. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΑ*.  — Dtp!  του  μη  χρηνχι  γυηΐχΐζ 
ivcxiipidst  4'  δσκησιν. 

Συνόδου  Γάγγρας  κανών  ιζ*. 
ιζ\  Et  τις  γυναικών  διά  νομιζομένην  θεοσέβειαν 
ixoxetpouo  τχς  χόμχς  άς  Itwxiv  ό θεός  είς  ύτ^μνη* 
νι ν της  όχοταγης,  ώς  fiv  παραλύουσχ  το  πρόσταγμα 
τη;  δποχαγης,  ανάθεμα  Ιντω. 

ΚΕΦΕΛ*  ΙΕ*.  — Πιρί  του  προγάοει  ivxiJfittK 
μη  τεχνοτροφουντος  $ πχτροχροφουντος. 

Συνόδου  Γάγγρας  κανών  ιε*#  ιζ“*. 
ιη*.  ΕΪ  τις  χαταλιμπάνΐι  χά  έαυχοΰ  τέκνα,  καί  μη 
τοχνοτροφοίη,  καί  το  δσον  kx*  αυχφ  προς  θεοσέβεια* 
την  προσήχουιαν  άνχγάγοι,  άλλα  προγασει  Trjc 
άσχήσεως  άμελοίη,  άνάθεμχ  2ντω. 

| ιζ"*.  Ει  τινα  τέκνα  γονέων,  μάλιστα  πιοτών,  άνα- 

χωροίη  προφάν«ι  1ίο?εβε{ζς,  και  μη  xr,v  καΐή κου- 
νάν τιμήν  τοίς  γονεϋιιν  άπονέμοι,  προτιμωμένης  πνρ* 
αυτοΤς  δηλονότι  της  θεονεβε(χς,  άναθεμα  2ντω. 

ΚΕΦΑΛ.  Ιζ".  — ΠοΤ*  πολίτικα  πραγμιχχ  4 
κηδεμονίας  οί  μοναχοί  δυνανται  μετιένιι. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  γ*. 
γ*.  ΤΗλΟεν  είς  την  αγίαν  σύνοδον,  ότι  των  έν 
κλήρψ  χατειλεγμένων  τινες,  κ,  τ.  λ. 

*Ανάγνω8ι  τας  παραγραφάς  του  γ*  κεφ.  του  η’ 
τίτ.  τού  παρόντος  χυντάγματος. 


(27)  Beros  videtor  Balsamon  episcopus  Antiochenus,  hunc  locum  interpretans,  vocare  vestes  ex 
serico  contextas. 


m 


SYNfAGMA  Canonum.  - τιΐ.  χιί,  cap.  i. 


866 


ΤΙΤΛΟΣ  IB'. 

ΠΕΡΙ  ΑΙΡΕΤΙΚΩΝ,  IOTA  A ΙΩΝ,  ΚΑΙ  ΕΛΛΗΝΩΝ. 


TITULUS  XII. 

DE  HjERETICIS  ATQUE  ETHNICIS. 


ΚΕΦΛΛ.  A . — T i ioxtv  αΐρισις  καί  τί  σχίσμα, 
καί  τί  παρασυναγωγή. 

Βασιλείου  κανών  α\ 

α\  ΤΑ  μέν  ούν  περί  τους  Καθαρούς  ζήτημα,  καί 
•ιρηται  χράτερον,  καί  καλώς  άχεμν^μδνευσας  * 8 τι 
δεΤ  τφ  Ιθει  των  καθ’  έκαίστην  χώραν  Ιχεσθιι,  δια  τΑ 
ώαφδρως  ένεχθήναι  κερί  του  λακτίσματος  αύεών, 
τους  τδτε  περί  τούτων  διαλαβόντας  * το  8ε  των  Πε- 
κουζηνών  ουδένα  λδγον  Ιχειν  οοκεΐ  * και  εθαύμασα 
κώς  αανονικΑν  άντα  τον  Διονύσιον  καρήλθεν  * έκεΤνο 
γάρ  έκριναν  οί  παλαιοί  δέχεσθαι  λάκτισμα,  τΑ  μηδέν 
τής  κίστεως  καρεκβαΤνον  * 8θεν  τα  μεν,  αΙρέσεις 
ώνομασαν  * τα  δε,  σγίσματα  * τά  δε,  πχρασυναγω- 
γάς  * αΙρέσεις  μίν,  τους  παντελώς  άκε^βηγμένους, 
καί  κατ’  αυτήν  την  χίστιν  άκηλλοτριωμένους  * σχί- 
σματα  δ!,  τους  δι*  αίτιας  τίνος  έκχλησιαστικάς  και 
ζητήματα  Ιάσιμα,  κρΑς  άέλήλους  Αιενεχθεντας  * κα- 
ροσυναγωγάς  81,  τάς  συνάξεις  τά  καρά  τών  ανυπό- 
τακτων πρεσβυτέρων  ή έκισκδκων,  καρά  τών  άχαι- 
δεύτων  λαών  γινομενας,  οΤον  · εί  τις  Ιν  κταίσματι 
δςετασθελς,  Ακεσχέθη  τής  λειτουργίας,  και  μή  υπ- 
έκυψε τοΤς  κανάσιν,  άλλ*  έαυιψ  έξεδίκησε  την  κροε<* 
δριαν,  καί  τήν  λειτουργίαν,  καί  συνακήλθον  τούτιρ 
τινίς,  καταλικύντες  τήν  καθολικήν  'Εκκλησίαν,  πα- 
ρασυναγωγή το  τοιουτο  · σχίσμα  8ε,  το  κερί  τής 
μετανοίας  διαφδρως  Ιχειν  κρΑς  του;  άκο  τής  *Εκ- 
κλησίας  * αΐρεσις  81,  οΐον  ή τών  Μανιχαίων  καί 
Ουαλεντίνων  καί  Μαρκιωνιστών,  καί  αυτών  τούτων 
τών  Πεκουζηνών  * εύθΰς  γάρ  κερί  αυτής  τής  είς 
θεόν  κιστεώς  έστιν  ή διαφορά  * Ιδοξε  τοίνυν  τοΤς  ές 
άρχή;,  τΑ  μέν  τών  αίρετικών,  παντελώς  αθέτησα ι * 
τΑ  81  τών  άκοσχισάντων,  ώ;  ετι  έκ  τής  * Εκκλησίας 
βντων,  καραδέξασθαι  * του;  δε  έν  ταΤς  καρασυναγω- 
γαΤς  μετανοίφ  άξιολδγφ  καί  έκιστροφή  βελτιωθέντας, 
συνάχτεσθαι  πάλιν  τή  ’Εκκλησίφ  * ώστε  χολλάκις, 
καί  τους  έν  βχθμφ  συνακελθδντας  τοΤς  άνυκοτά- 
κτοις,  Ακειδαν  μεταμεληθώσιν,  είς  τήν  αυτών  καρα- 
δέχεσθαι  τάξιν. 

Οΐ  τοίνυν  Πεπουζηνοί  κροδήλως  είσίν  αίρετικοί  * 
είς  γάρ  τΑ  Πνεύμα  το  άγιον  έβλισφήμουν,  Μοντανψ 
και  Πρισκίλλη  τήν  του  Παρακλήτου  κροσηγορίαν 
άθεμίτως  καί  άναισχύντως  έκιφημίσαντες  * είτε  ούν 
ώς  άνθρώπους  θεοκοιοΰντες  κατάκριτοι,  είτε  ώς  τΑ 
Πνεύμα  τΑ  άγιον  τή  προς  άνθρούκους  συγκρίσει 
καθυβρίζοντες  * καί  οδτω  τή  αίωνίφ  καταδίκη  υπεύ- 
θυνοι, διά  το  άσυγχώρητον  είναι  τήν  είς  τΑ  Πνεύμα 
τΑ  άγιον  βλασφημίαν  · τίνα  ούν  λδγον  Ιχει  τΑ  τού- 
των βάπτισμα  έγκριθήναι,  τών  βακτιζδντων  είς 


i CAPUT.  — Quid  sit  hceresh , quid  schisma, 
quid  illegitimus  conventus  ? 

Basilii  canon  1. 

i.  Quod  igitur  ad  Catharos  pertinet,  et  prius 
dictum  est,  et  recte  admonuisti  uniuscujjsque 
regionis  morem  sequi  oportere : quod  ii,  qui  tunc 
de  illis  statuerunt, in  varias  de  ipsorum  baptismate 
sententias  abierint.  Pepuzenorum  autem  baptisma 
nullam  mibi  babere  rationem  videtur,  et  miratus 
sum  quomodo  hoc  Dionysium, hominem  canonum 
peritum,fugerit.Antiqui  enim  illud  baptisma  sus- 
cipiendum putavere,  quod  nihil  a fide  recedit ; 
unde  alias  quidem  hsereses,  alia  schismata,  alias 
parasynagogas  appellarunt.  Haereses  quidem  580 
i eos, qui  penitus  resecti  sunt.et  in  ipsa  fide  abalie- 
nati ; schismata  vero,  eos.  qui  propter  ecclesias- 
ticas quasdam  causas  et  quaestiones  inter  utram- 
que  partem  non  insanabiles  dissident;  parasyna- 
gogas autem, conventibus  illos  qui  ab  immorigeris 
presbyteris  aut  episcopis  et  a populis  disciplina 
expertibus  fiunt,  velut,  si  quis  in  delicio  depre- 
hensus, a ministerio  arceatur,  nec  se  canonibus 
submittat,  sed  sibi  priocipalum  et  ministerium 
vindicet, ac  nonnulli  una  cum  eo.relicta  catholica 
Ecclesia,  discedant ; hoc  dicitur  parasynagoga. 
Schisma  autem  est,  de  poenitentia  ab  iis  qui  ex 
Ecclesia  sunt,  dissentire.  Hareses  autem,  velut 
Manichaeorum, et  Valentinianoruin.etMarcionista- 
rum,et  horum  ipsorum  Pepuzenorum;  statim  enim 
de  ipsa  in  Deum  fide  dissensio  est.  Visum  est  ergo 
antiquis  haereticorum  quidem  baplismapenitusre- 
jicere;  schismaticorum  vero,  ut  adhuc  ex  Eccle- 
sia exsistentium,  admittere;  eos  tandem  qui  sunt 
in  parasynagogis,  justa  poenitentia  et  animadver- 
sione emendatos  rursus  Ecclesiae  conjungere  ; 
adeo  ut  saepe  et  ii  qui  in  gradu  collocati  una  cum 
rebellibus  abierant,  postquam  poenitentiam  ege- 
rint, in  eumdem  ordinem  admittantur. 

Peouzeni  ergo  sunt  aperte  haeretici:  nam  in  Spi- 
ritum sanctum  blasphemaverunt,  Montano  et  Pri- 
scillae  Paracleti  appellationem  nefarie  impudenter  - 
que  attribuentes.  Igitur,  sive  quia  hominibus  di- 
vinitatem attribuunt, condemnandi  sunt:  sive  quia 
Spiritum  sanctum  afficiunt  injuria, dum  eum  com- 
parant cum  hominibus, sic  etiam  sunt  aeternaB  con- 
demnationi obnoxii,  quod  condonari  non  possit 
bla^phemia  in  Spiritum  sanctum.  Qua  igitur  ra- 
tione eorum  baptisma  581  admittatur,  cum  in 


86 1 PflOTII  PATRlAilCHiE  CP.  868 


Patrem  et  Filium  et  Montanium  aut  Prisciflam 
baptizent  ? non  eoim  baptizati  sunt  qui  in  ea,  quae 
nobis  tradita  non  sunt, baptizati  fuere.  Quare,  etsi 
hoc  Dionysium  magnum  la  uit,  servanda  nobis 
non  est  imitatio  erroris.  Hoc  enim  quam  absur- 
dum sit,  sua  sponte  perspicuum  est,  ac  omnibus 
evidens,  qui  vel  leviter  ratiocinari  possunt. 

Cathari  sunt  et  ipsi  ex  iis  qui  sunt  abscissi. Cae- 
terum  antiquis  visuro  est, Cypriano  dico, et  nostro 
Firmiliano,  hos  omnes  uni  calculo  subjicere.  Ca- 
tharos.et  Encratilas,  et  Hydroparastatas;  propte  · 
rea  quod  principium  quidem  separationis  per 
schisma  factum  fuerat : qui  autem  ab  Ecclesia  se 
separaverant,non  habebant  amplius  in  se  gratiam 
Spiritus  sancti : defecerat  eoim  communicatio, in- 
terrupta continuatione.  Qui  enim  primi  recesse- 
rant, ordinationem  a Patribus  habebant,  et  per 
manuum  eorum  impositionem  habebant  donum 
spirituale ; qui  autem  resecti  suntjaici  effecti, nec 
baptizandi,  nec  ordinandi  habebant  potestatem, 
ut  qui  non  possent  amplius  Spiritus  sancti  gra- 
tiam  aliis  praebere,  a qua  ipsi  exciderant.  Quare 
eos,  qui  ab  ipsorum  partibus  stabant,  tanquam 
a laicis  baptizatos,  j usserunt  vero  Ecclesiae  bap- 
tismate ad  Ecclesiam  venientes  expurgari.  Sed 
quoniam  nonnullis  Asiaticis  omnino  visum  est  eo- 
rum baptisma,  pluribus  consulendi  causa,  susci- 
piendum esse,  suscipiatur.  Encratiltrum  autem 
facinus  oportet  nos  intelligere.  Nimirum,  ut  re- 
ditum sibi  in  Ecclesiam  intercluderent,  aggressi 
sunt  deinceps  proprio  baptismate  praeoccupare  :( 
unde  et  suam  ipsorum  consuetudinem  violarunt. 
Existimo  itaque, quoniam  582  nihil  de  illis  aperte 
dictum  est,  eorum  baptisma  a nobis  rejiciendum 
esse ; ac  si  quis  ab  eis  acceperit,  accedentem  ad 
Ecclesiam  baptizandum.  (Quod  si  hoc  generali 
oeconomiae  impedimento  erit,  rursus  consuetudi- 
ne utendum  est,  et  sequi  oportet  Patres, qui  quae 
ad  nos  pertinent,  dispensaverunt.  Vereor  enim 
ne,  dum  eos  volumus  ad  baptizandum  tardos  fa- 
cere, impedimento  propter  sententiae  severitatem 
simus  iis  qui  salvantur).  Quod  si  illi  nostrum 
baptismum  servant,  hoc  nos  moveat.  Neque  enim 
debemus  par  pari  referre,  sed  accuratae  cano- 
num observationi  servire.  Omni  autem  ratione 
statuatur,  ut  ii  qui  ab  illorum  baptismo  veniunt, 
ungantur  coram  fidelibus  videlicet,  et  ita  demum  1 
ad  mysteria  accedant.  Scio  autem,  fratres,  Izoi- 
num,  et  Saturninum,  qui  erant  ex  illorum  ordi- 
ne, in  episcoporum  cathedram  a nobis  esse  sus- 
ceptos. Quare  eos  qui  illorum  ordini  conjuncti 
sunt,  non  possumus  amplius  ab  Ecclesia  separa- 
re : qui  scilicet  communionis  cum  ipsis  quasi  ca- 
nonein  quemdam,  episcopos  suscipiendos,  edide- 
rimus. 

GAP.  II.  — Quid  sit  haereticus? 

Concilii  Constanlinopolitani  canon  6. 

6. Quoniam  multi  ecclesiasticum  ordinem, etc., 

Utpag.  699. 


i Πατέρα,  κ xt  ϊιύν  καί  άγιον  Πνεύμα  Μοντανύν  καί 
Πρίσκιλλχν  ; ου  γάρ  έβαπτίσθησαν  ο\  εις  τά  μη 
πχρζδεδομένα  ήμϊν  βαπτισθέντες  * ώστε  εΐ  καί  τδν 
μέγαν  τούτο  πχρήλθε  Διονύσιον,  άλλ'  ήμϊν  ου  φυ- 
λακχέον  την  μίμησιν  τού  σφάλματος  * τύ  γάρ  άτοκον 
αύτόθι  πρόδηλον,  χχι  πάσιν  ΕναργΕς  οϊς  τι  καί 
μικρύν  τού  λογίζεοθαι  μέτεστιν. 

Ot  δέ  Καθαροί  και  αύτοί  τών  άπεσχισμένων  είεί  * 
πλήν  εδοξε  τοϊς  άρχαίοις,  τοϊς  περί  Κυπριανόν  λίγε» 
και  Φιρμιλιανύν  τύν  ήμέτερον,  τούτους  πάντας  μι$ 
ψήφω  ύποοάλλειν,  Καθαρούς  και  Έγκρατίτας  και 
Γδροπαραστάτας  · διότι  ή μδν  αρχή  τού  χωρισμού, 
διά  σχίσματος  γεγονεν  · οί  δέ  τής  'Εκκλησίας  άπο- 
στάντες,  ούκ  Ετι  εσχον  την  χάριν  τού  άγίου  Πνεύματος 
Εφ*  Εαυτούς  * Επέλιπ*  γαρ  ή μετάδοσις  τφ  διακοπή- 
I ναι  την  άκολουθείαν  · ο!  μΕν  γάρ  πρώτοι  άναχωρή- 
σαντες,  παρά  τών  Πατέρων  Εσχον  τάς  χειροτονίας, 
καί  διά  της  Επιθέσβως  τών  χειρών  αυτών,  είχον  τδ 
χάρισμα  τύ  πνευματικόν  · οΐ  δε  άποββαγέντες  λαϊκοί 
γινόμενοι,  ούτε  τού  βαπτίζειν  ούτε  τού  χειροτονεϊν, 
είχον  τήν  Εξουσίαν  · ούκέτι  δυναμενοι  χάριν  Πνεύμα- 
τος άγίου  Ετέροις  παρέχειν,  ής  αύτοί  Εκπεπτώκασι. 
διύ  ώς  παρά  λαϊκών  βχπτιζομένους  τους  παρ’  αυτών 
έκέλευσαν  Ερχομένους  Επί  την  'Εκκλησίαν,  τφ  άλη- 
θινφ  βχπτίσματι  τφ  τής  Εκκλησίας  άναχαθαίρεσθαι  * 
Επειδή  δέ  δλως  Εδοξέ  τισι  τών  κατά  τήν  ’Αείαν, 
οικονομίας  Ενεκα,  τών  πολλών  διχθήναι  αυτών  τδ 
βάπτισμα,  έστω  δεκτόν  · τύ  δΕ  τών  Εγκρατειών 
κακούργημα  νοήσαι  ήμάς  δεϊ,  δτι  *ίνα  άπροσδέκτους 
αυτούς  ποιήσωσι  τή  'Εκκλησή,  έπεχείρησαν  λοιπον 
, Ιδίιρ  προκαταλαμβάνει ν βχπτίσματι,  δθεν  καί  την 
συνήθειαν  τήν  Εαυτών  παρεχάραξαν  * νομίζω  τ οίνον, 
δτι  Επειδή  ούδΙν  έστι  περί  αύτών  φανερως  διηγορευ- 
μένον,  ήμάς  προσήκεν  άθετεϊν  αύτών  το  βάπτισμα, 
κάν  τις  ή παρ’  αύτών  είληφώς,  προσιοντα  τή  Έκ- 
κλησίφ  τούτο/  άναδαπτίζειν.  Έάν  μέντοι  μέλλοι  τή 
καθόλου  οίχονομίφ  τούτο  Εμπόδιον  Εσεσθαι,  πάλιν 
τφ  Εθει  χρηστέον,  καί  τοϊς  οίκονομήμασι  τά  καθ’ 
ήμάς  Πατράσιν  άκολουθήτέον  * ύφορώμαι  γάρ  μή 
ποτέ,  ώς  βουλόμεθα  οκνηρούς  αύτούς  περί  τύ  βαπτί- 
ζειν  ποιησαι,  Εμποδίσωμεν  τοϊς  σωζομένοις  δια  τδ 
τής  προτάσεως  αύστηρόν  · εΐ  δέ  Εκείνοι  φυλάσσουει 
τύ  ήαέτερον  βάπτισμα,  τούτο  ήμάς  δυσωπείτω  * ου 
γάρ  άντιδιδόναι  αύτής  ύπεύθυνοι  χάριν  Εσμέν,  άλλα 
δουλεύειν  ακριβείς  κανόνων  * παντί  δέ  λόγψ  τυκο>- 
θήτω  τούς  άπύ  του  βαπτισμού  Εκείνων  προσιρχο- 
μένους,  χρίεσθαι  Επί  τών  πιστών  δηλονότι,  κ*1  ούτως 
προσιέναι  τοϊς  μυιτηρίυΐς.  ΟΤδα  τε  ότι  τούς  αδελ- 
φούς τούς  περί  ’ΐζόην  και  Σχτορνϊνον,  άπ’  Εκείνης 
θντας  τής  τάξεως,  προσεδεξάμεθχ  εις  τήν  τάξιν  **ί 
καθ έδραν  τών  Επισκόπων  · ώστε  τούς  τφ  τάγρατι 
Εκείνων  συνημμένους,  ούκέτι  δυνάμεθα  διπκρίνβιν 
άπύ  τής  'Εκκλησίας,  οΤον  κανόνα  τινά  τής  πρύς  αυ- 
τούς κοινωνίας  έκθέμενοι,  διά  τής  τών  Επισκόπων 
παραδοχής. 

ΚΕΦλΛ,  Β\  — Τί  Εστιν  αίρετικός. 

Συνόδου  Κωνσταντινουπόλεως  κανών  ζ*\ 
'Επειδή  πολλοί  τήν  Εκκλησιαστικήν  εύτσ· 
ξίαν,  κ.  τ.  λ. 


869  SYNTAGItfA  CANONUM. 

*H  α διάχ.  τού  a'  τίτ.  τού  α*  βιβλ,  τού  κώδ. 
φησίν,  ώς,  Ο μή  δοξάζων  τήν  αγίαν  Τριάδα  έν  μι$ 
θεότητι  ισοδύναμον,  ούτε  Χριστιανός  λέγεται,  αλλ’ 
αφρων  έστί  χαί  αίρετικδς  άτιμος  καί  τιμωρείται  * κχί 
τίτ.  ε’  τού  αυτού  βιβλ.,  δτι,  Αιρετικός  έστι  καί  τοΤς 
κατά  αιρετικών  ύπόκειται  νόμοι;,  δ μικρόν  γούν 
έκχλίνων  τής  δρθοδόξου  πίστεως  · καί  διάτ.  ιβ*  τού 
αύτού  τίτ.,  δτι,  Αιρετικός  έστιν  δ μή  ών  δρθόδοξος  * 
ή δε  α*  διάτ.  τού  γ*  τιτ.  τών  Νεαρών,  αιρετικούς 
λέγει  πάντα;  τούς  μή  όντας  κοινωνικούς . 

*£ν  πλάτει  δέ  τά  περί  τών  αίρετικών  άνήνεκται 
έν  τώ  ε*  τίτ.  τού  κώδ.?  έν  ψ κωλύονται  έχειν  προνό- 
μια, ή διδάσκει ν,  ή ποιεΤν  κληρικούς,  ή λιτανεύειν 
δημοσίφ  ή έν  οικψ  · έπεί  τινδς  τοιούτου  γενομένου, 
ή τάξις  τού  έπαρχου  λίτρα;  δίδωσιν  ρ'  · αΐ  δέ  έπι- 
χώριοι  ν'  · καί  δτι  τα  συνακτήρια  αύτών,  ή ορθόδο- 
ξος Εκκλησία  λαμβάνει  · καί  δτι  οί  ΜανιχαΤοι  καί 
οΐ  Αονατισταί  έσχάτως  τιμωρούνται  καί  δημεύονται, 
καί  ούτε  διατίθενται,  ή δπωσούν  συναλλάσσουσι,  και 
ούτε  ύπδ  παίδων  μή  δντων  ορθοδόξων  κληρονομούν- 
ται, καί  μετά  θάνατον  κατηγορούνται  καί  άκυροΰν- 
ται  αί  διαθήκαι  αύτών  · καί  δτι  τών  πόλεων  έκβάλ- 
λονται,  καί  δτι  ταΤς  Έκκλησίαις  προσκυρούνται  οί 
οίκοι  έν  οΧς  αίρετικοί  γνώμη  τών  δεσπο  :ών  συνάγον- 
ται · καί  δτι  τών  βουλευτικών  ή ταξεωτικών  λει- 
τουργιών ούκ  απολύονται  * καί  δτι  ού  ποιούσι  μο- 
ναστήρια ούτε  στρατεύονται  · καί  πώς  τιμωρούνται 
οί  κατά  τών  Αγίων  συνόδων  γράφοντες,  ή Ιχοντες, 
45  Ανχγινωσκονιες  αυτοί  · καί  δτι  ού  θάπτονται  νομί- 
μως  * καί  δτι  ού  γίνονται  Αξιωματικοί,  η συνήγοροι, 

Ικδικοι,  ή πατέρες  πο'λεων,  γίνονται  καί  κορτελΐνοι· 
καί  πώς  Αναγκάζονται  τούς  παΤδας  ορθοδόξους  δνταςί 
τρεφειν,  καί  γράφειν  κληρονόμους,  καί  διδόναι 
αύτοΤς  προίκα,  καί  προ  γάμου  δωρεά;  * χαί  δτι  τών 
γονέων  Αμφίσβητούντων,  έπικρατέστερός  έστιν  δ 
βέλων  τή  όρθοδοξί^  τούς  παΤδας  προσαγαγεΐν,  καί 
δτι  οί  ορθόδοξοι  παΤδες  πλημμελούντες  είς  αίρετι- 
κούς  γονεΤς  τιμωρούνται  · καί  δτι  ούτε  βχπτίζουσιν 
οί  αίρετικοί,  ούτε  φροντίζουσιν  ή διοικούσι  χωρία  δι* 
έαυτών  ή παρένθετων,  ούτε  παιδεύουσιν,  ούτε  κληρο- 
νομούσιν,  ούτε  πραγματεύονται  έντός  ίερών  περί· 
βόλων  · καί  δτι  έν  δικαστηρίψ  ού  καταμαρτυρούσα 
ορθοδόξου,  εΐ  μή  είς  βουλευτήριον  δρθόδοξος  Ιλκοιχο  * 
ώ;  διάτ*  β’  τού  η'  τίτ.  τών  Νεχρών,  έστι  δε  Αριθμού 
τών  δλων  μβ*  · έν  δέ  τελευταίαις  βουλήσεσι  καί  συμ- 
βουλίαις  μαρτυρούσα.  ’Ανάγνωθι  τά  παραγεγραμμέ- 
να  έν  τώ  η*  κεφ,  τού  ι*  τίτ.  τού  παρόντος  συντάγμα- 
τος * περί  δέ  'Ιουδαίων  διαλαμβάνει  δ θ’  τίτ.  τού  α’ 
βιβλ.  τού  Κώδ.  έν  ψ καί  τάς  συναγωγάς  αύτών  λέγει 
μή  μιτατεύεσθαι,  μήτε  αύτούς  έν  τοΤς  Σάβδασιν  ή 
έν  ταΤς  έορταΐς  αύτών  σωματικώς  λειτουργέ ΐν  * ούτε 
ένάγονται,  ού«  παρά  τών  Χριστιανών  έπηρεάζονται, 
ούτε  γαμούσι  Χριστιανάς,  καί  δτι  αύτοί  τα  Υδια 
Αγορανομούσι,  καί  δτι  έπί  τών  γάμων  ού  φυλάτ- 
τουσι  τδν  νόμον  αύτών,  καί  δτι  έπί  μόνοις  χρημχτι- 
κοίς  δικαστάς  'Ιουδαίους  αίρεΐσθαι  δύνανται  * καί  δτι 
τδν  στεφανητικδν  κανόνα  οί  Ιξαρχοι  αύτών  ίδιοκιν- 
δύνως  είσάγουσι  ταΤς  λαργιτιόαι,  καί  ότι  ούδέν  αυ- 
τούς δεΧ  τολμάν  κατά  Χριστιανών, 


- ΤΙΤ.  Χΐί,  ΟΑί».  Ιί.  670 

Textus.  Const.  1 , tit.  1 . lib.  cod.  ait : Qui  san- 
ctam Trinitatem  in  una  deitate  pari  potestate  prae- 
ditam non  credit, Christianus  non  dicitur, sed  ve- 
sanus, haereticus, et  infamis  est, ac  punitur.Gt  til.  5 
ejusdem  libri,  const.  2.  585  Haereticus  est,  ac  la- 
tis adversas  haereticos  legibus  succumbit,  qui  vel 
paululum  ab  orthodoxa  declinat  fide. Et  const.  42 
ejusdem  til..  Haereticus  est  qui  non  est  orthodo- 
xus. Const.  4,  tit.  4 Novellarum  haereticos  dicit, 
qui  communicare  non  possunt. 

Textui.  Porro  quae  de  haereticis  [dici  debeant] 
in  tit.  5,  lib.  i cod.  prolixe  relata  sunt,  ubi  privi- 
legium habere,  docere,  clericos  creare.et  publice 
vel  in  aedibus  supplicationes  facere  prohibentur. 
Alloqui  officium  praefecti  [praetorio]  cantum  libras 
i [auri] : provinciales  vero  [officiales]  quinquaginta 
dant : si  [ipsorum  permissu]  lalequidpiam  factum 
sit. [Habetur  ibidem], quod  ipsorum  congregationis 
loca  orthodoxa  Ecclesia  capiat.  Item,  quod  Mani- 
chaei et  Donatistae  ultimo  supplicio  afficiantur, 
[bona  ipsorum]  publicentur, testamentum  non  fa- 
ciant, nullo  modo  contrahani,liberos  si  orthodoxi 
non  sint  haeredes  non  habeant,  post  mortem  accu- 
sentur, et  ipsorum  testamenta  irrita  sint : quod 
[insuper]  ab  urbibus  ejiciantur:  quod  aedes  in  qui- 
bus haeretici  consensu  domini  congregantur, Eccle- 
siis applicentur.Item.quod  a curialium  aut  cohor- 
talium officiis  non  liberentur.  Item,  quod  non 
construant  monasteria, neque  militent.  Item, quo- 
modo qui  adversus  sacrosancta  concilia  scribunt, 
aut  [talia  scripta]  habent  vel  legunt,  punidntur. 
Item, quod  legitime  sepeliantur.Item,  quod  hono- 
res non  consequantur, neque  patroni  causarum  aut 
defensores,  aut  civitatum  patres,  sed  viles  et  ab- 
jecti fiant.lt em  quomodo  liberos  orthodoxos  alere 
ac  haeredesscribere,ipsisque  dotem  et  donationem 
propter  nuptias  dare  compellantur  liero, quod  [ex] 
parentibus  [inter  se]  contendentibus  is  praevaleat, 
qui  liberos  ad  orthodoxam  fidem  adducere  vult. 
Item,  quod  liberi  orthodoxi,  si  quid  in  parentes 
haereticos  delinquant,  puniantur.Ilem  quod  haere- 
tici non  baptizent,  neque  per  se  vel  inter  584  po- 
sitas [personas]  regiones  curent  aut  administrent, 
neque  doceant,  neque  haeredes  fiant,  neque  intra 
sacra  septa  negocientur.  Ilem, quod  in  judicio  ad- 
versus orthodoxum  testimonium  non  dicant,  nisi 
si  in  curiam  orthodoxus  protrahatur : ut  const.  2, 
* til.  8 Novellarum, quae  in  [Novellarum]  corpore  42 
est,  [tradit.]  In  ultimis  autem  voluntatibus  et  con- 
tractibus testes  sint.  Lege  quae  adnolata  sunt  in 
cap.8,  tit.  (0  praesentis  operis. Caeterum  de  Judaeis 
tit. 9, lib. i cod. tractat, in  quo  dicitur, Synagogasip- 
sorum  hospitii  immunitatem  habere,  neque  ipsos 
in  Sabbatis  aut  festis  suis  corporaliter  operari,  ne- 
que in  jus  vocari, neque  a Christianis  vexari. [Item, 
quod  Judaei  mulieres]  Christianas  in  matrimonium 
non  accipiant. Item,  quod  ipsi  rerum  suarum  pre- 
tia staluanl.Item,quod  in  pecuniariis  [causis]  dun- 
taxat  privatos  judices  eligere  possint.  Itera,  quod 


871  ί>Η0ΤΠ  PATRIARCHA  CP.  tii 

primates  ipsorum  suo  periculo  auri  coronarii  canonem  largitionibus  inferant.  Item,  quod  adversam 
Christianos  nihil  illos  audere  oporteat. 

GAP.  IU·  — De  libris  h&reticorum.  A κεφαλ.  r\  — Περ)  βιβλίων  αιρετικών. 

Apostolorum  canon  60«  'Αποστόλων  χάνων  ξ\ 

60  |59.JSiquisfalso  inscriptos, eic^utpog.  590.  ξ\  Et  τις  τα  ψευδεπίγραφα,  x.  τ.  λ. 

Concilii  Nicoeni  II  canon  9.  Συνόδου  Νιχαίας  τύ  β’,  κανών  θ’. 

Quod  noti  oporteat  libros  haereticorum  ce - Περί  τού  μέ*  κρύπτειν  τινά  τίς  χριντιανοχατη- 

lare.  γορικής  «Ιρέσεως  βιβλίον. 

69.  Puerilia  omnia  ludibria, furiosaque  ac  insa-  ξθ\  Πάντα  τά  μεφακιώδη  άθύρματα,  xxl  μανιώδη 

na  dicta  et  scripta, qu»  adversus  sanctas  imagines  βακχεύμχτα  τα  ψευδοσυγγράμμχτα  τά  κατά  τών 
edita  8UntvOportel  dari  episcopo  Constantinopoli-  σεπτών  εικόνων  γενόμενχ,  δέον  δοθήνχι  έν  τψ  έπι- 
tano,  585  ut  curo  reliquis  libris  haereticis  repo-  σκοπείφ  Κωνσταντινουπόλεως,  ΐνα  άποτεθώσι  μετά 
nantur.  Si  quis  autem  haec  celare  inventus  fuerit,  τών  )οιπών  αιρετικών  βιβλίων*  εΐ  δέ  τις  «ύρεθιίη 
81  Sit  quidem  episcopus, vel  presbyter,  vel  diaco-  ταΰτχ  κρυπτών,  et  μεν  έπίσκοπος,  $ πρεσδύτιρος, 
nus,  deponatur : sin  autem  laicus  vel  monachus,  διάκονος  ειη,  κχθχιρείσθω  * tt  δε  λαϊκύς  f,  μοναχδς, 
segregetur.  άφοριζέσθω. 

7 exitis.  Consi.  3,  tit.  1,  lib.  I,  cod.  ait  : Por-  B *H  γ’  διάτ.  του  α’  τίτ.  του  a’  βιβλ.  τού  κώδ·  φη- 
phyrii  aliorunr.que  haerelicorom  adversus  Chri-  αιν  * Τα  κατά  Χριστιανών  Πορφυρίου  και  άλλων 
Stianos  I bri  comburuntor.  I Sic)  Nestorii  etiam, et  συγγράμματα  καιέσθωσαν,  καί  τά  Νεστορίου,  κα) 
quicunque  Nicaeno  Ephesinoque ; conciliis, et  Cy-  δσχ  μη  συμφωνεί  χαΤς  έν  Νικαίφ  και  ’Εφέσψ  συν- 
rillo  (episcopos]  Alexandrino, quorum  fidem  exce-  όδοις,  καί  Κυριλλω  τψ  ’ Αλεξάνδρειάς,  ών  ούχ  έξ- 
dere  non  licet,  non  consonant.  Qui  vero  dictos  εστι  πχρεξιένχι  την  πίστιν  * ο)  δε  τά  λεχθΐντα  βιβλία 
libros  habent  61  legunt, ultimo  supplicio  afhciun-  Ιχοντε;  κα)  άναγινώσκοντες,  έσχάτως  τιμωρούνται, 
tur.  Titr  4,  coustit.  10  '·  Qui  mathematici  coram  Τίτ.  δ*  διάτ.  ι*  * Ol  μαθηματικοί  μη  καίοντε;  έπι  τών 
episcopi·  libros  SUOS  non  concremant,  neque  ad  έπεσκόπων  τάς  βίβλους  αυτών,  καί  τη  δρθ οδοξίς 
orthodoxam  fidem  accedunt,  omnibus  pelluntur  προσιόντες  πάσης  άπωθούντχι  πόλεως  * ευρισκόμενοι 
Civitatibus;  inventi  deportantur.  Tit.  5,  const.5  : δέ  kv  πόλε  σι,  δεπορτατεύονται.  Τίτ.  ε*  διάτ.  ζ"  * Τά 

Quae  Nestorius  adversus  concilium  Ephesinum  γραφέντα  Νεστορί'μ  κατά  της  έν  ’Εφέσψ  συνόδου 
scripsit  nemini  habere,  aut  describere  licet,  sed  ούκ  Ιξεστιν  Ιχειν,  Ι^άναγινώσκειν,  ή μεταγράφισθαι, 
Comburi  [debent.]  Cum  autem  de  fide  disputatur,  άλλά  χαίονται  * έν  τψ  ζητεΤν  αυτών  περί  πίστεως, 
non  est  illorum  mentio  facienda:  neque  [item]  ullo  ού  δει  αύχών  μεμνήσθχι  * ούτε  δετ  αύτούς  έν  ο)ωδ<- 
privatO  Sunt  suscipienda  loco.  Qui  legem  trans-  q ποτέ  Ιδίψ  τόπφ  δέχεσθχι  * ί δέ  παραβαίνουν  τον  νό- 
gredltur,  [ejus  substantia]  publicatur.  Porro  Ne-  μον,  δημεύεται  * ου  λέγονται  δέ  ol  Νεστοριανοί 
Storiani  non  Christiani  vocantur,  sed  Neetoriani,  Χριστιανό),  άλλά  Συμωνιχνοί  * ώσπερ  ol  ’Αρειανο), 
quemadmodum  Ariani,  Porphyriani.  Const.  8 : Πορφυριανοί.  Διάτ.  η’,  ούδενί  Ιξεστι  κατά  της  έν 

Nulli  licet  contra  Chalcedonensem  synodum  seri-  Χαλκηδόνι  συνόδου  γράφειν  Ii  άναγινώσκειν  ^ ύπαγο- 
bere,  legere, dictare,  aut  libros  habere  : alloqui  in  ρεύειν  ή Ιχειν  γράμματα,  έπει  διηνεκώς  δεπορτα- 
perpetuum  deportatur.  Qui  [aliquem  illorum]  di-  τεύεται  * και  6 προσελθών  έπ)  τφ  μαθεΤν,  Ι*  λίτρας 
SCendi  causa  adit,  fisco  decem  libras  [auri]  dat.  δίδωσι  τψ  φίσκφ  * και  6 διδάσκων  τά  κεκωλυμένα, 
Qui  vero  vetita  docet, supremo  afficitur  supplicio,  έσχάτως  τιμωρείται*  πάντα  δέ  τά  συγράμματα 
Ad  h3BC  omnes  Eutychetis  atque  Apollinaris  libri  Ευτυχούς  και  ’Απολιναρίου,  καίεσθωσαν  * εί  δέ  ταύτα 
concremantor. Quod  Si  [provinciarum]  moderato*  παρίδωσιν  ol  άρχοντες,  $ al  τάξεις  αυτών,  ii  ol  Ix· 
res,  eorumque  apparitores,et  [civitatum]  defenso-  δικοί,  άπύ  δέκα  λιτρών  τώ  φίσκψ  προστιμώνται. 
res  non  observaverint, in  denas  libras  [auri]  fisco  Διάτ.  ιξ"**  'ο  Ιχων  βιβλία  Μανιχαϊκά,κα)  μη  φανερών 
multantur.  Constit.  16  : Qui  Manichaeorum  libros  αυτά  έπ!  τψ  καυθήναι,  τιμωρείται.  Καί  ή ε’  διάτ. 
habet, neque  in  propatulum  profert  Ut  concremen-  τού  α’  τίτ.  τών  Νεαρών  κελεύει  τούς  Ιχοντας  τά 
tttr,  punitur.  Et  const.  5,  tit.  1 Novellarum,  β08θ£εβήρου  συγγράμματα  κα)  μη  χαίοντας  αυτά,  χτι- 
qui  Severi  scripta  habent,  586  nec  comburunt,  ροκοπεΤσθαι.  Λέγει  δέ  καί  βιβλ.  ι*  τίτ.  β\  διάτ.  δ*, 
manibus  mutilari  jubet.  Dicit  vero  etiam  lib.x,  tit.  δτι.  Ού  διαιρούνται  μεταξύ  τών  κληρονόμων  τά  έν  ηΐ 
ί,  digest.4 : Inter  haeredes  non  dividuntur  reperti  κληρονομώ  εύρεθέντχ  μαγικά  βιβλία,  άλλά  δοχι- 
10  baeredilate  magici  libri,  sed  arbitrio  judicis  μχσίς  τού  δικαστού  φθείρονται.  Ή δέ  εν  δίάτ.  ιού  γ1 
Corrumpuntur.  Constit.  5,  tit.  3 Novellarum  per-  τίτ.  τών  Νεαρών  έπι  τρέπει  τοΤς  ’ίουδχίοις  έν  τχΤς 
mittit  Judaeis  Ut  in  Synagogis  suis  Graece  aliisque  ΣυναγωγαΤς  αυτών  χα)  Ελληνιστί  καί  τχΤς  άλΛα’ζ 
linguis  pro  locorum  [ratione]  Scripturas  legant  : διαλέκτοις  προς  τούς  τόπους  τάς  Γραφά;  άναγινώ* 

[idque]  secundam  Septuaginta  et  Aquilae  inter-  σκειν,  κατά  τάν  τών  ο'  κα)  την  ’Ακύλχ  πχράδοσιν  * 
Ρ re  talio  nem.  Qui  vero  hanc  lectionem  prohibet,  b δέ  τέ^ν  τοιχύτην  κωλύω/  άνάγνωσιν,  δημεύεται  χαί 
publicatis  [bonis]  exterminatur.  έξορίζεται. 


$73  SYNfAGMA  CANONUM.  - TIT.  Xlt,  CAP.  III-V.  874 

κεφαλ.  Δ1.  Περί  καθαιρέσίως  ξοάνων.  a CAP.  IV.  — De  destruendis  idolis  seudelubris. 

Συνόδου  Καρθχγέννης  κανών  νη',  πδ'.  Concilii  Carthaginensis  canones  58,  84. 

Περί  των  έγκχτχλειμμάτων  των  είδώλων,  De  reliquiis  idolorum , et  templis  Abolendis , 
καί  ναών  των  όγειλάντων  έξαλειφθήνβ»,  ών  χάριν  quorum  causa  imperatores  piissimi  sunt  preci- 
αΐτήσαι  δεΤ  τους  Θρησκευτικωτάτους  βασι-  bus  adeundi . 
λεΐς. 

νη'.  "Ωστε  τα  έγκατ αλέσματα  τών  είδώλων  τα  58.  Instant  94  etiam  aliae  necessitates  religiosis 
κατά  πασαν  την  'Αφρικήν,  κελεύσαι  παντελώς  Ανα-  imperatoribus  postulandae,  Ut  reliquias  idolorum 
κοπή  ναι*  κα \ γάρ  έν  πολλοΐς  τόποις  παραθαλαασίοις  per  omnem  Africam  jubeant  penitus  amputari ; 
και  διχφόροις  κτήσεσιν,  Ακμάζει  ίτι  τής  πλάνης  τού-  nam  plerisque  in  locis  maritimis,  atque  pos ses- 
της  ή αδικία*  tva  παρχγγελοώαι  και  αύτα  άπαλει-  sionibus  diversis  adhuc  erroris  istius  iniquitas 
φθήναι,  καί  ol  ναοί  αυτών  ot  έν  τοΤς  όγροΤς  καί  έν  viget : ut  praecipiantur  et  ipsas  deleri,  et  templa 
Αποκεκρυμμένοις  τόποις,  χωρίς  τίνος  εύκοσμίας  eorum  quae  in  agris,  vel  in  locis  abditis  COOSti- 
καθεστώτες , παντί  τρόπψ  κελευσθώαι  κβταστρα-  tuta  nullo  ornamento  8UHt,  jubeantur  omnimodo 
φήναι.  destrui. 

Περ\  του  τα  λείψανα  τών  ιΐδώλων  έκριζωθή-  Β De  idolorum  reliquiis  exstirpandis . 
ναι. 

πδ*.  'ομοίως  ήρεαεν  αΐτηθήναι  Απύ  των  ένδοξο τά-  84.  Item  placuit  05  etiam  ab  imperatoribus 

των  βασιλέων,  Τνα  τά  λείψανα  τής  είδωλο  λατρείας  gloriosissimis  peti,  ut  reliquiae  idololatriae  non 
μή  μόνον  τά  kv  ξοάνυιτ,  άλ>ά  καί  έν  οίοισδήποτε  solum  in  simulacris,  sed  in  quibuscunque  lw- 
τόποις,  ή Αλσεσιν,  ή δένδροις,  παντί  τρόπψ  έξαλει-  cis,  vel  lucis,  vel  arboribus  omni  modo  dhelean- 
φθώσιν.  tur. 

*H  α*  διάτ.  του  ια'  τίτ.  του  a'  βιβλ.  του  κώδ.  κε-  587  Constitutio  1,  lit.  2,  lib.  I Cod.  jubet  Ut 
λεύει  τά  Ιερά  κλείεσαι.  templa  claudantur. 

ΚΕΦΑΛ.  E'.  — Περί  Νεστορίου,  Μουσαίου,  Εύτυ-  CAP.  V.  — De  NeslOtiO , MUSOSO , EutychiailO 
χιανου,  Μαξίμου,  Πορφυρίου,  καί  τών  6π*  αύτών  Maximo  f Porphyrio  et  de  hatreticis  ex  horum 
καταστάντων  αίρετικών,  ή όρθοδόξων  έκβληθέν-  fonte  derivatis  et  de  orthodoxis  expulsis . 
των. 

Συνόδου  Κωσταντινουπόλεως  κανών  δ'.  Concilii  Constantinopolitani  canon.  4. 

δ*.  Περί  Μαξίμου  του  κυνικοϋ  καί  τής  κατ’  αύτύν  4.  Statuerunt  etiam  de  Maximo  Cynico,  et  ejus 
Αταξίας,  τής  έν  Κωνσταντινουπόλεως  γενομένης  * petulantia  et  i nsolen tia, quae  fuit  Constantinopoli, 
ώστε  μήτε  Μάξιμον  έπίσκοπον  ή γενέσθχι  ή εΤνάι,  C ut  Maximus  episcopus  nec  fuerit  Vel  sit,  U6C  qui 
μηδέ  τους  παρ’  αυτού  χειροτονηθέντας  έν  οΐψδήποτε  ab  eo  ordinati  fuerunt  in  ullo,  quicunque  18  sit, 
βαΟμφ  κλήρου,  πάντων  καί  τών  περί  αύτδν  και  τδν  gradu  cleri  omnibus,  et  quae  circa  ipsum  fue- 
παρ’  αυτού  γενομένων  ΑκυρωΟέντων.  runt,  et  quae  ab  illo  facta  sunt,  infirmatis. 

Συνόδου  'Εφέσου  κανών  α’,  β’,  ·;’,  δ’,  ε\  Concilii  Ephesini  canones  1,  2,  3,  4,  5. 

α\  Επειδή  δέ  έχρήν  καί  τούς  άπολειφθεντας  τής  4.  Quoniam  autem  (28)  oportebat  et  absentes 
Αγίας  συνόδου,  καί  μείναντας  κατά  χώραν  ή πόλιν,  a sancta  synodo,  morantesque  in  urbibus  et  pro- 
διά  τινα  αιτίαν  έκκλι^σιαστικήν  ή σωματικήν,  μή  vinciis  ob  aliquod  impedimentum,  sive  ecclesias- 
Αγνοήσαι  τά  περί  αύτών  τιτυπωμένα,  γνωρίζομε 4 τη  ticum  sive  corporeum,  non  ignorare,  quae  de  ip- 
ύμετέρφ  Αγιότητι  τε  καί  Αγάπη,  Βτιπερ  εΤτε  6 μητρο-  sis  sunt  constituta;  significamus  sanctitati  vestro 
πολίτης  τής  έπαρχίας  Αποστατήσας  τής  Α^ίας  καί  ac  dilectioni  ut,  si  quispiam  metro  polita  provin- 
οίκουμενικής  συνόδου,  προσέθετο  τψ  τής  Αποστασίας  ciae,  derelicta  sancta  et  cecumenica  synodo,  aut 
συνεδρίψ,  ή μετά  τούτο  προστεΟείη,  ή τά  Κελεστίνου  accedet  in  posterum,  sive  cum  Coelestio  sensit, 
έφρόνησεν  ή φρονή,  ούτος  κατά  τών  τής  έπαρχίας  aut  sentiet,  ipse  nihil  amplius  poterit  agere  ad- 
επισκόπων  διαπράττεσΟαί  τι  ούδαμώς  δύναται,  πά-  versus  provinciae  episcopos,  ut  qui  jam  inde  a 
σης  ίκκλησιαστικής  κοινωνίας  έντεϋθ6ν  ήδη  ύπύ  τής  j)  synodo  totlUS  ecclesiasticae  communionis  expers 
συνόδου  έκβεβλημένος,  και  ΑνενΙργητος  υπάρχων  * sit  factus,  et  prorsus  inutilis  [ad  functiones  inha- 
Αλλά  καί  αύτοΤς  τοΤς  τζς  έπαρχίας  έπισκόποις,  καί  bilis]  ; sed  et  ipsis  episcopis  illius  provinciae  cir- 
τοΤς  πέριξ  μητροπολίταις,  τοΤς  τά  τής  όρθοδοξίας  cumque  vicinis  metropolitis  recta  sentientibus 
φρονούσιν,  ύποκείσεται  είς  τά  πάντη  καί  τού  βαθμού  subjacebit,  ut  omnino  dejectus  sit  a Sede  [etiam 
τής  έπισκοπής  έκβληθήναι.  a gradu]  episcopatus. 

β\  Et  δέ  τινες  έπαρχιώται  έπίσκοποι,  κ.  τ.  λ.  2.  Si  qui  autem  provinciales,  etc.,  ut  pag. 750. 

γ*.  El  δέ  τινες  καί  τών  έν  έκάστη  πόλει  ή χώρφ  5883.Siqui  vero  clerici  in  singulis  urbibns,au 

κληρικών,  ύπύ  Νεστορίου  καί  τών  σύν  αύτψ  δντων  regionibus  a Nestorio  et  CUm  60  COnepirantibus, 

94  Cone.  Afric.  c.  25.  95  Cone,  v,  cap.  45  ; Afric.  cap.  54. 

(23)  Yersionem  aliam  Laurentii  Sifani  exhibent  Crabbus,  Surius,  aliique· 

Patbol.  Gb.  CIY. 


28 


875  . ΡΗΟΤΠ  PATRIARCHA  CP.  876 

sacerdotio  prohibiti  sunt,  quod  recte  sentirent ; A χή«  1*ρω*ύνη<  Ιχωλύθηαχν  διά  xb  δρβί<  βρονιιν, 


justum  putavimus  hos  quoque  proprium  gradum 
recipere.  In  summa  autem  clericos  orthodoxae  et 
oecumenicae  synodo  consentientes  jubemus,  eis, 
qui  defecerunt, aut  defecturi  sunt,  episcopis  nullo 
pacto  aut  ratione  subjectos  esse  debere. 

4.  Si  qui  autem  clericorum  defecerint,  et  ausi 
fuerint  vel  privatim,  vel  publice, quae  sunt  Nesto- 
rii  aut  Celestii  sapere,  sancitum  est  a sancta  sy- 
nodo, istos  quoque  depositos  esse. 

5.  Quicunque  autem  ob  turpia  gesta  sunt  a sy- 
nodo condemnati,  vel  a propriis  eorum  episco- 
pis,quibus  praeter  canones  Nestorius,  qui  nullum 
rerum  discrimen  habebat,  et  qui  cum  illo  eadem 
sentiunt,  restituere  conati  sunt  gradum  vel  com-  j 
munionem,  aut  conabuntur  ; istos  censuimus  ni- 
hil profecisse,  et  manere  et  esse  nihilominus  de- 
positos. 

Concilii  Sardicensis  canon  19. 

1 9.0sins  episcopus  dixit:  Meae  mediocritatis  haec 
est  sententia ; quia  quieti  et  palien'es  esse  debe- 
mus,et  perennem  in  omnes  habere  misericordiam, 
eos  qui  semel  in  clerum  ecclesiasticum  ab  aliqui- 
bus fratribus  nostris  promoti  sunt,  si  nolint  redire 
ad  eas  ad  quas  nominati  sunt  Ecclesias,  deinceps 
non  admitti:  Eutychianum  389  autem  ne  episcopi 
quidem  sibi  nomen  usurpare  ; sed  neque  Mu- 
saeum ut  episcopum  existimari : si  autem  laicam 
communionem  petiverint : non  oportere  eis  de- 
negari. Omnes  dixerunt : Placet. 

GAP.  YI.  Ne  fiat  sacra  oblatio  prcetcnle  hce- 
rttico. 

Timothei  canon  9. 

Interrogatio.  9.  An  debet  clericus,  praesenti- 
bus, etc.,  utpag.  611. 

CAP.  VII.  — De  clericis  hotreticis,  qui  ad  or- 
thodoxa Ecclesia  gremium  accedunt. 

Concilii  Carthaginensis  canones  57,  68. 

Vt  parvuli  apud  Donatistas  baptizali,  in  ca- 
tholica Ecclesia  clerici  ordinentur. 

57  .Unde  96  quoniam  superiori  (29)  concilio  sta- 
tutum esse  mecum  recognoscit  unanimitas  vestra, 
nt  hi  qui  apud  Donatistas  parvuli  baptizati  sunt, 
nondum  scire  valentes  erroris  eorum  interitum:  et 
posteaquam  ad  aetatem  rationis  capacem  pervene- 
runt,agnita  veritate  falsitatem  eorum  abhorrentes, 
ad  Ecclesiam  Dei  catholicam  per  universum  mun- 
dum diffusam, ordine  anliquo,per  manus  imposi- 
tionem recepti  sunt, debere  talibus  suscipiendum 
munus  clericatus  non  impedire  nomen  erroris, 
cnm  veram  Ecclesiam  illorum  putaverint, ad  fidem 
accedendo, et  ibi  Christo  crediderint,  et  Trinitatis 
sacramenta  perceperint;  qu®  omnia  vera  et  sancta 

96  Cone.  Afric.  c.  24. 

(29)  Cone,  nimirum  Carthag.  m,  can.  48. 


έδικαιώσχμεν  καέ  τούτους  τον  ίδιον  άπολχβεϊν  βχ. 
θμύν  * κοινώς  δε  τή  δρθοδάξψ  και  οικουμενική  συνύδφ 
συμφρονούντας  κληρικούς  κελεύομεν  τοΤς  άποσταχή- 
σασιν  ή άφισταμένοις  έπισκύποις  μηδάλως  ύποκιΤσθιι 
κατά  μηδένα  τράπον. 

δ*.  ΕΙ  δέ  τινες  άποστατήσαιεν  των  κληρικών, 
καί  τολμήσαιεν,  ή κατ’  Ιδίαν  ή δημοσί?,  τα  Νε- 
στοριου  ή τα  Κελεστίνου  φρονήσαι,  καί  τούτους 
είναι  καθηρημένους,  ύπο  της  άγίας  συνύδου  δελ- 
καίωται. 

ε'.  *Οσοι  δε  έπί  άτύποις  πράξεσι  κατεκρίθησαν 
ύαύ  της  άγίας  συνύδου,  ή ύπύ  των  οΙχε(ων  έπισχύ- 
ιτων,  καί  τούτοις  άκανονίστως  κατά  την  έν  άπασιν 
Αδιαφορίαν  αυτού  δ Νεστύριος,  ή οΐ  τά  αυτού  φρο- 
I νούντες,  άποδοϋναι  ή έπεφάθησαν  ή πειραθεΐιν 
κοινωνίαν  ή βαθμόν,  άνωφελήτους  μένειν  καί  τού- 
τους, κα\  είναι  ούδέν  ήττον  χαθηρημένους  έδικαιώ- 
σαμεν. 

Συνδδου  Σαρδικής  κανών  ιθ\ 
ιθ  . *Οσιος  έπίσκοπος  είπε  * Της  έμής  μετριδτητος 
ή άπάφασίς  έστιν  αύτη  * έπειδή  ήσυχοι  χαί  ύπομονητι- 
κοί  δφείλομεν  είναι,  καί  διαρκή  τύν  προς  πάντα; 
Ιχειν  οίκτον,  άπαξ  τούτους  τους  είς  κληρον  έχχλη- 
αιαστικύν  ποραχθέντας  δπύ  τινω*  αδελφών  ήμών, 
έάν  μη  βούλοιντο  Ιπκνέρχεσθαι  είς  άς  κατωνομάσθη- 
σαν  'Εκκλησίας,  τού  λοιπού  μη  ύποδέχεσθαι  * Εύτυ- 
χιανύν  δέ,  μήτε  έπισκδπου  έαυτφ  διεκδικεΤν  άνομα* 
άλλ*  ουδέ  Μουσαίον  ώς  έπίσκοπον  δνομάζεσθιι  * εί  δέ 
λαϊκήν  κοινωνίαν  άπαιτοΤεν,  μή  χρήναι  αυτούς  άρ- 
ς νεϊσθαι.  Οάντες  εΤπον  · ’Αρέσκει. 

ΚΕΦΑΛ.  ς"'.  — Περί  τού  μ ή δφείλειν  άνοκρορέν 
γίνεαθαι  παρύντος  αιρετικού. 

Τιμοθέου  κανών  θ'. 

’Ερώτησις  θ’.  Εί  δφείλει  κληρικύς  εθχισθαι 
παράντων  ’Αρεια/ών,  κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΛ·  Ζ*.  Περέ  κληρικών  αιρετικών  τη  δρθο- 
δάξιμ  προσόντων  ’Εκκλησιφ. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  νζ#,  ξη\ 

"Ωστε  τούς  μικρούς  παρά  τοΤς  Δονατιεταΐς 
βαπτιζομένούς,  έν  xfr  καθολική  κληρικούς  χειρο- 
τονεΤσθαι. 

νζ\  Διύ  έπειδή  έν  τή  άνωτέρψ  συνόδψ  δρισΟέν 
μέμνηται  άμα  έμοί  ή Ομετέρα  ύμοψυχία,  ώστε  τού; 
παρά  τοΤς  Δονατισταϊς  μικρούς  βαπτιζομένους, 
μηδέπω  δυναμά  νους  γινώσκειν  τής  πλάνας  αύιών 
^τύν  δλεθρον,  μετά  τύ  είς  κεΤραν  λογισμού  δεκτική» 
παραγενέσθαε,  έπ  ιγνωσθείσης  τής  άληθείας,  την 
φαυλάτητα  έκείνων  βδελυττομένους,  πρύς  την  καθ- 
ολικήν τού  θεού  'Εκκλησίαν,  την  άνά  πάντα  τύν 
κύαμον  διακεχυμένην,  τάξει  άρχαίφ  διά  τής  έπιθί- 
σεως  των  χειρών  άναδεχθήναι  τούς  τοιούτους,  καί  έκ 
τού  τής  πλάνης  όνάματος  μή  όφείλειν  έμποδίζιεθ» 
είς  τάξιν  κληρώσεως,  δαόταν  τήν  άληθινήν  'Εκκλη- 
σίαν Ιδίαν  έχυτών  έλογίσαντο  πίστει  προσερχόμενοι, 


ι 


87? 


SYNtAGMA  CANONtJM.  — TIT.  XII,  CAP.  Vl,  Vlf.  878 

καί  έν  αυτή  χψ  Χρισχψ  πισχεύσαντες,  τη<  ϊριάοος  A atque  divina  500  esse  certissimum  est,  et  in  his 
τά  Αγιάσματα  δπεδέξιντο  · ατινα  πάντα  εύσεοή  καί  omnem  animae  spem constitutam. Qiianqaamethae- 
δγ ια  καί  θεΤα  είναι  δήλόν  έστι,  καί  έν  τούτοις  πάσαν  reticoruro  praesumpta  audacia,  veritatis  nomine 
την  τής  ψυχής  έλπίδα  δπάρχειν  * κάν  εί  τα  μάλιστα  palliata, haec  tradere  audeat,  quae  quoniam  simpli- 
ουν  και  ή τών  αιρετικών  προληφθεΤσα  τόλμα,  τφ  cia  sunt,  ut  praemonet  beatus  Apostolus  dicendo  l 
όνόματι  τής  Αλήθειας  έναντιούμεναί  τινα  παραδιδόναι  Unus  Deus, una  fides,  unum  baptismati";  et  iterari 
προπετιύεται,  ταυτα  έπειδή  Απλά  είσιν,  ώ;  διδάσκει  non  liceat,  quod  semel  dari  oportet,  anathemati- 
b άγιος  'Απόστολος  λέγων  * Είς  Θεός,  μία  πίστις,  zato  nomine  erroris  recipiantur  per  manus  impo- 
2v  βάπτισμα,  καί  όφετλον  προσάπαξ  δίδοσθαι,  έπανα-  sitionem  m unam  Ecclesiam, columbam, ut  dictum 
ληφΟήναι  ούκ  εξεστιν,  Αναθεματιζόμενου  του  τής  est,  et  unam  matrem  omnium  Christianorum,  ubi 
πλάνης  ονόματος,  δια  τής  έπιθέσεω;  τής  χεφδς  άνα-  omnia  illa  sacramenta  salubriter,  et  aeterna, et  vi- 
δεχθώσιν  είς  τήν  μίαν  Εκκλησίαν,  τήν,  ώς  εΤρηται,  taliter  accipiuntur:  quae  perseverantibus  in  haeresi 
περιστεράν  καί  μόνην  μητέρα  τών  Χριστιανών  * έν  magnam  damnationis  poenam  conquirunt, ut  quod 
ή πάντα  xk  Αγιάσματα  σωτηριωδώς  αιώνια  καί  ζωτι-  est  in  veritate  ad  aeternam  vitam  consequendam  es- 
κά  παραλαμβάνονται,  άτινα  τοτς  έκιμένουσιν  έν  τή  set  luminosius,hoc  in  errore  sil  tenebrosius  atque 
αίρεσει,  μεγάλην  τής  καταδίκης  τήν  τιμωρίαν  πορί-  g damnosius.  Quod  fugientes  nonnulli,  et  matris 
ζουσιν  · ίνα  δπερ  ήν  αύτοΤς  έν  τή  Αληθείς  πρές  τήν  Ecclesiae  ubera  cognoscentes, qui  illa  omniasancta 
αΐωνίαν  ζωήν  Ακολουθητέον  φωχεινότερον,  τοΰτο  mysteria  amore  veritatis  crediderunt, atque  perce- 
γένηται  αύτοΤς  έν  τή  πλάν^  σκοτεινότερον,  καί  perunt,  quibus  sacramentorum  rebus  cum  vitae 
πλέον  κκτχόεδικασμένον  · δπερ  τινές  έφυγον,  καί  τής  bonae  probitas  accesserit,  sine  dubio  ad  officium 
Εκκλησίας  τής  κιθολικής  μητρός  τα  ευθύτατα  clericatus  tales  esse  applicandos,  et  maxime  in 
έπιγνόντες,  πάντα  έκεΤνα  τα  Αγια  μυστήρια,  φίλτρψ  tanta  rerum  necessitate, nullus  est  qui  ΠΟΠ  COnce- 
τής  Αλήθειας  έπίστευσαν  καί  δποδέξαντο  · τοίς  ούν  dat. Quanquam  nonnulli  ejusdem  sectae  clericicum 
τίηούτοις,  βταν  δοκιμή  χρηστού  βίου  προσέλθοι,  plebibus  atque  honoribus  sols  ad  nos  transire  desi- 
Αναμφιβόλως  καί  κλήρος  προς  υπουργίαν  τών  Αγίων  derent : qui  amore  honoris  aut  persuadent  ad  vi- 
προσκυρωθήσεται  * καί  μάλιστα  έν  τή  τοσαύτγι  τών  tam,  aut  retinent  ad  salutem.  Sed  hoc  majori  fra- 
πραγμάτων  Ανάγκη,  ούδείς  έστιν  b μή  τούτο  παρα-  Irum  supradictorum  considerationi  dimittendum 
χωρών.  El  δέ  τινες  του  αυτού  δόγματος  κληρικοί,  censeo;  ut  prudentiori  suo  consilio  nostrae  sugge- 
μετα  τού  πλήθους  καί  τών  τιμών  αυτών  πρές  ήμας  stioni  sermonem  cum  591  perpenderint,  quid  de 
μιτελθεΤν  «οθήσουοιν,  οΤτινες  τψ  Ιρωτι  τής  τιμής  hac  re  eis  placeat  nos  informare  dignentur.  Tan- 
συμβουλεύουσι  πρές  ζωήν,  καί  κατέχουσι  πρές  σω-^  tum  de  his  qui  infantes  baptizali  sunt,  satagimus, 
τηρίαν,  Αλλα  τούτο  καταλειπτέον  κρίνω  τή  μείζονι  ut  nostrae, si  placet,  in  iisdem  ordinandis  consen- 
κατανοήσει,  ψηφισομένων  τών  προλεχθέντων  Αδελ-  tiant  voluntati. Omnia  ergo  quae  superius  compre- 
φών,  hot  τή  συνετωτέρφ  αυτών  βουλή  τής  ήμετέρας  hendimus  apud  sanctos  episcopos,  agenda  esse 
Αναφοράς  τέν  λόγον  διαγνώσιν  * καί  ήμάς  βεβαιώσει  mecum  honorabilis  fraternitas  vestra  perpendat, 
καταξιώσωσιν,  είς  τέ  όφεΐλον  περί  τούτου  τούτου  τού  πράγματος  παρ'  ήμών  τυπωθήναι*  μόνον  δέ  περί 
των  έν  νηπιότητι  6απτισθέντων,  Αρκούμεθα,  ΐνα  εί  Αρέσκει  αύτοΤς,  τή  ήμετέρφ  συναινέσωσι  προαιρίσει 
περί  τού  χειροτονεΤσθαι  τούτους*  πάντα  τοίνυν  ά Ανωτέρω  ουνηγάγομεν  παρα  τοΤς  άγιωτάτοις  έπισκόπόις 
πρακτέα  είναι  δίκαιοί  Αμα  έμοί  ή έντιμος  υμών  Αδελφότης. 

Περί  τού  τους  κληρικού;  τών  Δονατιστών  έν  Ut  devici  DonatiSlarum  in  Ecclesfa  CUtholicU 
τψ  κλήρψ  τής  καθολικής  'Εκκλησίας  Αναδέχε-  suscipiantur  in  cleTO . 
σθαι. 

ξη'.  Ές  ύστερον  ήρεσεν,  ΐνα  γράμματα  πεμφθώσι  68. Deinde  placuit  98, ut  litterae  mittantur  ad  fra- 
πρές  τούς  Αδελφούς  καί  συνεπισκόπους  ήμών,  καί  Dtres  et  COOpiSCOpOS  n0StT08,  et  maxime  ad  Sedem 
μάλιστα  πρύς  τήν  Αποστολικήν  καθέδραν,  έν  ή προ-  apostolicam,  in  qua  praesidet  memoratus  venerabi- 
καθηται  b μνημονευθείς  προσκυνητές  Αδελφές  καί  lis  frater  et  collega  noster  Anastasius,quo  noverit 
συλλειτουργές  ήμών  'Αναστάσιος,  έπειδή  γινώσκει  habere  Africam  magnam  necessitatem, propterEc- 
*ήν  Αφρικήν,  μεγάλην  έχειν  ανάγκην  * ώστε  δια  clesiae  pacem  et  utilitatem  : ut  et  [forte  ex]  ipsis 
τήν  τής  Εκκλησίας  ειρήνην  καί  χρησιμότητα,  καί  Donalistis,  quicunque  clerici  correcto  consilio  ad 
οτύτών  τών  Δονατιστών  οιτινες  δήποτε  κληρικοί,  catholicam  unitatem  transire  voluerint,  secundum 
διορθουμένης  τής  βουλής  πρές  τήν  καθολικήν  ένό-  uniuscujusque  episcopi  catholici  voluntatem  atque 
τητα  μετελθεΤν  θελήσαιεν,  κατά  τήν  ένές  έκάστου  consilium, qui  in  eodem  loco  gubernat  Ecclesiam: 
καθολικού  έπισκάπου  προαίρεσιν,  καί  βουλήν  τού  si  hoc  paci  Christianae  prodesse  visum  fuerit,  in 
Ιν  τψ  αύτψ  τόπφ  κυβερνώντος  τήν  Εκκλησίαν,  έαν  SUIS  honoribus  suscipiantur, SlCUt  prioribus  ejus- 
τούτο  συμβάλλεσθαι  τή  τών  Χριστιανών  ειρήνη  dem  divisionis  temporibus factumesse  manifestum 
φανείη,  έν  ταΤς  ίδίαις  τιμαΐς  αυτούς  Ανχδεχθήναι  * est.Quod  multarum  et  pene  omnium  Africanarum 
καθώς  καί  έν  τοΤς  προλαβούσι  χρόνοις  περί  τής  χύτης  Ecclesiarum,  in  quibus  talis  βΓΓΟΓ  exortus  θβΐ, 

97  Ephes.  iv,  5·  98  Cone.  Airic.  c.  35, 


879 


MOTU  PATRIARCHAE  CP. 


exempla  testantur:  non  nt  concilium  quod  in  trans- A διαστάσεως  γενέσθαι  φανερόν  έστιν  · 8περ  πολλών 


marinis  partibus  de  hac  re  factum  eslt dissolvatur; 
sed  ut  illud  maneat  circa  eos  qui  sic  Iransire  ad  ca- 
tholicam Ecclesiam  volunt  ut  nulla  per  eos  unitatis 
eoncisioprocuretur.Perquosautem  vel  omni  niodo 
perfici,  vel  adjuvari  599  manifestis  fraternarum 
animarum  lucris  catholica  unitas  in  locis  in  quibus 
degunt, visa  fuerit, non  eis  obsit, quod  contra  hono- 
res eorum,  quamvis  salus  nulli  interclusa  sit,  in 
transmarino  concilio  statutum  est,  id  est,  ut  ordi- 
nati in  parte  Donati  si  ad  catholicam  correcti  tran- 
sire voluerint,  non  suscipiantur  in  honoribus  suis 
secundum  transmarinum  concilium  : sed  exceptis 
his,  per  quos  catholicse  unitati  consulitur. 


καί  σχεδύν  πασών,  τών  έν  τή  'Αφρική  'Εκκλησιών, 
έν  αΤ<  ή τοιαύτη  πλάνη  Ανεφύη,  τά  παραδείγματα 
μαρτύρονται  * ούχ  ΐνα  ή σύνοδος  ή έν  τοΤς  περαμα- 
τικοΐς  μέρεσι  περί  τούτου  τού  πράγματος  γινόμενη 
διαλυθή,  Αλλ’  ΐνα  έκεΐνο  μείνη  περί  τούς  ούτως 
μετελθεΤν  πρύς  τήν  καθολικήν  'Εκκλησίαν  βουλομέ- 
νους * ώστε  μηδεμίαν  έπΐ  τούτων  της  ένότητ ος  συν- 
τομίαν περιεργάζεσαι,  δι’  ών  δέ  παντί  τρόπφ  έκ- 
τελεσθηναι,  ή καθολική  ένότης  φανερώ  κέρδει  τών 
Αδελφικών  ψυχών  φανείη,  έν  τοΤς  τόποις  οΐς  διάγουει 
μή  έμποδίσης  τούτοις  το  δρισθέν  κατά  τών  τιμών 
Λυτών  έν  τη  περαματική  συνόδψ  · δπόταν  το  σωθηνχι 
ούδενι  προσώπφ  Αποχέκλεισται  * τουτέστιν  ΐνα  ot 


Β 


χειροτονηθέντες  έν  τφ  τών  Δονατιστών  μέρει,  έάν  πρύς  την  καθολικήν  σύνοδον  μή  δεχθώσιν  έν  ταϊς  οίκείαις 
τιμαΐς  άλλα  μάλλον  οδτοι  προσδεχθώσι,  δι*  ών  τή  καθολική  ένότητι  γίνεται  πρόνοια, 

Basilii  canon  1 . Βασιλείου  κανών  α*. 

1.  Quod  igitur  ad  Gatharos  pertinet,  etc.,  Ui  α*.  Τύ  μέν  ούν  περί  τους  Καθαρούς  ζήτημα,  κ.  τ.λ. 
pog.  866. 

Pepuseni  ergo,  etc.,  ut  pag.  866. 

Cathari  sunt,  etc.,  ut  pag . 867. 

Theophili  ex  commonitorio , cap.  4. 

4.  De  iis  qui  Arianis  communicaverunt  et 
Ecclesias  huc  usque  detinent, ut  se  habet  consue- 
tudo, fiat ; ita  tamen  ul  alii  constituantur,  qui  in 
orthodoxia  testificentnr,  et  illi  permaneant.  His 
quoque  ita  dispensatis,  ut  aliis  urbibus  orthodoxi 
in  Thebaide  episcopi  fecerunt,  qui  ab  episcopo 
Apolline  constituti,  et  qui  cum  Arianis  Ecclesias 
habentibus  communicantes,  puniantur;  siquidem 
ipsorum  voluntate  hoc  fecerunt ; sin  autem  pro- 
prio episcopo  obedierunt,  permaneant,  etsi  quod 
justum  est  non  noverint.  Et  si  omnes  quidem 


Ot  τοίνυν  ΠεπουζηνοΙ,  κ.  τ.  λ. 

ΟΙ  δέ  Καθαροί,  κ.  τ.  λ. 

Θεοφίλου  έκ  τού  δπομνηστικοϋ  κεφ.  α*. 

α*.  Περί  τών  κοινών ησάντων  τοΤς  ’ΑρειανοΤς,  χαί 
μέχρι  τού  νυν  τάς  'Εκκλησίας  κατεχόντων,  ώς  Ιθει 
τύ  έθος  γινέσθω  * οδτω  μέντοι,  ώστε  έτέρους  κετε- 
στηναι  μαρτυρουμένους  έν  ύρθοδοξίφ  χά κείνους  άλί- 
ζεσθαι  * ούτως  οίκο  νομουμένων  και  τούτων,  ώσιιερ 
καί  έν  ταΤς  άλλαις  πόλεσι  πεποιήκασιν  οΐ  έν  θηδαίδι 
όρθόδοξοι  έπίσκοποι,  οΐ  καταστάντες  παρά  'Απόλλω- 
νος τού  έπισκόπου,  καί  κοινωνήσαντες  τοΤς  έχουσι  τας 
Εκκλησίας  *ΑρειανοΤς  έπιτιμάσθωσαν  ει  γε  γνώμρ 
αυτών  πεποιήκασι  τούτο  · tt  δε  ύπήκοοι  γεγόνισι 
τφ  οίκείφ  έπισκόπφ,  Αλιζέσθωσαν,  ώς  μή  έπεγνωχό- 
populreos  cum  aliis  rejiciant,  alii  ordinentur;  Οτες  τύ  εύλογον·  καί  εΐ  μέν  πάντες  οΐ  λαοί  τούτους 


sin  autem  eos  retinent  cum  illis  quibus  commu- 
nicarunt, ii  quoque  eam  consuetudinem  expe- 
riantur, qua  usi  sunt  omnes  orthodoxi  in  The- 
baide episcopi. 

393  CAP.  VIII.  — De  episcopis  aut  clericis  gui 
communicant  vel  orant  cum  hareticis,  vel  eis  mini - 
sterium  sacrum  permittunt,  veleorumdem  baptismum 
aut  sacrificium  recipiunt . 

Apostolorum  canones  40,  48,  46. 

40.  Si  quis  cum  excommunicato,  vel  in  domo, 
una  precatus  fuerit,  is  segregetur. 

45  [44).  Episcopus,  vel  presbyter,  vel  diaco- 

nus, qui  cum  haereticis  vel  solum  comprecatus 
est,  etc.,  ut  pag.  6l0.  9 

46  [45].  Episcopum,  vel  presbyterum  qui  hae- 
reticorum baptismum,  etc.,  ut  pag.  610. 

Concilii  Antiocheni  canon  2. 

2.  Omnes  qui  ingrediuntur  in  Ecclesiam  Dei, 
etc.,  ut  pag.  606. 

Concilii  Laodiceni  canon  33. 

33.  Quod  non  oportet  una  cum  basreticis  vel 
schismaticis  orare. 

Lege  quas  ad  notata  sunt  in  cap.  45,  tit.  3 prae- 
sentis  operis. 


Αποποιούνται  μετά  τών  άλλων,  έτεροι  χειροτονιί- 
σθωσαν  * εί  δέ  Αντιποιούνται  αυτών  μετ’  έκείνων 
οΐς  κεκοινωνήχασι  τούτης,  ούτοι  άποπειράσθωσεν 
της  συνηθείας,  ή έχρήσαντο  οΐ  έν  θηβαΐδι  πέντις 
ορθόδοξοι  έπίσκοποι, 

ΚΕΦΑΑ.  Η'.  — Περί  έπισκάπων,  ή κληρικέ 
συγκοινονούντων,  ή συνευχομένων  αίρετικοΤς,  4 
έπιτρεπόντων  αύτοΐς  ένεργεΤν,  ή δεχόμενων  αυτών 
βάπτισμα  ή θυσίαν. 

'Αποστόλων  κανών  μ*’.  μΓ· 
ι’·  ΕΪ  τις  Ακοινωνήτφ  καν  έν  οικφ  συνεύςητει, 
ούτος  Αφοριζέοθω. 

με*.  'Επίσκοπος,  ή πρεσδύτερος,  ή διάκονος,  αίρι- 
τικοΐς  συνευξάμενος,  κ.  τ.  λ. 


μζ"*.  Επίσκοπον  ή πρεσδύτερον  αίρετικών  δε  ζε- 
μένους βάπτισμα,  κ,  τ.  X. 

Συνόδου  Αντιόχειας  κανών  β' 
β*.  Πάντας  τούς  είσιόντας  είς  τήν  'Εκκλησίαν  τού 
θεού,  χ,  τ.  λ. 

Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  λγ', 
λγ*.  Οτι  ού  δεΤ  αίρετικοΤς  ή σχισματιχοΤς  συνεύ- 
χεσθαι. 

Άνάγνωθι  τα  παραγεγραμμένα  έν  τφ  ιε’,  κεφ.  τού 
γ’  τίτ.  τού  παρόντος  συντάγματος. 


i 


881  SYNTAGMA  CANONUM.  — ΤΓΓ.  XII,  CAP.  VIII,  IX.  882 

ΚΕΦΑΛ.  θ'.  — Περί  έπισκόπων  ή κληρικών  Α CAP.  IX.  — De  episcopis  aut  clericis  qui  eu· 
λαμβανόντων  ευλογίας  έ*  αίρετικών  ή 'Ιουδαίων,  logias  ab  haereticis  vel  Judceis  accipiunt , UUi 
ή ευχδμένων  έν  έχαλησία ις  ή μ^ναστηρίοις  αΐ-  orant  in  ecclesiis  vel  monasteriis  haereticorum 
ρετιχών,  ή έθνιχών,  ή σαββατιζόντων,  ή συν-  aut  ethnicorum , vel  Sabbatum  aliaque  festa  cum 
εορταζόνςων  τοΐς  ’ίουδαίοις,  ή προσφβρδντων  Judaeis  celebrant,  aut  oblationes  faciunt  synago- 
συναγωγατς  ή ίεροτς  έθνών,  και  περί  Άγγελι-  gis  vel  fanis  ethnicorum  : item  de  Angelitis. 
των. 

Αποστόλων  κανών  ξε’,  ο*.  Apostolorum  canones  65,  70. 

ξε\  Et  τις  κληρικός  ή λαίκύς,  είσέλθοι  είς  συν-  65  [63].  Si  quis  clericus  vel  laicus  in  Jud&O- 
αγωγην  'Ιουδαίων  ή αίρετικών  προσεύςασθαι,  καθαι-  ruil)  504  vel  haereticorum  synagogam  ingressus 
ρείσΟω  καί  άφοριζέσθω.  sit  ad  orandum,  deponatur  et  segregetur. 

o\  ΕΪ  τις  έπισκοπος,  ή πρεσβύτέρος,  ή διάκονος,  70  [69].  Si  quis  episcopus,  vd  presbyter,  vel 
$ βλως  τού  καταλόγου  των  κληρικών,  νηστεύω  μετά  diaconus,  vel  omnino  ex  clericorum  catalogo, 
'Ιουδαίων,  κ.  τ.  λ.  jejunat  cum  Judaeis  etc.,  ut  pag.  738. 

Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  θ’,  κθ',  λβ*,  λε’,  λζ',  Concilii  Laodiceni  canones  9,  29,  32,  35,  37. 
λη',  λθ’.  Β 38, 39. 

θ’.  Περί  του  μη  συγχωρετν  βΐς  τα  κοιμητήρια,  ή 9.  Non  concedendum  %esse,  ut  in  coemeteria, 
είς  τά  λεγόμενα  μαρτυρεί»  πάντων  των  αίρετικών,  vel  in  ea  quae  dicuntur  martyria  quorumvis  h»- 
άπιέναι  τούς  τής  Εκκλησίας,  εύχής  fi  θεραπείας  reticorum,  abeant  ii  qui  sunt  Ecclesiae,  orationis 
δνεκα  * άλλα  τούς  τοιουτους,  έάν  ώσι  πιστοί,  άχοι-  vel  venerationis  gratia.  Sed  tales  si  sint  fideles, 
νωνήτους  γίνεσθαι  μέχρι  τινός  · μετανοούντας  δέ  καί  esse  aliquantisper  excommunicatos  : sin  autem 
εξομολογούμενους  δσφάλθαι,  παραδέχ εσθαι.  poenitentia  ducantur,  et  se  deliquisse  confitean- 

tur, suscipi. 

κθ*.  'Οτι  ού  δετ  Χριστιανούς  ’ίουδαίζειν,  κ.  τ.  λ.  29.  Quod  non  oportet  Christianos  judaizare, 

λβ’.  "Οτι  ού  διτ  αίρετικών  εύλογίας  λαμβάνειν,  αΐ-  32.  Quod  non  oportet  haereticorum  benedictio- 

τινές  είσιν  άλογίαι  μάλλον  ή εύλογίαι.  nes  accipere  qu»  sunt  potius  maledictiones, 

quam  benedictiones. 

λι\  "Οτι  ού  δετ  Χριστιανούς,  έγκαταλείπειν  τήν  35.  Quod  non  oportet  Christianos,  relicta  Dei 
Εκκλησίαν  τού  θεού,  και  άπιέναι,  καί  Αγγέλους  Ecclesia,  abire,  et  angelos  nominare,  vel  congre- 
όνομάζειν,  καί  συνάξεις  ποιεΐν  · άπερ  άπηγόρευται.  galiones  facere;  quod  est  prohibitum. Si  quis  ergo 
Ει  τις  ούν  εύρεθή  ταύτ^  τή  κε κρυμμένη  εΐδωλολα-c  inventus  fuerit  huic  occultae  idololatriae  vacare, 
τρείφ  σχολάζων,  Ιστω  Ανάθεμα  · 8τι  έγκατέλιπε  τύν  sil  anathema,  quia  reliquit  Dominum  nostrum 
Κύριον  ημών  ’ίησούν  Χρίστον  τον  vtov  τού  θεού,  και  Jesum  Christum,  et  accessit  ad  idololatriam, 
είδωλολατρείφ  προσήλθεν. 

λζ'.  "Οτι  ού  δετ  παρά  τών  αίρετικών,  ή 'ιουδαίων  37.  Quod  non  oportet  quae  a Judaeis  vel  haere- 
τα  πεμπόμενα  έορταστικα  λαμβάνειν,  μηδέ  συνεορτά-  ticis  mittuntur  festiva  accipere,  neque  una  cum 
ζειν  αύτοΤς.  eis  festum  agere. 

λη*.  "Οτι  ού  δετ  παρα  τών  'Ιουδαίων  άζυμα  λαμ·  38.  Quod  non  oportet  a Judaeis  azyma  accipere, 
βανειν  ή κοινωνεΐν  ταΐς  Ασεβείαις  αυτών.  vel  eorum  impietatibus  communicare. 

λθ'.  "Οτι  ού  δετ  τοτς  Ιθνεσι  συνεορτάζειν  καί  39  Quod  non  oportet  cum  gentibus  festum 

κοινωνεΐν  τή  Αθεότητι  αύτών.  agere,  et  eorum  impietati  communicare. 

Συνόδου  οΙκουμενικής  έκτης  κανών  ια’.  Concilii  aecumenict  vi  canon  11. 

ια\  Μηδεις  τών  έν  Ιερατικφ  καταλεγομένων  τά-  11.  Nemo  eorum  qui  in  sacerdotali  ordine 

γματι  η λαϊκός,  τα  παρα  τών  'Ιουδαίων  άζυμα  enumerantur  vel  laicus  Judaeorum  comedat,  etc., 
έσθιέτω,  κ.  τ.  λ.  ut  pag . 738. 

*fl  a'  διάτ.  τού  θ'  τίτ,  του  α'  βιβλ.  τού  κώδ.  ρ TextUS . 595  Const.  4,  tit.  9,  lib.  1 Cod.  ait  : 
φησίν,  δτι  τύ  τή  δμάδι  τών  Ιουδαίων  γηγστευόμε /ov,  Quod  universitati  Judaeorum  legatur,non petitur, 
ούκ  Απαιτείται*  λέγει  δε  βιβλ.  λδ',  τίτ.  ε’,  διάτ.  κ',δτι  Dicit  vero  etiam  lib.  XXXIV,  tit.  5,  digest.8:  Quod 
το  ληγατευόμενον  θεμιτψ  σωματείφ  ή συστήματι,  licito  Corpori  aut  collegio  legatur,  valet.  Contra- 
έ^ωται  * τύ  έναντίον  δέ  έπι  Αθεμίτου,  πλήν  εΐ  μή  rium  autem  est  in  illicito  *.  praeterquam  si  in  illo 
τοΐς  έν  τψ  αύτφ  καθέκαστον  ληγατευθ^  ’ τότε  γαρ  singulis  h getur,  tunc  enim  valet.  Multas  autem 
Ιββωται.  Πο)λά  δέ  τοιαύτα  θέματα  Ιχει  6 μη'  τίτ*  istiusniodi  [juris]  positiones  tit.  48,  lib.  VI,  Cod. 
τούζ"*  βιβλ.  τού  κώδ.  ή δέ  θ’  διάτ.  τού  ια'  τίτ.  τού  α’  habet.  Const.  porro  9,  tit.  2,  lib.  I,  ait  : Si  quid 
βιβλ.  φη^ιν}  δτι  έάν  τι  δωρηθή  η καταλειφθ^  τόποις  [quibuspiam]  jocis  aut  personis  ad  constituendum 
ή προσώκοις  ϊκ\  συστάσει  τής  τών  'Ελλήνων  πλάνης,  paganorum  errorem  donatum  aut  relictum  fuerit: 
ή πόλις  αύτύ  λαμβάνει  έν  ^ τα  πρόσωπα  οίκετ  * ή civitas  in  qua  personae  habitant,  vel  sub  qua  loca 
ύ^’  ήν  oi  τόποι  διάκεινται  και  δαπανώντας  καθ'  sita  sunt,  illud  percipit,  et  ad  similitudinem  ci- 
ύμοιότητα  τών  πολιτικών  προσόδων,  vilium  proventuum  insumitur. 


883  PHOTII  PATRIARCHjE  CP.  884 


CAP.  X . — De  episcopo  qui  scire  se  dicit  hce- 
retieum  communicasse . 

Concilii  Carthaginensis  canon  124. 

De  episcopis  qui  Donatistas  communicasse 
mentiti  fuerint. 

124.Si  autem  probatfim  fuerit, eum  de  commu- 
nione illorum  fuisse  mentitum,  etc.,  ut  pag. 682. 

CAP.  XI.  — Non  esse  abeundum  ad  haeretico- 
rum pseudomartyres. 

Concilii  Laodiceni  canon  34. 

34.  Quod  non  oportet  omnem  Christianum 
Christi  martyres  relinquere,  596  et  ad  falsos 
martyres,  hoc  est,  haereticos  abire,  vel  eos  qui 
prius  haeretici  fuere.  Hi  enim  sunt  a Deo  alieni. 
Sint  ergo  anathema  qui  ad  eos  abeunt. 

CAP.  XII.  — Ne  haeretici  ecclesiam  ingre- 
diantur. 

Concilii  Laodiceni  canon  6. 

β·  Non  permittere  haereticis,  ut  in  domum  Do- 
mini ingrediantur,  si  in  hseresi  permaneant. 

CAP.  XIII.  — De  haereticorum  nuptiis  cum 
orthodoxis. 

Concilii  Laodiceni  canones  10,  31. 

10.  Non  oportere  eos  qui  sunt  Ecclesiae,  in- 
discriminatim  suos  filios  haereticis  matrimonio 
conjungere. 

31.  Quod  non  oportet  cum  omni  haeretico  ma- 
trimonium contrahere,  vel  dare  filios  aut  filias  : 
sed  magis  accipere  si  se  Christianos  futuros  pro- 
fiteantur. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  14. 

14.  Quoniam  in  nonnullis  provinciis  conces- 
sum est  lectoribus,  etc.,  ut  pag.  779. 

Concilii  Carthaginensis  canon  21. 

Ut  filii  clericorum  in  matrimonio  non  jun- 
gantur haereticis . 

21.  Iterum  placoit  ut  filii  clericorum  gentili- 
bus, vel  haereticis,  matrimonio  non  jungantur. 

597  Concilii  oecumenici  vi  canon  72. 

72.  Non  licere  virum  orthodoxum  cura  muliere 
haeretica  conjungi,  neque  vero  orthodoxam  cum 
viro  haeretico  copulari.  Sed  etsi  quid  ejusmodi  ab 
ullo  ex  omnibus  factum  apparuerit,  irritas  nuptias 
existimare, et  nefarium  conjugium  dissolvi. Neque 
enim  ea  qusB  non  sunt  miscenda  misceri,  nec 
ovem  cum  lupo, nec  peccatorum  sortem  cum  Chri- 
sti parte  conjungi  oportet.Si  quis  autem  ea,  quae 
a nobis  decreta  sunt, transgressus  fuerit, segrege- 
tur. Si  autem  aliqui  qui  adhuc  sunt  infideles, et  in 
orthodoxorum  gregem  nondum  relati  sunt,  sunt 
inter  se  legitimo  matrimonio  conjuncti : deinde 
hic  quidem  eo  quod  est  honestum  electo,  ad  lu- 
cem veritatis  accurrerit,  ille  vero  erroris  vinculo 
detentus  fuerit,  nolens  divinos  radios  fixis  oculis 
intueri, fideli  vero  homini  placeat  cum  infideli  co- 


i  ΚΕΦΑΛ.  l'.  — Περί  έπισκόπου  kv  είδήσει  λέγοντος 
κοινωνικόν  τδ  αίρετι κόν. 

Συνόδου  Καρθαγίννης  κανών  ρχδ*. 

Περί  των  τούς  Αονατιστάς  κοϊνωνήσαι  ψευδομένων 
έπισκόπων. 

ρκδ\  *Εάν  δε  Αποδειχθή  τδν  τοιούτον  ψευσάμενον 
παρά  της  έχε(νων  κοινωνίας,  κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΑ*.  — Περί  του  μή  άπιίναι  πρδς  τούς 
των  αιρετικών  ψευδομάρτυρας. 

Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  λ δ*. 
λδ\  "Οτι  ού  δεΤ  πάντα  Χριστιανόν  Ιγκαταλείπειν 
μάρτυρας  Χριστού,  καί  άπιέναι  προς  τους  ψευδο- 
μάρτυρας, τουτέστιν  αιρετικών  ή αυτούς  πρδς  τους 
προειρημένους  αίρετικους  γενομένους  * οΰτοι  γάρ  Α\- 
λότριοι  του  θεού  τυγχάνουσιν,  εσθωσαν  ουν  Ανάθεμα  ο 
Απερχόμενοι  προς  αύτούς. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΒ'.  — Περί  του  μή  είσιέναι  τούς  αίρετι- 
κούς  είς  τήν  έκκλησίαν. 

Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  . 

. Περί  τού  μή  αυγχωρεΐν  τοΤς  αΙρετικοΤς  είσιέ- 
ναι  είς  τδν  οίκον  του  θεού,  Ιπιμένοντας  τή  αΐ- 
ρέσει. 

ΚΕΦΑΑ.  ΙΓ\  — Περί  γάμων  αίρετιχών  πρδς 
ορθοδόξους. 

Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  ι’,  λα’, 
ι'.  Περί  τού  μή  δεΤν  τους  της  'Εκκλησίας  αδιαφόρως 
πρδς  γάμου  κοινωνίαν  συνάπτειν  τά  έαυτών  παιδί* 
αΙρετικοΤς. 

λα’.  7Οτι  ού  δεΤ  πρδς  πάντας  αίρετικους  έπιγαμίαν 
ποιεΤν,  ή διδόναι  υίού;  η θυγατέρας,  άλλα  μάλλον 
λαμβανειν,  εΤ  γε  έπαγγέλλοιντο  Χριστιανοί  γενέ- 
σθαι. 

Συνόδου  Χάλκη δόνος  κανών  ιδ’. 
ιδ*.  'Επειδή  εν  τισιν  έπζρχίαις  συγκεχώρηται  τοΤς 
Αναγνώσταις,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  κα*. 

'‘Ωστε  τά  τέκνα  των  κληρικών  έν  συνοικεσίψ 
μη  συνάπτεσθαι  αΙρετικοΤς. 

κα’.  'Ομοίως  ήρεσεν,  ώστε  τά  τέκνα  των  κληρι- 
κών, έθνικοΤς  ή αΙρετικοΤς  γαμικώς  μή  συνάπτε- 
σθαι. 

Συνόδου  οικουμενικής  Εκτης  κανών  οβ*. 
οβ*.  Μ ή έξέσθω  ορθόδοξον  άνδρα  αιρετική  συν- 
άπτεσθαι γυ*αικΙ,  μήτε  μην  αίρετικφ  άνδρι  γυναΤκα 
ορθόδοξον  ζεύγνυσθαι  · άλλ’  εΐ  και  φανή  τι  τοιούτον 
ύπό  τίνος  των  Απάντων  γινόμενον,  ακυρον  τδν  γάμον 
ήγεΤσθαι,  καί  τδ  αθεσμον  διαλύεσθαι  συνοικέσιον  * ού 
γάρ  χρή  τά  άμικτα  μιγνύνιι,  ουδέ  τψ  προαάτψ  λύκον 
συμπλέκεσθαι,  και  τή  τού  Χριστού  μερίδι  τδν  τών 
Αμαρτωλών  κλήρον.  Et  δ!  παραβή  τις  τά  παρ’  ημών 
δρισθέντα,  άφοριζέσθω  * et  δε  τινες  ϊτι  kv  τή  άπιστή 
τυγχάνοντες,  καί  ούπω  τή  τών  όρθοδόξων  έγκατα- 
λεγέντες  ποίμνη,  άλλήλοις  γάμψ  νομίμψ  ήρμόσθησαν, 
είτα  δ μεν  το  καλόν  kκλeξάμεvoς  τψ  φωτί  τής  άλη- 
θείας  προσέδραμεν,  δ δέ  ύπδ  τού  τή;  πλάνης  κατ- 
εσχέθη  δεσμού,  μη  πρδς  τάς  θείας  Ατενίσαι  Ακτίνας 
έλόμενος,  ευδοκεί  δε  τψ  πιστψ  ή άπιστος  σύνοικε Τν, 
ή τδ  Ιμπαλιν  δ άπιστος  τή  πιστή,  μη  χωρ ιζέσθωσαν 


885  8YNTAGMA  CANONUM.  - 

κατά  τον  θεϊον  'Απόστολον  · Έγίαστχ ι γάρ  δ άπΐ-, 
στος  άνήρ  Ιν  τή  γυνχικί,  καί  . ήγίασται  ή άπι- 
στος γυνή  Ιν  τφ  άνδρί. 

*0  πολιτικές  νόμος,  εί  καί  τά  μάλιστα  τδν  γάμον 
δριζόμενος  φησίν,  βιβλ.  κγ9,  τίτ.  β9,  ϊιβίτ.α9,8τι  γάμος 
ΙστΙν  Ανδρος  και  γυναικδς  συνάφεια,  καί  συγκλήρω- 
σ»ς  πάσης  τής  ζωής,  θείου  τε  καί  Ανθρωπίνου  δικαίου 
κοινωνία,  και  κατά  τούτον  τδν  8ρον  Ιδει  τούς  γάμφ 
συναπτομένους,  δμοθρήσχους  είναι  * όμως  οΤδε  καί 
δέχεται  μεταξύ  όρθοδόξου  καί  αιρετικού  γάμον  * φησί 
γάρ  βιολ.  α9  του  κώδ.  τίτ.,  ε9,  διάτ.  ιβ9,  δτι  άμφισβη- 
τουντων  τών  γονέων,  Ιπικρατέστερος  έστίν  6 θέλων 
τή  δρβοδάξφ  πίστει  τους  παΐδας  προσαγαγεΤν  · καί 
διάτ.  ιη9  του  αυτού  τίτ.  δτι  έάν  θάτερος  τών  συν- 
οιχούντων  όρθόδοξος  εΐη,  καί  δ άλλος  αίρεχικδς,  δεϊ  ] 
γίνεσθαι  τους  παΐδας  αυτών  ορθοδόξους  * καί  βιβλ.  εν, 
τίτ.  α*,  διάτ.  ε9,  έάν  ή μνηστή  παραιτήται  τδν  γάμον 
διά  τδ  τής  Θρησκείας  διάφορον,  εί  μέν  προήδει  την 
αιτίαν,  ή γυνή  ή οι  γονείς  αυτής  ύπόχεινται  * εί  δε 
ήγνόουν,  ή μετά  τδ  )χβεΐν  τους  ά^χβώνας  ή αΙτίά 
συνέβη,  τδ  άπλούν  άναδίδοται  * τδ  αύτδ  καί  έπί  μνη- 
στήρος.  *Η  δέ  ζ"9  διάτ.  τού  0’  τίτ.  τού  α*  βιβλ.  τού 
χώδ.  φησίν,  δτι  Χριστιανός  λαμβάνων  'ίουδαίαν  γα- 
μεχήν,  ή Χριστιχνήν  ΊουδαΤος,  Ιπί  μοιχείφ  κατηγο- 
ρεΐτχι. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΑ9.  — Περί  τών  Ιξ  αιρετικών  εις 
ορθοδοξίαν  Ιπιστρεφάντων,  καί  εί  δυνατδν  τού- 
ιούς  κληοούσθαι,  καί  τίνες  αυτών  βαπτίζονται, 
κα\  τίνες  υόνον  χρίονται,  καί  δτι  πράως  δεΤ  τοΤς 
αίρεχικοΤς  κεχρήσθαι  3ιά  τδ  έπιστρέψαι  αύτούς. 

Συνόδου  Νικαίας  κανών  η9,  ιθ9. 

η'.  Περί  τών  όνομαζόντων  μεν  έχυτους  Καθαρούς, 
κ.  τ.  λ. 

ιθ*.  Περί  τών  Παυλιανισάντων,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Λαοδιχείας  κχνών  ζ9,  η\ 

ζ\  Περί  τού  τους  έκ  τών  αιρέσεων,  τουτέστι  Ναυχ· 
τιχνών  ήτοι  Φωτεινιχνών  ή Τεσσχρεσκαιδεκατιτών 
Ιπιστρεφομένους,  χ.  τ.  λ. 

η9.  Περί  του  τους  άπδ  τή;  αίρέσεως  τών  λεγομένων 
Φρυγών  Ιπιστρέφοντας,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Κωνσταντινουπόλεως  κανών  ζ*· 

ζ\  Τούς  προστιθεμένους  τή  όρθοδοξίφ,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Καρθχγέννης  κανών  μζ9,  νζ9,  ξζ"\ 

Περί  Λονατιστών  παιδίων  τών  παρά  τοΤς  Αονχ- 
χιστχΐς  βχπτιζομένων. 

μζ*.  "Ηρεσεν,  ΐνα  έρωτήσωμεν  τους  Αδελφού;  καί 
συνιερεΤς  ήμών  Σιρίκιον  καί  Σιμπλιχιανδν,  κ.  τ.  λ. 

^Ιΐστε  τους  μικρούς  παρά  τοΤς  ΛονατισταΤς  βα- 
πτιζομένους,  Ιν  τή  καθολική  κληρικούς  χειροτο- 
νεισθχι. 

νζ9·  Αιδ  έπειδή  εν  τή  ανωτέρω  συνόδφ  δρισθίν 
μέμνητχι,  χ.  τ.  λ. 


- ΤΙΤ.  XII,  CAP.  X-XIV.  $86 

A habitare,  vel  et  contra,  ne  a se  invicem  separen* 
tnr.  Ex  divini  enim  Pauli  sententia  : Sanctifica - 
tus  est  vir  infidelis  in  muliere , et  sanctificata 
est  mulier  infidelis  in  viro  M. 

Textus . — Civilis  lex  tametsi,  cum  exactissime 
nuptias  definit,  dicat,  lib.  xxui,  tit.  3,  digest.  1 : 
Nupti®  sunt  conjunctio  maris  et  femin®, consor- 
tium omnis  vitae,  divini  et  humani  juris  commu- 
nicatio: secundum  quam  definitionem  eos  qui  ma- 
trimonio conjunguntur,  ejusdem  esse  religionis 
oportet : agnoscit  tamen  atque  admittit  inter  or- 
thodoxum atque  hmreticum,  matrimonium.  Dicit 
namque  lib.  1 Cod.,  tit.  8,  const.  12,  quod, Cum 
parentes  litigant,polior  sil  qui  libero  ad  orthodo- 
xam fidem  adducere  vult.  Et  const.18  ejusdem  tit. 
I quod,  Si  alter  conjugum  orthodoxus  sit,  et  alter 
haereticus,  liberos  illorum  598  orthodoxos  fieri 
oporteat.  Et  lib.  v,  tit.  1 const.  5 : Si  sponsa  pro- 
pter religionis  diversitatem  conjugium  recuset, 
si  quidem  [eam]  rem  illa  praescivit,  parentes  ejus 
tenentur  : sin  ignoravit,  aut  postquam  arrhas  ce- 
pit, [ea]  res  incidit,  simplam  redditur.  [Quod] 
ipsum  et  in  sponso  [obtioet.]  Const.  autem  6, tit. 
9,  lib.  i Cod.  ait : Qui  Christianas  Judaeam  [in 
matrimonium)  accipit,  aut  qui  Judmus  Christia- 
nam, adulterii  accusatur· 

CAP.  XIV.  — De  hcereticis  ad  orthodoxiam  se 
convertentibus, et  utrum  hi  in  clerum  admitti  pos- 
sint,et  quinam  ex  hisbuptizentur,qui  autem  tan- 
tummodo ungantur;  et  quod  mansuete  cum  hce- 
i retias  est  agendum , ob  spem  conversionis . 
Concilii  Nicami  canones  8,  507. 

8.  De  his  qui  se  catharos,  etc.,  ut  pag . 59. 

19.  De  Paulianistis,  etc.,  ut  pag.  559. 

Concilii  Laodiceni  canon  7,  8. 

7.  Eos  qui  ex  haeresibus,  hoc  est  Novatianis, 
sive  Photinianis,  vel  Tessaradecatitis  convertun- 
tur, etc.,  ut  pag . 623. 

0.  Eos  qui  ab  eorum  haeresi  qui  Phryges  di- 
cuntur, etc.,  ut  pag.  623. 

599  Concilii  Constantinopolitani  canon  7. 

7.  Eos  qui  rect®  fidei  adjiciuntur,  etc.,  ut 
pag.  623. 

Concilii  Carthaginensis  canones  47,  57,  66. 

* De  parvulis  qui  apud  Donatistas  baptizati 
sunt. 

47.  De  Donatistis  placuit,  ut  consulamus  fra- 
tres et  consacerdotes  nostros  Siricium  et  Sira- 
plicianum,  etc.,  ut  pag.  595. 

Vt  parvuli  apud  Donatistas  baptizati  in  ca- 
tholica Ecclesia  clerici  ordinentur. 

57.  Unde  quoniam  superiori  concilio  statutum, 
etc.,  ut  pag.  875. 


w I Cor.  vu,  14. 


887  PHOTII  PATRIARCHAS  CP.  888 

Ut  cum  DonatisUs  leniter  agatur . A Περί  τού  μετά  των  Αονατιστών  πράως  λα- 

πράξασθαι: 

ββ.  Deinde 1 pertractatis  et  consideratis  om-  ξζ“\  Mid  ταύτα  ψηλαφΓ,θέντων  καί  χατανοηθέντων 
nibus  qu&  utilitati  Ecclesia  convenire  400  vi-  πάντων,  των  τή  έχχλησιαστιχή  χρηστμότητι  συντρέχειν 
debantor,  annuente  atque  admonente  Spiritu  δοκούντων,  δπινεύσαντο;  χαί  ένηχήσαντος  του  Πνεύμα- 
Dei,  elegimus  cum  memoratis  hominibus,  quam·  τος  του  θεού,  έπελεξάμεθα  ήπίως  χαί  είρηνιχώς  δια- 
vis  de  Dominici  corporis  unitate  inquieta  dissen-  πράξασθαι  μετά  των  μνημονευθέντων  άνθρώπων, 
sione  pracisis,  leniter  et  pacifice  agere;  Ut  quan-  xfiv  εΐ  τα  μάλιστα  έχ  της  του  Κυριαχού  σώματος 
tum  in  nobis  est,  omnibus  qui  eorum  coromu-  ένώσεως  άνησυχάστφ  διχονο ίφ  άκοσχίζωσιν  · ΐνα  5σον 
nione  et  societate  irretiti  sunt,  per  universas  τδ  iv  4μΤν,  πασι  καθόλου  γνωσθή  τοτς  τη  εκείνων 
provincias  Africanas  penitus  innotescat,  quam  χοινωνίφ  xal  έταιρίφ  σαγηνευθεΐσιν  άνά  πάσας  τάς 
miserabili  errore  devincti  suat  : Ne  forte , sicut  της  Αφρικής  έπαρχίας,  πώς  έλεεινή  πλάνη  χατεδέ- 
dicit  Apostolus,  nobis  in  mansuetudine  corri-  θησαν  · 'Ίσως,  καθώς  λέγει  δ 'Απόστολος,  ήμών  έν 
plentibus  diversa  sentientes,  det  % Ilis  Deus  poe·  ήμερότητι  συναγόντων  τους  τά  διάφορα  φρονούντας, 
nitentium  ai  cognoscendam  veritatem , et  resipi - δώσει  αύτοΤς  δ βιος  μετάνοιαν  πρδς  τδ  έπιγνω- 
scant  de  diaboli  laqueis^  captivati  ab  ipso  ad  ip-Bvxi  τήν  άλήθειαν,  χαί  άνασφήλωσιν  ot  έχ  των 
sius  Voluntatem  *.  του  διαβόλου  βρόχων  αίχμαλωτισθίντες  αύτφ  είς 

τδ  αυτού  θέλημα. 

Concilii  oecumenici  VI  canon  95.  Συνόδου  οίκουμενιχής  έκτης  χάνων  {V. 

95.  Eos  qui  ex  haereticis  ad  rectam  fidem  ac-  ήε\  Τους  προστιθεμένους  τη  όρθοδοξίφ,  χ.  τ.  λ. 
cedunt,  etc.,  ut  pag.  626. 

Basilii  canones  1,  47.  Βασιλείου  χάνων  α\  μζ\ 

1.  Quod  igitur  ad  Catharos  pertinet,  etc.,  Ut  α\  Τδ  μέν  οδν  περί  τοδς  Καθαρούς  ζήτημα, 

pag.  866.  χ.  τ.  λ. 

Pepuxenl  ergo  sunt,  etc.,  ut  pag.  866.  ot  τοίνυν  Πεπουζηνοί,  χ.  τ.  λ. 

Cathari  sunt  et  ipsi,  etc.,  ut  pag.  867.  ot  δέ  Καθαροί  χαί  αύτοί,  χ.  τ.  λ. 

49.  Encratitae  et  Saccopbori,  etc.,  Ut  pag.466.  μθ\  ’Εγχρατΐται  χαί  Σαχχοφόρο t,  χ.  τ.  λ. 

Theophili  ex  epistola  ad  Aphyngium  episco - Θεοφίλου  έχ  τής  προς  Άφύγγιον  έπίσχοπσν 

pum·  δπιστολής. 

De  ktS  qui  dicuntur  Cathari.  Περί  των  λεγομένων  Καθαρών. 

Declaravit  mihi  tua  pietas, quod  quidam  horum  c Αεδήλωχέ  μοι  ή σή  εύλάβεια,  ώς  τινες  τών  όνομα- 
qui  80  Catharos  nominant,  volunt  ad  Ecclesiam  ζόντων  έαυτούς  Καθαρούς  προσελθεΤν  βούλονται  τη 
accedere.  Quoniam  ergo  magna  synodus, quae  Ni-  Έχχλησίφ  * έπειδή  τοίνυν  ή μεγάλη  σύνοδος,  ή γενο- 
caeae  habita  est  a sanctis  Patribus  nostris,  Statuit,  μένη  έν  Νιχαίφ  παρά  των  μακαρίων  Πατέρων  ήμών, 
Ut  ordinentur  qui  accedunt,  velis  juxta  hanc  for-  ώρισεν  ώστε  χειροτονεΤσθαι  τους  προσερχομένους, 
mam  eoe  qui  ad  Ecclesiam  accedere  volunt  or-  θέλησον  κατά  τδν  τύπον  τούτον  τους  έθέλοντας  προσ- 
dinare,  si  quidem  vita  eorum  recta  est,  et  nihil  έρχεσθαι  τή  Έκχλησίφ  χειροτονεΐν,  e?  γε  6 βίος  α&- 
618  adversatur.  τών  όρθός  έστι,  χαί  μηδέν  τούτων  άντίχειται. 

401  Concilium  Cypriani  [temporibus  habitum]  'η  κατά  Κυπριανδν  σύνοδος  πάντα  αίρςτιχδν  έρχό- 
staluit,  Ut  quicuoque  haereticus  ad  rectam  fidem  μενον  είς  δρθοδοξίαν  δρίζει  βαπτίζεσθαι,  λέγουσα  τδ 
devenit,  baptizetur  : haereticorum  [lotionem]  non  τών  αίρετικών  μή  εΤ/αι  βάπτισμα. 
esse  baptismum  dicens. 

CAP.XV.— Non  oportere  ab  episcopis  vel  cleri·  ΚΕΦΑΑ.  IE\  — Περί  τού  μήτε  έπισχόπους  μήτε 
cis  donari  re  aliqua,vel  heredes  aut  legatarios  in·  κληρικούς  δωρετσθαι,  ή έν  διαθήκη  διδόναι  τι 
Stttui  h<BretitOS , etiamsi  sint  eorum  propinqui.  αΙρετιχοΤς,  xSv  ώσιν  αυτών  συγγενείς. 

Concilii  Carthaginensis  canones  22,  81.  D Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  χβ*,  πα\ 

Ut  episcopi  vel  clerici9  etc.,  Ut  pag.  827.  "Ώστε  τους  έπισχόπους  καί  τούς  κληρικούς, 

χ.  τ.  λ. 

22.  Et  Ut  in  eos  qui  catholici,  etc·,  Ut  pag . χβ’·  Μηδέν  δια  δωρεάς  τών  οΐχείων  πραγμάτων, 

827.  κ.  τ.  λ. 

De  episcopis  qui  haereticos  vel  paganos  hcere - Περί  έπισκόπων  τών  αιρετικούς  ή · Ελληνας 
des  instituunt.  κληρονόμους  χαταλιμπανόντων. 

84 . Item  placuit  Ut  81  quis  episcopus  haeredes,  πα\  ‘Ομοίως  ώρίσθη,  ΐνα  έάν  τις  δπίσχοπος, 
etC·,  Ut  pag . 827.  κληρονόμους  συγγενεΤς,  χ.  τ.  λ. 

Lege  quas  adnotata  siint  in  cap.  8,  tit.  to  prae-  Άνάγνωθι  τά  παραγεγραμμένα  kv  τψ  η’  χι φ. 

sentis  operis*  τού  ι*  τίτ.  τού  παρόντος  συντάγματος. 


1 Cone.  Afric.  33.  * II  Tim.  u,  25, 26. 


m SYNTAGMA  CANONUM 

ΚΕΦΑΑ.  ιζ*.  — Περί  αίρετικών  μετσνοούντων.  / 
Βασιλείου  χάνων  ε*. 

ε’.  Τούς  δέ  έπι  έζόδφ  μετανοούντας,  κ.  τ.  λ. 

'Ανίίγνωθι  τά  παραγεγραμμένα  έν  τψ  λθ*  του  6* 
τίτ.  τοΟ  παρόντος  συντάγματος. 

ΚΕΦΑΑ.  ΙΖ\  — Πώς  λχ&χουσιν  οΐ  έπίσκοποι 
τούς  άρμόζοντας  αύτοϊς,  τόπους  παρά  αιρετικών 
κατεχομένους. 

Συνάξου  Καρθαγεννης  κανών  ριθ’,  ρκα*. 

Περί  του  έάν  τινα  διοίκησιν  Ιξ  αίρέσεως  !λευ· 
θερώση  έπίσκοπος,  καί  έπΙ  τριετίαν  καταίσχη, 
μηδένα  τάύτην  άναζητεΤν. 

ριθ*.  'Ομοίως  ήρεσεν,  ΐνα  έάν  τις  μετά  τούς  νό- 
μους, τόπον  τινά  πρύς  τήν  καθολικήν  ένότητα  μετά-  ι 
στρέψη,  καί  τούτο  έπΙ  τριετίαν  μηδενύς  άναζητούν- 
τος  κατάσχοι,  τού  λοιπού  παρ'  αύτου  μή  άναζητηθή, 
έάν  μέντοι  έντύς  της  αυτής  τριετίας  ύπηρχεν  έπί- 
αχοπος  6 δφείλων  άναζητησαι  καί  ήσύχασεν  * ε(  δέ 
μή  ήν,  προκριματισθή  έν  τη  μάτριχι  * άλλ’  8τε  6 χη- 
ρεύω* τόπος  λάβη  έπίσκοπον,  έξύν  ειη  άύτψ  άπ*  αύ- 
της  τής  ήμερας  έντύς  τριετίας  άναζητησαι.  'Ομοίως 
5έ  καί  έάν  έπίσκοπος  έχ  των  του  Δονάτου  μερών  προς 
τήν  καθολικήν  έπι στρέψη,  μή  προκριματισθή  περί 
τού  προορισθέντος  χρόνου,  άλλ’  έζ  ής  ήμερας  έπ- 
έστρεψεν,  έχέτω  έξουσίαν  έντύς  τριετίας  άναζητεΤν  τούς 
τόπους  τούς  τή  αυτού  άνήκοντας  χαθέδρφ.. 

Περί  τών  άμελούντων  τών  αύτοϊς  άνηκόντων 
λαών. 

ρκα’.  * Ομοίως  ήρεσεν,  ΐνα  ο'ίτινες  δήποτε  άμελούσι 
τών  τόπων  τών  άνηκόντων  τή  αυτών  καθεδρφ,  ( 
κ.  τ.  λ. 

’Ανάγνωθι  τά  παραγεγραμμένα  έν  τψ  ι’  κεφ.  τού  η’ 
τίτ.  τού  παρόντος  συντάγματος. 

ΚΕΦΑΑ.  1Η'.  — Περί  τών  πεφομένων  άθετεΤν 
τά  έν  ’Εφέσφ  πραχθέντα. 

Συνόδου  ’Εφέσου  κανών  ζ"*. 

ζ"# . Ομοίως  δε  χαί  ει  τινες  βουληθεΤεν  τά  περί 
έκάστου  πεπραγμένα  kv  τή  άγίφ  συνόδψ  τη  έν  ’Εφέσψ 
οΐιμδήποτε  τρόπψ  παρασαλεύειν,  ή άγία  σύνοδος  ώρι- 
σεν,  εΐ  μέν  έπίσκοποι  εΤεν  ή κληρικοί,  τού  οΐχείου 
παντελώς  άποπίπτειν  βαθμού  * ·1  δε  λαϊκοί,  άκοι- 
νωνήτους  τυγχάνειν. 

’Ανάγνωθι  τά  παραγεγραμμένα  έν  τψ  γ’  τού  παρ- 
όντος τίτ.  ] 


— ΤΙΤ.  ΧΙΠ,  CAP.  I.  890 

CAP.  XVI.  — De  hcereUds  erroris  sui  perni- 
tentibus. 

Basilii  canon  8· 

5.  Haereticos  in  exitu  poenitentiam,  etc.9  ut 
pag.  803. 

Lege  quae  in  praesentis  operis  cap.  39,  lit.  9, 
adnotata  sunt. 

402  CAP.  XVII.  — Quomodo  episcopi  vindi - 
cent  pertinentia  ad  se  loca , quot  haeretici  occu- 
paverint. 

Concilii  Carthaginensis  canones  119,  121. 

Ut  si  quam  dimeesim  episcopus,  ab  hxresi  li- 
berans, triennio  possederit , nullus  eam  repetat. 

119.  Item  8 placuit,  ut  etiamsi  quisqoam  post 
leges  aliquem  locum  ad  catholicam  unitatem  con- 
verterit,eumque  per  triennium  nemine  repetente 
retinuerit,  ulterius  ab  eo  non  repetatur.Si  tamen 
per  ipsum  triennium  fuit  episcopus  qui  posset 
repetere,  et  tacuit,  praejudicium  patietur.  Si  au- 
tem non  fuit, non  praejudicetur  matrici, sed  liceat, 
cum  locus  acceperit  episcopum  quem  non  habe- 
bat, ex  ipso  die  intra  triennium  repetere.  Item- 
que  si  fuerit  episcopus  ad  catholicam  ex  Donati 
parte  conversus,  non  ei  praejudicet  praefinitum 
tempus,  sed  ex  quo  die  conversus  est,  habeat 
per  triennium  potestatem  repetendi  loca,  quae 
ad  ipsam  pertinebant  cathedram. 

De  his  qui  plebes  ad  se  pertinentes  negligunt . 

121.  Item  placuit  ut  quicunque  negligunt  loca 
ad  suam  cathedram  pertinentia,  ete·,  ut  pag . 
679. 

Lege  quae  adnotata  sunt  in  10  cap.  tit.  81  prae- 
sentis operis. 

405  CAP.  XVIII.  — De  iis  quae  acta  Ephe- 
sina  abolere  nituntur . 

Concilii  Ephesini  canon  6. 

6.  Similiter  autem  et  si  qui  velint  ea,  quae  de 
singulis  per  sanctam  synodum  Gphesinain  gesta 
sunt,  quocunque  modo  movere  : sancta  synodus 
ipsa  decrevit,  si  quidem  episcopi  aut  clerici  fue- 
rint, eos  omnino  a proprio  cadere  gradu  : si  vero 
laici,  excommunicatos  esse. 

Lege  quae  in  cap.  3 praesentia  tituli  sunt  adno- 


ΤΙΤΛ02  ΙΓ\ 

ΠΕΡΙ  ΛΑΪΚΩΝ. 

TITULUS  XIII. 

DE  LAICIS 

ΚΕΦΑΑ.  a'.  — Περί  τού  άποκινεΤσθαι  τύν  λαϊ-  CAP.  I.  — Ut  laicus  qui  in  urbe  versans,  per - 
κύν  της  άγίας  κοινωνίας,  έπΐ  τρεΤς  Κυριαχάς  έν  tres  hebdomadas  ad  ecclesiam  non  convenerit , β 
πόλει  διάγοντα,  καί  μή  συνελθόντα  τή  kx-  sancta  communione  removeatur , 
κλησίφ. 

5 Cone.  Afric.  c.  86. 


Concilii  Sardicensis  canon  4 1 . 

41.  Osius  episcopus  dixit : Hoc  quoque  defi- 
nire debemus,  etc.,  ut pag.  606. 

Concilii  cecumenici  vi  canon  80. 

80.  Si  quis  episcopus,  vel  presbyter,  vel  dia- 
conus, elc.,  ut  pag . 606. 

404  CAP.  II.  — De  laicis  secundo  vel  pluries 
nubentibus , et  de  illicitis  nuptiis  et  copula . 

Apostolorum  canones  49, 48. 

49  [18].  Qui  duas  sorores  duxit,  vel  consobri- 
nam, non  potest  esse  clericos. 

* 48  [47]·  Si  quis  laicus  sua  ejecta  uxore  aliam 
acceperit  vel  ab  alio  solutam,  segregetur. 

Concilii  Ancyrani  canones  46,  17. 

16.  De  iis,  qui  rationis  expertia  animalia  inie- 
runt, vel  ineunt  (30).  Quiconque  priusquam  vi- 
ginti  quidem  annos  nati  essent,  peccarunt,  post- 
quam quindecim  annis  substrati  ac  supplices  fue- 
rint,communionem  ad  preces  assequantur.Dein- 
de  et  cum  in  communione  quinque  annis  perse- 
veraverint, oblationem  attingant.  Examinetur  au- 
tem et  eorum  in  substratione  vita,  et  ita  huma- 
nitatem consequantur.  Si  qui  autem  improbe  ac 
maligne  in  peccatis  fuerunt,  longe  substrationem 
habeant.  Quicunque  autem  hanc  aetatem  trans- 
gressi,et  habentes  uxores,  in  hoc  peccatum  inci- 
derunt, viginti  annis  substrati,  communionem  ad 
preces  assequantur.  Deinde  cum  in  precum  com- 
munione  quinque  annos  peregerint,  oblationem  as- 
sequantur. Si  qui  autem  et  mulieres  habentes,  et 
quinquagesimum  annum  transgressi,  peccave 
runt,  in  vitae  exitu  communionem  assequantur· 

47.  Eos  qui  rationis  expertia  animantia  inie- 
runt,et  qui  leprosi  sunt  vel  fuerunt,  jussit  sancta 
sjnodus  inter  hiemantes  orare. 

408  Concilii  Neoccesariensis , canones  2, 3, 4, 7. 

2.  Femina  si  duobus  fratribus  nupserit,  elc., 
ut  pag.  802. 

3.  De  iis  qui  in  plurima  matrimonia  incidunt, 
tempus  quidem  praestitutum  esse  manifestum  est. 
Sed  conversio  et  poenitentia  eorum  tempus  con- 
trahit. 

4.Si  quis  proposuerit  concupiscere  mulierem  ad 
dormiendum  cum  ipsa, ejus  autem  desiderium  ad 
opus  non  venerit,  videtur  esse  a gratia  liberatus. 

7.  Presbyter  in  nuptiis  ejus  qui  duas  uiores 
ducit,  ne  convivetur,  elc.,  ut  pag.  69l. 

Concilii  Laodiceni  canones  4, 40,  31. 

1 . Oportere  ex  ecclesiastico  canone  eos  qui 
libere  et  legitime  secundo  matrimonio  conjuncti 
sunt,  et  non  clara  uxores  duxerunt  cum  exiguum 
tempus  praeterierit,  et  orationibus  et  jejuniis  va- 
caverint, eis  ex  venia  dari  communionem. 


Συνόδου  Σαρδικής  κανών  ια\ 
ια*.  "Οσιος  Επίσκοπος  είπε  · Καί  τούτο  δέ  δρίσαι 
όφείλομεν,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  οίκουμ  ενικής  έ*της  κανών  π#. 
π'.  ΕΪ  τις  Ιπίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος, 
κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦλλ.  Β#.  — Περί  λαϊκών  δευτερογαμσύντών, 
ή πο)υγαμούντων,  καί  κέκωλυμένων  γάμων,  καί 
μ(ξαως. 

* Αποστόλων  κανών  ιθ’,  μη*, 
ιθ'.  *0  δύο  άδελφάς  άγόμενος  ή άδελφιδάς,  ου 
δύναται  είναι  κληρικός. 

μη\  Εΐ  τις  λα*κδς  τήν  έαυτού  γυναίκα  ίκβαλών 
έτέραν  λάδοι,  ή παρά  άλλου  άπολε^υμένην,  άφορι- 
ζέσθω. 

Συνόδου  Άγκύρας  κανών  ιζ"*,  ιζ\ 
ις"\  Περί  των  άλογευσαμένων  ή καί  άλογεύομένων, 
όσοι  πριν  εικοσαετείς  γενέσθαι  ήμαρτον,  πεντεκαί- 
δεκα  έτεσιν  δποπεσόντες,  κοινωνίας  τυγχανέτωσαν 
τής  είς  τάς  προσευχάς  · εΤτα  έν  τή  κοινωνίφ  δια- 
τελέσαντες  Ιτη  πέντε,  τότε  καί  τής  προσφοράς  έφ- 
απτέσθωσαν  · έξεταζέσθω  δέ  αύτων  καί  δ έν  τή  δπο- 
πτώσει  βίος,  καί  ούτως  τυγχανέτωσαν  τής  φιλανθρω- 
πίας · εΐ  δέ  τινες  κατακόρως  Ιν  τοΤς  άμαρτήμασι 
γεγόν^σι,  την  μακράν  έχέτωσαν  ύπόπτωσιν  · 8σοι  δέ 
ύπερβάντες  τήν  ήλικίαν  τ χύτην,  καί  γυναίκας  Ιχοντες 
περιπεπτώκασι  τψ  άμαρτήματι,  πέντε  καί  είκοσι 
Ιτεσιν  δποπεσόντες,  κοινωνίας  τυγχανέτωσαν  τής  είς 
τάς  προσευχάς  * εΤτα  έκτελέσαντες  πέντε  ϊτη  έν  τή 
κοινών!?  των  ευχών,  τυγχανέτωσαν  τής  πρόσφορος  · 
εΐ  δέ  τινες  καί  γυναίκας  έχοντες,  καί  ύπερβάντες  τδν 
* πεντηκονταετή  χρόνον  ήμαρτον,  έπί  τή  έξόδφ  του 
βίου  τυγχανέτωσαν  τής  κοινωνίας. 

ιζ\  Τους  άλογευσαμένους  καί  λεπρούς  όντας,  ήτοι 
λεπρώσαντας  τούτους,  προσέταξεν  ή άγία  σύνοδος  είς 
τούς  χειμαζόμενους  εύχεσθαι. 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  β*,  γ’,  δ*  ζ’. 
β'.  Γυνή  εάν  γήμηται  δύο  άδελφοΐς,  κ.  τ.  λ. 

γ'.  Περί  των  πλείστοις  γάμοις  περιπιπτόντων,δ  μέν 
χρόνος  σαφής  δ ώρισμένως  · ή δέ  άναστροφή  καί  η 
πίστις  αύτων  συντέμνει  τδν  χρόνον. 

δ*.  Έάν  πρόθηταί  τις  έπιθυμήσας  γυναικύς,  συγ- 
καθευδήσαι  αύτή,  μή  έλθη  δέ  είς  Ιργον  αυτού  ή έν- 
*θύμησις,  φαίνεται  δτι  ύπδ  τής  χάριτος  έ^βυσθη. 

ζ'.  Ποεσβύτερον  είς  γάμον  διγαμούντος  μή  έστιά- 
σθαι,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  α',  ι\  λα*, 
α*.  Περί  του  δεΤν  κατά  τδν  έκκλησιαστικδν  κανόνα, 
τούς  έλευθερίως  καί  νομίμως  συναφθέντας  δευτέροις 
γάμοις,  μή  λαθρογαμίαν  ποιήσαντες,  όλίγοα  χρόνου 
παρελθόντος  σχολασβίντων  ταΐς  προσευχαΐς  καί  νη- 
στείαις,  κατά  συγγνώμην  άποδίόοσθαι  αύτοΤς  τήν 
κοινωνίαν  ώρίσαμεν. 


(30)  Eoe  intelligi  potest  de  his  qui  tel  cum  pecoribus,  vel  more  pecudum  com  propinquo  sanguini 
misti  sunt. 


893  SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  XIII,  CAP.  II.  894 

i9.  Περί  του  μη  δεΤν  τους  της  'Εκκλησίας  άδια-  Α 10.  Non  0ρ0Γ(θΓ6  608  qui  SUnt  Ecclesi®,  indis- 
φόρως  προ;  γάμου  κοινωνίαν  συνάπτειν  τά  Ιαυτών  crifuinalinn  SU08  filios  haereticis  matrimonio  con- 
παιδία  αίρετικοΐς.  jungere. 

λα’.  *Οτι  ου  δεϊ  πρδς  πάντας  αιρετικούς,  κ.  τ.  λ.  31 . Quod  non  oportet  CUm  omni  h®reticO, 

etc.,  ut  pag.  883. 

Συνόδου  Χαλκηδδνος  κανών  ιζ*9.  Concilii  Chalcedonensis  canon  16. 

ιζ-\  Παρθένον  έαυτην  άναθεΐσαν,  κ.  τ.  λ.  16.  Virginem  qu®  se  Domino  Deo  dedicavit, 

etc.,  ut  pag.  734. 

Συνόδου  οίκουμενικης  Ιχτης  κανών  νγ’,  νδ9,  Concilii  oecumenici  vi  canones  53,  54,  72,  98. 

<n\ 

νγ9.  9Επειδη  μείζων  η κατά  «νεύμα  οίκειδτης  χ^ς  53.  Quoniam  spiritalis  necessitudo  seu  affini- 
των  σωμάτων  συνάφειας,  Κγνωμεν  δέ  h τισι  τόποις  fas  corporum  conjunctione  major  est,  in  non- 
τινάς  Ικ  του  άγίου  και  σωτηριώδους  βαπτισματος  nullis  autem  locis  cognovimus  quosdam,  qui  ex 
παΤδας  άναδεχομένους,  μετά  τούτο  τάΐς  έκείνων  μη-  «ancto  et  salutari  baptismate  infantes  suscipiunt, 
τράσι  χτφευούσαις  γαμικδν  συναλλάσσοντας  σύνοικε-  postea  quoque  cum  matribus  illorum  viduis  ma- 
σιον,  δρίζομεν  άπδ  του  παρόντος  μηδέν  τοιοΰτον  Β trimonium  contrahere,  statuimus  ut  in  posterum 
πραχθήναι.  Et  δέ  τινες  μετά  τδν  παρόντα  κανόνα  nihil  fiat  ejusmodi.  Si  qui  autem  post  pr®sen- 
φωραθετεν  τοΰτο  ποιουντες,  πρωτοτύπως  μέν  ot  tem  canonem  boc  facere  deprehensi  fuerint,  ii 
τοιουτοι  άφιστάσθωσαν  του  παρανόμου  τούτου  συν-  quidem  406  primo  ab  hoc  illicito  matrimonio 
οικεσίου,  έπειτα  δέ  καί  τοΤς  των  πορνευόντων  έπιτι-  desistant,  deinde  et  fornicatorum  poenis  subji- 
μίοις  ύποβληθήτωσαν.  ciantur. 

νδ’.  Τή;  θείας  ήμας  οδτω  σαφώς  έκδιδασκούσης  54.  Cum  divina  Scriptura  nos  aperte  doceat : 
Γραφής  · ούκ  είσελεύσγ  προς  πάντα  οίκβΐον  σαρκός  Son  ingredieris  ad  omnem  consanguineam  car- 
σου,  άποκαλύψαι  άσχημοσύνην  αυτού,  δ θεοφιλής  nis  tuae  ad  revelandam  ejus  turpitudinem  4,  di- 
Βασίλέιος  τινά  των  άπηγορευμενων  γάμων  έν  τοΤς  ol-  vinus  Basilius  3 nonnullas  prohibitas  nuptias  in 
κείοι;  κανόσιν  άπηριθμήσατο,  σιωπή  τά  πλεΐστα  suis  canonibus  enumeravit,  multis  silentio  pr®- 
παραδραμών,  καί  κατ’  άμφότβρα  κατασκευάσας  ΛμΤν  teritis,  et  his  utrisque  nobis  Utilitatem  attulit, 
τδ  ωφέλιμον,  τδ  γάρ  των  αισχρών  όνομασιών  πλήθος  Turpium  enim  nominum  multitudine  evitata,  ne 
παραιτησάμενος,  ώς  άν  μή  τον  λόγον  κατα^ρυπαίνοι,  verbis  orationem  pollueret,  generalibus  nomini- 
τοΤς  ρήμασι  γενικοΤς  όνομα  τής  άχαθαρσίας  δι έλαβε,  bus  impuritates  complexus  est,  per  quas  legibus 
δι’  ών  περιεκτικώς  ήμΤν  τους  παρανόμους  γάμους  c vetitas  nuptias  nobis  in  summa  ostendit. Quoniam 
δπέδειξεν  · έπειδή  τή  τοίαύτη  σιωπή,  καί  τψ  άδια-  autem  propter  ejusmodi  silentium,  et  quod  non 
γνώστψ  τής  των  άθέσμων  γάμων  άπαγορεύσεως  discerni  posset  illicitarum  nuptiarum  prohibitio, 
έαυτήν  ή φύσιζ  συνέχει,  συνείδομεν  γυμνότερον  τά  seipsam  natura  confudit  : nobis  visum  est  ea 
περί  τούτου  έκθέσθαι,  δρίζοντες  άπδ  τού  νύν  τδν  τή  paulo  apertius  exponere,  ab  hoc  deinceps  tem- 
οίκείφ  έξαδέλφη  πρδς  γάμου  κοινωνίαν  συναπτό-  pore  decernentes, ut  qui  cum  patrui  sui  filia  ma- 
μενον,  ή πατέρα  καί  υΐδν  μητρί  καί  θυγατρί,  ή δύο  trimonii  societatem  inierit ; vel  pater  et  filios, 
κόραις  άδελφαΤς  πατέρα  καί  υΐδν,  ή άδελφοΤς  δυσ\  qui  CUm  matre  et  filia  ; Vel  CUm  duabus  puellis 
μητέρα  καί  θυγατέρα,  ή άδελφους  δύο  δυσίν  άδελ-  sororibus  pater  et  lilius ; vel  cum  duobus  fratri- 
φαΤς,  ύπδ  τδν  τής  έπταετίας  πίπτειν  κανόνα,  άφιστα-  bus  mater  et  filia,  vel  fratres  duo  Cum  duabus 
μένων  αύτών  προδήλως  τού  παρανόμου  σύνοικε-  sororibus, in  septennii  canonem  incidant, iis  pro- 
σίου.  cui  dubio  separatis  a nefario  contubernio  β. 

Op’.  Μή  έξέστω  όρθόδοξον  άνδρα,  αίρετική  συν-  72.Non  licere  virum  orthodoxum  cum  muliere 
άπτεσθαι  γυναικί,  κ.  τ.  λ.  haeretica  conjungi,  etc.,  ut  pag.  883. 

<V.  'o  έτέρφ  μνηστευθεΐσαν  γυναΤκα,  Ιτ ι τού  98.  Qui  alteri  desponsatam  mulierem  eo  adhuc 
μνηστευσαμένου  ζώντος,  πρδς  γάμου  κοινωνίαν  άγό-  vivo  cui  desponsata  est,  10  nuptiarum  ducit  80- 
μενος,  τψ  τής  μοιχείας  ύποκείσθω  έγκλήματι.  Dcietatem,  adulterii  crimini  subjiciatur. 

Συνόδου  τής  ένώσεως  κανών  α’,  β*,  γ\  Concilii  Ullionis  Canones  1,  2,  3. 

α’.  τέταρτον  γάμον  μηδέν!  τολμάσθαι,  άλλ’  είναι  407  1.  Tribus  nuptiis  quartas  adjicere  nemo 
άπόβλητον  παντελώς,  tX  τις  ϊτά  τοιούτον  έλθεΐν  συν-  pr®sumat,sed  prorsus  ab  iis  abstineat, ac  recorde- 
οικέσιον  προθυμηθείη,  πάσης  άπεστερημένον  είναι  tur  8β  per  tale  facinus  ab  omni  communi  ecclesia- 
συνάξεως  έκκλησιαστικής,  κα!  αυτής  τής  πρδς  τδν  stica,imo  ab  omni  aditu  domus  sacr®exclusum  iri 
άγιον  ναδν  εισόδου  άλλότριον,  μέχρις  άν  έπιμένοι  τψ  per  omne  tempus  quo  isto  vit®  genere  utatur.  Sic 
συνοικεσίω.  Τούτο  γάρ  κα!  τοΤς  πρδ  ήμών  άγίοις  enim  sanctis  prius  etiam  quam  nobis, placuit.Quam 
ίδοξε  Πατράσι,  κα!  ήμετς  δε  τήν  γνώμην  ένδήλοτέραν  quidem  sententiam  dilucidaturi  confirmamus 
ποιούτες,  ώς  άλλότριον  αύτδν  τής  Χριστιανικής  πο-  ejusmodi  nuptias  moribus  Christianis  repugnare, 
λιτείας  αποκήρύττομεν*  αλλ’  ουτω  μίν  περί  τού  τετάρτου  γάμου. 


4 Levit  χυιπ,  6.  3 Can.  88  et  68.  6 Vide  can.  23  Basilii  ad  Amphiloch, 


895  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  896 

2.Sed  secandarum  quoque  tertiarumque  nuplia-  A β',  "ivseSi  xai  τα  των  άλλων  γάμων  «ύαχημονέ- 
rura  conditiones  excusatione  opus  habent  utpote  σιερον  τυπωθή,  και  του  των  Χριστιανών  βίου  μή 
Christianoriira  moribus  minus  COngruenles.Etter-  άνάξιον  έχη  τήν  προσαγωγήν,  καί  περί  τού  τρίτου 
ffaequidem  a Patribus  ipsis  minus  beneetnonsine  δρίζομεν  γάμου  ώστε  μή  άπλώς  μηδέ  ώς  έτυχεν  έπι- 
nota  Sordi  tatis  commendabantur·  Guro  enim  ob  τελεΤσθαι  αυτών  * καί  γάρ  συγκεχώρηται  μεν  ώς 
majorem  verecundiam  ea  res  pudore  non  vacabat,  πασμα  τοΤς  Πατράσιν,  ούπώποτε  καθώς  νυν  γινο- 
nec,  Ut  nunc  quidem,  in  mores  ipsos  transierat,  μένου  του  πράγματος  άπηρυθριασμένου,  ούδ*  είς 
Quod  enim  accidit  ei  qui  rem  obscenam  in  parte  πλάτος  έξηπλωμένου,  άλλ’  ώσπερ  ε?  τις  έν  οΤκφ 
domus  recondita  viderit, nt  flocci  faciat,  imo  cum  παραπεπτωκος  έν  γωνίφ  παρ&οι  πολλάκις  κείμενον 
libertate  de  ea  verba  faciat, sic  et  nos  quidquid  sor·  βύπασμα  · νυν  δτι  χώραν  έλαβε  παρρησίας,  και  ώς 
didi  inhmserit, ejicimus  ac  minus  odiosum  reddi·  ούδέν  έχον  είς  άσχημοσύνην  ούδέ  ^υπαΐνον  λογίζεται, 
mus.  Igitur  debilitatis  bu manse  ratione  habita  et  έκ  του  προβήναι  εις  πληθυσμών,  καλώς  έδοξεν  άνα- 
ea  qU8S  Christianos  decet, vereciindiausi, ejusmodi  καθαίρειν  αύτδ  ώσπερ  καί  αίσχος  ούκ  έν  γωνίφ  παρ- 
nuptiis  abstinendum  esse  existimamus.  Nam  qui  ε^βιμμενον  άλλ*  έξηπλωμένον  έπι  της  οίκίας,  ούδα- 
quadragesimum  attigerit  annum,  et  nullo  natura  μώς  έώμεν,  άλλα  καθαίρομεν,  καί  xb  έκ  τούτου  αηδές 
et  decori  quod  a Christiana  nunquam*  abesse  vita  β άποβάλλομεν  · καί  τη  άνθρωπίνη  τοίνυν  συνυπείκον- 
poteet, respectu  ad  tertiam  curret  uxorem, solo  VO-  τες  άσθενείφ  καί  της  πρεπούσης  αισχύνης  φροντίδα 
luptatis  Stimulo  excitatus, eum  per  quinquennium  ποιούμενοι  τη  Χριστιανών  ζωή,  τούτο  έπί  των  τρι- 
sacramentorum  participatione  privari  jubemus  γάμων  παραφυλάττεσθαι  διορίζομεν,  ώστε  ε?  τις 
CUm  omni  severitate.  Qui  enim  non  erubuit  in  πρός  τεσσαρακοστδν  άναβεβηκώς  έτος,  καί  μήτε  την 
Christi  Ecclesia  hominis  impuri  partes  re  et  verbo  φύσιν  αίδούμενος,  μήτε  τής  όφειλομένης  ΧριστιανοΤς 
agere,  parum  dignus  est  qui  clementia  fruatur  fa-  εύκοσμου  ζωής  φροντίδα  ποιούμενος,  άλλα  μόνη;  τής 
Ctorumque  indulgentiam  persequatur·  Licet  enim  εμπαθούς  έπιθυμίας  γενόμενος,  προς  τρίτον  Ιαυτδν 
in  sacrum  coetum  receptus  fuerit  per  gratiam,  ista  έπι^ίπτοι  γάμον,  τούτον  μετά  πάσης  άκριβιίας  καί 
tamen  receptio  perfecta  non  erit  sine  resurrectionis  παρατηρήσεως,  μέχρι  πενταετίας  άμέτοχον  είναι  τής 
Salvatoris  nostri  et  Dei  beneficio;  quare  abslinen~  τού  αγιασμού  μεταλήψεως,  καί  μηδαμώς  έπ1  αύτφ 
tiifi  continentiseque  408  operam  dandoad puritatis  συντέμνεσθαι  xbv  χρόνον.  *0ς  γάρ  μετά  τεσσαρακο- 
Statum  revertetur;  puta  ubi  6 prioribus  connubiis  στον  έτος  τό  £ύπασμα  έν  τη  τού  Χριστού  Έκκλησίφ 
liberi  procreati  non  adsunt,  post  quadragesimum  είναι  καί  λέγεσθαι  ήγάπησε,  τίνα  παρέξει  πληροφο— 
vitae  annum  ad  tertias  convolare  nuptias,  fas  esse  ρίαν  τής  περί  xbv  βίο*  αυτού  σπουδής,  δι#  ήν  δ χρό- 
quod  facere  nefas  erit  ubi  nati  superstites  priora  c νος  τής  μεταλήψεως  τών  αγιασμάτων  αύτψ  συντμη- 
connubia  annuntiant.  Quid  enim  injustius  quam  θήσεται ; ’Αλλά  γάρ  καί  μετά  xb  άξιωθήναι  τής 
libidini  inopportunaB  deditum,  liberos  a prioribus  άχράντου  μεταλήψεως,  ούκ  έσται  συγκεχωρημένον 
susceptos  uxoribus  negligere  tanquam  onus,  mo-  αύτψ  έν  άλλψ  καιρψ  τη  μεταλήψει  προσιέναι,  ή έν 
lesiiam,  praesertim  ubi  liberorum  abundantia  est?  μόνη  τή  τού  Σωτήρος  καί  Θεού  ήμών  άναστάσει,  διά 
Qui  igitur  triginta  annos  natus  post  susceptos  ex  την  έκ  τής  προηγούμενης  έγκρατείας  τών  νηστειών 
uxoribus  liberos  tertias  inieritnuptias,perquatlior  8σον  δυνατύν  άνακάθαρσιν.  Ταύτα  δε  φαμεν,  8ταν  μή 
annos  sacrorum  particeps  ne  esto  mysteriorum,  τέκνα  παρή  έκ  τών  προτέρων  γάμων,  τοΤς  ήδη  μετά 
quippe  quem  nihil  aliud, Ut  clarum  est,  nisi  con-  το  τεσσαρακοστδν  έτος,  τρίτην  αγεσθιι  προηρημένοις 
cupiscentia  et  effrenata  libido  ad  nuptias  compu-  γυναίκα  * έπεί  έάν  τέκνα  παρή,  άσυγχώρητος  αύτοΤς 
lit.  Quod  si  postea  mysteriis  ei  frui  concedetur,  ή τριγαμία  · λίαν  γάρ  έστιν  άδικον,  την  μέν  χαρίζε- 
ter  per  annum  ad  eucharistiam  accedet,  primo,  *Οαι  τή  έξώρψ  έπιθυμίφ,  τοτς  δε  παισί  τών  προτέ- 
tempore  salutaris  resurrectionis  Jesu  Christi  et  ρων  γάμων  μι'ι  προνοέΤσθαι  το  άσφαλές  καί  το  άλυπον 
Dei;  altera  vice  in  assumptione  immaculatae  Dei-  *«ί  άτάραχον,  καί  δσον  οΤδε  xb  άνθρώπινον  κατα- 
para;  tertia  vice  infesto  Jesu  Christi  Deique  na-  λαμβάνειν  έκ  τής  πολυσπόροτ  τεκνώσεως.  Καί  ει  τι; 
talitio;  quibus  diebus  jejunium  erit  exercendum,  Dbl  τριακονταετής  ών,  καί  τέκνα  ϊχων  έκ  τών  προλα- 
Deficienlibite  autem  liberis  tertias  inire  nuptias  βόντων  γάμων,  τρίτη  συνάπτοιτο  γυναικί,  καί  ούτος 
nemini  probrum,  siquidem  paternitatis  jura  exer-  άσυγχώρητος  μέχρι  τετάρτου  έτους  τής  κοινωνίας 
Cere  honestum  ac  reprehensione  haud  dignum,  τών  αγιασμάτων,  καί  αμέτοχος  έστω  · διότι  δήλός 
Haec  de  tertiis  nuptiis  disseruisse  sufficiat.  έστιν  έξ  ούδενδς  έτέρου,  άλλ*  ύπο  άκρασίας  κινούμε- 

νος, καί  τού  δούλος  είναι  σαρκικής  έπιθυμίας,  έπί  xbv  τοιούτον  γάμον  έλθών*  καί  μετά  xb  τυχεΤν  δέ  τής 
μεταλήψεως  τών  μυστηρίων  τρις  τού  ένιαυτού  μόνον  άξιωθήσεται  άπολαύσαι.  άπαξ  μέν,  έν  σωτηρίψ  τού 
Χριστού  καί  Θεού  ήμών  άναστάσει*  δεύτερον,  έν  τή  κοιμήσει  τής  άχράντου  Δεσποίνης  ήμών  ΘεοτάκοΐΓ 
καί  τρίτον,  έν  τή  γενεθλίφ  ήμέρφ  τού  Χριστού  καί  θεού  ήμών*  διά  xb  καί  εν  ταύτχις  προηγιΤσθαι  νηστείαν, 
καί  xb  έκ  ταύτης  δφελος.  Εί  δέ  παΐδες  μή  παρείησχν,  έπειδή  το  τεκνογονίας  έπιΘυμεΤν  ούκ  άσύγγνωστον,  xb 
τηνικ*ύτα  συγγνιύμης  άξιωθήσέται  δ τοιούτος  γάμος,  καί  μόνψ  τψ  ές  άρχής  καί  μέχρι  τού  νΰν  κρατήσαντι 
^πιτιμίψ  ΟεραπευΟήσεται*  ταύτα  μέν  καί  περί  τού  τρίτου  γάμου. 

3. Nec  primus  nec  secundus  torus  periculis  caret  γ\  Ού  μήν  ούδέ  xbv  δεύτερον  ούδέ  xbv  πρώτον  έχ- 

SU1SJ  alteruter  enim  ita  comparatus  esse  debet  Ut  xb;  άσφαλείας  έώμεν,  άλλά  κάκείνους  δρίζομεν  ούτως 


89 1 8YNTAGMA  CANONUM.  - ΤίΤ.  ΧΠΪ,  CAP.  II.  898 

συΛστασθαι,  ώστε  μηδεμίαν  Ιίχειν  πονηράν  αΙτίαν,  A CXUSS  prata  ηΟΠ  409  subsit,  Ut  raptUS  aut  corruptio 
ή έξ  αρπαγή;,  ή έχ  προηγησαμένη;  λαθραίου  φθο-  per  seductionem. Suprema  namque  lex  puritas  el 
ρας,  άλλά  νομίμω;  και  χαθαρεύοντας  τών  τοιούτων  artium  meretriciarum  absentia.  Si  quis  igitur  iis 
μολυσμάτων  καί  τη;  πορνική;  άκαθαρσία;  * ει  τι;  qu&  praemisimus, Spretis  primas  autS?CUndascele- 
ούν  τών  είρημένων  χαταφρονήσα;  τύπων,  πρύ;  γα-  brat  nuptias,  cum  Ecclesia  Cbristi  pura  et  imma- 
μικήν  δμιλίαν  πρώχην  ή δευτέραν  συνέλθοι,  τούτον  culata salutariter  experietur, nec  prius  ad  mysteria 
ή τού  Χριστού  Εκκλησία  ή καθαρά,  και  μηδέν α σπΐ-  admittet,  quam  fornicationem  suam  expiarit,  ad 
λον  εχουαα  ή ^υτίδα,  τοΤ;  σωτηρίοι;  ύποβάλλουσα  septimum  annum.  Presbyter  autem  qui  contra 
ΙτασμοΤς,  ού  πριν  εΐ;  μετάληψιν  παραδέξεται  μύστη-  terminum  redintegrationis  aliquem  in  coetum  pio- 
ρίων,  η τύν  ώρισμένον  έπι  τη  πορνεί^  χρόνον  άκρι-  ruro  receperit,  cum  sue  ipsius  periculo  id  facit, 
βώ;  &κπ)ηρώση  * ei  μη  αρα  ή τού  βίου  άναγχαία  Nam  homo  ita  receptus  de  statu  gratias  dejicietur 
κκτεπείγει  άναχώρησι;,  τουτέστι  μέχρι;  άν  το  2βδο-  per  septennium. Haec  porroscandala  eorum  qui  an  - 
μον  έκπληρωθή  έτος  · δ δέ  τολμών  Ιερεύς  παρά  τύν  tiquius  regni  habenas  tenebant,  opus  erant.  None 
διατετυπωμέ\ον  δρον  μεταλήψεω;  θεία;  τινά  τούτων  antem  Patris, et  Filii, etSpiritus  sancti  benevolen- 
άξιώσαι,  περί  τον  Τδιον  κινδυνεύσει  βαθμόν,  δηλονότι  lia  et  gratia,  necnon  sanctissimae  Deiparae  et  magni 
τού  άξιωθέντο;  παρά  τον  ώρισμένον  τύπον  τη;  θεία;  g exercituum  ducis  auxilio  sacerdotes  solitarios  inde 
κοινωνία;  πάλιν  είς  τύ  άκοινώνητον  περιισταμίνου,  a nonaginta  annis  ob  causam  quam  comme  mora  ti- 
μέχρι  τη;  συμπληρώσεω;  τού  έβδομου  έτους*  άλλα  mUS  regnum  placidum  imperatorum  nostrorum 
τά  σκάνδαλα  δήλον  ταύτα  μέν  ώς  δεδήλωται  6 πύ  τών  Basilii  et  Constantini  conjunxit  in  unamque  ca- 
πάλαι  βασιλευσάντων  έπράχθησαν.  Νύν  δέ  τη  τού  tholicam  et  apostolicam  Ecclesiam  coadunavit· 
Πατρδ;  και  Πού  και  άγίου  Πνεύμαιο;  εύδοκίφ  καί  Oportet  igitur  maximis  laudibus  efferri  eos  qui 
χάριτι,  καί  ταΐ;  τη;  πανάγνου  καί  θεομήτορο;,  καί  hoc  opus  divinum  et  excelsum  perpetrarunt, 
ταΐ;  τού  μεγάλου  άρχιστρατήγου  πρεσβεία;,  τού;  ήδη  πρύ  ένενήκοντα  χρόνων  Ενεκεν  τή;  προδηλωθι ί- 
ση; αΙτίας  και  άφορμής  άπο^βαγέντας  ΙερεΤ;  και  μονάζοντας,  ή παγγάληνο;  βασιλεία  τών  θεοστεφών 
βασιλέων  ήμών  Βασιλείου  καί  Κωνσταντίνου  συνήψε  τε  και  συνήνωσε,  καί  μίαν  καθολικήν  καί  άποστολι- 
κήν  Εκκλησίαν  εΐργάσατο*  δθεν  χρεών  άνακηρύττεσθαί  τε  καί  μεγαλύνεσθαι  τού;  τοιούτον  θεοφιλές  καί 
άξιόλογον  Ιργον  πεπληρωκότα;. 

Βασιλείου  κανών  δ*,  ιη',  κγ',  κδ’,  μα’,  ν’,  νγ’,  ξζ’,  Basilii  CQtWneS  4,  18,  23,  21,  41,  50,  53,  67, 
ξη\  οε’,  ος“’,  οη’,  οθ’,  π’.  68,  75,  76,  78,  79,  80. 

δ’.  Περί  τρίγαμων  καί  πολυγάμων,  τόν  αύτόν  ώρι- c 4 ΙΟ  4.De  trigamis  et  polygamis  definire  eumdem 
σαν  κανόνα,  δν  καί  έπι  τών  δίγαμων  άναλόγω;  · canonem,quem  et  de  digamis, servata  proportione: 
ένιαυτον  μέν  γάρ  έπί  τών  διγάμων,  άλλοι  δέ  δύο  Ιτη*  annum  videlicet  in  digamis, alii  vero  duos  annos, 
τού;  δέ  τριγάμου;,  kv  τρισί  καί  τέτρασι  πολλάκι;  Trigamos  autem  tribus, et  saepe  quatuor  annis  se- 
Ιτεσιν  άφορίζουσιν.  Όνομάζουσι  δέ  τύ  τοιούτον  ού-  gregant. Id  autem  non  amplius  conjugium,  sed  po- 
κίτι  γάμον,  αλλά  πολυγαμίαν,  αάλλον  δέ  πορνείαν  lygamiam  appellant,  vel  potius  moderatam  forni- 
κεκολασμένην  · διό  καί  & κύριος  τη  Σαμαρείτιδι  πεντε  cationem.  Quapropter  et  Dominus  Samaritanas, 
άνδρα;  διαμειψάση,  V0v  νύν,  φησίν,  Ιχει;,  ούκ  Ιστι  quae  mariios  quinque  per  vices  habuerat,  Quem 
σου  άνήρ  * ώ;  ούκέτι  άξίων  βντων  τών  ύπερεκπεσώ-  ftUHC,  inquit,  hdbes , marilUS  non  est  7 ; quippe 
των  τού  μέτρου  τή;  διγαμίας,  τψ  τού  άνδρύ;  ή τή;  quod  ii  qui  digami»  mensura  exciderunt, digni  non 
γυναικό;  κα)εΐσθαι  προσρήματι  · συνήθειαν  δέ  κατ-  8int  qui  vel  mariti  Vel  UXOris  nomine  appellentur, 
ελάβομεν  έπι  τών  τριγάμων,  πενταετία;  άφορισμύν,  Jam  Vero  consuetudine  accepimus  in  trigamis 
ούκ  άπύ  κανόνο;,  άλλ*  άπο  τή;  τών  προειληφότων  quinquennii  segregationem,  non  a canonibus, sed 
ακόλουθον.  Δει  δέ  μή  πά>τη  αύτού;  άπείργειν  τή;  eos  qui  praecesserunt  sequendo.Oportet  autem  eos 
'Εκκλησίας,  άλλ*  άκροάσεως  αύτού;  άζιούν  έν  δύο  non  omnino  arcere  ab  Ecclesia,sed  auditione  di- 
που  Ιτεσιν  ή τρισί  * καί  μετά  ταύτι  έπιτρέπειν  συ-  gnari  duobus  Vel  tribus  annis  : ac  pOSthac  ipsis 
στήκειν  μέν,  τής  δέ  κοινωνία;  του  άγαθού  άπέχε-  ^ permittere, ut  consistant  quidem,  abstineant  vero 
σθαι  9 καί  ούτως  έπιδειξαμένου;  καρπόν  τινα  μετά-  a boni  communione,  et  sic,  exhibito  poenitentiae 
νοίας,  άποκαθιστφν  τψ  τόπφ  τή;  κοινωνία;.  aliquo  fructu,  communionis  loco  restituere, 

ιη'.  Περί  τών  έκπεσουσών  παρθένων,  κ.  τ.  λ\  18.  De  lapsis  virginibus,  etc.,  Ut  pag.  858. 

κγ\  Περί  δέ  τών  δύο  άδελφά;  γαμούντων  ή άδελ-  23.  Deiis  autem  qui  duas  sorores  uxores  du- 
φοΤ;  δυσί  γαμουμένων,  έπιστολίδιον  ημΤν  έκπηφώνη·  CUnt,  Vel  de  iis  qU®  duobus  fratribus  nubunt,  a 
ται,  ού  τύ  άντίγραφον  άπεστείλαμέν  σου  τη  εύλαβείφ  * nobis  edita  est  epistola,  cujus  misimus  exemplar 
6 δέ  άδελφού  Ιδίου  γυναίκα  λαβών,  ού  πρότερον  δε-  tuae  pietati.  Qui  autem  sui  fratris  uxorem  accepe- 
χθήσεται  πριν  άποστήναι  αύτής.  rit,  non  prius  admittetur,  quam  ab  ea  recesserit. 

κδ’.  Χήραν  τήν  καταλέγει  σαν  εί;  τύν  άριθμύν  τών  411  21.  Viduam,  quas  in  viduarum  numerum 
χηρών,  τουτέστι  τήν  διακονουμένην  ύπό  τής  ’Εκκλη-  relata  est,  hoc  est, quae  ab  Ecclesia  alitur, judica- 
σίας,  Ικρινεν  ύ 'Απόστολο;  γάμουμένην  παρορασθαι  · sit  ApOStduS  nubentem  contemni  debere  B.  Viro 


7 Joan,  iv.  18.  B I Tim.  v,  11, 12. 


\L*- 


laiflllAMto*#’·  ' 900 

ΡΙ10*^  ' ^ λ f**"·»  ^ hhins  ^ iu. 

P®i”d SmVr^  J0*^  Xn*oLi 

««a,  8i  ru™iu»™;na  cU"  ^ ^faec^  U?>  ΓΤ^’Γ  '-"1“^  * *>  M* 

bon'  communione  noo  digosbUur.don^^  *ο«νωνί«< :,  «(-«  fc  t*  «**  * fcu*^^ 
puri  (alis  viiio  destiterit.  Sed3iiTaoam^r,t  *??*  * *v  μίντ°!  ,πρ\  1*τ,χοντβ  έτών  οφιΰμ/  φφηι 
■oe  eam  scripserimus,  aostr*  esi,  *»  «Οτήν,  ήμ«*ρον  το  ίγχΧψ*  Λ ,ώ  Γ * 

«“’· χ?ρ,ίτ lWl’  »*"*  *l«w  m. 
otxrtv  άνδρ}  άνεγχλτ,το<,  et  rw(<  l,w  (,  * 

eovotxeoio»  · τοΰ  ’Λπο«Λ«  χίπδντος  · 'fo,  $ί  4*ο- 
θάνΊ>  * ivf‘P»  Ιλεοβέρι  I,*  $ WUi  'w^ti 
μόνον  έν  Κυρίω.  ' 1 


ea,P» · . w .„.·  potesiMiem.u oa 

41.  Que  ia  ridu,uteiJt^iae  reprehensione,  si 

ium  viro  hai/lere  Pol^l3t“m  Pcum  Apostolus 
„emo  esi  gui  ^njugiumdiyJJ  j.  nu. 

jlcal : Si  mortuus  sit  maritus· 
κλΙ  eui  velit ; tantum  in  Domino  · 

50.  Trigamiae  lex  nou  est·  Quare  lege  matri- 


μόνον  έν  Κυρίφ 

ν’.  Τριγαμίας  νόμος  ούχ  W,  &ext  ^ Uo. 
conium  tertium  non  conlrahilur.Ac  talia  quidem,  γάμος  ούχ  Αγεται  · χά  μέντοι  τοι»θ;ι,  ώς 
IU  Ecclesiae  inquinamenta,  habemus. Sed  condem-  της  Εκκλησίας  δρώμεν  δη^ίαις  1\  καταδύω; 
fliiionii)US  publicis  non  subjicimus  Ut  soluta  for-  b°’^C  δποβάλλομεν,  ώς  της  ένεηιένης  χορνιία;  i\pt' 
nicatione  magis  eligenda. 


53.  Vidua  ancilla  fortasse  non  multum  lapsa 
*st,quae  secundas  nuptias  per  raptus  speciem  ele- 
git. Quamobrem  ob  id  incusanda  non  est.  Non 
enfm  praetextus  judicantur, sed  voluntas. Illam  au- 
tem, ut  perspicuum  est,  manet  digamiae  poena, 

67.  Cum  sorore  coitus,  homicidae  tempus  in 
poenitentia  explebit. 

68.  Cognationis  in  humanis  nuptiis  prohibitae 
conjunclio,  si  in  peccatis  deprehendatur,  adul- 
terorum poenas  subibit. 

412  75.  Qui  cum  sua  ex  patre  vel  ex  matre 
gorore  pollutus  est,  elc.,  utpag . 806. 

76.  Eadem  est  ratio  de  iis  quoque  qui  suae  nu 
rus  accipiunt. 


78.  Eadem  autem  forma  observetur  et  in  eos 
qui  sorores  duas  in  matrimonium  ducunt,  etsi 
diversis  temporibus. 

79.  Qui  autem  in  suas  novercas  insaniunt, sunt 
eidem  canoni  obnoxii,  cui  et  ii,  qui  insaniunt  in 
suas  sorores. 

80.  Poljgamiam  Patres  silentio  pratermisere, 
ut  belluinam,prorsusqueab  hominum  genere  alie- 
nam. Ea  autem  nobis  videtur  peccatum  esse  for- 
nicatione majus.  Quapropter  consentaneum  est 
eos  subjici  canonibus,  ut  scilicet  postquam  anno 
fleverint,  et  tribus  substrati  fuerint,  sic  susci- 
piantur. 

Ejusdem  ex  epistola  ad  Diodorum  Tarsensem  de 

iis  qui  duas  sorores  ducunt , vel  de  feminis  qux  D 

duobus  fratribus  matrimonio  conjunguntur. 

Venerunt  nobis  littera  nomine  Diodori  inscri- 
ptas, elc.,  utpag·  455. 

Theophili  archiepiscopi  Alexandrini  ad  Aga- 
thonem · 

Maximus  asserit  se  Ecclesiae  leges  ignorantem 
illicito  matrimonio  conjunctum  esse,  et  quia  hoc 
cum  male  habet  quod  non  recte  et  ex  ordine  agat, 
affirmavit, qui  contra  leges  facit  per  ignorantiam, 
se  ab  illicita  vitae  societate  ex  consensu  abstentu- 
rum, illa  etiam  hoc  volente.  Si  ergo  probaveris, 
quod  hoc  ex  consensu  faciant,  et  non  fallant, quia 


χώχερα. 

νγ\  *H  χήρα  δούλη  ού  μέγα  τι  Ιπταισεν,  Ι^ομίνη 
δεύτερον  γάμον  kv  σχήματι  άρπιγής  · jjfa 

τούτου  2νεκεν  έγκαλεϊσθαι  χρή  · ού  γαφ  τ&  αγήματα 
κρίνεται,  άλλ’  ή προαίρεσις  · δήλον  δε  δτι  το  τής  δι- 
γαμίας μένειν  αυτήν  έπιτίμιον. 

ξζ\  *Η  άδελφομιξία  τον  τού  φονέως  χρόνον  έξομο- 
λογήσεται. 

ξη\  *Η  τής  Απειρημένης  συγγένειας  είς  γάμον  Αν- 
θρώπων σύστασις,  εΐ  φωραθείη  έν  Αμαρτήμασι  γε- 
γενημένη,  τΑ  των  μοιχών  έπιτίμια  δέξεται. 

οε\  *0  Αδελφή  Ιδίφ  έκ  πατρύς  ή έκ  μητρδς  συμ- 
μιανθείς,  κ.  τ.  λ. 

οζ"’.  *0  αυτός  τύπος  καί  περί  των  τας  νύμφας 
G έαυτών  λαμβανόντων. 


οη\  fO  αύτδς  δέ  κρατείτω  τύπος  καί  Απ\  των  δύο 
άδελφας  λαμβανάντων  είς  συνοικέσιον,  tl  καί  κατα 
διαφάρους  χρύνους. 

οθ'.  Οι  δέ  ταΤς  μητρυαΤς  έαυτών  έπιμαινύμενοι,  τη> 
αύτφ  ύπύκεινται  κανύνι,  ψ καί  οΐ  ταΤς  έαυτών  άδελ- 
φαΤς  έπιμαινάμενοι. 

π*.  Την  δέ  πολυγαμίαν  ot  Πατέρες  άπεσιώπτ^σαν, 
ώς  κτηνώδη,  καί  παντελώς  άλλοτρίαν  τού  γένους  τώ* 
Ανθρώπων  * ήμΤν  δέ  παρίσταται,  πλέον  τι  πορναίας 
είναι  τδ  Αμάρτημα  · δηλονύτι  ένιαυτδν  προακλαυαΛν- 
τας,  καί  έν  τρισίν  Ακροασαμένους,  καί  έν  τρισίν 
ύποπεσύντας,  οΰτω  δεκτούς  είναι. 


έπιστολη^  τ®ν 

γαμούντοον  β fi 


έχοντα 


της 


Τού  αυτού  έκ  τής  πρδς  Διόδωρον 
Ταρσού,  κατα  τών  δύο  Αδελφας 
ΑδελφοΤς  δυσί  γαμουμένων. 

'Αφίκετο  ήμΤν  γράμματα,  τήν  έπιγραφήν 
Λιοδώρου,  κ.  τ.  λ. 

Θεοφίλου  Αρχιεπισκόπου  *λλεξ ανδρείας  , Αχ 
πρύς  'Αγάθιον  έπιστολής· 

’Αγνοών  τούς  τής  Εκκλησίας  νόμους  Μάξι fxoc* 
διισχυρίσατο  παρανήαφ  συμβιώσει  συνήφθπι  * 
έπειδή  θορυβεί  αύτύν  τύ  Ασύνακτον  είναι,  διε£ε5χι«£· 
σατο,  έπειδή  Αγνοίφ  τύ  παράνομον  έδρασε ν,  έκ  συμ- 
φωνίας Απΐχεσθαι  τής  παρανόμου  συμβιώσεως  έκ·έ— 
νης  Αγαπώσης  καί  τούτο  · έαν  τοίνυν  δοκιμάσης  8πε 
τούτο  ποιούσιν  έκ  συμφωνίας,  καί  μή  Απατόύσιν^ 


9 1 Cor·  υπ,  39. 


902 


ooi  SYNTAGMA  CANONUM.  - TlT.  ΧΠ,  CAf.  Ut. 


έπειδή  δεκαετής  έστί  χρόνος,  et  σκοπείς  μετά  κατ- 
ηχουμένων άρτους  συνάγεσθαι  τέως,  ούτως  διοίκη- 
σον  * εΐ  δέ  συνορ?ς  3τι  άπατησαι  βεοούληνται,  καί 
δβΤται  τα  κάτ*  αύτούς  Ιχι  στύψεως,  δπερ  δ θεδς  ύπο- 
βχλλει  σοι,  τούτο  ποίησον,  πχντχχού  πρδς  τδ  έπέχον 
Οδηγούμενος  · έπί  γάρ  των  τύπων  τυγχάνων,  τάς 
γνώμας  αυτών  μάλλον  είδέναι  δύνασαι. 

'θ  πολιτικδς  νόμος  ού  κολάζει  την  δευτερογαμίαν 
fi  πολυγαμίαν,  έκπτωσιν  δέ  κερδών  έπάγει  τοΤς  γο- 
νεύσι δευτερογαμούσιν,  ύπόντων  αύτοΤς  παίδων  έκ 
τού  προτέρου  συνοικεσίου  * περί  δε  ών  έν  πλάτει  δια- 
λαμβάνει δ θ'  τίτ.  τού  ε9  βιβλ.  τού  κώδ.  και  ή περί 
γάμων  Νεαρά  · *Η  δε  γυνή  πρδς  τούτοις  αναγκάζεται 
μεΤναι  τδν  πένθιμον  χρόνον,  τουτίστιν  ένιαΰτδν,  διά 
τήν  σύγχυσιν  της  γονής  " δπερ  έπί  τού  άνδρδς  ούκ 
ϊστι.  Γαμούσα  τοίνυν  πρδ  συμπληρώσεως  τού  ένιαυ- 
τού  μετά  θάνατον  τού  άνδρδζ,  άτιμούται,  καί  ού  δύ- 
ναται  πλέον  τού  τρίτου  της  ούσίας  αύτης  διδύναι  τφ 
δευτέρψ  άνδρί,  fi  έν  διαθήκη  καταλιπεΐν  * και  αύτη 
ούδέν  Ιξει  άπδ  κληρονομιάς  fi  ληγάτου,  fi  mortis 
COUSO  δωρεάς  * άλλα  ταύτα  λαμβάνουσιν  οΐ  κληρονό- 
μοι τού  καταλιπόντος  * καί  ει  τι  κατέλιπεν  αύτη  δ 
πρώτος  άνήρ,  λαμβάνουσι  κατά  βαθμόν  τα  δέκα 
πρόσωπα,  άνιόντες  καί  κατιόντες  και  έκ  πλαγίου, 
μέχρι  δευτέρου  βαθμού  · έξ  αδιαθέτου  κληρονρμεΐ  των 
συγγενών  αυτής  μέχρι  μόνου  τρίτου  βαθμού,  καί  πό- 
σης άζίας  στερείται,  καί  τών  άπδ  τού  πρώτου  άνδρδς 
εΐς  αυτήν  έλθόντων  προφασει  sponson , η κατά  βού- 
λησιν  τού  τελευτήσαντος  · μηδενδς  τών  είρημένων 
δέκα  προσώπων  ευρισκομένου,  χώρα  τφ  φίσκφ  * ούτε 
της  πρδς  γάμου  δωρεάς  άπολαύει.  ΕΙ  δε  καί  κληρο- 
νόμος έγράρη,  εΐ  μέν  μερική,  τδ  μέρος  αύτης  παρά 
τοΤς  συγκληρονόμοις  μένει  * εΐ  δέ  μόνη  Ιγράφη,  είς 
τους  έξ  άδιαθέτου  δ κλήρος  έρχεται  * εΐ  δέ  άτιμία 
λύεται,  δεήσεως  παρ’  αύτης  τφ  βασιλεΐ  προσαγομέ- 
νης,  καί  φιλοτιμουμένου  τούτο  · παίδων  δέ  αύτη  έκ 
τού  προτέρου  συνοικεσίου  ύπόντων,  ούκ  άλλως  της 
τοιαύτης  τεύξεται  φιλοτιμίας,  καί  τών  άλλων  ποινών 
καί  της  άτιμίας  άπαλλαγήσεται,  εΐ  μή  της  ούσης 
αυτή  ούσίας  έν  τφ  δευτερογαμεΤν,  τοΤς  παισί  δωρή- 
σεται  κατά  χρήσιν  καί  δεσποτείαν,  ώς  βιβλ.  ε*  τού 
κώδ.,  τίτ.  θ’,  διάτ.  α9  καί  β’,  και  έν  τη  περί  γάμων 
Νεαρ$  * *Εστι  δέ  καί  άκινδύνως  και  άζημίως  έντδς 
τού  πενθίμόυ  χρόνου  γαμεΐν,  τουτέστιν  άπδ  κελεύ- 
σεως  * καί  δτε  έν  τφ  πενθίμψ  χρόνψ  τέκη,  ώς  βιβλ. 
γ9  τών  διάτ.,  τίτ.  β’,  διάτ.  ι9,  ια’  · περί  δέ  άθεμίτων  ] 
καί  κεκωλυμένων  γάμων,  διαλαμβάνει  δ ε9  καί  ζ"’ 
και  δ ζ'  τίτ.  τού  ε9  βιβλ.  τού  κώδ.,  καί  βιβλ.  κγ’,  τίτ. 
β’,διάτ.λη’,να9,  νε’,ξζ’. 

ΚΕΦΑΛ.  Γ’.  — Περί  τών  ύπονοουσών  άποθα- 
νεΤν  ςους  άνδρας  αύτών  άπολιμπανομένους,  καί 
γαμουσών. 

Συνόδου  οικουμενικής  Εκτης  κανών  ^ γ’. 

4Υ·  *Η  άναχωρήααντος  τού  άνδρδς  καί  άφανούς 
δντος,  πρδ  τού  πεισθηναι  περί  τού  θανάτου  αύτού, 
έτέρφ  συνοικούσα  μοιχάται  * ώσαύτως  καί  στρ&τιώ- 
τιδες  αί  τών  άνδρών  άφανών  δντων  γαμηθεΤσαι,  τφ 

**  Ex  Basii . can.  31,  36, 46. 


k est  tempus  decennale ; si  consideres  eos  debere 
versari  cum  catechumenis,  nunc  eos  sic  dispensa. 
Sin  autem  vides  quod  decipere  velit, et  acerbitate 
adhuc  in  eo  opus  sit,  fac  id  quod  Deus  libi  sug- 
gesserit;  id  semper  sequens  quod  in  usu  est  vim- 
que obtinet.  Nam  cum  iis  sis  in  locis,  eorum 
mentes  melius  nullo  cognoscere  potes. 

TextusAW  Civilis  lex  iterum  ssepiusve  repeti- 
tas non  punit  nuptias.  [Inierim]  tamen  parentibus 
qui  superstitibus  ex  priore  conjuge  liberis  nuptias 
terant,  lucrorum  amissionem  inducit.  De  quibus 
late  tractat  tit.9,  lib.  6. Cod., et  Novella  de  nuptiis. 
Ad  baec  vero  mulier  propter  commistionem  sangui- 
nis, annum  lugubrem  exspectare  cogitur  : quod 
in  viris  locum  non  habet.  Quae  itaque  post  mortem 
viri  ante  completum  annum  nubit, infamis  reddi- 
tur: dequeamplius  triente  substantiae  suas  secundo 
marito  donare,  aut  in  testamento  relinquere  non 
potest.  Quin  ipsa  etiam  ei  baereditate,  aut  legato, 
aiit  mortis  causa  donatione  nil  consequitur:  sed 
haec  ejus  qui  reliquit  haeredes  capiunt.  Et  si  quid 
ipsi  prior  maritus  reliquerit,  capiunt  [illud  grada- 
tim  decem  personae, hoc  estascendentesetdescen- 
dentes;  et  ex  transverso  usque  ad  secundum  gra- 
dum.  Ab  intestato  vero  cognatis  ipsius  ad  tertium 
duntaxal  usque  gradum  succedit.  [Denique]  etiam 
omni  dignitate,  quaeque  a priore  marito  [vel]  oc- 
casione sponsalium  munerum  ,vel  [ipsiusjmorien- 
tis  voluntate  ad  illam  pervenerint,  privatur.  Quod 
si  nullus  dictarum  decem  personarum  inveniatur, 
locus  [fit]  fisco.  Neque  [vero]  donatione  propter 
nuptias  fruitur.  Atque  si  lueres  etiam  scripta  fue- 
rit,si  quidem  ex  parte,ejus  porlio  apud  cobseredes 
manet : sin  ex  asse, ad  |successores]  ab  intestato 
h&reditas  abit.  Cseterum  infamia  aboletur,  si  ipsa 
imperatori  preces  offerat,  illeque  istud  largiatur. 
At  si  ipsi  liberi  ex  priore  matrimonio  supersint, 
non  aliter  ea  benignitate  potietur,  nec  aliis  pennis 
aut  infamia  liberabitur,  quam  si  semissem  subs- 
tantiae suae,  nam  cum  nuptias  iteraret  habuit,  [et] 
ususfructu  et  dominii  [jure]  illis  donet:  414  que- 
madmodum lib. 5. Cod.tit.9,const.i  et  2, et  novella 
de  nuptiis  traditur.]  Interdum  tamen  citra  pericu- 
lum et  damnum  intra  annum  lugubrem  nubit : ex 
principis  videlicet  jussu, et  quando  in  lugubri  an- 
no peperit : ut  lib.  3.  Dig·,  tit.  2,  digest.  10,  Π 
[docetur  ] De  illicitis  porro  et  interdictis  nuptiis 
tractant,  tit.  5,  6,  7,  lib.  V Cod.,  et  lib.  23,  tit. 
2,  digest.  38,  51,  55,  67. 

CAP.  III.  — De  feminis , qua  viros  suos  ab- 
sentes obiisse  putantes  nubunt. 

Concilii  acumenin  vi  canon  93. 

93.  Uxor 10  viri  qui  secessit  et  non  apparet,  an- 
tequam de  ejus  morte  certior  facta  sit, alteri  coha- 
bitans adulteratur.  Similiter  et  militum  uxores, 
qusa  non  apparentibus  maritis  nupserunt, in  eam- 


903  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  004 


dem  rationem  incidant ; quemadmodum  et  quae 
propter  mariti  peregrinationem^editum  non  ex- 
spectant. Sed  res  hic  quidem  aliquam  veniam  ha- 
bet,quod  sit  major  ejus  mortis  suspicio.  Ea  autem, 
quae  illi  qui  ad  tempus  erat  ab  uxore  relictus, 
nupsit  per  ignorantiam,  deinde  dimissa  est  quod 
prior  ad  ipsum  redierit, est  quidem  fornicata,  sed 
per  ignorantiam ; a matrimonio  ergo  non  arcebi- 
tur, rectius  autem, si  sic  manserit.Sin  autem  mi- 
les aliquanto  post  tempore  redierit,  cujus  uxor 
propter  longam  illius  absentiam  alteri  viro  con- 
juncta est,  is  si  velit,  propriam  uxorem  recipiat, 
ipsi  venia  propter  ignorantiam  data,  eique  qui 
illam  in  secundis  nuptiis  domum  duxit. 

415  Basilii  canones  31,  36,  46. 

31.  Cujus  vir  discessit,  nec  comparet,  ea  ante- 
quam de  ejus  morte  certior  facta  sit,  una  cum 
alio  babitans  moechatur. 

36.  Militum  uxores, quae  maritis  suis  non  com- 
parentibue,  nupserunt,  rationi  eidem  subjiciun- 
tur, cui  et  illae,  quaeob  peregrinationem  marito- 
rum, reditum  non  exspectavere  : sed  tamen  res 
nonnullam  hic  veniam  admittit,  quod  major  sit 
mortis  suspicio. 

46.  Quae  viro  ad  tempus  ab  uxore  derelicto  in- 
sciens nupsit,  si  deinde  dimissa  est, quod  prior  ad 
ipsum  reversa  sit,  fornicata  quidem  est,  sed  im- 
prudens. A matrimonio  ergo  non  arcebitur,  sed 
melius  est  si  sic  permaneat. 

Quae  de  repudiis  disserit  novella  117,  ait : Si 
miles,  scholaris,  foederatus,  aliusve  [quispiam] 
armatas  in  expeditionibus  degat, quotcunque  annis 
[abfuerit,]  ipsum  ejus  uxor  exspectato,  tametsi 
nullas  ab  ipso  litteras  accipiat.  Quod  si  ipsum 
decessisse  audierit,  ne  [adhuc  quidem]  nubito, 
nisi  prius  [vel]  per  se,  vel  per  parentes  suos, 
aliumve  fide  dignum  primores  et  chartularios 
numeri,  in  quo  ille]  militare  [solet],  et  tribunum 
interrogarit,  an  revera  mortuus  sit,  et  illi  propo- 
sitis sacrosanctis  Evangeliis  ipsum  mortuum  esse 
in  instrumento  deposuerint.  [Ea]  autem  acta 
mulier  capito,  ac  dein  [adhuc]  annum  exspectato, 
tumque  [denique]  legitime  nubito.  Si  vero  contra 
hoc  proscriptum  nupserit,  et  ipsa,  et  qui  ipsam 
duxit, ut  adulteri, puniuntur.  At  si  qui  deposuerunt 
mentiti  esse  probentur, militia  privantur, et  decem 
libraram  [auri]  multam  dant  [illi]  quem  mortuum 
esse  dixerunt,  atque  [is]  si  velit,  416  uxorem 
suam  recipiendi  facultatem  habet.  Si  scholaris 
erat,  a primoribus  scholae  et  actuario  dicta  depo- 
sitio fiat : sin  foederatus,  ab  ipsius  optione. 

CAP.  IV.  — De  iis  qui  divortium  faciunt . 

Apostolorum  canon  5. 

5.  Episcopus,  vel  presbyter  vel  diaconus,  etc., 
ut  pag.  739. 

Concilii  Qangrensis  canon  14. 

14.  Si  qua  mnlier  relinquit  maritum,et  vult  re- 
cedere, matrimonium  abhorrens,  sit  anathema. 


i αύτώ  ύπύκεινται  λάγψ,  ψπερ  xxt  at  λα  την  άποδη- 
μίαν  του  άνδρδς  μή  άναμείνασαι  την  έπάνοδον  * πλήν 
έχει  τινά  συγγνώμην  τδ  πράγιεα  ένταύθα,  δια  τδ 
μάλλον  πρδς  θάνατον  είναι  την  δπάνοιαν  · ή δέ  τψ 
καταλειφθέντι  πρδς  κχιρδν  παρά  τής  γυ#αικδς  κατά 
άγνοιαν  γημαμένη,  είτχ  άιρεθεΤσα,  διά  τδ  έπανεέθεΐν 
πρδς  αύτδν  την  προτέρχν,  έπύρνευσε  μεν,  έν  άγνοίφ 
δέ,  γάμου  γοΰν  ούκ  εΐρχθήσεται  · κάλλιον  δε  έάν 
μείνη  ούτως.  ΕΙ  δέ  γε  6 στρατιώτης  έπανέλθοι  χράνψ 
ποτέ,  οδ  ή γυνή  διά  τήν  έπΐ  πολύ  έκείνου  άπολειψιν 
έτέριρ  συνήφθη  άνδρι,  ούτος  εΐ  προαιρείται,  την  ot- 
κείαν  αύθις  άπολαβέτω  γυναίκα,  συγγνώμης  αύτή 
έπΐ  τη  άγνοί^  διδομένης,  καί  τψ  ταύτην  έΐσοικισα- 
μένφ  κατά  δεύτερο#  γάμον  άνδρι, 

Βασιλείου  ιχνών  λα’,  λ^',  μζ"\ 

I λα’.  Η άναχωρήσαντος  τού  άνδρδς  καί  άφανούς 
δντος,  πρδ  τού  πεισθήναι  περί  του  θανάτου  αυτού 
έτέρφ  συνοικήσασα,  μοιχάται. 

λς"*.  Στρατιώτιδες  αΐ  των  άνδρων  άφανων  δντων 
γαμηθεΐσαι,  τψ  αύτψ  ύπάκεινταί  λάγφ,  ψπερ  καί  at 
διά  τήν  άποδημίαν  των  άνδρων  μή  άναμείνασαι  τήν 
έπάνοδον  · πλήν  έχει  τινά  συγγνώμην  τδ  πράγμα  έν- 
ταύθα,  διά  τδ  μάλλον  πρδς  θάνατον  είναι  την  ύπά- 
νοιαν. 

μζ“\  rH  Se  τψ  κατα)  ειγθέντι  πρδς  καιρδν  παρά 
τής  γυναικδς  κατά  άγνοιαν  γημαμένη,  εΤτα  άψεθεΤσα 
διά  τδ  έπανελθβΤν  πρδς  αύτδν  την  προτέραν,  έπορ- 
νευσε  μέν,  έν  άγνοία  δέ  * γάμου  οδν  ούκ  εΐρχθήσαται  * 
κάλλιον  δέ  έάν  μείνη  ούτως. 

*Η  περί  βεπουδίων  διαλεγομένη  ρδ'  Νεαρά  ψησίν, 

( ώς  έάν  στρατιώτης,  ή σχολάριος,  ή φοιδεράτος,  ή 
' άλλος  ένοπλος,  έν  έζπεδίτφ  διάγει  δσουσδήποτε  ένταυ- 
τούς,  περιμένέτω  αύτδν  ή αυτού  γαμετή,  καν  μή 
γράμματα  ή άπάκρισιν  έδέξατο  παρ'  αύτου  * εΐ  δέ 
άκούσει  αύτδν  τελευτήσαι,  μή  γαμείτω,  εΐ  μή  πρά- 
τερον  δι’  έ χυτής,  ή των  γονέων  αύτής,  ή έτέρου 
άξιοπίστου  τούς  πριάρας  τού  άριθμού,  καί  τούς  χαρ- 
τουλαρίους  έν  ψ στρατεύεται,  καί  τριβούνον  έρωτήση 
εΐ  τη  αληθείς  δτελεύτησε  · κάκεΐνοι  των  άγίων  Εύαγ- 
γελίων  προκειμένων  κατάθωνται  αύτδν  τελευτήσαι  * 
καί  τήν  πράζιν  ή γυνή  λαμβανέτω,  καί  μετά  το  λα- 
βεΤν  μενέτω  ένιαυτδν,  και  τάτε  νοιιίμως  γιμείτω  · 
εί  δέ  παρά  ταύτην  τήν  διάστιξιν  γαμήσει,  καί  αυτή 
καί  δ λαβών  αυτήν,  ώς  μοιχοί  τιμωρούνται.  Εί  δέ  οΐ 
καταθέμενοι  δειχθώσι  ψευσάμενοι,  άποντρχτεύονται, 
καί  δέκα  λίτρων  ποινήν  διδάασιν  ψ εΤπον  άποθχνεΐν  * 
καί  έχει  άδειαν,  εί  βούλοιτο,  τήν  Ιδίαν  άναλαβεΤν  γα- 
μετή ν.  Ει  δέ  σχολάριος  ήν,  παρά  των  πρώτων  τής 
σχολής  και  τού  άκτουαρίου  ή λεχθεΐσα  γινέσθω  κατά- 
θεσις  * εί  δέ  φοιδεράτος,  παρά  τού  δπτίονος  αώτου. 

ΚΕΦΑλ.  Δ'.  — Περί  των  διαζευγνυμένων. 

Ά ποστάλων  κανών  ε*. 

ε'.  'Επίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  κ.  τ.  λ. 

Συνάδου  Γάγγρας  κανών  ιδ'. 

ιδ'.  Εϊ  τις  γυνή  καταλιμπάνει  τδν  άνδρα,  καί 
άνχχωρείν  έθέλοι  βδελυττομένη  τδν  γάμον,  άνάθεμα 
έστω. 


906 


906  SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  ΧΠΙ,  GAP.  IV. 

Συνόδου  καρθαγέννης  κανών  ρβ\  A Concilii  Carthaginensk  canon  102. 

Περί  των  τους  άνδρας  ή τάς  γυναίκας  άπο-  De  his  qui  UXOreS , atU  QUCe  viros  dimittunt , 
λυόντων  ΐνα  ούτως  μείνωσιν.  ut  sic  maneant· 

ρβ\  "Ηρεσεν  ώστε  κατά  την  ευαγγελικήν  καί  άπο-  102.  Placuit  ut  secundum  evangelicam  et 
στολικην  έπιστήμην,  μήτε  δ άπο  γυναικός  έαθείς,  apostolicam  disciplinam,  neque  dimissus  ab  UXO- 
μήτε  ή άπδ  άνδρδς  καταλειφΘεΤαα  έτέρφ  συζευχθή,  re,  neque  dimissa  a marito,  alteri  conjungatur ; 
άλλ’  ή ούτως  μείνωσιν,  ή έαυτοτς  καταλλαγώοιν*  sed  ita  maneant,  aut  sibimet  reconcilientur : quod 
ουπερ  έάν  καταφρονήοωαι,  πρός  μετάνοιαν  κατανα*  si  contempserint,  ad  poenitentiam  redigantur ia. 
γκασθώσιν  · έν  ψ πράγματι,  νόμον  βασιλικόν  έκτε-  In  qua  causa  legem  imperialem  (31)  petendum 
Οήναι  χρεών  έστιν  αίτήσαι.  est  promulgari. 

Συνόδου  οίκουμινικής  έκτης  κανών  πζ\  Concilii  (BCUtnenici  VI  canon  87. 

πζ\  *Π  τόν  άνδρα  καταλιπούσα  μοιχαλίς  έστω,  εΐ  87.  Quse  13  maritum  reliquit,  est  adultera,  si 
έπ’  άλλον  ήλθε,  κατά  τόν  Ιερόν  καί  θειον  Βασίλειον,  venerit  ad  alium,  ut  vult  sacer  et  divinus  Basi- 
kx  τής  ’ίερεμίου  προφητείας  άριστα  τοΰτο  άναλεξά-  ltUS,  qui  ΘΧ  Jeremia  propheta  hoc  optime  eolle- 
μενον,  δτι  'Εάν  γένητιι  γυνή  άνδρι  έτέρφ,  ούκ  έπι-  git  I Quod  si  alii  ΌΙΓΟ  UXOT  fuerit,  ad  maritum 
στρέψει  πρδς  τδν  άνδρα  αυτής,  άλλά  μιαινομένη  g SflUm  non  convertetur,  sed  polluta  polluetur 
μιανθήσεται  · καί  πάλιν  · *o  Ιχων  μοιχαλίδα,  άφρων  Et  rursus  : Qui  autem  detinet  adulteram , est  tn- 
καΐ  άσεβής  · εΐ  οδ#  φανή  του  Ανδρος  άλόγως  άναχι»)-  sipiens  et  impius  1δ.  Si  ergo  praeter  rationem  a 
ρήσασα,  δ μέν  συγγνώμης  άξιός  έστιν,  ή δέ  έπιτι-  marito  417  recessisse  visa  sit,  ille  quidem  venia 
μίων  · ή δέ  συγγνώμη  τούτψ  πρός  τό  κοινωνετν  τή  dignus  est,  haec  vero  poena.  Illi  autem  venia 
’Εκκλησίφ  δοθήσεται  * ό μέντοι  καταλιμπάνων  την  dabitur,  Ut  EcclesiSB  communicet.  Sed  ei  qui  le- 
νομίμως  συναφθεΤσαν  αύτψ  γυναίκα,  καί  Ιτέραν  gitime  sibi  datam  uxorem  relinquit,  et  aliam  du- 
άγόμενος,  κατά  τήν  του  Κυρίου  άφόφασιν,  τφ  τής  cit,  e Domini  sententia  CSt  adulterii  judicio 
μοιχείας  ύπόκειται  κρίματι  * κεκανόνισται  δέ  παρά  obnoxius.  A Patribas  enim  nostris  Statutum  est, 
των  Πατέρων  ήμων,  τους  τοιούτου;  ένιαυτόν  προσ-  Ut  qui  SUDt  ejusmodi  17,  annum  defleant,  biennio 
κλαίειν,  διετίαν  έπακροάσθαι,  τριετίαν  ύποπίπτειν,  audiant,  triennio  substernantur,  et  septimo  cum 
καί  τώ  έβδόμω  συνίστασθαι  τοΤς  πιστοΤς,  καί  ουτω  fidelibus  consistant,  et  SIC  oblatione  digni  ha- 
της  προσφοράς  καταξιούσθαι,  έάν  μετά  δακρύων  beantur, 
μετανοήσωσιν . 

Βασιλείου  κανών  6*,  λβ’,  μη’,  οζ\  Basilii  canones  9,  35,  48,  77. 

6*.  *Η  δέ  τού  Κυρίου  άπόφασις,  κατά  μέν  τήν  τής^,  9.  iEque  viris  et  mulieribus  convenit  secundum 
έννοιας  άκολουθίαν,  έξ  ίσου  καί  άνδράσι  καί  γυναιξίν  sententiae  consecutionem  quod  a Domino  pronun- 
άρμόζει  περί  τού  μή  έξεΤναι  γάμου  έξίστασθαι  παρ-  tialum  est,non  licere  a matrimonio  discedere,  nisi 
εκτός  λόγου  πορνείας*  ή δέ  συνήθεια  ούχ  ούτως  ob  fornicationem.  Consuetudo  autem  non  sic  se  ha- 
Ιχβι  * άλλ’  έπί  μέν  τών  γυναικών,  πολλήν  εδρίσκομεν  bet,sed  mulieribus  quidem  multa  accurate  obser- 
τήν  άκριβολογίαν,  τού  μέν  ’ Αποστόλου  λέγοντος,  8τι  vari  deprehendimus,  cum  Apostolus  quidem  dicat: 
"ο  κολλώμενος  τή  πόρνη  Sv  σώμά  έστι  · τού  δέ  *ΐερε-  Quod  qui  adhaeret  meretrici , fitunum  corpus  18 ; 
μίου,  δτι ’Εάν  γένηται  γυνή  άνδρί  έτέρφ,  ούκ  έπι-  Jeremias  vero:  Quod  si  fuerit  mulier  cum,  alio  et· 
στρέψει  πρός  τδν  ά·.δρα  αυτής,  άλλά  μιαινομένη  το 9ήοη  revertetur  ad  virum  suum,  sed  polluta  pol- 
μ,ιανθήσεται  · και  πάλιν  · fo  Ιχων  μοιχαλίδα,  άφρων  luetur et  iterum  : Qui  habet  adultei'am,  stultus 
καί  άτεβής  * ή δέ  συνήθεια,  και  μοιχεύσαντας  άν-  est  et  impius  ^.Consuetudo  autem  etiam  adulteros 
δρας,  κα\  έν  πορνείαις  δντας,  κατέχεσθαι  6πό  γυναι-  riroset  in  fornicationibus  versantes  jubet  a mulie- 
κών  προστάσσει  * ώστε  ή τψ  άφειμένψ  άνδρι  συνοι-  ribus  retineri.  Quare  quae  una  cum  viro  dimisso 
κοΟσα,  ούκ  οΐδα  ι\  δύναται  μοιχαλίς  χρηματίζειν  · τό  habitat,nescio  an  possit  adultera  appellari. Crimen 
γάρ  έγκλημα  Ινταύθα,  τής  άπολυσάσης  τόν  άνδρα  enim  hic  attingit  mulierem,  quae  virum  dimisit, 
απτεται,  κατά  ποίαν  αιτίαν  άπέστη  τού  γάμου  * εΓτε  quanam  de  causa  a conjugio  discesserit.  Sive  enim 
γάρ  τυπτομένη  μή  φέρουσα  τάς  πληγάς,  υπομένειν  ^ percussa  plagas  non  ferat,  ferre  satius  erat  quam  a 
έχρήν  μάλλον,  ή διαζευχθήναι  τού  συνοικούντος  * εΓτε  conjuge  separari : sive  damnum  in  pecuniis  non 
τήν  είς  τά  χρήματα  ζημίαν  μή  φέρουσα,  ούδέ  αύτη  ferat,  ne  haec  quidem  justa  excusatio  : sin  autem, 
■ή  πρόφασις  αξιόλογος  * ei  δέ  διά  τό  έν  πορνείφ  αύτόν  quoniam  ipse  vivit  in  fornicatione,  non  habemus 
ζ^ν,  ούκ  έσχομεν  τούτο  έν  τή  συνηθείφ  τή  έκκλησια-  hanc  in  ecclesiasticaconsuetudine  observationem, 
στική  τό  παρατήρημα  * άλλά  καί  άπίστου  άνδρός  imo  vero  ab  infideli  viro  non  jussa  est  mulier  se- 
χωρίζεσθαι  ού  προσετάχθη  γυνή,  άλλά  παραμένειν  parari,  sed  propter  eventum  incertum  remanere, 
διά  τό  άδηλον  τής  έκβάσεως·  τί  γάρ  οΤδας,  γύναι,  Quid  enim  sic ,muher , an  virum  salvum  sis  factu· 
$1  τόν  άνδρα  σώσεις  ; ώστε  ή κατα)ιπούσα,  μοιχαλίς  τα  41  ? Quare,  quae  reliquit,  est  adultera,  si  ad 

11  Cone  Milevil.  n,  cap.  7.  ; Afric.  69  c.  Matth.  v,  32;  I Cor.  vii,  10,  11.  Can.  9,  21 
*4  Jerem.  m,  1.  Prov.  xvtu,  22.  Matth.  v,  32.  i7  Can.  67.  Basilii  Magni.  I Cor.  vi,  I6% 
19  Jerem.  m,  1.  *0  Prov.  xviii*  22.  2t  I Cor  vti,  16. 

(31)  Qu®  non  legitur  tunc  impetrata.  Yide  August.  serm.  49/  inter  50  bom. 

Patboii  Ge.  ciy, 


29 


907 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 


aliam  viram  accessit.  Qui  autem  relictus  est,  di- 
gnus est  venia,  et  quas  una  cura  eo  habitat,  non 
condemnatur.  418  Sed  si  vir,  qui  ab  uxore  dis- 
cessit, accessit  ad  aliam,  est  et  ipse  adulter, quia 
facit  ut  ipsa  adulterium  committat ; et  quas  una 
cum  ipso  habitat,  est  adultera,  quia  alienum  vi- 
rum ad  se  traduxit. 

. 35.  In  marito  ab  uxore  derelicto  consideranda 
derelictionis  causa  : ac  si  eam  praeter  rationem 
secessisse  constiterit,  ille  quidem  dignus  venia, 
haec  vero  multa.  Venia  autem  ei,  ut  Ecclesiae 
communicet,  dabitur. 

48.  Quae  a marito  relicta  est,  mea  quidem  sen- 
tentia, manere  debet.  Si  enim  Dominus  dixit:  Si 
quis  relinquat  uxorem,  excepta  fornicationis  cau- 
sa, facit  eam  moechrari  2* : ex  eo  quod  eam  i 
adulteram  vocet,  praeclusit  ei  conjunctionem  cum 
alio.  Quomodo  enim  possit  vir  quidem  esse  reus, 
ut  adulterii  causa,  mulier  vero  inculpata,  quae 
adultera  a Domino  ob  conjunctionem  cum  alio 
appellata  est  ? 

77.  Qui  relinquit  legitime  sibi  copulatam  mu- 
lierem, et  aliam  ducit, ex  Domini  sententia  adul- 
terii subjicitur  judicio.  Sed  statutum  est  Patrum 
nostrorum  canonibus,  ut  ii  anno  fleant,  biennio 
audiant,  triennio  substernantur,  septimo  consis- 
tant cum  fidelibus,  et  ita  oblatione  digni  habean- 
tur, si  cum  lacrymis  poenitentiam  egerint. 

Textus.  De  disjunctione  matrimoniorum  multis, 
locis  civilis  4 19  lex  disserit,  maxime  autem  in  lib. 
xxv,tit.2,el  lib.v,  cod.  tit.  1 7 et  Novella  de  nuptiis. 
Perfectius  autem  Novella  117[utqum]  expresse 
causas  exponit  ob  quas  [aut]  maritus  aut  uxor  re- 
pudium mittere  possint.  Atque  [maritus  quidem] 
dotem  lucratur,  ejus  dominium  liberis  ex  eo  ma- 
trimonio superstitibus  servaturus,si  [cum  mulier] 
aliquos  imperatoriae  majestatis  insidiari  sciret, 
[id]  marito  suo  non  manifestaverit : illam  [ma- 
ritus] de  adulterio  accusaverit,  et  convicerit : si 
quocunque  modo  vitae  mariti  insidias  collocaverit 
aut  aliis  id  [agentibas]  conscia  illi  non  manifesta- 
verit: si  [una]  cum  extraneis  viris  nolente  marito 
agitet  convivia,  aut  cum  [iis  se]  lavet  : si  nolente 
marito  extra  aedes  maneat, non  [tarr.en]  apud  suos  j 
parentes,  extra  quam  si  ipse  citra  dictas  causas 
ipsam  expulerit.  Mulier  autem  mittit  repudium, 
donationemque  propter  nuptias, qus  dominium  ex 
eo  matrimonio  superstitibus  liberis  servatura,  lu- 

«Matth.  v,  32. 

(32) Leges  civiles, ad  divortium  qued  attinet,  haud 
raro  repugnasse  juri  ecclesiastico,  imo  et  evange- 
lico,  nimis  heu  exploratum  est.  Caeteroqui  pro  do- 
ctrina et  constante  traditione  ecclesiastica  legantur, 
compendii  gratia,  que  docte  scribuntur  in  insigni 
opere:  Traaition  ou  histoire  de  lEglise  sur  le  sacre - 
menl  du  mariage,  t.  III,  p.  164,  seqq.  prsecipueque 
p.  224,  verba  Nazianzem  ex  orat.  31 : Lex  quidem 


A et  έπ*  άλλον  άνδρα  · 6 δε  καταλειφθείς  συγ . 

γνωστδς,  και  ή συνοικούσα  τώ  τοιούτφ  ου  χατακρί- 
νεται  · et  μέντοι  6 άνήρ  δ άποστάς  της  γυναιχύς  ίπ* 
άλλην  ήλθε,  καί  αύτδς  μοιχδς  · διδτι  ποιεΤ  αύτήν  μοι- 
χευθήναι,  και  ή συνοικούσα  αύτφ  μοιχαλίς,  διέτι 
άλλδτριον  άνδρα  πρδς  έαυτήν  μετέστησεν. 

λε\  ’Επι  δέ  του  καταλειιρθέντος  άνδρδς  δπδ  τη; 
γυναικδς,  τήν  αίτίαν  χρή  σκοπεΤν  τής  έγκαταλείψεως, 
κδν  φανή  άλδγως  άναχωρήσασα,  δ μεν  συγγνώμης 
έστίν  άξιος,  ή δέ  έπιτιμίου  * ή δέ  συγγνώμη  τούτψ 
πρδς  τδ  κοινωνεΤν  τή  Έκκλησή  δοθήσεται. 

μη’.  Η δέ  έγκαταλειφθεΤσα  παρά  του  άνδρδς, 
κατά  τήν  έμήν  γνώμην  μένειν  δφείλει  άγαμος  · et  γάρ 
δ Κύριος  είπεν  · Έάν  τις  καταλίπη  γυναίκα  έχ- 
Β τδς  λδγου  πορνείας,  ποιεί  αύτήν  μοιχευθηναι, 
έκ  τού  μοιχαλίδα  αύτήν  δνομαίσαι,  άπέκλεισεν 
αύτήν  τής  πρδς  έτερον  κοινωνίας  · πώς  γάρ  δύ- 
ναται  δ μεν  άνήρ  υπεύθυνος  είναι  ώς  μοιχείας  αίτιος, 
ή δέ  γυνή  άνέγκλητος  είναι,  ή μοιχαλίς  παρά  του 
Κυρίου  διά  τήν  πρδς  έτερον  άνδρα  κοινωνίαν  προσ- 
αγορευθεΐσα  ; 

οζ’·  'θ  μέντοι  χαταλιμπάνων  τήν  νομιμως  συν- 
αφθεΤσαν  αύτφ  γυναίκα,  καί  έτέραν  άγδμενος,  κατά 
τήν  τού  Κυρίου  άπδφασιν,  τψ  τής  μοιχείας  δπύκειται 
κρίματι  * κεκχνδνιστκι  δε  παρά  των  Πατέρων  ήμων, 
τούς  τοιούτους  ένιαυτδν  προσκλαίειν,  διετίαν  έπ- 
ακροασθαι,  τριετίαν  ύποπίπτειν,  τφ  έάδδμφ  συνίστα- 
σθαι  τοΤς  πιστοις,  καί  οδτω  τής  προσφοράς  καταξιού- 
σθαι,  έάν  μετά  δακρύων  μετανοήσωσιν. 
t Περί  διαζεύξεως  γάμου,  έν  πολλοΤς  τύποι ς δ ποέι- 
τικδς  διαλέγεται  νδμος  (32),  και  μάλ·στα  βιάλ.  χε’ 
τίτ.  β*,  καί  βιβλ.  ε*  τού  κώδ.,  τίτ.  ιζ’,  και  έν  τή  περί 
γάαων  Νεαρς  * τελειδτερον  δέ  ή ριζ'  Νεαρα,  βητως 
έκτιθεμένη  τάς  αιτίας  καθ  ας  δ άνήρ  η ή γυνή  δυνα- 
ται  βεπουδίου  στελλομένου,  εύλδγως  λύσαι  τδν  γά- 
μον * εΐσί  δέ  αΐτίαι  καθ’  άς  δ άνήρ  εύλδγως  στέλλει 
βεπούδιον,  καί  τήν  προίκα  κερδαίνει,  τήν  δεσποτείαν 
αυτής  φυλάττων  τοΐς  έκ  τού  αυτού  γάμου  παισίν  ε!- 
περ  είσίν,  έάν  σύνοιδέ  τινας  έπιβουλεύοντας  τή  βα- 
σιλείς, καί  τφ  Ιδίφ  μή  φανερώση  άνδρί  * έαν  αυτής 
περί  μοιχείας  κατηγορή  καί  άποδείξη  * έάν  έν  οίψδή- 
ποτε  τρδπφ  τή  ζωή  τού  άνδρδς  άπιβουλεύση,  ή τούτο 
έτέροις  συγγινώσκουσα.  μή  φανερώση  αύτφ  * έάν 
έξωτικοΤς  άνδράσι  συμποσιάζη  ή συλλούηται  μή  βου- 
^λομένου  τού  άνδρδς  * έάν  μή  βουλομένου  αυτού,  έξω 
τού  υϊκου  μείνη  παρά  τοΤς  γονεύσιν  αυτής  · et  μή 
αύτδς  χωρίς  των  είρημένων  αίτιων  αύτήν  έξωθή  · ή 
δέ  γυνή  στέλλει  βεπούδιον,  καί  τήν  πρδ  γάμου  δωρεάν 
κερδαίνει,  τήν  δεσποτείαν  φυλάττουσα  τοΤς  έκ  τού 


omnes  ob  causas  libellum  dat  repudii : at  Christus 
non  ob  omnem  causam , sed  separari  tantum  ab  adul- 
tera uxore  permittit  : *0  μέν  νδρος  κατά  πάσαν  αίτίαν 
τδ  άποστάσιον  δίδωσι,  Χρίστος  δ*  ού  κατά  πάσαν 
αίτίαν,  άλλά  συγχωρει  μεν  μδνον  χωρίζεσθαι  της 
πδρνης.  Idem  infra  dicendum  ad  ea  qus  de  con- 
cubinatu referuntur  ex  legibus. 


909 


SYNTAGMA  CAKONtlli.  - T1T.  XIII,  CAP.  IV.  910 

αυτού  γάμο;  παι?1ν,  ttnep  εΐσίν,  έάν  τι  κατά  τη<  βα-  a cratur,si  contra  majestatem  imperatoriam  [mfcri- 
σιλείας  βουλεύσητάι  * ή τούτο  συνειδώς  έτέροις,  μη  tus]  Consilium  captaverit, vel  ejUS  COnSClUS,  maje- 
φανερώηι  τή  βασιλείς  &'  έαυχού  ή δι’  έτέρου  · έάν  stati  non  manifestaverit  per  ipsum  vel  per  alium  : 
οίψδήποτε  τρόπψ  τη  ζωή  αύτής  έπιβουλεύση,  ή τοΟτο  430  si  quolibet  modo  maritus  uxoris  vit®  insidias 
συνειδώς  έτέροις,  μη  φανερώση  αύτή  καί  σπουδάση  posuerit, aut  aliis  de hocconsultantibus  sciens  pru- 
χατά  τούς  νόμου;  έκδικησαι  · έάν  τή  σωφροσύνη  αύ-  densque  non  manifestaverit  ipsi, nec  secandum  le- 
της  είς  τύ  μοιχευθήναι  σπουδάση  έπιβουλεύσαι  * έάν  ges  vindicare  etuduerit  JSI  castitati  ipsius,  ut  ad- 
κατηγορήσας  αύτής  ό άνήρ  κερί  μοιχείας,  μη  άπο-  ulterio  polluatur,  insidiari  lentaverit : si  maritus, 
δείξη  · έπί  τούτου  δ!  ού  μόνον  τήν  πρύ  γάμ^υ  δωρεάν  ubi  uxorem  de  adulterio  accusaverit, [crimen]  non 
b άνήρ  ζημιούτκι,  άλλά  καί  Ετερον  τρίτον  αύτης,  probaverit. His  vero  de  [causis]  maritus  non  solum 
fex  τής  άλλης  αυτού  περιουσίας·  και  τάς  τιμωρίας  donatione  propter  nuptias  multatur,  verum  etiam 
ύ^ίσταται,  άς  Εμελλεν  ή γυνή  καταδικαζομένη  ύφίστά-  alterum  ejus  trientem  ex  aliis  suis  bonis  [amittit:] 
σ6αι  · έάν  έτέρ*  συνοική  έν  τψ  αύτψ  ο?κψ  ή τη  [cum]  et  poenas  sustinet, quas  mulier  damnata  su- 
αύτή  πόλει,  καί  παρ’  αύτής,  ή δι'  έτέρου  ύπομνησθείς  stentura  fuisset. Si  [maritus]  alteri  in  eadem  domo 
μή  άπόσχοιτο  · καί  έπΐ  τούτου  δέ  Ετερον  μέρος  τής  eademve  civitate  cohabitet,  et  ab  uxore  aut  ab  alio 
πρύ  γάμου  δωρεάς  κερδαίνει,  και  αύτοΰ  τήν  δεσπο-  β admonitus  non  abstineat:  etiam  de  hac  [causa] 
τείαν  φυλάττουσα  τοΤς  έπί  γάμου  παισίν  · έάν  οΰ^  trientem  donationis  ante  nuptias  alterum  [uxor) 
παρά  ταύτας  τάς  αΙτίας  άνήρ  στείλη  |5επούδιον,  άπόλ-  lucratur, donationem  ejus  matrimonii  liberis  ser- 
λει  τήν  δωρεάν  και  άλλο  τρίτον  αύτής  · et  δέ  ή γυνή  vatura. Si  igitur  extra  has  causas  maritus  repudium 
στείλη  άλογον  βεπούδιον,  άπόλλει  τήν  προίκα,  και  miserit, donationem  [propter  nuptias]  ej  usque  alle- 
πρύς  τούτοις  μοναστηρίψ  έμβα'λλεται  πάσαν  τήν  rum  trientem  perdit.Sin  mulier  citra  rationem  re- 
ζωήν  αύτής,  καί  τά  πράγματα  αύτής  διαιρούνται  · pudium  mittat,dotem  perdit  et  insuper  peromnem 
καί  οί  μέν  πατδες  λαμβάνουσιν  ούγγίας  η',  τύ  δέ  vitam  suam  in  monasterium  conjicitur,  bonaque 
ιιοναατήριον  ούγγίας  8’  · ei  δέ  ούκ  εΐσί  πατδες  άλλα  ejus  [ita)  dividuntur,  ut  liberi  octo  uncias,  mo- 
γονεΐς  μή  συναινέσαντες  τψ  ^επουδίψ,  αύτοί  μέν  nasteriura  vero  quatuor  capiat.  At  si  liberi  non 
λαμβάνουαιν  ούγγίας  δ’,  τύ  δέ  μονάστήριύν  ού/γίας  fuerint,  parentes  autem  [sint,)  qui  repudio  non 
V · εΐ  δέ  συνήνεσαν,  8λην  τήν  ούσίαν  τύ  μοναστήριον  consenserint,  illi  uncias  quatuor,  monasterium 
λαμβάνει*  δυνατύν  δέ  ταύτα  λέγειν  καί  έπί  άνδρύς  άλό-  octo  capit.  Sin  vero  consenserint,  monasterium 
γως  βεπουδιατεύοντος  έκ  τής  ριζ’  Νεαρας,  λεγούσης  universam  substantiam  percipit.  Possunt  autem 
Τσας  εΤναι  τάς  ποινάς  τών  αλόγων  ^επουδίων c καί  τύν  h®c  etiam  de  viro  citra  causam  repudiante  dici, 
άνδρα  ύμοίως  ύποκεΐσδαι  τοΤς  κατά  γυναικύς  όρι-c  [idque]  ex  Novella  i 17, qu®  poenas  temerariorum 
σθεταιν  · άζημίως  διαλύεται  γάμος,  έάν  ύ άνήρ  έπί  repudiorum  ©quales, et  virum  statutisin  mulierem 
τριετίαν  μετά  τήν  άρχήν  τού  γάμου  μή  δυνηΟη  τη  [pcenis]  βΧ  ®qUO  obnoxium  esse,  dicit.  C®terum, 
γαμετή  συγγενέσθαι,  καί  διά  τύ  μονάσαι,  καί  έάν  6 sine  damno  solvitur  matrimonium,  si  maritus  per 
άνήρ  αΙχμάλωτος  γένηται,  καί  άδηλον  μείνη  έπί  triennium  post  initum  matrimonium  cura  uxore 
πενταετίαν  εΐ  ζή.  coire  non  potuerit,  propter  vitam  monasticam 

etiam, et  si  maritus  ab  hostibus  captus  fuerit,  ac 
an  vivat  ad  quinquennium  ignoretiir. 

Τύ  δέ  κατά  συναίνεσιν  πρύς  τύ  συμφωνούμενον  TeXlUS.Quod  ρΟΓΓΟ  consensu  431  conjuges  in* 
λύειν  τύν  γάμον,  εΤρητο  μέν  πρώην  * άνηρέθη  δέ  έκ  ter  se  matrimonium  dirimere  [possint]  dictum 
τής  είρημένης  ριζ’  Νεαράς,  αΰθις  δέ  άνεκαινίσθη  ύπύ  fuit  olim,  abrogatum  autem  est  per  dictam  4 Π 
Ιουστινιανού  τού  βασιέέως  * καί  τήν  άπροικον  γα-  Novellam,  sed  postmodum  renovatum  ab  impera- 
μετήν  6 άνήρ  άλόγως  έκβάλλων,  δίδωσιν  αύτή  τύ  τέ·  tore  Justino.Plane  qdi  maritus  indotatam  uxorem 
ταρτον  τής  αύτοΰ  περιουσίας  τής  καθαράς  * εΐ  δέ  citra  rationem  ejicit,  dat  illi  pur®  substanti®  SU® 
συμβή  πατδας  είναι  πλείονας  τών  τριών,  ού  τύ  τέ-  quadrantem.  At  si  forte  plures  tribus  liberi  sint, 
ταρτον  άλλά  παιδύς  ένύς  άν  αλογ  (αν  λαμβάνει*  ού  d non  quadrantem,  sed  unius  liberorum  portionem 
δύναται  δέ  τύ  διδο'μενον  αύτή,  ύπερβαίνειν  τάς  ρ’  [illa]  accipit.  Non  potest  autem  quod  illi  datur, 
τού  χρυσού  λίτρας*  ούχ  ύπόκειται  δέ  τούτοις  ή άπροι-  centum  auri  libras  excedere.  Huic  [dationi]  ta- 
xo; γυνή,  άλόγως  τού  άνδρός  άναχωρούσα,  ώς  ή meo  qu®  dotem  non  intulit  mulier,  si  citra  ra- 
αύτή  ριζ*  Νεαρά.  tionem  a marito  divertat  (quomodo  eadem  έ 17 

Novella  [tradit])  non  est  obnoxia. 

Τοσοΰτον  δέ  άκώλυτός  έστιν  ή τών  γόμων  διάλυ-  Textus.  Usque  adeo  autem  matrimoniorum  dis- 
σις,  βτι  εΤρηται  βιβλ.  με’,  τίτ.  α’,  διάτ.  ιε*,  ώς  έάν  solutio  impediri  nequit, ut lib . XLV,  tit.l,digest.l9 
τις  τών  συνοικούντων  ύμολογή  ποινήν,  fex  τού  παρ’  dicatur:  Quod  si  quis  conjugum  poenam  spoponde- 
αιτίαν  αύτού  λυθήναι  τύν  γάμον,  ούκ  Ε^ωται  · rit,si  culpa  sua  divortium  fiat,  [promissio]  non  va- 

άρκεΐ  γάρ  ή τψ  νόμψ  έπί  τών  τοιούτων  ώρισμένη  let.  Sufficit  enim  in  talibus  a lege  constituta  poe- 

ποινή  * εί  μή  άρα  καί  ή έπερώτησις  τοσαύτην  πε-  na:  nisi  si  stipulatio  tantumdem  comprehendat 

ριεχει  * καί  διάτ.  ρλδ’  τού  αύτου  τίτ.  8τι  ού  καλώς  et  ejusdem  tit.  digest.  134.  Non  recte  stipulorab 

έπερωτώ  τι >α  ποινήν  έκ  τού  μή  γαμηθήναί  μοι  * aliqua  poenam,  si  mihi  nop  nubat, neque  item  qu® 


912 


911  ΡΗ0Ή1  PATRURGHiB  CP- 


mihi  jam  naptaest,ab  ea  poenam  stipulari  possum, 
ai  divortium  fecerit.  Eadem  etiam  de  muliere  a 
marito  stipulante  [intelligenda  sunl|  et  lib.  vm, 
cod.  tit.  38,  conat.  2.  Invalide  quis  paciscitur,  ne 
sibi  divortium  facere  non  liceat : et  quia  poena  in 
hac  stipulatione  constituta  est,  irrita  est. 

GAP.  V.  — De  fornicatione , adulto  io,  stupro 
et  masculorum  concubitu . 

Apostolorum  canon  61 . 

60.  Si  adversus  fidelem  aliqua  accusatio  inten- 
datur, ut  fornicationis,  vel  adulterii,  vel  alicujus 
alius  prohibita  actionis,  et  convictus  fuerit,  ad 
clerum  non  provehatur. 

489  Concilii  Ancyrani  canon  20. 

20.  Si  alicujus  uxor  adulterata  fuerit,  vel  quis 
eam  adulteraverit,  oportet  eum  in  septem  annis 
quod  perfectum  est  assequi,  per  grados  qui  eo 
deducunt. 

Concilii  Neoecssariensis  canon  8. 

8.  Si  alicujus  uxor,  etc.,  utpag . 555. 

Concilii  oecumenid  vi  canones  86,  87,  98. 

86.  Eos  qui  ad  animaram  lapsus,etc.,ttfpap.75l . 

87.  Qua  maritum  reliqnil  est  adultera,  etc.,  ut 
pag.  906. 

98.  Qui  alteri  desponsam  mulierem,  etc*,tif 
pag . 894. 

Basilii  canones  7,  18,  2t,  22,  28,  26,  30,  34, 
37,  39,  49,  58,  59,  62,  77. 

7.  Masculorum  et  animalium  corruptores,  et 
homicida,  et  venefici,  et  adulteri,  et  idololatra, 
eadem  condemnatione  digni  habentur.  Quare 
quam  in  aliis  habes  formam,  in  iis  quoque  ser- 
va.  Ii  autem  qui  triginta  annos  poenitentiam  ege- 
runt propter  immunditiam,  quam  in  ignorantia 
fecerunt,  quin  recipiendi  sint,  ne  dubitare  qui- 
dem nos  oportet.  Nam  eos  venia  dignos  efficit  et 
ignoratio,  et  spontanea  confessio,  et  temporis 
tanta  diuturnitas.  Fere  enim  lotam  hominis  sta- 
tem  Satanae  traditi  sunt,  ut  discant  non  gerere  se 
turpiter.  Quamobrem  jube  eos  absque  dilatione 
suscipi,  maxime  si  lacrjmas  babent,  quae  tuam 
clementiam  flectant,  et  vitam  ostendunt  commi- 
seratione dignam. 

42518.  De  virginibus  lapsis,  etc.,  utpag. 858. 

21  .Si  vir  una  cum  uxore  habitans,  postea  matri- 
monio non  contentus,  in  fornicationem  inciderit ; 
fomicatorem  eum  judicamus,  ipsumque  longius c 
producimus  in  impositis  poenis:  sed  tamen  oano- 
nem  non  habemus, qui  eum  adulterii  crimini  sub- 
jiciat, si  in  solutam  a matrimonio  peccatum  com- 
missum sit:  propteres  quod  adultera  quidem,  in- 
quit, Polluta  polluetur  et  ad  viriim  suum  non  re- 
vertetur et,  Qui  adulteram  detinet,  stultus  est 
et  impius**:  sed  qui  fornicatus  est, non  excludetur 
quominus  cum  uxore  habitet.  Quare  uxor  quidem 
a fornicatione  revertentem  virum  suum  exci- 
piet; vir  vero  pollutam  e suis  sedibus  ejiciet. Atque 


i ούτε  μην  τήν  ήδη  γαμηθείσαν  μοι,  ποινήν  έπερωτφ# 
δύναμαι,  έάν  λύηι  τδν  γάμον  * τά  αυτά  καί  πιρί 
γυναίκας  έπερωτιύσης  νδν  χνδρα  * καί  βιβλ.  η*  τοϋ 
κωδ.,  τίτ.  λη\  διάτ.  β',  8τι  άνισχύρως  τις  πακτεόει 
μή  έζείναι  αύτφ  λύσαι  τον  γάμον,  καί  ούκ  Ι^ρωτιι 
ή έπί  τούτφ  Ιπερωτηθ*ϊ**  ποινή. 

ΚΕΦΑΛ.  Ε*.  — Περί  πορνείας,  καί  μοιχείας,  χαί 
φθοράς,  καί  ά(5βενοκοιτίας. 

'Αποστόλων  κανών  ξα9. 

ζ'.Ε?  τις  κατηγορία  γένηται  κατά  πιστού  πόρτας  ή 
μοιχείας  ή άλλης  τινδς  άπηγορευμίνη;  πράξεως,  xzl 
έλεγχθείη,  είς  κλήρον  μή  προαγέσθω. 

Συνόδου  9Αγχύρας  κανών  κ9. 
κ\  9Εάν  τίνος  γονή  μοιχευθή,  ή μοιχεύσ^  τις,  U 
έπτά  δτεσι  δεί  αύτδν  τού  τελείου  τυχείν,  κατά  τους 
βαθμούς  τους  προ  άγοντας. 

Συνάδου  Νεοκαισαρείας  κανών  η\ 

V.  Γυνή  τίνος  μο’χευθείσα  λαϊκού  δντος,  κ.  τ.  λ, 
Συνύδου  οίκουμενικής  Ικτης  κανών  πζ"',  πζ9,  {if. 
πζ’9·  Τούς  έπΐ  ψυχών  ύλίσθφ,  κ.  τ.  λ. 
πζ9.  *Η  τύν  άνδρα  καταλιπούσα  μοιχαλίς  εστιν, 
κ.  τ.  λ. 

4 η*·  *0  έτέρφ  μνηστευθείσαν  γυναίκα,  κ.  τ.  λ. 
Σασιλείου  κανών  ζ*,  ιη’,  κα9,  κβ9,  κε*,  κζ*\  λ9,  λί9, 
λζ\  λί’,  (χβ·,  νη*.  ν8\  ξβ\  οζ\ 
ζ\  9Αββενοφθάρ·ι,  καί  ζωοφθύροι,  καί  φονείς,  κεί 
φαρμακοί,  καί  μοιχοί,  καί  είδωλολάτραι,  τής  αυτής 
καταδίκης  είσιν  ήξιώμένοι  * ώστε  Βν  Ιχεις  έπΐ  των 
άλλων  τύπον,  καί  έπΐ  τούτων  φύλαξον  * τούς  δέ  h 
τριάκοντα  Ιτεσι  μετανοήσαντας  έπΐ  τή  άκαθιρσίς 
ήν  έν  άγνοίφ  Ιπραζαν,  ούδ  άμφιδάλλειν  ήμας  προσ- 
ήκεν  είς  τύ  πάραδέξ ασθαι  * ή τέ  γάρ  άγνοια  συγγνώ- 
μης αυτού;  άξίους  ποιεΤ,  καί  τύ  έχούσιον  τής  Ιί* 
αγορεύσέως,  καί  ή παράτασις  ή kv  τοσούτφ  χρύνφ 
γενομένη  * αχεδύν  γάρ  8\ην  γενεάν  άνθρώπου  παρ- 
εδύθηααν  τφ  Σατάνφ,  ινα  παιδευθωσι  μή  άσχη- 
μονεΤν  * ώστε  κέλευσον  αύτούς  ήδη  άνυπερθέτω; 
δεχθήναι,  μάλιστα  εΐ  καί  δάκρυα  Ιχουσι  δύσω- 
πούντα  σου  τήν  εύσπλαγχνίαν,  καί  βίον  έπιδείκνυν- 
ται  άξιον  συμπαθεί  ας. 

ιη9.  Περί  των  έκπεσουσών  παρθένων,  κ.  τ.  λ. 
κα\Εί  άνήρ  γυναικί  συνοίκων,  έπειδαν  μή  άρκεσθείς 
τφ  γάμφ  είς  πορνείαν  έμπέσ$,  πύρνον  κρ'νομεν  τύν 
^τοιούτον  * κα*  πλεϊον  αύτύν  παρατείνομεν  έν  τοΤς 
έπιτιμίοις  * ου  μέντοι  εχομεν  κανύνα  τφ  τής 

μοιχείας  αύτύν  ύπαγαγεΤν  Ιγκλήματι,  έάν  είς 
έλευθέραν  γάμου  ή άμαρτία  γένητσι  · διύτι  ή μοιχι- 
λίς  μεν  μιαινομένη,  φη*ί  ίανθήσεται,  καί  ουκ  άνα- 
στρέψει  πρύς  τύν  άνδρα  αυτής,  καί  'θ  κατέχων 
μοιχαλίδα  άφρων  καί  άσεβής  * δ μέντοι  πορνεύσας, 
ούκ  άποκλεισθήσεται  τής  πρύς  τήν  γυναίκα  αύτοο 
συνοικήσεως  * ώστε  ή μέν  γυνή  άπύ  πορνείας  έα· 
ανιύντα  τύν  άνδρφ  αύτής  παραδέχεται,  δ δέ  άνήρ  τήν 
μι  ανθεί  σαν,  των  οίκων  έαυτού  άποπέμψει  * καί 


*δ  Jerem.  iu,  1.  24  ProTerb.  χυηϊ,  22. 


013  SYNTAGMA  ΟΑΝΟΝϋΙί.  — ΤΓΓ.  ΧΙχΙ,  CAP.  V.  914 

τούτων  81  8 λόγος  ©ύ  β<$8ιος,  ή 81  συνήθειά  οΒτω  Λ horam  quidem  ratio  non  facilis,  sed  consuetudo 
χεχράτηχεν.  sic  invaluit. 

χβ\  Τους  έξ  Αρπαγής  Εχοντας  γυναίκας,  tt  μίν  Αλλοι;  22.  Qoi  ex  raptu  mtilieres  habent,  siquidem 
προμεμνηστευμένας  eUv  αφηρημένοι,  ού  icp^npoi  aliis  jam  desponsas  abripuerint,  ante  admittendi 
χρη  παρχδέχεσθαι,  πρίν  ^ Αφελέσθαι  αύτας  αύτών,  non  sunt,  quam  ab  eis  ablatis  sint  et  eorum  qui· 
xal  Ιπ*  έξουσίφ  τών  έξ  Αρχής  μνηστευσαμένων  bus  ab  initio  desponsse  erant,  potestati  reddi tSB, 
πο'ήσαι,  είτε  βούλοιντο  λαβεΐν  αύτας,  είτε  Αποστή-  utrum  eas  velint  accipere  an  desistere.  Si  quis 
ναι  · tl  81  σχολάζουνάν  τις  λάδοι,  Αφαιρεΐσθαι  μεν  aotem  vacantem  acceperit,  auferre  quidem  opor- 
δεΐ  xal  τοτς  οικείοι;  Αποκαθιστώ  - έπιτρέπειν  81  tet,  suisque  restituere,  et  ipsorum  voluntati  per- 
τη  γνώμη  τών  οΐχ^ων,  είτε  γονείς  είεν,  ειτ£  Αδελ-  mittere,  sive  sint  parentes,  sive  fratres,  sive  qui· 
φοί,  είτε  οίτινισουν  προεστώτε;  της  κόρης  · xiv  vis  alii  puelto  moderatores  : ac  si  ei  quidem  tra- 
μίν  Ελωνται  αύτφ  παφ «δούναι,  Υστασθαι  τ b συνοι-  dere  velint,  oportet  matrimonium  constituere  : 
χέσιον  · έΑν  81  Ανανεύωσι,  μή  βιάζεαθαι  * τον  μέν  sia  autem  renuerint,  nequaquam  vim  inferre, 
τοι  έχ  διάφορά;  είτε  λαθραίας  είτε  βιαιότερα;  Eum  autem  qui  ex  stupro,  sive  latenti  sive  vio- 
γυναΐχα  Ιχοντα,  Ανάγκη  το  τη;  πορνείας  Ιπιγνώναι  lento,  uxorem  habet,  necasse  est  fornicationis 
έπιτίμιον  * Ιστι  81  iv  τίνεαρειν  ώριαμένη  τοΤς  ® poBnaro  agnoscere.  Est  autem  in  qua  tuor  annis 
πορνεύουσιν  ή έπιτίμησις  * χρη  τφ  πρώτφ  έκβάλ-  praefinita  fornicantibus  posna.  Oportet  eos  anno 
λεεΟαι  των  προσευχών,  xal  προσχλαίεν  αύτους  τή  primo  a precibus  expelli,  et  flere  ad  fores  eccle- 
της  έχχλησίας  * τφ  δευτέρψ  8εχθηναι  είς  sim : secundo  ad  auditionem  admitti,  tertio  ad 
Axpdamv  * τφ  τρίτφ  είς  μετάνοιαν  * τφ  τετάρτφ  είς  poenitentiam  : 424  quarto  ad  standum  una  cum 
σύστασιν  μετά  του  λαού,  απεχομένους  της  προσφο-  popu Ιο, abstinentes  ab  oblatione  : deinde  eis  per- 
ρας,  είτα  αύτούς  έπιτρέπεσθαι  τήν  κοινωνίαν  τού  mitti  boni  communionem, 
αγαθού, 

χε*.  *ο  την  8ιεφθαρμάνην  δψ’  i αυτού  είς  γυναίκα  25.  Qui  a se  stupratam  pro  uxore  detinet,  stu- 
κιτεχων,  τ8  μεν  fori  τη  φθορά  έπιτίμιον  ύποστήσεται,  pri  quidem  poenam  subibit,  sed  ei  licebit  eam 
τήν  81  γυναΐχα  Εχειν  συγχωρηθ^σεεαι.  uxorem  habere. 

*ς>.  Ή πορνεία  γάμος  ©ύκ  Εστιν,  Αλλ*  ούδΐ  γάμου  36.  Fornicatio  matrimonium  non  est,  sed  ne 
Αρχή  * ώστε  έΑν  η 8υνατ8ν  τους  χατά  πορνείαν  matrimonii  quidem  initium.  Quare  si  fieri  potest, 
συναπτομένους  χωρίζεσθαι,  τοΰτο  xp  άτι  στον  * έΑν  ut  qui  per  fornicationem  conjuncti  sunt,  sepa- 
81  στέργωσιν  ix  παντός  τρόπου  tb  συνοιχέσιον,  τί>  rentur,  id  quidem  optimum  est.  Sin  autem  eis 
μίν  της  πορνείας  έπιτίμιον  γνωριζέτωσαν,  Αφι-  C omnino  placeat  conjugium,  fornicationis  quidem 
οσθεεσαν  81  Υνα  μή  χεΐράν  τι  γένηται.  pcenam  agnoscant ; sed  minime  separentur,  ne 

quid  deterius  accidat. 

λ’.  Περί  τών  άρπαζάντων,  χανονα  μίν  παλαών  ok  30.  De  iis  qui  rapiunt,  canonem  quidem  anti* 
Ιχομε#,  Ιδίαν  81  γνώμην  έποιησάμεθα,  τρία  Ετη  xol  quum  non  habemus,  sed  propriam  sententiam 
αύτους  χαι  τους  συναρπάζοντας  αύτοΐς,  Εξω  τών  proferimus,  Ut  et  ipsi  et  qui  Ulla  cum  ipsis  ra- 
εύχών  γίνεσθαι  · τύ  81  μή  βιαίως  γενάμενον,  piunt,  tribus  annis  sint  extra  preces.  Quod  autem 
Ανεύθηνόν  έστιν  8ταν  μή  φθορά  ?i,  μηδέ  κλοπή  violenter  ΠΟΟ  sit,  pOBntt  nulli  obnoxium  6St,  81 
ήγουμένη  τού  πράγματος  ’ αύτεξουσία  8ε  ή χήρα  nec  8tuprum  nec  furtum  rem  prmcesserit.Est  au- 
xai  έπ*  κύτη  xb  Ακολουθησαι  * ώστε  τών  σχημάτων  tem  vidua  8U1  juris,  et  Sequendi  potestas  penes 
ήμΐν  ού  φροντιστών.  ipsam  est.  Quare  simulationum  ac  protextuum 

cura  nulla  nobis  habenda  est. 

λδ\  ΤΑς  μοιχευθείσας  xal  έξαγορευούσας,  χ·  τ0  λ.  34.  Mulieres  adulterio  pollutas, 6tc.,ttl  pag. 806· 

λζ\  Μετά  xb  άφαιρεθηναι  την  άλλοτρίαν  6 γαμήσας,  37.  Qui  aliena  sibi  ablata  uxorem  duxit,  in 
έπί  μίν  τη  πρώτη  μοιχείφ,  έγχληθήσεται  * foci  81  τη  prima  quidem  adulterii  crimen  sustinebit,  in  se- 
δευτέρφ,  άνεύθυνος  Εσται.  Dcunda  vero  reus  non  agetur. 

λθ\  *B  τφ  μοιχφ  συζώσα,  μοιχαλίς  έστι  πάντα  τον  39.  Qusb  vivit  cum  adultero,  adultera  est  omni 
χρονον.  tempore. 

μθ*.  Al  πρύς  άνάγχην  γενάμεναι  φθοραί,  Ανεύθυνοι  49.  Slupra  quaB  per  vim  inferuntur,  non  sint 
Εστωσαν  * ώστε  xal  ή δούλη  εΐ  έέιάσθη  παρά  τού  accusationi  obnoxia.  Quare  etiam  serva,  si  vis  ei 
οΐχείου  δεσπάτου,  Ανεύθυνος  έστιν.  a proprio  hero  illata  sit,  libera  est  a culpa. 

νη*.  'o  μοιχεύσας,  kv  3ίχα  xal  πέντε  Ετεσιν  Αχοινώ·  58.  Qui  moechatus  est,  per  quindecim  annos 
νητος  Εσται  τών  Αγιασμάτων,  έν  τέσσαρι  μίν  προσ-  sacramentorum  non  erit  particeps : quatuor  annis 
χλαίων  Ετεσιν,  έν  πέντε  8ε  Ακροώμενος,  έν  τέσσαρ-  flens,  quinque  audiens,  quatuor  substratus,  per 
σιν  υποπίπτουν,  έν  8υσΙ  συνεστώς,  Ανευ  κοινωνίας,  duos  consistens  sine  Communione. 

νθ\  vo  πορνος  έν  έπτα  Ετεσιν  Ακοινώνητος  Εσται  τών  425  59.  Fornicator  septem  annis  sacramento 
Αγιασμάτων,  δύο  προσκλαίων,  χαι  δύο  Ακροώμενος,  rum  ΠΟΠ  erit  particeps,  duobus  flens,  et  duobut 

και  δύο  ύποπίπτων,  xal  ivi  συνεστώς  * μόνον  τφ  audiens,  Η duobus  substratus ,et  UQO  consistens: 

όγδόφ  δεχθήσεται  είς  κοινωνίαν.  tantum  octavo  ad  communionem  admiltetur. 


883  PHOTII  PATRIARCHjE  CP.  884 


CAP.  X . — De  episcopo  qui  scire  se  dicit  hae· 
reticum  communicasse . 

Concilii  Carlhaginensis  canon  124. 

De  episcopis  qui  Donaiislas  communicasse 
mentiti  fuerint. 

124.Si  autem  probatfim  fuerit, eum  de  commu- 
nione illorum  fuisse  meniitumf  etc.,  ut  pag. 682. 

CAP.  XI.  — Non  esse  abeundum  ad  hoereiico- 
rum  pseudomartyres. 

Concilii  Laodiceni  canon  34. 

34.  Quod  non  oportet  omnem  Christianum 
Christi  martyres  relinquere,  596  et  ad  falsos 
martyres,  hoc  est,  haereticos  abire,  vel  eos  qui 
prius  haeretici  fuere.  Hi  enim  sunt  a Deo  alieni. 
Sint  ergo  anathema  qui  ad  eos  abeiint. 

CAP.  XII.  — Ne  haeretici  ecclesiam  ingre- 
diantur. 

Concilii  Laodiceni  canon  6. 

0.  Non  permittere  haereticis,  ut  in  domum  Do- 
mini ingrediantur,  si  in  haeresi  permaneant. 

CAP.  XIII.  — De  haereticorum  nuptiis  cum 
orthodoxis. 

Concilii  Laodiceni  canones  10,  31. 

10.  Non  oportere  eos  qui  sunt  EcclesiaB,  in- 
discriminatim  suos  filios  haereticis  matrimonio 
conjungere. 

31 . Quod  non  oportet  cum  omni  haeretico  ma- 
trimonium contrahere,  vel  dare  filios  aut  filias  : 
sed  magis  accipere  si  se  Christianos  futuros  pro- 
fiteantur. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  14. 

14.  Quoniam  in  nonnullis  provinciis  conces- 
sum est  lectoribus,  etc.,  ut  pag.  779. 

Concilii  Carlhaginensis  canon  21. 

Ut  filii  clericorum  in  matrimonio  non  jun- 
gantur haereticis. 

21.  Iterum  placuit  ut  filii  clericorum  gentili- 
bus, vel  haereticis,  matrimonio  non  jungantur. 

597  Concilii  cecumenici  vi  canon  72. 

72.  Non  licere  virum  orthodoxum  cum  muliere 
haeretica  conjungi,  neque  vero  orthodoxam  cum 
viro  haeretico  copulari.  Sed  etsi  quid  ejusmodi  ab 
ullo  ex  omnibus  factum  apparuerit,  irritas  nuptias 
existimare, et  nefarium  conjugium  dissolvi.Neque 
enim  ea  quae  non  sunt  miscenda  misceri,  nec 
ovem  cum  lupo, nec  peccatorum  sortem  cum  Chri- 
sti parte  conjungi  oportet.Si  quis  autem  ea,  quae 
a nobis  decreta  sunt, transgressus  fuerit, segrege- 
tur. Si  autem  aliqui  qui  adhuc  sunt  infideles, et  in 
orthodoxorum  gregem  nondum  relati  sunt,  sunt 
inter  se  legitimo  matrimonio  conjuncti : deinde 
hic  quidem  eo  quod  est  honestum  electo,  ad  lu- 
cem veritatis  accurrerit,  ille  vero  erroris  vinculo 
detentus  fuerit,  nolens  divinos  radios  fixis  oculis 
intueri, fideli  vero  homiui  placeat  cum  infideli  co- 


i  ΚΕΦΑΑ.  l'.  — Περί  Επισκόπου  fev  είδήσει  λέγοντος 
xotvum κύν  τύ  αίρετικόν. 

Συνόδου  ΚχρθχγΕννης  χάνων  ρκδ*. 

Περί  των  τούς  Λονατιστάς  κοινωνήσαι  ψευδομένων 
Επισκόπων. 

ρκδ\  *Εάν  δε  άποδειχθή  τύν  τοιούτον  ψευσάμενον 
παρά  της  Εκείνων  κοινωνίας,  κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑλ.  ΙΑ*.  — Περί  τού  μή  άπιέναι  πρύς  τούς 
των  αΙρετικών  ψευδομάρτυρας. 

Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  λ δ*. 
λδ\  *Οτι  ού  δεΤ  πάντα  Χριατιανύν  Εγκαταλείπειν 
μάρτυρας  Χριστού,  καί  άπιέναι  προς  τούς  ψευδο- 
μάρτυρας, τουτέστιν  αΙρετικών  αυτούς  πρύς  τούς 
προειρημένους  αίρετικούς  γενομένους  · ουτοι  γάρ  &\- 
λότριοι  τού  Θεού  τυγχάνουαιν,  ΕσΘωσαν  ούν  Ανάθεμα  ο 
: άπερχόμενοι  προς  αυτούς. 

ΚΕΦΑΑ.  ΙΒ\  — Περί  τού  μή  είαιέναι  τούς  αίρετι- 
κούς  είς  τήν  Εκκλησίαν. 

Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  . 

Περί  τού  μ·ή  ουγχωρεΤν  τοΐς  αΙρετικοΤς  είσιέ- 
ναι  είς  τύν  οΤκον  τού  θεού,  Επιμένοντας  τ^  αΐ- 
ρέσει. 

ΚΕΦΑΑ.  ΙΓ  . — Περί  γάμων  αΙρετικών  πρύς 
ορθοδόξους. 

Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  ι’,  λα1, 
ι*.  Περί  τού  μή  δεΤν  τούς  της  ’ Εκκλησίας  Αδιαφόρως 
πρύς  γάμου  κοινωνίαν  συνάπτειν  τά  έαυτών  παιδί* 
αίρετικοΤς. 

λα*.  "Οτι  ού  δεΤ  πρύς  πάντας  αίρετικούς  Επιγαμίαν 
ποιεΤν,  ή διδόναι  υΙού;  η θυγατέρας,  άλλα  μάλλον 
λαμβανειν,  γε  Επαγγέλλοιντο  Χριστιανοί  γινέ- 
σθαι. 

Συνόδου  Χάλκη δόνος  κανών  ιδ*. 
ιδ*.  ’Επειδή  Εν  τισιν  έπαρχίαις  συγκεχώρηται  τοΤς 
Αναγνώσταις,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  κα\ 

''Ωστε  τά  τέκνα  τών  κληρικών  έν  συνοικεσίψ 
μη  συνάπτεσθαι  αίρετικοΤς. 

κά\  ‘Ομοίως  ήρεσεν,  ώστε  εά  τέκνα  τών  κληρι- 
κών, έθνικοΤς  ή αίρετικοΤς  γαμικώς  μή  συναπτε- 
σθαι. 

Συνόδου  οίκουμενικής  Εκτης  κανών  οβ\ 
οβ;.  Μη  έξέσθω  όρθόδοξον  άνδρα  αιρετική  συν- 
άπτεσθαι  γυναικί,  μήτε  μην  αίρετικψ  άνδρί  γυναΤκ* 
όρθόδοξον  ζεύγνυσθαι  · άλλ’  εΐ  καί  φανή  τι  τοιούτον 
ύπό  τίνος  τών  άπάντων  γινόμενον,  άκυρον  τόν  γάμον 
ήγεΤσθαι,  καί  τύ  άθεσμον  διαλύεσθαι  συνοικέσιον  * ού 
γάρ  χρή  τά  άμικτα  μιγνύναι,  ουδέ  τψ  προβάτψ  λύκον 
συμπλέκεσθαι,  καί  τή  τού  Χριστού  μερίδι  τύν  τών 
Αμαρτωλών  κλήρον.  Εί  δΙ  παραβή  τις  τά  παρ'  η^ν 
ύρισθέντα,  άφοριζέσθω  * εί  δέ  τινες  Ιτι  kv  τή  άπιστή 
τυγχάνοντες,  καί  ούπω  τή  τών  όρθοδόξων  Ιγκατα- 
λεγέντες  ποίμνη,  Αλλήλοις  γάμψ  νομίμφ  ήρμόϊθη**ν) 
ειτα  δ μεν  το  καλύν  έκλεςα'μενο;  τψ  φωτί  τής  Αλή- 
θειας προσέδραμεν,  6 δέ  ύπύ  τού  τής  πλάνης  κατ- 
εσχέθη  δεσμού,  μη  πρύς  τάς  θείας  άτενίσαι  Ακτίνας 
έλόμενος,  εύδοκεΤ  δέ  τψ  πιστψ  ή άπιστος  συνοικεΐν, 
ή τύ  Ιμπαλιν  ύ άπιστος  τή  πιστή,  μή  χωριζέσθοοσαν 


885  SYNTAGMA  CANONUM.  - 

κατα  τον  θειον  'Απόστολον  · 'Ηγίαστχι  γαρ  δ απί-, 
στος  Ανήρ  έν  τή  γυνχικί,  καί  ήγίασται  ή άπι- 
στος γύνή  έν  τψ  Ανδρί. 

'0  πολιτική  νόμος,  εΐ  και  τΑ  μάλιστα  τύν  γάμον 
δριζόμενος  φησΐν,  βιδλ.  κγ9,  τίτ.  β’,  Ιιάτ.α',δτι  γάμος 
έστίν  Ανδρος  και  γυναικύς  συνάφεια,  και  συγκλήρω- 
σ»ς  πάσης  της  ζωής,  θείου  τε  καί  Ανθρωπίνου  δικαίου 
κοινω/ία,  και  κατά  τούτον  τύν  δρον  έδει  τούς  γάμφ 
συναπτομένους,  δμοθρήσκους  είναι  · δμως  οΤδε  καί 
δέχεται  μεταξύ  δρθοδόξου  καί  αιρετικού  γάμον  * φησί 
γαρ  βιδλ.  α9  του  κώδ.  τίτ.,  ε9,  διατ.  ιβ9,  δτι  Αμφισβη- 
χουντών  των  γονέων,  έπικρατέστερος  έστίν  δ θέλων 
τη  δρθοδόξφ  πίστει  τούς  πατδας  προσαγαγεΤν  * καί 
διάτ.  ιη9  τού  αυτού  τίτ.  δτι  έαν  θάτερος  των  συν- 
οικούντων  όρθόδοξος  ειη,  καί  δ άλλος  αΐρετικύς,  δεΤ 
γίνεσθαι  τούς  πχΤδας  αυτών  ορθοδόξους  * καί  βιβλ.  ε*, 
τίτ.  α9,  διάτ.  ε',  έάν  ή μνηστή  παραιτήται  τύν  γάμον 
δια  τύ  τής  θρησκείας  διάφορον,  εΐ  μέν  προήδει  την 
αιτίαν,  ή γυνή  ή οΐ  γονείς  αύτής  ύπόκειντσι  · εΐ  δέ 
ήγνόουν,  ή μετά  τύ  )αβεΤν  τούς  Α^αβωνας  ή αΙτίά 
συνέβη,  το  άπλούν  Αναδίδοται  * τύ  αύτύ  καί  έπ)  μνη- 
στήρος.  *Η  δέ  ζ*  διάτ.  τού  θ’  τίτ.  τού  α9  βιδλ.  τού 
κώδ.  φησίν,  δτι  Χριστιανύς  λαυδάνων  91ουδαίχν  γα- 
μετήν,  ή Χριστιχνήν  'Ιουδαίος,  έπί  μοιχείφ  κατηγο- 
ρεΤται. 

ΚΕΦΑΑ.  ΙΔ\  — Περί  των  έξ  αιρετικών  είς 
ορθοδοξίαν  έπιστρεφδντων,  καί  εί  δυνατύν  τού- 
εους  κληρούσθαι,  καί  τίνες  αύτών  βαπτίζονται, 
κα\  τίνες  ιιόνον  χρίονται,  καί  δτι  πράως  δεΤ  τοΤς 
αιρετικοί ς κεχρήσθαι  δια  τύ  έπιστρέψαι  αύτούς. 

Συνόδου  Νικαίας  κανών  η’,  ιθ9. 

η*.  Περί  των  όνομαζόντων  μεν  έχυτούς  Καθαρούς, 
κ.  τ.  λ. 

ιθ\  Περί  των  Παυλιανισάντων,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  ζ’,  η*. 

ζ*.  Περί  τού  τούς  έκ  των  αιρέσεων,  τουτέστι  Ναυχ- 
τιανων  ήτοι  Φωτεινιανών  ή Τεσσχρεσκχιδεκατιτών 
έπι  στρεφόμενου;,  κ.  τ.  λ. 

η9.  Περί  τού  τού;  άπύ  τής  αίρέσεως  των  λεγομένων 
Φρυγών  έπιστρέφοντας,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Κωνσταντινουπόλεως  κανών  ζ9· 

ζ'.  Τούς  προστιθεμένους  τή  όρθοδοξίφ,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Καρθχγέννης  κανών  μζ9,  νζ9,  ξζ’’. 

Περί  Δονατιστών  παιδίων  των  παρΑ  τοΤς  Δονα- 
τισταΤς  βχπτιζομένων. 

μζ'.  "Ηρεσεν,  ινα  έρωτήσωμεν  τούς  Αδελφούς  και 
συνιερεΤς  ήμών  Σιρίκιον  καί  Σιμπλιχιανύν,  κ.  τ.  λ. 

*11στε  τούς  μικρούς  παρα  τοΤς  ΔονατισταΤ;  βα- 
πτιζομένους,  έν  τή  καθολική  κληρικούς  χειροτο- 
νεΤσθαι. 

νζ9·  Διύ  έπειδή  έν  τή  ανωτέρω  συνόδφ  ύρισθέν 
μέμνηται,  κ.  τ.  λ. 


- ΤΙΤ.  XII,  CAP.  X-XIV.  886 

κ habitare,  vel  et  contra,  ne  a se  invicem  separen’ 
tor.  Ex  divini  enim  Pauli  sententia  : Sanctifica - 
tus  est  vir  infidelis  in  muliere , et  sanctificata 
est  mulier  infidelis  in  viro  09. 

Textus . — Civilis  lex  tametsi,  cum  exactissime 
nuptias  definit,  dicat,  lib.  xxui,  tit.  3,  digest.  1 : 
Nuptiae  sunt  conjunctio  maris  et  feminae, consor- 
tium omnis  vitae,  divini  et  humani  juris  commu- 
nicatio: secundum  quam  definitionem  eos  qui  ma- 
trimonio conjunguntur,  ejusdem  esse  religionis 
oportet : agnoscit  tamen  atque  admittit  inter  or- 
thodoxum atque  haereticum,  matrimonium.  Dicit 
namque  lib.  i Cod.,  tit.  6,  const.  12,  quod, Cum 
parentes  litigant, potior  sit  qui  libero  ad  orthodo- 
xam fidem  adducere  vult.  Et  const.  18  ejusdem  tit. 
) quod,  Si  alter  conjugum  orthodoxus  sit,  et  alter 
haereticus,  liberos  illorum  308  orthodoxos  fieri 
oporteat.  Et  lib.  v,  tit.  1 const.  5 : Si  sponsa  pro- 
pter religionis  diversitatem  conjugium  recuset, 
si  quidem  [eam]  rem  illa  praescivit,  parentes  ejus 
tenentor  : sin  ignoravit,  aut  postquam  arrhas  ce- 
pit, [ea]  res  incidit,  simplam  redditur.  [Quod] 
ipsum  et  in  sponso  [obtinet.]  Const.  autem  6, tit. 
9,  lib.  i Cod.  ait : Qui  Christianus  Judaeam  [in 
matrimonium]  accipit,  aut  qui  Judaeus  Christia- 
nam, adulterii  accusatur. 

CAP.  XIV.  — De  haereticis  ad  orthodoxiam  se 
convertentibus, et  utrum  hi  in  clerum  admitti  pos- 
sint,et  quinam  ex  hisbaptizentur,qui  autem  tan- 
tummodo ungantur;  et  quod  mansuete  cum  hoe- 
; retitis  est  agendum , ob  spem  conversionis . 

Concilii  Niconi  canones  8,  507. 

8.  De  his  qui  se  catharos,  etc.,  ut  pag.  59. 

19.  De  Paulianistis,  etc.,  ut  pag.  559. 

Concilii  Laodiceni  canon  7,  8. 

7.  Eos  qui  ex  haeresibus,  hoc  est  Novatianis, 
sive  Pholinianis,  vel  Tessaradecatitis  convertun- 
tur, etc.,  ut  pag . 623. 

0.  Eos  qui  ab  eorum  hacresi  qui  Phryges  di- 
cuntur, etc.,  ut  pag . 623. 

390  Concilii  Constantinopolitani  canon  7. 

7.  Eos  qui  rectae  fidei  adjiciuntur,  etc·,  ut 
pag.  623. 

Concilii  Carthaginensis  canones  47,  57,  66. 

> De  parvulis  qui  apud  Donatistas  baptizati 
sunt . 

47.  De  Donatistis  placuit,  ut  consulamus  fra- 
tres et  consacerdotes  nostros  Siricium  et  Sim- 
plicianum,  etc.,  ut  pag.  595. 

Ut  parvuli  apud  Donatistas  baptizati  in  ca  · 
tholica  Ecclesia  clerici  ordinentur. 

57.  Unde  quoniam  superiori  concilio  statutum, 
etc.,  ut  pag.  875. 


» I Cor.  vu,  14. 


887  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  888 

Ut  CUM  DonatisUi  leniter  agatur . A Περί  του  μετά  των  Δονατιστών  πράως  δι«- 

πράξασθαι: 

6β.  Deinde  1 pertractetis  et  consideratis  om-  ξζ“\  Μετά  ταΰτα  ψηλαφΓ,Θεντων  καί  χατανοηθέντων 
nibus  qoae  utilitati  Ecclesia  confenire  400  vi-  πάντων,  τών  τή  έκκλησιαστική  χρησιμάτητι  συντρέχει* 
debentor,  annuente  atque  admonente  Spiritu  δοκούντων,  ^ινεύσαντο;  καί  ένηχήσαντος  του  Πνεύμχ- 
Dei,  eluimus  cum  memoratis  hominibus,  quam-  τος  τού  θεού,  έπελεξάμεθα  ήπίως  καί  είρηνικώς  διπ- 
V!S  de  Dominici  corporis  unitate  inquieta  dissen*  πράξασθαι  μετά  των  μνημονευθεντων  άνθρώπων, 
sione  pr&cisis,  leniter  et  pacifice  agere;  ut  quan-  κάν  εί  τα  μάλιστα  έκ  της  τοθ  Κυριάκού  σώματος 
tum  in  nobis  est,  omnibus  qui  eorum  commu-  ένώσεως  άνησυχάστφ  διχονοίφ  άποσχίζωσιν  · ΐνα  Soov 
iiione  et  societate  irretiti  sunt,  per  universas  τό  iv  ήμΤν,  πασι  καθ&ου  γνωσθή  χοτς  τη  έκείνων 
provincias  Africanas  penitus  innotescat,  quam  κοινωνίφ  καί  έταιρίφ  σαγηνευθεΤσιν  άνά  πάσας  τάς 
miserabili  errore  devincti  sunt  : Ne  forte , sicut  της  'Αφρικής  έπαρχίας,  πώς  έλεεινή  πλάνη  κατεδέ- 
dicit  Apostolus,  nobis  in  mansuetudine  corri-  Οησαν  * "Ισως,  καθώς  λέγει  6 'Απόστολος,  ήμών  έν 
pientibus  diversa  sentientes,  det  tllis  Detl8  p(£-  ήμεράτητι  συναγάντων  τους  τά  διάφορα  φρονούντας, 
nitentium  ai  cognoscendam  vertlatem9  et  resipi - δώσει  αύτοϊς  δ θεός  μετάνοιαν  πρός  τό  έπιγν*»- 
scant  de  diaboli  laqueis,  captivati  ab  ipso  ad  tp-Βναι  τήν  άλήθειαν,  καί  άνασφήλωσιν  oi  U τών 
siui  voluntatem  *.  του  διαβόλου  βράχων  αίχμαλωτισθέντες  αύτψ  είς 

τό  αώτου  θέλημα. 

Concilii  oecumenici  VI  canon  98.  Συνάδου  οικουμενικής  Ικτης  κανών  {V· 

95.  Eos  qui  ex  haereticis  ad  rectam  fidem  ac-  ήε\  Τους  προστιθεμένους  τη  όρθοδοξίφ,  κ.  τ.  λ. 
cedunt,  etc.,  ut  pag.  626. 

Basilii  canones  1,  47.  Βασιλείου  κανών  α',  μζ\ 

4.  Quod  igitur  ad  Gatharos  pertinet,  etc.,  Ut  α’.  Τό  μέν  ούν  περί  τους  Καθαρούς  ζήτημα, 

pag . 866.  κ.  τ.  λ. 

Pepuseni  ergo  sunt,  etc.,  ut  pag . 866.  ot  τοίνυν  Πεπουζηνοί,  κ.  τ.  λ. 

Cathari  sunt  et  ipsi,  etc.,  Ut  pag.  867.  01  δέ  Καθαροί  καί  αδτοί,  κ.  τ.  λ. 

49.  En  cratit®  et  Saccophori,  etc.,  Ut  pag. 466.  μθ\  ΈγκρατΤται  καί  Σακκοφάροι,  κ,  τ.  λ. 

Theophili  ex  epistola  ad  Aphyngium  episco - Θεοφίλου  έκ  τής  πρός  Άφύγγιον  έπίσκοπον 

pum.  όπιοτολής. 

De  his  qui  dicuntur  Cathari.  Περί  των  λεγομένων  Καθαρών. 

Declaravit  mihi  tua  pietas, quod  quidam  horum  c Δεδήλωκέ  μοι  ή σή  εόλάβεια,  ώς  τινες  τών  άνομα- 
qui  80  Gatharos  nominant,  volunt  ad  Ecclesiam  ζάντων  έ αυτούς  Καθαροίις  προσελθεΤν  βούλονται  τη 
accedere.  Quoniam  ergo  magna  synodus, quae  Ni-  Έκκλησίφ  * έπειδή  τοίνυν  ή μεγάλη  σύνοδος,  ή γενο- 
C8BSe  habita  est  a sanctis  Patribus  nostris,  Statuit,  μένη  iv  Νικαίφ  παρά  τών  μακαρίων  Πατέρων  ήμών, 
Ut  ordinentur  qui  accedunt,  velis  juxta  hanc  for-  ώρισεν  ώστε  χειροτονεΧσθαι  τους  προσερχομένους, 
mam  eos  qui  ad  Ecclesiam  accedere  volunt  or-  θέλησον  κατά  τόν  τύπον  τούτον  τους  έθέλοντας  προσ- 
dinare,  si  quidem  vita  eorum  recta  est,  et  nihil  έρχεσθαι  τή  Έκκλησίφ  χειροτονεΧν,  εΐ  γε  ό βίος  αυ- 
eis  adversatur.  τών  άρθάς  έστι,  καί  μηδέν  τούτων  άντίκειται. 

401  Concilium  Cypriani  [temporibus  habitum]  'H  κατά  Κυπριανόν  σύνοδος  πάντα  αίρφτικόν  έρχά- 
staluit,  ut  quicunque  hmreticus  ad  rectam  fidem  με*ον  είς  όρθοδοξίαν  όρίζει  βαπτίζεσθαι,  λέγουσα  τό 
devenit,  baptizetur  : h®reticorum  [lotionem)  non  τών  αίρετικών  μή  «Tm  βάπασμα. 
esse  baptismum  dicens. 

CAP.XV.— Non  oportere  ab  episcopis  vel  cleri·  ΚΕΦΑΑ.  IE\  — Περί  του  μήτε  έπισκάπους  μήτε 
cis  donari  re  aliqua, vel  heredes  aut  legatarios  in·  κληρικούς  δωρεΐσθαι,  ή iv  διαθήκη  διδάναι  τι 
Stltui  H&retkOSf  etiamsi  sint  eorum  propinqui.  αΙρετικοΤς,  κάν  ώσιν  αυτών  συγγενείς. 

Concilii  Carthaginensis  canones  22,  81  · D Συνάδου  Καρθαγέννης  κανών  κβ*,  πα*. 

Ut  episcopi  vel  clerici , etc.,  tfl  pag.  827.  ''Ωστε  τους  έπισκόπους  καί  τους  κληρικούς, 

κ.  τ.  λ. 

22.  Et  ut  in  eos  qui  catholici,  etc·,  Ut  pag · κβ'·  Μηδέν  διά  δωρεάς  τών  οικείων  πραγμάτων, 
827.  κ.  τ.  λ. 

De  episcopis  qui  hmreticos  vel  paganos  haere-  Περί  έπισκο’πων  τών  αίρετιχους  ή Έλληνας 

des  instituunt.  κληρονάμόυς  χαταλιμπανάντων. 

81  · Item  placuit  Ut  si  quis  episcopus  h&redes,  πα'·  'Ομοίως  ώρίσθη,  ΐνα  έάν  τις  όπίσκοπος, 
etC·,  Ut  pag.  827.  κληρονόμους  συγγενείς,  κ.  τ.  λ. 

Lege  qu®  adnotata  siint  in  cap.  8,  tit.  10  pro-  ’Ανάγνωθι  τά  παρα^εγραμμένα  kv  τψ  η*  χεφ. 

sentis  Opem.  ίου  ι*  τίτ.  του  παρόντος  συντάγματος. 


1 Cone.  Afric.  33.  * Η Tim.  u,  25, 26. 


m SYNTAGMA  CANONUM- 

ΚΕΦΑΛ.  χς*.  — Περί  αίρετικών  μετανοούντων.  / 
Βασιλείου  κανών  τ’, 

ε*.  Τούς  δέ  έπί  έξόδψ  μετανοούντας,  κ.  τ.  λ. 

’Ανάγνωθι  τα  παραγεγραμμένα  έν  τψ  λθ'  του  6* 
τίτ.  του  παρόντος  συντάγματος· 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΖ\  — Πώς  έκδικούσιν  ο\  έπίσκοποι 
τούς  άρμόζοντας  αύτοϊς,  τόπους  παρά  αιρετικών 
κατεχομένους. 

Συνάξου  Καρθαγέννης  κανών  ριθ’,  ρκα’. 

Περί  του  έάν  τινα  διοίκησιν  Ιξ  αίρέσεως  έλευ- 
θερώση  έπίσκοπος,  καί  έπί  τριετίαν  κατάσχω, 
μηδένα  τάύτην  άναζητεΐν. 

ριθ\  'Ομοίως  ήρεσεν,  ΐνα  έάν  τις  μετά  τούς  νό- 
μους, τόπον  τινά  πρύς  τήν  καθολικήν  ένότητα  μετά-  | 
στρέψη,  κα'ί  τούτο  άπί  τριετίαν  μηδενύς  άναζητούν- 
τος  κατάσχοι,  τού  λοιπού  παρ’  αυτού  μή  άναζητηθή, 
έάν  μέντοι  έντύς  της  αυτής  τριετίας  ύπήρχεν  έπί- 
σκοπος 6 όφείλων  άναζητήσαι  καί  ήσυχασεν  * ε(  δέ 
μή  ήν,  προκριματισθή  έν  τη  μάτρικι  * άλλ’  8τε  6 χη- 
ρεύων  τόπος  λάβη  έπίσκοπον,  έξύν  εΐη  άύτψ  άπ*  αυ- 
τής τής  ήμέρας  εντός  τριετίας  άναζητήσαι.  'Ομοίως 
δέ  καί  έάν  έπίσκοπος  έκ  των  του  Δονάτου  μερών  προς 
τήν  καθολικήν  έπιστρέψη,  μή  προκριματισθή  περί 
τού  προορισθέντος  χρόνου,  άλλ’  έξ  ής  ήμέρας  έπ- 
όστρεψεν,  έχέτω  έξ  ουσίαν  έντύς  τριετίας  άναζητεϊν  τούς 
τόπους  τούς  τη  άύτού  άνήκοντας  καθέδρφ·. 

Περί  τών  άμελούντων  τών  αύτοΐς  άνηκόντων 
λαών. 

ρκα’.  'Ομοίως  ήρεσεν,  ΐνα  ο'ιτινες  δήποτε  άμελούσι 
τών  τόπων  τών  άνηκόντων  τή  αυτών  καθέδρφ,  ( 
κ.  τ.  λ. 

’Ανάγνωθι  τά  παραγεγραμμένα  έν  τψ  ι’  κεφ.  τού  η’ 
τίτ.  τού  παρόντος  συντάγματος. 

ΚΕΦΑΛ.  1Η'.  — Περί  τών  πειρομένων  άθετεϊν 
τά  έν  ’Εφέσφ  πραχθέντα. 

Συνόδου  ’Εφίσου  κανών  ζ" , 

ζ"’ · Ομοίως  δε  καί  ει  τινες  βουληθεϊεν  τά  περί 

έκάστου  πεπραγμένα  kv  τή  άγίφ  συνόδψ  τή  έν  ’Εφέσψ 
οίψδήποτε  τρόπψ  παρασαλεύειν,  ή αγία  σύνοδος  ώρι- 
σεν,  εΐ  μέν  έπί σκοποί  εΤεν  ή κληρικοί,  τού  οικείου 
παντελώς  άποπίπτειν  βαθμού  · εί  δε  λαϊκοί,  άκοι- 
νωνήτους  τυγχάνειν. 

’Ανάγνωθι  τά  παραγεγραμμένα  έν  τψ  γ’  τού  παρ- 
όντος τίτ.  ] 


— ΤΙΤ.  ΧΙΠ,  CAP.  I.  890 

CAP.  XVI.  — De  kareticis  erroris  sui  poeni- 
tentibus. 

Basiiii  canon  8. 

8.  Haereticos  in  exitu  poenitentiam,  etc.,  ut 
pag.  803. 

Lege  quae  in  praesentis  operis  cap.  39,  tit.  9, 
adnotata  sunt. 

409  CAP.  XVn.  — Quomodo  episcopi  vindi- 
cent pertinentia  ad  se  loca,  qux  haeretici  occu- 
paverint. 

Concilii  Carlhaginensis  canones  119,  121. 

Ut  si  quam  dimcesim  episcopus,  ab  hxresi  li- 
berans, triennio  possederit,  nullus  eam  repetat. 

4 19·  Item  8 placuit,  ut  etiamsi  quisqoam  post 
leges  aliquem  locum  ad  catholicam  unitatem  con- 
verterit, eumque  per  triennium  nemine  repetente 
retinuerit,  ulterius  ab  eo  non  repetatur.Si  tamen 
per  ipsum  triennium  fuit  episcopus  qui  posset 
repetere,  et  tacuit,  praejudicium  patietur.  Si  au- 
tem non  fuit, non  praejudicetur  matrici,sed  liceat, 
cum  locus  acceperit  episcopum  quem  non  habe- 
bat, ex  ipso  die  intra  triennium  repetere.  Item- 
que  si  fuerit  episcopus  ad  catholicam  ex  Donati 
parte  conversos,  non  ei  praejudicet  praefinitum 
tempus,  sed  ex  quo  die  conversus  est,  habeat 
per  triennium  potestatem  repetendi  loca,  quae 
ad  ipsam  perlinebant  cathedram. 

De  his  qui  plebes  ad  se  pertinentes  negligunt. 

121.  Item  placuit  ut  quicunque  negligunt  loca 
ad  suam  cathedram  pertinentia,  etc.,  ut  pag. 
679. 

Lege  quae  adnotata  sunt  in  10  cap.  tit.  81  prae- 
sentis operis. 

403  CAP.  XVIII.  — De  iis  qua  acta  Ephe - 
sina  abolere  nituntur. 

Concilii  Ephesini  canon  6. 

6.  Similiter  autem  et  si  qui  velint  ea,  quae  de 
singulis  per  sanctam  synodum  Ephesinain  gesta 
sunt,  quocunque  modo  movere  : sancta  synodus 
ipsa  decrevit,  si  quidem  episcopi  aut  clerici  fue- 
rint, eos  omnino  a proprio  cadere  gradu  : si  vero 
laici,  excommunicatoe  esse. 

Lege  quae  in  cap.  3 praesentis  tituli  sunt  adno- 


ΤΙΤΛΟΣ  ΙΓ'. 

ΠΕΡΙ  ΛΑΪΚΩΝ. 

TITULUS  XIII. 

DE  LAICIS 

ΚΕΦΑΑ.  A'.  — Περί  τού  άποκινεΐσθαι  τύν  λαϊ-  CAP.  I.  — Ut  IcticuS  qui  %fl  Ufbe  Versant,  p6T- 
κύν  τής  άγίας  κοινωνίας,  έπί  τρεις  Κυριακάς  έν  tres  hebdomadas  ad  CCClCSiam  TlOfl  COflVenefitp  β 
πόλει  διάγοντα,  καί  μή  συνελθόντα  τη  kx-  sancta  eommutliotlt  TCmOVeatWf 
κλησίφ. 

5 Cone.  Afric.  e.  86· 


$91 


ΡΗ0ΤΙ1  PATRIARCHA  CP.  892 

Condlii  Sardicensis  canon  11.  A Συνόδου  Σαρδικης  κανών  ια\ 


ii.  Osius  episcopus  dixii : Hoc  quoque  defi- 
nire debemus,  etc.,  utpag.  606. 

Concilii  cecumenici  vi  canon  80. 

80.  Si  quis  episcopus,  vel  presbyter,  vel  dia* 
conus,  eic.,  ut  pag . 606. 

404  CAP.  II.  — De  laicis  secundo  vel  pluries 
nubentibus , et  de  illicitis  nuptiis  et  copula . 

Apostolorum  canones  19, 48. 

19  [18].  Qui  duas  sorores  duxit,  vel  consobri- 
nam, non  potest  esse  clericos. 

* 48  [47]·  Si  quis  laicus  sua  ejecta  uxore  aliam 
acceperit  vel  ab  alio  solutam,  segregetur. 

Concilii  Ancyrani  canones  16,  17. 

16.  De  iis,  qui  rationis  expertia  animalia  inie- 
runt, vel  ineunt  (30).  Quiconque  priusquam  vi- 
ginti  quidem  annos  nati  essent,  peccarunt,  post- 
quam quindecim  annis  substrati  ac  supplices  fue- 
rint,communionem  ad  preces  assequantur.Dein- 
de  et  cum  in  communione  quinque  annis  perse- 
veraverint, oblationem  attingant.  Examinetur  au- 
tem et  eorum  in  substratione  vita,  et  ita  huma- 
nitatem consequantur.  Si  qui  autem  improbe  ac 
maligne  in  peccatis  fuerunt,  longe  substrationem 
habeant.  Quicunque  autem  hanc  aetatem  trans- 
gressi,et  habentes  uxores,  in  hoc  peccatum  inci- 
deruut,  viginli  annis  substrati,  communionem  ad 
preces  assequantur.  Deinde  cum  in  precuin  com- 
munione quinque  annos  peregerint,  oblationem  as- 
sequantur. Si  qui  autem  et  mulieres  habentes,  et* 
quinquagesimum  annum  transgressi,  peccave 
runt,  in  vitae  exitu  communionem  assequantur. 

17.  Eos  qui  rationis  expertia  animantia  inie- 
runt,et  qui  leprosi  sunt  vel  fuerunt,  jussit  sancta 
synodus  inter  hiemantes  orare. 

40S  Concilii  Neoccesariensis,  canones  2, 3,  4, 7. 

2.  Femina  si  duobus  fratribus  nupserit,  etc., 
ut  pag . 802. 

3.  De  iis  qui  in  plurima  matrimonia  incidunt, 
tempus  quidem  praestitutum  esse  manifestum  est. 
Sed  conversio  et  poenitentia  eorum  tempus  con- 
trahit. 

4.Si  quis  proposuerit  concupisceremulieremad 
dormiendum  cum  ipsa, ejus  autem  desiderium  ad 
opus  non  venerit,  videtur  esse  a gratia  liberatus. 1 

7.  Presbyter  in  nuptiis  ejus  qui  duas  uxores 
ducit,  ne  convivetur,  etc.,  ut  pag . 69l. 

Concilii  Laodiceni  canones  1, 10,  31. 

1 . Oportere  ex  ecclesiastico  canone  eos  qui 
libere  et  legitime  secundo  matrimonio  conjuncti 
sunt,  et  non  clam  uxores  duxerunt  cum  exiguum 
tempus  praeterierit,  et  orationibus  et  jejuniis  va- 
caverint, eis  ex  venia  dari  communionem. 


ta*.  "Οσιος  Επίσκοπος  είπε  * Καί  τούτο  δέ  δρίσαι 
όφείλομεν,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  οικουμενικές  Εκτης  κανών  π', 
π'.  ΕΪ  τις  Επίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος, 
κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΛ.  Β'.  — Περί  λαϊκών  δευτερογαμούντων , 
ή πο)υγχμούντων,  καί  κέκωλυμένων  γάμων,  καί 
μίξεως. 

Αποστόλων  κανών  Λ’,  μη*, 
ιθ'.  *0  δύο  Αδελφάς  Αγόμενος  ή Αδελφιδας,  ου 
δύνχται  είναι  κληρικός. 

μη’.  Εΐ  τις  λαΤκδς  τήν  1 αυτού  γυναίκα  έκβαλών 
έτέρχν  λάδοι,  ή παρά  άλλου  Απολε>υμένην,  Αφορι- 
ζέσθω. 

Συνόδου  'Αγκύρας  κανών  ι^9,  ιζ9· 
ιζ"9.  Περί  των  άλογευσαμένων  ή και  Αλογευομενων, 
δσοι  πριν  εικοσαετείς  γενέσθχι  ήμχρτον,  πεντεκαί- 
δεκα  Ιτεσιν  δποπεσόντες,  κοινωνίας  τυγχανίτωσαν 
της  είς  τάς  προσευχάς  · εΤτα  έν  τη  κοινωνίφ  δια- 
τελέσαντε;  Ετη  πέντε,  τότε  καί  της  προσφοράς  έφ- 
απτέσθωσαν  · έξεταζέσθω  δέ  αυτών  καί  δ έν  τη  δπο- 
πτιύσει  βίος,  καί  ούτως  τυγχανέτωσαν  της  φιλανθρω- 
πίας * εΐ  δέ  τινες  κατακόρως  έν  τοίς  Αμαρτήμασι 
γεγόνρισι,  την  μακράν  έχέτωσχν  δπόπτωσιν  · δσοι  δέ 
δπερβάντες  την  ηλικίαν  ταύτην,  καί  γυναίκας  ϊχοντες 
περιπεπτώκασι  τφ  Αμαρτήματι,  πέντε  καί  είκοσι 
Ετεσιν  δποπεσόντες,  κοινωνίας  τυγχανέτωσαν  της  είς 
τάς  προσευχάς  * εΤτα  έκτελέσαντες  πέντε  Ιτη  έν  τη 
κοινωνίς  των  ευχών,  τυγχανέτωσαν  της  προσφοράς  · 
st  δέ  τινες  καί  γυναίκας  εχοντες,  καί  δπερβάντες  τδν 
‘πεντηκονταετή  χρόνον  ήμαρτον,  έπί  τη  έξόδφ  του 
βίου  τυγχανέτωσαν  της  κοινωνίας. 

ιζ\  Τους  Αλογευσαμένου;  καί  λεπρούς  δντας,  ήτοι 
λεπρώσαντας  τούτους,  προσέταξεν  ή άγία  σύνοδος  είς 
τούς  χειμαζομένους  εβχεσθαι. 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  β',  γ9,  δ*  ζ9. 
β'.  Γυνή  εάν  γήμηται  δύο  ΑδελφοΤς,  κ.  τ.  λ. 

γ'.  Περί  των  πλείστοις  γάμοις  περιπιπτό^των,δ  μέν 
χρόνος  σαφής  δ ώρισμένως  * ή δέ  Αναστροφή  καί  ή 
πίστις  αδτων  συντέμνει  τδν  χρόνον. 

δ*.  ’Εάν  πρόθηταί  τις  έπιθυμήσας  γυναικδς,  συγ- 
καθευδήσαι  αδτή,  μή  Ιλθη  δέ  είς  Ιργον  αυτού  ή έν- 
* θύμησις,  φαίνεται  δτι  δπδ  της  χάριτος  έ^υσθη. 

ζ’.  Πρεσβύτερον  είς  γάμον  διγαμούντος  μή  Ιστιά- 
σθαι,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  α9,  ι\  λα9· 
α9.  Περί  του  δεΤν  κατά  τον  έκκλησιαστικόν  κανόνα, 
του;  έλευθερίως  καί  νομίμως  συναφθέντας  δευτέροι; 
γάμοις,  μή  λαθρογαμίαν  ποιήσαντες,  όλίγοα  χρόνου 
παρελθόντος  σχολασοίντων  ταΐς  προσευχαΤς  καί  νη- 
στείαις,  κατά  συγγνώμην  Αποδίόοσθαι  αδτοΤς  τήν 
κοινωνίαν  ώρίσαμεν. 


(30)  Hoc  intelligi  potest  de  his  qui  vel  cum  pecoribus,  vel  more  pecudum  cum  propinquo  sanguini 
misti  sunt. 


893  SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT,  XIII,  CAP.  II.  894 


i\  Περί  του  μη  δεΤν  τους  της  Εκκλησίας  άδια-  Α 10.  ΝθΙ)  ΟρΟΓίβΓβ  608  qui  SUnt  Ecclesiffl,  indis- 
φόρως  προ;  γάμου  κοινωνίαν  συνάπτειν  τά  έαυτών  criminatio)  suos  filios  haereticis  matrimonio  con- 
παιδία  αιρετικοί;.  jungere. 

λα\  *Οτι  ού  δεΤ  πρδς  πάντας  αιρετικούς,  κ.  τ.  λ.  81.  Quod  non  oportet  CUm  omni  haeretico, 

etc.,  ut  pag.  883. 

Συνόδου  Χαλκηδάνος  κανών  ιζ"·.  Concilii  Chalceionensis  canon  16. 

ις·\  Παρθένον  έαυτην  αναθεΐααν,  κ.  τ.  λ.  16.  Virginem  quae  se  Domino  Deo  dedicavit, 

etc.,  ut  pag . 734. 

Συνόδου  οίκουμε νίκης  Ιχτης  κανών  νγ’,  νδ*,  Concilii  oecumenici  vi  canones  53,  54,  72,  98. 

«Ρ\  <n\ 

νγ\  Επειδή  μείζων  ή κατά  πνεύμα  ol/ειδτης  τής  53.  Quoniam  spiritalis  necessitudo  seu  affini- 
τών  σωιαάτων  συναφείας,  ϊγνωμεν  δέ  Ζν  τισι  τόποις  tas  corporum  conjunctione  major  est,  in  non- 
τινάς  έκ  του  άγίου  και  σωτηριώδους  βαπτίσματος  nullis  autem  locis  cognovimus  qaosdam,  qui  ex 
παΤδας  άναδεχομένυυς,  μετά  τούτο  τάΤς  έκείνων  μη-  sancto  et  salutari  baptismate  infantes  suscipiunt, 
τράσι  χηρευούσαις  γαμικδν  συναλλάσσοντας  σύνοικέ-  postea  qooque  CUm  matribus,  illorum  viduis  m % - 
σιον,  δρίζομεν  άπδ  του  παρόντος  μηδέν  τοιουτον  Β trimonium  contrahere,  statuimus  ut  in  posterum 
πραχθηναι.  El  δέ  τινες  μετά  τδν  παρόντα  κανόνα  nihil  fiat  ejusmodi.  Si  qui  autem  post  praesen- 
«ρωραθεΐεν  τούτο  ποιοϋντες,  πρωτοτύπως  μέν  ot  tera  canonem  hoc  facere  deprehensi  fuerint,  ii 
τοιοΰτοι  άφιστάσθωσαν  του  παρανόμου  τούτου  συν-  quidem  406  primo  ab  hoc  illicito  matrimonio 
οικεσίου,  Ιπειτα  δέ  καί  τοΤς  των  πορνευόντων  έπιτι-  desistant,  deinde  et  fornicatorum  poenis  subji- 
μίοις  δποβληθήτωσαν.  ciantur. 

νδ\  Τής  θείας  ήμας  οδτω  σαφώς  έκδιδασκούσης  54.  Cum  divina  Scriptura  Π05  aperte  doceat  : 
Γραφής  · ούκ  είσελεύσγ  προς  πάντα  οίκετον  σαρκός  Son  ingredieris  ad  omnem  consanguineam  car- 
σου,  άποκαλύψαι  άσχημοσύνην  αυτού,  δ θεοφιλής  nis  tuae  ad  revelandam  ejus  turpitudinem  di- 
Βασίλέιος  τινά  των  άπηγορευμένων  γάμων  έν  τοΤς  ot-  vinus  Basilius  5 nonnullas  prohibitas  nuptias  in 
κείοις  κανόσιν  άπηριθμήσατο,  σιωπή  τά  πλεΤστα  silis  canonibus  enumeravit,  multis  silentio  prae- 
παραδραμών,  καί  κατ’  άμφότερα  κατασκευάσας  ήμιν  teritis,  et  his  utrisque  nobis  utilitatem  attulit, 
tb  ωφέλιμον,  τδ  γάρ  τών  αισχρών  όνομασιών  πλήθος  Turpium  enim  nominum  multitudine  evitata,  ne 
παραιτησάμενος,  ώς  άν  μή  τον  λόγον  κατα^ρυπαίνοι,  verbis  orationem  pellueret,  generalibus  nomini- 
τοΤς  ρήμασι  γενικοΤς  βνομα  τής  άκαθαρσίας  διέλαβε,  bus  impuritates  complexus  est,  per  quas  legibus 
ii9  ών  περιεκτικώς  ήμΐν  τούς  παρανόμους  γάμους  c vetitas  nuptias  nobis  in  summa  ostendit. Quoniam 
δπέδειξεν  · έπειδή  τή  τοίαύτη  σιωπή,  καί  τψ  άδια-  autem  propter  ejusmodi  silentium,  et  quod  non 
γνώστψ  τής  τών  άθέσμων  γάμων  άπαγορεύαεως  discerni  posset  illicitarum  nuptiarum  prohibitio, 
έαυτήν  ή φύσιζ  συνέχεε,  συνείδομεν  γυμνότερον  τά  seipsam  natura  confudit  : nobis  visum  est  ea 
περί  τούτου  Ικθέσθαι,  δρίζοντες  άπδ  τού  νύν  τον  τή  paulo  apertius  exponere,  ab  hoc  deinceps  lem- 
οίκείφ  έξαδέλφη  πρδς  γάμου  κοινωνίαν  συναπτό-  pore  decernentes, ut  qui  cum  patrui  sui  filia  ma- 
μενον,  ή πατέρα  καί  υΐδν  μητρί  καί  θυγατρί,  ή δύο  trimonii  societatem  inierit ; vel  pater  et  filius, 
/όραις  άδελφαΤς  πατέρα  καί  υιόν,  ή άδελφοΤς  δυσ\  qui  cum  matre  et  filia  ; vel  cum  duabus  puellis 
μητέρα  καί  θυγατέρα,  ή άδελφούς  δύο  δυσίν  άδελ-  sororibus  pater  et  filius  ; vel  CUIU  duobus  fratri- 
φαΤς,  ύπδ  τδν  τής  έπταετίας  πίπτειν  κανόνα,  άφιστα-  bus  mater  et  filia,  vel  fratres  duo  Cum  duabus 
μένων  αύτών  προδήλως  τού  παρανόμου  σύνοικε-  sororibus,in  septennii  canonem  incidant, iis  pro- 
αίου.  cui  dubio  separatis  a nefario  contubernio  6. 

οβ\  Μή  έζέστω  όρθόδοξον  άνδρα,  αιρετική  συν-  72.Non  licere  virum  orthodoxum  cum  muliere 
άπτεοθαι  γυναικί,  κ.  τ.  λ.  haeretica  conjungi,  etc.,  ut  pag . 883. 

4V-  f0  έτέρω  μνηστευθεΤσαν  γυναίκα,  Ζτι  τού  98.  Qui  alteri  desponsatam  mulierem  eo  adhuc 
μνηστευσαμένου  ζώντος,  πρύς  γάμου  κοινωνίαν  άγό-  vivo  CUI  desponsata  est,  in  nuptiarum  ducit  SO- 
μενος,  τψ  τής  μοιχείας  ύποκείσθω  έγκλήματι.  ^cietatem,  adulterii  crimini  subjiciatur. 

Συνόδου  της  ένώσεως  κανών  α*,  β\  γ\  Concilii  unionis  Canones  1,  2,  3. 

α*.  τέταρτον  γάμον  μηδενί  τολμάσθαι,  άλλ’  είναι  407  1.  Tribus  nuptiis  quartas  adjicere  nemo 
Απόβλητον  παντελώς,  ει  τις  έπί  τοιοΰτον  ΙλθεΤν  συν-  praesumat, sed  prorsus  ab  iis  abstineat, ac  recorde- 
οικέσιον  προθυμηθείη,  πάσης  άπεστερημένον  είναι  turse  per  tale  facinus  ab  omni  communi  ecclesia- 
συνάξεως  έκκλησιαστικής,  καί  αύτής  τής  προς  τδν  slica,imo  ab  omni  aditu  domus  sacrae  exclusum  iri 
Αγιον  ναδν  εισόδου  άλλότριον,  μέχρις  άν  έπιμένοι  τψ  per  omne  tempus  quo  isto  vitse  genere  utatur.  Sic 
συνοικεσίω.  Τούτο  γάρ  καί  τοΤς  πρδ  ήμών  άγίοις  enim  sanctis  prius  etiam  quam  nobis, placuit.Quam 
Ιδοξε  Πατράσι,  καί  ήμεΐς  δέ  τήν  γνώμην  ένδήλοτέραν  quidem  senteritiaro  dilucidaturi  confirmamus 
ποιούτες,  ώς  άλλότριον  αύτδν  τής  Χριστιανικής  πο-  ejusmodi  nuptias  moribus  Christianis  repugnare, 
λιτείας  άποκήρύττομεν  αλλ*  οΰτω  μέν  περί  τού  τετάρτου  γάμου. 


4 Levit  xvin,  6.  5 Can.  88  et  68.  0 Vide  can.  25  Basilii  ad  Amphiloch. 


$95  PHOTII  PATRIARCHAS  GP.  896 

2.Sedsecnndarua)  quoque  tertiarumque  ouptia-λ  β\  “ίνα  & xal  τα  τών  άλλων  γίμων  ίυαχημονί- 
rum  conditiones  eicusatione  opus  habent  utpote  στερον  τυπωθή,  και  του  των  Χριστιανών  βίου  μή 
Christianorum  moribus  minus  congruentes. Et  ter-  άνάξιον  έχη  τήν  προσαγωγήν,  καί  περί  του  τρίτου 
thequidem  a Patribus  ipsis  minus  bene  etnonsine  όρίζομεν  γάμου  ώστε  μη  απλώς  μηδε  ώς  έτυχεν  έ*ι- 
nola  sorditatis  commendabantur.  Gura  enim  ob  τελεΤσθαι  αυτόν  * καί  γάρ  συγκεχώρηται  μεν  ώς  (W- 
majorem  verecundiam  ea  res  pudore  non  vacabat,  πασμα  τοΤς  Πατράσιν,  ούπώποτε  καθώς  νυν  γινο- 
nec.  Ut  nunc  quidem,  in  mores  ipsos  transierat,  μένου  του  πράγματος  άπηρυθριασμένου,  ούδ’  είς 
Quod  enim  accidit  ei  qui  rem  obscenam  in  parte  πλάτος  έξηπλωμένου,  άλλ’  ώσπερ  st  τις  έν  οίκφ 
domus  recondita  viderit, al  flocci  faciat,  imo  cum  παραπεπτωκός  έν  γωνίφ  παρίδοι  πολλάκις  κείμενον 
libertate  de  ea  verba  faciat,sic  et  nos  quidquid  sor·  βύπασμα  · νυν  δτι  χώραν  έλαβε  παρρησίας,  καί  ώς 
didi  inhaeserit  .ejicimus  ac  minus  odiosum  reddi·  ούδέν  έχον  είς  άσχημοσύνην  ούδε  βυπαΤνον  λογίζεται, 
mus.  Igitur  debilitatis  humanae  ratione  habita  et  έκ  του  προβήναι  είς  πληθυσμόν,  καλώς  έδοξεν  άνα- 
ea  quae  Christianos  decet, verecundia  usi, ejusmodi  καθαίρειν  αύτό  ώσπερ  καί  αίσχος  ούκ  έν  γωνίφ  παρ- 
nuptiis  abstinendum  esse  existimamus.  Nam  qui  εββιμμένον  άλλ*  έξηπλωμένον  έπί  της  οΙκίας,  ούδα- 
quadragesimum  attigerit  annum,  et  nullo  natur®  μώς  έώμεν,  άλλα  καθαίρομεν,  καί  τό  έκ  τούτου  άηδές 
et  decori  quod  a Christiana  nunquam*  abesse  vita  b άποβάλλομεν  · καί  τη  άνθρωπίνη  τοίνυν  συνυπείκον- 
potest, respectu  ad  tertiam  curret  uxorem ,Solo  VO-  τες  άσθενείφ  καί  τής  πρεπούσης  αίσχύνης  φροντίδα 
lupiatis  Stimulo  excitatus, eum  per  quinquennium  ποιούμενοι  τή  Χριστιανών  ζωή,  τούτο  έπί  τώντρι- 
sacramentorum  participatione  privari  jubemus  γάμων  παραφυλάττεσθαι  διορίζομεν,  ώστε  εί  τις 
CUm  omni  severitate.  Qui  enim  non  erubuit  in  πρός  τεσσαρακοστόν  άναβεβηκώς  έτος,  καί  μήτε  την 
Christi  Ecclesia  hominis  impuri  partes  re  et  verbo  φύσιν  αίδούμενος,  μήτε  τής  όφειλομένης  Χριστιανοί; 
agere,  parum  dignus  est  qui  clementia  frualur  fa-  εύκόσμου  ζωής  φροντίδα  ποιούμενος,  άλλα  μόνη;  τής 
Clorumque  indulgentiam  persequatur.  Licet  enim  Εμπαθούς  έπιθυμίας  γενόμενος,  πρός  τρίτον  έαυτόν 
in  sacrum  CCBtum  receptus  fuerit  per  gratiam,  ista  έπι^ίπτοε  γάμον,  τούτον  μετά  πάσης  άκριβιίας  καί 
tamen  receptio  perfecta  non  erit  sine  resurrectionis  παρατηρήσεως,  μέχρι  πενταετίας  άμέτοχον  είναι  τής 
Salvatoris  nostri  et  Dei  beneficio;  quare  abstinen-  τού  αγιασμού  μεταλήψεως,  καί  μηδαμώς  έπ'  αυτψ 
tine  continenliseque  408  operam  dandoad puritatis  συντέμνεσθαι  τόν  χρόνον.  "Ος  γάρ  μετά  τεσσαρακο- 
Statum  revertetur;  puta  ubi  e prioribus  connubiis  στον  έτος  τό  βύπασμα  έν  τη  τού  Χριστού  Έκκλησή 
liberi  procreati  non  adsunt,  post  quadragesimum  είναι  καί  λέγεσθαι  ήγάπησε,  τίνα  παρέξει  πληοοφο- 
vitae  annum  ad  tertias  convolare  nuptias,  fas  esse  ρίαν  τής  περί  τόν  βίο>  αυτού  σπουδής,  δι'  ήν  ί χρό· 
quod  facere  nefas  erit  ubi  nati  superstites  priora  C νος  της  μεταλήψεως  τών  αγιασμάτων  αύτψ  συντμη- 
connubia  annuntiant.  Quid  enim  injustius  quam 
libidini  inopportunae  deditum,  liberos  a prioribus 
susceptos  uxoribus  negligere  tanquam  onus,  mo- 
lestiam, praesertim  ubi  liberorum  abundantia  est? 

Qui  igitur  triginta  annos  natus  post  susceptos  ex 
uxoribus  liberos  tertias  inieritnuptias,perqualiior 
annos  sacrorum  particeps  ne  esto  mjsteriorum, 
quippe  quem  nihil  aliud, ut  clarum  est,  nisi  con- 
cupiscentia et  effrenata  libido  ad  nuptias  compu- 
lit. Quod  si  postea  mysteriis  ei  frui  concedetur, 
ter  per  annum  ad  eucharistiam  accedet,  primo, 
tempore  salutaris  resurrectionis  Jesu  Christi  et 
Dei;  altera  vice  in  assumptione  immaculatae  Dei- 
parae; tertia  vice  in  festo  Jesu  Christi  Deique  na- 
talitio;  quibus  diebus  jejunium  erit  exercendum.  D01  τριακονταετής  ών,  καί  τέκνα  ϊχων  έκ  χώ*  προλα- 
DeficientibllS  autem  liberis  tertias  inire  nuptias  βόντων  γάμων,  τρίτη  συνάπτοιτο  γυναικί,  καί  ουτος 
nemini  probrum,  siquidem  paternitatis  jura  exer-  άσυγχώρητος  μέχρι  τετάρτου  έτους  τής  κοινωνίες 
COre  honestum  ac  reprehensione  haud  dignum.  *ών  αγιασμάτων,  καί  αμέτοχος  έστω  · Ειότι  δήλός 
Haec  de  tertiis  nuptiis  disseruisse  sufficiat.  έστιν  έξ  ούδενός  έτέρου,  άλλ’  ύπό  άκρασίας  κινούμε- 

νος, καί  τού  δούλος  είναι  σαρκικής  έπιθυμίας,  έπί  τόν  τοιούτον  γάμον  έλθών*  καί  μετά  τό  τυχεΤν  δε  της 
μεταλήψεως  τών  μυστηρίων  τρϊς  τού  ένιαυτού  μόνον  άζιωθήσεται  άπολαύσαι.  απαξ  μεν,  έν  σωτηρίφ  τού 
Χριστού  καί  θεού  ήμών  άναστάσει*  δεύτερον,  έν  τή  κοιμήσει  τής  άχράντου  Αεσποίνης  ήμών  Θεοτόκου* 
καί  τρίτον,  έν  τή  γενεθλίφ  ήμέρφ  τού  Χριστού  καί  θεού  ήμών*  διά  τό  καί  έν  ταύταις  προηγεΤσθαι  νηστείαν, 
καί  τό  έκ  ταύτης  όφελος.  Εί  δ!  παΤδες  μη  παρείησαν,  έπειδή  τό  τεκνογονίας  έπιθυμεΤν  ούκ  άσύγγνωσιον,  το 
τηνικχύτα  συγγνοόμης  άξιωθήσέται  ό τοιούτος  γάμος,  καί  μόνφ  τψ  έξ  αρχής  καί  μέχρι  τού  νύν  κρατήσαντι 
έπιτιμίψ  θεραπευθήσεται*  ταύτα  μέν  καί  περί  τού  τρίτου  γάμου. 

3.Necprimus  nec  secundus  torus  periculis  caret  γ\  ού  μήν  ουδέ  τόν  δεύτερον  ούδέ  τόν  πρώτον  έκ- 
Suis;  alteruter  enim  ita  comparatus  esse  debet  ut  τός  άσφαλείας  έώμεν,  άλλά  κάκείνους  όρίζομεν  ούτως 


θήσεται  ; ’Αλλά  γάρ  καί  μετά  τό  άξιωθήναι  τής 
άχράντου  μεταλήψεως,  ούκ  έσται  συγκεχωρημένον 
αύτψ  έν  άλλφ  καιρψ  τή  μεταλήψει  προσιέναι,  ή έν 
μόνη  τή  τού  Σωτήρος  καί  θεού  ήμών  άναστάσει,  δια 
τήν  έκ  τής  προηγούμενης  έγκρατείας  τών  νηστειών 
όσον  δυνατόν  άνακάθαρσιν.  Ταύτα  δε  φαμεν,  δταν  μή 
τέκνα  παρή  έκ  τών  προτέρων  γάμων,  τοΤς  ήδη  μετά 
τό  τεσσαρακοστόν  έτος,  τρίτην  άγεσθτι  προηρημενοις 
γυναίκα  * έπεί  έάν  τέκνα  παρή,  άσυγχώρητος  αύτοΤς 
ή τριγαμία  * λίαν  γάρ  έστιν  άδικον,  τήν  μεν  χαρίζε- 
σθαι  τή  έςώρφ  έπιθυμί?,  τοΤς  δε  παισί  τών  προτέ- 
ρων  γάμων  μή  προνοέΤσθαι  τό  άσφαλές  καί  τό  αλυπον 
καί  άτάραχον,  καί  δσον  οίδ»  τό  άνθρώπινον  κατα- 
λαμβάνει έκ  τής  πολυσπόροτ  τεκνώσεως.  Καί  εί  τι; 


807  8YNTAGMA  CANONUM.  - ΤίΤ.  ΧΠ1,  CAP.  ίί.  888 

συΛστασθαι,  ώστε  μηδεμίαν  ϊχειν  πονηρήν  αιτίαν,  A cauta  prata  ΠΟΠ  409  Subsit,  UtraptllS  aut  COITU ptio 
ή έξ  αρπαγής,  ή έχ  προηγεσμένη;  λαθραίου  φθο-  per  seductionem. Suprema  namque  lex  puritas  e! 
ρας,  άλλα  νομίμως  και  καθαρεύοντας  τών  χοιούτων  artium  meretriciarum  absentia.  Si  quis  igitur  iis 
μολυσμάτων  καί  της  πορνικής  άκαθχρσίας  · ε ί τις  qu®  praemisimus, spretis  primas  aut 8?CUnda8 Cele- 
oi) v τών  είρημένων  κχταφρονήσας  τύπων,  προς  γα-  brat  nuptias,  CUm  Ecclesia  Christi  pura  et  imma- 
μιχήν  δμιλίαν  πρώτην  ή δευτέραν  συνέλθοι,  τούτον  culata  salutariter  experietur, nec  prius  ad  mysteria 
ή τού  Χριστού  Εκκλησία  ή καθαρά,  και  μηδέν*  σπτ-  admittet,  quam  fornicationem  suam  ex  piari  t,  ad 
λον  £χουσ*  ή βυτίο*,  τοΤς  σωτηρίοις  ύποβάλλουσα  septimum  annum.  Presbyter  autem  qui  contra 
ΙτασμοΤς,  ού  πριν  είς  μεχάληψιν  παραδέχεται  μύστη-  terminum  redintegrationis  aliquem  in  coetum  pio- 
ρίων,  ή τδν  ώρισμένον  έπί  τή  πορνείφ  χρόνον  άκρι-  rum  receperit,  cum  sue  ipsius  periculo  id  facit, 
βώς  έκπ)ηρώση  · el  μή  αρ*  ή τού  βίου  άναγκαία  Nam  homo  ita  receptus  de  statu  grati®  dejicietur 
κατεπείγει  άναχώρησις,  τουτέστι  μέχρι;  αν  το  ?βδο-  per  septennium. H®C  ρΟΓΓΟ  Scandala  eorum  qui  an- 
μον  ίκπληρωθή  έτος*  δ δε  τολμών  Ιερεύ;  παρά  τον  tiquius  regni  habenas  tenebant,  opus  erant.  Nunc 
διατετυπωμέ\ον  δρον  μεταλήψεως  θείας  τινά  τούτων  antem  Patris, et  Filii, et Spiritue  sancti  benevolen- 
άξιώσαι,  περί  τον  ίδιον  κινδυνεύσει  βαθμδν,  δηλονύτι  tia  et  gratia,  necnon  sanctissimae  Dei  par»  et  magni 
τού  άςιωθέντος  παρά  τον  ώρισμένον  τύπον  τής  θείας  ^ exercituum  ducis  auxilio  sacerdotes  solitarios  inde 
κοινωνίας  πάλιν  είς  τύ  άκοινώνητον  περιισταμένου,  a nonaginta  annis  ob  causam  quam  commemoravi- 
μέχρι  τής  συμπληρώσεως  τού  έβδόμου  έτους*  άλλά  mus  regnum  placidum  imperatorum  nostrorum 
τά  σκάνδαλα  δήλον  ταύτ*  μέν  ώς  δεδήλωται  όπδ  τών  Basilii  et  Constantini  conjunxit  in  unamque  ca- 
πάλαι  βασιλευσάντων  έπράχθησαν.  Νύν  δέ  τή  τού  tholicam  et  apostolicam  Ecclesiam  coadunavit· 
Πατρδς  καί  Γίοϋ  καί  άγίου  Πνεύμα ;ος  εύδοκίφ  καί  Oportet  igitur  maximis  laudibus  efferri  eos  qui 
χάριτι,  και  ιαΤς  τής  πανάγνου  καί  θεομήτορος,  καί  hoc  opus  divinum  et  excelsum  perpetrarunt. 
ταΤς  τού  μεγάλου  άρχιστρατήγου  πρεσβείας,  τού;  ήδη  πρύ  ένενήκοντα  χρόνων  ένεκεν  τής  προ δηλωθεί* 
σης  αΙτίας  καί  άφορμή;  άποββαγέντας  Ιερείς  καί  μονάζοντας,  ή παγγάληνος  βασιλεία  τών  θεοστεφών 
βασιλέων  ήμών  Βασιλείου  καί  Κωνσταντίνου  συνήψέ  τε  και  συνήνωσε,  καί  μίαν  καθολικήν  καί  άποστολι- 
κήν  Εκκλησίαν  εΐργάσατο*  δθεν  χρεών  άνακηρύττισθαί  τε  καί  μεγσλύνεσθαι  τούς  τοιούτον  θεοφιλές  καί 
άξιόλαγον  έργον  πεπληρωκότας. 

Βασιλείου  κανών  δ*,  ιη*,  κγ’,  κδ’,  μα’,  ν’,  νγ’,  ξζ*,  Basilii  canones  4,  48,  23,  21,  41,  50,  83,  67, 

ξη·,  οε’,  oC^,  οη’,  οθ’,  π’.  68,  78,  76,  78,  79,  80. 

δ’#  Περί  τριγάμων  καί  πολύγαμων,  τύν  αύτον  ώρι- ^ 410 4.Detrigami8 et polygamis definire eumdem 

σαν  κανύνα,  ον  καί  έπί  τών  δίγαμων  άναλύγως  * canonem,quem  et  de  digamis, servata  proportione: 
Ινιαυτον  μέν  γάρ  έπί  τών  διγάμων,  άλλοι  δέ  δύο  Ιτη*  annum  videlicet  in  digamis, alii  vero  duos  annos, 
τούς  δέ  τριγάμους,  έν  τρισι  καί  τέτρασι  πολλάκις  Trigamos  autem  tribus, et  saepe  quatuor  annis  se- 
έτεσιν  άφορίζουσιν.  ’Ονομάζουσι  δέ  τύ  τοιούτον  ού-  gregant. Id  autem  non  amplius  conjugium,  sed  po- 
κέτι  γάμον,  άλλά  πολυγαμίαν,  ιιάλλον  δέ  πορνείαν  lygamiam  appellant,  vel  potius  moderatam  forni- 
κεκολασμένην  * διύ  καί  δ κύριος  τή  Σαμαρείτιδι  πεντε  cationem.  Quapropter  et  Dominus  Samaritanas, 
άνδρας  διαμειψάση,  *ov  νύν,  φησίν,  έχεις,  ούκ  Ιστι  quae  maritos  quinque  per  vices  habuerat,  Quem 
σου  άνήρ  * ώς  ούκετι  άξιων  δντων  τών  δπερεκπεσώ-  HUHC,  inquit,  habe$y  martiUS  ΜΠ  est  7 ; quippe 
των  τού  μέτρου  τής  διγαμίας,  τψ  τού  άνδρδς  ή τής  quod  ii  qui  digamiae  mensura  exciderunt, digni  non 
γυναικδς  κα)εΤσθαι  προ σρή μάτι  · συνήθειαν  δέ  κατ-  sint  qui  vel  mariti  vel  uxoris  nomine  appellentur, 
ελάοομεν  έπι  τών  τρίγαμων,  πενταετίας  άρορισμδν,  Jam  Vero  Consuetudine  accepimus  in  trigamis 
ούκ  άπδ  κανύνος,  άλλ’  άπο  τής  τών  προειληφότων  quinquennii  segregationem,  non  a canonibus, sed 
άκύλουθον.  Λετ  δέ  μή  πά.τη  αύτούς  άπείργειν  τής  eos  qui  praecesserunt  sequendo.Oportet autem 608 
Εκκλησίας,  άλλ1  άκροάσεως  αύτούς  άξιούν  έν  δύο  non  omnino  arcere  ab  Ecclesia,sed  auditione  di- 
που  έτεσιν  ή τρισί  * καί  μετά  ταύτα  έπιτρέπειν  συ-  gnari  duobus  vel  tribus  annis  : ac  posthac  ipsis 
στήκειν  μέν,  τής  δέ  κοινωνία;  του  αγαθού  άπέχε-  & permittere, ut  consistant  quidem,  abstineant  vero 
σθαι  * καί  ούτως  έπιδειξαμένους  καρπόν  τιν*  μετά-  a boni  communione,  et  sic,  exhibito  poenitentiae 
νοίας,  άποκαθιστφν  τψ  τόπψ  τής  κοινωνίας.  aliquo  fructu,  communionis  loco  restituere, 

ιη’.  Περί  τών  έκπεσουσών  παρθένων,  κ.  τ.  λ\  48.  De  lapsis  virginibus,  etc.,  ut  pag.  858. 

κγ’.  Περί  δέ  τών  δύο  άδελφάς  γαμούντων  ή άδελ-  23.  De  iis  autem  qui  duas  sorores  uxores  du- 

φοΤς  δυσί  γαμουμένων,  έπιστολίδιον  ήμΐν  έκπηφώνη-  CUnt,  vel  de  iis  quae  duobus  fratribus  nubunt,  a 

ται,  ού  τύ  άντίγραφον  άπεστείλαμέν  σου  τή  εύλαβείφ  * nobis  edita  est  epistola,  cujus  misimus  exemplar 
δ δέ  άδελφού  Ιδιου  γυναίκα  λαβών,  ού  πρότερον  δε-  tuae  pietati.  Qui  autem  sui  fratris  uxorem  accepe· 
χθήσεται  πριν  άποστήναι  αύτής.  rit,  non  prius  admittetur,  quam  ab  ea  recesserit. 

κδ’.  χήραν  τήν  καταλεγεΤσαν  είς  τύν  άριθμύν  τών  411  24.  Viduam,  quae  in  viduarum  numerum 
χηρών,  τουτέστι  τήν  διακονουμένην  ύπύ  τής  ’Εκκλη-  relata  6St,  hoc  est,qu®  ab  Ecclesia  alitur,  judica- 
σίας,  έκρινεν  δ 'Απόστολος  γάμουμένην  παροράσθαι  * vil  ApOStoluS  nubentem  contemni  debere  Viro 


7 Joan.  iv.  18.  8 1 Tim.  v,  11, 12. 


899  PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 

autem  viduo  lex  imposita  non  est,  sed  (ali  sufficit  A Ανδρί  δέ  χηρεύσαντι,  ούδελς  έπίκειται  νόμος,  Αλλ* 


poena  digamorum.  Porro  vidua  sexaginta  annos 
nata,  si  rursus  una  cum  viro  habitare  voluerit, 
boni  communione  non  dignabitur,  donec  ab  im- 
puritatis vitio  destiterit.  Sed  si  ante  sexaginta  an- 
noa  eam  ascripserimus,  nostra  est,  non  mulieris 
culpa. 

41.  Quae  in  viduitate  habet  sui  potestatem, una 
cum  viro  habitare  potest  sine  reprehensione,  si 
nemo  est  qui  conjugium  divellat,  cum  Apostolus 
dicat : Si  mortuus  sit  maritus , libera  est  ut  nu- 
bat eui  velit ; tantum  in  Domino  9. 

50.  Trigamia  lex  non  est.  Quare  lege  matri- 
monium tertium  non  contrahitur.Ac  talia  quidem, 
ut  Ecclesia  inquinamenta,  habemus.Sed  condem- 
nationibus publicis  non  subjicimus  ut  soluta  for- 
nicatione magis  eligenda. 

53.  Vidua  ancilla  fortasse  non  multum  lapsa 
est, quae secundas  nuptias  perreptus  speciem  ele- 
git. Quamobrem  ob  id  incusanda  non  est.  Non 
enim  pratextus  judicantur, sed  voluntas. IHam  au- 
tem, ut  perspicuum  est,  manet  digamia  poena, 

67.  Cum  sorore  coitus,  homicida  tempus  in 
poenitentia  explebit. 

68.  Cognationis  in  humanis  nuptiis  prohibita 
conjunctio,  si  in  peccatis  deprehendatur,  adul- 
terorum poenas  subibit. 

412  75.  Qui  cum  sua  ex  patre  vel  ex  matre 
sorore  pollutus  est,  etc.,  utpag.  806. 

76.  Eadem  est  ratio  de  iis  quoque  qui  suas  nu- 
rus accipiunt.  ( 

78.  Eadem  autem  forma  observetur  et  in  eos 
qui  sorores  duas  in  matrimonium  ducunt,  etsi 
diversis  temporibus. 

79.  Qui  autem  in  suas  novercas  insaniunt, sunt 
eidem  canoni  obnoxii,  cui  et  ii,  qui  insaniunt  in 
suas  sorores. 

80.  Polygamiam  Patres  silentio  praetermisere, 
ut  belluinam,prorsusque  ab  hominum  genere  alie- 
nam. Ea  autem  nobis  videtur  peccatum  esse  for* 
nicatione  majus.  Quapropter  consentaneum  est 
eos  subjici  canonibus,  ut  scilicet  postquam  anno 
fleverint,  et  tribus  substrati  fuerint,  sic  susci- 
piantur. 

Ejusdem  ex  epistola  ad  Diodorum  Tarsensem  de 

iis  qui  duas  sorores  ducunt , vel  de  feminis  quae 1 

duobus  fratribus  matrimonio  conjunguntur . 

Venerunt  nobis  litterae  nomine  Diodori  inscri- 
ptae, etc.,  utpag.  455. 

Theophili  archiepiscopi  Alexandrini  ad  Aga - 
thonem . 

Maximus  asserit  se  Ecclesiae  leges  ignorantem 
illicito  matrimonio  conjunctum  esse,  et  quia  hoc 
cum  male  habet  quod  non  recte  et  ex  ordine  agat, 
afGrmavit.qui  contra  leges  facit  per  ignorantiam, 
se  ab  illicita  vitae  societate  ex  consensu  abstentu- 
rum, illa  etiam  hoc  volente.  Si  ergo  probaveris, 
quod  hoc  ex  consensu  faciant,  et  non  fallant, quia 

9 1 Cor.  VII,  39. 


ίκανύν  τφ  τοιούτφ  τύ  των  διγάμων  έπιτίμιον.  Η ρέσ- 
τοι χήρα  έξηκονταετής  γεγονυΤα,  έάν  Ιληται  πάλιν 
Ανδρί  συνοικεΤν,  ού  καταξιωθήσεται  της  του  αγαθού 
κοινωνίας,  έως  αν  του  πάθους  της  Ακαθαρσίας  παύ- 
αηται  * έαν  μέντοι  προ  έξήκοντα  έτών  Αριθμήσωμεν 
αύτην,  ήμέτερον  το  έγκλημα  ού  του  γυναίου. 

μα’.  Ή έν  τη  χηρείφ  έξουσίαν  έαυτής  έχουσα  συν- 
οικεΤν  Ανδρί  άνέγκλητος,  εί  μηδείς  έστιν  6 διασπών  τύ 
αυνοικέαιον  · του  'Αποστόλου  εί  πόντος  · 'Καν  δέ  Απο- 
θάνη  6 Ανήρ,  έλευθέρα  έσιίν  ψ θέλει  γαμηθήνβι, 
μόνον  έν  Κυρίφ. 

ν'.  Τριγαμίας  νόμος  ούκ  Ιστιν,  ώστε  νόμφ  τρίτος 
γάμος  ούκ  άγεται  * τά  μέντοι  τοιαύΐα,  ώς  ^υπάσματα 
της  'Εκκλησίας  δρώμεν  * δημοσίαις  δε  καταδίκαις 
|θύχ  ύποβάλλομεν,  ώς  της  άνειμένης  πορνείας  αίρε- 
τώτερα. 

νγ’.  Η χήρα  δούλη  ού  μέγα  τι  Ιπταισεν,  έλομενη 
δεύτερον  γάμον  kv  σχήματι  Αρπαγής  · ώστε  ούδέν 
τούτου  Ινεκεν  έγκαλεΤσθαι  χρή  · ού  γάρ  τα  σχήματα 
κρίνεται,  άλλ’  ή προαίρεσις  ' δήλον  δε  δτι  το  της  δι- 
γαμίας μένειν  αύτην  έπιτίμιον. 

ξζ\  *Η  Αδελφομιξία  τον  του  φονέως  χρόνον  έξομο- 
λογήσεται. 

ξη'·  'Η  τής  άπειρημένης  συγγενείας  είς  γάμον  Αν- 
θρώπων σύστασις,  εί  φωραθείη  έν  άμαρτήμασι  γε- 
γενημένη,  τα  των  μοιχών  έπιτίμια  δέξεται. 

οε*.  *0  Αδελφή  ίδίφ  έκ  πατρύς  ή έκ  μητρύς  συμ- 
μιανθείς,  κ.  τ.  λ. 

ος^.  *0  αύτός  τύπος  καί  περί  των  τας  νύμφας 
! έαυτών  λαμβανόντων. 

οη\  *0  αύτύς  δε  κρατείτω  τύπος  καί  ϊτΛ  των  δύο 
Αδελφας  λαμβανόντων  είς  συνοικέσιον,  εί  καί  κατα 
διαφόρους  χρόνους. 

οθ’.  Οί  δέ  ταΤς  μητρυαΤς  έαυτών  έπιμαινόμενοι,  τφ 
αύτφ  ύπόκεινται  κανόνι,  φ καί  οί  ταΤς  έαυτών  Αδελ- 
φαΧς  έπιμαινόμενοι. 

π*.  Την  δε  πολυγαμίαν  οί  Πατέρες  Απεσιώπησαν, 
ώς  κτηνώδη,  καί  παντελώς  άλλοτρίαν  τού  γένους  τών 
Ανθρώπων  * ήμΤν  δέ  παρίσταται,  πλέον  τι  πορνείας 
είναι  xb  Αμάρτημα  * δηλονότι  kviaoxbv  προσκλαύσαν- 
τας,  καί  έν  τρισίν  Ακροασαμένους,  και  έν  τρισίν 
ύποπεσόντας,  οβτω  δεκτούς  είναι. 

Τού  αύτού  έκ  τής  πρύς  Διόδωρον  έπιστολής  τον 

Ταρσού,  κατα  τών  δύο  Αδελφάς  γαμούντων,  ή 

ΑδελφοΤς  δυσί  γαμουμένων. 

Άφίκετο  ήμΤν  γράμματα,  τήν  έπιγραφήν  Ιχοντα 
Διοδώρου,  κ.  τ.  λ. 

Θεοφίλου  Αρχιεπισκόπου  'Αλεξάνδρειάς  , έκ  τής 
πρύς  'Αγάθιον  έπιστολής. 

'Αγνοών  τούς  τής  'Εκκλησίας  νόμους  Μάξιμος, 
διισχυρίσατο  παραν^μφ  συμβιώσει  συνήφθαι  * καί 
έπειδή  θορυβεΤ  αύτύν  το  Ασύνακτον  εΐναι,  διεβεβαιώ· 
σατο,  έπειδή  Αγνοίφ  τύ  παράνομον  έδρασεν,  έκ  συμ- 
φωνίας Απΐχεσθαι  τής  παρανόμου  συμβιώσεως  Ικεί- 
νης  Αγαπώσης  καί  τούτο  · έαν  τοίνυν  δοκιμάσης  δτι 
τούτο  ποιούσιν  έκ  συμφωνίας,  καί  μή  Απατώσιν, 


002 


901  SYNTAGMA  CANONUM.  - TlT.  ΧΠ,  GA£.  ttt. 


έπειδή  δεκχέτης  έστί  χρόνος,  el  σκοπείς  μετά  κατ- 
ηχο υμένων  κύτους  συνάγεσθαι  τέως,  ούτως  διοίκη- 
σαν · εί  δέ  συνορ^ς  2τι  άπχτήσαι  βεβούληντχι,  καί 
δβίτχι  τα  κάτ’  αύτούς  έτι  στύψεως,  δπερ  δ θεδς  δπο- 
βάλλει  σοι,  τούτο  ποίησον,  πανταχού  πρδς  τδ  έπέχον 
Οδηγούμενος  * έπί  γάρ  των  τύπων  τυγχάνων,  τάς 
γνώμας  αώτων  μάλλον  είδέναι  δύνασαι. 

*0  πολιτικδς  νόμος  ού  κολάζει  την  δευτερογαμίαν 
ή πολυγαμίαν,  έκπτωσιν  δέ  κερδών  έπάγει  τοΐς  γο- 
νευσι δευτερογαμούσιν,  ύπόντων  αύτοΤς  πχίδων  kx 
του  προτέρου  συνοικεσίου  · περί  δέ  ών  kv  πλάτει  δια- 
λαμβάνει δ 6'  τίτ.  του  ε’  βιβλ.  τού  κώδ.  και  ή περί 
γάμων  Νεχρά  * Ή δε  γυνή  πρδς  τούτοις  αναγκάζεται 
μεΤναι  τδν  πένθιμον  χρόνον,  τουτίστιν  ένιαΰτδν,  διά 
τήν  σύγχυσιν  τής  γονής  * δπερ  έπί  τού  άνδρδς  οδκ 
Ιστι.  Γχμούσχ  τοίνυν  πρδ  συμπληρώσεως  τού  Ενιαυ- 
τού μετά  θάνατον  τού  άνδρδς,  άτιμούται,  καί  ού  δύ- 
νατχι  πλέον  του  τρίτου  τής  ουσίας  χύτης  διδύναι  τφ 
δευτέρφ  άνδρί,  ή έν  διαθήκη  χαταλιπεΤν  * και  χύτη 
σύδέν  έξει  άπδ  κληρονομίχς  ή ληγάτου,  ή moritS 
causa  δωρεάς  * άλλα  ταύτα  λχμβάνουσιν  οι  κληρονό- 
μοι τού  καταλιπύντος  · καί  %ϊ  τι  κατέλιπεν  αύτή  δ 
πρώτος  άνήρ,  λχμβάνουσι  κιτά  βαθμόν  τά  δέκα 
πρόσωπα,  άνιόντες  καί  κατιόντες  και  έκ  πλαγίου, 
μέχρι  δευτέρου  βαθμού  * έξ  αδιαθέτου  κληρονομεί  των 
συγγενών  αυτής  μέχρι  μόνου  τρίτου  βαθμού,  καί  πά- 
σης  άξίας  στερείται,  καί  των  άπδ  τού  πρώτου  άνδρδς 
είς  αύτην  έλθόντων  προφάσει  $ροη$ΟΠ}  η κατά  βού- 
λησιν  τού  τελευτήσαντος  * μηδενδς  των  είρημένων 
δέκα  προσώπων  ευρισκομένου,  χώρα  τφ  φίσκφ  · ούτε 
της  πρδς  γάμου  δωρεάς  άπολαύει.  Εί  δε  καί  κληρο- 
νόμος έγράρη,  εί  μέν  μερική,  τδ  μέρος  αύτής  παρά 
τοΤς  συγκληρονόμοις  μένει  · εί  δε  μόνη  έγράφη,  είς 
τους  έξ  άδιαθέτου  δ κλήρος  Ερχεται  * εί  δέ  άτιμία 
λύεται,  δεήσεως  παρ’  αύτής  τφ  βασιλεΐ  προσαγομέ- 
νης,  καί  φιλοτςμουμένου  τούτο  · παίδων  δέ  αύτή  έκ 
τού  προτέρου  συνοικεσίου  δπόντων,  ούκ  άλλως  της 
τοιαύτης  τεύξεται  φιλοτιμίας,  καί  των  άλλων  ποινών 
καί  τής  άτιμίας  άπαλλαγήσεται,  εί  μή  τής  ούσης 
αύτη  ουσίας  έν  τφ  δευτερογαμεΤν,  τοΐς  παισί  δωρή- 
σεται  κατά  χρήσιν  καί  δεσποτείαν,  ώς  βιβλ.  ε*  τού 
κώδ.,  τίτ.  θ’,  διάτ.  a’  καί  β’,  και  kv  τή  περί  γάμων 
Νεαρ$  * "Εστι  δέ  καί  άκινδύνως  καί  άζημίως  έντδς 
τού  πενθίμόυ  χρόνου  γαμεΤν,  τουτέστιν  άπδ  κελεύ- 
σεως  * καί  ίτε  έν  τφ  πενθίμφ  χρόνφ  τέκη,  ώς  βιβλ. 
γ’  των  διάτ,,  τίτ.  β’,  διάτ.  ι’,  ια’  · περί  δέ  άθεμίτων 
καί  κεκωλυμένων  γάμων,  διαλαμβάνει  δ ε’  καί  ζ“* 
και  δ ζ*  τίτ.  τού  ε*  βιβλ.  τού  κώδ.,  καί  βιβλ,  κγ’,  τίτ. 
β\  διάτ.  λη’,  να’,  νε’,  ξζ’. 

ΚΕΦΑΛ.  Γ’.  — Περί  τών  ύπονοουσών  άποθα- 
νεΤν  ιούς  δνδρας  αύτών  άπολιμπανομένους,  καί 
γαμουσών. 

Συνόδου  οίκουμενικής  Εκτης  κανών  ζ γ*. 

{'γ’φ  *Η  άναχωρήσαντος  τού  άνδρδς  καί  άγανούς 
δντος,  πρδ  τού  πεισθήναι  περί  τού  θανάτου  αύτού, 
έτέρφ  συνοικούσα  μοιχαται  * ώσαύτως  καί  στρΧτιώ- 
τιδες  at  τών  άνδρών  άιρανών  δντων  γαμηθεΤσαι,  τφ 

**ExBisil.  can.  31,  36,46. 


( 63t  tempus  decennale ; ai  consideres  eos  debere 
versari  cum  catechumenis,  nunc  eos  sic  dispensa. 
Sin  autem  vides  quod  decipere  velit, et  acerbitate 
adhuc  in  eo  opus  sit,  fac  id  quod  Deus  tibi  sug- 
gesserit ; id  semper  sequens  quod  in  usu  est  vim- 
que obtinet.  Nam  cum  iis  sis  in  locis,  eorum 
mentes  melius  nullo  cognoscere  potes. 

Textus .415  Civilis  lex  iterum  smpiusve  repeti- 
tas non  punit  nuptias.  [Inierim]  tamen  parentibus 
qui  superstitibus  ex  priore  conjuge  liberis  nuptias 
terant,  lucrorum  amissionem  inducit.  De  quibus 
late  tractat  lit.9,  lib.  5 Cod.,et  Novella  de  nuptiis. 
Ad  baec  vero  mulier  propter  commistionem  sangui- 
nis, annum  lugubrem  exspectare  cogitur  : quod 
in  viris  locum  non  habet.  Qu m itaque  post  mortem 
viri  ante  completum  aonum  nubit, infamis  reddi- 
tur: dequeamplius  triente  substantiae  sum  secundo 
marito  donare,  aut  in  testamento  relinquere  non 
potest.  Quin  ipsa  etiam  ex  haereditate,  aut  legato, 
aiit  mortis  causa  donatione  nil  consequitur:  sed 
haec  ejus  qui  reliquit  haeredes  capiunt.  Et  si  quid 
ipsi  prior  maritus  reliquerit,  capiunt  [illud  grada- 
tim  decem  personae, hoc  estascendenteset descen- 
dentes; et  ex  transverso  usque  ad  secundumgra- 
dum.  Ab  intestato  vero  cognatis  ipsius  ad  tertium 
duntaxat  usque  gradum  succedit.  [Denique]  etiam 
omni  dignitate,  quaeque  a priore  marito  [vel]  oc- 
casione sponsalium  munerum, vel  [ipsius]morien- 
tis  voluntate  ad  illam  pervenerint,  privatur.  Quod 
si  nullus  dictarum  decem  personarum  inveniatur, 
locus  [fit]  fisco.  Neque  [vero]  donatione  propter 
nuptias  fruitur.  Atque  si  haeres  etiam  scripta  fue- 
rit, si  quidem  ex  parte, ejus  portio  apud  cohaeredes 
manet : sin  ex  asse, ad  (successores]  ab  intestato 
haereditas  abit.  Cseterum  infamia  aboletur,  si  ipsa 
imperatori  preces  offerat,  illeque  istud  largiatur. 
At  si  ipsi  liberi  ex  priore  matrimonio  supersint, 
non  aliter  ea  benignitate  potietur,  nec  aliis  poenis 
aut  infamia  liberabitur,  quam  si  semissem  subs- 
tantiae sum,  nam  cum  nuptias  iteraret  habuit,  [et] 
ususfructu  et  dominii  [jure]  illis  donet:  414  que- 
madmodum lib. 5. Cod«tit.9,const.l  et  2, et  novella 
de  nuptiis  traditur.]  Interdum  tamen  citra  pericu- 
lum et  damnum  intra  annum  lugubrem  nubit : ex 
principis  videlicet  jussu, et  quando  in  lugubri  an- 
no peperit : ut  lib.  3.  Dig·,  tit.  2,  digest.  10,  Π 
[docetur  ] De  illicitis  porro  et  interdictis  nuptiis 
tractant,  tit.  5,  6, 7,  lib.  Y Cod.,  et  lib.  23,  tit. 
2,  digest.  38,  51,  55,  67. 

CAP.  III.  — De  feminis , quos  viros  suos  ab - 
sentes  obiisse  putantes  nubunt . 

Concilii  acumenici  vi  canon  93. 

93.  Uxor 10  viri  qui  secessit  et  non  apparet,  an- 
tequam de  ejus  inorte  certior  facta  sit, alteri  coha- 
bitans adulteratur.  Similiter  et  militum  uxores, 
quae  non  apparentibus  maritis  nupserunt, in  eam- 


903  ΡΗ0ΤΠ  PATRIARCHA  C P.  904 


dem  rationem  incidant ; quemadmodum  et  quae 
propter  mariti  peregrinationem, reditum  non  ex- 
spectant.Sed  res  hic  quidem  aliquam  sentam  ha- 
bet,quod  sit  major  ejus  mortis  suspicio.  Ea  autem, 
quae  illi  qui  ad  tempus  erat  ab  uxore  relictus, 
nupsit  per  ignorantiam,  deinde  dimissa  est  quod 
prior  ad  ipsum  redierit,  est  quidem  fornicata,  sed 
per  ignorantiam ; a matrimonio  ergo  non  arcebi- 
tur, rectius  autem, si  sic  manserit.Sin  autem  mi- 
les aliquanto  post  tempore  redierit,  cujus  uxor 
propter  longam  illius  absentiam  alteri  viro  con- 
juncta est,  is  si  velit,  propriam  uxorem  recipiat, 
ipsi  venia  propter  ignorantiam  data,  eique  qui 
illam  in  secundis  nuptiis  domum  duxit. 

4itt  Bosilii  canone s 31,  36,  46. 

31.  Cujus  vir  discessit,  nec  comparet,  ea  ante- 
quam de  ejus  morte  certior  facta  sit,  una  cum 
alio  habitans  moechatur. 

36.  Hilitum  uxores, quae  maritis  suis  non  com- 
parentibus,  nupserunt,  rationi  eidem  subjiciun- 
tur, cui  et  illae,  quae  ob  peregrinationem  marito- 
rum, reditum  non  exspectavere  : sed  tamen  res 
nonnullam  hic  veniam  admittit,  quod  major  sit 
mortis  suspicio. 

46.  Quae  viro  ad  tempus  ab  uxore  derelicto  in- 
sciens nupsit,  si  deinde  dimissa  est, quod  prior  ad 
ipsum  reversa  sit,  fornicata  quidem  est,  sed  im- 
prudens. A matrimonio  ergo  non  arcebitur,  sed 
melius  est  si  sic  permaneat. 

Quae  de  repudiis  disserit  novella  417,  ait : Si 
miles,  scholaris,  foederatus,  aliusve  [quispiam] 
armatus  in  expeditionibus  degat, quotcunque  annis 
[abfuerit,]  ipsum  ejus  uxor  exspectato,  tametsi 
nullas  ab  ipso  litteras  accipiat.  Quod  si  ipsum 
decessisse  audierit,  ne  [adhuc  quidem]  nubito, 
nisi  prius  [vel]  per  se,  vel  per  parentes  suos, 
aliumve  fide  dignum  primores  et  chartularios 
numeri,  in  quo  ille]  militare  [solet],  et  tribunum 
interrogarit,  an  revera  mortuus  sit,  et  illi  propo- 
sitis sacrosanctis  Evangeliis  ipsiim  mortuum  esse 
in  instrumento  deposuerint.  [Ea]  autem  acta 
mulier  capito,  ac  dein  [adhuc]  annum  exspectato, 
tumque  [denique]  legitime  nubito.  Si  vero  contra 
hoc  proscriptum  nupserit,  et  ipsa,  et  qui  ipsam 
duxit, ut  adulteri, puniuntur.  At  si  qui  deposuerunt 
mentiti  esse  probentur, militia  privantur, et  decem 
libraram  [auri]  multaro  dant  [illi]  quem  mortuum 
esse  dixerunt,  atque  [is]  si  velit,  416  uxorem 
suam  recipiendi  facultatem  habet.  Si  scholaris 
erat,  a primoribus  scholas  et  actuario  dicta  depo- 
sitio fiat : sin  foederatus,  ab  ipsius  optione. 

CAP.  IV.  — De  iis  qui  divortium  faciunt . 

Apostolorum  canon  5. 

5.  Episcopus,  vel  presbyter  vel  diaconus,  etc., 
ut  pag.  739. 

Concilii  Oangrensts  canon  44. 

44.  Si  qua  mulier  relinquit  maritum, et  vult  re- 
cedere, matrimonium  abhorrens,  sit  anathema. 


i αύτώ  ύπύκεινται  λάγψ,  ψπερ  καί  at  δια  τήν  Αποδη- 
μίαν του  Ανδρος  μή  Αναμείνασαι  τήν  έπάνοδον  * πλήν 
Ιχει  τινα  συγγνώμην  τύ  πράγαα  ένταυθα,  δια  τύ 
μάλλον  πρύς  θάνατον  εΤναι  την  ύπύνοιαν  · ή δέ  τφ 
καταλειφθέντι  προς  καιρόν  παρΑ  της  γυ/αικύς  κατα 
Αγνοιαν  γημαμένη,  ξΐτα  ΑφεθεΤσα,  δια  τύ  έπανεέθε Τν 
πρύς  αύτύν  τήν  προτέραν,  έπύρνευσε  μέν,  έν  Αγνοίφ 
δέ,  γάμου  γουν  ούκ  ιΐρχθήσκται  * χάλλιον  δέ  έαν 
μείνη  ούτως.  Et  δέ  γε  6 στρατιώτης  έπανέλθοι  χρύνφ 
ποτέ,  ου  ή γυνή  διΑ  τήν  έπί  πολύ  έκείνου  άπολειψιν 
έτέρφ  συνήθη  Ανδρι,  ουτος  εΐ  προαιρείται,  την  οΐ- 
χείαν  αύθις  Απολαβέτω  γυναΤκα,  συγγνώμης  αυτή 
έπΐ  τη  Αγνοίφ  διδομένης,  και  τφ  ταύτην  ιΐσοικισα- 
μένφ  κατα  βαώταρο  # γάμον  Ανδρι. 

Βασιλείου  κανών  λα’,  λ<7”,  μζ"\ 

I λα*.  *Η  Αναχωρήσαντος  τού  Ανδρύς  καί  Αφανούς 
δντος,  πρύ  του  πεισθήναι  περί  του  θανάτου  αυτού 
έτέρφ  συνοιχήσασα,  μοιχάται. 

λζ"’.  Ετρατιώτιδες  αΐ  των  Ανδρών  Αφανών  βντων 
γαμηθεΤσαι,  τφ  αυτψ  ύπύχεινται  λάγφ,  ψπερ  καί  at 
δια  την  Αποδημίαν  των  Ανδρών  μή  Αναμείνασαι  τήν 
έπάνοδον  · πλήν  έχει  τινΑ  συγγνώμην  xb  πράγμα  έν- 
ταύθα,  διΑ  xb  μάλλον  πρύς  θάνατον  είναι  την  ύπύ- 
votav. 

μ<Γ.  fH  δέ  τφ  κατα)  ειφθέντι  πρύς  χαιρύν  παρα 
τής  γυναιχδς  κατά  Αγνοιαν  γημαμένη,  είτα  ΑφεθεΤσα 
διΑ  τύ  έπανελθεΤν  πρύς  αύτύν  την  προτέραν,  έπορ- 
νευσε  μέν,  έν  Αγνοια  δε  * γάμου  ούν  ούκ  εΐρχθήσεται  * 
χάλλιον  δέ  έΑν  μείνη  ούτως. 

'H  περί  βεπουδίων  διαλεγομένη  ρδ/  Νεαρά  φησίν, 

, ώς  έαν  στρατιώτης,  ή σχολάριος,  ή φοιδεράτος,  ή 
' Αλλος  ένοπλος,  έν  έξπεδίτφ  διάγει  ύσουσδήποτε  ένιαυ- 
τούς,  περιμένέτω  αύτύν  ή αυτού  γαμέτη,  καν  μή 
γράμματα  ή Απύκρισίν  έδέζατο  παρ*  αυτού  * εΐ  δέ 
Ακούσει  αύτύν  τελευτήσαι,  μή  γαμείτω,  εΐ  μή  προ- 
τερον  δι*  έ αυτής,  ή των  γονέων  αύτής,  ή έτέρου 
Αξιόπιστου  τούς  πριύρας  τού  Αριθμού,  και  τούς  χαρ- 
τουλ αρίους  έν  φ στρατεύεται,  και  τριβούνον  έρωτήση 
εΐ  τη  Αληθείφ  έτελεύτησε  * κΑκεΤνοι  των  Αγίων  Εύαγ- 
γελίων  προκειμένων  κατάθωνται  αύτύν  τελευτήσαι  * 
καί  τήν  πράξιν  ή γυνή  λαμβανέτω,  καί  μετά  το  λα- 
βεΤν  μενέτω  ένιαυτον,  καί  τέτε  νοαίμως  γαμείτω  · 
ει  δέ  παρα  ταύτην  τήν  διάστιξιν  γαμήσει,  καί  αυτή 
καί  δ λαβών  αύτήν,  ώς  μοιχοί  τιμωρούνται.  Et  δέ  ot 
καταθέμενοι  δειχθώσι  ψευσάμενοι,  Αποστρατεύονται, 
καί  δέκα  λίτρων  ποινήν  διδύασιν  φ εΤπον  ΑποθανεΤν  * 
καί  Ιχει  Αδειαν,  εΐ  βούλοιτο,  τήν  Ιδίαν  ΑναλαβεΤν  γα- 
μετήν.  Et  δέ  σχολάριος  ήν,  παρα  των  πρώτων  τής 
σχολής  και  τού  Ακτουαρίου  ή λεχθεΐσα  γινέσθω  κατά- 
θεσις  * (I  δέ  φοιδεράτος,  παρα  τού  ύπτίονος  αυτού. 

ΚΕΦΛΛ.  Δ\  — Περί  των  διαζευγνυμένων. 

Άποστύλων  κανών  ε\ 

ε\  Επίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκονος,  κ.  τ.  λ. 

Συνύδου  Γάγγρας  κανών  ιδ*. 

ιδ\  Εϊ  τις  γυνή  καταλιμπάνετ  τύν  Ανδρα,  καί1 
ΑναχωρεΤν  έθέλοι  βδελυττομένη  τύν  γάμον,  Ανάθεμα 
έστω. 


905 


906 


SYNTAGMA  CANONUM.  - TlT.  ΧΠΙ,  CAP.  IV. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ρβ’.  A Concilii  Carlhagineiuis  canon  108. 

Iltpl  των  τούς  άνδρας  ή τάς  γυναίκας  άπο-  De  his  qui  Uxores,  aut  QUCC  VtrOS  dimittunt , 
λυόντων  ινα  ούτως  μείνωσιν.  ut  8\C  maneant . 

p£\  'Ήρεσεν  ώστε  /ατά  την  ευαγγελικήν  κ αί  άπο-  402.  Placuit  41,  Ut  secundum  evangeliCAm  et 
στολικήν  έπιστήμην,  μήτε  δ άπό  γυναικός  έχθείς,  apostolicam  disciplinam,  neqae  dimissus  ab  uxo- 
μήτε  ή άπδ  άνδρδς  καταλειφθεΤσα  έτέρφ  αυζευχθή,  re,  neque  dimissa  a marito,  alteri  conjungatur ; 
άλλ’  ή ούτως  μείνωσιν,  ή έαυτοΤς  καταλλαγώαιν  sed  ita  maneant,  aut  sibimet  reconcilientur : quod 
ούπερ  έάν  καταφρονήοωαι,  πρδς  μετάνοιαν  κατανα*  si  contempserint,  ad  poenitentiam  redigantur 49. 
γκασθώσιν  · έν  ψ πράγματι,  νόμον  βαοιλικδν  έκτε-  In  qua  causa  legem  imperialem  (31)  petendum 
Οήναι  χρεών  έστιν  αΐτήσαι.  est  promulgari. 

Συνόδου  οικουμενικής  2κτης  κανών  πζ*.  Conditi  (BCUmenici  VI  Canon  87. 

πζ’.  *Π  τδν  άνδρα  καταλιπούσα  μοιχαλίς  έστιν,  ε!  87.  Qu®  43  maritum  reliquit,  est  adultera,  si 
έπ*  άλλον  ήλθε,  κατά  τδν  Ιερδν  καί  θειον  Βασίλειον,  venerit  ad  alium,  ut  vult  sacer  et  divinus  Basi- 
Vx  τής  ’ίερεμίου  προφητείας  άριστα  τούτο  άναλεξά-  lius,  qui  ex  Jeremia  propheta  hoc  Optime  eolle- 
μενον,  8τι  'Εάν  γ^νητιι  γυνή  άνδρι  Ιτέρψ,  ούκ  έπι-  git  ‘ Quod  si  alit  viro  uxor  fuerit,  ad  maritum 
στρέψει  πρδς  τδν  άνδρκ  αυτής,  άλλά  μιαν νομένη  g XtlttWI  Ηθη  convertetur,  sed  polluta  polluetur  4*. 
μιανθήσεται  · καί  πάλιν  · *o  Ιχων  μοιχαλίδα,  άφρων  Et  rursus  : Qui  autem  detinet  adulteram , est  in - 
καί  ασεβής  · εΐ  ού*  φανή  του  άνδρδς  άλόγως  άναχω-  sipiens  et  impius  1δ.  Si  ergo  praeter  rationem  a 
ρήσασα,  δ μέν  συγγνώμης  άξιός  έστιν,  ή δέ  έπι  τι-  marito  417  recessisse  visa  sit,  ille  quidem  venia 
μίων  · ή δέ  συγγνώμη  τουτψ  πρδς  τδ  κοινωνεΤν  τή  dignus  est,  haec  vero  poena.  Illi  autem  venia 
'Εκκλησή  δοθήσεται  * δ μέντοι  κχταλιμπάνων  τήν  dabitur,  ut  Ecclesiae  communicet.  Sed  ei  qui  le- 
νομίμως  συναφθεΤσαν  αύτψ  γυναίκα,  καί  έτέρχν  gitime  sibi  datam  uxorem  relinquit,  et  aliam  du- 
Αγόμενος,  κατά  τήν  τού  Κυρίου  άφόφασιν,  τψ  τής  cit,  e Domini  sententia  48  est  adulterii  judicio 
μοιχείας  ύπόκειται  κρίματι  * κεκανόνισται  δε  παρά  obnoxius.  A Patribus  enim  nostris  Statutum  est, 
των  Πατέρων  ή μών,  τούς  τοιούτους  ένιαυτδν  προσ-  Ut  qui  Sunt  ejusmodi  47,  anuum  defleant,  biennio 
κλαίειν,  διετίαν  έπακροάσΟαι,  τριετίαν  ύποπίπτειν,  audiant,  triennio  substernantur,  ct  septimo  cum 
καί  τώ  έβδόμω  συνίστασθαι  το?ς  πιστοΤς,  καί  ούτω  fidelibus  consistant,  et  SIC  oblatione  digni  ha- 
τής  προσφοράς  καταξιούσθαι,  έάν  μετά  δακρύων  beantur, 
μετανοήσωσιν . 

Βασιλείου  κανών  θ’,  λε',  μη’,  οζ\  Basilii  canones  9,  35,  48,  77. 

θ*.  *Η  δέ  τού  Κυρίου  άπόφασις,  κατά  μέν  τήν  τής^,  9·  4Sque  viris  et  mulieribus  convenit  secundum 
άννοίας  Ακολουθίαν,  έξ  ίσου  καΐ  άνδράσι  καί  γυναιξίν  sententiae  consecutionem  quod  a Domino  pronun- 
άρμόζει  περί  του  μή  Ιξεΐναι  γάμου  έξίστασθαι  παρ-  tiatum  est,non  licere  a matrimonio  discedere,  nisi 
εκτδς  λόγου  πορνείας  · ή δ!  συνήθεια  ούχ  ούτως  ob  fornicationem. Consuetudo  autem  non  sic  se  ha- 
Ιχει  · άλλ’  έπί  μέν  τών  γυναικών,  πολλήν  εύρίσκομεν  bet,sed  mulieribus  quidem  multa  accurate  obser- 
τήν  άκριβολογίαν,  του  μέν  'Αποστόλου  λέγοντος,  δτι  vari  deprehendimus,  cum  Apostolus  quidem  dicat: 
*0  κολλώμε*/ος  τη  πόρνη  ’έν  σώμά  δστι  · τού  δέ  *ΐερε-  Quod  qui  adhaeret  meretrici , fitunum  corpus 48 ; 
μίου,  δτι  ’Εάν  γένηται  γυνή  άνδρι  έτέρψ,  οδκ  έπι-  Jeremiae  vero:  Quod  si  fuerit  mulier  cum,  alio  vi· 
στρέψει  πρδς  τδν  άνδρα  αύτής,  άλλά  μιαινομένη  ro,noiireveftetur  ad  Virum SUUm,Sed  pollutapol· 
μιανθήσεται  · καί  πάλιν  · *ο  Ιχων  μοιχαλίδα,  άφρων  luetur**;  et  iterum  : Qui  habet  adulteram,  stultus 
καί  άτεβής  · ή δέ  συνήθεια,  καί  μοιχεύσαντας  αν-  est  et  impius  *0.  CoDSlIftudo  autem  etiam  adulteros 
δρας,  κα\  έν  πορνείαις  δντας,  κατέχεσθαι  ύπδ  νυναι-  viros  et  in  fornicationibus  versantes  jubet  a mulie- 
κών  προστάσσει  · ώστε  ή τψ  άφεΐμένψ  άνδρι  συνοι-  ribus  retineri.  Quare  quae  una  cum  viro  dimisso 
κούσα,  ούκ  οΐδα  εΐ  δύναται  μοιχαλίς  χρηματίζειν  · τδ  habitat, nescio  an  possit  adultera  appellari. Crimen 
γάρ  έγκλημα  Ινταύθα,  τής  άπολυσάσης  τδν  άνδρα  enim  hic  attingit  mulierem,  quae  virum  dimisit, 
άιττεται,  κατά  ποίαν  αιτίαν  άπέστη  τού  γάμου  * ε’ίτε  quanam  de  causa  a conjugio  discesserit.  Sive  enim 
γάρ  τυπτομένη  μή  φέρουσα  τάς  πληγάς,  ύπομένειν  ^ percussa  plagas  non  ferat,  ferre  satius  erat  quam  a 
έχρήν  μάλλον,  ή διαζευχθήναι  τού  συνοικούντος  * είτε  conjuge  separari : sive  damnum  in  pecuniis  non 
τήν  είς  τά  χρήματα  ζημίαν  μή  φέρουσα,  ούδέ  αύτη  ferat,  ne  haec  quidem  justa  excusatio  : sin  autem, 
ή πρόφασις  αξιόλογος  * εΐ  δέ  διά  τδ  έν  πορνείφ  αύτδν  quoniam  ipse  vivit  in  fornicatione,  non  habemus 
ζην,  ούκ  ^σχομεν  τούτο  έν  τή  συνηθείφ  τή  έκκλησι*-  hanc  in  ecclesiastica  consuetudine  observationem, 
στική  τδ  παρατήρημα  · άλλά  καί  άπίστου  άνδρδς  imo  vero  ab  infideli  viro  non  jussa  est  mulier  se- 
χωρίζεσθαι  ού  προσετάχθη  γυνή,  άλλά  παραμένειν  parari,  sed  propter  eventiim  incertum  remanere, 
διά  τδ  άδηλον  τής  έκβάσεως*  Τ(  γάρ  οΐδας,  γύναι,  Quid  enim  sic,mulier , an  virum  salvum  sis  factu· 
tl  τδν  άνδρα  σώσεις  ; ώστε  ή κατα)ιπούσα,  μοιχαλίς  να  91  ? Quare,  qu%  reliquit,  est  adultera,  si  ad 

44  Cone  Milevit.  n,  cap.  7.  ; Afric.  69  c.  Matlh.  v,  32;  I Cor.  vn,  10,  H.  43  Can.  9,  21 

44  Jerem.  ni,  1.  4$  Pro?,  xvai,  22.  40  Matth.  v,  32.  47  Can.  67.  Basilii  Magni.  48  I Cor.  vi,  16* 

19  Jerem.  iu,  1.  Prov.  xvih,  22.  9ι  I Cor  vii,  16. 

(31)  Quae  non  legitur  tunc  impetrata.  Vide  August.  serm.  49,  inter  50  bom. 

Patrol  Gr.  ciy« 


29 


907 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 


908 


aliam  viram  accessit.  Qui  autem  relictus  est,  di- 
gnus est  renia,  et  quae  una  cum  eo  habitat,  non 
condemnatur.  418  Sed  si  vir,  qui  ab  uxore  dis- 
cessit, accessit  ad  aliam,  est  et  ipse  adulter, quia 
facit  ut  ipsa  adulterium  committat;  et  quae  una 
cum  ipso  habitat,  est  adultera,  quia  alienum  vi- 
rum ad  se  traduxit. 

. 35.  In  marito  ab  uxore  derelicto  consideranda 
derelictionis  causa  : ac  si  eam  praeter  rationem 
secessisse  constiterit,  ille  quidem  dignus  venia, 
haec  vero  multa.  Venia  autem  ei,  ut  Ecclesiae 
communicet,  dabitur. 

48.  Quae  a marito  relicta  est,  mea  quidem  sen- 
tentia, manere  debet.  Si  enim  Dominus  dixit:  Si 
quis  relinquat  uxorem, excepta  fornicationis  cau- 
sa, facit  eam  moechrari  ** : ex  eo  quod  eam 
adulteram  vocet,  praeclusit  ei  conjunctionem  cum 
alio.  Quomodo  enim  possit  vir  quidem  esse  reus, 
ut  adulterii  causa,  mulier  vero  inculpata,  quae 
adultera  a Domino  ob  conjunctionem  cum  alio 
appellata  est  ? 

77.  Qui  relinquit  legitime  sibi  copulatam  mu- 
lierem, et  aliam  ducit, ex  Domini  sententia  adul- 
terii subjicitur  judicio.  Sed  statutum  est  Patrum 
nostrorum  canonibus,  ut  ii  anno  fleant,  biennio 
audiant,  triennio  substernantur,  septimo  consis- 
tant cum  fidelibus,  et  ita  oblatione  digni  habean- 
tur, si  cum  lacrymis  poenitentiam  egerint. 

Textus.  De  disjunctione  matrimoniorum  multis  ( 
locis  civilis  419  lex  disserit,  maxime  autem  in  lib. 
xxv,tit.2,et  lib.v,  cod.  tit.  4 7 et  Novella  de  nuptiis. 
Perfectius  autem  Novella  117  [ut  quae]  expresse 
causas  exponit  ob  quas  [aut]  maritus  aut  uxor  re- 
pudium mittere  possint.  Atque  [maritus  quidem] 
dotem  lucratur,  ejus  dominium  liberis  ex  eo  ma- 
trimonio superstitibus  servaturus, si  [cum  mulier] 
aliquos  imperatoriae  majestatis  insidiari  sciret, 
[id]  marito  suo  non  manifestaverit : illam  {ma- 
ritus] de  adulterio  accusaverit,  et  convicerit : si 
quocunque  modo  vitae  mariti  insidias  collocaverit 
aut  aliis  id  [agentibus]  conscia  illi  non  manifesta- 
verit: si  [una]  cum  extraneis  viris  nolente  marito 
agitet  convivia,  aut  cum  [iis  se]  lavet : si  nolente 
marito  extra  aedes  maneat, non  [tamen]  apud  suos  j 
parentes,  extra  quam  si  ipse  citra  dictas  causas 
ipsam  expulerit.  Mulier  autem  mittit  repudium, 
donationemque  propternuptias,ejus  dominium  ex 
eo  matrimonio  superstitibus  liberis  servatura,  Iu* 

«Matth.  v,  32. 

(32) Leges  civiles, ad  divortium  quod  attinet,  haud 
raro  repugnasse  juri  ecclesiastico,  imo  et  evange- 
lico,  nimis  heu  exploratum  est.  Caeteroqui  pro  do- 
ctrina et  constante  traditione  ecclesiastica  legantor, 
compendii  gratia,  que  docte  scribuntur  in  insigni 
opere:  Traaition  ou  histoire  de  VEgliss  sur  te  sacre - 
ment  du  martage , t.  III,  p.  164,  seqq.  praecipueque 
p.  224,  verba  Nazianzem  ex  orat.  31 : Lex  quidem 


Aci  έπ#  αλλόν  ήλθεν  ανδρα  * δ δε  καταλειφθεις  συγ- 
γνωστδς,  καί  ή συνοικούσα  τώ  τοιούτψ  ού  κατακρί- 
νεται  * et  μέντοι  δ άνήρ  δ άποστάς  της  γυναικδς  έπ* 
άλλην  ήλθε,  καί  αυτδς  μοιχός  · διδτι  iroteT  αδτήν  μοι- 
χευθήναι,  και  ή συνοικούσα  αυτψ  μοιχαλίς,  διδτι 
άλλδτριον  ανδρα  προς  έαυτήν  μετέστησεν. 

λε\  *Επι  δ!  του  καταλειιρθέντος  άνδρδς  δπδ  τη; 
γυναικδς,  τήν  αΙτίαν  χρή  σκοπεΤν  της  έγκαταλείψεως, 
κίν  φανή  άλδγως  άναχωρήσασα,  δ μεν  συγγνώμης 
έστιν  άξιος,  ή δΐ  έπιτιμίου  · ή δΐ  συγγνώμη  τούτψ 
πρδς  τδ  κοινωνεΐν  τή  Έκκλησίφ  δοθήσεται. 

μη1.  *Η  δε  έγκαταλεκρθεΤσα  παρά  τού  άνδρδς, 
κατά  την  έμήν  γνώμην  μένειν  δφείλει  άγαμος  * εΐ  γάρ 
δ Κύριος  είπεν  · ’Εάν  τις  καταλιπ^  γυναΤκα  έκ- 
8 τδς  λδγου  πορνείας,  ποιεΤ  αύτήν  μοιχευθήναι, 
έκ  τού  μοιχαλίδα  αυτήν  δνομάσαι,  άπέκλεισεν 
αδτήν  τής  πρδς  Ετερον  κοινωνίας  · πώς  γάρ  δύ- 
ναται  δ μεν  άνήρ  υπεύθυνος  είναι  ώς  μοιχείας  αίτιος, 
ή δέ  γυνή  άνέγκλητος  είναι,  ή μοιχαλίς  παρά  τού 
Κυρίου  διά  τήν  πρδς  Ετερον  ανδρα  κοινωνίαν  προσ- 
αγορευθεΤσα  ; 

οζ\  Ο μέηοι  καταλιμπάνων  τήν  νομίμως  συν- 
αφθεΤσαν  αύτψ  γυναίκα,  καί  έτέραν  άγδμενος,  κατά 
τήν  τού  Κυρίου  άπδφασιν,  τψ  τής  μοιχείας  δπδκειται 
κρίματι  * κεκανύνισται  δε  παρά  των  Πατέρων  ήμών, 
τους  τοιούτους  Ενιαυτδν  προσκλαίειν,  διετίαν  έπ- 
ακροάσθαι,  τριετίαν  δποπίπτειν,  τψ  έδδδμψ  συνίστα- 
σθαι  τοΤς  πιστοις,  καί  ούτω  τής  προσφοράς  καταξιού- 
σθαι,  έάν  μετά  δακρύων  μετανοήσωσιν. 

* Περί  διαζεύξεως  γάμου,  έν  πολλοΤς  τδποις  δ πολί- 
τικος διαλέγεται  νδμος  (32),  και  μάλ'στα  βιβλ.  κε* 
τίτ.  β*,  και  βιβλ.  ε*  τού  κώδ.,  τίτ.  ιζ*,  και  έν  τή  περί 
γάαων  Νεαρφ  * τελειδτερον  δέ  ή ριζ'  Νεαρα,  βητώς 
έκτιθεμένη  τάς  αΙτίας  καθ  ας  δ άνήρ  ή ή γυνή  δυνα- 
ται  βεπουδίου  στελλο μενού,  εύλόγως  λύσαι  τδν  γά- 
μον * είσΐ  δέ  αΐτίαι  καθ’  άς  δ άνήρ  εύλδγως  σιέλλει 
βεπούδιον,  καί  τήν  προίκα  κερδαίνει,  τήν  δεσποτείαν 
αυτής  φυλάττων  τοΤς  έκ  τού  αυτού  γάμου  παισίν  εί- 
περ  είσιν,  έάν  σύνοιδέ  τινας  έπιβουλεύοντας  τή  βα- 
σιλείφ,  καί  τψ  Ιδίψ  μή  φανερώση  άνδρί  * έαν  αυτής 
περί  μοιχείας  κατηγορή  καί  άποδειξη  * έάν  έν  οιψδή- 
ποτε  τρδπψ  τή  ζωή  τού  άνδρδς  δπιβουλεύσ^,  ή τούτο 
έτέροις  συγγινώσκουσα.  μή  φανερώσ^  αυτψ  * έάν 
έξωτικοΤς  άνδράσι  συμποσιάζη  ή συλλούηται  μή  βου- 
^λομένου  τού  άνδρδς  * έάν  μή  βουλομένου  αυτού,  Εξω 
τού  οίκου  μείνει  παρά  τοΤς  γονεΰσιν  αυτής  · εΐ  μή 
αύτδς  χωρίς  των  είρημένων  αίτιων  αυτήν  έξωθή  * ή 
δί  γυνή  στέλλει  βεπούδιον,  καί  τήν  πρδ  γάμου  δωρεάν 
κερδαίνει,  τήν  δεσποτείαν  φυλάττουσα  τοΤς  έκ  τού 


omnes  ob  causas  libellum  dat  repudii : ai  Christus 
non  ob  omnem  causam , sed  separari  tantum  ab  adul- 
tera UXOre  permittit  : Ό μέν  νδαος  κατά  πάσαν  αιτίαν 
τδ  άποστάσιον  δίδωσι,  Χρίστος  δ1  ού  κατά  πάσαν 
αΐτίαν,  άλλά  συγχωρεΐ  μεν  μύνον  χωρίζεσθαι  της 
πδρνης.  Idem  infra  dicendum  ad  ea  que  de  con- 
cubinatu referuntur  ex  legibus. 


909 


910 


SYNTAGMA  CAftONUM. 

αύτού  γάμου  παισίν,  είπερ  είσίν,  έάν  τι  κατά  της  βα-  Α 
σι λεία;  βουλεύσητάι  * ή τούτο  συνειδως  έτέροις,  μή 
φανέρωση  τη  βασιλείς  δι*  έαυτού  ή δι*  έτέρου  · έάν 
οίψδήποτε  τρόπψ  τη  ζωή  αυτής  έπιοουλεύση,  ή τούτο 
συνειδως  έτέροις,  μή  φανερώση  αύτή  καί  σπουδάση 
κατά  τούς  νόμους  έχδικήσαι  * έάν  τη  σωφροσύνη  αυ- 
τής είς  τδ  μοιχευθήναι  σπουδάση  έπιβουλεύσαι  * έάν 
κατηγορήσας  αύτής  δ άνήρ  κερί  μοιχείας,  μή  άπο- 
δείξη  * έπί  τούτου  δε  ού  μόνον  την  πρδ  γάμου  δωρεάν 
δ άνήρ  ζημιούται,  άλλά  καί  Ετερον  τρίτον  αύτής, 
έκ  τής  άλλης  αυτού  περιουσίας  * καί  τάς  τιμωρίας 
ύφίσταται,  ας  Εμελλεν  ή γυνή  καταδικαζομένη  ύφίστά- 
σθαι  · έάν  έτέρφ  συνοική  έν  τψ  αύτψ  οικψ  ή τη 
αύτή  πόλει,  καί  παρ’  αύτής,  ή δι*  έτέρου  δπομνησθείς 
μή  άπόσχοίτο  * καί  έπί  τούτου  δέ  Ετερον  μέρος  τής 
πρδ  γάμου  δωρεάς  κερδαίνει,  καί  αύτού  τήν  δεσπο-  | 
τείαν  φυλάττουσα  τοΐς  έπί  γάμου  παισίν  · έάν  ού^ 
παρά  ταύτας  τάς  αΙτίας  άνήρ  στείλη  ^επούδιον,  άπόλ- 
λει  τήν  δωρεάν  καί  άλλο  τρίτον  αύτής  · el  δε  ή γυνή 
στείλη  άλογον  ^επούδιον,  άπόλλει  τήν  προίκα,  καί 
πρδς  τούτοις  μοναστηρίψ  έμβα'λλεται  πάσαν  τήν 
ζωήν  αύτής,  καί  τά  πράγματα  αύτής  διαιρούνται  · 
καί  οι  μέν  παΤδες  λαμβάνουσιν  ούγγίας  η',  τδ  δέ 
μοναστήριον  ούγγίας  δ*  · ε!  δέ  ούκ  είσί  παΤδες  άλλα 
γονείς  μή  συναινέσαντες  τψ  (δεπουδίψ,  αύτοί  μεν 
λαμβάνουσιν  ούγγίας  δ’,  τδ  δέ  μονάστήριόν  ούγγίας 
η*  · εΐ  δε  συνήνεσαν,  8λην  τήν  ούσίαν  τδ  μοναστήριον 
λαμβάνει*  δυνατόν  δέ  ταϋτα  λέγειν  καί  έπί  άνδρδς  άλό- 
γως  βεπουδιατεύοντος  έκ  τής  ριζ*  Νεαρας,  λεγούσης 
Τσας  εΤναι  τάς  ποινάς  των  αλόγων  βεπουδίων  * καί  τδν 
άνδρα  δμοίως  ύποκεΤσθαι  τοΤς  κατά  γυναικδς  6ρι-< 
σθεΤσιν  · άζημίως  διαλύεται  γάμος,  έάν  δ άνήρ  έπί 
τριετίαν  μετά  τήν  άρχήν  τού  γάμου  μή  δυνηθή  τη 
γαμέτη  συγγενέσδαι,  καί  διά  τδ  μονάσαι,  καί  έάν  δ 
άνήρ  αιχμάλωτος  γένηται,  καί  άδηλον  μείνη  έπί 
πενταετίαν  εΐ  ζή. 

Τύ  δέ  κατά  συναίνεσή  πρδς  τδ  συμφωνούμενον 
λύειν  τδν  γάμον,  εΤρητο  μέν  πρώην  * άνηρέΟη  δέ  έκ 
τής  είρημένης  ριζ*  Νεαράς,  αύθις  δέ  άνεκαινίσθη  ύπδ 
'Ιουστινιανού  τού  βασιλέως  * καί  τήν  άπροικον  γα- 
μετήν  δ άνήρ  άλόγως  έκβάλλων,  δίδωσιν  αύτή  τδ  τέ- 
ταρτον τής  αυτού  περιουσίας  τής  καΟαράς  · εί  δέ 
συμβή  παΤοας  είναι  πλείονας  των  τριών,  ού  τδ  τέ- 
ταρτον άλλα  παιδδς  ένδς  άναλογίαν  λαμβάνει  · ού  1 
δύναται  δέ  τδ  διδο'μενον  αύτή,  δπερβαίνειν  τάς  ρ* 
τού  χρυσού  λίτρας*  ούχ  ύπόκειται  δέ  τούτοις  ή άπροι- 
κος γυνή,  άλόγως  τού  άνδρός  άναχωρούσα,  ώς  ή 
αύτή  ριζ’  Νεαρά. 

Τοσοΰτον  δέ  άκώλυτός  έστιν  ή των  γάμων  διάλυ- 
σις,  βτι  εΤρηται  βιβλ.  με’,  τίτ.  α',  διάτ.  ιε*,  ώς  έάν 
τις  των  συνοικούντων  δμολογή  ποινήν,  έκ  τού  παρ’ 
αιτίαν  αυτού  λυ&ήναι  τδν  γάμον,  ούκ  ε^βωται  · 
αρκεί  γάρ  ή τψ  νόμψ  έπί  των  τοιούτων  ώρισμένη 
ποινή  * εί  μή  άρα  καί  ή έπερώτησις  τοσαύτην  πε- 
ριέχει * καί  διάτ.  ρλδ*  τού  αύτου  τίτ.  8τι  ού  καλώς 
έπερωτώ  τι  να  ποινήν  έκ  τού  μή  γαμηβήναί  μοι  * 


- ΤΙΪ . ΧΠΙ,  CAP.  IV. 

craiur,si  conira  majestatem  imperatoriam  [mari- 
tus] consilium  captaverit, vel  ejus  conscius,  maje- 
stati non  manifestaverit  per  ipsum  vel  per  alium  : 
490  si  quolibet  modo  maritus  uxoris  vitae  insidias 
posuerit, aut  aliis  dehocconsultantibusscienspru- 
densque  non  manifestaverit  ipsi, nec  secundum  le- 
ges vindicare  studuerit : si  castitati  ipsius,  ut  ad- 
ulterio polluatur,  insidiari  lentaverit  :si  maritus, 
ubi  uxorem  de  adulterio  accusaverit,  [crimen]  non 
probaverit. His  vero  de  [causis]  maritus  non  solum 
donatione  propter  nuptias  multatur,  verum  etiam 
alterum  ejus  trientem  ex  aliis  suis  bonis  [amittit:] 
[cum]  et  poenas  sustinet, quas  mulier  damnata  su- 
stentura fuisset.Si  [maritus]  alteri  in  eadem  domo 
eademve  civitate  cohabitet,  et  ab  uxore  aut  ab  alio 
admonitus  non  abstineat : etiam  de  hac  [causa] 
trientem  donationis  ante  nuptias  alterum  [uxor] 
lucratur, donationem  ejus  matrimonii  liberis  ser- 
vatura.Si  igitur  extra  has  causas  maritus  repudium 
miserit, donationem  [propterniiptias]ejusquealte- 
rum  trientem  perdit.Sin  mulier  citra  rationem  re- 
pudium mit(at,dotem  perditet  insuper  per  omnem 
vitam  suam  in  monasterium  conjicitur,  bonaque 
ejus  [ita]  dividuntur,  ut  liberi  octo  uncias,  mo- 
nasterium vero  quatuor  capiat.  At  si  liberi  non 
fuerint,  parentes  autem  [sint,]  qui  repudio  non 
consenserint,  illi  uncias  quatuor,  monasterium 
octo  capit.  Sin  vero  consenserint,  monasterium 
universam  substantiam  percipit.  Possunt  autem 
haec  etiam  de  viro  citra  causam  repudiante  dici, 
[idque]  ex  Novella  11 7, quae  poenas  temerariorum 
repudiorum  aequales, et  virum  statutisin  mulierem 
[poenis]  ex  aequo  obnoxium  esse,  dicit.  Caeterum, 
sine  damno  solvitur  matrimonium,  si  maritus  per 
triennium  post  initum  matrimonium  cum  uxore 
coire  non  potuerit,  propter  vitam  monasticam 
etiam, et  si  maritus  ab  hostibus  captus  fuerit,  ac 
an  vivat  ad  quinquennium  ignoretur. 

Textus. Quod  porro  consensu  491  conjuges  in- 
ter se  matrimonium  dirimere  [possint]  dictum 
fuit  olim,  abrogatum  autem  est  per  dictam  147 
Novellam,  sed  postmodum  renovatum  ab  impera- 
tore Justino. Plane  qdi  maritus  indotatam  uxorem 
citra  rationem  ejicit,  dat  illi  purae  substantiae  suae 
quadrantem.  At  si  forte  plures  tribus  liberi  sint, 
mon  quadrantem, sed  unius  liberorum  portionem 
[illa]  accipit.  Non  potest  autem  quod  illi  datur, 
centum  auri  libras  excedere.  Huic  [dationi]  ta- 
men quas  dotem  non  intulit  mulier,  si  citra  ra- 
tionem a marito  divertat  (quomodo  eadem  417 
Novella  [tradit])  non  est  obnoxia. 

Textus.  Usque  adeo  autem  matrimoniorum  dis- 
solutio impediri  nequit,ullib.  xlv,  tit.l  ,digest.1 9 
dicatur:  Quod  si  quis  conjugum  poenam  spoponde- 
rit,si  culpa  sua  divortium  fiat,  [promissio]  non  va- 
let. Sufficit  enim  in  talibus  a lege  constituta  poe- 
na : nisi  si  stipulatio  tantumdem  comprehendat 
et  ejusdem  tit.  digest.  134.  Non  recte  stipulor  ab 
aliqua  poenam,  si  mihi  non  nubat, neque  item  quae 


912 


91 1 PHOTH  PATRIARCHA  CP. 


mihi  jam  nupta  est, ab  ea  poenam  stipulari  pessum, 
ai  divortium  fecerit.  Eadem  etiam  de  muliere  a 
marito  stipulante  [intelligenda  sunt]  et  lib.  vui, 
cod.  tit.  38,  conat.  2.  Invalide  quis  paciscitur,  ne 
aibi  divortium  facere  non  liceat : et  qu«  poena  in 
hac  stipulatione  constituta  est,  irrita  est. 

GAP.  V.  — De  fornicatione , adulte)  io , itupro 
et  masculorum  concubitu . 

Apostolorum  canon  61 . 

60.  Si  adversus  fidelem  aliqua  accusatio  inten- 
datur, ut  fornicationis,  vel  adulterii,  vel  alicojus 
alius  prohibita»  actionis,  et  convictus  fuerit,  ad 
clerum  non  provehatur. 

482  Concilii  Ancyrani  canon  20. 

20.  Si  alicujus  uxor,  adulterata  fuerit,  vel  quis 
eam  adulteraverit,  oportet  eum  in  septem  annis 
quod  perfectum  est  assequi,  per  gradus  qui  eo 
deducunt. 

Concilii  Neoeoesariensis  canon  8. 

8.  Si  alieujus  uxor,  etc.,  utpag . 585. 

Concilii  oecumenici  vi  canones  86,  87,  98. 

86. Eosquiad  animaram  lapsus,etc.,iftpap.75l . 

87.  Quse  maritum  reliquit  est  adultera,  etc.,  uf 
pag.  906. 

98.  Qui  alteri  desponsam  mulierem,  etc.,  ut 
pag.  894. 

Bastlii  canones  7,  18,  2f,  22,  25,  26,  30,  34, 
37,  39,  49,  58,  59,  62,  77. 

7.  Masculorum  et  animalium  corruptores,  et 
homicidae,  et  venefici,  et  adulteri,  et  idololatra, 
eadem  condemnatione  digni  habentur.  Quare 
quam  in  aliis  habes  formam,  in  iis  quoque  ser- 
va. Ii  autem  qui  triginta  annos  poenitentiam  ege- 
runt propter  immunditiam,  quam  in  ignorantia 
fecerunt,  quin  recipiendi  sint,  ne  dubitare  qui- 
dem nos  oportet.  Nam  eos  venia  dignos  efficit  et 
ignoratio,  et  spontanea  confessio,  et  temporis 
tanta  diuturnitas.  Fere  enim  lotam  hominis  aeta- 
tem Satanae  traditi  sunt,  ut  discant  non  gerere  se 
turpiter.  Quamobrem  jube  eos  absque  dilatione 
suscipi,  maxime  si  lacrjmas  habent,  quae  tuam 
clementiam  flectant,  et  vitam  ostendunt  commi- 
seratione dignam. 

49518.  De  virginibus  lapsis,  etc.,  utpag.858. 
21  .Si  vir  una  cum  uxore  habitans,  postea  matri- 
monio non  contentus,  in  fornicationem  inciderit; 
fornicatorem  eum  judicamus,  ipsumque  longius 1 
producimus  in  impositis  poenis:  sed  tamen  oano- 
nem  non  habemus, qui  eum  adulterii  crimini  sub- 
jiciat, si  in  solutam  a matrimonio  peccatum  com- 
missum sil:  propterea  quod  adultera  quidem,  in- 
quit, Polluta  polluetur  et  ad  virum  suum  non  re· 
vertetur  33;  et,  Qui  adulteram  detinet,  stultus  est 
et  impius**:  sed  qui  fornicatus  est, non  excludetur 
quominus  cum  uxore  habitet.  Quare  uxor  quidem 
a fornicatione  revertentem  virum  soum  exci- 
piet: vir  vero  pollutam  e suis  sedibus  ejiciet.  Atque 


K ο8τε  μην  τήν  ήδη  γαμηθεΤσαν  μοι,  ποινήν  έπερωτςν 
δύναμαι,  έάν  λύηι  τύν  γάμον  * τά  αυτά  καί  περί 
γυνχικύς  έπερωτιύσης  τον  χνδρα  * καί  βιβλ.  η*  τού 
κώδ.,  τίτ.  λη\  διάτ.  β9,  8τι  άνισχύρως  τι*  πακτεύει 
μή  έξεΤναι  αύτψ  λύσαι  τον  γάμον,  καί  ουκ  Ιβρωται 
ή έπί  τούτψ  έπερωτηθεΤσα  ποινή. 

ΚΕΦΑΛ.  Ε\  — Περί  πορνείας,  καί  μοιχείας,  καί 
φθοράς,  καί  ά(5βενοκοιτίας. 

Άποστύλων  κανών  ξα9. 

ζ’.Ει  τις  κατηγορία  γένηται  κατά  πιοτού  πόρτας  ή 
μοιχείας  ή άλλης  τινύς  άπηγοριυμένης  πράξεως,  καί 
έλ§γχΟ·(η,  είς  κ)ήρον  μή  προαγεσθω. 

Συνύδου  ’Αγκύρας  κανών  κ9. 
κ\  9Εάν  τίνος  γονή  μοιχευθή,  ή μοιχεύο^  τις,  έν 
; έπτά  ίτεσ ι δεΤ  αύτύν  τού  τελείου  τυχεΐν,  κατά  τους 
βαθμούς  τούς  προάγοντας. 

Συνύδου  Νεοκαιοαρείας  κανών  V. 
η*.  Γυνή  τίνος  μοιχεοθεΤοα  λαϊκού  άντος,  κ.  τ.  λ# 
Συνύδου  οικουμενικής  έκτης  κανών  πζ"',  πζ9,  { η9. 
π£*\  Τούς  έπΐ  ψυχών  ύλίσθψ,  κ.  τ.  λ. 
πζ9.  *Η  τύν  άνδρα  καταλιποοοα  μοιχαλίς  έοτιν, 
κ.  τ.  λ. 

ή η*·  *0  έτέρψ  μνηατευθεΤσαν  γοναΤκα,  κ.  τ.  λ. 
Σαοιλείου  κανών  ζ*,  ιη9,  κα9,  κβ9,  κε*,  χζ-9,  λ9,  λδ9. 
λζ9,  λθ9,μθ9,  νη9,νθ9,  ξβ9,οζ9. 
ζ*.  ’Αββενοφθάροι,  καί  ζωοφθύροι,  καί  φονεΤς,  καί 
φαρμακοί,  καί  μοιχοί,  καί  είδωλολάτραι,  τής  αυτής 
καταδίκης  «1·ίν  ήξιώμένοι  * ώστε  6ν  Ιχεις  έπί  των 
άλλων  τύπον,  καί  έπί  τούτων  φύλαξον  * τούς  δέ  έν 
τριάκοντα  Ιτεοι  μετανοήοαντας  έπί  τή  άκαθαρσίφ 
ήν  έν  άγνοίφ  Ιπραξαν,  ούδ  άμφιβάλλειν  ήμας  προσ- 
ήκεν  είς  το  πάραδεξ ασθαι  * ή τέ  γάρ  άγνοια  συγγνώ- 
μης αυτού;  άζίους  ποιεί,  καί  τύ  έκούσιον  τής  έξ- 
αγορεύσίως,  καί  ή παράταοις  ή έν  τοσούτψ  χρύνψ 
γενομένη  · σχεδύν  γάρ  8\ην  γενεάν  άνθρώποο  παρ- 
εδόθησαν  τψ  Σατάνφ,  ινα  παιδευθωσι  μή  άσχη- 
μονεΤν  * ώστε  κέλευσον  αυτούς  ήδη  άνυπερθέτως 
δεχθήναι,  μάλιστα  εΐ  καί  δάκρυα  Ιχοο7ΐ  δύσω— 
πούντα  σου  τήν  εύσπλαγχνίαν,  καί  βίον  έπιδείκνυν- 
ται  άξιον  συμπαθείς. 

ιη9.  Περί  των  έκπεσουσών  παρθένων,  κ.  τ.  λ. 
κα’.Εΐ  άνήρ  γυναικί  συνοίκων,  έπειδάν  μή  άρκεσθείς 
τψ  γάμφ  είς  πορνείαν  έμπέσ^,  πύρνον  κρίνομε ν τύν 
‘τοιούτον  * κα*  πλεϊον  αύτύν  παρατείνομεν  έν  τοΤς 
έπ ιτιμίοις  * ου  μέντοι  εχομεν  κανύν α τψ  τής 
μοιχείας  αύτύν  ύπαγαγεϊν  έγκλήματι,  Ιάν  είς 
έλευθέραν  γάμου  ή άμαρτία  γένηται  * διύτι  ή μοιχα- 
λίς  μεν  μιαινομένη,  φησί  Ιανθήσεται,  καί  ούκ  ανα- 
στρέψει· πρύς  τύν  άνδρα  αύτής,  καί  'θ  κατέχων 
μοιχαλίδα  άφρων  καί  άσεβής  * 6 μέντοι  πορ νεύσις, 
ούκ  άποκλεισθήσεται.  τής  πρύς  τήν  γυναΤκα  αύτοΟ 
συνοικήσεως  * ώστε  ή μίν  γυνή  άπύ  πορνείας  έπ- 
ανιύντα  τύν  άνδρφ  αυτής  παραδέχεται,  6 δε  άνήρ  τήν 
μιανθεΤσαν,  των  οίκων  έαυτού  άποπεμψει  * καί 


% J er  era.  ιιι,  1.  34  Prorerb.  χτηι,  22. 


013  SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  Xltf,  GAP.  V.  914 

τούτων  δέ  δ λόγος  ού  £$διος,  ^ δέ  συνήθειά  οΰτω  A horam  quidem  ratio  non  facilia,  sed  consuetudo 
κβχράτνρκν.  sic  invaluit. 

κβ\  Τους  έξ  άρπάγής  Ιχοντας  γυνατκας,είμέν  άλλοις  22.  Qui  ei  raptu  mtilieree  habent,  siquidem 
προμιμνηστιυμένας  είεν  αφ^ρημένοι,  ού  πρότερο^  aliis  jam  desponsas  abripuerint,  ante  admittendi 
χρη  παραδεχεσθαι,  πρΙν  ή άφελέσθαι  αύτας  αύτών,  non  sunl,  quam  ab  eis  ablata  sint  et  eorum  qui· 
καί  έπ*  έξουσίφ  τών  ές  άρχης  μνηστευσαμένων  bus  ab  initio  desponsa  erant,  potestati  redditas, 
πο·ησαι,  είτε  βουλοιντο  λαβεΤν  αύτάς,  είτε  άποστή-  utrum  eas  velint  accipere  an  desistere.  Si  quis 
ναι  * tl  δέ  σχολάζουν  τις  λάδοι,  άφαιρετσθαι  μεν  autem  vacantem  acceperit,  auferre  quidem  opor- 
Stt  καί  τοΤς  οικείοι;  άποκαθισφ  · έπιτρέπειν  δέ  tet,  suisque  restituere,  et  ipsorum  voluntati  per* 
τίί  γνώμη  ιών  οίκείων,  είτε  γονείς  εΐεν,  ειτ£  άδελ-  mittere,  sive  sint  parentes,  sive  fratres,  sive  qui· 
φοΐ,  είτε  οίτινεσούν  προεστώτες  της  κύρης  · κάν  vis  alii  puellae  moderatores  : ac  si  ei  quidem  tra- 
μέν  Ιλωνται  αύτφ  παραδοΰναι,  ΐστασθαι  τδ  βυνοι-  dere  velint,  oportet  matrimonium  constituere  : 
κέσιον  · έάν  & άνανεύωσι,  μή  βιάζεσθαι  * τον  μέν-  sin  autem  renuerint,  nequaquam  vim  inferre, 
τοι  έκ  διάφορά;  είτε  λαθραίας  είτε  βιαιοτέρας  Eum  autem  qui  61  stupro,  sive  latenti  sive  vio- 
γόναΤκα  ϊχοντα,  άνάγκη  τδ  τη;  πορνείας  έπιγνώναι  lento,  uiorem  habet,  nec  esse  est  fornicationis 
έπιτίμιον  · Ιση  δΙ  iv  τέασαραιν  ώριαμένη  τοΤς  ® poenam  agnoscere.  Est  autem  in  quatuor  annis 
πορνεύουσιν  ή έπιτιμηοις  · χρη  τφ  πρώτφ  έκβάλ-  pra6nita  fornicantibus  poena.  Oportet  eos  anno 
λεοθαι  τών  προσευχών,  και  προσκλαίεν  σίτους  τ$  primo  a precibus  expelli,  et  flere  ad  fores  eccle- 
θύρφ  της  έκκλησής  * τφ  δευτέρφ  δεχθήναι  είς  sia : secundo  ad  auditionem  admitti,  tertio  ad 
άκρύασιν  * τφ  τρίτφ  είς  μετάνοιαν  * τφ  τετάρτφ  είς  poenitentiam  : 424  quarto  ad  standum  una  cum 
σύστασιν  μετά  του  λαού,  άπεχομίνους  της  προσφο-  populo, abstinentes  ab  oblatione  : deinde  eis  per- 
ρας,  είτα  αύτούς  έπιτρέπεσθαι  τήν  κοινωνίαν  τού  mitti  boni  communionem· 
αγαθού. 

κε*.  'ο  την  διεφθαρμένη*  δφ*  £ αυτού  είς  γυναίκα  25.  Qui  a se  stupratam  pro  more  detinet,  stu- 
κχτέχων,  τδ  μέν  έπΐ  τη  φθορφ  έπιτίμιον  ύποστήσεται,  pri  quidem  poenam  subibit,  sed  ei  licebit  eam 
τήν  δέ  γυναίκα  Ιχειν  συγχωρηθήσεται.  Uiorem  habere. 

Ή πορνεία  γάμος  ούκ  Ιστιν,  άλλ*  ©ύδέ  γάμου  26.  Fornicatio  matrimonium  non  est,  sed  ne 
άρχή  β ώστε  έάν  $ δυνατδν  τους  κατά  πορνείαν  matrimonii  quidem  initium.  Quare  si  fieri  potest, 
συναπτομένους  χωρίζεσθαι,  τούτο  κράτισνον  * έάν  ut  qui  per  fornicationem  conjuncti  sunt,  sepa- 
δέ  στεργωσιν  έκ  παντδς  τρόπου  τδ  συνοικέσιον,  τδ  rentur,  id  quidem  optimum  est.  Sin  autem  eis 
μέν  της  πορνείας  έπιτίμιον  γνωριζέτωναν,  άφι-  C omnino  placeat  conjugium,  fornicationis  quidem 
έσθωσαν  δέ  ίνα  μή  χεΤρύν  τι  γενηται.  * poenam  agnoscant ; sed  minime  separentur,  ne 

quid  deterius  accidat. 

λ*.  Περί  τών  άρπαζύντων,  κανόνα  μέν  παλαιδν  ούκ  30.  De  iis  qui  rapiunt,  canonem  quidem  anli- 
Ιχομε*,  Ιδίαν  δέ  γνώμην  έποιηαάμεθα,  τρία  ϊτη  καί  quum  non  habemus,  sed  propriam  sententiam 
αύτους  και  τους  συναρπάζοντας  αύτοΤς,  έξω  τών  proferimus,  Ut  et  ipsi  et  qui  una  cum  ipsis  ra- 
εύχών  γίνεσθαι  · τδ  δέ  μή  βιαίως  γενύμενον,  piunt,  tribus  annis  sint  extra  preces.  Quod  autem 
άνεύθηνύν  έστιν  δταν  μή  φθορά  μηδέ  κλοπή  violenter  non  sit,  poena  nulli  obnoxium  est,  si 
Ηγούμενη  τού  πράγματος  * αδτεξουσία  δέ  ή χήρα  nec  stuprum  nec  furtum  rem  processerit. Est  aii- 
κ«1  έπ’  αύτη  τδ  άκ ολουθήσαι  * ώστε  τών  σχημάτων  tem  vidua  sui  juris,  et  sequendi  potestas  penes 
ήμϊν  ού  φροντιστέον.  ipsam  est.  Quare  simulationum  ac  pratextuum 

cura  nulla  nobis  habenda  est. 

λδ\  Τάς  μοιχευθείσας  καί  έξαγορευούσας,  κ·  τ.  λ.  34.  Mulieres  adulterio  pollutae, 6tC.,tfl  pag, 806. 

λζ\  Μετά  τδ  άφαιρεθηναι  την  άλλοτρίαν  δ γαμήσας,  37.  Qui  aliena  sibi  ablata  uxorem  duxit,  in 
έπι  μέν  τ^  πρώτη  μοιχείφ,  έγκληθήσεται  · έπΐ  δέ  τζ  prima  quidem  adulterii  crimen  sustinebit,  in  se- 
δευτέρφ,  άνεύθυνος  έσται.  Dcunda  vero  reus  non  agetur. 

λθ\  *B  τφ  μοιχφ  συζώσα,  μοιχαλίς  έσει  πάντα  τον  39.  Qua  vivil  cum  adultero,  adultera  68t  omni 
χρόνον.  tempore. 

μθν.  At  πρδς  άνάγκη*  γενύμεναι  φθοραί,  άνεύθυνοι  49.  Stupra  quae  per  vim  inferuntur,  noo  siut 
Ιστωσαν  * ώττέ  καί  ή δούλο  εί  έβιάσθη  ^αρά  τού  accusationi  obnoxia.  Quare  etiam  serva,  si  vis  ei 
οικείου  δεσπότου,  άνεύθυνος  έστιν.  a proprio  hero  illata  sit,  libera  est  a culpa· 

vn\  Ο μοιχεύσας,  έν  δέκα  καί  πέντε  Ιτεσιν  άκοινώ*  88.  Qui  moechatus  est,  per  quindecim  annos 
νητος  Ισται  τών  άγιασμάτων,  έν  τέσσαρι  μέν  προσ-  sacramentorum  non  erit  particeps : quatuor  annis 
κλαίων  Ιτεσιν,  έν  πέντε  δέ  άκροώμενος,  έν  τέσσαρ-  flens,  quinque  audiens,  quatuor  substratus,  per 
σιν  ύποπίπτων,  έν  δυσί  συνεστώς,  £νευ  κοινωνίας,  duos  CODSiSlens  sine  communione. 

νθ\  *o  πόρνος  έν  έπτά  Ιτεσιν  άκοινώνητος  Ισται  τών  425  89.  Fornicator  septem  annis  sacramento 
άγιασμάτων,  δύο  προσκλαίων,  καί  δύο  άκροώμενος,  rum  nOD  erit  particeps,  duobus  flens,  et  duobut 

καί  δύο  δποπίπτων,  καί  ένί  συνεστώς  * μόνον  τφ  audiens,  et  duobus  subslratusfet  uuo  consistens: 

όγδόφ  δεχθήσεται  είς  κοινωνίαν·  tantum  octavo  ad  communimiem  ad  mittet  UT. 


PHOTII  PATRIARCHJ!  CP. 


915 


916 


62.  Qui  turpitudinem  in  maribus  patravit, tem-j 
pus  illius  qui  adulterii  scelus  admisit,  ei  dispen- 
sabitur. 

77.  Qui  relinquit,  etc.,  ut  pag.  907. 

G regorii  Nysseni  cap.  3. 

Eorum  autem  qn»  ad  cupiditatem  et  volupta- 
tem fiunt  peccatorum,  etc.,  ut  pag.  807. 

Textus.be  stupro, adulterio, atque  praedicatione 
tractat  lex  in  lib.ix  cod.  tit.9,et  lib.  xlvui, titulo  5, 
talia  delinquentibus  poenam  inducens  capitalem. 
Ubi  [etiam]  dicitur,  quod  adulterii  accusatio  non 
solum  ob  stupratam  legitimam  conjugem,  verum 
etiam  de  instabili  atque  illegitimo  matrimonio  et 
sponsalibus,  et  de  concubinatu  instituatur. 

Textus.Proinde  fornicatio  non  laudatur  quidem 
a civili  lege, neque  tamen  prohibetur.  Etenim  di* 
citur  lib.  xn,  tit.  5,  dig.  4 : Quod  meretrici  datur, 
non  redditur.  Cum  enim  meretrix  sit,  non  turpe 
est  ipsam  accipere, tametsi  meretricem  esse  turpe 
sit.  Etlib.xxxix,  tit.  5,digest.  6, quod  etiam  ob  in* 
honestam  causam  recte  donetur, veluli  [si]  mere- 
trici [quippiam  detur]  : atque  [id]  ratum  sit.  Et 
lib.  xlvii,  tit.  2,  digest.  39.  Qui  alienam  ancillam 
meretricem  rapuit,  aut  celavit,  neque  tanquam 
plagiarius,  neque  tanquam  fur  tenetur. Non  enim 
furti,  sed  libidinis  causa  id  fecit.  Nam  si  quis 
fores  meretricis  effregerit,  et  alii  ingressi,  non 
[autem]  ab  ipso  inducti,  res  ejus  furati  fuerint : 
[is]  non  tenetur  tanquam  fur. 

Textus.  Dicit  vero  etiam  lib.  xxxvm  tituli  8, 
quod  426  vulgo  quaesiti  non  modo  matri,  sed! 
etiam  cognatis  materni  generis  succedant, et  [ipsis] 
ab  his  succedatur.lllustris  autem  [mulier]  quae  li- 
beros legitimos  et  spurios  babet : non  potesi  spu- 
riis,neque  inter  vivos,  neque  cum  moritur,  quid- 
quam suppeditare  : quomodo  lib.  vi,  C.  tit.  57, 
const.  5.  [tradit·]  Plune  vulgo  conceptus  neque  pa< 
trem  habere  dicitur  : quemadmodum  lib.  i,  tit. 5, 
dig.  23.  Porro  concubinatus  legitimus  est,  et  eas 
sine  crimine  concubinas  habere  possumus, in  quas 
.illicita  non  committuntur:  veluti  [fit]  in  concubina 
patris, vel  avi  aut  in  fitiasororis  : ut  lib.xxv,  tit.  7, 
et  lib.  xxiii,  tit  2,  digest.  55,  et  lib.  xlviii,  tit.  5, 
digest.  11  [docent.]  In  concubinatu  autem  esse 
possunt  libertinae,  et  ingenuae  obscuro  loco  nat®. 
Qui  vero  ingenuam  [eamdem]  honestamque  in 
concubinatu  habet,  contestationem  super  hoc  fa- 
cere debetralioquin  uxorem  ipsam  habet;vel  si  hoc 
recusat, stuprum  cum  ea  committit,  nam  concubi- 
natus nomen  a legibus  agnoscitur  ; unde  lib.  vi, 
cod.  tit.  67, const.  5,  dicitur,  quod  [mulier]  li- 
bera,quae  legitime  cum  homine  libero  in  concu- 
binatu est,  [liberos]  ex  illa  consuetudine  natos, 
cum  legitimis  liberis  haeredes  habitura  sit.  Bre* 
viter,  permulta  [de]  concubinarum  liberis,  sive 
illegitimis  et  naturalibus  lex  in  cod.  et  Novellis 
complectitur,  docens,  quinam  [illi]  sint,  et  quo- 
modo patri  legitimi  fieri,  et  quando  ac  quantum 
ex  paternis  bonis  percipere  possint. 


ξβ\  '0  την  άσχημοσύνην  έν  τοΐς  βρβεσιν  έπιδβι- 
κνύμενος,  τον  χρόνον  του  έν  τη  μοιχέ (φ  παρανομούντος 
οίκονομηθήσεται. 

οζ’·  *0  μέντοι  καταλιμπάνων,  κ.  τ.  λ. 

Γρηγορίου  Νύσσης  κεφ.  γ\ 

Των  δε  δι*  έπιθυμίαν  τε  και  ήδονήν  γινομένων 
άμαρτημάτων  τοιαύεη  έστίν  ή διαίρεσις,  κ.  τ.  λ. 

Κείμενον.  Περί  φθοράς  καί  μοιχείας  καί  ά^ενοκοε- 
τίας  διαλαμβάνει  δ νόμος,  βιβλ.  6'  του  κώδ.,  τιτ.θ’,καί 
βιβλ.  μη’,  τίτ.  ε’,  κεφαλικήν  τοΐς  ταύτα  πλημμελου- 
σιν  έπάγων  τιμωρίαν  · ένθα  είρηται  δτι  το  μοιχικδν, 
ού  μόνον  έπί  φθορφ  νομίμου  γαμέτης  κινείται,  άλλα 
καί  έπ'ι  άσυστάτου  καί  άθεμίτου  γάμου  καί  μνη- 
ατείας  καί  παλλακισμού. 

Κείμενον.  Ή μέντοι  πορνεία  ούκ  έπαινεΐται  μέν 
παρά  τψ  πολιτικψ  νόμψ,  ούκ  άπηγόρευται  δέ  · άμέλει 
ειρηται  βιβλ.  ιβ’,  τίτ.  ε’,  διάτ.  δ*,  δτι  τδ  διδόμενον 
πόρνη,  οδκ  άποδίδοται  * έπειδή  γάρ  έστι  πόρνη, 
ούκ  Ιστιν  αίσχρδν  τδ  λαβεΐν  αύτήν,  εΐ  κα\  αισχρόν 
έστι  τδ  είναι  αύτήν  πόρνην  · καί  βιβλ.  λθ1,  τίτ.  ε% 
διάτ.  ζ**,  βτι  καί  διά  άσεμνον  αΙτίαν  γίνεται  καλώς 
δωρεά,  οΐον  είς  πόρνην,  καί  ε^ωται  · καί  βιβλ.  μζ\ 
τίτ.  β’  διάτ.  λθ’,  δτι  6 άρπάζων  ή άποκρύπτων  άλ- 
λοτρίαν  δούλην  πόρνην  ούσαν,  ούτε  ώς  άνδραποδι* 
στής,  ούτε  ώς  κλέπτης  ένέχεται  · ού  γάρ  κλοπής, 
άλλ’  ήδονης  χάριν  έ ποίησε  τούτο  · εΐ  γάρ  καί  Αρί- 
δας τις  κλάσει,  και  είσελθόντες  Ετεροι  μή  παρ*  αύτού 
είσαχθέντες  κλέψουσι  τά  πράγματα  αύτης,  ούκ 
ένέχεται  ώς  κλέπτης. 

Κείμενον.  Λέγει  δέ  καί  βιβλ.  λη',  τίτ.  η*,  δτι  ο\ 
πορνογεννεΐς  ού  μόνον  τής  μητρδς,  άλλά  καί  των  κατά 
μητέρα  συγγενών  κληρονομούσι,  καί  ύπ*  αυτών  κλη- 
ρονομούνται * ή δέ  Ιλλουστρία  νομίμους  Ιχουσα  πάΐδας 
πορνογεννεΐς,  ούδέν  δύναται  παρασχεΤν  τοΐς  πορνο- 
γεννέσιν,  ούτε  ζώσα,  ούτε  τελευτώοα,  ώς  βιβλ.  ζ"* 
τού  κώδ.,  τίτ.  νζ*,  διάτ.  ε*  · δ δέ  άπδ  πορνείας,  ούτε 
λέγεται  Ιχειν  πατέρα,  ώς  βιβλ.  α*,  τίτ.  κγ’  · δ μέν- 
τοι  παλλακισμδς  νόμιμός  έστι,  κάκείνας  Ιχειν  δυ*ά- 
μεθα  παλλακάς  ανευ  έγκλήματος,  προς  &ς  ού  πλημ- 
αελεΤται  άθέμιτον,  οΐον  την  παλλα<ήν  τού  Ιδιου 
πατρδς  ή πάππου,  ή την  θυγατέρα  τής  Ιδίας  άδελ- 
φής,  ώς  βιβλ.  κε*,  τίτ.  ζ’,  καί  βιβλ.  κγ*,  τίτ.  β*, 
διάτ.  νε*,  καί  βιβλ.  μη’,  τίτ.  α’,  διάτ.  ια  · παλλα- 
κεύονται  δέ  αΐ  άπελεύθεροι  καί  εύγενεΐς  άσημοι  * δ 
γάρ  εύγενή  καί  σεμνήν  παλλακευάμενος,  χρήζ« 
(περι  τούτου  ποιεΐν  έκμαρτύριον,  έπεί  γάμε  Γην  αύ- 
τήν Εχει  · και  ή τούτο  παραιτούμενος,  άθέμιτον 
πρδς  αύτήν  πλημμελεΐ,  ού  μέν  και  μοιχείαν,  έπειδή 
τδ  τής  παλλακής  δνομα  τοΓς  νόμοις  Ιγνωστιι  * δθεν 
ειρηται  βιβλ.  ζ"*  τού  κώδ.,  τίτ.  νζ*,  διάτ.  ε*,  δτι  ή 
έλευθέρφ  νομίμως  έλευθέρφ  παλλακευθεΐσα,  τούς  έκ 
τής  τοιαύτης  συναφείας  τεχθέντας,  Εξει  κληρονόμους 
μετά  των  νομίμων  παίδων  * καί  άπλώ;  είπεΐν  πολλά 
περί  των  άπδ  πχλλακών  τικτομένων,  ήγουν  νόθων 
καί  φυσικών  δ νόμος  εν  τψ  κώδ.  και  ταΐς  Νεαραΐς 
διαλαμβάνει,  διδάσκων  τίνες  είσί,  και  πώς  δύνανται 
γενέσθαι  τψ  πατρί  γνήσιοι,  καί  πότε  καί  πόσον 
δύνανται  λαβεΐν  των  τού  πατρδς  πραγμάτων. 


918 


917  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  XIII,  CAP.  VI-VIII. 

Κείμενον.  Καί  δούλας  St  Ιδίας  δυνάμεθα  παλλα-  A T&r/us.  Proinde  et  ancillas  nostras  in  concubi- 
κεύεσθαι*  εΐρηται  γαρ  βιβλ.  ζ“*  τίτ.  ζ“\  διάτ.  δ*,  δτι  ή natu  habere  possumus.  Dicitur  namque  llb.  VI, 
τφ  δεσπότη  μέχρι  τελευτής  αυτού  παλλακευθεϊσα,  μη  tit.  4,COnst.  4,qu®  [ancilla]  domini  SUI  legitimam 
Ιχοντα  γαμέτην  νόμιμον,  αρπάζεται  μετά  των  παί-  UXOrem  ΠΟΠ  habentis,  USque  ad  mortem  ejus  COn- 
8ων  αύτης  είς  ευγένειαν,  καί  λαμβάνει  τδ  πεχούλιον  cubina  fuerit,  [eam]  cum  liberis  suis  in  ingenui- 
βπερ  εΤχεν  έν  τφ  τελευτάν  τδν  δεοπάτ  λ ν πρδς  τδ  talem  rapi,  et  supra  legitimam  portionem  pecu- 
νόμιμον  μέτρον  · καί  ούχ  Ιχουοι  χατ*  αύτης  πα-  lium,  quod  497  cum  dominus  moreretur  habebat, 
τρωνιχδν  δίκαιον  ol  πχϊδες,  η ol  κληρονόμοι,  ή ol  capere  : neque  liberos,  aut  haeredes,  aut  cognatos 
συγγενείς  του  τελευτήααντος  · και  βιβλ.  ζ’  τού  αύ-  defuncti  in  illam  jus  patronatus  habere.  Et  lib.vn 
του  χώδ.,  τίτ.  ιε*}  διάτ.  γ’  φησίν,  δτι  6 δούλην  παλ-  ejusdem  cod.  tit.  i 5,  const.  3,  ait  : Qui  ancillam 
λαχην  μέχρι  τελευτής  έαχηχως,  δύναται  περιών,  ad  mortem  usque  in  concubinatu  habet : potest 
βπερ  έθέλει  ποιεΤν  έπ’  αυτή,  χαΐ  τοΤς  ώς  είχδς  έξ  dum  vivit,  de  illa,  et  qui  forte  ex  ipsa  nati  erunt, 
αυτής  τεχθεΐσι,  καί  έν  τελευταίφ  βουλήσει  κατα-  quod  visum  fuerit, Statuere,  et  in  ultima  Voluntate 
λεμπάνειν  άλλψ,  ή βητώς  τφ  χληρονόμφ  · εΐ  δέ  nominatim  alii  haeredi  relinquere.  Sed  si  moriens 
τελευτήσει  μηδέν  είπων,  άνχρπάζοντχι  είς  έλευθε-  nihil  dixerit, in  libertatem  [illa], et  qui  forte  ex  ea 
μίαν  καί  ol  ώς  είχδς  τεχθέντες  · ταύτα  kv  ψ μή  β nati  fuerint,  eripiuntur:  dummodo  [tamen]  defun- 
Ισχεν  δ τελευτήαας  νόμιμον  γαμετήν  * δ γάρ  νάμι-  ctus  legitimam  uxorem  non  habuerit.  Etenim  qui 
μον  Ζχων  γαμέτην,  ούτε  έλευθέραν,  ούτε  δούλην  uxorem  habet,  neque  liberam,  neque  servam  in 
δύναται  παλλαχεύεσθαι  · τδ  δέ  μοιχιχδν  χινεΐται  concubinatu  habere  potest.Plane  adulterii  accusa- 
χαί  περί  φθοράς  παλλαχής,  ώς  βιβλ.  μη’,  τίτ.  t,  tio  ob  stupratam  concubinam  etiam  instituitur  : 
διάτ.  ιβ*,  ιγ’  * παλλακή  δέ  έστιν  δ νομίμως  τινί  συ-  quomodo  lib.XL VIII,  tit.  5,  digest.  12  [et]  13  [do- 
ζώοα  χωρίς  γάμου  * ή δέ  ήττον  τιμιωτέρα,  παρα-  cent.]  Cael  erum  concubina  est,  qua)  legitime  cum 
κοιτις  λέγεται,  ώς  βιβλ.  ν’,  τίτ,  ιβ’,  διάτ.  ρμδ’.  aliquo  sine  nuptiis  vivit  : et  pusB  minus  honesta 

est,  pellex  vocatur  : ut  lib.  d,  tit.  10,  digest.  144 
[traditur]. 

ΚΕΦΑΛ.  ζ"*.  — ’Εάν  γυνή  λαϊκού  μοιχευθη.  CAP.  ΥΙ.  — Quid  si  laxet  uxor  fiat  adultera. 

Συνόδου  Άγχύρας  κανών  κ\  Concilii  Ancyrani  canon  20. 

χ’.  ’Εάν  τίνος  γυνή  μοιχευθη  ή μοιχεύση  τις,χ.τ.λ.  20.  Si  alicujus  uxor  adulterata  fuerit,  etc„  ut 

pag.  91 1. 

Συνόδου  Νεοχαισαρείάς  χα.ών  η’.  Conctlii  Neo  aesar  tensis  canon  8. 

η’.  Γυνή  τίνος  μοιχευθεϊσα  λαϊκού  δν το ς,  κ.  τ.  λ.  ς»  8.  Si  alicujus  UXOr,  etC·,  Ut  pag . 555. 

’ΑνάγνωΟι  τά  παραγρσφέντα  εν  τφ  λβ’,  χεφ.  του  α’  Lege  quffl  ad QO tata  sunt  in  cap.  32,  tit.  1,  pr®* 
τίτ.  τού  παρόντος  συντάγματος.  sentis  Operis. 

ΚΕΦΑΛ.  Ζ\  — Περί  φθοράς,  χαί  γάμου  χήρας,  CAP.  VII.  — De  Stupro , et  de  VlduOS  nuptiis 
καί  τίς  λέγεται  χήρα.  et  quoenam  dicatur  vidua. 

Βασιλείου  κανών  ιη’,  κδ\  BasilU  Canones  18,  24. 

ιη’·  Περί  των  έχπεσουσών  παρθένων,  χ.  τ.  λ.  18.  De  lapsis  virginibus,  etC.,  Ut  pag.  858. 

χδ*.  χήραν  τήν  χαταλεγεΤοαν,  χ,  τ.  λ,  24.  Viduam  qu®  in  viduarum  numerum,  etc., 

ut  pag.  898. 

ΚΕΦΑΛ.  Η’.  — Περί  τών  έπί  γάμφ  γυναϊχας  428  CAP.  VIII.  — De  iis  qui  matrimonii 
άρπαζά;των,  ή βιαζομένων,  ή φθειρόντων  παρ-  cqusu  rapuerint  mulieres^  vel  violentum  stuprum 
θένους,  χαί  περί  συνιστάρων  αυτών,  virginibus  inferunt  et  de  consciis  ipsorum . 

Αποστόλων  κανών  ξζ\  Apostolorum  canon  67. 

ξζ*.  Εΐ  τις  παρθένον  αμνήστευτον  βιασάμενος  έχει,  67  [66].  Si  quis  virginem  non  desponsatam  vi 
x.  τ.  λ.  allata  habet,  etc.,  ut  pag.  786. 

Συνόδου  ’Αγχύρας  κανών  ια’,  χε*.  Concilii  Ancyrani  canones  18,  25. 

ια\  τάς  μνηστευθείσχς  χόρας,  κ,  τ.  λ.  ^ 18.  Desponsatas  aliis  puellas,  e!c.,ui  pag. 786. 

χε’.  Μνηστευσάμενός  τις  κόρην,  χ.  τ.  λ.  25.  Quidam  cui  erat  puella  desponsata,  etc., 

ut  pag . 786. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  κζ’.  Concilii  Chalcedonensis  canon  27. 

κζ*.  Τούς  Αρπάζοντας  γυναϊχας,  κ.  τ.  λ.  27.  Eos  qui  nomine  conjugii  mulieres  rapiunt, 

etc.,u/  pag.  750. 

Συνόδου  οίκουμενικής  δκτης  κανών  4β'«  Concilii  CtCUmenici  VI  Canon  92. 

4'β\  Τούς  Αρπάζοντας  γυναίκας,  κ.  τ.  λ.  92.  Eos  qui  nomine  matrimonii  mulieres  ra- 

piunt, etc.,  ut  pag.  786. 

Βασιλείου  κανών  χβ’,  λ’,  νγ*.  BasilU  canones  22,  30.  53. 

κβ\  Τούς  έξ  Αρπαγής  Ιχοντας  γυναϊχας,  χ,  τ.  λ.  22.  Qui  ex  raptu  mulieres  habent,  etc.,  ut 

pag.  914. 


Θ19  PHOTII  PATRIARCHAS  CP.  920 

30.  De  iis  qui  rapiunt  canonem  quidem  anti·  A λ'.  Περί  τών  άρπαζόντων,  κανένα  μεν  παλαιόν  ούκ 
quum  non  habemus,  etc.,  ut  pag.  914.  Εχομεν,  κ.  τ.  λ. 

53.  Vidua  ancilla  fortasse,  etc.,  ut  pag . 899.  νγ\  *H  χήρα  δούλη,  κ.  τ.  λ. 

Lege  qU8B  annotata  sunt  in  cap.  32  tit.  1 prae-  Άνάγνωθι  τά  παραγεγραμμένα  έν  τψ  λ’  κεφ.  του  Ο* 

sentis  operis.  τίτ.  τούτου  τού  συντάγματος. 

429  CAP.  IX.  — De  iis  qui  prester  parentum  κεφαλ.  θ’.  — Περί  τών  παρά  γνώμην  τών 
aut  dominorum  iententiam  nubunt . οικείων  γονέων  ή δεσποτών  γαμούντων. 

Bcsilii  canones  38,  40,  42.  Βασιλείου  κανών  λη’,  μ*,  μβ\ 

38.  Puellae,  quae  praeter  patris  sententiam  se-  λη1.  Αί  κόραι  a\  παρά  γνώμην  Πατρδς  ακολουθή- 
cutae  sunt,  fornicantur  : reconciliatis  autem  pa-  σασαι,  πορνεύουσι  · διαλλαγέντων  δε  τών  γσ#έα*ν, 
rentibus  videtur  res  remedium  accipere  ; non  ta-  δοκεύ  θεραπείαν  λαμβάνει*  τδ  γεγονός  * ουκ  ευθύς 
men  Statim  in  communionem  restituuntur,  sed  δέ  εις  την  κοινωνίαν  άποκαθίστανται,  άλλ*  έπιτιμη- 
triennio  punientur.  Θ^σονται  τρία  Ετη. 

40.  Quae  praeter  heri  sententiam  se  viro  tradit,  μ*.  *H  παρά  γνώμην  τού  δεσπότου  άνδρι  έαυτην 
fornicata  est ; quae  vero  postea  matrimonio  libero  έκδιδούσα,  έπόρνευσεν  * ή δε  μετά  ταύτα  πεπα^η- 
usa  est,nupsit:  quare  illud  quidem  fornicatio  est : Βνιασμένφ  γάμψ  χρησαμένη,  έγήματο  * ούτε  Εκείνο 
hoc  vero  matrimonium.  Nam  pacta  eorum,  qui  μέν  πορνεία,  τούτο  δε  γάμος  · αί  γάρ  συ;θήκαι  τών 
sunt  in  alterius  potestate,  nihil  habent  firmi.  υπεξουσίων,  ούδεν  Εχουσι  βέβαιον. 

42.  Matrimonia  sine  iis  qui  potestatem  habent,  μβ\  οί  άνευ  τών  κρατούντων  γάμοι,  πορνεταί 
fornicationes  sunt.  Neque  ergo  vivente  patre,  ne-  είσιν  · ούτε  ούν  πατρδς  ζώντος,  ούτε  δεσπότου, 
que  hero,  qui  conveniunt  extra  reprehensionem  οί  συν^ντες  άνεύθυνοί  είσιν  * ώστε  έάν  έπινεύσω- 
sunt,  quemadmodum  si  annuant  cohabitationi,  σιν  οί  κύριοι  τήν  συνοίκησιν,  τότε  λαμβάνει  δ 
quos  penes  hujus  rei  est  arbitrium,  tunc  firmila-  γάμος  τδ  βέβαιο;, 
tem  conjugii  accipit  cohabitatio. 

TextUS. Qu&  quive  in  alterius  potestate  sunt, non  Ή ύπεξουσία  ή b δπεξαύσιος,  ού  δύνανται  νομίμως 
possunt  legitime  matrimonium  contrahere,  non  γαμεΤν,  μή  συναινουντος  του  Εχοντος  αύτους  ύπ- 
consentiente  eo  qui  illos  in  potestate  habet  : ut  εξουσίους,  ώς  βιβλ.  ε’  τού  κώδ.,  τίτ.  δ',  καί  βιολ.κγ*, 
lib.  V COd.  Iit.  4,  et  lib.  XXIU,  tit.  2 [traditur]  : τίτ.  β’  * εΐ  μή  γεγονυΤαν  την  θυγατέρα  κε'  ένιτατών 

extra  quam  si  [quis]  filiam  viginti  quinque  annos  ύπερέθετο  ζεύξαι  * τότε  γάρ  έαυτην  έλευθέρψ  ζεύ- 
natam  [in  matrimonium)  elocare  difterat.  TuncDixt  δύνχται,  ώς  ή περί  τών  έπί  κλήρψ  άχαρι- 
enim  [illa]  liberae  conditionis  homini  seipsum  [ma-  στιών  ρβ\ 

trimonio]  jungere  potest : quemadmodum  quae  de  ingratitudine  haeredum  [speciat]  Novella  412  [do- 
cet]. 

CAP.  X.  — De  feminis  quot  partus  SUOS  inte - ΚΕΦΑΛ.  I.  — Περί  πορνευόυσών  καί  άναιρουσών 

rimunt  ex  fornicatione  conceptos.  τά  τικτόμενα. 

Concilii  Ancyrani  canon  21.  Συνόδου  Άγκύρας  κανών  κα\ 

24  . De  mulieribus,  quae  sunt  fornicatae, et  fetus  κα’.Περί  τών  γυναικών  τών  έκπορνευουσών  καί  άναι- 

in  Utero  perimunt,  et  fetuum  necatoriis  medica-  ρουσών  τά  γεννώμενα,  καί  σπουδαζουσών  φθόρια 
mentis  faciendis  dant  operam,  prior  quidem  450  ποιεΤν,  δ μεν  πρότερος  δρος  μέχρις  έξόδου  έκώλυε, 
definitio  usque  ad  vitae  exitum  prohibebat,  et  ei  καί  τούτφ  συντίθενται  * φιλανΟρωπότερον  δέ  τι  εύ- 
quidam  assentiuntur.Sed  humanitate  tamen  Uten-  ροντες,  ώρίσαμεν  δεκαετή  χρόνον  κατά  τούς  βαθμούς 
tes,  decrevimus,  ut  decennium  per  gradus  praefi-  τους  ώρισμένους  πληρώσαι. 
nilos  impleant. 

Concilii  oscumentci  VI  canon  94 . Συνόδου  οικουμενικής  Εκτης  κανών  ^α*. 

91.  Eas  quae  dant  abortionem  facientia  medi-  {α’.  Τάς  τά  άμβλώθρίδια  διδούσας  φάρμακα,  καί 
camenta,et  quae  fetus  nepantia  venena  accipiunt,  τάς  δεχομένας  τά  έμβρυοκτόνα  δηλητήρια,  τψ  τού 
homicidae  poenis  subjicimus.  φονέως  έπιτιμίψ  χαθυποβάλλομεν. 

Basilii  canones  2,  8,  52.  ο Βασιλείου  κανών  β’,  η’,  νβ\ 

2. Quae  de  industria  fetum  corrupit, caedis  poeuas  β'.  Ή φθείρχσχ  κατ’  έπιτήδευσιν,  φόνου  δίκην 

luit.  De  formato  autem  aut  informi  subtilius  non  υπέχει  * άκριδολογία  γάρ  έκμεμορφωμέ\ου  καί  άν- 
inquirimus.  Hic  enim  non  id  modo  quod  nascitu-  εξεικονίστου  παρ*  ήμΤν  ούκ  Εστιν  * Ενταύθα  γσρ  έκδι- 
rum  erat,  vindicatur, sed  etiam  illa  ipsa,  quae  sibi  κεΤται  ού  μόνον  τδ  γεννησόμενον,  αλλά  καί  αυτή  ή 
insidias  paravit,  quoniam  Ut  plurimum  intereunt  έαυτή  έπιβουλεύσασα  * διότι  ώς  έπί  πολύ  έναποθνή- 
in  ejusmodi  inceptis  mulieres  Huc  autem  accedit  σκουσι  ταΤς  τοιαύταις  έπιχειρήσεσιν  αί  γυναίκες· 
et  fetUS interitus,  caedes  altera,  saltem  si  consilii  πρόσεστι  δέ  τούτψ  καί  ή φθορά  τού  εμβρύου,  Ετε- 
eorum  qui  haec  audent,  ratio  habeatur. Oportet  au-  ρος  φόνος  κατά  γε  τήν  έπίνοιαν  τών  ταύτα  τολμών- 
tem  non  ad  obitum  usque  poenitentiam  earum  ex*  των  * δεΤ  μέντοι  μη  μέχρι  τής  έξό*ου  παρχτείνειν 
tendere,  sed  decem  quidem  annorum  mensuram  αύτών  τήν  Εξομολόγησή,  άλλα  δέχεσθχι  μέν  τών 


021  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  XIII,  CAP.  IX,  X.  022 

δέκα  έτών  τδ  μέτρον  * δρίζειν  δέ  μή  χρόνψ,  αλλ^  a accipiant,  definiatur  autem  curalio  non  tempore, 
τρόπψ  τη;  μετανοία;  την  θεραπείαν.  86(1  pCBnitenlifiB  modo. 

η*.  *o  άξίνη  παρά  τδν  θυμδν  κατά  τή;  έααιοΰ  γ*μβ-  8.  Qui  ob  iracundiam  securi  adversus  uxorem' 


τη;  χρησάμενος,  φονεύς  έστιν  · καλώ;  δέ  με  δπ- 
μ,ένησα;  καί  άξίω;  τη;  έαυτου  συνέσεώς,  εΙπεΤν  περί 
τούτων  πλατύτερον  · διότι  πολλά  ι έν  τοΐ;  ίκουσίοι; 
κχί  τοΐ;  άκουσίοι;  διαφοραί  * άκούσιον  μεν  γάρ  έστι 
παντελώς  καί  πό^ω  του  κατάρξαντος,  τδ  άκοντίσαι 
λίθον  έπι  κύνα  ή δένδρον,  καί  άνθρώπου  τυχεΓν  * 
ή μέν  γάρ  δρμή  ήν  τδ  θηρίο ν άμύνασθαι,  ή τδν  καρ- 
πδν  κατασεΤσαι  · ύπέβη  δέ  αυτομάτως  τη  πληγή 
κατά  πάροδον  δ παραπεσών  · ώστε  τδ  τοιουτον 
άκούσιον  * άκούσιον  μέντοι,  καί  ει  τι;  βουλόμενος 
έπιστρέψαι  τινά,  Ιμάντι  ή βάβδφ  μή  σκληρώς  τύπτοι, 
άποθάνοι  δέ  δ τυπτόμενο;  · ή γάρ  πρόθεσις  έν- 
ταύθα  σκοπεΤται,  οτι  βελτιώσαι  ήδούλετο  τον  άμαρ- 
τάνοντα,  ούκ  άνελεΤν  · εν  τοΤς  άκουσίοι;  έστί  κά- 
κεΤνο,  τδ  άμυνόμενόν  τινα  έν  μάχη,  ξύλψ,  ή χειρ!, 
άφειδώ;  έπί  τά  καίρια  την  πληγήν  ένεγκεΤν  ώστε 
κακώσαι  αύτδν,  ούχ  ώστε  παντελώς  άνελεΤν*  άλλα 
τούτο  ήδη  προσεγγίζει  τψ  έκουσίψ  · ό γάρ  τοσούτψ 
χρησάμίνο;  όργάνψ  προς  άμυναν,  ή δ μη  πεφεισμέ- 
νω;  την  πληγήν  έπαγαγών,  δήλό;  έστι  διά  τδ  κεκρα- 
τήσθαι  δπδ  τού  πάθους  άφειδώ;  του  άνθρώπου  * 
δμοίω;  και  δ ξύλψ  βαρεΤ  καί  δ λίθψ  μείζονι  τής  δυ- 
νάμέω;  της  άνθρωπίνη;  χρησάμενος,  τοΤ;  άκουσίοι; 
έναριθμεΐται,  άλλο  μεν  τι  προελόμενος,  άλλο  δέ  τι 
ποιήσα;  · δπδ  γάρ  του  θυμού  τοιαύτην  ήνεγκε  την 
πληγήν  · ώστε  άνελθεΤν  τδν  πληγέντα,  καίτοι  ή 
σπονδή  ήν  αύτψ  συντρίψαι  τυχόν,  ούχΐ  δέ  καί 
παντελώς  θανατώσαι  · δ μέντοι  ξίφει  χρησάμενος, 
ή φτινιουν  τοιούτφ,  ούδεμίαν  2χει  παραίτησιν  · καί 
μάλιστα  δ τήν  άξίνην  άκοντίσα;  · καί  γάρ  ούδέ  άπδ 
χειρδ;  φαίνεται  πλήξας,  ώστε  τδ  μέτρον  τής  πληγή; 
έπ*  αύτψ  είναι,  άλλ*  ήκοντισεν  · ώστε  και  τψ  βάρει 
τού  σιδήρου,  καί  τη  ακμή,  και  τη  διά  πλείστου  φορφ, 
όλεθρί αν  άναγκαίω;  τήν  πληγήν  γενέσθαι  · έκού- 
σιον  δέ  πάλιν  παντελώς,  καί  ούδεμίαν  άμφιβολίαν 
δχον,  οΤόν  έστι  τδ  τών  ληστών  και  τδ  τών  πολεμικών 
έφόδων  · ουτοι  μέν  γάρ  διά  χρήματα  άναιρουσι,  τδν 
Ιλεγχον  άποφεύγοντες  · οϊ  τε  έν  τοΤ;  πολέμοι;  έπΐ 
φόνου;  έρχονται,  ούτε  φοβήσαι,  ούτε  σωφρονήσαι, 
άλλ*  άνελεΤν  του;  έναν  τι  ου  μένους  έκ  του  φανερού 
προαιρούμενοι  * καί  μέντοι  κάν  δι’  άλλην  τινά  αιτίαν 
περίεργον,  φάρμακό  ν τι;  έγκεράση,  άνέλη  δέ,  έκού- 
σιον  τιθέμεθα  τδ  τοιουτον,  οΤον  ποιούσιν  αΐ  γυναίκες 
πολλάκι;  έπαοιδαΤς,  τισι  καί  καταδέσμοις,  προ;  τδ 
έαυτών  φίλτρον  έπάγεσθα ι πειρώμεναι,  καί  προδι- 
δούσαι  αύτοΤ;  φάρμακα,  σκότωσιν  έμποιούντα  ταΐ; 
διανοίαι;  * αΐ  τοιαύται  άνελούσαι,  εΐ  καί  άλλο  προ* 
ελόμεναι,  άλλο  έποίησαν,  όμως  διά  τδ  περίεργον  καί 
άπηγορευμένον  τή;  έπιτηδεύσεως,  έν  τοΤ;  έκουσίω; 
φονεύουσι  καταλογίζονται  · καί  αϊ  τοίκιν  τά  άμβλω- 
θρίδια  διδουσαι  φάρμακα,  φονεύτριαί  είσι  καί  αύταί  καί 
at  δεχόμεναι  τά  έμβροκτόνα  δηλητήρια. 

νβ'.  Ή του  κυήματος  κατά  τδν  δδδν  άμελήσασα, 
el  μέν  δυναμένη  πιρισώσασθαι  κατεφρόνησεν,  ή συγ- 
καλύψειν  τήν  άμαρτίαν  έντευθεν  νομίζουσα,  ή 


suam  usus  est,  est  homicida.Recte  autem  me  ad- 
monuisti,et  uti  tuam  sapientiam  decuit,  ut  fusius 
de  his  dicerem, propterea  quod  multa  in  volunta- 
riis et  involuntariis  discrimina.Estenim  involun- 
tarium omnino, et  longe  a consilio  ejus  qui  incepit, 
remotum, dum  lapis  jacitur  in  canem  aut  arborem, 
hominem  attingere.Propositum  enim  fuit  bestiam 
propulsare  aut  fructum  excutere : sed  ictum  for- 
tuito subiit  qui  transiens  occurrit,  quare  hoc  in- 
voluntarium est.  Et  illud  quoque  involuntarium 
est, si  quis  volens  aliquem  castigare,  loro  vel  virga 
non  dura  eum  percutiat,  moriatur  autem  qui  per- 
cussus est.  451  Propositum  enim  hic  considera- 
tur, quia  peccantem  corrigere  voluit,  non  interi· 
mere.  Recensetur  et  illud  inter  involuntaria, cum 
quis  in  pugna  aliquem  ligno  vel  manu  repellens, 
non  parce  in  praecipuas  partes  ictum  torquet,  ut 
eum  laedat,  non  ut  omnino  interficiat.  Sed  hoc 
quidem  accedit  ad  volunlarium.Qui  enim  ejusmodi 
instrumento  ad  se  defendendum  usus  est,  vel  qui 
non  parce  ictum  inflixit,  liquet  eum  ideo  homini 
non  pepercisse,  quod  ira  victus  fuerit.  Sic  et  qui 
gravi  ligno , el  qui  lapide  majore  quam  pro  viri- 
bus humanis  usus  est, in  involuntariis  numeratur, 
ut  qui  aliud  voluerit,  aliud  fecerit.  Nam  prae  ira 
ictum  talem  intulit,  ut  etiam  percussum  interfice- 
ret ; quanquam  forte  in  animo  habebat  eum  con- 
terere, non  autem  omnino  interimere.Qui  autem 
ense  vel  quavis  re  simili  usus  est,  nullam  habet 
excusationem  : et  maxime,  qui  securim  jaculatus 
est.  Manifestum  est  enim  illum  manu  non  percus- 
sisse, ita  ut  ictum  ad  arbitrium  moderari  posset: 
sed  jaculatus  est,  ita  ut  et  gravitate  ferri  et  acie 
et  motu  e longinquo,  ictus  necessario  lethalis  fie- 
ret.Rursus  autem  omnino  est  voluntarium, ac  nul- 
lam habens  dubitationem, quod  fit  a latronibus,  et 
in  bellicis  incursionibus. Hi  enim  propter  pecunias 
interimunt,  caventes  ne  convincantur  : et  qui  in 
bellis  ad  caedem  feruntur, his  nec  terrere, nec  cas- 
tigare,sed  adversarios  interficere  aperte  proposi- 
tum esl.Alque  etiamsi  (]uis  propter  aliquam  aliam 
causam  curiosum  pharmacum  miscuerit,  et  inter- 
fecerit, id  pro  voluntario  ducimus  ; ut  saepe  fa- 
ciunt mulieres,  quae  quibusdam  incantationibus 
et  amuletis  ad  sui  amorem  aliquos  attrahere  co- 
nantur, dantque  452  eis  pharmaca  mentibus  te- 
nebras offundentia. Hae  ergo, si  interfecerint, etiam- 
si aliud  volentes,  aliud  fecerint,  tamen  propter 
curiosum  et  prohibitum  opus  inter  voluntarios 
homicidas  reputantur.  Itaque  et  quae  praebent 
pharmaca  abortum  cientia,  sunt  et  ipsae  homici- 
dae, sicut  et  quae  venena  fetum  necantia  acci- 
piunt. Haec  quidem  hucusque. 

52.  Quae  fetum  in  via  editum  neglexit,  si  cum 
servare  posset, contempsit, aut  peccatum  inde  ce- 
laturam se  existimans,  aut  belluhiaet  inhumana 


923  ΡΗΟΤΠ  PATRIARCHJ5  CP.  924 


cogitatione  utens, Unquam  in  homicidio  judicetur. 
Sin  autem  eum  fovere  non  potuit,  et  propter  soli- 
tudicem  rerumque  necessariarum  inopiam  fetus 
interiit,  matri  est  ignoscendum. 

Textus . Dicitur  lib.  xlyiii,  tit.  lf,  dig.  4, quod 
quae  dala  opera  abortierit,  in  temporale  exsilium 
detur.  Idem  etiam  lib.  xlyiii,  tit.  8,  dig. 8. Io  dig. 
vero  39,  tit  19,  lib.  xlviii,  dicitur,quod  quae  acce- 
ptis pecuniis  partum  abegerit,  capite  plectatur  : 
quae  vero  post  divortium  odio  mariti  id  fecerit,  ad 
tempus  exsulare  jubetur.  Et  dig.38,  ejusdem  tit. 
Qui  abortionis  poculum  dedeiit,si  vilis  sit,  in  me- 
tallum damnatur:  si  honestus,  amissa  parte  bono- 
rum relegatur.  Si  quis  vero  inde  enecatus  fuerit, 
summum  sopplicium  infligitur.  [Atque]  baec 
[etiam],  tametsi  citra  dolum  abortionis  medica- 1 
mentum  datum  sit. 

CAP.  XI.  — De  vituperantibus  nuptias9  car- 
nem vinumque . 

Apostolorum  canon  SI. 

5i  [50].  Si  quis  episcopus  vel  presbyter,  etc., 
ut  pag . 731. 

485  Concilii  Gangrensis  canones  1, 2,  4,  9,  10. 

1.  Si  quis  matrimonium  vituperet  et  eam  quas 
eum  marito  suo  dormit,  quas  est  fidelis  et  reli- 
giosa, abhorreat  et  insimulet,  tanquam  qua  non 
possit  regnum  Dei  ingredi,  sit  anathema. 

2.  Si  quis  eum  qui  carnem  praeter  sanguinem, 
et  idolothytum,  et  suffocatum,  cum  pietate  et  fide 
comedit,  condemnat,  tanquam  eum  qui  quod  illa 
vescatur,  spem  non  habeat,  sit  anathema.  C 

4.  Si  quis  de  presbytero  qui  uxorem  duxit, 
contendat,  non  oportere,  eo  sacra  celebrante, 
oblationi  communicare,  sit  anathema. 

9.  Si  quis  virgo  sit,  vel  continens,  a matrimo- 
nio tanquam  abominando  recedens, et  non  prop- 
ter ipsam  virginitatis  pulchritudinem  et  sanctita- 
tem, sit  anathema. 

10.  Si  quis  eorum  qui  sunt  virgines  propter 
Dominum,  insultet  in  eos  qui  uxores  duxerunt, 
anathema  sit. 

Basilii  canones  28,  85. 

28.  Illud  quidem  mihi  visum  est  ridiculum, vo- 
vere aliquem  se  a suillis  carnibus  abstenturum. 
Quamobrem  dignare  eos  docere  ut  ab  ineptis  votis 
et  promissis  abstineant,  sed  usum  nihilominus  c 
indifferentem  esse  sine.  Nulla  enim  Dei  creatura, 
quse  cum  gratiarum  actione  percipitur, rejicienda 
est  25.  Quare  votum  est  ridiculum,  abstinentia 
non  necessaria. 

85.Lepidis  autem  Encralitis  ad  prseclaram  eorum 
quaestionem, cur  nos  etiam  non  omnibus  vescimur, 
hoc  detur  responsi, nos  etiam  excrementa  nostra 
aversari.Ac  quantum  quidem  ad  dignitatem, olera, 
herbaenobissunt  carnes:  quantum  vero  ad  utilium 
discretionem.quemadmodumetin  oleribus  noxium 
a salubri  separamus,  ita  et  in  454  carnibus  ab 

25 1 Tim.  iv,  4, 


L 3λως  θηριώδει  καί  άπχνθρώχψ  λογισμψ  χρησαμβνη, 
ώς  Επί  φάνψ  κρίνέσθω  * el  δε  ούχ  ήδυνήθη  περιστεΤ- 
λαι,  καί  δια  έρημίχν  καί  άπορίχν  τών  άναγκαίων 
διεφθάρη  τδ  γεννηθεν,  συγγνωστή  ή μήτηρ. 

Εΐρηται  βιβλ.  μζ*,  τίτ.  ix*f  διάτ.  δ*,  δτι  ^ Επίτηδες 
Εκτρώσχσχ,  προσκχίρως  Εξορίζεται  * τδ  αύχδ  καί 
βιβλ.  μη*,  τίτ.  η’,  διάτ.  η*  * Εν  δε  τη  λθ*  διχτ.  τον 
ιθ’  τίτ.  τού  μη*  βιδλ.  φησίν,  δτι  έπι  χρήιεχσιν  Ικ- 
τρώσασχ,  κεφχ)ικώς  τιμωρείται  · ή δε  μετά  διχζύ- 
γιον  προς  μίσος  τού  άνδρδς  τούτο  ποιήσασα,  προσ- 
καίρως  Εξορίζεται  * χχΐ  διάτ.  Αη’  τού  αυτού  τίτ. 
δτι  6 πάμα  δεδωκώς  πρδς  άμβλωθρίδιον,  ευτελές 
μέν  ών  μεταλλίζεται,  τίμιος  δε  Εξορίζεται  μετά 
μερικής  δημεύσεως  * έσχατη  δέ  τιμωρία  Υπάγεται, 
εάν  τις  άπέθανεν  έχ  τούτου  * ταύτα,  κάν  χωρίς  δάλου 
\ το  πάμα  δέδωκεν. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΑ'.  — Περί  τών  βδελυττομενων  τον 
γάμον  χαΐ  κρέας  καί  οίνον. 

’Αποστάλων  κανών  να*. 

ν*\  Ει  τις  Επίσκοπος  ή πρεσβύτερος,  χ.  τ.  λ. 

Συνάδου  Γάγγράς  κανών  α’,  β*,  δ’,  θ’,  ι*. 

α*.  Ει  τις*4τδν  γάμον  μέμφοιτο,  καί  την  κχθεύδου- 
σαν  μετά  τού  άνδρδς  αυτής,  ούσαν  πιστήν  καί  εύ- 
λαβή,  βδελύσσοιτο  ή μέμφοιτο,  ώς  4ν  μη  δυναμένους 
είς  βασιλείαν  είσελθεΐν,  άνάθεμχ  Εστω. 

β’.  Ει  τις  έσθίοντα  κρέα,  χωρίς  αΐματος  χαΐ  είδω- 
λοθύτου  καί  πνιχτού  μεε*  εύλχδείχς  χαΐ  πίστεως 
κατακρίνοι,  ώς  άν  διά  τδ  μεταλαμβάνειν  Ελπίδα  μή 
Εχοντα,  άνάθεμα  Εστω. 

δ*.  Ει  τις  διχκρίνοιτο  φαρά  πρεσβυτέρου  γεγαμη- 
κότος,  μη  χρήναι  λειτουργήσσντος  αυτού  προσφοράς 
μεταλαμβάνειν,  άνάθεμχ  Εστω. 

θ’.  Ει  τις  πσρθενεύοι  ή έγχρχτεύοιτο,  ώς  άν 
βδελυχτών  τών  γάμων  άνχχωρήσας,  καί  μη  δε*  αύτδ 
τδ  χαλδν  καί  άγιον  της  παρθενίας,  άνάθεμα  Εστω. 

ι*.  Ει  τις  τών  παρθενευάντων  διά  τδν  Κύριον,  κχτ- 
επαίροιτο  τών  γεγαμηκοτων,  άνάθεμα  Εστω. 

Βασιλείου  κανών  κη*,  πε*. 

κη\  ΈκεΤνο  γε  μην  γελοΤον  καχεφάνη,  τδ  εύξχσθαί 
τινα  δε  ίων  άπέχεσθαι  χρεών  · ώστε  καταξίωσον  δι- 
δάσκειν  αυτούς  τών  άπαιδεύτων  προσευχών  καί 
Επαγγελιών  άπέχεσθαι  · την  μέντοι  χρ  ήσιν,  άδιά- 
φορον  είναι  συγχώρησον  · ούδΕν  γάρ  χτίσμα  Θεού 
άπάβλητον  μετ*  ευχαριστίας  λαμβανάμενον  ' ώστε  ή 
ευχή  καταγέλαστος,  ούχ  ή άποχή  άναγκαία. 

πε’·  ΤοΤς  δέ  κομψοΐς  ’Εγχραχίταις  πρδς  τδ  σεμνδν 
αυτών  πράβλημχ,  διά  τί  καί  ουχ  ημείς  πάντα  Εσ- 
θίομεν  ΕκεΤνο  λεγέσθω  * δτι  καί  τά  περιττώματα 
ήμών  βδελυσσάμεθα  · κατά  μέν  γάρ  την  άςίαν,  λά- 
χανα χάρτου  ήμϊν  Εστι  τά  κρέα*  κατά  δε  την  τών  συμ- 
φερόντων διάκρισιν,  ώς  καί  Εν  λαχαίνοις  τδ  βλαβερδν 
τού  καταλλήλου  χωρίζομεν  ' ουτω  καί  Εν  τοΤς  κρεασι 


926 


925  SYNTAGMA  CANONUM.  — 

τρύ  χρησίμου  τδ  βλαβερόν  διακρίνομεν,  έπεί  λάχά-Λ 
νόν  έστι  καί  τδ  κώνειον,  ώσπερ  κρέας  έστί  καί  τδ 
γύπειον  · άλλ’  δμως  ούτε  ύοσκύαμον  φάγοι  αν  τις 
νουν  εχων  · οΰτε  κυνδς  άψαιτο,  μή  μεγάλης  άνάγκης 
κατεπειγούσης  · ώς  8 γε  φαγών  ούκ  ήνόμησε. 

ΚΕΦΑΑ.  ΙΒ\  — Πεοί  λαϊκών  έαυτούς  άκρωτη- 
ριαζόντων. 

* Αποστόλων  κανών  κβ’,  κδ\ 
κβ\  *0  άκρωτηριάσας  έαυτδν,  κ.  τ.  λ. 
κδ*.  Λαϊκός  έαυτδν  άκρωτηριάσας,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Νϊκαίας  κανών  α*. 
α\Ει  τις  εν  νόσψ  ύπδ  Ιατρών  ^χβιρουργτήβ/|,  κ.  τ.  λ. 
’Ανάγνωθι  τα  παραγεγραμμένα  έν  τψ  ιδ*  κεφ.  τού  α’ 
τιτ.  τού  παρόντος  συντάγματος. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΓ'.  — Περί  λαϊκών  έσθιόντων  είδωλό- 
θυτα,  ή κρέας  έν  αύματι,  ή πνικτά,  ή θηριάλωτα,  ή | 
θνησιμαία, 

9 Αποστόλων  κανών  ξγ*. 

ξγ\  Ει  τις  έπίσκοπος,  ή πρεσβύτερος,  ή διάκο- 
νος, ή δλως  τού  καταλόγου  τού  Ιερατικού,  φάγη 
κρέα,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  'Αγκυρας  κανών  γ*. 
β*.  Τους  φεύγοντας  και  συλληφθέντας,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Γάγγρας  κανών  β*. 
β*.  Et  τις  έσθίοντα  κρέα  χωρίς  α*ματος,  κ.  τ,  λ. 

Συνόδου  οικουμενικής  Εκτης  κανών  ξζ’. 
ξζ\  θεία  ήμ!ν  Γραφή  ένετείλατο,  κ.  τ.  λ. 

Γρηγορίου  τού  θαυματουργού  έκ  τής  περί  τών 
είδωλδθυτα  φαγόντων  κανών  α’.  ^ 

α*.  Ου  τά  βρώματα  ήμάς  βαρεΐ,  Ιερέ  πάππα,  εΐ 
Ιφαγον  ο\  αΙχμάλωτοι  ταύτα,  άπερ  παρετίθεσαν  αύ- 
τοΤς  οΐ  κρατούντες  αυτών  · μάλιστα  έπειδή  εΤς  λό^ος 
παρά  πάντων,  τους  καταδραμάντας  τά  ήμέτερα  μέρη 
βαρβάρους,  είδώλοις  μή  τεθυχέναι  * 6 δε  'Απόστολός 
φησιν  * Τά  βρώματα  τή  κοιλία,  *αί  κοιλία  τοϊς 
βρώμασιν,  h δε  θεδς  και  ταύτην  καί  ταύτα  κατ- 
αργήσει ' άλλά  καί  δ Σωτήρ  ό πάντα  καθαρίζων 
τά  βρώματα,  ου  τδ  είσπορευόμενον,  φησί,  κοινοί  τδν 
άνθρωπον,  άλλά  τδ  έκπορευόμενον. 

Βασιλείου  κανών  πα\ 

πα*.  'Επειδή  δέ  πολλοί  έν  τή  τών  Βαρβάρων  κατα- 
δρομή παρέβησαν  τήν  είς  θεδν  πίστιν,  δρκους  έθνι- 
κούς  τελέσαντες,  καί  άθεμίτων  τινών  γευσάμενοι, 
τών  έν  τοΤς  είδώλοις  τοϊς  μαγικοις  προσενεγθέντων 
αύτοΐς,  ούτοι  κατά  τους  ήδη  παρά  τών  Πατέρων  ^ 
ήμών  έξενεχθέντας  κανόνας,  εί  μεν  άνάγκην  χαλε- 
πήν έκ  βασάνων  ύπομείναντες,  καί  μή  φέροντες 
τους  πόνους,  καί  αίκισθέντες  πρδς  τήν  άρνησιν  ήλ- 
θον,  έν  τρισίν  ετεσιν  άδέκτους  είναι,  καί  έν  δυσιν 
άκροάσθαι,  καί  έν  τρισίν  ύποπεσόντας,  ούτως  δε- 
κτούς γενέσθαι  είς  τήν  κοινωνίαν  * ε*  δε  άνευ  ανάγ- 
κης μεγάλης  προδόντες  τήν  είς  θεδν  πίστιν,  καί 
άψάμενοι  τής  τραπέζης  τών  δαιμονίων,  καί  Ομόσαν- 
τες  δρκους  Ελληνικούς,  έχβάλλεσθαι  μέν  έν  τρισίν 
Ιτεσι,  καί  έν  δυσίν  Ετεσιν  άκροασθχι,  έν  ύποπτώσει 


ΤΙΤ.  XIII,  CAP.  ΧΙ-ΧΙΠ. 

utili  noxium  secernimus.Nam  certe  et  cicuta  olus 
est,  sicut  etiam  caro  est  vulturina  caro ; sed  ta- 
men nec  hyoscyamum  sanus  quisquam  comedet, 
nec  cane  vescetur,  nisi  urgente  summa  necessi- 
tate : qui  tamen  comedit,  non  peccat. 

CAP.  XII.  — De  laicis  semet  mutilantibus . 
Apostolorum  canones  22,  24. 

22  [2l].Qui  seipsum  mutilaverit, etc.,  ut  p.  502. 

24  [23]  Laicus  qui  seipsum  mutilaverit,  etc.,  ut 
pag . 738. 

Concilii  Niconi  canon  I. 

1 . Si  quis  in  morbo  a medicis  excisus  fuerit, etc. 

Lege  qute  annotata  sunt  in  cap.  14,  tit.  1 prae- 
sentis operis. 

CAP.  XIII.  — De  laicis  idolothyta  edentibus , 
vel  carnem  eum  sanguine , vel  a fera  captum  vel 
morticinum . 

Apostolorum  canon  63. 

63  [62].  Si  quis  episcopus  vel  presbyter,  vel 
diaconus  vel  omnino  ex  sacerdotali  catalogo  co- 
mederit carnes,  etc.,  ut  pag.  746. 

Concilii  Ancyrani  canon  3. 

3.  Eos  qui  fugientes  comprehensi  sunt,  etc.,  ut 
pag . 758. 

Concilii  Gangrensis  canon  2. 

2.  Si  quis  eum  qui  carnem,  etc.,  ut  pag.  923. 

455  Concilii  cecumenici  vi  canon  67. 

67.  Divina  nobis  Scriptura  mandavit,  etc.,  ut 
pag.188. 

Gregorii  Thaumaturgi  ex  epistola  de  iis  qui  ido- 
lothyta comedunt  canon  1. 

1.  Non  cibi  nos  gravant,  sanctissime  papa,  si 
captivi  ea  comederint  quae  qui  in  eos  dominium 
oblinent  eis  apposuerunt,  maxime  quando  una 
de  omnibus  fama  est,  Barbaros  qui  in  nostras  re- 
giones incursiones  fecerunt,  idolis  non  sacrifi- 
casse. Dicit  autem  Apostolus : Escoe  ventrit  et 
venter  escis ; Deus  autem  et  hunc  et  has  des - 
iruet  *6.  Sed  Servator  quoque  omnes  cibos  mun- 
dans : Non  quod  intrat  inquit,  coinquinat  homi- 
nem , sed  quod  egreditur 

Basilii  canon  81. 

81.  Quoniam  autem  multi  in  Barbarorum  in- 
cursione fidem  in  Deum  violarunt,  sacramenta 
gentilia  jurantes,  et  nefanda  qusedam  gustantes, 
qum  ipsis  in  magicis  idolorum  templis  apposita 
* fuere, iis  secundum  canones  jam  a Patribus  nostris 
editos  dispensetur.  Nam  qui  vim  gravem  per  tor- 
menta sustinuere,  nec  ferentes  labores,  ad  nega- 
tionem tracti  sunt,  tribus  annis  non  recipiantur, 
et  duobus  audiant,  et  ubi  annis  tribus  substrati 
fuerint,  sic  ad  communionem  admittantur.  Qui 
vero  sine  magna  vi  fidem  in  Deum  prodiderunt, 
mensamque  attigerunt  dsemoniorum,et  gentilium 
sacramenta  jurarunt, ejiciantur  quidem  tribus  an- 
nis, duobus  audiant:  ubi  vero  annis  tribus  in  sub- 
stratione  oraverint,  et  per  alios  tres  cum  fidelibus 


* I Cor.  vi,  13.  27  Matth,  xv,  11. 


£27  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  928 

ad  orationem  steterint,  sic  admittantur  ad  boni  A δέ  κλαμένους  έν  τρισίν  Ετεσιν,  %λ\  έν  Αλλοι;  τρισΐ 
communionem.  συστάντας  τοΤς  πιστοϊ;  είς  την  δέησιν,  οδτω  δεχτούς 

είναι  τζ  του  Αγαθού  κοινωνίφ. 

45β  CAP.  XIV.  — De  lUXCO  qui  regi  maledicit · ΚΕΦΑΛ.  IA’.  — Περί  λαϊκού  ύβρίζοντος  βασιλέα. 

Apostolorum  canon  84.  9 Αποστόλων  κανών  πδ\ 

84  [83]  Quisquis  regem  vel  principem,  etc. ,ut  πδ\  *θστις  βρίσει  βασιλέα,  κ.  τ.  λ. 
pag.  739. 

Photii  synodi  canon  3.  Της  ϊτζ\  Φωτίου  συνόδου  χάνων  γ*. 

3.  Si  quis  laicus  Dei  ac  imperatorum  contem-  γ’.  e?  τις  τών  λαϊκών  αύθεντήσας,  και  κατα— 
nens  mandata,  tremendasque  deridens  Ecclesias  φρονήσχς  μίν  τών  θείων  καί  βασιλικών  πρόσταγμά- 
constitutiones  legesque,  audeat  episeonum  quem-  των,  καταγελάσας  δέ  καί  των  φρικιών  της  'Εκχλη- 
dam  vel  casdere  vel  in  carcerem  tradere,  eine  σίας  θεσμών  τε  καί  νόμων,  τολμήσεισν  Ιπίσκοπόν 
Causa,  vel  fleta  de  causa,  anathema  sit.  τινα  τύψχι,  fi  φυλακίσαι,  fi  χωρίς  αΙτίας,  η και 

συμπλασάμενος  αΙτίαν,  δ τοιουτος  ανάθεμα  έστω. 

Lege  quas  sunt  annotata  in  cap.  36,  tit.  9,  pras-  'Ανάγνωθι  τά  παραγεγραμμένα  έν  τιράζ*9  κεφ.τοΰ  6* 

. sentis  operis.  B τίτ.  του  παρόντος  συντάγματος. 

CAP.  XY.  —De  orthodoxis  eulogias  recipien·  ΚΕΦΑΑ.  ΙΕ'.  — Περί  όρθοδόξων  λαμβανόντων 
tibus  ab  hcereticis  aut  Jud&is , vel  Jiodmrum  εύλογίας  Απδ  αιρετικών  fi  Ιουδαίων,  fi  συνεορ- 
feslis  communicantibus.  Et  quod  Sabbato  non  ταζόντων  Ιουδαίοι;  * καί  8τι  ού  δεϊ  τοίς  Σαββά- 
Sit  feriandum,  sed  prout  fieri  poterit  die  Domi·  τοις  σχολάζειν,  άλλα  κατά  τδ  δυνατδν  τ|  Κυ- 
nica.  Et  de  iis  qui  in  haereticorum  monasteriis  ριακή  * καί  περί  τών  ερχομένων  έν  μοναστηρίοις 
vel  ecclesiis  orant . fi  έκκλησίαις  αίρετικών. 

Apostolorum  canones  65,  70.  'Αποστόλων  κανών  ξε9,  ο9. 

65  [63].  Si  quis  clericus  vel  laicus  in  Judaeo-  ξε9·  ET  τις  κληρικδς  fi  λαϊκδς  είσέλθοι  ε!ς  συνάγω- 
TUm,  etc..  Ut  pag.  738.  γην  *Ιουδαίων,  κ.  τ.  λ. 

70  [69]·  Si  quis  episcopus  vel  presbyter,  vel  o*  Et  τις  έπίσκοπος,  fi  πρεσβυτέρος,  fi  διάκονος,  fi 
diaconus  vel  omnino  ex  sacerdotali  catalogo,  je-  δλως  του  καταλόγου  τών  κληρικών,  νηστεύοι  μετά 
junet  cum  Judaeis,  etc.,  ut  pag.  738.  ’ίουδαίών,  κ.  τ.  λ. 

Concilii  Laodiceni  canones  9,  29,  32,  34,  37,  Συνόδου  Λχοδικείας  κανών  θ9,  κθ\  λβ’,  λδ*9  λζ\ 
38,  39.  λη\  λ#\ 

9.  Concedendum  esse,  etc.,  Ut  pag . 883.  £ θ’.  Περί  του  μή  συγχωρεΤν  είς  τά  κοιμητή- 

ρια, κ.  τ.  λ. 

457  29.  Quod  non  oportet  Christianos  judai-  κθ9.  "Οτι  ού  δεΤ  Χριστιανοί»;  'ίουδαΐζειν,  κ.  τ.  X, 
sare,  etc.,  ut  pag . 643. 

32.  Quod  non  oportet  hasreticorum  benedictio-  λβ9.  "Οτι  ου  δεΐ  αιρετικών  ευλογίας  λαμδάνειν, 
nes  accipere,  etc.,  ut  pag.  882.  κ.  τ.  λ. 

34.  Quod  non  oportet  omnem  Christianum  λδ\  "Οτι  ού  δεΤ  πάντα  Χριστιανδν  δγκαταλείπειν 
Christi  martyres  relinquere,  etc.,  ut  pag · 883.  μάρτυρας  Χρίστου,  κ.  τ.  λ. 

37.  Quod  non  oportet  quas  a Judaeis  vel  haere-  λζ’.  *θτι  ού  δει  παρά  τών  αιρετικών  fi  'Ιουδαίων 

licis  mittuntur  festiva  accipere,  neque  una  cum  τά  πεμπόμενα  έορταστικά  λαμδάνειν,  μηδε  συνεςρ- 
eis  festum  agere.  τάζειν  αύτοϊς. 

38.  Quod  non  oportet  a Judaeis  azyma  accipere  λη9.  "Οτι  ού  δεϊ  παρά  τών  Ιουδαίων  άζυμα  λ*μ- 

vel  eorum  impietatibus  communicare.  βάνειν,  fi  κοινωνεϊν  ταΧς  άσεβείαις  αυτών. 

39.  Quod  non  oportet  festa  agere  cum  gentibus  λθ9,  "Οτι  ού  δεϊ  τοΤς  ίθνεσι  συνεορτάζειν  καί  χοινω- 

et  earum  impietati  communicare.  νεϊν  τη  άθεότητι  αυτών 

Concilii  Carthaginensis  canon  60.  Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ξ\ 

De  paganorum  conviviis . ^ Περί  του  άφελέσθχι  τά  τών  'Ελλήνων  συμπόσια, 

eo.jllud  etiam  petendum  ^3,  utquoniam  contra  pras-  ξ\  Κάκεϊνο  δτι  μην  δεϊ  αΐτησαι  παρά  τών  Χρι- 

cepta  divina  convivia  multis  in  locis  exercentur,  στιανών  βασιλέων,  δπειδή  παρά  τά  θεϊα  πχραγγέλ- 
quae  ab  errore  gentili  attracta  sunt,  ita  Ut  nunc  a ματα  kv  πολλοΐς  τόποι;  συμπόσια  ο3τως  έπιτελούνται, 
paganis  Christiani  ad  haec  celebranda  cogantur ; έκ  της  έθνικης  πλάνης  προσενεχθέντα,  ώς  καί  Χρι- 
ex  qua  re  temporibus  Christianorum  imperatorum  στιανούς  τοΤς  "Ελλησι  λάθρα  προσσυνάγεσθχι  ϊη\  τ^ 
persecutio  altera  fieri  occulte  videatur : vetari  talia  τούτων  τελετή,  Τνα  κελεύσωσι  τά  τοιαύτα  κωλυθηναι 
jubeant,  et  de  civitatibus  et  de  possessionibus  ira-  καί  έκ  τών  πόλεων  καί  έκ  τών  κτήσεων,  μάλιστα 
posita  poena  prohibere  : maxime  cum  etiam  in  8τι  καί  έν  αύτοϊς  τοϊς  γενεσίοις  ιών  μακαρίων  μαρ- 
Nalalibus  beatissimorum  martyrum  per  nonnullas  τύρων  άνά  τινας  πόλεις  καί  είς  αύτούς  τούς  Ιερούς 
civitates,  et  in  ipsis  locis  sacris  talia  committere  τόπους  τοιαύτα  πλημμελεϊν  ούχ  ύφορώνται·  kv  αις 


*8  Cone,  Afric.  c.  27. 


929  SYNTAGMA  CANONCII.  - ΤΓΓ.  Xltt,  GAP·  XlV-XVin.  ddO 

ήμέραις,  δ καί  λέγειν  αίσχυνη  έστίν,  Αρχήσεις  μυ-  A non  reformident.  Quibus  diebtss  etiam,  quod  pu- 
σαρΑς  είς  τους  Αγρούς  καί  εις  τΑς  πλατείας  έκτε-  dons  est  dicere, saltationes  sceleratissimas  per  vi- 
λοΰσιν,  ώστε  τη  τών  οίκοδεσποινών  τιμή,  καί  άλλων  cos  atque  plateas  exerceant : ut  matronalis  honor, 
Ανχριθμήτων  γυναικών  τή  αΐδοτ  τών  εύλαβώς  είς  τήν  et  innumerabilium  feminarum  pudor,  devote  ve- 
άγίαν  Ημέραν  παραγενομένων,  λάγναις  δβρεσιν  t<pop-  nientium  ad  sacratissimum  diem»  injuriis  lasci- 
μφν,  ώς  καί  αυτής  τής  άγίας  πίστεως  σχεδόν  φεύ-  vientibus  appetatur ; ut  etiam  ipsius  sanctae  reli- 
γεσθαι  τήν  προσέλβυσιν»  gioois  (33)  pene  fugiatur  accessus. 

’ΑνάγνωΘι  τα  παραγεγραμμένα  έν  τψ  tt9  κεφ.  438  Lege  quae  annotata  sunt  in  C8p.  15,  tit.  3, 
του  γ9  τίτ.  του  παρόντος  συντάγματος,  καί  δ9  κεφ.  praesentis  operis,  et  cap.  4 , tit.  7. 

του  ζ9  τίτ. 

ΚΕΦΑΛ.  ιζ·9.  — Περί  λαϊκών  πειρωμένων  μή  GAP.  XVI.  — De  laicis  qui  dant  operam  quo- 
«Τναι  τους  κληρικούς  τών  μοναστηρίων  καί  πτω-  mintlS  clerici  monasteriorum , ptochodochiorum, 
χείων  καί  μαρτυρείων,  ύπύ  τήν  έξουσίαν  έν  ταϊς  $t  martyriorum  in  potestate  urbani  episcopi 
πάλεσιν  έπισκάπων.  Stiti. 

Συνάδου  Χαλκηδά νος  κανών  η9·  Concilii  Chalcfdonensis  Canon  8. 

η9.  (Μ  κληρικοί  τών  πτωχείων  καί  μονασεηρίων  καί  η 8.  Clerici  ptochorum,  monasteriorum,  etc. , Ut 
μαρτυρείων,  κ.  τ.  λ.  pag.  558. 

ΚΕΦΑΛ.  ιζ9.  — Περί  λαϊκών  προστιθεμένων  GAP.  XVII.  ■ — De  latcis  qui  adhmrcnt  presby- 
τοΐς  άφοριζομένοις  ή Αποσχίζουσι  πρεσβυτέροις,  terie  segregatis  vel  schismaticis^  qui  sine  episco - 
καί  χωρίς  τών  έπισκάπων  αύτών,  θυσιαστήρια  porum  SUOTUm  Venta  altaria  COnstitUUHt . 
πηγγυμενοις. 

’Απο στάλων  κανών  λα9.  Apostolorum  Canon  31. 

λα9.  Ει  τις  πρεσβύτερος  καταφρονήσας  του  Ιδίου  31  [30].  Si  quis  presbyter  contempto  proprio 
έπισκάπου,  κ.  τ.  λ.  episcopo,  etc·,  ut  pag.  583. 

’ΑνάγνωΘι  τα  παραγεγραμμένα  έν  τφ  ιδ9  κεφ.  του  Lege  quffl  a Ο notata  sunt  in  cap.  14  tit.  9,%pTfle- 

γ9  τίτ.  τού  παρόντος  συντάγματος.  sentis  operis. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΗ\  — Περί  έπιάρκων,  καί  έν  ποίοις  CAP.  XVIII.  — De  perjuriis , et  quandonam 
δετ  τους  άμνύοντας  μή  βύορκετν.  jurantes  continget  non  reete  jurare. 

Βασιλείου  κανών  ι9,  ιζ9,  κθ9,  ξδ9,  πβ\  Basilii  canones  10, 17,  29,  64,  82. 

ι\  Ot  άμνύοντες  μή  καταδέχεσθαι  τήν  χειροτονίαν,  10.  Qui  jurant  βθ  ordinationem  DOD  acceptatu· 
κ.  τ.  λ.  q ros,  etc.,  ut  pag.  503. 

ιζ9.  *Ηρώτησας  ήμας  περί  Βιάνορος,  κ.  τ.  λ.  17.  Interrogasti  nos  de  Bianore  presbytero, 

etc.,  ut  pag.  774. 

κθ9.  "λρκοντας  μέντοι  άμνύειν  έπΐ  τδ  κακοποιεϊν  29.  Quod  homines  potestate  praditi  jurant,  439 
τούς  Αρχομένους,  και  πάνυ  θεραπεύεσθαι  προσήκεν  · ίβ  male  iis  qnibus  prosunt  facturos,  illud  et  maxi- 
ών  ή θεραπεία  διττή,  μία  μέν  μή  άμνύειν  αντους  διδά-  me  curatum  oportet.  Medela  autem  eorum  est  du- 
σκεσθαι  προχιίρως  * έτέρα  δέ,  μή  έπιμένειν  έν  ταϊς  plex:  una  quidem,  ut  doceantur  non  facile  jurare ; 
πονηραϊς  κρίσεσιν  * ώστε  βρκφ  προληγθείς  τις  είς  altera  vero, ne  In  malis  consiliis  persistant.  Idcirco 
κακοποιίαν  έτέρου,  τήν  έπΐ  τη  προπιτεί?  του  δρκου  qui  jurejurando  ad  alterius  maleficium  praeoccopa- 
μετάνοιαν  έπιδεικνυσθω,  μή  μέντοι  προσχήματι  tos  est,  is  suae  in  jurando  temeritatis  pcenhentiam 
εθλαβείας,  τήν  πονηριάν  έαυτου  βεβαιούτω  · οθδέ  ostendat,  non  autem  per  causam  pietatis  improbi- 
γάρ  'Ηρώδη  συνέιρερεν  εύορκήσαντι , δς  Τνα  μή  tatem  suam  confirmet.  Neque  enim  Herodi  jusju- 
έπιορκήση  δήθεν,  φονευς  έγένετο  του  προφήτου*  fandum  observasse  profuit,  qui  videlicet,  ne  pejera- 
άπαξ  μέν  δ δρκος  Απηγάρευται,  πολλφ  δέ  που  είκδς  ret,  prophetam  occidit^.  Omnino  quidem  jusju- 
τδν  έπΐ  κακψ  γινάμενον  κατακεκρίσθαι  · ώστε  μετά-  randum  prohibitum  03t  30 ; sed  multo  magis  COU- 
φρονεϊν  χρή  τάν  άμνλ>ντα,  ούχΐ  σπουδάζειν  βεβαιουνο  sentaneum  est, ut  quod  ad  malum  interponitur, con- 
αθτοϋ  τδ  Ανάσιον  * έξέτασον  γαρ  πλατδτερον  τήν  demnetur. Quare  is  qui  juravit,  sententiam  mutare 
Ατοπίαν  · εΐ  τις  άμάσειεν  έξορύξειν  τους  άφθαλμούς  debet,  non  id  studio  habere  ut  proprium  nefas  con- 
του  Αδελφού,  εΐ  καλάν  τφ  τοιούτψ  είς  Ιργον  Αγαγεϊν  firmet.  Fac  βοτίη  latius  consideres  absurditatem. 
αύτέ  * ει  τις  φονεύσαι,  %Χ  τις  δλως  δι9  δρκου  έντολήν  Si  quis  juret  effossurum  seocutos  fratris,  an  prm- 
τινα  παραβήσεσθαι  · ώμοσα  γΑρ  καί  έστησα  ούχΐ  τήν  clarum  est  ejosmodi  jusjurandum  ad  opus  perdu- 
Αμαρτίαν,  ΑλλΑ  τού  φυλάξασθαι  τΑ  κρίματα  τής  δι-  cero  ? si  quis  se  interfecturum  ? si  quis  omnino 
καιοσύνης  σου  a ώσπερ  δέ  τήν  έντολήν  Αμεταθέτοις  mandatum  aliquod  transgressorum  ? Jurati  enim 
κρίμασι  προσήκε  βεβαιούσθαι,  οδτω  τήν  Αμαρτίαν  et  statui,  non  peccatum  patrare,  sed  servare  ju- 
παντοίως  καθήκει  Ακυρούσθαι  καί  Αφανίζεσθάι.  dicia  justitiae  tiisB  31 . Quemadmodum  enim  prse- 

ceptum  immutabilibus  consiliis  confirmandum  est,  ita  peccatum  omnino  Infirmare  et  delere  convenit· 
Matth.  xiv,  10.  30  Matth.  v,  34.  31  Psal.  cxvm,  106. 

(33)  Graece,  sanctos  fidei,  hoc  est,  locorum  sacrorum,  in  quibus  religiosum  cultum  fideles  exor-* 
coni· 


&31 


ΡΗΟΤΠ  PATRIARCHAE  CP. 


«32 


64.  Perjurus  annis  deccn  dod  erit  communio- 
nis  particeps  : annis  doobos  flem,  tribns  audiens, 
quatuor  substratus,  uno  eonsislens  tantam ; ei 
tunc  communione  dignus  habebitur. 

82.  Et  de  perjuris,  etc.,  utpag·  806. 

Textu».  440  De  perjuris  dicitur  in  lib.  xit,  lit. 
% et  iib.  cod.  nr,  tit.  i : Atque  generalis  quidem 
sermo  suit,  ne  [in]  perjuria  inquiratur.  Sunt  ta- 
men qoaedam  exceptiones.  Dicitor  enim  Iib.  xn, 
tit.  2,  dig.  31  : In  dubiis  [causis]  solet  judex  jus- 
jurandum deferre9  et  sic  [deinde]  judicare.  Si 
igitnr  eo  modo  condemnatus,  postmolom  [se]  in· 
strumeota  inrenisse  dicat,  iisque  solis  uti  velit» 
ex  integro  causam  agit.  Q iod  si  adversarius  jus- 
jurandum deferat,  non  retractatur  controversia. 

Textus . Est  tamen  Iib.  iv,  cod.  tit.  l,const.13, 
invenire, jusjurandum  deferente  adversario  praes ti- 
tum  retractari.  Ait  enim  : Si  qui  legatum  exige- 
ret, cum  testamentum  non  appareret, haerede  de- 
ferente, deberi  sibi  juravit,  et  acceperit : [ac] 
vero  postmodum  [invento  testamento]  nihil  ei  de* 
relictum  fuisse : aut  derelictum  qnidem,  sed  pro- 
pter Falcidiam  non  totum  capere  debuisse,  de- 
prehensum fuerit,  reddit. 

Textus . Item  quae  de  judicialis  jurisjurandi  pu- 
ritate tractat  Novella  124  retractandi,  sive  jurati 
mendacium  argueodi  potestatem  facit.  Quin  et 
Iib.xit,tit.2fdigest.  13, dicitur:  Qui  in  re  pecuniaria 
[se]  non  debere,  aut  [sibi]  deberi  per  principem 
juraverit,  et  forte  pejeraverit : vel  intra  statum 
tempus  [se]  daturum,  [nec  fecerit] : fustigatur.  Et( 
lib.u  cod. Ut.4, tonsi.  41. Qui  major  annis  transac- 
tionem, per  Deum  aut  principem  jurando  libera 
voluntate  confectam,  principem  vel  magistratus 
interpellando,  aut  quas  placuerint  non  faciendo 
transgreditur  : infamia  notatur,  et  actione  iisque 
quae  ex  transactione  lucraturus  erat,  excidii,  atque 
[insuper)  constitutam  poenam  dat.  [Qui  vero  in 
pactis]  perstiterint,  441  omnia  capiunt.  Et  con- 
stit.  4 2 : Si  ex  falsis  instrumentis  pactum  aut 
transactio  inita  fuerit,  quamvis  jusjurandum  ad- 
hibitum sit, evertitur  [tamen],  etiamsi  civiliter  fal- 
sum investigatum  sit : nisi  de  eo  ipso  transactio 
facta  fuerit. 

Textus . Et  lib.  iv,  cod.  tit.  1,  consl.  2 : Ta- 
metsi per  salutem  principis  calore  [quodam]  quis  t 
juratus  pejerarit,  non  punitur,  neque  majestatis 
crimine  tenetur.  Et  lib.  cod.  ix,  tit.  8,  const.  2. 
[Se]  semper  servo  suo  iratum  fore  juratus,  si 
iram  remittat,  majestatis  crimine  non  tenetur. 
Dicit  vero  etiam  lib.  n,  tit.  14,  digest.  7 : Ad- 
versus commune  jus  pacisci  aut  legare  non  licet. 
Et  sl  quis  de  his  [se]  non  acturum  jurarit,  non 
est  ratum.  Plane,  De  scenicis,  No\ella  δΐ,  ait, 
quod  sceniem,  tametsi  se  nunquam  a fornicatione 
destituras  jurariut,  [ab  ea]  recedant,  perjurii 
poenas  non  veritura.  Et  in  regulae  modum  addit, 
in  |rebus]  turpibus  jusjurandum  servari  non 
oportere. 


i O έχίορκος  b Sua  eam  ακοινώνητος  In», 

1-Λ71  TpOZXAZttr»,  UWip- 

9ιί  ύκο  * tnxjzbr*  συνεστηις  μόνον,  xxi  τάχα 

τής  χ!λ·*μ Γτίχς  ίί'.ν^ΐΓ^. 

κβ*.  Κζι  κερί  tw*  ΐΓ.«π,ϊίτ:*Λ|  χ.  τ.  λ. 

Περί  έκ:  όρκων  εΤρηται  β*.οΑ.  ιβ*,  τ*τ.  β*,  κζι  βιβλ. 
4*,  τίτ.  χ*  · κζι  b μεν  γεν.κός  λόγος  βούλεται 
ζητεΤσθζι  κερ'ι  επιορκίας  · είσι  δέ  τίνες  έςχιρέαεις  · 
ειρητζι  γάρ  βιβλ.  ιβ\  τίτ.  β’.  διάτ.  λα*,  ότι  έν  τοΤς 
άμτιοόλοις  ε!ωθε*  b δικζστή;  έκιχέρειν  όρκον,  χλ\ 
ουτω  ψη^ίζεσθιί  · έχν  ούν  ό ούιω  κατζδικχσθείς, 
εύρηκέναι  μετά  τούτα  δικαιώματα  λεγ$,  και  μό— 
νοις  χύτοΐς  θελτ^  χρ^ [σζσθχι,  άνωθεν  κινεΤ  " εί  δε  4 
άντίδικος  χύτου  έκάγει  τον  όρκον,  ούκ  άνσψηλζφάτχι 
ή υπ'.θεσι;. 

I *Εστι  δέ  εύρεΤν  βιολ.  ο*  του  κώδ.  τίτ.  χ’,  διάτ.  ιγ*, 
και  όρκον  όμοθέντχ  ές  έκαγωγής  τού  άντιδικόυ  ά>ζ- 
ψηλχ*ρώμενον  * ψησί  γάρ,  ότι  'Εάν  6 Αηγχτον  άπζι- 
τών,  τής  διαθήκης  μη  φχινομένης,  έξ  έκαγωγής 
τού  κληρονόμου  όμόση  κεχρεωστήσθχι,  κχί  λάβφ, 
μετά  τζΰτζ  δ!  εύρεθή  μ ή κεχρεωστημένος,  ή κε- 
χρεωστημένος μεν,  μη  οφειλών  δε  τό  καν  λαοε?ν, 
διά  τον  Φαλκίδων  άνζδίδωσιν. 

*Η  δΐ  κερί  της  κζθζρότητος  τών  όρκων  των  δικών 
διζλαμβάνουσα  ρκ’  Νεαρά,  δίδωσιν  άδειζν  έντός  τεσ- 
σάρων μηνών  άναψηλζφασθζι,  ήγουν  έλέγχεσθζι  τό 
ψεύδος  τού  όμόσζντος  * εΤρητζι  81  κζι  βιβλ.  ιβ*,  τίτ. 
β’,  διάτ.  ιγ*,  δτι  b έκί  χρήαζσι  κζτά  τού  βζσιλέως 
όμόσζς,  καί  έκιορκήσας  τυχόν,  ότι  ού  χρεωστ*Τ,  ή 
ότι  χρεωστεΤ,  ή οτι  δίδωσιν  εισω  προθεσμίας,  Σκα- 
λίζεται · kv  δε  τψ  βιόλ.  τού  κώδ.,  τίτ.  α’,  διάτ.  μζ* 
φησΝ,  ότι  ό τέλειος  την  κζτζ  τού  θεού  η τού  βζσι- 
λ έως  ένωμότως  χωρίς  άνάγκης  γενομένην  πζρ*  χύ- 
του διάλυσιν  πιραβζίνων,  έν  τψ  προσιένζι  βχσιλεΐ 
ί αρχουσιν,  η μί,  κοιεΤν  τά  δο'ξζντα,  άτιμούτζι,  καί 
της  άγωγης  έκπίπτει,  xzt  ών  Ιμελλεν  kx  τής  δι«- 
λύσεως  κερδζ(νειν,  κχΐ  δίδω  σι  την  όριβθεΤσζν  κοινήν, 
καί  πάντα  λζμβσνουσιν  ot  εμμένοντες  * κζι  διάτ.  μβ*( 
ότι  έάν  άπό  πλαστών  δικαιωμάτων,  πάκτον  ή διά- 
λυσις  γένηται,  καί  όρκον  Ιχει  προκείμενον,  άνατρδ· 
πεται,  βΐ  καί  χρη ματικώς  έζητήθη  τό  πλαστόν,  ει  μή 
xzt  επ’  αύτψ  γέγονε  διάλυσις. 

Καί  βιβλ.  δ*  τού  κώδ.,  τίτ.  α’,  διάτ.  β’,  ότι  εΐ  **1 
κατά  τής  σωτηρίας  τού  βασιλέως  κατά  βερμότητά 
τις  όμόσας  έπιορχήσει,  ού  βασανίζεται,  ούτε  καθ- 
οσιώσει όπόχειται*  καί  βιδλ.  θ’  τού  κώδ.,  τίτ.  η’,  διάτ. 
β*,  ότι  ό διά  παντός  όργίζεσθαι  τψ  Ιδίψ  δούλψ  όμό- 
σας, ούχ  ύπόκειται  καθοσιώσει  παυσάμενος  τής 
όργής  * λέγει  81  καί  βιβλ.  β’,  τίτ.  ιδ*,  διάτ.  ζ*,  άτι 
παρά  τά  κοινά  νόμιμα  παχτεύειν  ή ληγατεύειν  ούχ 
Ιξεστι  · χαΐ  έάν  τις  έπΐ  τούτοις  όμόσ^  μή  ένάγειν, 
ούχ  ε^βώται  · ή δέ  περί  τών  σχηνιχών  μζ"’  Νεαρά 
φησίν,  ότι  Αΐ  σχηνιχαι  καν  όμόσωσιν  ώς  ούχ  άπο- 
στήσοντχι  τής  πορνείας,  άναχωρούσι,  μή  φοβούμενοι 
την  έχ  τής  έπιΟρ χίας  ποινήν  · καί  κχνονιχώς  προσ- 
τίθησιν,  ότι  έπΐ  τοΤς  αΙσχροΤς  ού  δεΤ  τον  όρκον 
λάττειν. 


m SYNTAGMA  CANONUM.  - ΤΓΓ.  XIII,  CAP.  XIX,  XX.  934 


ΚΕΦΛΛ.  1Θ'.  — Περί  των  όμνυόντών  Ελληνι- 
κούς δρκους. 

Συνόδου  οικουμενικής  Εκτης  κανών  { δ*. 

•j-δ*.  Τους  όμνύοντις  δρκους  'Ελληνικούς  δ κανών 
έπιτιμίοις  καθυποβάλλει  * δθεν  και  ήμεΐς  τούτοις  τύν 
Αφορισμύν  δρίζομεν. 

Βασιλείου  κανών  πα’. 

πα’.  Επειδή  δέ  πολλοί  έν  τη  των  Βαρβάρων  κα- 
ταδρομή, κ.  τ.  λ. 

*Εν  τψ  ε*  διατάγ,  τού  β’  τίτ.  του  ιβ*  βιβλ.  φησίν, 
ύτι  καλώς  έπιφέρω  σοι  κατά  της  σωτηρίας  σου  όμό- 
σαι  · πας  γάρ  θεμιτές  δρκος  έξ  Ιπ αγωγής  δμοθείς 
φυλάττετα»,  και  $ν  τις  δμόσει  κατά  τής  |δίας  θρη- 
σκείας * δ δέ  κατά  Αδοκίμου  θρησκείας  ύμοθείς  δρκος, 
ού  φυλάττετα?. 

ΚΕΦΑΛ.  Κ*.  — Περί  Αποστατών,  καί  θυτών,  και 
μάγων,  καί  έπαοιδών,  καί  Αστρολόγων,  [μαθηματικών, 
μάντεων,  καί  περιάπτων. 

Αποστόλων  κανών  ξβ*. 

ξβ*.  ΕΤ  τις  κληρικύς  διά  φόβον  Ανθρώπινον,  κ,  τ.  λ. 

Συνόδου  Νικαίας  κανών  ια*,  ιβ’. 
ια*.  Περί  τών  παρ αβάντων  χωρίς  ανάγκης,  κ.  τ,  λ. 
ιβ*.  Οί  δε  προσκληθέντες  μέν  δπύ  τής  χάριτος, 

κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Άγκύρας  κανών  γ*,  δ',  ε’,  ζ"*,  η’,  θ’,  ιβ’,  κδ*. 
γ*.  Τούς  φεύγοντας  καί  συλληφθεντας,  κ.  τ.  λ. 

δ*.  Περί  τών  πρύς  βίαν  θυσάντων,  κ.  τ.  λ. 

ε’,  "Οσοι  δέ  Ανήλθον  μετά  έσθήτος  πενθικής,  κ.τ·λ. 

ζ”’·  Περί  τών  Απειλή  μόνον  εΐξάντων  κολάσεως, 
κ.  τ»  λ. 

η’.  Οι  δέ  δεύτερόν  καί  τρίτον  θύσαντες,  κ,  τ.  λ. 

θ’,  "Οσοι  δέ  μή  μόνον  Απέστησαν,  κ.  τ.  λ. 

ιβ*.  Τούς  πρύ  τον  βαπτίσματος  τεθυκότας,  καί 
μετά  τούτα  βαπτισθέντας,  Εδοξεν  είς  τάξιν  προάγε- 
σθαι  ώς  άπολουσαμένους. 

κδ*.  Οί  καταμαντευόμενοι,  καί  ταΤς  συνηθείαις  τών 
έθνών  έξακολαυθούντες,  ή είσάγοντές  τινας  εις  τού; 
έαυτων  οίκους  έπί  Ανευρέσει  φαρμακείων  ή καί  κα- 
θάρσιι,  ύπύ  τύν  κανό/α  πιπτέτωσαν  τής  πενταετίας, 
κατά  τούς  βαθμούς  τούς  ώρισμένους,  τρία  Ετη  ύπο- 
πτώσεως,  καί  δύο  Ετη  εύχής,  χωρίς  προσφοράς. 
Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  λζ*’· 
λζ"*,  "Οτι  ού  δει  Ιερατικούς  μάγους,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  με’. 

Περί  τών  άσθενούντων  καί  ύπέρ  έαυτων  Απο- 
κρίνεσθαι  μή  δυναμένων. 

με*.  "Ωστε  τούς  άσθενούντας,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  οίκουμενικής  Εκτης  κανών  ξα*,  ξε*. 
ξα*.  Οί  μάντεσιν  Εαυτούς  έπιδιδόντες,  ή τοΤς  λεγο- 
μένοις  έκατοντάρχαις,  ή τισι  τοιούτοις,  ώς  Αν  παρ’ 

Μ Π Cor·  νι,  14-16· 


CAP.  XIX.  — De  iis  qui  jusjurandum  et  helle- 
nice  jurant. 

Concilii  cecumenici  vi  canon  94. 

94.  Eos  qui  gentilium  sacramenta  jurant  canon 
poenis  subjicit,  et  nos  iis  quoque  segregationem 
decernimus. 

Basilii  canon  81. 

81.  Quoniam  autem  multi  in  Barbarorum  in- 
cursione, etc.,  ut  pag.  926. 

Textus . In  dig.  5,  Iit.  2,  lib.  xn,  dicitur:  Recte 
tibi  defero,  ut  per  salutem  tuam  jures.  Omne 
enim  442  licitum  jusjurandum  ex  delatione  prae- 
stitum, servatur.  Item  [illud]  quod  quis  per  pro- 
priam religionem  juratum  est,  non  servatur. 

CAP.  XX.  — De  apostatis , sacrificantibus , 
magis , incantatoribus , astrologis,  mathematicis , 
divinis  et  amuletis. 

Apostolorum  canori  62. 

62  [61].  Si  quis  clericus  propter  metum  huma- 
num, etc.,  ut  pag . 746. 

Concilii  Nicceni  canones  11,  12. 

1 1 .De  iis, qui  sine  necessitate,etc.,  ut  pag. 198· 

12.  Qui  autem  a gratia  quidem  avocati,  etc., 
ut  pag.  731. 

Concilii  Ancyrani  canones  3, 4, 5, 6,  8, 9, 12, 24· 

3.  Eos  qui  fugientes  comprehensi  sunt,  etc., 
ut  pag.  758. 

4.  De  iis  qui  vi  sacrificarunt,  etc.,  ut  pag. 799. 

5.  Quicunque  autem  cum  veste  lugubri,  etc., 
ut  paq.  799. 

6.  De  iis  qui  supplicii  minis,  etc.,  utpag. 799. 

8.  Qui  autem  bis  vel  ter  sacrificaverunt,  etc., 
ut  pag.  802. 

9.  Quicunque  autem  non  solum  desciverunt, 
etc.,  utpag.  802. 

12.  Eos  qui  ante  baptismum  sacrificaverunt  et 
postea  baptizati  sunt,  visum  est  ad  ordinem  pro- 
moveri, ut  qui  abluti  sunt. 

24.  Qui  vaticinantur, et  gentium  consuetudines 
sequuntur,  vel  in  suas  aedes  aliquos  introducunt 
ad  medicamentorum  inventionem,  vel  lustratio- 
nem, in  quinquennii  canonem  incidant,  secun- 
dum gradus  praefinitos,  tres  annos  substrationis, 
Det  duos  annos  orationis  sine  oblatione. 

443  Concilii  Laodiceni  canon  36. 

36.  Quod  non  oportet  eos  qui  sunt  sacrali, etc., 
ut  pag.  734. 

Concilii  Carthaginensis  canon  45. 

De  aegrotantibus  qui  pro  se  respondere  non 
possunt. 

43.  Ut  aegrotantes,  si  pro  se  respondere,  etc., 
utpag.  619. 

Concilii  cecumenici  vi  canon  61,  65. 

67.  Qui  vatibus  seipsos  tradiderunt  3*.  vel  qui 
hecatontarcbae  seu  centuriones  dicuntur,  vel  aliis 


935 


PHOTII  PATRIARCHA  CP. 


m 


ejusmodi  ut  ab  iis  discant,  si  quid  sibi  revelari  ve- 
lint,convenienter  iis, quae  de  ipsis  aPatribus  cons- 
tituta sunt,  sexennii  canoni  subjiciantur  (34).  Ipsi 
autem  eos  quoque  subjici  oportet,  qui  ursas,  vel 
ejusmodi  animalia  ad  ludum  et  simpliciorum  no- 
xam circumferunt,  et  fortunam  ac  fatum, et  genea- 
logiam, et  quorumdam  ejusmodi  verborum  multi- 
tudinem exfallaciaeimposturaeque  nugis  proferunt: 
eosque  qui  nubium  expulsores,  et  incantatores, et 
amuletorum  praebitores,  et  vates  appellantur.  Eos 
autem,  qui  in  iis  persistunt,  et  non  ab  ejusmodi 
perniciosis  gentilibusque  studiis  avertuntur  et  au- 
fugiunt,Ecclesia  omnino  exturbandos  decernimus, 
sicut  et  sacri  canones  dicunt.  Quce  enim  est  luci 
cum  tenebris  communicatio  ? ut  ait  Apostolus  : vel 
quce  templo  Dei  cum  idolis  consensio  ? vel  quce 
fideli  cum  infideli  pars  est?  Quce  autem  Christo 
est  cum  Belial  concordia  ac  conventio  33? 

65.  Qui  in  noviluniis  a quibusdam  ante  suas 
officinas  et  domos  accenduntur  rogi,  supra  quos 
etiam  antiqua  quadam  consuetudine  salire  inepte 
ac  delire  solent,  jubemus  deinceps  cessare.Quis- 
quis  ergo  tale  quid  fecerit,  si  sit  quidem  cleri- 
cus, deponatur ; sin  autem  laicus,  444  segrege- 
tur. In  quarto  enim  libro  Regum  scriptum  est : 
Et  cedificavil  Manasses  altare  universae  militia 
coeli  in  duobus  atriis  domus  Dei,  et  filios  suos 
traduxit  per  ignem, sortibusque  et  auguriis  aus- 
piciisque usus  est , et  fecit  ventriloquos  seu  py- 
thones, et  divinalores  multiplicavit,  ut  faceret 
malum  coram  Domino,  ut  eum  ad  iram  provo- 
caret 34. 

Beati  Petri  archiepiscopi  Alexandrini  et  marty- 
ris canones  i,  z,  3,  4,  5,  6,  7,  8,  9,  10,  11, 
12,  13,  14,  qui  feruntur  in  sermone  ejus  de 
panitentia. 

1. Quoniam  autem  quartum  Pascha  persecutio- 
nem jam  apprehendit,  satis  est  in  iis  qui  delati 
quidem  sunt  in  custodiamque  eonjecti,  tormenta- 
que non  sufferenda, et  intolerabilia  flagella  et  mul- 
tas alias  graves  necessitates  sustinuerunt,  postea 
autem  sunt  a carnis  imbecillitate  proditi,  etiamsi 
non  ab  initio  suscepti  sunt  propter  gravem  lapsum 
consecutum  : tamen  quia  multum  decertarunt  et 
diu  restiterunt, non  enim  sponte  ad  eadevenerunt, 
sed  a carnis  imbecillitate  proditi,  nam  et  stigmata 
Jesu  insuis  corporibus  ostentant,  et  nonnulli  anno 
jam  tertio  deflent : eis  ab  Adventu  per  revocationem 
in  memoriam  alii  quadraginta  dies  injungantur, 1 
quos  cum  jejunasset  Dominus  et  Servator  noster 
Jesus  Christus, postquam  baptizatus  fuerat,  lenta- 
tus est  a diabolo. In  quibus  et  ipsi  cum  valde  exer- 
citati fuerint, et  constantius  jejunaverint, deinceps 
in  orationibus  vigilabunt, meditantes  quod  dictum 
est  a Domino  ad  eum  qui  illum  tentat,  ut  ipsum 
adoret:  Abi  pone, Satana,  445  scriptum  est  enim : 


έκείνων  μάθοιεν  8 xt  άν  έκκαλύπτεσθαι  αύχοΐς  βου- 
λοιντο,  κατά  τά  πρώην  ύπύ  των  Πατέρων  περί  χυτών 
δρισθέντχ,  ύπο  τύν  κανένα  πιπτ  έχωσαν  της  έξχετία;  · 
τψ  αύτψ  δε  τούτψ  έπιτιμίφ  καθυποοάλλεσθχι  δεΤ  καί 
τους  τάς  άρκτους  έπισυρομένους  ή τπιχύτα  ζώα 
προς  παίγνιον  και  βλάβην  των  άπλουστέρων  · καί 
τύχην  καί  ειμαρμένην  κχί  γενεαλογίαν,  και  τοιού- 
των  τινών  βημάτων  όχλον,  κατά  τούς  της  πλάνης 
λήρου;  φωνούντας  · τούς  τε  λεγομένους  νεφοδιώκτχς 
καί  γυτευτάς  καί  φυλχκτηρίους  και  μάντεις  * ini  μέ- 
νοντας δέ  τούτοις  καί  μη  μετατιθέμενους  καί  άποιρεύ- 
γοντας  τα  δλέθριχ  ταύτα  καί  * Ελληνικά  έπιτηδεύματι, 
παντάπασεν  άποβρίπτεσθχι  τής  Εκκλησία;  δρίζομεν, 
κχθά  καί  οι  Ιεροί  κανόνες  διχγορεύουσι . Τίς  γάρ 
κοινωνία  φωτί  προς  σκύτος,  &ς  φησιν  δ ’Αποστο- 
I λος  ; 'Ή  τις  συγκατάθεσις  νχφ  θεού  μετά  ειδώλων  } 
ή τις  μερίς  πεστφ  μετά  άπίστου  ; τίς  δε  συμφώ- 
νησις  Χριστψ  πρύς  Βελίχρ  ; 

ξε*.  Γάς  έν  ταΤς  νεομηνίχις  δπύ  τινων  πρδ  χών 
οίκείων  έργαστηρίων  καί  οίκων  άναπτομένας  πυρ- 
καϊάς,  άς  και  ύπερβάλλεσθχί  τινες  κατά  τι  Ιθος 
άρχαΐον  έπιχειρούσιν,  άπδ  τού  παρόντος  καταργη- 
θήναι  προστάσσομεν  * δστις  ουν  τοιούτόν  τι  πράξοι, 
εΐ  μεν  κληρικύς  ε?η,  καθαιρείσθω  * εΐ  δε  λαΐκδς, 
άφοριζέσθώ  * γέγραπτχι  γάρ  έν  τή  τετάρτ^  των  βα- 
σιλείων * Καί  ψκοδόμησε  Μχνασσής  θυσιαστή- 
ριον πάηι  τή  στρατιά  τού  ουρανού  kv  ταΤ;  δόο 
αύλαΤς  οικου  Κυρίου,  κα\  διήγαγε  τά  τέκνα  αυ- 
τού έν  πυρί,  καί  έκλ^δονίζετο,  καί  οίωνίζετο,  κχί 
έποίησεν  έγγαστρι  μύθους,  <αί  γνώστχς  έπλή- 

θυνε,  καί  έπλήθυνε  τού  ποιήσαι  τδ  πονηρόν 
ένώπιον  Κυρίου  τού  παροργίσαι  αυτόν. 

Πέτρου  ’Αλεξανδρέως  κανόνες  α*,  β’,  γ’,  ε’,  ζ"*, 

ζ’,  V,  ®\  »\  ‘β’,  >γ’,  «δ',  φ«ρ<ίμενο*  Ιν  τφ  wpl 

μετάνοιας  αυτού  λδγφ. 

α*.  'Επεί  τοίννν  τέταρτον  ήδη  Πασχα  έπικατεί- 
ληφε  τύν  διωγμόν,  αύτάρχως  έχει  τοΤς  μέν  προε- 
ενεχθεΐσι  καί  φυλακισθεΐσι,  βασάνου;  τε  άνηκέστους 
ύπομεμενηκόσι,  καί  άφορήτους  μάστιγας,  και  πολ- 
λά; έτέρας  δεινά;  άνάγκας,  ύστερον  δέ  προδεδομένοις 
όπδ  τής  άσθενείας  τής  σαρκός,  εΐ  καί  μή  έξ  άρχής 
παραδέχθησαν  διά  την  παρακολουθήσασαν  μεγίστην 
πτώσιν,  δμως  διά  τδ  πολλά  αύτούς  ήθληκέναι,  καί 
έπί  πολύ  άντιμαχίσασθαι  * ού  γάρ  κατά  προαίρεσιν 
είς  τούτο  έληλύθασιν,  άλλα  κχταπροδοθέντες  δπό  τής 
άσθενείας  τής  σχρκύς,  έπειδή  καί  στίγματα  τού 
'Ιησού  ένδείκνυνται  έν  το*ς  σώμχσιν  έχυτών,  καΐ  ήδη 
τρίτον  τινές  έτος  έχουσί  κατχπενθούντες,  προοεπι- 
τιμηθήνάι  αύτοΤς  άπύ  τής  προσελεύσεως  καθ’  δπό- 
μνησιν,  άλλα;  μ*  ή μέρας,  5ς  καίπερ  νηστέυσα;  δ 
Κύριος  κχί  Σωτήρ  ήμών  ’ίησούς  δ Χριστός,  μετά  τδ 
βάπτισθήνχι,  έπειράσθη  δπο  τού  διάβολου  · είς  ας 
καί  αυτοί  κατά  περισσόν  διχγυμνχσθέντες,  εύτονώ- 
τερον  τε  νήψαντες,  γρηγορήσουσιν  είς  προσευχές 
τού  λοιπού,  καταμελετώντες  τδ  λελεγμένον  δπδ  τού 


35 II  Cor.  νι,  14, 15.  **  IV  Reg.  xxm,  12  seqq. 

(84)  Legi  sexennii  subjici,  el  sexennio  excommunicari, 


937 


SYNTAGMA  CANONUM.  — ΤΓΓ.  ΧΠΙ,  CAP.  XX.  938 

Κυρίου  πρύς  τύν  πειράζοντα  αύτύν,  ΐνα  προσκυνήσω  A Dominum  Deum  tuum  adorabis , ei  illi  ioli  servies  ee, 
αύτύν,  "Γπαγε  δπίσω  μου,  Σατανά*  γέγραπται  γάρ,  Κύριον  τύν  θεόν  σου  προσκυνήσεις,  καί  αύτφ 
μόνψ  λατρεύσεις. 

β\  ΓοΤς  & μετά  τύ  φυλσκισΟήναι  μόνον,  καί  2.  Iis  autem  qui  postquam  in  custodiam  tra- 
6πομεμενηκέναι  τας  έν  τψ  δεσμοτηρίφ,  ώς  Αν  diti  sunt,  et  in  carcero,  tanquam  in  obsidione» 
iv  πολιορκίφ  θλίψεις  τε  καί  δυσωδίας,  ύστερον  afflictiones  gravesque  fetores  passi  sunt ; postea 
SI  χωρίς  πολέμου  βασάνων  γενομένοις  αίχμαλώ-  autem  sine  bello  tormentorum  captivi  facti  sunt, 
τοις,  κατά  πολλήν  πτωχείαν  δυνάμεως,  και  κατά  τινα  nimia  virium  inopia  et  quadam  csecitate  confrac- 
τυφλότητα  τεθραυσμένοις,  έπ ορκίσει  ένιαυτύς  πρύς  ti,  annus  ad  aliud  tempus  injunctus  sufficiet  : 
τψ  έτίρψ  χρόνψ,  λπει  δλως  καί  σύτοί  έπιδεδώ/.ασιν  nam  ipsi  quoque  se  omnino  pro  nomine  Christi 
Ιαυτούς  !>πέρ  τού  ονόματος  θλιβήναι,  εΐ  καί  άπήλχυ-  affligendos  dedere  : si  etiam  a fratribus  in  car- 
σαν  έν  τψ  δεσμωτηρίφ  τήν  παρά  τών  Αδελφών  πολ-  cere  multam  consolationem  assecuti  sunt.  Qua 
λής  Αναπαύσεων,  Απερ  πολλχπλασίονα  άποδώσουσι,  quidem  multiplicata  reddent,  liberari  cupientes 
ποθούτες  λυτρωθήναι  άπδ  τής  πικρότατης  αΐχμ-  ab  acerbissima  captivitate  diaboli»  ejus  maxime 
αλωσίζς  του  διαβόλου,  μεμνημένοι  μάλιστα  τού  λέ-  recordantes  qui  dicit  : SpirttUS  Domini  SUpST 
γοντος  · Πνεύμα  Κυρίου  Ιπ*  έμε  ου  εινεκεν  έχρισε  me9  quam  ob  CQUSam  V fixit  me  : Ut  pauperibus 
μ*  · — Εύαγγελίσασθαι  ιετωχοίς  άπέσταλκέ  με,  evangclizaretn  misit  me , et  annuntiarem  capti · 
κήρυξα  i αίχμαλώτοις  Αφεσιν  και  τυφλοΐς  άνά-gm  liberationem , et  CCBCXS  VISUS  recuperatio - 
βλεψιν  , άποστετλαι  τεθραυσμένους  έν  Αφέσει,  nem9  et  mitterem  fractos  in  remissionem,  proedi· 
χηρύξαι  ένιαυτόν  Κυρίου  δεκτδν,  και  ήμέραν  care  annum  Domini  acceptabilem , et  diem  re - 
ανταπο δόσεως.  tributionis  38. 

γ\  ΤοΤς  οέ  μηδ*  δ) ως  μηδέν  τι  τοιουτον  πεπον  3.  Iis  autem  qui  nihil  ejusmodi  passi  sunt,  nec 
θόσι,  μηδέ  ένδειξαμένοις  καρπύν  πιστεως,  Αλλ*  fidei  fructum  ostenderant,  sed  ad  vitium  ultro 
αύτομολ/,σασι  πρύς  την  κακίαν,  προδεδομένοις  όπύ  transfugerant,  a metu  et  timiditate  proditi,  nunc 
δειλίας  καί  φόβου,  νύν  δέ  είς  μετάνοιαν  έοχομέ-  autem  veniunt  ad  poenitentiam,  necesse  est  et 
νοις,  άναγκαΐόν  έστι  καί  άρμόζον  τήν  τής  άκάρπου  conveniens  iufrugiferse  ficus  parabolam  propo· 
συκής  παραβολήν  παραθέσθαι,  ώς  δ Κύριος  λέγει  * nere,  tll  Dominus  dicit  : Habebat  quis  flcum 
Συχήν  είχε  τις  πέφυτευμένην  έν  τψ  άμπελώνι  plantatam  in  suo  vineto  : et  venit  quoerens  in  ea 
αύτού,  καί  ήλθε  ζητών  καρπύν  έν  αύτή,  καί  ούχ  fructum , et  non  inventi . Dixit  autem  vinitori : 
ευρεν.  Είπε  δέ  πρύς  τύν  άμπελουργδν,  Ιδού  τρία  Ecce  tres  annos , ex  quo  ego  venio  quoerens  fmc· 
Ιτη  Αφ*  ού  έρχομαι  ζητών  καρπύν  έν  τή  συκή  tum  in  hac  ficu9  et  non  invenio ; exscinde  eam  : 
ταύτω,  καί  ούχ  εύρίσκω  · έκκοψον  αύτήν,  ΐνα  τ(  cui  terram  inaniter  occupati  Ille  vero  respon- 
xxi  τήν  γην  καταργεί ; δ δ!  Αποκριθείς  λέγει  α ΐ>χ$·  ^ dens  dicit  illi:  Domine , dimitte  illam  hoc  quo· 
Κύριε,  αφες  αύτήν  καί  τούτο  τδ  έτος,  έως  δτου  que  αηηο9  donec  circa  eam  fodero,  et  laetamen 
σκάψω  τΑ  περί  αύτήν  xat  βάλω  κόπρια  · κΑν  μέν  injecero ; st  quidem  fructum  fecerit ; 446  sin 
ποιήση  καρπόν  · εΐ  δΐ  μ ή γε,  είς  τδ  μέλλων  έκκόψεις  minus , eam  in  futurum  exscindes  37  : qua  ante 
αύτήν  * ήν  πρδ  οφθαλμών  λαβόντες,  ένδειξάμενοί  τε  oculos  accepta,  et  ostenso  digno  fructu  p<B- 
καρπύν  αξιον  τής  μετανοίας,  έν  τψ  διαστήματι  του  nitentise,  in  tanto  te  mp  Ο lis  intervallo  magis  ju- 
τοσούτου  χρόνου  μάλλον  ώφεληθήσονται.  Vabuntur. 

δ*.  Τοΐς  γάρ  παντάπασιν  άπεγνωσμένοις  καί  4.1is enim  qui  sunt  omnino  desperati, et  poeniten· 
αμετανοήτοις  , δέρμα  τε  Αίθίοπος  Αμετάβλητον  tiam  non  Agunt,  et  pellem  ifitbiopis  immutabilem 
χεκτημένοις,  και  ποικίλματα  παρδάλεως,  λεχθή-  possident  et  pardi  varietates, dicetur, quod  alii  ficui 
σεται  το  τής  έτέρας  συκής  * Μηκέτι  έκ  τού  xxp-  dictum  est:  Nequaquam  ex  te  fructus  fiat  inceter· 
πος  γένηται  είς  τδν  αΐώνχ,  διύ  καί  παραχρήμα  num  38, et  ideo  stalim  quoque  exaresciulniisenim 
ξηραίνεται*  άποπληρούται  γούν  έπ’  αύτοίς,  και  τύ  impletur  quod  ab  Ecclesiaste  dictum  esV.Quodper· 
6πο  τού  έκκλησιαστικου  είρημένον  * Αιεστραμμένον  versumest 9ηοη  poterit  exornari 9et defectus  nume· 
ού  δυνηθήσεται  έπικοσμηθή^αι,  καί  ύστέρημα  ού  rari  non  poterit  3®.  Nisi  enim  quod  perversum  est 
δυνήσεται  Αριθμηθήναι  · ει  μή  γάρ  πρότερον  τύ  δι-  prius  rectum  fuerit, fieri  non  potest  ut  id  exornetur; 
σστραμμένον  διορθωθή,  Αδύνατόν  Ijxiv  αύτύ  έπικο-  0 et  nisi  prior  defectus  expletus  fuerit,  fieri  non  po- 
σμηθήναι  * καί  εΐ  μή  πρότερον  τύ  ύστέρημα  άναπλη-  testut  isaumeretur.Unde elin fine eisevenietquod 
ρωθή.  Αδύνατόν  έστιν  αύτύ  Αριθμηθήναι  · 8θεν  καί  a propheta  Isaia  dicitur  : Et  videbuntur 9 inquit, 
ΙπΙ  τέλους  συμβήσεται  αύτοίς  τύ  λελεγμένον  ύπύ  τού  membra  eorum  qui  transgressi  sunt  in  me.  Vermis 
προφήτου  Ήσαϊου  * Καί  βψονται,  φησί,  τά  κώλα  enimtpsorumnonmorielur9et  ignis  eorum  non  ex· 
τών  Ανθρώπων  τών  παραβεβηχότων  έν  έμοί  · δ stinguetur:  el  erunt  in  aspectum  omnis  camis *0# 
γάρ  σκώληξ  χύτών  ού  τελευτήσει,  καί  τδ  πύρ  Quandoquidem,utetabipsoprmdictumest:/n;usff 
αυτών  ού  σβεσθήσετσι,  και  έσονται  είς  δρασιν  autem  quasi  mare  fervens  $ic  fluctuabunt te4  requiescere 
πάση  σαρκί  ' έπει  καί  ώς  προλέλεκται  ύπν  αυτού,  non  poter unt.Non  est  gaudere  impiis,  dicit  Deus  41 . 

35  Matih.  IV,  10.  36  Isa.  lxi,  i.  2;  Luc.  iv.  18,  19.  37  tUc,  xiu,  6-9.  38  Matth.  xxi,  19. 
31  Eccle.  i,  15.  ao  Ua.  livi,  S4.  Si  Ita.  lvu,  20,  2l. 

PatkoIm  Qa.  CIY. 


80 


939 


PHOTII  PATRIARCHA  CP. 


940 


ol  & άδικοι  ώς  θάλασσα  άναβεβρασμένη,  ούτω  κλυδωνισθήσονται,  και  άναπαύσασθαι  ού  μή  δυ- 
νήσονται*  καί  ούκ  Εστι  χαίρειν  τοΤς  άσεβέσιν,  εΤπεν  & θεός. 

5. lis  autem  qui  simularunt  sicut  et  Davi d*4,  qui  A ε\  ΤοΤς  δέ  καθυποκριναμενοες  κατά  τον  έχιλτ,- 


86  epilecticum  fingebat, ne  moreretur, quamvis  re- 
vera epilepticus  non  esset;  et  non  nude  negationem 
inscripserunt,sed  in  multis  angustiisttanquam  pueri 
consilio  et  prudentia  praediti  inter  pueros  insipien- 
tes,inimicorum  insidias  ludificati  sunt, vel  utquial- 
taria  pervaserint,  vel  tanquam  qui  chirographum 
dederint,  vel  ut  qui  pro  se  ethnicos  immiserint ; 
etiamsi  nonnulli  eorum  qui  confessi  sunt, ut  audivi, 
aliquibus  eorum  ignoverunt,quoniam  roaxima447 
cautione  vilarunt,ne  ipsi  suis  manibus  ignem  face- 
rent, et  daemonas  impuros  suffirent:  licet  vero  ex 
agentis  ignorantia  eos  latuit,  semestris  tamen  poe- 
nitentiae poenaillisimponetur.Sicenim  ipsiquoque 
magis  juvabuntur,  prophetae  dictum  meditantes,et 


πτευσάμενον  Δαβίδ  ΐνα  μή  άποθάνη,  ούκ  δντ* 
έπίληπτον  · χαΐ  μη  γυμνώς  άπογραψαμένοις  τα 
πρδς  άρνησιν,  αλλά  διαπαιςασε  χαιά  πολλήν  στενο- 
χώριαν, ώς  άν  παιδία  βουλευτικά  Εμφρονα  έν  πιι- 
δίοις  άφροσι  τάς  των  έχθρών  έπιβουλάς,  ήτοι  ως 
διελθόντας  βωμούς,  ήτοι  ώς  χειρογραφήσαντας,  ήτοι 
ώς  άνθ*  έαυτών  βαλόντας  έθνικούς,  εΐ  καί  τισιν  αυ- 
τών συνεχώρησάν  τινες  των  δμολογητών,  ώς  ήκουσα* 
έπει  μάλιστα  κατά  πολλήν  εύλάβειαν,  έξέφυγον  αύ- 
τόχειρες  γενέσθαι  τού  πυρος  και  της  άναθυμιάηως 
των  άκαθάρτων  δαιμόνων  * έχει  το  (νυν  Ελαθεν  αυτούς 
άνοίφ  τούτο  πράξαντας,  δμως  έςάμηνος  αυτοΐς  έπι- 
τεθήσετ αι  της  kv  μετανοίφ  έπιστροφής  * ουτω  γάρ 
φιάλλον  καί  αυτοί  ώφεληθήσονται,  χαταμελετώντες 


dicentes : Puellus  genitus  est  nobis,  filius  et  datus  B ™ προφητικδν  βητδν  και  λέγοντες  · Παιδίον  έγεν- 


est  nobis, cujus  principatus  est  in  humero  suo tel  vo- 
catur nomen  ejus,  magni  consilii  Angelus  43.Qui, 
ut  scitis, in  sexto  mense  conceptionis, cum  alius  in- 
fans praedicasset  ante  adventum  ejuspcenitentiam 
in  remissionem  peccatorum  4*, conceptus  est  et  ip- 
se ad  praedicandam  poenitentiam. Etenim  utrosque 
audimus  in  primis  praedicantes  non  solum  de  poe- 
nilentia,sed  et  de  regno  coelorum : quod  quidem, ut 
didicimus:  intra  nos  est  43, quod  prope  nos  sil  ver- 
bum quod  credimus  in  ore  nosti  o et  corde  nostro, 
quod  Jesus  est  Christus:  credentes  in  corde  nostro , 
quod  Deus  ipsum  suscitavit  ex  mortuis  : ut  qui 
audiant  quod  corde  quidem  creditur  ad  justitiam , 
ore  autem  confessio  jit  ad  salutem  46. 


νήθη  ήμΐν,  υίδς  xil  έδδθη  ήμΤν,  ο3  \ άρχή  έαΐ 
τού  ώμου  αυτού,  καί  καλείται  τδ  άνομα  αύτου, 
μεγάλης  βουλής  "Αγγελος  · δπερ,  ώς  ιστέ,  έν  τφ  Ικτφ 
μην!  τής  συλλήψεως  του  Ιτέρ ου  παιδίου,  τού  προχν 
ρύξαντος  προ  προσώπου  τής  εισόδου  αυτού  μετάνοιχν 
είς  άφεσιν  Αμαρτιών,  συνελήφθη  καί  αύτδ  κηρύςκ 
μετάνοιαν  * καί  γάρ  καί  των  άμφοτέρων  άκούομεν 
έν  πρώτοι;  κηρυσσόντων  ού  μόνον  περί  μετχνοίχς, 
άλλα  και  περί  βασιλείας  ουρανών  * ήτις,  καθώς  με- 
μαθήκαμεν,  έντδς  ήμών  Ιστι,  τφ  έγγάς  ήμών  είνχι 
τδ  ρήμα  δ πιστεύομεν  έν  χφ  στόματι  έαυτών,  και  έν 
τή  καρδίφ  έαυτών  · περί  ής  χαΐ  αυτοί  ύπομνησθέντες, 
μαθήσονται  όμολογεΐν  έν  τφ  στόμαχε  έαυτών,  ?τι 
Κύριος  ’ίησού;  * πιστεύοντες  έν  τή  καρδίφ  έαυτών, 


δτι  δ θεδς  αύτδν  ήγειρεν  kx  νεκρών*  άτε  δή  άχούοντες,  δτι  καρδίφ  μεν  πιστεύετε  είς  δικαιοσύνην, 
στόματι  δέ  δμολογεΤτε  είς  σωτηρίαν. 

6.  Ii  autem  qui  servos  Christiano3  pro  se  sub-  B ζ*9  ΤοΤς  δέ  δούλους  Χριστιανούς  άνθ*  έαυτνύ 


miserunt,  servi  quidem,  ut  qui  ipsi  sub  manu  es- 
sent, et  quodammodo  ipsi  quoque  in  dominorum 
custodia  essent,  minisque  ab  ipsis  territi,  et 
propter  eorum  metum  eo  compulsi  et  lapsi,  anno 
opera  poenitentias  ostendent,  et  deinceps  discen- 
tes, ut  servi  Christi,  facere  Christi  voluntatem  et 
eum  timere  : audientes  maxime,  quod  unusquis- 
que, si  quid  boni  fecerit , hoc  feret  a Domino , 
sive  servus  sive  liber  sit  47. 

448  7.  Liberi  autem  tribus  annis  in  poenitentia 
examinabuntur,  tum  quod  dissimulaverint,  tum 
quod  effecerint  ut  conservi  sacrificarent, ut  qui  Apo- 
stolo non  obedierint,qui  vulttfomtnos  eadem  facere 


ύποβεβληκόσιν,  ο!  μέν  δούλοι  ώ;  £*  ύποχείριοι 
βντες,  καί  τρόπον  τινά  καί  αυτοί  φυλακισθέντες 
των  δεσποτών,  καταπειληθέετες  τε  δπ*  αυτών,  χιι 
διά  τδν  φόβον  αυτών  είς  τούτο  έληλυθότες  και  οέι* 
σθήσαντες,  έν  ένιαυτψ  τά  τής  μετανοίας  Ιργα  δεί- 
ξουσι  * μανθάνοντες  τού  λοιπού,  ώς  δούλοι  Χριστώ 
ποιεΤν  τδ  Θέλημα  τού  Θεού,  και  φοβεΤσΘαι  aMr 
άχούοντες  μάλιστα,  δτι  Εκαστος  έάν  τε  ποιήσρ  4γ*- 
θδν,  τούτο  χομίσεταε  παρά  Κυρίου,  είτε  δούλος  εί« 
έλεύθερος. 

ζ\  ΟΙ  δέ  έλεύθεροι,  έν  τρισιν  Ετεσιν  έςεχι- 
σθήσονται  έν  μετανοίφ,  καί  ώς  δποκρινάμενοι  χιί 
ώς  καταναγκάσαντες  τούς  δμοδούλους  θύσαι  * 
δή  παρακούσαντες  τού  ’ΑποστοΑου,  Τά  αύτά  θέλοντος 
quos  servi, remittentes minas.ScienlesJnquittfUOd  ρποιείν  τούς  δεσπότας  τοΤς  δούλοις,  άνιέντας  χν 


noster  quoque  et  ipsorum  Dominus  est  iucoelts , et 
nonestapui  eumpersonarumacceptio**-u.Si  unum 
autem  omnes  habemus  Dominum,  apudqvem  non 
est  personarum  acceptio**·,  quoniam  et  omnia,  ei  in 
omnibus  est  Christus.in  Burbaris  et  Scythis, servis 
et  Uberis ie:  debent  considerare  quod  fecerunt, vo- 
lentes suam  ipsorum  animam  servare;  qui  conser- 


άπειλήν  · ΕΙδότες,  φησίν,  δτε  καί  υμών  αυτών  4 
Κύριος  έν  ούρανοΐς,  καί  προχωποληψία  παρ' 
τφ  ούκ  Εστιν  * εΐ  δέ  Ενα  Κύριον  Εχομε  t ol  πάνπ( 
άπροσωπόληπτον,  έπει  και  πάντα  χαί  έν  πάσίν  έστιν 
δ Χρίστος  Ιντε  Βαρβάροις  καί  Σχύθαις,  δούλοις  xd 
έλευθέροις,  σκοπεΐν  όφείλ ουσιν  δ καχεφγάσχντο, 
θελήσαντες  τήν  ψυχήν  έαυτών  σώσαι  · τούς  δέ  wv- 


■*·  I Reg.  xxi,  13.  45  lea.  ix,  6.  44  Lue.  ι,  76,77.  45  Luc.  xvn,  21.  45  Rom.  χ,  8-l0.  4J 
SphM  τι,  8.  48*14  EphM.  w,  9.  is  Rom.  u,  41.  i5  Colo·,  ui,  H. 


941  SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  XIII,  CAP.  XX.  942 

δούλου;  ίχυτάίν  Ιλχύιανχ;;  έπ'ι  ιΐδωλολιτρίαν,  δυ·  λ vos  nostros  traxerunt  ad  idololatriam,  qui  poto- 
νχμένου;  καί  αύτού;  έκφυγεΐν,  εί  x b δίκαιον  καί  την  rant  et  ipsi  effugere,  si  jus  et  aequalitatem  ipsis 
Ισότητα  ήσχν  αύτοΤ;  παρχσχόντε;,  ώ;  πάλιν  δ ’Από-  praebuissent,  Ut  rursus  dicit  Apostolus, 
στολος  λέγει,  8.  lis  aatem  qui  proditi  sunt, et  exciderunt, qui 

η*.  Tot;  81  παραδεδομένοι;  έκπεπτωκόσι,  τοΤ;  et  ipsi  ad  certamen  accesserunt,  se  esse  Christia- 
xt  έαυτοΤ;  προσεληλυθόσιν  εί;  τόν  αγώνα,  δμολο-  nos  COnfitenteS,  et  in  CUStodiam  Cum  tormentis 
γουσιν  είναι  Χριστιανοί;,  έμβεβλημένοι;  τε  εν  conjecti  Sunt  *.  aequum  68t  in  exsultatione  COrdii 
τη  φυλακή  μετά  βασάνων,  ευλογόν  έστιν  έν  vires  simul  addere,  et  eis  in  omnibus  communi- 
άγαλλιάσει  καρδία;  συνεπισχύειν  και  χοινωνείν  care,  et  in  orationibus,  et  in  participatione  cor- 
k*  πάσιν  iv  τε  ταίς  προσευχαΤ;,  καί  τη  μεταλήψει  poris  et  sanguinis  Christi,  et  sermonis  adhorla- 
τού  σώμζτο;  καί  του  αίματο;  τού  Χριστού,  καί  τη  tione  : ut  qui  constantius  decertaverint,  ipsi  quo- 
παρζκλήσει  τού  λόγου,  ίνα  εύτονώτερον  άγωνισάμε-  que  8upemoe  Vocationis  brabio  I7  dignentur.Ete- 
νοι,  κχτχξιωθώσι  καί  αυτοί  του  βραβείου  τή;  άνω-  nim  septies , inquit,  cadei  justus  et  resurget  18  j 
κλήσεω;  * καί  γάρ  έπτάκι;,  φησί,  πεσεΤται  δ δίκαιο;  quod  quidem  si  omnes  quoque  lapsi  fecissent, 
καί  άνχστήσεται  * βπερ  εί  καί  πάντε;  οί  έκπεπτωκό-  perfectissimam  et  toto  corde  SUSCeptam  poenilen- 
τε;  πεποιήκεσαν,  τελειοτάτην  καί  όλοκάρβιον  μετά-  β tiam  ostendissent, 
νοιαν  ένεδεί  ξαντό. 

θ\  Καί  τοΤ;  δέ  ώς  άν  έξ  ύπνου  έαυτού;  9.1is  quoque  qui  tanquam  ex  somno  ipsi  ad  cer- 
παραπηδώαιν  είς  τον  αγώνα,  ώδίνοντα  καί  μέλ-  tamen  parturiens,  et  trahere  differens,  prosiliunt, 
λο«τχ  έλκύααι,  έαυτοΤ;  δέ  πειρασμόν  έπισπασαμέ-  sibi  autem  pugnae  maritimae,  et  multae  fluxuum 
νοι;  θζλαττομαχία;  καί  πολλής  κυματώσεω;,  μάλλον  inundationis  tentationem  attrahunt, vel  potius  fra- 
δε  καί  xot;  άδελφοΤ;  προσεχκαίοντε;  άνθρακα;  άμαρ-  trihuspeccatorumcarbonemaccendunt,ipsisquo- 
τωλών,  καί  ajxot;  κοινωνητέον,  άτε  δη  iv  όνόματι  que  communicandum  est,ulquiiiomine  449 Chri- 
Χριατού  παοερχομένοι;  εί;  τούτο,  εί  καί  προσέχουσιν  sti  ad  id  veniant : etsi  verba  ejus  non  animadver- 
αύτού  τοί;  λόγοι;,  καί  πάλιν  i v εόχή  λεγειν  τφ  Πα-  tant, qui  docet  orare  ne  ingrediamur  in  tentatio- 
τρί,  καί  μή  είσενέγκ^;  ήμά;  εί;  πειρασμόν,  άλλα  nem  *9,el  eum  rursus  in  oratione  Patri  dicere.  Et 
βύσαι  ήμά;  άπό  τού  πονηρού  · ίσως  δε  καί  λγνοούσι  ne  nos  inducas  in  tentationem^sed  libera  nos  ama- 
τά;  γενομένα;  πολλάκι;  αναχωρήσει;  τού  ol/.οδεσπό-  Ιο  20.  Forte  autem  etiam  ignorant  palreinfamilias 
του  καί  διδασκάλου  ήμών  άπό  τών  θελόντω*  έπιβου-  et  Dominum  nostrum,  saepe  ab  iis  qui  illi  insidiari 
λεύειν  * καί  οτι  Ισθ*  βτε  ουδέ  πα^ησίφ  περιεπάτει  volebant, secessisse, etquod  quandoque  etiam  libe- 
δι’  αυτού;  * καί  ότι  δτε  δ καιρό;  τού  πάθου;  αύτού  ^ re  apud  ens  non  incedebat,  et  quod  etiam  quando 
προσήγγισεν,  ούχ  έαυτόν  παρέδωκεν,  άλλ*  έδέξατο,  passionis  tempus  appropinquavit,  non  se  ipsum 
Ιό;  ήλβον  έπ*  αυτόν  μετά  μαχαιρών  καί  ξύλων  * λέ-  tradidit,  sed  exspectavit  donec  ad  eum  venirent 
γει  γούν  πρό;  αύτού;  · *£;  έπί  ληστήν  έξήλθετε  cum  gladiis  et  fustibus.  Dicit  ergo  eis:  T (inquam  ad 
μετά  μαχαιρών  καί  ξύλων  συλλαβετν  με  · οι  καί  latronem  exiistis  cum  gladii s et  fustibus  ad  me 
παρέόωκαν  αύτόν,  φησί,  Πιλάτψ  · καθ’  δμοιότητα  comprehendendum  2*.  Qui  etiam  tradiderunt  tp- 
γοϋν  αύτού,  καί  ot  κατά  σκοπό*  αύτού  βαίνοντε;  πε-  sumt inquit, P/IdtO  2®.Ad  ejus  quoque  similitudinem 
πόνθασι,  μεμνημένοι  τών  θείων  αύτού  λόγων,  δι’  ών  iis  acci<1it,qui  ejus  scopum  sibi  proponentes  ince— 
Ιπιστηρίζων  ήμά;  περί  τών  διωγμών  λέγει  * Προσ-  dunt,  divinorum  ejus  verborum  recordati,  quibus 
έχετε  έαυτοΤ;  * παραδώσουσι  γάρ  ύμά;  εί;  συνέδρια  nos  COnflnnans,de  persecutionibus  dicit:  Attendite 
καί  kv  ταΤ;  συναγωγαΤ;  αύτών  μαστιγώσουσι  ύμά;  · VObiS  ipsis:  tradent  enim  VOS  inconcilia , et  in8UlS 
παραδώσουσι  δε  είπεν,  άλλβ  ούχί,  έαυτού;  παοαδώ-  synagogis  vos  flagellabunt^. Tradent  autem, dixit, 
σετε  * καί  έπί  ήγεμόνας  δέ,  φησί,  καί  βζσιλεί;  άχθή-  non,  vos  ipsos  tradetis:  et  ad  principes  et  reges  du· 
σεσθε  διά  τό  όνομά  μου,  άλλ*  ούχί,  έαυτού;  άξετε  * cemini  propter  nomen  meum  *4,  non,  vos  ipsos  du- 
Ιπεί  καί  μεταπηδάν  ήμά;  βούλεται  άπό  τόπων  εί;  τό-  cetis. Nam  nos  quoque  vult  a loco  inlocum  transili- 
που;  διωκόμενου;  διάτό  όνομα  αύτού*  ώ;  πάλ·ν  άκούο-  re,  dum  sunt  qui  nos  persequuntur  propter  nomen 
μεν  αύτού  λέγοντο;  * Καί  όταν  διώκωσιν  ύμά;  έν  τή^  ejus.Sicut  rursus  eum  dicentem  audimus:  Etquan- 
πόλει  ταύτη,  φεύγετε  εί;  τήν  έτέραν  · ού  γάρ  θέ-  do  vos  in  hac  civitate  persecuti  fuerint,  fugite  in 
λει  αύτομολεΤν  ήμα;  πρό;  τού;  τού  διαβόλου  ύπ-  a/iam®3.Nonvult  enim  nos  ad  diaboli  stipatores  sa- 
ασπιστά;  καί  δορυφόρου;,  δπω;  μή  καί  πλειόνων  tellitesque  confugere,  ne  ipsis  quoque  multifarias 
θανάτων  αίτιοι  αύτοΤ;  γενώμεθζ,  ώ;  άν  καταναγκά-  mortis  causa  simus,  ut  qui  ipsos  et  asperiores  6SSe 
ζοντε;  αύτού;  μάλλον  κατατραχύνεσθαι  καί  τελε-  cogamus, et  opera  mortifera  peragere:  sed  exspec- 
σιουργεΐν  τά  θανατηφόρα  έργα,  άλλ*  έκδέχεσθαι  καί  fare, et  nobis  cavere, vigtlareque et  orare,ne  intrem 
προσέχειν  έαυτοΤ;,  ΓρηγορεΤν  τε  καί  προσεύχεσθαι,  mus  in  ten ta tionem  26.  Ita  Stephanus  primus, ejus 
ίνα  μή  είσέλθωμεν  εί;  πειρασμόν  * ούτω  Στέφανο;  vestigiis  insistens,  450  martyrium  pSSSUS,  Ηίβ- 
πρώτο;,  κατ*  ίχνο;  αύτού  μιαρτύριον  άναδεξάμενο;,  rosolymis  ab  iniquis  correptus,  et  in  concilium 
iv  Ίεροσολύμοι;  συναρπασθεί;  ύπό  τών  παρανόμων,  ductus, lapidibus  obrutus, in  nomine  Christi  glori- 

17  Philipp.  ni,  14.  18  Prov.  xxiv,  16.  18  Mattb.  xxvi,  41.  20  Matth.  vi  13.  **  Matth,  xxvi,  65. 
M Mattb.  XXVII,  2.  » Mattb.  x,  17.  24  ibid.  18.  25  ibid.  23.  26  Matth.  xxvi,  47. 


943 


ΡΗΟΤΠ  PATRIARCHA  CP, 


944 

ficatui  est, rogans, et  dicens  : Domine,  ne  statuas  A καί  άχθείς  έν  τφ  σύνεδρέ,  λιθοβολούμε**  έν  U- 
f/JlS  hOC  peccatum  *?.  Ita  Jacobus  secundus  ab  μάτι  Χριστοί  έ δόξά σ^ ο παρακαλών  καί  λέγων  * κ-ί- 
Herode  comprehensus,  gladio  capite  truncatus  ριε,  μη  στήσης  αδτοτς  την  άμαρτίαν  οδτως  ’ιά- 
est.  Ita  Petrus  apostolorum  primus,  saepe  com-  κωβος  δεύτερος  συλληφθείς  δπ δ ’Πρώδου,  μαχαίρι 
prehensus,  et  custodiae  traditus,  ignominiaque  την  κεφαλήν  άπετμήθη  * ούτως  δ πρόκριτος  τών  άπο- 
affectus,  postremo  Romae  crucifixus  est.  Similiter  στάλων  Πέτρος,  πολλακις  συλληφθείς  χαί  φυλαχι- 
et  inclytus  Paulus,  saepe  traditus,  et  ad  mortem  σθείς  καί  άτιμασθείς,  ύστερον  έν  'ρώμη  έσταυρωθη  · 
osque  in  periculum  adductus,  multa  mala  per-  δμοίως  xil  δ περιβόητος  Παύλος  πλεονάχις  πάροδο- 
pessus,  et  in  multis  persecutionibus  afflictioni-  θείς,  καί  Ιως  θανάτου  κινδυνεύσας,  πολλά  τε  Μλή- 
busque  gloriatus,  in  eadem  urbe  ipse  quoque  σας  καί  καυχησάμενος  έν  πολλοτς  διωγμο?ς  χαί  0λί- 
gladio  capite  multatus  est ; qui  in  quibus  gloria-  ψεσιν,  έν  τη  αυτή  πόλει  καί  αύτδς  μαχαίρφ  τήν 
tus  est,  ipse  in  iis  vitam  finit ; et  quod  Damasci  κεφαλήν  άπετμήθη,  ος  έν  οΤς  έκαυχήσατο  κατέλεξβν, 
in  sporta  noctu  per  murum  demissus  est,  et  ef-  δτι  καί  έν  Δαμασ<φ  σπυρίδι  έχαλάσθη  διά  τοΟ  τεί- 
fugit  ejus  manus  qui  eum  conabatur  opprimere,  χους  νυκτδς,  καί  έξέφυγε  τάς  χεΤρας  του  ζητούντο; 
Erat  enim  eis  in  primis  propositum  evangelizare,  «ύτδν  πιάσαι  * τδ  γάρ  προχείμενον  έν  αύτοΤς,  έν 
et  verbum  Dei  docere  : in  quibus  fratres  confir-  b κρώτοις  εύαγγελίζεσθαι  καί  διδάσκει*  τδν  λάγον  τοΟ 
mantes  ut  manerent  in  fide  *8,  hoc  quoque  dice-  θεού,  έν  olc  έπιστηρίζοντες  τους  άδελφους  έμμένειν 
bant,  quod  per  multas  afflictiones  oportet  in  re - έν  τη  πίστει  · καί  τούτο  Ι/εγον,  βτι  Διά  πολλών 
gnum  Dei  ingredi . Quaerebant  enim  non  quod  θλίψεων  δετ  είσελθετν  εις  τήν  βασιλείαν  τού 
sibi  erat  utile,  sed  quod  multis,  Ut  servarentur,  θεού  * έζήτου;  γαρ  ού  τδ  έαυτών  συμφέρον,  άλλα  ώ 
et  multa  ipsis  liceret  ad  haec  facientia  dicere,  ut  νών  πολλών  ΐνα  σωθώσι  · καί  ήν  πολλά  λέγειν  αύτοΤς 
verbo  Dei  convenienter  facerent  : Nisi,  Ut  dicit  *’<  ταΰτα  πρδς  τδ  κατά  λόγον  πράσσειν,  Et  μή,  άς 
Apostolus,  nOS  tempus  narrantes  deficeret  29.  λέγει  δ 'Απόστολος,  έπιλείψη  δ*  5ν  ήμάς  διηγούμενους 

δ χρόνος. 

10.  Unde  non  est  aequum,  ut  vel  clerici  qui  sua  t\  *θθεν  ούκ  Ιστϊν  εύλογον,  ούδέ  τοδς  άπδ 
sponte  aufugerunt,  lapsi  autem  et  reluctati  sunt,  κλήρου  αύτομολήσαντας,  έκπεπτωκότας  τε  καί  άνι- 
ampliusin sacro  ministerio  maneant, ut  qui  Domini  παλαίσαντις,  ετι  έν  τή  λειτουργά  είναι,  άτι  δη 
gregem  reliquerint, et  se  ipsos  vituperaverint:  quod  καταλείψχντας  τδ  ποίμνιον  Κυρίου  χαί  μωμησαμέ- 
nullus  fecit  ex  apostolis. Etenim  cum  multas perse-  νους  έαυτους,  δπιρ  ούδείς  των  άποστόλων  πεποίηχε  · 
cutiones  obiisset,et  multa  certaminum  praemia  os-  καί  γάρ  δ πολλούς  διωγμού;  έξαντλήσχς,  πολλά 
tendisset  beatus  apostolus  Paulus, sciensesselonge  q τε  άθλα  άγωνισμάτων  ένδειξάμενος,  δ μακάριος 
melius  dissolvi  et  esse  cum  Christo  30, infert  et  di-  Παύλος,  έγνωκώς  δτι  κάλλιδν  Ιστιν  ά νχλυσχι  καί  συν 
cit:IncarneautemmaneretmagisnecessariumA6i  Χριστψ  είναι,  έπιφέρει  καί  λέγει  · τδ  δέ  έπιμετναι 
propter  VOS.  Considerans  enim  non  suam,  sed  rnul-  τη  σαρκί,  άναγκχιο'τερον  δι’  ύμάς  * σκοπών  γάρου 
torum  Utilitatem,  Ut  serventur,  magis  quam  suam  τδ  έαυτού  συμφέρον,  άλλα  τδ  των  πολλών  Τνα  σω- 
quietem, necessarium  existimavit, apud  fratres ma-  θώσιν,  άναγκαιδτερον  τής  έαυτού  άνχπχύσεως  ήγή- 
nere,  et  eorum  curam  gerere.  Qui  etiam  vulteum  qui  σατο  τδ  παραμένειν  τοώς  άδελφοΤς  και  έπιμελεΤσθσι 
docet, essein doctrina  exemplum**  fidelibus. Unde  «ύτών  · θς  καί  τον  διδάσκοντα  θέλει  είναι  έν  τη  διδι- 
qui  in  carcere  contendentes,  a ministerio  excide-  σκαλίφ  τύπον  γινόμενον  τών  πιστών  * δθεν  οί  έν  τή 
ront,et  reluctati  sunt,  sensus  plane  sunt  expertes.  «Ιρκτή  έπιδικχζόμενοι,  τής  λειτουργίας  Ικπεπτωκέ- 
Quomodo  enim  petunt  quod  reliquerunt, cum  in  ea  τες  χαί  άναπαλαίσαντες,  πάνυ  άναισθητούσι  · πώ; 
tempestate  esse  poSSentfratribussui&Uliles?Quan·  γαρ  αίτοΰσιν  Β κατέλειψχν,  δυνάμενοι  τοΤς  άδελφοΤς 
diu  itaque  firmi  slabilesque  manserunt,  ejus  quod  εύχρηστοι  είναι  έν  xxtpq>  τοιούτψ  ; έως  μεν  ούν 
praeter  rationem  fecerant, eis  venia  dabatur.  Quan-  άπταιστοι  ήσαν,  συγγνώμην  εΐχον,  έπί  τή  παράλογον 
do  autem  lapsi  sunt,  Ut  qui  perperam  se  gesserunt  αυτών  πράςει  * δτε  δΙ  επταισαν,  ώς  άν  περπερευσά· 
et  se  ipsos  vituperaverunt,  non  possunt  amplius  Β*μ·νοιι  καί  έαυτους  μωμησάμενοι,  ουκέτι  δύνανται 
sacra  ministeria  obire.  Et  ideo  magis  curam  ge-  λειτουργιών  * διδ  φροντιζέτωσάν  μάλλον  έν  ταπεινό- 
rant, quomodo  in  humilitate  vitam  peragant  a φροσύνη  πώς  έχτελέσουσί  παυσάμενοι  της  κενοδοξίας  * 
vana  gloria  cessantes. Eis  enim  sufficit  communio,  άρκεΤ  γάρ  αύτοΤς  ή κοινωνία  μετ’  άπιτάσεως  Χ21 
quae  diligenter  et  accurate  fit  duabus  de  causis,  tum  άχριβείας  πρδς  άμφδτερα  γινομένη  * καί  ίνα  μή  δδ- 
ne  videantur  molestia  afflci,  hinc  dissolutionem  ξωσι  λυπεΐσθαι  μετά  βίας  περιδράσίδμενοι  τής  έν- 
vi  arripientes  : tum  ne  lapsi  aliqui  causentur  se  τεΰθεν  άναλύσεως,  χαί  ?να  μή  τινες  έχπεσδντες 
propter  poenae  occasionem  fuisse  remissos  : qui  προφασίσωνται,  ώς  άν  διά  τήν  άφορμήν  τής  έπιτι- 
quidem  plusquam  omnes  probrum  et  ignonii-  μίας  δπεκλελυμένοι  . ο'ίτινις  πλέον  άπάντων  αίσχύ- 
niam  habebunt  : sicut  ille  qui  fundamentum  po-  νην  καί  δνειδος  Ιξουσι  κατ’  έκεΤνον  τον  τεθειχότχ 
suit,  et  non  potuit  perficere  : Incipient  er.im,in-  θεμέλιον  χαί  μη  Ισχύσαντα  έκτελέσαι  · ^Αρξονται  γάρ, 
quit,  omnes  qui  praetergredientur ,eum  illudere . φησί,  πάντε;  ol  παραπορευδμινοι  έμπαίζειν  ετυτψ 

*7  Aci,  YU,  5d.  Act.  irv,  21.  ® Hebir.  zi,  331.  Λ ^hilipp.  i,  43,  21.  TIt.  tt,  *t. 


945  SYNTAGMA  CANONUM.  — TIT.  ΧΠΙ,  CAP.  XX.  946 

λέγοντες.  ούτος  6 άνθρωπος  θεμέλιον  τέθεικε,  καί  ούκ  A dicentes  : Hic  homo  posuit  fundamentum, et  non 


ϊσχυσεν  έκτελέσαι. 

ια\  Ol  γάρ  πρώτοι  παραπηδήσαντες  έν  τψ 
βράσματι  του  διωγμού,  περιεστώτες  εις  τύ  δι- 
καστήριο*, καί  θεωρούντε;  τους  άγίους  μάρτυρας 
σπεύδοντας  έπί  τό  βραβεΐον  τής  άνω  κλήσεως,  έν 
καλψ  τψ  ζήλψ  προθυμούμενοι,  έπεδίδουν  έκτους 
είς  τούτο,  πολλή  τή  πα^ρησίφ  χρώμενοι  * έμβλέπον- 
τ«ς  μάλιστα  τούς  ύποσυρομένους  καί  έκπίπτοντας, 
δι*  ούς  ύποθερμαινύμενοι  έσωθεν  καί  ένηχούμενοι, 
Ισπευδον  είς  τούτο,  ίνα  μή  δοκή  παρ*  έαυτψ  φρύνι- 
μος  είναι  έφ*  οις  κατά  πανουργίαν  Ιδοξεν  ήττφν,  εΐ 
και  έλάνθανεν  έαυτύν  νικώμενον  ύπύ  των  έγκαρτε- 
ρούντων  τάς  των  ξυστή ρω  ν καί  μαστίγων  βασάνους, 
τήν  τε  οξύτητα  τής  μαχαίρας,  καί  τάς  καταφλέξεις 
τού  πυρύς,  καί  τας  των  ύδατων  καταποντώσεις  · καί 
τοΤς  κατά  πίστιν  ύπεξιούσιν,  εύχάς  δέ  καί  δεήσεις 
γίνεσθ at,  ήτοι  ύπέρ  των  έν  φυλακή  κατατιμωρηθέν- 
των  καί  προδεδομένων  ύπο  λιμού  καί  δίψους,  ήτοι 
ύπέρ  των  έξωθεν  τής  φυλακής  έπί  του  δικαστηρίου 
χαταβασανισθέντων  διά  ξυστήρων  και  μαστίγων, 
ύστερον  δέ  ήτεηθέντων  ύπύ  τής  άσθενείας  τής  σαρ- 
κύς,  άξιύν  έστιν  έπινεύσαι  · συμπάσχεν  γάρ  καί  συν- 
αλ^εΤν  τοΤς  δδυρομένοις  καί  στενάζουσιν  ύπέρ  των  έν 
τψ  άγω νι  ήττηθέντων  ύπο  τής  πολλής  βίας  του  κα- 
κομηχάνου  διαβύλου,  ήτοι  υπέρ  γονέων  ή άδελφων  ή 
τέκνων,  ούδένα  ούδέν  καταβλάπτει  * ΐσμεν  γάρ  κα\ 
δι*  έτέρων  πίστιν,  άπολαύσαντάς  τινας  τής  του  θεού 
άγαθο'τητος,  έπί  τε  άφέσει  άμαρτιών,  καί  ύγείφ  σώ- 
ματος, καί  άναστάσει  νεκρών  · μεμνημένοι  τοίνυν 
των  πολλών  αυτών  καμάτων,  ών  προϋπήνεγκαν  έν 
δνδματι  Χριστού,  καί  των  τανταλισμών,  ού  μήν  άλλα 
καί  μεταγνδντων  αυτών,  καί  άποδυρομένων  τύ  πε- 
πραγμένου αύτοΤς  κατά  προδοσίαν,  έν  άτονίφ  καί 
νεκρύτητι  τού  σώματος,  έ?ι  τε  καί  μεμαρτυρημένων 
εύπολιτεύτων  γενομένων  έν  τψ  βίψ  αύτών,  συνευχύ- 
μεθα  καί  συμπαρακαλούμεν  ύπέρ  ίλασμού  αύτών 
μετά  τών  άλλων  καθηχδντων,  διά  τού  γινομένου  ύπέρ 
ήμών  παρακλήτου  πρύς  τύν  πατέρα,  ίλασκομένου 
ταΤς  άμαρτίαις  ήμών  Καί  έάν  τις  γάρ,  φησίν,  άμάρτη 
παράκλητον  Ιχομεν  πρύς  τύν  πατέρα  'Ιησούν  Χρι- 
στύν  δίκαιον,  καί  αύτύς  ίλασμύς  έστιν  ύπέρ  τψν 
άμαρτιών  ήμών. 

ιβ\  ΤοΤς  γάρ  άργύρια  δεδωκόσι  πρύς  τύ  άνεν· 
οχλήτους  αύτούς  τύ  παντάπασι  γενέσθαι  άπύ  πάσης 
κακίας,  ούκ  Krctv  έγκλημα  προσαγαγεΤν  · ζημίαν 
γάρ  καί  άπώλειαν  χρημάτων  ύπήνεγκαν,  ΐνα  μή  τήν  ^ 
ψυχήν  αυτών  ζημιωθώσιν  ή άπολέσωσιν  * δπερ  άλλοι 
κατά  αίσχροκέρδειαν  ού  πεποιήκασι  * καίτοι  γε  του 
Κυρίου  λέγοντος  * Τί  γάρ  ωφελήσει  άνθρωπος,  έάν 
τύν  κύσμον  8λον  κερδήση,  τήν  δέ  ψυχήν  αύτού 
ζημιωθή  ή άπολέση  ; καί  8τι  Ού  δύνασθε  θεψ  δου- 
λεύει ν καί  μαμωνφ  · έφάνησαν  γάρ  πορ*  έκεΤνον  τψ 
θεψ  δουλεύοντες  * τά  γάρ  άργύρια  μισήσαντες  καί 
καταφρονήσαντες  αύτών,  άπεπλήρωσάν  τε  καί  έν 
τούτφ  τύ  γεγραμμένον,  Αύτρον  άνδρύς  ψυχής  ύ Ι'διος 


potuit  pwficere  w. 

11.  Qui  enim  primum  in  persecutionis  fervore 
prosilierunt  judicium  circumstantes,  et  sanctos 
martyres  qui  ad  brabium  superna  vocationis  88 
festinabant,  aspicientes,  honesla  famulatione  in- 
citati seipsos  ad  hoc  tradiderunt,  magna  liber- 
tate utentes,  maxime  videntes  eos  qui  subtrahe- 
bantur, labi,  propter  quos  interius  excitati,  et 
quodam  veluti  sono  impulsi  ad  debellandum  se 
efferentem  et  adversarium,  ad  id  contendebant, 
482  ne  apud  se  prudens  esse  84  videretur,  ob  ea 
in  quibus  ejus  calliditate  inferiores  esse  visi 
sunt,  etiamsi  se  ipsum  vinci  ab  iis,  qui  scutica- 
rum flagellorumque  tormenta,  et  gladii  aciem, 
et  ignis  ustulationem,  et  aquarum  immersiones 
constanter  tulerunt,  eum  latuit : iis  quoque  qui, 
ut  ex  fide  preces  et  orationes  fiant,  persequun- 
tur, vel  pro  iis  qui  in  custodia  puniti  sunt,  et  a 
fame  et  siti  traditi  sunt,  vel  pro  iis  qui  extra  cus- 
todiam scuticis  et  flagellis  in  judicio  torti  sunt, 
postea  autem  a cernis  imbecillitate  victi  fuere, 
aequum  est  annuere.  Cum  iis  enim  qui  lugent  et 
moerent.pro  iis  qui  in  certamine  victi  sunt  a ma- 
gnis maligni  diaboli  viribus,  sive  pro  parentibus, 
vel  fratribus,  vel  liberis,  una  dolere,  et  tristitia 
affici  neminem  quidquam  penitus  laedit.  Scimus 
enim  propter  aliorum  fidem,  quosdam  esse  Dei 
bonitatem  assecutos,  et  in  peccatorum  remissio- 
ne, et  corporis  sanitate,  et  mortuorum  resurrec- 
tione. Memores  itaque  multorum  laborum  et  mi- 
seriarum, quas  pro  Christi  nomine  sustinuerunt, 
cum  ipsi  etiam  poenitentiam  egerint,  et  quod  a 
se  factum  est  per  proditionem  in  corporis  lan- 
guore et  mortificatione  defleverint,  et  se  praete- 
rea testentur,  in  vita  sua  fuisse  a civitate  alienos, 
simul  oremus,  et  postulemus  pro  eorum  recon- 
ciliatione cum  aliis  quae  decet  per  eum  qui  est 
nobis  advocatus  apud  Patrem , se  nostris  pecca- 
tis propitium  exhibentem.  Etsi  quis , inquiLpec- 
caverit , habemus  advocatum  apud  Patrem  Je - 
sum  Christum  justum  : et  is  est  propitiatio  pro 
peccatis  nostris  **. 

1 2.  Iis  enirr.  qui  peconiam  dederunt.ul  ipsi  omni  ex 
parte  ab  omni  malitia  imperturbati  essent,  crimen 
intendi  non  potest.Damnum  enim  et  jacturam  pe- 
cuniarum sustinuerunt,  ne  ipsi  animas  detrimento 
afficerentur,  vel  ipsam  etiam  perderent,  quod  alii 
propter  turpelucrum  non  fecerunt:  quamvis  Domi- 
nus dicat88:  Quid  enimhominem  juvabit, siuniver- 
summundum  lucratus  fuerit,  anima  autem  detri- 
mento fuerit  affectus,  vel  eam  etiam  peraiderit?El 
rursus  485  Nonpotestis  Deo  servire  et  mam- 
mona: in  illis  enim  apparuerunt  qui  Deo  servi- 
renl, exosis, conculcatis, contemptisque  pecuniis, et 
in  eo  compleverunt  quod  scriptum  est : Pretium 


32  Lue.  xiv,  29,  30.  35  Philipp.  jii. 14.  34  Bom.  xn,  46.  35  I Joan.  11, 1.  36  Jfatth.  xvi,  26. 
W Malth.  yi,  24. 


948 


947  ΡΗ0ΤΙ1  PATRIARCHjE  CP. 


redemptionis  anima  hominis , propriae  divitia  **.  A 
Nam  et  in  Actibus  quoque  apoelolorum  legimus, eos 
qui  pro  Paulo  et  Sila  Thessalonicae  ad  magistratus 
trahebantur,  cum  multis  pecuniis  fuisse  dimissos. 
Postquam  enim  ipsos  propter  nomen  multum  one- 
rassent, et  multitudinem  magistratusque  perturbas- 
seni, ab  Jasone, inquit, et  reliquis  satisfactione  ac - 
cepta,eos  dimiserunt.  Fratres  autem  noctu  proli · 
nus  Paulum  et  Silam  miserunt  in  Berrceam 
13.Unde  nec  eos  qui  omnia  reliquerunt  propter 
salutem  animae.el  secesserunt,  licet  accusare  Un- 
quam aliispropleripsosdeientis.Nam  et  Ephesi  pro 

Paulo  Gaium  et  Aristarchum  in  theatro  comprehen- 
derunt,una  cum  Paulo  peregrinantes  w,qui  volebat 
ad  populum  adire:quoniam  propter  ipsum  qui  per- 
suaserat,et  multam  turbam  ad  Dei  cultum  tradux  e·  1 
rat, seditio  facta  fuerat.iVon  sciverunt  eum,  inquit, 
discipuli.  Quin  etiam  nonnulli  ex  Asiarcbisqui  ei 
erant  amici,  miserunt  ad  eum  et  suaserunt  ne  se 
theatro  daret  Si  qui  autem  454  cum  iis  contendere 
perrexerint, qui  animum  sincerum  ei  adhibent, qui 
dicit:  Diligenter  serva  animam  tuam , et  ne  retio 
aspexeris  *0. Petrus  quoque  apostolorum  princeps 
eis  in  mentem  revocetur,  quijam  incustodiomerat 
conjectus ,el  traditus  quatuor  quaternionibus  mi- 
litum ad  eum  servandum  41 : qui  cum  noctu  fugis- 
set^! ex  Judaeorum  manu  servatus  esset.jussu  an- 
geli Domini:  Facto, inquit, die  erat  non  parvus  tu- 
multus inter  milites  .quidnam  factum  esset  Petro. 
Herodes  autem  cum  eum  quaesivisset , ei  non  inve- 
nisseljnterrogalos  custodes  jussit  suffocor  i4*,  pro*  < 
pter  quos  nulla  culpa  in  Petrum  confertur:  licebat 
enim  eis  illo  viso  quod  factum  fuerat  effugere ; si- 
cut et  omnes  infantes  qui  erant  in  Bethleem^et 
in  omnibus  ejus  finibus, si  scivissenteorum  paren- 
tes quod  erat  futurum:  qui  a crudeli  homicidaHe- 
rode  sublati  sunt. ut  unus  qui  ab  eo  quaerebatur  in- 
fans periret, qui  et  ipse  jussuangeli  Dei  effugit, qui 
celeriter  jam  coeperat  spolia  accipere,  et  acriter 
praepascere.secundum  appellationem  nomiuis.que- 
madmodum  scriptum  est:  Voca  nomen  ejus.celeri - 
ter  spolia, velociter  depopulare, eo  quod  priusquam 
infans  sciatvoeare  patrem  et  matrem,  capiet  potes- 
tatem Damasci  et  spolia  Samaria, coram  rege  As- 
syriorum U.MagiergOjUt  jam  spoliati  et  praedatio- 
nibus infestati,  infantem  humiliter  et  suppliciter 
adorant, thesauros  suos  aperientes, et  ei  offerentes 
maxime  opportuna  et  magnifica  dona,  aurum  et 
Ibus  et  myrrham  ^,ut  regi  et  Deo  et  homini:  unde 
ad  regem  Assyrium  non  amplius  reverti  voluerunt, 
a Providentia  vetiti.  455  Divinitus  enim  admoni - 
U, inquit, in  somnio  ne  reverterentur  ad  Herodem, 
per  aliam  viam  regressi  sunt  in  regionem  suam. 
Unde  cum  vidisset  sanguinolentus  Herodes  se  a 
magis  illusum,  valde  fuit  commotus.  Et  mittens , 
inquit,  interfecit  omnes  infantes  qui  erant 


πλούτος  · έπεί  καί  έν  ταΤ;  Πράξεσι  Αποστόλων 
άνέγνωμεν  του;  συρέντα;  αντί  Παύλου  καί  Σίλ*  έν 
Θεσσαλονίκη  έπί  του;  πολιτάρχας,  μετά  πλησμονή; 
άπολυθέντζ;  * μετά  γάρ  τό  χαταβαρτ,σαι  αυτοί»; 
πολλά  διά  το  δνομα,  καί  ταράξαι  τόν  όχλον  καί  του; 
πολιτάρχα;,  Ααβόντε;,  φησι,  τό  ixivov  παρά  τοΟ 
’ίάσονο;  καί  των  λοιπών,  απέλυσαν  αυτού;  · οί 
δε  Αδελφοί  εύθέω;  διά  νυκτό;  έξέπεμψαν  τόν  u 
Παύλον  χαί  τον  Σίλαν  εΐ;  βέροιαν. 

ιγ*.  "Οθεν  ουδέ  τοΤ;  χαταλείψασι  πάντα  διά  την 
τη;  ψυχτ;  συτηρίαν  καί  άναχωρήσασιν  Ιστιν  έγκα- 
λεΤν,  ώ;  άν  έτέρων  δι*  αυτοί»;  κατασχεθέντων  * καί 
γάρ  καί  έν  τή  ’Εφίσψ  άντί  Παύλου  πάλιν  συνάρ- 
πασαν Γάϊον  είς  τό  θέατρον  καί  ’Αρίσταρχον  συνεκ- 
δήμου; Παύλου  ου  βουλομένου  είσελθεΤν  εί;  τόν  δή- 
1 μον  · έπεί  καί  δι*  αυτόν  πείσ αντα  καί  μετχστήσιντχ 
πολυν  όχλον  έπί  την  θεοσέβειαν,  ή στάσι;  ην  γενο- 
μένη,  καί  ουκ  ειων  αυτόν  οί  μαθηταί,  φησίν  · οό 
μην  άλλά  καί  τινε;  των  άσιαρχών,  δντε;  αυτού  φί- 
λοι, πέμψαντες  πρό;  αύτόν  παρεκάλ ουν  μη  δούνχι 
έ αυτόν  εί;  τό  θέατρο ν * εΐ  δε  έπιμένοιέν  τινε;  ipt· 
σγελοΰντες  τοΤς  είλικρινώς  προσέχουσι,  Σώζων  σώζι 
την  σειυτού  ψυχήν,  μή  περιβλέψ^  εί;  τά  όπίσω, 
ύπομνησθήτωσαν  καί  τού  προκρίτου  των  αποστόλων 
Πέτρου,  Βιβλημένου  τε  ήδη  εί;  φυλακήν,  καί  πχρι- 
δοθέντο;  τέσσαρσι  τετραδυοι;  στρατιωτών  φυλάσ- 
σειν  αύτόν  * ού  έν  νυκτί  φυγόντο;  καί  βυσθέντο;  έχ 
χειρός  του  φονώδους  ’Ηρώδου,  καί  πάση;  τή;  προσδο- 
κία; τού  λαού  των  'Ιουδαίων,  κατ’  έντολήν  άγγέλου  Χο- 
ρίου, γενομένης,  φησίν,  ημέρα;,  ήν  τάραχο;  ούχ  ολί- 
γος έν  τοΤ;  στρατιώται;,  τί  άρα  6 Πέτρο;  έγένετο ' 
*Β ρώδη;  δε  έπιζητήσα;  αυτόν  καί  μή  εύρων,  άνχ- 
κρίνα;  του;  φύλακα;  έκέλευσεν  άπαχθήναι  * δι*  ου; 
ούδεμία  αίτία  τψ  Πέτρψ  προσάπτεται  · έξην  γάρ  και 
αυτοί»;  έωρακότα;  τό  γενόμενον  έκφυγεΤν  * ώ;  καί 
πάντα  τά  παιδία  τά  kv  Βηθλεέμ  καί  έν  πάσι  τοί; 
όρίοις  αυτή;,  εί  έγνώκεισαν  cl  γονεΤ;  αυτών  τό  μέλ- 
λον Ισεσθαι,  5περ  άν^ρέθησαν  ύπό  τού  μιαιφόνου 
*Βρωδου  διά  τό  ύπ*  αύτού  ζητούμενον  άπολέσθιι  ιν 
παιδίον,  8περ  καί  αυτό  κατ'  έντολήν  άγγέλου  Κυρίου 
έ ξ έφυγε  ν,  ήδη  άρξέμενον  όξέω;  σκυλεύειν  καί  ό;έω< 
προνομεύειν,  κατά  τήν  έπίκλησιν  τού  όνόματος,  κι- 
θώ;  γέ^ραπται  · Κάλεσον  τό  όνομα  αύτού,  τχχέω; 
σκύλευσον,  όξέω;  προνόμευσον  * διότι  πρίν  γνά/at 
καλεΤν  τό  παιδίον  πατέρα  ή μητέρα,  λήψεται  δυνχ- 
,μιν  Λαμβίσκού,  καί  τά  σκύλα  Σχμαρείχ;,  ενχντι 
βσσιλέω;  ’ΑσσυρΙων  · οί  γούν  μάγοι  ώς  ήδη  σκυ- 
λευθέκτε;  καί  προνομευθέντες,  ύποτεταγμένω; 
τιμητικώ;  προσκυνούσι  τψ  πσιδίφ,  άνοίγοντε;  τοίκ 
θησαυροί»;  αύτών,  καί  προσφέρόντε;  αύτψ  κσιριά- 
τατα  καί  πρεπωδέστατα  δώρα,  χρυσόν,  καί  λίβχνον, 
καί  σμύρναν,  ώ;  βχσιλεΤ  καί  Θεψ  καί  άνθρώπφ ' 
8θεν  ούκέχι  πρό;  τόν  'Ασσύριον  βασιλέα  ήξίωσχν 
ύποσερέψαι,  συνεργούμενοι  ύπό  τή;  προνοίχ;  * 
Χρηματισθέντε;  γάρ,  φησί,  κατ'  όναρ  μή  άνακάμψ« 
πρό;  ’Βρύδην,  δι*  άλλη;  όδού  άνεχώρησαν  εί; 


949  SYNTAGMA  CANONUM.  - TIT.  ΧΙΠ,  CAP.  XX.  950 

χ ώραν  αύτών  · ένθεν  ίδώ*  ύ αίμοβόρος  ‘Ηρώδης,  δτι  a in  Bethlehem  et  in  omni  ejus  confinio,  a bimatu  et 
ένεπαίχθη  ύπύ  τών  μάγων,  έθυμώθη  λίαν  · λίαν  infra Juxta  tempus  quod  a magis  diligenter  didice· 
άποστείλας,  φησίν,  άνεΐλε  πάντας  τούς  παΤδας  τούς  ral  46. Cum  quibus,  et  alium  prius  natum  infantem, 
έν  Βηθλεέμ  και  έν  πάσι  τοΤς  δρίοις  αύτης,  άπο  δι-  cum  interfecturus  quaesivisset  et  non  invenisset, 
έτους  καί  κατωτέρω,  κατά  τον  χρόνον  θν  ή<ρίβωσε  patrem  ejus  Zachariam  interfecit  inter  templum 
παρά  τών  μάγων  · μεθ*  ών  καί  το  προ  αύτοϋ  γεννη-  et  altare,  cum  effugisset  filius  cum  matre  Elisa- 
θέν  έτερον  παιδίον  ζητήσας  άποκτεΤνα*.,  καί  μή  εύ-  beth.  lTnde  nec  ullo  modo  reprehenduntur, 
ρών,  τύν  πατέρα  αύτού  Ζαχαρίαν  έφονευσε,  μεταξύ  τού  ναού  και  τού  θυσιαστηρίου,  έκρυγόντος  τού 
παιδίου  μετά  της  μητρύς  'Ελισάβετ*  έφ*  ών  ούδεμίαν  μέμψιν  εσ^ον. 


ιδ*.  Εί  δε  τινες  βίαν  πολλή  ν και  άνάγκην  πεπόν- 
θασι,  χάμον  λαβόντες  έν  τφ  στόματι  καί  δεσμούς, 
και  έπιμείναντες  καρτερώς  τη  διαθέσει  της  πίστεως, 
καί  τάς  χεΤρας  καήναι  προσαγομένων  άκσντί  τφ 
ανιέρφ  θύματι,  ώσπερ  ούν  έγραψάν  μοι  ο\  άπο  της 
φυλακής  τρισμακάριοι  μάρτυρες  περί  τών  έν  τη 
Λιβύη,  και  έτεροι  δέ  συλλειτουργοί,  οΐ  τοιούτοι 
συμμαρτυρούντων  αύτοΤς  μάλιστα  καί  τών  Αδελφών 
τών  λοιπών,  δύνανται  είναι  έν  τή  λειτουργίφ,  τα- 
χθέντες  έν  τοΤς  δμολογηταΤς,  ώς  και  οί  κατανεκρω- 
θέντες  έν  ταΤς  πολλαΤς  βασάνοις,  καί  μηκέτι  έξ- 
τσχύσαντες  Λαλήσαι,  ή φθέγξασθαι,  ή κινηθηναι,  εις 
τύ  άντιστήναι  τοΤς  είς  μάτην  έκβιαζομένοις  * ουδέ 
γάρ  συγκατέθεντο  τή  βδελυρίςι  αυτών,  ώσπερ  ούν 
παρά  συλλειτουργών  πάλιν  ήκουσα  * ταχθήσεται  δε 
Αν  τοΤς  όμολογηταις  καί  πάς  δστισοϋν  κατά  Τιμό- 
θεον πολιτεύεται  * πειθόμενος  καί  αύτύς  τφ  λέγοντι, 
Δίωκε  δέ  δικαιοσύνην,  ευσέβειαν,  πίστιν,  Αγάπην, 
δπομονην , προσπάθειαν  , άγωνίζυυ  τον  καλύν 
Αγώνα  της  πίστεως,  έπιλαβού  της  αιωνίου  ζωής, 
είς  ην  έκλήθης  καί  ώμολόγησας  την  καλήν  δμολογίαν 
ένώπιον  πολ/ών  μαρτύρων. 

Βασιλείου  κανών  ζ*,  η*,  μα’,  μδ’,  με*  ξε’,  οβ’,  ογ*, 
πα’,  πγ\ 

ζ*.  ’Α^ενοφθόροι  καί  ζωοφθόροι,  και  φονεΐς,  ι 
κ.  τ.  λ. 

η*.  ‘θ  άξίνη  παρά  τύν  θυμόν,  κ.  τ.  λ. 

μα*.  *Η  έν  τη  χηρ είφ  έςουσίαν  έαυτής  Ιχουσα, 
κ.  τ.  λ. 

μκ*.  *Η  διάκονος  ή τφ  *Ελληνι  συμπορνεύσασα, 
δεκτή  έστιν  είς  την  μετάνοιαν  * εις  δε  την  προσφο- 
ράν δεχθήσεται  τώ  έβδόμφ  έτει,  δηλονότι  έν  άγνείφ 
ζώσα  * δ δε  μετά  τήν  πίστιν  *Ελλην  πάλιν  τη  Ιερό— 
συλίφ  προσιών,  έπί  τύν  ίδιον  έμετον  έπιστρέφεί  * 
ήμεΤς  δε  τής  διακόνου  τύ  σώμα  ώς  καθιερωμένον, 
ούκέτι  έπιτρέπομεν  έν  χρήσει  είναι  σαρκική. 

με’.  νΟς  έάν  τις  τύ  βνομα  λαβών  τού  Χριστιανι- 
σμού ένυβρίζη  τύν  Χρίστον,  ούδέν  δφελος  αύτφ  άπύ 
τής  προσηγορίας.  I 

ξε\  Ο γοητείαν  ή φαρμακείαν  έξαγορεύων,  τύν 
τού  φονέως  χρόνον  έξομολογήσεται,  ούτως  οίκονο- 
μούμενος,  ώς  έν  έκείνψ  τφ  άμαρτήματι  έαυτύν 
έλέγξας. 

οβ*.  ‘0  μάντεσιν  έαυτύν  έπιδιδούς  ή τισι  τοιού- 
τοις,  τον  χρόνον  τών  φονέων  καί  αύτύς  οίκονομη- 
θήσεται. 

ογ\  ‘θ  τύν  Χριστύν  άρνησάμενος,  καί  παραβας 


14.  Si  qui  autem  vim  mullam  et  necessitatem 
passi  sunt, quique  et  in  ore  ferrum  et  vincula  acce- 
perunt, et  propter  bonam  fidei  affectionem,  suas 
quoque  manus  uri  fortiter  pertulerunt,  ad  profa- 
num sacrificium  eis  invitis  adductae.Quemadmo- 
dum  igitur  mibi  scripserunt  ex  custodia  beatissi- 
mi martyres  de  iis  qui  sunt  in  Libya,et  alii  etiam 
in  sacris  comministri;  ii  simul  testificantibus  re- 
; liquis  quoque  fratribus,  possunt  esse  in  sacro 
ministerio  inter  confessores  collocati,  ut  et  qui 
in  multis  tormentis  fortificati  fuerint,  non  am- 
plius potuerint,  vel  loqui,  vel  dicere,  vel  moveri, 
ut  resisterent  iis  qui  vim  frustra  afferebant.  Ne- 
que enim  eorum  improbitati  assensi  sunt.  Que- 
madmodum ergo  a comininistris  rursus  audivi 
annumerabuntur  inter  confessores ; et  quicunque 
secundum  Timotheum  vitam  instituit,  parens  ei 
quoque  qui  dicit : Persequere  justitium,  pieta- 
tem, fidem , dilectionem , tolerantiam , lenitatem  : 
certa  pulchrum  certamen  fidei : apprehende  vi- 
tam cwlestem  in  quam  vocatus  es;  ei  confessus 
coram  multis  testibus  confessionem  47. 

456  Basilii  canones  7,  8,  41,  44,  4»,  65, 72, 73. 
81,83. 

7.  Masculorum  et  animalium  corruptores, etc., 
utpag . 819. 

8.  Qui  ob  iracundiam  securi,  etc „ut  pag.  922. 

41. Quae  in  viduitate  habet  sui  potestatem, etc., 

ut  pag.  899. 

44.  Diaconissa  qnm  cum  Graeco  fornicata  est, 
ad  poenitentiam  admittenda  est : ad  oblationem 
vero  admittetur  anno  septimo,  si  videlicet  in 
castitate  vitam  agat. Graecus  autem  qui  post  fidem 
receptam  rursus  ad  sacrilegium  accedit,  ad  vo- 
mitum revertitur.  Nos  porro  diaconissae  corpus, 
utpote  consecratum,  non  amplius  permittimus  in 
usu  esse  carnali. 

45.  Si  quis,  accepto  nomine  Christianismi, 
Christum  contumelia  afficit,  nihil  ei  prodest  ap- 
pellatio. 

G5.  Qui  praestigias  vel  veneficium  confitetur, 
is  homicidae  tempus  in  poenitentia  ducet;  et  cum 
illo  agetur,  velut  cum  eo  qui  se  ipse  in  hoc  pec- 
cato prodit. 

72.  Qui  se  vatibus  vel  ejusmodi  aliis  tradit, 
ipse  quoque  homicidae  tempore  punietur. 

73.  Qui  negavit  Christum  et  salutis  mysterium 


46  Matlh.  n,  16.  47 1 Tijn.  ▼!,  H,  12. 


PHOTII  PATRIATtCHiE  cp. 


052 


951 


violavit,  tolo  vite  eu»  tempore  flere,  et  poeniten-  ■ 
tiam  agere  debet,  sic  tamen,  ut  tempore  quo  e 
vita  excedit,  sacramento  dignus  habeatur  ob  fi- 
dem in  Dei  clementiam. 

81.  Quoniam  autem  multi  in  Barbarorum  in- 
cursione, etc.,  utpag.  926. 

83.  Qui  vaticinantur  et  consuetudines  gen- 
tium, etc.,  ut  pag.  934. 

457  Gregorii  Ny$$eni  cap.  1,  2. 

1.  His  itaque  hoc  modo  distinctis,  qumcunque 
quidem  peccata  ratione  proditam  animae  partem 
attingunt,  esse  graviora  a Patribus  judicata  sunt, 
et  majori  ac  sufficientiori  et  laboriosiori  conver- 
sione digna  : quemadmodum  si  quis  fidem  in 
Christum  negavit,  vel  ad  Judaismum,  vel  idolo- 
rum cultum,  vel  Manichmismum,  vel  aliquod 
aliud  impietatis  genus  descivisse  visus  sit,  qui 
voluntarie  quidem  se  ad  id  malum  contulit, deinde 
seipstvm  condemnavit,  totam  tempus  vitae  habet 
poenitentise  tempus.  Nunquam  enim,  si  mystica 
peragatur  oratio,  Deum  una  cum  populo  adorare 
dignus  censebitur,  sed  seorsum  precabitur ; a 
sacramentorum  autem  communione  omnino  erit 
alienus ; in  hora  autem  sui  e vita  excessus,  sa- 
cramenti communionis  erit  particeps.  Sin  autem 
contigerit  ot  is  prater  spem  vivat,  in  eodem  rur- 
sus vivet  jndicio,  mysticorum  sacramentorum  ad 
vitm  exitum  usque  expers.  Qui  autem  tormentis 
et  gravibus  suppliciis  excruciati,  ii  praestituto 
tempore  punientur,  sanetis  Patribus  sic  in  eos1 
clementia  usis,  tanquam  anima  non  lapsa  sit, 
sed  corporalis  imbecillitas  tormentis  nnn  restite- 
rit. Quare  mensura  eorum  qui  in  fornicatione 
peccarunt,  et  vi  dolereque  expressa  transgressio, 
m conversione,  eodem  spatio  dimensa  est. 

2 [3].  Qui  ad  praestigiatores, vel  vates  abierunt, 
vel  eos  qui  per  daemones  se  piacula  quasdam  et 
aversiones  operaturos  pollicentur ; ii  exacte  in- 
terrogantur et  examinantur,  utrum  in  fide  in 
Christum  permanentes,  a necessitate  aliqua  ad 
illud  peccatum  458  impulsi  sunt,  cum  afflictio 
aliqua  vel  intolerabilis  jactura  hunc  illis  animum 
indidisset ; an  omnino  neglecto  quod  nobis  cre- 
ditum est  testimonio,  ad  daemonum  societatem 
se  contulerunt  Si  enim  ad  fidem  infirmandam, 
ot  quod  Deum  esse  nou  crederent,  qui  a Chris- 
tianis creditur  et  adoratur,  illud  fecerunt,  erunt 
ecilicet  apostatarum  judicio  obnoxii.  Sin  autem 
non  ferenda  necessitas  aliqua,  pusillo  et  abjecto 
eorum  animo  superato,  eo  deduxit  falsa  aliqua 
spe  deductos;  similiter  erit  et  in  ipsos  clementia, 
instar  eorum  qui  tormentis  in  tempore  confes- 
sionis resistere  non  potuerunt. 

Lege  quae  annotata  suut  in  cap.  25  iit.  9 pro- 
sontis  operis. 


xb  τής  σωτηρίας  μυστήριον,  έν  πχντί  τφ  χρόνψ 
τής  ζωής  αύτού  προσχλαίειν  Οφείλει,  xxt  έςομολο- 
γεΤσθαι  χρεωστεϊ  * έν  τψ  καιρψ  ψ έκβχίνει  τού  βίου, 
του  άγιάσματος  άξιούμενος  πίστει  της  παρά  Θιοΰ 
φίλανθρώπιχς. 

ita*.  Επειδή  δέ  πολλοί  έν  ήΐ  των  βαρβάρων  κα- 
ταδρομή, κ.  τ.  λ. 

πγ\  Ot  χαταμαντευόμενοι,  xxt  ταΤς  ουνηθείσις 
των  έθνών  έξχχολουθούντες,  χ.  τ,  λ. 

Γρηγορίου  Νύσσης  χεφ.  χ’,  β\ 

χ*.  Τούτων  τοίνυν  κατά  τδν  χίρημένον  δαυερι- 
νηθέντων  τρόπον,  δσχ  μεν  αμαρτήματα  του  λογιστι- 
κού τής  ψυχής  άπτεται  μέρους,  χαλεπώτερχ  παρά 
των  Πχτέρων  έχρίθη,  χχΐ  μείζονος  xxt  διαρχιστί- 
ρχς  χχ  ι έιηπονωτερχς  την  έπιστροφής  άςια  * οΤον  ιΐ 
τις  ήρνήσχτο  τήν  είς  Χρι στδν  πίστιν,  ή προς  'ιου- 
δαϊσμόν, ή πρδς  είδωλολατρίχν,  ή πρύς  Μχνιχχϊσμδν, 
ή πρ&ς  άλλο  τι  τοιούτον  άθεΐχς  εΤδος,  αύτομολήσις 
έφάνη  * b μέν  έχουν  (ως  έπΐ  τύ  τοιουτον  δρμήσχς  κ«- 
κδν,  εΤτχ  κχτχγνους  έ χυτού,  χρόνον  τον  τής  μιτι- 
νοίας  έχει  δλον  τύν  της  ζωής  χύτου  * ούδέ  ποτέ  γέρ 
μ^τιχής  έπι  τελούμενης  ευχής,  μετά  του  λαού  προσ- 
χυνήσαι  τύν  θεδν  πχτσ*ιούτχι,  άλλά  χατχμόνας 
μίν  ευςετχι,  της  δΐ  κοινωνίας  των  άγιχσμάτων,  χιδ- 
όλου  άλλότριος  έστχι  * έν  δέ  τή  ώρφ  τής  έξόδου 
χύτου,  τότε  τής  του  άγιάσμχτος  μερίδος  άξιωθήσετχι  * 
εΐ  δέ  συμβαίη  πχρ*  έλπίδχ  ζήσχι  αύτύν^  πάλιν  έν  τψ 
αύτψ  κρίμχτι  διχβιώσετχι  άμέτοχος  τών  μυστικών 
άγιχσμΧτων  μέχρι  της  έξόδου  γινόμενος  · ot  δέ  βι- 
σάνοις  καί  τιμωρίχις  χχ^επχΤς  αίκισθέντες,  εν  £ητά 
χρόνψ  έπετιμήθησχν  · οΰτω  τών  άγίων  Πχτέρων 
φι λχνθρωπίφ  έπ*  αυτών  χρησχμενων,  ώς  ούχι  ψυχής 
γεγενημένης  έν  πτώμχτι,  άλλά  της  σωματική'  άσέ»- 
νείχς  πρδς  τάς  α’.κίχς  ούκ  άντισχούσης  * διέ  τψ 
μέτρψ  τών  έν  πορνείφ  πλημμελησάντων)  xxt  4 
βεβιασμένη  rc  xxt  έπώδυνος  παράοασις  έν  τή  έχι· 
στροφή  συνεμετρήθη. 

β’.  ΟΙ  δέ  πρδς  γόητχς  άπιόντες,ή  μάντεις,  ή τουςάά 
δαιμόνων  καθάρσιά  τινχ  xxt  άποτροπιχσμους  Ιπρ- 
γεΤν  ύπισχνουμένους,  ουτοι  έρωτώντχι  δι*  άχρι&χζ 
xxt  άναχρίνοντχι,  πότερον  έπιμένοντες  τή  Α 
στύν  πίστει  ΰπ*  άνάγχης  τινδς  συνηνέχθησχν  έχιίνφ 
τή  άμχρτ’φ,  χαχώσεώς  τίνος  ή άφορήτου  ζημίας 
τχύτην  αύτοΤς  τήν  δρμήν  έμποιούσης,  ή καθόλου  χ«- 
τχφρονήσχντες  τού  πεπιστευμένου  παρ’  ημών  μιρ- 
ι τυρίου,  τή  τών  δαιμόνων  συμμχχίφ  προσεδραμον  * 
tl  μέν  γάρ  έπΐ  άθετήσει  τής  πίστεως,  χχί  προς  τ,ο 
μή  πιστεύειν  είναι  Θεδν  τδν  πχρά  τών  Xpireixwv 
προσχυνούμενον,  έκεΤνο  έποίησαν,  δηλαδή  τφ  χρί- 
ματι  τών  πχρχβάντων  ύπχχθήσοντχι  · cl  δέ  τις 
άβχστχκτος  άνάγκη  κχτχχρχτήσχσχ  τής  μικροψυ- 
χίας αυτών,  είς  τούτο  ηροήγαγε  διά  τινο;  ήπατη- 
μένης  έλ πίθος  πχρχκρουσθέντχς,  ώσούτως  Ιστχι 
in*  χυτών  ή φιλανθρωπία,  καθ’  δμοιότητχ  τών  προ; 
τάς  βχσάνους  έν  τφ  κχιρφ  τής  ομολογίας  άντιοχιΤ^ 
μή  δυνηθέντων. 

Άνάγ^ωθι  τά  παρχγραφέντχ  έν  τψ  κε*  χεφ·  τοϋ·* 
τίτ.  τού  παρόντος  συντάγματος. 


853  SYNTAGMA  CANONUM.  — ΤΓΓ.  XIII,  CAP.  XXI.  ft&t 


ΚΕΦΑΛ.  KA'.  ■—  Περί  σκηνικών  καί  μίμων  καί 
των  δμοίων  μετανοούντων. 

Συν<ί5ου  Καρθχγέννης  κανών  μζ*9,  ξγ9. 

Περί  σκηνικών  μετανοούντων  καί  έπιστεφόντων 
προς  Κύριον, 

μζ-9.  *9στ · τοΤς  σκηνιχοϊς  καί  μίμοις  καί  τοΤς 
λοιποΓς  τοιουτοτρόποις  προσώποις  ή άποσεάταις, 
μετανοοϋσι  καί  έπιστρέφουσι  προς  θεδν,  χάριν  ή 
κατ αλλαγήν  μη  Αρνεΐσθαι. 

Περί  των  μίμων  των  γινομένων  Χριστιανών· 
ξγ9.  Περί  τούτων  Ιτι  μην  αίτησα ι δεί,  Τνα  έάν  τις 
έξ  οίουδήποτε  παιγνιώδους  έπιτηδεύματος,  πρδς 
την  τού  Χριστιανισμού  χάριν  έλθεϊν  θελήσοι,  καί 
έλεύθερος  άπ*  Εκείνων  των  σπίλων  διαμεΤναι,  μη 
έξδν  είναι  τινι  τδν  τοιοϋτο*  πρδς  τά  αύτδ  γυμνά· 
σματα  πάλιν  προτρέπεσθαι  ή καταναγκάζειν. 

Συνόδου  οικουμενικής  έκτης  κανών  να9· 
να*.  Καθόλου  απαγορεύει  ή Αγία  αύτη  καί  οίκου· 
μενική  σύνοδος,  τους  λεγομένους  μίμους  καί  τα 
τούτων  Οέάτρα,  έτ(  γε  μήν  καί  τα  των  κυνηγίων 
θεώρια,  καί  τας  έπί  σκηνής  δρχήσεις  έπιτελεΤσθαι  * 
εί  δε  τις  τού  παρόντος  κανόνος  καταφρονήσει,  καί 
πρός  τι  έ αυτόν  των  άπηγορευμένων  τούτων  ίκδψ, 
εί  μέν  κληρικός  ε?η  καθαιρείσθω  * εί  δε  λαϊκός,  άφ- 
οριζέσθω, 

*Η  λγ9  διάτ·  του  δ*  τίτ.  του  α*  βιδλ.  του  κώδ.  καί 
ή κγ9,  καί  ή κθ*  του  δ9  τίτ.  του  ε9  βιβλ.  καί  ή λβ9  καί 
μζ"9,  μεγάλος  ποινας  Ιπιφέρουσαι  τοΤς  πορνοδοσκοΤς 
καί  τοΤς  άναγκάζουσι  δούλας  ή έλευθέρας  συνεϊναι 
μίμοις  ή θεάτροις  προΐστασθαι,  καί  διδόασιν  άδειαν 
αύταΤς  ΑναχωρεΤν,  καί  μετά  προικών  ζεύγνυσθαι^ 
καί  Αξιωματικοϊς,  εί  δυνηθεϊεν,  καί  τής  Ατιμίας  άπαλ· 
λάττεσθαι  * περ\  δε  σκηνικών  καί  θεωριών  καί  πορ- 
νοβοσκών, ίδικός  έστι  τίτ.  δ μα9  του  ια*  βιβλ.  του 
κώδ.  σκηνή  & έστιν,  ένθα  τις  Υστατοι  ή κινείται 
σκηνικήν  έπιδεικνύμενος  τέχνην,  εϊτε  έν  δημοσίφ  ή 
ιδιωτικοί  τόπψ  ή άγρψ,  ένθα  μέντοι  χύδην  οί  άν- 
θρωποι δια  θέαν  είσίασιν  * άτιμοι  δέ  είσι  πάντες,  οί 
δια  πόρον  είς  αγώνα  κατιόντες,  καί  οί  διά  φιλοτιμίαν 
έπί  σκηνής  προσιόντες  * δ δέ  μισθώσας  έαυτδν  είς 
«αιγνικήν  τέχνην,  καί  μή  έπιδβιξάμενος,  ούκ  Ατι- 
μούται  * καί  δ έαυτδν  μισθώσας  είς  τδ  θηρωμαχή- 
σαι,  εί  μή  τδ  θηρίον  τυχδν  λέον  ήμερος  γέγονεν, 
Ατιμούται  * ού  μην  δ άνευ  μισθού  θηριομαχήσας,  εί 
μή  λαδεϊν  έν  τψ  κυνηγίφ  φιλοτιμίαν  ήνέσχετο*  δ δέ 
μισθώσας  έαυτδν,  καν  μή  θηριομαχήσ^,  άτιμούται  a j 
ού  μήν  δ μισθδν  λαμδάνων  έπί  τφ  καταπολερησαι 
θηρίον  Ιςωθεν  κυνηγίου  ττ,ν  έπαρχίαν  βλάπτον  * ούκ 
έστι  δέ  παιγνική  τέχνη  ούτε  άτιμοποιδς  ή των 
Αθλητών  καί  τών  λε,όντων  έν  τοΤς  ’Ολυμπίοις  τά  έν- 
θύρια,  καί  τών  έν  ζυστψ  άγωχζομένων,  καί  τών 
ήνιόχων,  καί  τών  άλλως  ύπυυργούντων  έν  τοΐς  ίε· 
ροϊς  άγώσι,  καί  τών  βαινόντων  ύδωρ  τοϊς  Υπποις, 
καί  τών  βρ οδευτώ ν * προαγωγός  έστιν  δ πόρον  αισ- 
χρόν Απδ  δού)ων  ή έλευθέρων  ποιούμενος,  είτε  πρω- 
τοτύπως  τούτο  πραγματεύεται,  είτε  προσχήματί 
πραγματείας  έτέρας  έχει  τά  τοιαύτα  πρόσωπα,  ώς 


A CAP.  XXI.  — De  scenicis  et  mimis  atque  aliis 
hujusmodi , siquando  eos  poeniteat. 

Concilii  Carthaginensis  canones  46,  63. 

De  scenicis  qui  veniunt  ad  panitentiam  et  ad 
Dominum  convertuntur . 

46  [?]  Ut  scenicis  et  mimis  atque  aliis  hujus- 
modi vel  apostatis  qui  ad  poenitentiam  veniunt, 
et  ad  Deum  convertuntur  gratia  et  absolutio  non 
denegentur. 

De  histrionibus  Christianis  factis. 

73.  Et  de  his  έ8  etiam  petendam,  nt  si  quia  ex 
qualibet  ludicra  arte  ad  Christianitatis  gratiam 
venire  voluerit,  ac  liber  ab  illa  macula  permane- 
re, non  eum  liceat  a quoquam  iterum  ad  eadem 
exercenda  reduci  vel  cogi. 

B 

Concilii  cecumenici  vi  canon  51. 

51.  Omnino  prohibet  hac  sancta  et  universa· 
lis  synodus  459  eos.  qui  dicuntur  mimos,  et -eo- 
rum spectacula ; deinde  venationum  quoque 
spectationes,  alqne  in  scena  saltationes  fieri.  Si 
quis  autem  praesentem  canonem  contempserit,  et 
se  alicui  eorum  quae  sunt  vetita,  dederit,  si  sit 
quidem  clericus,  deponatur ; si  vero  laicas,  se- 
gregetur. 

Textus.  Constit.  33,  tit.  4,  lib.  i cod.  et  123  et 
129,  tit.  4,  Jib.  v,  et  32,  et  46.  magnas  poenas  ir- 
rogent lenonibus,  iisque  qui  ancillas  vel  liberas 
cum  mimis  vel  [in]  theatris  conversari,  ani  pro- 
strare  cogunt:  et  recedendi,  dotalibusque  (inslrn- 
; mentis  interven:eniibns]  etiam  illustribus  si  pos- 
sint, nubendi  potestatem  faciunt.  De  scenicis  vero 
spectaculis  et  lenonibus  specialis  tit.  est  41 , lib.  ii 
cod.  Porro  scena  est,  ubi  quis  consistit,  movetur- 
que  histrionicam  artem  exhibens,  sive  in  publico 
privatove  loco,  sive  in  vico:  in  quem  tamen  locnm 
passim  homines  spectaculi  causa  conveniunt.  Infa- 
mes autem  suntvquicunque  questus  causa  in  cer- 
tameo  descendunt, et  propter  praroium  in  ecenain 
prodeunt. Verum  qui  se  ad  artem  ludicram  [exhi- 
bendam] locat,  neque  prodit,  non  notatur.  Et  qui 
seipsom  locat,  ut  cum  bestiis  depugoet:  nisi  bestia 
leo  forte,  aliave  quaepiam  sit,  qua  mansueta  facta 
est.  Non  item  qui  sine  mercedecum  bestiis  depu- 
gnari!: nisi  in  arena  honorarium  [quiddam]  capere 
> sustinuerit. Qui  se  locavit,  etiamsi  cum  bestiis  non 
depugnet, nolatur.Non  tamen  etiam  qui  mercedem 
capit,  ut  frram  qua  regioni  nocet,  extra  arenam 
depugnet.  Plane  athletarum,  et  qui  in  Olympiis 
oblectantia  dicunt, et  qui  in  xysto  decertant, agita- 
torum item,et  qui  aquam  equis  spargunt, 4<iOalio- 
rumque  qui  in  sacris  certaminibus  deserviunt, 
et  [postremo]  designatorum  ars  ludicra  non  est, 
neque  ignominiosa. Leno  est,  qui  turpem  quastum 
ex  servis  vel  liberis  facit  : sive  principaliter  hoe 
negotium  gerat, sive  alleriusnegotiationisppaiextu 
iiliuamodi  personas  habeat;  ut  [puta,  si]  caupo, 


4»(faie,dUife.  c.*>. 


655  PHOTH  PATRIARCHA  CP.  956 

vel  stabularios,  vel  balneator  [sit].  Etiam  qui  in  Αχά«ηλο«,  6 πχνδοχώ<,  6 β*λ«ν*ίκ,  «st  i γινήκ- 
servitute  leno  fuit, ubi  liber  factus  est, infamia  no-  νος  έν  δουλείφ  προαγωγή;,  άχιμούται  μετά  το  Ulu- 
lator. Haec  omnia  eunt  in  lib.  III, tit.  1,  digest.  1;  θερωθήναι  · χαύτα  πάντα  κεϊται  βιβλ.  γ’,  τίτ,  α, 
et  iit.  2,  digest.  4;  et  lib.  23,  Iit.  2,  digest.  48.  διάτ.  α’,  και  τίτ.  β’,  διάτ.  δ’,  καί  βιβλ.  κγ’,  τίτ.  (Γ, 
Leno  quoque  est,  qui  adulterio  pollutam  con-  διάτ.  μβ*  · πορνοβοσκέ;  δέ  άσχι  καί  6 πορνευθεΤσα* 
jugem  suam  non  dimittit,  non  etiam  qui  [tan-  χήν  Ιδίαν  γαμέτην  μή  άπολύσας  * ού  μην  δ μόνον 
tummodo]  suspectam  habet;  Ut  lib.  IX  cod.  tit.  9,  ύποπχεύσας,  ώ;  βιβλ.  θ'  του  κώδ.  τίτ.  θ',  διάτ.  β\ 
const.  2, 

CAP.  ΧΧΠ.  — De  spectaculis  et  ludicris . ΚΕΦΑΛ.  KB'.  — Περί  θεωρίων  καί  παιγνίων. 

Concilii  Carthaginensis  canones  15, 60,  61.  Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ιι',  ξ’,  ξα\ 

De  diversis  ordinibus  Ecclesia  servientibus , Πιρί  διαφόρων  τάξεων  τή  Έκκλησή  fov- 
ete., ut  pag.  703.  λευουσών. 

15«  Item  placuit  Ut  quisquis  episcoporum, ete·,  «\  'Ομοίως  ήρεσεν,  ΐνα  δσχισδήποχε  των  έπισχό- 

ut  pag . 703.  πων,  κ.  χ.  λ. 

De  paganorum  conviviis.  Πιρί  τού  άφελέσθαι  τά  χών  'Ελλήνων  συμπόσια.  . 

60.  Illud  etiam  petendum, etc.,  ut  pag . 927.  B V.  Κάκετνο  Ixt  μήν  δ«τ  αΐτήσαι,  κ.  χ.  λ. 

De  spectaculis , ut  die  Dominico , vel  caleris  Περί  θεωρίων  έν  χή  Κυριακή  καί  έν  χαϊς  λοικαΤς 

sanctorum  festivitatibus  minime  celebrentur . χών  άγιων  έορχατς  μηδαμώς  έπιχελουνχαι. 

61.  Nec  non  et  illud  petendum,  ut  spectacula  ί*’.  Κάκεΐνο  Ιχι  μήν  διτ  αίχήσαι,  ΐνα  χάθεώρια 
theatrorum, caeteruinque  ludorum, etc., ut  jw#. 646.  χών  θεατρικών  παιγνίων,  κ.  χ.  λ. 

Concilii  cecumenici  canones  82,  62.  65,  71,  Συνόδου  οικουμενικής  Ικτης  κανών  νβ’,  ξβ*,  ξι* 
96,100.  οχ\  <Γ,ρ'. 

481  52.  In  omnibu8  sanet»  Quadragesim»  je-  νβ*.  ’Κν  παίσαις  χαΤ;  τής  άγίις  Τεσσαρακοστή;  των 
junii  diebus,  etc.,  Ut  pag . 638.  νηστειών  ήμέραι;,  κ.  χ.  λ. 

62.  Kalendas  qu»  dicuntur,  et  vota,  et  bru-  ξβ\  ϊά;  ούτω  λεγομάνχς  καλάνδας,  καί  τα  λιγό- 

malia  qu»  vocantur ; et  qui  in  primo  Martii  men-  μ«να  βότα,  καί  τά  καλούμενα  βρουμάλια,  καί  χήν  iv 
sis  die  fit  conventum  ex  fidelium  universitate  τή  πρώτη  Χ'ώ  Μαρτίου  μηνύς  ήμέρ*  έπιτελουμένν 
omnino  tolli  volumus  : sed  et  poblicas  mulierum  πανήγυριν,  καθάπαξ  έκ  χή;  χών  πιστών  πολιτείας 
saltationes  multam  noxam  exitiumque  afferen-  περιαιρεθήναι  βουλόμεθα  * αλλά  μήν  καί  χάς  τάν 
tes  : quin  etiam  eas,  qu»  nomine  eorum  qui  γυναίων  δημοσίας  ορχήσεις  ώς  άσεμνους,  καί  κολ- 
falso  apud  gentiles  dii  nominati  sunt,  vel  nomi-  q λήν  λύμην  κσί  βλάβην  έμποιεΤν  δυναμένας  * Στι  μην 
ne  virorum  ac  mulierum  fiunt,  saltationes  ac  καί  χάς  όνόμαχι  χών  παρ'  "Ελλησι  ψευδώς  δνομ&σθέν- 
my  8 teri  a more  antiquo  et  a vita  Christianorum  χων  θεών  ή έξ  άνδρών  ή γυναικών  γινόμενα;  όρχή- 
alieno,  amandamus  et  expellimus  ; statuentes  Ut  *εις  καί  τελείάς  κατά  τι  Ιθος  παλαιδν  καί  άλλότριον 
nullus  vir  deinceps  muliebri  veste  induatur,  vel  χοΰ  χών  Χριστιανών  βίου,  άποπεμπόμεθά  * δρίζοντες 
mulier  veste  viro  conveniente.  Sed  neque  comi-  μηδένχ  γυνχικείαν  σχολήν  ένδιδύσκεσθχι,  ή γσναΤεα 
cas,  vel  satyricas,  vel  tragicas  personas  Induat : χήν  άνδράσιν  αρμόδιον  * άλλα  μήτε  προσωπεία  *»- 

neque  exsecrandi  Bacchi  nomen,  uvam  in  torcu-  μικά  ή σατυρικά  ή τραγικά  ύποδύεσθαι  * μήτε  xh 
laribus  exprimentes,  invocent ; neque  vinum  in  τού  βδελυκτού  Διονύσου  όνομα  χήν  σχαφυλήν  έχθλί- 
doliis  effundentes,  risum  moveant,  ignorantia  vel  βοντας  έν  τατς  ληνοΤς  άπιβο?ν·  μηδέ  οίνον  έν  χοτς 
vanitate  ea,  qu»  ab  insani»  impostura  proce-  πίθοι;  έκχέοντας,  γέλωτα  έπικινεΤν,  άγνοιας  τρό«φ 
dunt,  exercentes.  Eos  ergo  qui  deinceps  aliquid  ή ματαιότατος  τά  τής  δαιμονιώδους  πλάνης  ένεργοώ- 
eorum  qu»  scripta  sunt,  aggredientur,  ubi  ad  τας  * τους  ούν  άπο  τού  νυν  τι  χών  προειρημέναν 
horum  cognitionem  pervenerint,  si  sint  qui-  έπιχελετν  έπιχειρούντας,  έν  γνώσει  τούτων  καθίστε- 
dem  clerici,  deponi  jubemus  : 8i  vero  laici,  se-  μένους,  τούτους,  ·ί  μέν  κληρικοί  εΤεν,  καθαιριΤαθαι 
gregari.  ^προστάσσομεν  * cl  δε  λαϊκοί,  άφορίζεσθαι. 

65.  Qa»  in  noviluniis,  etc.,  ut  pag.  935·  ξε\  τάς  kv  xat;  νεομηνίαις,  κ.  x.  λ. 

4β2  71.  Eos,  qui  docentur  leges  civiles, genti-  oa'.  Τους  διδασκομένους  τούς  πολιτικούς  νόμους, 
lium  moribus  uti  non  oportere, neque  in  theatrum  μή  δεϊν  τής  'Ελληνικοί;  Ιθεσι  κε/ρήσθαι,  μήτε  μν 
induci, neque  eas  qu»  dicuntur  cylistras  peragere,  ln\  θεάτρων  άνάγεσθαι,  ή τάς  λεγομένας  κυλίστρας 
vel  praeter  usum  communem  sibi  vestes  induere,  έπιχελετν,  ή παρά  χήν  χρήσιν  σχολάς  έαυχοΤς  περιτι- 
nec^quo  tempore  disciplinam  aggrediuntur, vel  ad  θεναι,  μήτε  καθ’  δν  καιρύν  χών  μαθημάτων  έναρ- 
finem  ejus  perveniunt,  vel,  Ut  in  summa  dicam,  χοντχι,  ή πρδς  χύ  τέλος  αυτών  κσχαντώσιν,  ή καβ- 
in  ejus  doctrin»  dimidio. Si  quis  autem  deinceps  όλου  φάναι  διά  μέσου  τής  χοιαύτης  παιδεύσεως  * είδί 
hoc  facere  ausus  fuerit,  segregetur.  τις  άπο  του  νυν  τούτο  πραξαι  χολμήσοι,  άφοριζέαθω. 

96.  Qui  Christum  per  baptismum  induerant,  ζζ*.  ot  χδν  Χρισχύν  διά  τού  βαπχίσμαχος  ένώ- 
ejus  in  carne  fit»  agend»  rationem  imitari  pro·  σάμενοι,  την  έν  σαρκί  αύχού  πολιτείαν  μιμεΤσθ* 
fessi  sunt  Eos  ergO,qui  capillos  ad  videntium  de-  καθωμολόγησαν  * τούς  ούν  χάς  έν  χή  κεφαλή  τρίχα* 
trimentum,  scite  excogitatis  nexibus,  adornant  et  πρδς  Λύμην  χών  δρώντω>  Jv  jinwMx . 4μ*λ»ή* 


957  SYNTAGMA  CANONUM.  - ΤΓΓ.  XIII,  CAP.  XXII,  XXIII.  958 


εύθετίζοντας  καί  διασκευάζοντας,  καί  δέλεαρ  προσ- 
τιθέντας  έντεύθεν  xatc  άστηρίκτοις  ψυχκΤς,  έπι- 
τιμίφ  προσφόρφ  πατρικώς  θεραπεύοιεεν,  παιδαγω- 
γούσες αύτούς,  και  σωφρονως  βιουν  έκδιδάσκοντες, 
πρδς  τδ  άφέντα;  τήν  έκ  της  ύλης  Απάτην  καί  μα- 
ταιότητα, πρδς  την  Ανώλεθρον  καί  μακαρΐαν  ζωήν 
τον  νουν  μετάγειν  διηνεκώς,  καί  Ιν  φόβφ  Αγνήν 
Ιχειν  Αναστροφήν,  καί  θεψ  πλησιάζειν  κατά  έφικτδν, 
διά  της  έν  βίψ  κχθάρσεως  · καί  τον  Ιν$ον  ή τδν  έξω 
άνθρωπον  μάλλον  κοσμεΤν  άρεταΐς,  καί  χρηστοΤς  καί 
Αμώμοις  ταίς  ήθεσιν  * ώστε  μηδέν  λείψανον  φέρειν  έν 
έαυτοΤς  της  του  έναντίού  σκαιότητος  * εΐ  δε  τις  παρά 
τδν  παρόντα  κανόνα  διαγίνοιτο,  ΑφοριζέσΘω. 

ρ*.  Οί  όφθαλμοί  σου  ορθά  βλεπέτωσαν,  καί  πάση 
φυλακή  τήρει  σήν  καρδίχν,  ή σοφία  διακελεύεται  · 
ρφδίως  γάρ  τά  έαυτών  δπί  την  ψυχήν,  αΐ  του  σώ- 
ματος αΙσθήσεις  είσκρίνουσι  · τάς  ούν  τήν  δρασιν 
καταγοητευούσας  γραφάς,  είτε  έν  πίναξιν  εϊτε  άλλως 
πως  Ανατεθειμένας,  καί  τδν  νουν  διαφθειρούσας, 
και  κινούσας  πρδς  τά  των  αίσχρών  ήδονών  δπεκκαύ- 
ματα,  ούδαμώς  ΑπΙ  του  νυν  έν  οίφδήποτε  τόπφ 
προστάσσομεν  έγχαράττεσθαι  · εΐ  δέ  τις  τούτο  πράσ- 
σειν  έπιχειρήσοι,  ΑφοριζέσΘω. 

Πώς  τά  θεώρια  τελούνται,  καί  πώς  γίνεται  ή δα- 
πάνη αυτών,  καί  δτι  δύναται  6 άρχων  τά  θεωρικά 
πρδς  καιρδν  άφορίζειν  είς  Ανανέωσιν  τειχών,  ε?ρη- 
ται  βιβλ.  ια*  του  κωδ.,  τίτ.  μα’,  μβ*,  μδ*,  μζ**  · 6 δέ 
με*  τίτ.  ΑναιρεΤ  την  θέαν  των  Μονομάχων. 

Κ.ΕΦΑΛ.  ΚΓ\  — Περί  κλεπτών  κα\  τυμβωρύ- 
χων καί  ληστών. 

Βασιλείου  κανών  ξα*,  ξζ"*. 

ξα*.  *0  κλέψας  εΐ  μίν  άφ*  έ αυτού  μεταμεληθείς 
κατηγορήση  έαυτού,  ένιαυτύν  κωλυθήσεται  μο'νον  της 
κοινωνίας  των  άγιασμάτων  · εΐ  δε  έλεγχθείη,  έν  δυ- 
σϊν  Ιτεσι  * μερισθήσεται  δέ  αύτψ  δ χρόνος  είς  ύπό- 
πτωσιν  καί  σύστασιν  * καί  τότε  Αξιούσθω  τής  κοι- 
νωνίας. 

ξζ"*,  *0  τυμβωρύχος,  kv  δέκα  Ιτεσιν  Ακοινώνητος 
Ισται,  έν  δυ»1  προσκλαίων,  έν  τρισίν  άκροώμενος, 
kv  τέσσαρσιν  ύποπίπτων,  ένί  δε  συνεστώς  · καί  τότε 
δεχθησόμενος. 

Γρηγορίου  Νύσσης  κεφ.  ζ"*,  ζ*,  η*. 

ς\  Τδ  δέ  Ετερον  είδος  της  είδωλολατρίας  (οδτω 
γάρ  όωμάζει  την  πλεονεξίαν  δ ΟεΤος  * Απόστολος', 
ούκ  οΐδα  όπως  Αθεράπευτο ν ύπδ  τών  Πατέρων  ημών 
περιώφθη  * καίτοι  γε  δοκεΤ  τδ  τοιουτον  κακδν,  τής 
τριττης  έν  τή  ψυχή  καταστάσεως  πάθος  είναι*  καί  ® 
γάρ  δ λογισμδς  τής  του  καλού  κρίσεως  άμαρτάνων, 
έν  τή  υλη  τδ  καλδν  είναι  φαντάζεται,  ού  πρδς  άολον 
άναβλέπων  κάλλος  * καί  ή έπιθυμία  πρδς  τά  κάτω 
Κ τού  αληθούς  όρεκτού  Αποζούσα  * καί  ή φιλό- 
νεικός  τε  καί  θυμώδης  διάθεσις  πολίάς  έκ  τής  τοι- 
«ύτης  αμαρτίας  τάς  άφορμάς  λαμβάνει  * καί  τδ 
βλον  εΙπ-.Τν  συμφωνεί  ή τοιαύτη  νόσος  τψ  Αποστο- 
λικφ  της  πλεονεξίας  δρψ  * δ γάρ  θείος  'Απόστολος 
ού  μόνον  αυτήν  είδωλολατρίαν,  άλλά  καί  βίζαν 
πάντων  τών  κακών  Απεφήνχτο  * καί  8μως  τδ  τοι- 


ι componant, et  infirmis  animis  escam  ea  ratione  ob- 
jiciunt, convenienti  supplicio  paterne  curamus; 
ipsos  instituentes  et  temperanter  vivere  docentes, 
ot  relicta  fraude  ei  vanitate, qua  ex  materia  oritur, 
ad  exitio  carentem  beatamque  vitam, mentem  as- 
sidue traducant ; et  in  tiinore  puram  et  sanctam 
conversationem  habeant,  et  Deo,  quoad  ejus  fieri 
potest,  appropinquent  per  vita  puritatem  ; et  in- 
ternum magis  quam  externum  hominem  virtuti- 
bus et  bonis  inculpatisque  moribus  exornent ; ut 
nullas  in  se  ferant  reliquias  diabolica  perversi- 
tatis. St  quis  autem  prater  hunc  canonem  versa- 
tus fuerit,  excommunicetur. 

100.  Oculi  tui  recto  aspiciant,  et  omni  custo - 
i dia  serva  cor  tuum , jubet  Sapientia  49.  Corporis 
enim  sensus  sua  facile  in  animam  effundunt.Pic- 
turas  e»go  qua  oculos  prastringunt  sive  in  tabu- 
lis, sive  quovis  alio  modo  fiant,  et  mentem  cor- 
rumpunt, et  ad  turpium  voluptatum  movent  in- 
cendia. nullo  modo  deinceps  465  exprimi  jube- 
mus. Si  quis  autem  hoc  facere  aggressus  fuerit, 
deponatur. 

Textus. Quomodo  spectacula  peragantur, quomo- 
do in  illa  sumptus  fiat,  et  quod  spectaculorum  im- 
pensas prasesad  murorum  refectionem  ad  tem- 
pus derivare  possit,  dicitur  lib.cod.  I 1 , tit.  41 , 42, 
45  et  46.  Tit.  43,  tollit  spectacula  gladiatorum. 

CAP  XXI II.  — De  furibus,  sepulcrorum  ex- 
pilatoribus, et  latronibus . 

Basilii  canones  61,  66. 

6i . Qui  furatus  est,  siquidem  sponte  poeniten- 
tia notus,  seipsum  accusarit ; annum  a sola  sa- 
cramentorum communione  arcebitur  : sin  autem 
convictus  fuerit,  annos  duos.  Dividetur  autem  ei 
tempus  in  suhstrationem  et  consistentiam  : et 
tunc  communione  dignus  habeatur. 

65.  Qui  suam  in  brutorum  concubitu  impie- 
tatem confitetur,  idem  tempus  in  poenitentia  ser- 
vabit. 

Gregorii  Nysseni  canones  6,  7,  8. 

6. Altera  autem  idololatriae  species  (sic  enim  di- 
vinus Apostolus  avaritiam  appellatSO  , nescio  quo- 
modo absque  ulla  poenae  medela  a Patribus  praeter- 
missa sit.  Atqui  hoc  malum  quidem  videtur  esse 
trium  aniini  constitutionum  allectio.  Nam  et  ratio, 
ab  ejus  quod  pulchrum  est  judicio, aberrans, esse 
in  materia  quod  pulchrum  est  existimat,  non  ad 
pulchritudinem  a materia  separatam  aspiciens, et 
desiderium  ad  ea  quae  sunt  inferioca  inclinatur,  ab 
eo  quod  vere  est  expetendum  dilabens  Jam  vero  et 
contentiosaanimosaqueanimsB  affectio  ex  hoc  pec- 
cato 464  multas  occasiones  accipit.  Et  ut  in  uni- 
versum dicam, hic  morbus  cum  apostolica avaritiae 
definitione  consentit. Divinos  enim  Apostolus  eam 
non  solum  idololatriam,  sed  etiam  omnium  malo- 


49  Prov.  iv,  23.  89  Ephes.  v,  5. 


959  PHOTII  PATHIARCHJ!  jfJP.  960 


rum  radicem  pronuntiavit*1 ;ot  tamen  b»c  mo r-t 
bi species,  inconsiderata  et  absque  uda  ejus  cura 
praetermissa  est : quo  At,  ut  hic  inorbus  7alde  in 
Ecclesia  redundat,  et  nemo  in  iis  qui  ad  clerum 
adducuntur,  inquirit,  num  qui  eo  idekdaJria^ge· 
nere  polluti  sin*.  Sed  de  iis  quidem,  quoniam  id 
a Patribus  praetermissum  est  sufficere  existimo 
publica  doclriuss  ratione,  ea  quomodo  fieri  po- 
test curare,  veluti  quosdam  morbos  ex  repletio- 
ne ortos, inexplebilis  avaritia  affectiones  oratione 
purgantes.  Solum  autem  furtum,  et  sepulcrorum 
effossionem,  et  sacrilegium  vitia  existimamus, 
quod  sic  a Patrum  consequentia,  haec  nobis  tra- 
ditio facta  sit.  Atqui  apud  divinam  Scripturam  et 
fenus  et  usura  sunt  prohibita,  et  per  quamdam 
potentiam,  ad  suam  possessionem  aliena  tradu- 
cere, etiamsi  sub  contractus  aut  transactionis 
specie  bec  forLasse  factum  sit.  Quoniam  ergo  nos 
quidem  ad  canonum  potestatem  assequendam 
fide  digni  non  sumus,  io  iis,  qu®  ex  confesso 
prohibita  sunt,  canonicam  sententiam  dictis  jam 
adjiciemus.  Dividitur  autem  furtum  in  latrocinium 
seu  depredationem,  et  in  murorum  effossionem. 
Idem  autem  utriusqoe  est  institutum,  videlicet 
aliena  auferre  : iu  animo  autem  ipsorum,  magna 
est  inter  se  differentia.  Latro  enim,  etiam  homi- 
cidium ad  id  quod  studet  assequi  assumit,  ad  id 
paratus  et  armis,  et  copiis,  et  opportunitate  loci, 
adeo  ut  is  homicidarum  judicio  subjiciatur, si  per 
poenitentiam  ad  465  Dei  Ecclesiam  reversus  fue- 
rit. Qui  autem  latenti  ablatione,  sibi  alienum , 
usurpat,  si  deinde  per  enuntiationem  peccatum 
suum  sacerdoti  aperuerit,  vitii  studio  in  contra- 
rium mutato  aegritudinem  curabit : dico  autem 
largiendo  quae  habet  pauperibus,  ut,  dum  qtue 
habet  profundit,  se  ab  avaritiae  morbo  liberum 
aperte  ostendat.  Sin  autem  nihil  aliud  praeter- 
quam solum  corpus  habeat,  jubet  Apostolus  per 
laborem  corporalem  ei  morbo  mederi.  Dictionis 
eutem  ita  habet  contextus  : Qui  furatur , non 
amplius  furetur  : sed  potius  laboret  bonum  ope - 
rcns , ut  possit  ei  largiri  qui  indiget 

7.  Sepulcrorum  autem  effossio, etc., ut pag.8H. 

8.  Sacrilegium  autem,  etc.,  ut  pay.  814. 

Lege  quae  adnotata  sunt  in  cap.  27,  tit.  9 

praesentis  operis.  Textus . De  latronibus  dicitur  1 
lib.  xlviii,  tit.  19,  Digest.  28  : Qui  praedandi 
causa  aggressuras  faciunt,  similes  sunt  latroni- 
bus. Et  si  cum  ferro  id  faciant,  et  saepius,  atque 
in  itineribus,  capite  puniuntur  : eaeleri  in  exsi- 
lium mittuntur,  aut  deportantur.  Famosi  vero, 
quibus  locis  latrocinati  eunt,  furca  figuntur,  aut 
cum  bestiis  depugnant.  Mirabile  [quiddam]  ait 
conet.  2,  tit  18,  lib.  vn  cod.  de  latronum  fami- 
lia nempe  descendentibus,  ex  largitione  princi- 
pali, vel  auctoritate  fiscali  servis  feclis,  interimi 
libertatem· 


OVTOV  εΐδος  παρώφθη  της  νόσου  άν*πί σκαπτόν  τι 
άτημέληχον  · διδ  καί  πλεονάζει  κατά  τάς  * Εκκλη- 
σίας το  τοιούτον  ά^ώτιημχ  * καί  ουδε'ίς  τού;  Ιπί 
τον  κλήρον  άγομένους  περιεργάζεται,  μή  πως  τψ 
τοιούτφ  ειδει  τής  είδωλολατρξας  κατεμιά νΟησαν  · 
&λλά  περί  μίν  τούτων  δια  το  παρεΤσθαι  τυΤς  Οχ- 
τρόν ήμών,  άρκεΤν  ήγούμεθχ,  τψ  δημοσίφ  της 
διδασκαλίας  λάγψ,  8πως  Sv  οΐον  τε  ή,  θεράπευε  ιν 
ώσπερ  τινά  πάθη  πληθωρικά  τάς  πλεονεκτικός  ά£- 
βωστίας,  δια  του  λόγου  καθχίροντος  * μάχην  δε  την 
κλοπήν  και  τυμοωρυχίχν  και  τήν  ιεροσυλίαν  πάθη 
νομίζομεν,  διά  τδ  ούτως  1κ  της  των  Πάτερων  ακο- 
λουθίας, την  πχράδοσιν  ήιχΤν  περί  τούτου  γενέσθαε  · 
καίτοι  γε  παρά  της  θείας  Γραφής,  και  δ πλεονασμός 
και  ό τάκος,  των  άπειρημέ>ων  έστί  και  τδ  ϊχ  δυνα- 
στείας τι  τ^  Ιοίφ  κτήσει  προσαγαγεΤν  τά  άλλό- 
τρια,  καν  έν  προσχήμχτι  πραγματείας  τδ  τοιοϋτον 
τύχ(|  γινόμενον  · έτειδή  τοίνυν  τδ  καθ’  ήμας  εΙς 
έξουσίαν  κανύνων  άξιά  πιστόν,  την  έπι  των  δμολογου- 
μενως  άπηγορευμένων  κανονικήν  κρίσιν  ήδη  τοΤς 
είρημένοις  ποοσθήσομεν  · διήρηται  ή κλοπή  εις  τε 
ληστείαν  υλ\  είς  τοιχωρυχίαν  · και  εΤς  μέν  ϊχ  άμ- 
φοτέρων  σκοπδς,  ή των  άλλο  τριών  άφ*ίρεσις  * πολλή 
δε  κατά  την  γνώμην  αυτών  ή προς  άλαλους  έστί 
διαφορά  · δ μεν  γάρ  ληστής,  καί  την  μιαιφονίαν  είς 
συμμαχίαν  του  σπουδαζομένου  παραλεμβάνει,  ρρδς 
αύτδ  τούτο  παρασκευή  ζάμενος  καί  ?πλοις  και  πολυ- 
χειρίφ  και  τοΤς  έπικαίροις  των  τύπων  * ώστε  τδν  τοε- 
ούτον  τψ  κρίματι  των  άνδροφόνων  ύπα'γεσθαι,  εΐ  διά 
μεταμελείας  έαυτδν  πρδς  τήν  'Εκκλησίαν  τού  θεού 
έπαναγάγοι  * δ δε  δι*  δφαιρέσεως  λανθανούσης  σφε- 
τεριζάμενος  τδ  άλλάτριον,  είχα  δι’  έξαγορεύσεως  τδ 
πλημμέλημα  έαυτού  τψ  Ιερεΐ  φανερο’ισας,  τή  περί 
τδ  έναντίον  τού  πάθους  σπουδή,  θεραπεύσει  την  άβ- 
βωστίχν,  λέγω  δε  διά  τού  τά  προσόντα  παρέχειν  τοΤς 
πένησιν,  ΐνχ  τψ  προέσθαι  ά Ιχει,  φανερώς  γένηται 
καθαρεύων  της  κατά  πλεονεξίαν  νόσου  * εΐ  Ιέ  και 
μηδέν  ϊχοι,  μόνον  δε  τδ  σώμα  Ιχοι,  κελεύει  δ 'Από- 
στολος διά  τού  σωματικού  κόπου,  τδ  τοιούτον  έξιασα· 
σθαι  πάθος  · έχει  δε  ή λέξις  ούτως  · *0  κλεπτών  μη- 
κέτι  κλεπτέτω,  μάλλον  δΐ  κοπιάτω  έργαζόμενος  τδ 
άγαθδν,  ΐνα  εχ^  μεταδιδόναι  τψ  χρεία ν Ιχοντι. 
ζ*.  *0  δε  τυμοωρυχία,  κ.  τ.  λ. 
η*.  Π δε  Ιεροσυλία,  κ.  τ.  λ. 

’Ανάγνωθι  τά  παραγεγραμμένα  έν  τψ  κζ*  κεφ. 
τού  θ’  τίτ,  τού  παρόντος  συντάγματος  · περί  δΐ  λη- 
στών ειρηται  βιβλ.  μη',  τίτ.  ιθ’,  διάτ.  κη’,  δτι  οΐ  τάς 
έφόδους  ποκιύντες  διά  τδ  προοδεύσαι,  έοίκασι  τοΤς 
λ^σταΤς  * και  έάν  τούτο  μετά  σιδήρου  ποιώσι,  καί 
πολλάκις,  καί  έν  ταΐς  δδοΤς,  είς  κεφαλήν  κολάζον- 
ται * οΙ  δΐ  λοιποί  έξορίζοντχι,  ή δεπορτατεύονται  * οΐ 
δέ  περιβόητοι  φουρκίζονται  η θηριομχχούσιν  έν  οΐς 
έλήστευσαν  τόποις  * παράδοξον  δέ  φησιν,  ή β'  διάτ. 
τού  in’  τίτ.  τού  ζ*  βιδλ,  τού  χώδ.,  δτι  τοΤς  ούσι  της 
φαμίλιας  τών  ληστών,  και  έκ  βασιλικής  φιλοτιμίας  ή 
αυθεντίας  τού  φίσκου  γενομένοις  δούλοις,  άρνεΧται  ή 
έλενθιρία. 


11 1 Timoth.  νι,  10,  Λ Ephes.  ιυ,  28. 


961  SYNTAGMA  CANONUM.  - Ttt.  Χϊίϊ,  GAP.  XXIV-XXIX.  $6* 


ΚΕΦΑΛ.  KA'.  — Περ*  του  μή  βαλλίζειν  ή, 
όρχεϊσθαι  έν  γάμοις. 

Συνόδου  Λαοδικείας  χάνων  νγ*. 
νγ*.  "Οτι  ού  δεϊ  Χριστιανούς  είς  γάμους  άπερχο- 
μένους,  βαλλίζειν  ή όρχεϊσθαι,  άλλα  σεμνώς  δειπνεϊν 
ή άριστων,  ώς  πρέπει  ΧριστιανοΤς. 

ΚΕΦΑΛ.  ΚΕ'.— - Περί  του  μη  συλλούβσθαι  γυναιξίν 
άνδρας. 

Συνόδου  Ααόδικείας  χάνων  λ', 
λ*.  *Οτ*  δεΤ  Ιερατικούς,  $ κληρικούς,  ή άσκητάς  έν 
βαλανείψ  μετά  γυναικών  άπολούεσθαι,  χ·  τ·  λ. 

Συνόδ ου  οικουμενικής  Εκτης  κανών  οζ/. 
οζ\  *Οτι  ού  δεΤ  Ιερατικούς,  ή κληρικούς,  ή άσκη- 
τάς,  έν  βαλχνεΐφ  μετά  γυναικών  άπολούεσθαι,  κ.  τ.  λ. ; 

'Ανάγνωθι  τά  παραγραφέντα  έν  τψ  λα*  χειρ,  τού  6* 
τίτ.  τού  παρόντος  συντάγματος. 

ΚΕΦΑΛ.  Κ<Γ.  — Περί  τού  χλευάζοντος  τούς 
άσθενεϊς. 

* Αποστόλων  κανών  νζ* . 

νζ\  ΕΤ  τις  κληρικός  χωλών  ή κωφών  ή τυφλών, 
κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΑ.  ΚΖ*.  — - Περί  τού  μή  είσιέναι  γυναίκας 
βΐς  θυσιαστήριον,  καί  δτι  μόνοις  τοΤς  ΙερατικοΤς 
Ιξεστι  κοινωνεΐν  έν  τψ  θυτιαστηρίω. 

Συνόδου  Ααοδι κείας  κανών  ιθ*,  μδ*. 
ιθ\  Περί  τού  δεΤν  Ιδίφ  πρώτον,  μετά  τάς  δμιλίας 
τών  Επισκοπών,  κ.  τ.  λ. 

μδ*.  Οτι  ού  διΤ  γυναίκας  έν  τψ  θυσιαστηρίφ 
είσέρχβσθαι. 

Συνόδου  οίκουμενιχης  Εκτης  κανών  ξθ4. 
ξΘ*·Μή  έςέστω  τινί  τών  άπάντων  έν  λαϊχοΤς  τελου*- 
τι.  Ενδον  Ιερού  είσιέναι  θυσιαστηρίου,  κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΑ.  ΚΒ\  — Περί  τού  μή  ποιεΤν  άπώ  συμ- 
βολής συμπόσια. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  νε*. 
νε'.  *Οτι  ού  δεΤ  Ιερατικούς  ή κληρικούς,  έκ  συμβο- 
λής συμπόσια  έπιτελεΤν,  άλλ*  ούδε  λαϊκούς. 

ΚΕΦΑΑ.  Κθ'.  — Περί  κυβευόντων  ή μεθυσκο- 
μενών. 

'Αποστόλων  κανών  μγ*. 

μγ*.  *Γποδιακονος,  ή αναγνώστης,  ή ψάλτης  τά 
δμοια  ποιων,  ή πάυσάσθω,  ή άιροριζέσθω  * ώσαύτως 
και  λαϊκός. 

Συνόδου  οίκουμενικής  Εκτης  κανών  ν', 
ν'.  Μηδένα  τών  άπάντων  είτε  λαϊκών  είτε  κληρι- 
κών κυβεύειν  άπώ  τού  νυν,  κ.  τ.  λ. 

Ή α’  διάτ.  τού  μγ*  τίτ.  του  γ*  βιβλ,  τού  κωδ. 
φησίν  δτι  δ ήττηθείς  είς  κόττον  ούχ  απαιτείται,  και 
καταλαβών  Αναλαμβάνει  μετά  διαδόχων  άπώ  του 
νικήσαντος  και  κληρονόμων  αύτού  διηνεκώς  καί  πέρα 
τριακονταετίας  * εΐ  δΐ  μή  θέλουσιν  άναλαβεϊν,  ώ θέ- 
λων  καί  μάΑιστα  δ τής  πόλεως  έν  ή τούίο  γέγονε 
πατήρ  ή Ικδικος  άπαιτεϊ  καί  δαπανφ  είς  Εργα  τής 
πόλεως,  καί  ή γενομένη  έπί  κόττφ  ασφάλεια  άκυρός 
έστι  καί  άποδίδοται  * εΐ  δέ  καί  τις  έν  σχήματι  κότ- 


CAP.  XXIV.  — Ne  choree*  in  nuptiis,  salta· 
tionesve  fiant. 

Concilii  Antiocheni  canon  83. 

53  Quod  non  oportet  Christianos  ad  nnptias 
venientes,  460  se  turpiter  et  indecore  gerere  vel 
saltare ; sed  modeste  coenare,  et  prandere, nt  de* 
cet  Christianos. 

CAP.  XXV.  — Ne  viri  cum  mulictibus  in  bal- 
neo sint. 

Concilii  Laodiceni  canon  ‘ 0. 

30.  Quod  non  oportet  eum  qui  est  sacratus  vel 
clericus,  vel  exercitator,  in  balneo  cum  mulieri- 
bus lavari,  etc.,  ut  pag.  790. 

Concilii  acumenici  vi  canon  77. 

77.  Quod  non  oportet  sacris  initiatos,  vel  cle- 
ricos  vel  ascetas,  lavari  cum  mulieribus,  etc.,  ut 
pag.  790. 

Lege  quas  annotata  sunt  in  cap.  31,  tit.  9 prae* 
sentis  operis. 

GAP,  XXVI.  — De  eo  qui  infirmos  irridet . 

Apostolorum*canon  57. 

57  (56].  Si  quis  clericus  claudum,  vel  sur- 
dum, etc.,  ut  pag.  738. 

CAP.  XXVII.  — Ne  mulieres  ai  altare  ingre- 
diantur ; et  quod  solis  ecclesiasticis  liceat  com- 
munica* e in  altari. 

Concilii  Laodiceni  canones  19, 44. 

19.  Oportere  seorsum  primum,  po^  episco- 
porum sermones,  etc  , ut  pag.  587. 

44.  Quod  non  oportet  mulieres  ad  altare  in- 
gredi. 

467  Concilii  acumenici  vi  canon  69. 

60.  Nulli  omnium  liceat,  qui  quidem  sil  in  lai- 
corum  numero,  intra  septa  sacri  altaris  ingredi, 
etc.,  ut  pag.  602. 

CAP.  XX vm.  — Ne  potationes  collata  sym- 
bola fiant. 

Concilii  Laodiceni  canon  55. 

55.  Quod  non  oportet  sacratos  et  clericos  ei 
collationi  convivia  peragere,  sed  neque  laicos. 

CAP.  XXIX.  — De  alatoribus  et  ebriosis . 

Apostolotum  canon  43. 

43  [42].  Hypodiaconus,  vel  lector,  vel  cantor, 
similia  laciens,  vel  cesset,  vel  segregetur.  Itidem 
Ot  laicus. 

Concilii  cecumeniei  vi  canon  50. 

50.  Nullum  omnium, sive  laicum  sive  clericum 
deinceps  alea  ludere,  etc.,  ut  pag.  774. 

Trxtus.Const,l,lil.43ylib.ri  cod.ait:  Qui  in  cot- 
to  victus  est,  non  tenetur;  et  si  solvit, cum  succes- 
soribus a victore  ejusqoe  haeredibus  perpetuo, 
etiam  post  triginta  annos  recipere  [potest.Qui]  si 
recupare  noliul,  quicunque,  et  praecipue  civitatis 
in  qua  id  fcclum  est,  pater  aut  defensor  exigit, 
atque  in  civitatis  opera  insumit.Quaevero  in  cotto 
cautio  facta  est,  irrita  est  et  redditur.  Quod  si 
quis  etiam  cotto  in  speciem  [repraesentata]  lupinis 


963  ΡΗΟΤΙί  PATRIARCHAE  CP.  964 


aliave  [qua]  materia  victas  fuerit  non  tenetor. 
Episcopi  [aulem]  auxilio  prosidum,  palrum  atque 
defensorum  in  hoc  inquirendi  facultatem  habent. 
Proinde  468  μονόβολον  duntaxat,el  κοντομονόδολον, 
et  κυντανδν  χόντακα  sive  fibula,  et  περιχυτήν  et 
Ιππικήν,  sine  dolo  atque  callidis  adinveimonibus 
ludere  est  licitum.  Ac  valde  quidem  divites  in 
unum  solidum  unaquaque  appositione  ludunt : 
reliqui  vero  io  multo  minus.  (In)  quod  autem  am- 
plius (lusum  est),  non  exigitur,  et  datum  redditur. 
Harum  [autem  rerum)  curam  habent  praesides, 
atque  derem  librarum  multa  incumbit  transgres- 
soribus et  transgressionem  permittentibus. C«»nst. 
vero  4 ejusdem  tit.  ait:  Neque  ligneis  equestribus 
[quomodo]  vocantur,  neque  alium  [quemcunque 
aleae  ludum  fas  est  ludere:  praeterquam  iis  quae  in 
praecedrute  constitutione  permissa  sunt.  [Alio- 
quin)  et  loca  in  quibus  hujusmodi  equesl·  ibus 
luditur,  publica  fiunt,  et  data  restituuntur  : aut 
ei  qui  dederunt,  recipere  nolint,  per  praefectum 
et  provinciarum  praesides  exiguntur,  atque  civi- 
tatum operibus  applicantur. 

CAP.  XXX.  — De  daemoniacis,  aut  id  simu- 
lantibus. 


i του  ήττηθή  θερμίοις  ή έτέρφ  δλη,  ούχ  άπαιτεΤτχι, 
των  Επισκόπων  άδ ειχν  έχόντων  τχΰτχ  ζητεΐν,  βοη- 
θούνχων  αύτοΐς  των  Πχτέρων  καί  άρχόντων  καί 
Εκδίκων  * μόνον  δε  παίζειν  Εξεστι  μονίβολον  χαΐ 
κονδομονίβολον,  καί  κυ’ιντχνδν,  χχ\  κόνδαχχ  χωρίς 
τής  όρπής,  κχι  περιχύτην,  και  ίππιχδν  άνευ  τέχνης 
καί  έπινοίχς  * xxl  οΐ  μεν  σφόδρχ  πλούσιοι,  ένδς  νο- 
μίσματος έκαστην  αύνθετιν  πχίζουσιν  * οί  δέ  λοιποί, 
πχνυ  ήττονος  · τδ  δέ  πλέον  άπαίτησιν  ούκ  Εχει,  καί 
διδόμενον  ούκ  άποδίόοται  * προνοουσι  τούτων  οΐ  άρ- 
χοντες,δίκα  λίτρων  ποινής  Επικέ  ιμένης  τοΤς  παραδαί· 
νουσιν,  ή χυγχωρούχι  πχρχδαίνεσθαι*  ή δέ  β’  διάτ.  τον 
χύτου  τίτ.  φησίν,  δτι  ούτε  τοΤς  καλουμένο;ς  ξυλίνοις  ίπ- 
πικοΤς,συτε  άλλη  κυβείφ  πχίζειν  εξεστι,  πλήν  τώνέπι- 
τραπίντων  έν  τξ  προλχβούση  διάτ.  καί  οί  τύποι  xxt' 
ού;  έν  τοΤς  τοιούτοις  Ιππι/οΤς  πχίζουσι  δημόσιοι  γίνον- 
ται, xxt  τα  διδόμενα  αποδίδονται  * ή μ ή βουλομένων 
άναλαβεΐν  των  δεδωκότων,άπχιτοϋνται  δια  του  έπέρχον 
xxt  των  άρχόντων  των  έπαρχιών,  xxt  προσκυροϋντχι 
τοΤς  Εργοις  των  πόλεων. 

ΚΕΦΑΛ.  Λ\  — Περί  δαιμονιζομένων  ή προσ- 
ποιούμενων. 


Apostolorum  canon  79. 

79.  Si  quis  daemonem  habeat,  ne  fiat  clericus, 
etc.,  ut  pag.  503. 

Concilii  oecumentci  vi  canon  60. 

60.  Cum  clamet  Apostolus,  quod  qui  Domino 
adhaeret, unus  esi  spiritus  53;  clarum  est,  quod  qui 
etiam  cum  contrario  init  fa  > iliaritatem  ac  con- 
suetudinem, cum  illo  conjunctione  unum  sit. Eos 
ergo,  qui  se  daemone  correptos  esse  simulant,  et 
morum  improbitate  eorum  figuram  et  habitum  si- 
mulate prae  se  ferunt,  visum  est  omnimodo  pu- 
niri ; et  ejusmodi  afflictionibus  laboribusque  eos 
subjici  oportere,  quibus  ii  qui  vere  a daemone 
correpti  eunt,  ut  a daemonis  operatione  liberen- 
tur, jure  subjiciantur. 

Timothei  canones  2,  3,  14, 16. 

Interrogatio . Si  catechumenus  a daemone  cor- 
ripiatur, etc.,  ut  pag . 647. 

468  Responsio . Si  is  qui  a daemone  corripi- 
tor, etc.,  ut  pag.  647. 

Interrogatio.  Si  quis  cum  sit  fidelis,  etc.,  ut 
pag.  607. 

Responsio.  Si  mysterium  non  enuntiet,  etc., 
ut  pag.  607. 

Interrogatio.  Si  quis,  cum  sui  compos  non  es- 
set, ut  pag.  614. 

Responsio.  YLoc  debet  clericus  discernere, etc., 
ut  pag.  614. 

Interrogatio.  Si  alicujus  uxor  spiritu  corripi- 
tur, ut  ferreos  etiam  compedes  gestet,  vir  autem 
dicat,  non  possum  continere,  et  velit  aliam  acci- 
pere ; debetne  aliam  accipere  an  non? 


'.Αποστόλων  κανών  οΘ\ 

σθ*.  Έάν  τις  δχίμονα  Εχη  κληρικός,  μ ή γινέσθώ, 
χ.  τ.  λ. 

Συνόδου  οΐχουμενικής  έκτης  κανών  ξ*. 
ξ*.  Τοδ  Αποστόλου  βοωντος,  8τι  δ κολλώμενος  τφ 
Κυρίψ  Εν  Πνευμά  έστι,  πρόδηλον  ώς  χχι  & τφ  Ενχν- 
^ τίψ  Εχυτδν  οΐχειών  Εν  γίνεται  τή  πρδς  αύτδν  συν- 
αφε^φ  * τούς  τοίνυ;  δχιμονφν  δποκρινομένους,  χχι  τρό- 
πων γχυλότητι  προσποιητώς  τά  εκείνων  σχημχτι· 
ζομένους,  Ιδοξε  τρόπψ  έπιτ'μάσθχι  πχντί,  καί  τοι- 
αύταις  αύτούς  σχληραγωγίαις  χχι  πόνοις  υποβχλΛιιν, 
οίς  5ν  οΐ  άληθως  δαιμονώντες  πρδς  απαλλαγήν  τής 
τού  δαίμονος  Ενεργείχς  άξίως  ύποβάλλοιντο. 


Τιμοθέου  κανών  β*,  γ*,  ιδ*,  ιε*. 

Έρώτησις.  *Εάν  δαιμονιζόμενος  τις  κατηχούμενος 
ή,  X»  ν®  λ. 

β\  ’ΑπΙκρισις®  Έάν  δ δαιμονιζόμενος  μή  καθχ- 
ρισθ$,  χ.  τ.  λ. 

Έρώτησις.  'Εάν  τις  πιστδς  ών  δχιμΟνίζητχι, 
χ®  τ.  λ. 

γ*.  ’Απόχρισις.  Έάν  μή  ΕξχγορΕύη  τδ  μυστήριον, 
χ.  τ®  λ® 

Έρώτησις.  Έάν  τις  μή  Εχων  Εαυτόν,  κ.  ν.  λ, 

ιδ*®  Άπόκρισις.  Διχ/ρίναι  όφείλει  δ χληρικδς, 
χ.  τ.  λ. 

Έρώτησις.  Έάν  τίνος  γυνή  πνευματιφ  πένο, 
ώστε  καί  σιδηρά  φορεΤν,  δ άνήρ  δέ  λέγει  5τι  ού  δό- 
ναται  έγχρατεύεσθαι,  xxl  θέλειλχβεΤν  άλλην,  εΐ  οφείλει 
λαβείν,  ή ού  ; 


» I Cor.  τι,  17. 


965 


966 


SYNTAGMA  CANON DM.  - TIT.  XIII,  CAP.  XXX- XXXIII. 


is*.  Άπόκρισις.  Μοιχείφ  μεσολαβεϊ  τδ  ποαγμα,  καί 
περί  τούτου  τί  Αποκρίνασθαι  ούχ  ευρίσκω  * κατά  δέ 
πνευματικήν  απόφανιν,  ούκ  όφείλει. 

Ειρηται  βιβλ.  8*  τοϋ  κώδ.,  τίτ.  ο*,  διάτ.  δ',δτι 
*Εάν  γυνή  μζίνηται  αύτεξουσία  ούσα,  μόνος  δ Ανήρ 
δύναται  πέμπειν  ^επούδιον  · έν  δέ  τψ  κβ*  διατάγ. 
ιού  γ’  τίτ.  τού  κδ*  β*βλ.  φησίν,  8τι  έάν  δ εΤς  των 
συνοικούντων  μανή,  αύτδς  μεν  ού  δύναται  στέλλειν 
διαίσιον  * εΐ  δέ  φορητή  έστιν  ή μανία,  είτε  διηνεκής, 
είτε  έκ  διαλειμμάτων,  ούκ  όφείλει  δ νήφων  τφ  μαι- 
νομένφ  στελλειν  (δεπούδιον  · εΐ  δέ  στείλη,  δποπίπτει 
τοϊς  έπιτιμίοις  της  αλόγου  διαζεύξεως  · ιΐ  δέ  Ανύποι- 
ατός  έστιν  ή αανία,  καί  ούκ  Εστιν  έλπίς  άνανήψεως, 
Ιξεστι  διά  τδν  έντεύθεν  φόβον  καί  την  Επιθυμίαν  τού 
παιδοποιήσαι,  βεπουδίω  λύειν  τδν  γάμον,  μηδετέρου 
ζημιουμένου  * εΐ  μέντοι  μη  λύει  γάμον,  άλλα  περι- 
φρονει  αυτής,  άναγκάζετ αι  διά  τού  άρχοντος  στρέ- 
φειν  αύτήν,  καί  φροντίζειν  τής  ίατρείας  αυτής,  και 
μηδέν  παραλιπεΐν  των  άνδρί  πρεπόντων  προς  τδ 
ποαον  τής  προικό;  * εΐ  δέ  σκορπίζει  τήν  προϊκα,  μεσ- 
εγγυαται  έφ*  ψ τήν  γυναίκα  και  τήν  φαμιλίαν  αύ- 
τλς  άξίαν  σχεΤν  έντεύθεν  παραμυθίαν,  φυλαττομένων 
των  έξ  άρχής  συμφώνων  · άλλά  τούτα  σήμερον  ού 
προβαίνει,  ούτε  διά  μανίαν  εύλόγως  λύεται  γάμος, 
τής  περί  £επο υδίων  ριζ*  νεαράς,  £ητάς  αιτίας  λε- 
γούσης,  καί  ύποβαλλούσης  τδν  παρ*  αύτάς  στέλλοντα 
βεπούδιον  τή  έκπτώσει  των  γαμιχών  έπιδόσεω*  κα\ 
Αλλας  έπιτιμίοις. 

ΚΕΦΑΛ.  ΑΑ*.  — ΟερΙ  λαϊκού  άφορισθέντος,  καί 
δεχθέντος  έξ  Ετέρου  πζρα  γνώμην  τού  Αφορί- 
σαντος. 

'Αποστόλων  κανών  ιβ',  ιγ'. 

ιβ\  Ει  τις  κληρικδς  ή λαϊκδς,  Αφωρισμένος  ήτοι 
άδεκτος,  κ.  τ.  λ. 

ιγ*.  Εί  δέ  άφωρισμένος  ειη,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  *Αντιοχε(ας  κανών,  ζ*. 

ΕΤ  τις  δπδ  τού  Ιδίου  έπισκάπου  Ακοινώνητος 
γέγονε,  κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΛ.  ΛΒ\  — Περί  των  Ιν  Κυριακή  ή Σαββάτφ 
νηστευόντων. 

’Αποστο'λων  κανών,  ξδ*. 

ξδ*.  E?  τις  κληρικδς  εδρεθή  τήν  Κυριακήν  ήμέ- 
ραν  νηστεύων,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Γάγγρας  κανών,  ιη*. 

ιη*.  Εϊ  τις  διά  νομιζομένην  Ασκησιν  έν  τή  Κυ- 
ριακή νήστεύοι,  Ανάθεμα  έστω. 

Συνόδου  οικουμενικής  Εκτης  κανών  νε*,  νζ"* 

νε*.  Έπειυή  μεμαθήκαμεν  τους  έν  τή  'Ρωμαίων 
πόλει,  έν  ταϊς  Αγίαις  τής  Τεσσαρακοστής  ήμέραις, 
κ.  τ.  λ. 

νζ“*.  'Ωσαύτως  μεμαθήκαμεν  έν  τή  *Αρμενίων 
χ«ήχ|,  χ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΛ,  ΛΓ\  — ΠιρΙ  τώχ  8iSaevdvru)v  τον 
οΐχον  τοϋ  θ«οϋ  χιΐ  ιάς  ουνάςιις,  «ϋχαταφρονήτοος 
*Τν«, 


Responsio.  In  hac  re  quidem  adulterium  inter- 
cedit, nec  habeo,  aut  invenio  quid  de  ea  respon- 
deam. 

Tertus. Dicitur  lib.v  cod.til.70,consl.  4, quod  si 
mulier  sui  juris consiitutafuriosasit,solus  maritus 
repudium  mittere  possit.  Digest.vero22,'it.3,lib. 
xxiv,  ait : Si  alter  conjugum  furere  coeperit,  ipse 
quidem  |furiosus|  nuntium  mittere  non  potest:  at- 
que si  furor, sive  perpetuus, sive  per  intervalla  [ac- 
cedens] tolerabilis  sil, neque  compos  mentis  fuerit, 
nuntium  mittere  debet.Si  tamen  miserit,  in  poenas 
injusti  divortii  incidit.Quod  si  furor  470  intolera- 
bilis sil  nec  ulla  re-ipiscenliaespes  supersit:  prop- 
ter furoris  melum,  ac  procreandas  sobolis  deside- 
rium, citra  utriusque  damnum,  matrimonium  re- 
pudio dissolvere  licet.Sane  si  [maritus]  matrimo- 
nium [quidem]  non  dirimat,  sed  furentem  [uxo- 
rem] negligat  : compellitur  per  magistratum  se- 
cundum dotis  quantitatem  alere  illam  aesanandam 
curare,  nibilque  eorum  qua  maritum  [praestare] 
conveniat,  praetermittere.  Sed  si  dotem  dissipet, 
sequestratur  [illa], quatenus  ex  ea  mulier,  ej usque 
familia  competens  habeat  solarium:  servandis  [vi- 
delicet] ab  initio  [initis  dotalibus]  pactis.  Verum 
haec  hodie  non  procedunt.neqae  propter  furorem 
recte  matrimonium  solvitur  : cum  de  repudiis 
novella  117  certas  causas  recitet,  atque  praeter 
eas,  repudium  mittentem  nuptialium  coniributio- 
num  amissioni,  aliisque  poenis  subjiciat. 

GAP.  XXXI.  — De  laieo  segregato,  Qui  reeep- 
tus  fuerit  ab  alio,  praeter  voluntatem  ejus  qui 
illum  segregaverat. 

Apostolorum  canones  12, 18. 

12.  Si  quis  clericus  vel  laicus,  segregatus  vel 
non  recipiendus,  elc.,  ut  pag.  671. 

13  [i2|.  Si  autem  est  segregatus,  elc.,  ut  paa. 
731. 

Concilii  Antiocheni  canon  6. 

6.  Si  quis  a proprio  episcopo  fuerit  excommu- 
nicatur, etc  , ut  pag.  719. 

471  GAP.  XXXII.  — De  jejunantibus  in  Sab- 
bato vel  die  Dominica : 

Apostolorum  canon  64; 

45.  Si  quis  clericas  inventus  fuerit  die  Domi- 
nica jejunare,  etc.,  ntpag.  635. 

' Concilii  Gangrensis  canon  18. 

18.  Si  quis  propter  eam  quae  existimatur,  exer- 
citationem in  Dominico  jejunet,  sit  anathema. 

Concilii  cecumenici  vi  canones  55,  S6. 

55.  Quoniam  intelleximus  in  Romanorum  civi- 
tate in  sanctis  quadragesimae  jejuniU,  etc.,  ut 
pag.  638. 

56.  Similiter  accepimus  et  iu  Armeniorum  re- 
gione, etc.,  ut  pag.  638. 

CAP.  XXX11I.  — De  iis  qui  docent  domum 
Dei  ibique  congregatas  synaxes  flocci  esse  fa- 
ciendas. 


967 


PHOTII  patriarcha  cp. 


wr 


Concilii  Gangrensis  canona  5, 20. 

8 Si  quis  docet  domum  Dei  esse  contemnen- 
dam, etc.,  ut  pag.  630. 

20.  Si  quis  arrogantia  utens,  etc.,  utpag.63Q. 

GAP.  XXXIV.  — De  laicis  qui  Epheshsa  acta 
infirmare  student. 

Concilii  Ephesini  canon  6. 

6,  Similiter  et  si  qni  velint,  etc.,  ut  pag.  890. 

472  Lege  quae  adnotata  eunt  in  cap.  14,  tit.  3, 
praesentis  operis. 

CAP.  XXXV.  — De  iis  qui  audita  Scriptura - 
ntm  lectione , non  exspectant  liturgiot  finem , ne· 
que  communicant. 

Apostolorum  canona  8,  9. 

8. Si  quis  episcopus  vel  presbyter,  vel  diaconus, 
vel  ex  sacerdotali  catalogo,  etc.,  ut  pag . 6H6. 

9.  Quicunque  fideles  ingrediuntur  et  Scriptu- 
ras audiunt,  etc.,  ut  pag.  606. 

Concilii  Antiocheni  canon  2. 

2.0mnes  qui  ingrediuntur  Ecclesiam  Dei, etc., 
nt  pag . 606. 

Concilii  Carlhaginensis  canon  46. 

De  passionibus  martyrum. 

40.  Liceat  etiam  legi  passiones  martyrum, cum 
anniversarii  dies  eorum  celebrantur. 

CAP.  XXXVI.  — De  iis  qui  privatim  congre- 
gantur. 

Concilii  Gangrensis  canon  6.  ( 

6.  Si  quis  praeter  Ecclesiam  vult  ecclesiam  ha« 
bere,  etc.,  ut  pag.  607. 

473  Concilii  cecumenici  vi  canona  31 , 89. 

3t.  Clericos,  qui  in  oratoriis,  quae  sunt  intra 

domos,  etc.,  ut  pag.  588. 

89.  In  aede  oratoria,  quae  est  intra  domum,etc.* 
ut  pag . 607. 

Lege  quae  annotata  sunt  in  cap.  44,  tit.  3 prae- 
sentis operis. 

CAP.  XXXVII.  — De  illo  qui  concupivit  rem 
habere  cum  femina , neque  tamen  fecit . 

ConcUii  Neocxsariensis  canon  4. 

4.  Si  quis  proposuerit  concupiscere  mulierem, 
etc.,  ut  pag.  891. 

CAP.XXXVIIL—  De  non  jejunantibus  in  sacra ' 
Quadragesima , vel  quarta  die , vel  in  parasceve . 

Apostolorum  canon  69. 

69  [68].  Si  qui3  episcopus,  vel  presbyter,  vel 
diaconus,  etc.,  ut  pag.  635. 

CAP.  XXXIX.  — De  auferentibus  ecclesiae  ce- 
ramvel  oltnm. 

Apostolorum  canon  72. 

72  [71].  Si  quis  clericus  vel  laicus  a sancta 
ecclesia  ceram  vel  oleum  auferat,  segregetur. 

474  CAP.  XL.  — De  laicis  qui  oh  suam  inju- 
stitiam extra  communionem  facti  sunt . Et  quod 
Mei  nequaquam  doceant» 


A Συνόδου  Γάγγρας  χάνων  ε’,  κ*. 

e’.  E?  τις  διδάσκει  τον  οίκον  του  Θεού  εύκχταφρό- 
νητον  είναι,  κ.  τ.  λ. 

ΕΪ  τις  αίτιφτο  ύπερηφάνφ  διαθέσει  κεχρημί- 
νος,  κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΛ,  ΛΑ’.  — Περ>  λαϊκών  πειρωμενων  άθ ε- 
τεϊν  τα  της  ίν  ’Εφέσφ  συνόδου. 

Συνόδου  ’ Εφέσου  κανών 
'Ομοίως  δέ  καί  εί  τινες  βουληθεΤεν,  χ.  τ.  λ. 
’ΑνάγνωΟι  τα  παραγραφέντα  έν  τψ  γ*  χειρ,  τού  ια' 
τίτ.  τού  παρόντα;  συντάγματος. 

ΚΕΦΑΛ.  ΛΕ/·  — Περί  των  άκροωμένων  τών 
Γραφών,  καί  μέχρι  τέλους  μη  προσκαρτερούντων, 
H μη  κοινονούντων, 

'Αποστόλων  κανών  η*,  θ*. 

* η*.  E t τις  έπίσκοπος,  ^ πρεσδύτερος,  % διάκονος, 

ή Ικ  του  καταλόγου  του  Ιερατικού,  κ,  τ.  λ. 

0*.  Πάντα;  τού;  είσιόντχς  πιστούς  καί  των  Γραφών 
ακούοντας,  μή  παραμένοντας,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Άντ ιοχείας  κανών,  β*. 
β*.  Πάντα;  τού;  είσιόντας  ε!ς  την  Εκκλησίαν  του 
Θεού,  κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ν*. 

Περί  των  παθών  των  μαρτύρων. 
ν\  'Εξέστω  2τ;  μην  άνχγινωσκεσθχι  τά  πέδη 
τών  μαρτύρων,  ήνίκ χ at  έτήσιχι  αυτών  ήμέρχι  έπιτε· 
λουνται. 

ΚΕΦΑΛ,  Λζ"\  — Περί  τών  Ιδίφ  έχχλησιχζόν· 
των. 

, Συνόδου  Γαγγρών  κανών  ζ**. 

ζ"\  Et  τι;  παρά  την  'Εκκλησίαν  Ιδίφ  έκκλησιάζοι, 
κ.  τ.  λ. 

Συνόδου  οικουμενική;  Εκτης  κανών  λα*,  νθ\ 
λα*·  Τούς  έν  τοΤς  εύκτηρίοις  οΐκοις,  κ.  τ,  λ, 

ν6*.  Μηδείς  έ*  εύκτηρίφ  οΐκφ,  Ενδον  οίκίας  τυγχέ- 
νοντι,  κ.  τ.  λ, 

’Ανάγνωθι  τά  πχρχγεγρχμμένκ  έν  τψ  ιδ*  χεφ.  τού  γ* 
τίτ.  τού  παρόντος  συντάγματος. 

ΚΕΦΑΛ.  ΑΖ'.  Περί  τού  έπιθυμήσχντος  συγχιθιν- 
δησαι  γυναικί,  καί  μη  πράξχντος. 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  8*. 
δ*.  Έάν  πρόθηταί  τις  έπιθυμήσας  γυναιχές, 
κ.  τ.  λ. 

> ΚΕΦΑΛ.  Λθ\  — Περί  τών  μη  νηστευόντων  την  μ’, 
καί  τετράδα,  καί  παρασκευήν. 

'Αποστόλων  κανών  ξθ*. 

ξΟ*.  Εϊ  τις  έπίσκοπος  $ πρεσβύ τερος,  H διάκονος, 
κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΛ.  ΛΘ\  — Περί  τών  άφαιρουμέναιν  της  έχ- 
χλησίας  κηρύν  ^ Ιλαιον. 

'Αποστόλων  κανών  οβ*. 

οβ\ΕΪ  τις  κλορικύ;  ή λχϊκύς  άπύ  της  άγίας  έχχλν 
σίας  άφεληται  χηρύν  Ιλαιον,  άφοριζέσθ»  * καί  τέ 
έπίπεμπτον  προσιιθέτω  μεθ*  ού  Ιλχοεν. 

ΚΕΦΑΛ»  Μ’.  — Περί  λαϊκών  διά  άδικίαν  άχοι- 
νωνήτων  γινομένων  * καί  περί  τού  μ λ διδάσκει* 
λαϊκούς. 


969  SYNTAGMA  CANONUM. 

Θεοφίλου  lac  της  πρός  Μηνάν  έπίσκοπον  έπι-  j 
στολής. 

Νόμιμον  πράγμα  πεποιήκασιν  οί  πρεσβύτεροι  οί 
έν  Γεμίνψ  κώμη,  et  αληθεύει  η κομίζουσα  τό  πράγμα 
Εύσταθία  * φάσκει  γάρ,  δτι  Κυράδιον  άδιχουσαν,  καί 
μη  βουλομένην  άναστεΐλαι  την  άδικίαν,  εχώρισαν 
της  συνάςεως.  Επειδή  το(νυν  εΰρον,  ώς  τό  έαυτής 
κακόν  θεραπεύσασα,  βούλεται  συναχθηναι,  θέλησον 
παρασκευάσαι  αυτήν  άποθέσθαι  πρώτον  την  άδικίαν 
καί  πεΤσαι  μετανοήσαι,  "να  ούτως,  εί  συνίδως  δτι 
νόμψ  θεού  προσέρχεται  τής  συνάξεως  δρεγομένη, 
έπιτρέψης  αυτή  μετά  των  λαών  συνάγεσθαι. 

Συνόδου  οίκουμενικής  Εκτης  κανών  ξδ\ 

ξδ*,  νΟτι  ου  χρή  δημοσίφ  λαϊκόν,  λόγον  κινεϊν  δο- 
γματικόν ή διδάσκειν,  αξίωμα  έαυτψ  διδασκαλικόν 
έντεΰθεν  περιποιούμενον  * άλλ'  εικειν  τή  παραδοθείση  | 
παρά  του  Κυρίου  τάξει,  καί  τό  ούς  τοΤς  την  χάριν 
του  διδασκαλικού  λόγου  λαδούσι  διανοίγειν,  καί  τά 
θεία  παρ’  αυτών  έκοιδάσκεσθαι  · *Εν  γάρ  τή  μι$ 

’ Εκκλησίφ  διάφορα  μέλη  πεποίηκεν  δ θεός  κατά  τήν 
τού  'Αποστόλου  φωνήν,  ήν  δ θεολόγος  έρμη  νεύω  ν 
Γρηγόριος,  σαφώς  τήν  έν  τούτοις  τάξιν  παρίστησί 
φάσκων  · Ταύτην  αΐδώμεθχ  τήν  τάςιν,  αδελφοί, 
ταύτην  φυλάττωμεν  · δ μεν  Εστω  τίς  άκοή,  δ δέ 
γλώσσα·  δ δέ  χειρ,  δ δέ  άλλο  τι  * ό μεν  διδασκέ- 
τω,  δ δε  μανθανέτω  * καί  μετά  βραχέα  * Καί  δ 
μανθάνων  έν  εύπειθείφ,  καί  δ χορηγών  έν  ίλα- 
ρότητι,  και  ό δπουργών  έν  προθυμίφ  · μή  πάντες 
ώμεν  γλώσσα  τό  έτοιμότατον,  μή  πάντες  από- 
στολοι, μή  παντες  προφήται,  μή  πάντες  διερ- 
μηνεύωμεν  · καί  μετά  τινα  · Τί  σεαυτόν  ποιείς  ^ 
ποιμένα,  πρόδατον  ών  j τί  γίνη  κεφαλή,  πούς 
τυγχάνων  ; τί  στρατηγεΤν  έπιχειρεΐς,  τεταγμένος 
έν  στρατιώταις  ; Καί  έτέρωθι  *Η  σοφία  διακε- 
λεύεται  · Μή  ?σθι  ταχύς  έν  λόγοις,  μή  συμπαρεκ- 
τείνου  πένης  ών  πλουσίψ,  μηδέ  ζήτει  τών 
σοφών  είναι  σοφώτερος  * εΐ  δέ  τις  άλψ  τόν  πα- 
ρόντα παρασαλεύων  κανό/α,  έπΐ  ημέρας  μ*  άφορι- 
ζέσθω. 


— ΪΙΤ.  XIV,  CkP.  II.  .970 

k Theophili  ex  epistola  ad  Menam  episcopum . 

Rem  justam  fecerant  presbyteri  in  Gemino  pa- 
go, si  verum  dicit,  quae  defert  litteras  Eustathia. 
Dicit  enim,  quod  Cyradium  facientem  injuriam, 
nec  ab  ea  desistere  volentem,  a communione  se- 
paraverunt. Quia  ergo  inveni, quod  suo  malo  cu- 
ram adhibens  vult  communicare, fac  ea  ita  se 
comparet, ut  injuriam  primum  deponat,  et  poeni- 
tentiam agere  in  animum  inducat,  et  si  sic  intel- 
lexeris, quod  accedit,  communionem  desiderans, 
permittas  ei  nt  cum  populis  communicet. 

Concilii  cecumenici  vi  canon  G4. 

64.  Quod  non  oportet  laicum  publice  disputa- 
re vel  docere,  docendi  auctoritatem  ex  eo  sibi 
\ vindicantem,  sed  ordini  a Domino  tradito  cede- 
re ; et  aurem  iis,  qui  docendi  gratiam  accepe- 
runt, aperire  ; et  divina  ab  eis  doceri  : In  una 
enim  Ecclesia  diversa  membra  fecit  Deus  3*,  ut 
est  vox  Apostoli.  Quam  aperte  interpretans  Gre- 
gorius  Theologus  35,  eum  qui  in  iis  est,  ordinem 
commendat,  dicens  :Hunc  ordinem  revereamur, 
fratres,  hunc  servemus.  Hic  quidem  sit  auris, ille 
vero  lingua  : hic  autem  manus,  hic  vero  aliquid 
aliud  : hic  quidem  doceat,  ille  vero  discat.  Et 
paulo  post : Et  discens  in  docilitate,  et  suppedi- 
tans in  hilaritate,  et  ministrans  in  alacritate.  Ne 
simus  omnes  lingua,  quod  est  promptius  : ne 
omnes  apostoli,  ne  omnes  prophetae,  ne  omnes 
interpretemur.  Et  post  qvaedam  : 475  Cur  te 
, pastorem  facis,  cum  sis  ovis  ? cur  caput  efficeris, 
'cum  sis  pes?  cur  imperator  esse  conaris,  cum 
relatus  sis  in  numerum  militum  1 Et  alibi  : Jubet 
Sapientia  : Ne  sis  velox  in  sermonibus , ne  cum 
sis  pauper , una  cum  divite  extendaris;  ne  quae- 
ras sapientibus  esse  sapientior  30.  si  quis  autem 
praesentem  canonem  labefactans  deprehensus 
fuerit  quadraginta  diebus  segregetur. 


ΤΙΤΛΟΣ  ΙΔ. 

tlEPI  ΚΟΙΝΩΝ  ΠΑΝΤΩΝ  ΑΝΘΡΩΠΩΝ. 


TITULUS  XIV. 

DE  CULPIS  QUAS  IN  OMNES  HOMINES  CADERE  QUEUNT. 


ΚΕΦΑΛ.  A'.  — Περί  «λεονεξίβί. 

Γρηγορίου  NiWik  χανών  ζ* . 
ζ"\  Tb  SI  2τερον  είδος  χής  είδωλολχτρίας,  x.  t.  λ. 
ΚΕΦΑΛ.  B'.  — Περί  άλογευομίνων. 

Συνόδου  ’Αγχύρχς  χανών  ιζ"’,  ιζ\ 
ιζ*.  Περί  χών  άλογευτχμένων  ή χβΐ  άλογευομέ- 
νων,  χ.  χ.  λ. 


CAPUT  I.  — De  avaritia. 

Gregorii  Nysseni  canon  6. 

6.  Altera  idololatriae  species,  elc.,  utpag.  958. 
CAP.  II.  — De  concumbentibus  cum  brutis. 

Concilii  Ancyrani  canones  <6, 17. 

16.  De  iis  qui  rationis  expertia  animalia  inie· 
runt  vel  ineunt,  etc.,  ut  pag.  891. 

31 


Μ II  Cor.  xit,  18.  M Orat,  de  servanda  in  disputationibus  moderatione.  80  Eccl.  v,  1. 
Patroi,  Gr.  CIV. 


071 


PHOTH  PATRIARCHA  cp.  m 


l7.  Eos  qui  rationis  expertia  animantia,  elc., 
ut  ut  pag.  891 . 

Basilii  canon  63. 

63.  Qui  suam  in  brutorum  concubitu  impietatem 
confitetur,  idem  tempus  in  poenitentia  servabit. 

476  Gregorii  Nysseni  cap.  3. 

3.  Eorum  autem  quae  ad  cupiditatem  et  volup- 
tatem flunt  peccatorum,  etc.,  ut  pag  807. 

CAP.  III.  — De  homicidis  et  latronibus . 

Apostolorum  canon  66. 

66  [64|.  Si  quis  clericus  in  pugna  pulsatum 
aliquem,  etc.,  ut  pag.  746. 

Concilii  Ancyrani  canones  21, 22,  23,  25. 

21.  De  mulieribus  quae  sunt  fornicatae,  elc., ut 
pag.  919. 

22.  De  voluntariis  casdibus,  supplices  quidem 
substernantur  : eo  autem  quod  perfectum  est,  in 
fine  vitae  digni  habeantur. 

23. De  involuntariis  caedibus, prior  quidem  con- 
stitutio jubet  in  septennio  per  praefinitos  gradus 
esse  perfecti  participes  : secunda  vero,quinquen· 
nium  implere. 

25.  Quidam  cui  erat  puella  desponsata, etc.,  ut 
pag.  786. 

Basilvi  canones  7,  8,  11,  13,  33,  43,  52,  54, 
55,  56,  57. 

7.  Masculorum  et  animalium  corruptores, etc., 
ut  pag.  911. 

8.  Qui  ob  iracundiam  securi  adversus  uxorem, 
elc.,  ut  pag.  922. 

11.  Qui  autem  involuntariam  caedem  fecit,  un-( 
decim  annorum  spatio  abunde  judicio  satisfecit. 
Nam  dubio  procul,  erga  eos  qui  percussi  sunt, 
Moysis  praescripta  observabimus, ac  eum  qui  decu- 
buit quidem  post  acceptas  plagas,  sed  iterum  ba- 
culo suo  innixus  ambulavit,  non  concedimus  oc- 
cisum fuisse.Sin  autem  non  surrexit  post  plagas, 
quia  tamen  non  voluit  occidere  is  qui  perculit, 
homicida  quidem  est,  sed  involuntarius  propter 
propositum. 

l3.Csedes  in  bellis  facias  patres  nostri  pro  cae- 
dibus non  habuere;  illis,  ut  mihi  videtur,  qui  477 
pro  pudicitia  ac  pietate  pugnant, ignoscentes. For- 
tasse tamen  recte  suadebitur,  ut  ipsi  cum  manus 
eorum  purae  non  sint, per  tres  annos  a sola  com- 
munione abstineant 

33.  Mulier  quae  in  via  peperit,  et  fetus  sui  cu- 1 
ram  non  suscepit,  caedis  crimini  subjiciatur. 

43.  Qui  mortis  ictum  dedit  proximo.est  homi- 
cida, sive  percutere  incepit,  sive  ultus  est. 

52.  Quae  fetum  in  via  editum  neglexit,  etc .,  ut 
pag.  922. 

5i.Involunlariarum  caedium  discrimina  scio  me 
ante  tempus  pietati  tuae  pro  viribus  descripsisse, 
neque  his  amplius  quidquam  dicere  queo;  estau- 
tem  tuae  prudentiae,  pro  casus  cujusque  ratione 
poenas  intendere,  aut  etiam  remittere. 


ιζ*.  Τους  άλογευσχμένους,  κ.  τ.  λ. 

Βασιλείου  κανών  ξγ*. 

ξγ.  Ο έν  άλόγοις  την  έχυτού  άσέβ ειαν  έξχγορεύων5 
τδν  χυτόν  λόγον  έξομολογΟύκενος  πχρχφυλάςεται. 

Γρηγορίου  Νύσσης  κεφ.  γ\ 

γ\  Των  δε  δι'  Επιθυμίαν  τε  και  ηδονήν  γινομένων 
Αμαρτημάτων,  κ.  t.  λ. 

ΚΕΦΑΑ.  Γ'.  — Περί  φονεων  καί  ληστών. 

'Αποστόλων  κανών  ξζ"\ 

ξζ"\  Ει  τις  κληρικδς  έν  μάχη  τινά  κρούσει,  κ.τ.λ. 

Συνόδου  Άγκυρας  κανών  κα',  κβ*,  κγ',  κε*. 

κα*.  Περί  των  γυναικών  των  έκπορνευουσών  και 
άναιρουσών  τα  γεννώμενα,  κ.  τ.  λ. 

Β *β\  Περί  έκουσίων  φόνων,  υποπιπτέτωσχν  μέν*  τοΰ 
δε  τελείου,  έν  τψ  τέλει  τού  βίου  κχτχξιούσθωσαν. 

κγ’.  'Επί  άκουσίων  φόνων  δ μέν  προ'χερος  opor. 
Εν  έπχχετίςρ  κελεύει  τού  τελείου  μετασχεΤν  κατά 
τούς  ώρισμένους  βαθμούς  · δ δέ  δεύτερος,  τον  πεν- 
ταετή χρόνον  πέηρώσαι. 

κε\  Μνηστευσάμενίς  τις  κόρην,  κ.  τ.  λ. 

Βασιλείου  κανών  η’,  ια’,  ιγ’,  λγ',  μγ’,  νβ’,  νδ’, 

ν«’.  ν<Γ.  <'· 

ζ\  Ά^ενοφθόροι,  και  ζοωφθοροι,  και  φονεΤς, 
κ.  τ.  λ. 

η\  '0  άξίνη  παρά  τδν  θυμόν,  κ.  τ.  λ. 

, ια*.  Ο δέ  τδν  ακούσιον  ποιήσας  φόνον,  Αρκούν- 
τως έξεπλήρωσε  την  δίκην  έν  τοΐς  Ενδεκα  Ετεσι  · δή- 
λον  γαρ  6xt  έπί  των  πληγέντων  τα  Μωϋσέως  παρα- 
τηρήσομεν  · καί  τδν  κατακλιθέντχ  μέν  ύπδ  τών 
πληγών  Ας  Ιλχβε,  βαδίσαντα  δέ  πάλιν  έπι  τη  βάβδψ 
έαυτού,  ού  λογισόμεθα  πεφονεύσθαι.  Εΐ  δέ  και  ούχ 
έξανέστη  μετά  τάς  πληγάς,  άλλ’  ούν  τψ  μη  προελέ- 
σθαι  αύτδν  άνελεΐν  δ τυπτήσας,  φονευτής  μέν  άλλ* 
Ακούσιος  διά  την  πρόθεσιν. 

ιγ*.  Τούς  έν  πολέμοις  φόνους  οί  πατέρες  ήμών, 
έν  τοΤς  φόνοις  ούκ  έλογίσανχο,  έμοί  δοκεΤ  συγγνώ- 
μην δόνχες  τοΤς  δπέρ  σωφροσύνης  και  εύσεβείας 
άμυνομένοις  * τάχα  δέ  καλώς  Εχει  συμβουλεύει  ώς 
τάς  χεΤρας  μή  καθαρούς,  τριών  έτών  της  κοινωνίας 
μόνης  άπέχεσθαι. 

λγ*.  Η γυνή  ή διά  τής  δδού  κυήσασα,  και  άμελή- 
σαεα  τού  κυήματος,  τψ  τού  φόνου  έγκλήμχτι  ύπο- 
κείσθω· 

μγ*.  70ς  θανάτου  πληγήν  τψ  πλησίον  Εοωκε, 
φονεύς  έστιν,  είτε  ήρξε  τής  πλήγης,  είτε  ήμύνατο. 

νβ.  3 τού  κυήματος  κατά  τήν  δδόν  άμελήσασχ, 
κ.  τ.  λ. 

νδ\  Τάς  τών  άκουσίων  καί  έκουσίων  διαφοράς^ 
πρδ  χρόνου  οΐδα  έπιστείλας  τή  θεοσεβείς  σου,  κατα 
τδ  έμοι  δυνατδν,  και  πλέον  Εκείνων  ούδέν  ειπεΤν 
δύναμαι  * τής  δέ  σής  συνέσεώς  έστι  κατά  τδ  ίδέωμπ 
ύφιέναι  της  περιστάσεως,  έπιτείνειν  τά  έπιτίμια  ή και 
ύφιέναι. 


973 


974 


SYNTAGMA  CANONUM. 

vs*.  Οί  τοϊς  λγ.σχαΐς  άντεπεξιόνχ ες,  κ.  τ.  λ.  i 

νς"\  *0  έκουσίως  φονεύσας,  μετά  δε  τούτο  μετα- 
μεληθείς,  ε','κοσι  Ετεσι  ακοινώνητος  Εσχαι  χοΤς  άγιά- 
σμασι  · χά  δέ  είκοσι  Εχη  ούτως  οΐκονομηθήσεται  Ικ9 
αδχψ.  Έν  τέσσαρσιν  Εχεσι  προσκλαίειν  οφείλει,  Εξω 
τής  Θύρας  έστώς  τού  εύκχηρίου  οίκου,  καί  χών  είσ- 
ιόνχων  πιστών  δεόμενος  ευχήν  υπέρ  αύχοΰ  ποιεΤ- 
σθαι,  έξβγορεύων  χην  Ιδίαν  παρανομίαν  * μβχά  δέ 
τΙσσαρ α Ετη  εις  τούς  Ακροωμένους  δεχθήσεχαι.  Έν 
έπχά  Ετεσι  μετά  χών  έν  υποπτώσει  προσευχόμενος 
έξελεύσεται  * έν  χέσσαρσι  συστήσεχαι  μόνον  χοΤς  πι- 
σχοΤς,  προσφοράς  δέ  ού  μεχαλήψεχαι  * πληρωθέντων 
δέ  τούτων,  μεθέξει  χών  Αγιασμάτων. 

νζ'.  ’Ο  Ακουσίως  φονεύσας,  έν  δέκα  Ετεσιν  Ακοι- 
νώνητος Εσχαι  χών  Αγιασμάτων  οΐκονομηθήσεται  δέ 
χά  δέκα  Εχη  έπ*  αύτφ  ούτως  * δύο  μέν  Ετη  προσ- 
κλαύσει  · τρία  δέ  Εχη  έν  Ακροώμένοις  * έν  χέσσαρσιν 
δποπίπχων,  και  έν  Ινιαυχφ  συσχαθήσεχαι  μόνον, 
και  τψ  έξης  είς  χά  Αγια  δεχθήσεται. 

Γρηγορίου  Νύσσης  κεφ.  δ’,  β\ 
δ’.  Λείπεται  προς  χούχοις  χύ  θυμοειδές,  κ.  τ.  λ. 
ε\  Et  δέ  τις  μη  πληρώσας  τον  χρόνον  χόν  έκ  χών 
κανόνων  άφωρισμένον  έξοδεύοι  του  βίου,  κελεύει 
ή χών  Πατέρων  φιλανθρωπία  μεχασχόντα  χών  Αγια- 
σμάτων, μη  κενόν  του  έφόδου  προς  χήν  έσχάχην 
έκείνην  καί  μακράν  Αποδημίαν  έκπεμφθήναι  * εΐ  δέ 
μεχασχών  του  αγιάσματος,  πάλιν  είς  χην  ζωήν  έπ- 
ανέλθοι,  αναμένει ν χόν  χεχαγμένον  χρόνον,  έν  έκ- 
είνψ  τψ  βαθμφ  γενόμενον,  έν  ψ ήν  πρδ  τής  κατά 
Ανάγκην  αύτψ  δοθείσης  κοινωνίας. 

ΚΕΦΛΛ.  Δ'.  — Περί  τού  τούς  έπιτίμιον  Ακοι- 
νωνησίας  Εχοντας  δφειλειν  κοινωνεΐν  μέλλοντας 
τελευτφν  · καί  χί  γίνεται  έάν  διά  τούτο  μεχαλα- 
βόντες,  μη  Αποθάνωσιν  ; 

Συνόδου  Νικαίας  κανών  ιγ’. 
ιγ*.  Περί  δέ  χών  έξοδευόνχων,  δ παλαιός  και 
κανονικός  νόμος  φυλαχθήσεται  καί  νύν,  κ.  τ.  λ. 

Γρηγορί  ου  Νύσσης  κεφ.  ε*. 
ε’#  Et  δέ  τις  μή  πληρώσας  χόν  χρόνον,  κ.  τ.  λ. 
ΚΕΦΛΛ.  Ε'.  — Περ\  τού  όνειρασθένχος,  ή Από 
κοίτης  της  Ιδίας  γαμέτης  £νχος,  καί  θέλονχος 
κοινωνήσαι  · και  ποίας  ήμέρας  δεΤ  τής  προς  άλ- 
λήλους  μίξεως  διά  τούτο  Απέχεσθαι. 

Διονυσίου  έκ  της  πρός  Βασιλείδην  Επιστολής 
χεφ.  γ’,  δ\ 

Λύτάρκεις  δέ  καί  οί  γεγαμηκόχες,  κ.  χ.  λ. 
δ*.  Οί  δέ  έν  Απροαιρέχψ  νυκτερινή  βύσει,  κ.  τ.  λ. 

Τιμοθέου  κα;ών  ε’,  ιβ’,  ιγ\ 
ε*.  Έρώχησις.  Έάν  γυνή  συγγένηχαι,  κ.  χ.  λ. 

ιβ\  'Ερώχησις.  Έάν  όνβιρασθεις  λαϊκός,  κ.  χ.  λ. 

ΐγ\  Έρώχήσις.  ΤοΤς  ζευγνυμένοις  είς  γάμου 
χοινώνίαν,  κ.  χ.  λ. 


- ΤΙΤ.  XIV,  GAP.  V. 

55.  Qui  in  latrones,  etc.,  ut  pag.  770. 

56.  Qui  voluntarie  interfecit,  et  postea  poeni- 
tentiam doctus  est,  annis  viginti  sacramentorum 
nou  erit  particeps.  Viginti  autem  anni  sic  in  eo 
dispensabuntur.  Annis  quatuor  flere  debet,  stans 
extra  fores  domus  orationis,  et  ingredientes  fide- 
les rogans, ut  pro  ipso  precentur,8uamque  iniqui- 
tatem confitens.  Post  quatuor  autem  annos  inter 
audientes  recipietur,  et  quinque  annis  cum  ipsis 
exibit.  Annos  septem  una  cum  iis, qui  in  substra- 
lione  sunt, orans  egredietur.  Annos  quatuor  stabit 
solum  cum  fidelibus, sed  oblationis  non  erit  parti- 
ceps. His  autem  expletis  particeps  erit  sacramen- 
torum. 

57.  Qui  non  voluntarie  interfecit,  per  decem 
i annos  sacramentorum  non  erit  particeps.  Anni 
autem  decem  sic  in  eo  dispensahuntur.Duos  qui- 
dem annos  flebit, tres  autem  annos  inter  audien- 
tes perseverabit,  478  quatuor  substratus, et  anno 
uno  consistet  tantum  ; et  deinceps  ad  sancta  ad- 
mittetur. 

Gregorii  Nysseni  canones  4,  5. 

4.  Restat  ad  hsBcut  irascentem,etc.,ul  pag. 810. 

5.  Si  quis  autem  non  expleto  tempore  a cano- 
nibus praestituto  vita  excedat,  jubet  Patrum  cle- 
mentia ut  effectus  sacramentorum  particeps,  non 
viatico  vacuus  ad  extremam  illam  et  longam  pe- 
regrinationem mittatur.  Sin  autem,  postquam  sa- 
cramenti particeps  factus  fuerit, rursum  ad  vitam 
reversus  sit : statuturo  tempus  exspectet,  in  illo 
gradu  exsistens  in  quo  erat  ante  communionem 
illi  ex  necessitate  datam. 

CAP.  IV.  — Quod  ii  qui  excommunicationis 
poena  multati  sunt,  in  mortis  articulo  tamen  de- 
bent communicare.  Quid  vero  iis  faciendum , si 
ob  eam  causam  ad  communionem  admissi , pos- 
tea convaluerint  ? 

Concilii  Niccent  canon  13. 

13.  De  iis  qui  excedunt,  antiqua  et  canonica 
lex  nunc  quoque  servabitur,  etc.,  ut  pag.  731* 
Gregorii  Nysseni  cap.  5. 

5.Siquisautem  non  expleto  tempore,etc.,utsiipra. 

CAP.  V.  — De  eo  qui  nocturnam  illusionem 
passus  est;  vel  qui  post  habitam  cum  uxore  rem 
communicare  vult ; quotque  ideo  diebus  invicem 
abstinere  debeant  f 

Dyonisii  ex  epistola  ad  Basilidem , cap.  3,  4. 

3.  Porro  qui  satis  ad  id  instructi  sunt,  etc.,  ut 
pag.  614. 

470  4.  Qui  autem  in  non  voluntario  nocturno 
fluxu,  etc.,  ut  pag.  611. 

Timothei  canones  5, 12,  13. 

5.  Interrogatio.  Si  uxor  cum  suo  marito,  etc., 
ut  pag.  614. 

12.  Interrogatio.  Si  laicus  qui  somniavit,  etc., 
ut  pag.  611. 

13.  Interrogatio,  lis  qui  matrimonii  societate 
janguntur,  etc.,  ut  pag.  614. 


975 


£>hotii  Patriarcha  cp.  076 


CAP.  VI.  — Ulitim  fiat  oblatio  pro  eo  qui  se- 
mel interemit. 

Timothei  canon  4 4. 

14.  Interrogatio.  Si  quis,  cum  sui  compos  aon 
esset,  etc.,  utpag.  611. 

CAP.  VII.  — De  eo  qui  habens  uxorem  daemo- 
niacam,, alteram  ducere  vellet. 

Timothei  canon  15. 

15.  Interrogatio.  Si  «licujus  uxor  spiritu  cor- 
ripitur, etc.,  ut  pag.  963. 

Finis  titulorum  14. 


ΚΕΦΑΛ.  ζ"’.  — Πώς  γίνεται  προαγορά  όπέρ  τού 
έχυτύν  άν,λοντος. 

Τιμοθέου  χχνών  ι3  . 

ιδ\  Ερώτηοι;.  'Εάν  τι;  μη  εχων  έχυτόν,  κ.  τ.  λ. 

ΚΕΦΑΛ.  τ'.  — Περί  του  Ιχοντος  γαμέτην  δαι- 
μονιζομένην,  καί  διά  τούτο  θέλοντος  άλλην  λα- 
ββΤν. 

Τιμοθέου  κανών  te'. 

ιε  . 'Εάν  γυνή  πνευματιφ  πάνυ,  κ.  τ.  λ. 

Τέλος  των  ιέ’  τίτλων. 


ΡΗΟΤΙΙ 

PATRIARCH/E  CONSTANTINOPOLITANI 


MONOCANQN 

CUM  COMMENTARIIS  THEODORI  BALSAMONIS  PATRIARCHA  ANTIOCHENI. 

Cliristophorus  Justeilus  ex  Bibliotheca  Palatina  primus  Grsce  edidit,  Latetis  Parisiorum, 

anno  1615,  in-4. 


ΕΞΗΓΗΣΙΣ 

ΤΩΝ  ΙΕΡΩΝ  ΚΑΙ  ΘΕΙΩΝ  ΚΑΝΟΝΩΝ 

Των  τε  αγίων,  καί  πανευφήμων  αποστόλων,  και  των  Ιερών  οίκουμενικων  συνόδων,  άλλά  μεν  καί  των  τοπικών 
Jycot  μερικών,  καί  των  λοιπών  άγιων  Πατέρων.  Πρδς  δέ  καί  δήλωσις  των  ένεργούντων  νόμων  καί  μη 
ένεργούντων  των  άναταττομενων  έν  τοΐς  δέκα  προς  τοΤς  τέσσαρσι  τίτλοις  τοΤς  κατ'  αρχήν  των  κανόνων 
Λειμένοις,  πονηθεϊσα  κατά  πρόσταξιν  βασιλικήν  καί  πατριαρχικήν  Θεοδώρφ  τψ  εύτελεΤ  διάκον*  τής 
αγνότατης  τού  θε'.ύ  μεγάλης  'Εκκλησίας.  ωμοφύλχκι,  χαρτοφύλακι,  καί  πρώτψ  των  Βλαχερνων  τψ 
Βνλσαμών  τψ  με:ά  χρόνους  τινάς  γεγονοτι  πατριάρχη  θεουπόλεος  μεγάλης  Άντεοχείας,  καί  πάσης 
’Αανατολής 


EXPOSITIO 

SACRORUM  DIVINORUMQUE  CANONUM 

Sanctorum  celebra  tissim orumque  apostolorum,  et  sacrorum  cecumenicorum  atque  etiam  pro- 
vincialium sive  particularium  conciliorum , reliquorumque  sanctorum  Patrum  : insuper 
et  declaratio  e/ficacium  atque  inefjicacium  legum  in  quatuordecim  ante  canones  positis 
titulis  collocatarum  : elaborata  jussu  imperatoria  atque  patriarchali.  a Theodoro  Baka - 
mone , humili  sanctissimce  Dei  Magnos  ecclesia:  diacono , nomophylace  et  chartophylace , 
praefecto  Blachernarum%  qui  etiam  post  aliqmt  annos  Theopolis  f>we]  magnae  Antiochiae 
totiusque  Orientis  patriarcha  factus  est . 

Obedite  iisqui  vobis  praesunt, atque  morem  gerite:  B Πείθεσθε  οοίς  ήγουμένοις  δμών  καί  δπείκετε. 
illi  enim  excubias  agunt  pro  animabus  vestris,  aitma·  Αυτοί  γάρ  άγρυπνούσιν  ύπέρ  τών  ψυχών  δμών,  φησίν 
gnus  ille  apostolus  Paulus,  Ecclesiae  doctor.  Sacratis-  μέγας  άπόστολος  Παύλος  δ τής  'Εκκλησίας  διδάσκα- 
simis  autem  principibus  sanclisque  patriarchis  Ju-  λος  ' βΐσιλεύσι  δέ  θειοτάτοις  καί  πατριάρχαις  άγιω- 
bentibus,uli  servilem  in  modum  obtemperetur  atque  τάτοις  κελεύουσιν,  δουλικως  δπείκε ιν  καί  πείθε  σθαι, 
pareatur  multo  magis  requiritur, iitpote  quod  debea-  πολλψ  μάλλον  άπητημένον  έστίν,  ώς  όφειλόμενον. 
tur. Quapropter  sane  nos  quoque, ubi  a divinitus  CO-  Τούτο  καί  ήμεΤς  δρισθέντες  παρά  τού  θεοστε^οΰς  Αγίου 
ronato  sancto  nostro  imperatore  D.ManueleCom-  ήμών  αύτοκράτορος  κυρίου  Μανουήλ  Κομνηνου,  κ«\ 


977 


NOMOCANON. 


978 


του  παναγιωτάτου  ημών  δεσπότου,  καί  οίκουμενικού 
πατριάρχου  του  γεγονότος  υπάτου  τών  φιλοσόφων 
κυρίου  Μιχαήλ  του  ’Αγχιάλου,  του;  Ιερούς  κανόνας 
κατασκέψασθαι,  καί  τα  εν  τούτο ις  άσαφή,  καί  το~ς 
νόμοις  το  δοκεΤν  ένχντιούμενχ  σχφηνΐσαι,  καί  έρμη- 
νεϋσσι,  ώσάύεως  κχι  τά  παρά  τού  άγιωχάτου  έκεί- 
νου  τατριάρχου  κυρίου  Φωτίου  συγγραφέντα,  και  είς 
δέκα  προς  τοΤς  τέσσαρσι  τίτλοις  θεωρούμενα,  και 
προ  τών  κανόνων  συγκεφαλαιωθέντα  μετ’  έπιστασίας 
πολυπραγμονήσαι,  καί  τα  μίν  έν  τούτοις  τεθέντχ  νό- 
μιμα καί  ένεργούντχ  παραδηλώσαι,  τά  δέ  σχολάσχντχ 
κχι  μη  δεχθέντα  κατά  την  τελευταίαν  άνακάθαρσιν 
τών  νόμων  την  γενομένην  παρά  τού  άοιδίμου  βασι- 
λέως  κυρίου  Κωνσταντίνου  τού  Ποργυρογενήτου,  αύ- 
θις  άναδιδάξαι  ώ;  άν  μή  τινες  έντυγχάνωσι  τούτοις, 
και  τά  άπρακτήσανια  νόμιμα  ώς  ένεργούντχ  και  έμ- 
πρακτα δέχονται,  κάντεύθεν  ώ;  πλάνη ται  τής  εύθείας 
και  βασιλικής  δδού  άποτρέχωσιν  δπερ  κδν  τψ  βηθέντι 
παναγιωτάτψ  δεσπότη  ήμών  τψ  ύπέρ  πάντας  τούς 
κατά  την  ήμετέραν  τέως  γενεάν  δντας  σοφούς,  σοφω- 
τέμψ  συμπεσεΤν  έκινδύνευσεν  έπί  τή  ύποθέσει  τού 
μητροπολίτου  εκείνου  'Αμασείας  κυρίου  Αέοντος, 
προς  τύ  παρόν  άπετολμήσαμεν  πόνημα  θχρσήσαντες 
έπί  τή  αντιλήψει  και  τή  ευχή  τών  έπιστρεψάντων 
τούτο  ήμΤν.  Καί  πρώτα  μέν  τά  έν  τοΐς  είρημένοις 
δέκα  προς  τοΤς  τέσσαρσι  τίτλοις  συγγραφέντα  νόμιμα 
παρά  τού  πατριάρχου  τού  συνθεμένου  τύ  νομοκάνονον 
προ  τής  τών  νΟμων  άνακαθάρσεως,  ώς  ειρηται  κατα- 
σκεψάμενοι,  είς  δύο  αυτά  διείλομεν  και  έσαφηνίσαμεν 
ποια  ές  αυτών  ένεργούντά  είσιν,  ώς  και  έν  τψ  βασι- 
λικψ  έδάφει,  τών  έξήκοντα  νομίμων  βιβλίων  κείμενα, 
καί  τίνα  τελε'ως  ώς  μή  δεχθέντχ  έν  τή  άνακαθάρσει, 
ήπράκτησαν.  Είτα  παρεδηλώσαμεν  τίνα  έκ  τούτων 
έν  τοΤς  πεντήκοντα  βιολίοις  τών  Διγέστων,  και  τοΤς 
ιβ’  βιολίοις  τών  Κωδίκων  πρύ  τούτου  κείμενα.  *Αρτι 
έν  ποίοις  βιβλίοις  καί  τίτλοις  τών  βασιλικών  κατ- 
εστραμμένα εύρίσκονται,  ωσαύτως  καί  τά  έν  τούτοις 
δοκούντα  έναντιοφανή  έλύσαμεν  κατά  τάς  παλαιάς 
έομηνείας,  καί  κατά  την  προσούσαν  ήμΤν  ούδαμινήν 
γνώσιν.  7 Ωσπερ  καί  τά  άπύ  τών  'Ιουστινιάνειων  Νεα- 
ρών μ ή δεχθέντχ  έν  τή  άνακαθάρσει,  καί  παρά  τού 
πατριάρχου  ώς  ένεργούντχ  καταγρχφέντχ  ώς  πέτραν 
σκανδάλου  περ·είλομεν.  Καί  άλλα  δέ  τινχ  χρειώδη 
καί  ένεργούντχ  θεσπίσματα  μετά  τήν  άνακάθαρσιν 
έξενεχθέντχ  άπό  τε  βχσιΜκών  προσταγμάτων  καί 
Νεαρών  θεσπισμάτων,  εΐγε  μεν  καί  συνοδικών  πρά- 
ξεων, έν  τψ  τοιούτψ  πονήματι  κχτεστρώσαμεν,  ώς 
αν  Ιχωσι  πανταχόθεν  οί  έντυγχάνοντες  το  άσφαλές 
καί  άπερικλόνητον.  Et  τι  τοίνυν  μή  καθήκον  ίσως 
γέγραπται  ή έν  τούτοις  ή έν  ταις  τών  κανόνων  έρμη- 
νείαις  άξιούεθω  συγγνώμης.  Ουδέ  γάρ  ήμέτερόν  έστι 
τόλμημα,  το  τού  πονήματος  μέγεθος,  άλλά  τής  έξ 
άνάγ/ης  ύπακοής  αποκύημα. 


neno,  et  sanctissimo  domino  nostro  atque  eecu- 
menico  patriarcha  I).  Michaele  Anchialio,  qui 
philosophorum  princeps  fuit,  decretum  esset,  ut 
sacros  canones  diligenter  perspiceremus,  et  qua* 
in  illis  obscuriora  essent,  modoque  aliquo  legibus 
adversari  viderentur,  declararemus  atque  inter- 
pretaremur : similiter  etiam  quae  a sanctissimo 
illo  patriarcha  D.  Photio  conscripta,  et  in  qua- 
tuor  decim  titulis  tractata  canonibusque  compen- 
diose praeposita  sunt,  summa  adhibita  cura  excu- 
teremus,  ex  posito  in  illis  jure  quod  efficax  sit 
ostendentes,  quod  vero  vacet  nec  secundum  ulti- 
mam legum  r·  purgationem  a celeberrimo  impe- 
ratore D.  Constantino  Porphyrogenceta  factam 
receptum  sit  diverso  modo  docentes  quo  videlicet 
: lectores  non  impingant, nec  jus  inefficax  lanquam 
efficax  suscipiant,  indeque  ceu  errones  a recta 
atque  regia  via  recedant  (quod  ipsum  parum  ab- 
fuit quinetiam  dicto  sanctissimo  domino  nostro, 
[< eidem  que ] omnium  qui  nostra  hac  aetate  sapien- 
lom  sapientissimo,  in  causa  illius  Amaseni  mc- 
tropolitani  D.  Leonis  acciderit)  audacter  hunc 
laborem  suscepimus,  eorum  qui  illum  nobis  in- 
junxissent,  subsidio  atque  precibus  confisi.  Ac 
primum  quidem, quod  jus  in  quatuordecim  titulis 
ab  eo  patriarcha  qui  Nomocanonum  composuit 
conscriptum  est,  ad  legum  repurgationem  (quo- 
modo dictum  est)  excutientes,  bifariam  id  divisi- 
mus : et  qnod  ex  eo  vim  obtineat  ideo  quod  in  im- 
peratorio sexaginta  legalium  librorum  [velut\  solo 
collocatum  sit, quodque  omnino  quia  in  repurga- 
tione  receptum  non  sit  vigore  destituturo  vacet, 
planum  atque  manifestum  fecimus.  Deinde  [vero] 
qua?  in  quinquaginta  libris  Digestorum,  et  duode- 
cim libris  Codicum  antehac  posita, in  quibus  nunc 
libris  et  titulis  Basilicorum  constrata  invenientur 
indicavimus.  Similer  etiam  quae  inter  haec  in  spe- 
ciem esse  contraria  viderentur, secundum  veteres 
interpretationes,  ac  pro  tenui  qua  praediti  sumus 
scientia  dissolvimus.  Quem  [*une ] admodum  et 
quae  ex  Jusliuianeis  Novellis  in  repurgationem 
non  admissa,  a patriarcha  autem  lanquatn  effica- 
cia descripta  sunt,  velut  offensionis  lapidem  sus- 
tulimus. ( Postremo ] vero  nonnullas  quoque  alias 
utiles  efficacesque  ex  imperatoriis  jussionibus, 

( commentariis.  Novellisque  constitutionibus,  at- 
que etiam  in  synodalibus  Actis  post  repurgatio- 
nem editas  sanctiones  huic  labori  inseruimus  : 
quo  [videlicet]  undique  lectores  inconcussam  ha- 
beant certitudinem.  Caelerum  si  quid  forte  aut  in 
his,  aut  in  canonum  interpretationibus,  praeter 
decorum  scriptum  sit,  venia  dignum  habetor.Ne- 
que  enim  haec  celucubrationum  moles  audaciae  no 
strae,  sed  necessarias  obedientiae  partus  est. 


979 


PHOTII  PATRIARCHA  CP. 


980 


ΤΙΤΛΟΣ  A'. 

ΠΕΡΙ  ΘΕΟΛΟΓΙΛΡ,  ΚΑΙ  ΟΡΤΘΛΟΞΩΓ  ΠΙΣΤΕΩΣ,  ΚΑΙ  ΚΑΝΟΝΩΝ,  ΚΑΙ  ΧΕΙΡΟΤΟΝΙΩΝ. 


TITULUS 

DE  THEOLOGIA,  ORTHODOXA  FIDE, 

CAPUT  PRIMUM.  — De  theologia  et  orlho-  i 
doxa  fide. 

Apostolorum  canon  49  et  50;  concilii  Cons- 
tantinopolitani  canon  4,5;  concilii  Ephesini  ca- 
non 7 ; concilii  Carthaginensis  canon  2 : concilii 
sexti  canon  4,  73,  81. 

Textus.  Liber  I,  Codicis  titulo  1,  constitutione 
4,  5,  6,  7,  8.  9. 

Scholium.  Prima  constitutio  tit.  4,  lib.  i Codi- 
cis est  1,  caput  i lib.  Basilicorum,  quod  sic  ait : 
Christianus  est,  qui  credit  Patris,  Filii  et  Spiri- 
tus sancti  sub  pari  majestate  unam  esse  deitatem. 
Qui  vero  contra  [jam]  dicta  edocet,  haereticus 
est,  5,  6,  7,  8 et  9 constitutiones  non  sunt  posi- 
tas io  Basilicis. 

CAPUT.  11.  — Quot  canones  valere  oporteat? , 

Concilii  Chalcedonensis  canon  i ; concilii  Car- 
thaginensis canon  i ; concilii  sexti  canon  2 ; con- 
cilii Nicaeni  secundi  canon  2. 

Textus.  Constitutio  5,  tit.  2 Novellarum,  etc., 
usque  ad  irritas  esse  habet,  utpag.  454. 

iScAo/ium.Const.3,tit.2  Novellarum, est  novella 
Justiniani  434  [qt4fle]posila[esfl  in  lib.v  Basii. tit. 3, 
eap.  i,  themate  i,  quod  sic  habet : Sancimus  igi- 
tur, ut  sancti  ecclesiastici  canones,  qui  a sanctis 
septem  conciliis  promulgati  aut  confirmati  sunt 
vicem  legum  obtineanl.Nempe  a Nicaeno  trecento- 
rum duodevigenti  Patrum  concilio,  in  quo  Arius, 
cui  a furore  cognomen  inditum  est  anathemate  est 
percussus  ; Constantinopolitano  Patrum  centum 
quinquaginta,  a quibus  Spiritus  sancti  oppugnator  ( 
Macedonius  infamia  notatus  est;  Ephesino  primo, 
in  quo  Nestorius  condemnatus  esi;  Chalcedoneusi, 
in  qua Eatyches  cum  Nestorio  anathemate  percus- 
sus est  : adhaec,  Constantinopolitano  secundo,  a 
quo  Origenes  una  curn  operibus  suis,  et  alii  qui- 
dam impii,  ignominia  affectus  est : praeterea  Con- 
stantinopolitano tertio, quod  de  multis  liaeresihus 
triumphans,  vetustiorum  sanctorum  conciliorum 
placita  confirmavit ; ad  extremum  vero,  Nic&mo 
secundo,  in  quo  illi  qui  a iversus  sacras  imagines 
insaniebant, pariter  cum  anterioribus  hajrel  cis  Dei 
Ecclesia  abdicati  sunt.  Praedictorum  etenim  san- 
ctorum conciliorum  decreta  periude  ut  sacras 
Scripturas  suscipimus,  et  canones  ut  leges  custo- 
dimus. Const.4 1, tit.  3,  lib.  i Codicis  non  est  posita  * 
in  Basii,  neque  vero  4 aut  4 const.  tit.  1 Novella* 


PRIMUS. 

CANONIBUS,  ET  ORDINATIONIBUS. 

ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ  λ'.  — Περί  θεολογίας  καί  όρθοδόξου 
πίστεως. 

'Αποστόλων  κανών  μθ9  καί  / * συνόδου  Κωνσταντι- 
νουπόλεως κανών  α’,  ε9  * συνόδου  'Εφέσου  κανών  ζ9· 
συνόδου  Καρθαγένης  κανών  β'  * συνόδου  ζ*9  κανών 
α',  ογ9,  πα9. 

Κείμενον·  Βιβλίον  α*  του  Κώδικος,  τίτ.  α\  διέταζις 

«β,  <Γ\  C,  η\ 

Σχόλιον,  Ή πρώτη  διάσαξις  του  α*  τίτ.  τού  α# 
βιβλίου  του  Κωδικός,  Ιστι  κεφ.  α’,  τού  α’  βιβλίου  των 
Βασιλικών  ουτω  λέγον  * Χριστιανός  έστιν  δ πιστεύων 
μίαν  είναι  θεότητα  έν  ιση  έξουσίφ  του  Πιτρδς,  του 
Γΐου,  καί  του  άγίου  Πνεύματος.  '0  γάρ  παρά  ςά 
είρημένα  δοξάζων  αιρετικός  έστιν.  *Η  δέ  ε9,  ζ#, 

και  η'  διάτ.  ούκ  έτέθησαν  είς  τά  Βασιλικά. 

ΚΕΦΑΛ.  Β.  — Πόσους  δεΤ  κρατεΐν  κανόνας. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  α9,  συνόδου  Καρθαγένης 
κανών  α9  · συνόδου  κανών  β*  · συνόδου  Νίκαιας  τδ 
β*,  κανών  β’. 

Κείμενον.  *Η  γ9  διάταξις  τού  β9,  κ.  τ.  λ.  usque 
ad  τύποι  άκυροί  είσιν. 

Σχόλιον.  *Η  γ9  δτάταξις  τού  β9  τίτ.  των  Νεαρών 
2στι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρλα9  κείμενη  έν  βιβλίψ  ε9, 
των  Βασιλικών  τίτ.  γ9,  κεφ.  α9,  θέματι  α9,  ούτως 
ϊχοντι  ' θεσπίζομε ν τοίνυν,  νόμων  τάξιν  έπέχειν  τους 
αγίους  έκκλησιαστικού;  κανόνας  τούς  ύπο  τών  άγιων 
ζ'  συνόδων  έκτεθέντας  15  βεβαιωθέντας  τούτ9  εστι 
τούς  Ιν  Νικαίφ  τών  τιη*.  καθ*  4^ν  δ "Αρειος  δ τής  μα- 
νίας έπώνυμος  άνεθεματίσθη,  και  τής  έν  τή  Κων- 
σταντινουπό)ει  τών  άγίων  ρν9  Πατέρων,  ύφ*  ώ*  δ 
πνευματομάχος  Μακεδόνιος  έστηλιτεύθη,  και  της  έν 
’Εφέσψ  α9  έν  ή Νεστόριος  κατεκρίθη,  καί  τής  έν  Χαλ- 
κηδόνι  καθ*  ήν  Ευτυχής  μετά  Νεστορίου  άναθεματί- 
σθη.  Πρδς  δε  ταύταις  τής  έν  Κωνσταντινουπόλει  τδ 
β9 . δι9  ής  ‘Ωριγένης  μετά  τών  αυτού  συγγραμμάτων, 
και  Ετεροί  τινες  δυσσεοεΤς  παρεδειγματίσθησαν,  καί 
2τι  τής  έν  Κωνσταντινουπόλει  τδ  γ9,  ήτις  διάφοροι ς 
αιρέσεις  θριαμβεύσασα  τά  τών  προγενεστέρων  άγίων 
συνόδων  θεία  δόγματα  έπεκύρωσε,  και  έπι  πάσι  τής 
έν  Νικαί^  τδ  β9,  έξ  ής  οΐ  κατά  τών  άγίων  εικόνων 
λυττήσαντες  έ$  ίσου  τοΤς  προλαβούσιν  αΐρετικο?ς  τής 
καθολικής  τού  θεού  ‘Εκκλησίας  άπεκηρύχθησαν. 
Τών  γάρ  προειρημένων  άγίων  συνόδων  τά  δόγματα 
καθάπερ  τάς  θείας  Γραφάς  δεχόμεθα,  και  τούς  κανό- 
νας ώς  νόμοι;  φυλάττομεν.  *Η  μδ9  διάταξις  τού  γ9 
τίτ.  τού  α9  βιβλίου  τού  Κώδικος  ούχ  έτεδ*!  είς  τά  βα- 
σιλικά, ουδέ  ή α9  καί  δ9  διάταξις  τού  α9  τίτ.  τών 


981  NOMOCANON.  - 

Νεαρών  ών  ή μέν  Εκτη  Εστί  νεαρά  ιουστινιάνειος,  ή 
δέ  π*  ώσούτως  ουδέ  ή ιβ'  διάτχςις  του  β'  τίτ.  του 
α*  βιβλίου  του  Κώδικας.  Και  μήδε  συ  ταύταις  προσ- 
χής,  πρώτον  μέν  δτι  ούδε  Ενχντιούντχι  τη  ρλα’  ’ίου- 
στινιανείψ  νεαρά,  είτχ  δτι  ούδε  έδέχθησχν  έν  τοΐς  Βα- 
σιλικοί;. 

νΕτερον  σχόλην.  Περί  μεν  ουν  τών  έν  τψ  πα- 
ρόντι  β*  κεφ.  δηλωθέντων  νομίμων,  Εγράφησαν  και 
είκότα.  Γίγνωσκε  δε  δτι  διαφόρως  εΤ.τόν  τι\ες  καί 
ταυτα  ένώπιον  του  βασιλέως  ήμών  τού  αγίου  μή  όφεί- 
λειν  κρατεΐν  τού;  κανόνας,  Ενθα  νόμοι;  έναντιούνται, 
διά  τύ  προ  τής  άναχαΟάρσεω;  τούτοι;  συγγραφήναι 
καί  ούτω  σχολάαασθαι  τούς  αύτοΤς  μή  συν^όοντας. 
‘"Αλλοι  δε  προκομίσαντες  κανόνας  τοΐς  νόμοι;  έναντι- 
ουμένους,  καί  χρησάμενοι  τή  παρούση  ρλα*  νεαρφ 
τη  κείμενη  έν  βιβλίψ  ε'  τών  βασιλικών  τίτ.  γ*  κεφ. 
α*,  λεφούση  τούς  κανόνας  ώς  νόμου;  φυλάττεσθαι  καί 
ώς  θείας  Γραφάς,  έπεστόμισαν  τούς  άντιθετούντας 
αύτοΤς,  δτε  κάκείνων  είπόντων  άνένδεκτον  είναι  την 
τοιαύτην  νεαράν  ώς  παρά  τού  'Ιουστινιανού  λεγομένην 
^ενέσθαι,  και  μεμνημένην  καί  τών  μετά  τύν  'Ιουστι- 
νιανόν συνόδων,  καί  ούτω  άτοπΰν  τι  δήθεν  κατασκευ- 
οζόντων,  αυτοί  μάλλον  κάκ  τούτου  κχταλαμβάνεσθαι 
είπον,  το  οίκειώσασθαι  τά  τής  νεαρά;  τύν  την  άνα- 
θεώρησιν  καί  άνακάθχρσιν  τών  νόμων  τιοιησάμενον 
βασιλέα.  Εί  γάρ  μή  τούτο  ήν  ούκ  αν  καί  τούς  τών 
μεταγενεστέρων  συνόδων  κανόνας  ώ;  νόμοι;  κρατεΐν 
προσέθετο,  καί  ώς  θείας  Γραφάς.  ’Αλλά  καί  ταύτην 
ώς  καί  άλλας  Ίουστινιανείους  νεαρά;  tva  έσχόλασεν 
Ικ  τού  μή  καταστρώσαι  αυτήν  είς  τά  βασιλικά,  δπερ 
έδέχθη,  καί  παρά  τψ  βασιλεΐ  τψ  άγίψ  Σημείωσαι 
τήν  παρούσαν  νεαράν  ώς  νόμοι;  κρατεΐν  μή  μόνον 
τούς  παρά  τών  ζ*  άγιων  συνόδων  έκτεθέντας  κανό- 
νας, αλλά  καί  τούς  παρά  τούτων  βεοαιωθέντας,  ήγουν 
τούς  κανόνας  τών  τοπικών  συνόδων.  Καί  άνάγνωθι 
τον  β*  κανόνα  τής  συνόδου,  βεβαιούντα  μή  μόνον 
τού;  τοπικά;  συνοδου;,  άλλά  καί  έτέρων  αγίων  συγ- 
γράμματα. ’Επισημείωσαι  τήν  παρούσαν  Ερμηνείαν, 
καί  Εχων  αυτήν  έπί  μνήμης,  λέγε  τού;  κανόνας  ίσ- 
χύειν  πλέον  τών  νόμων.  ΟΙ  μεν  γάρ  ήγουν  κανόνες 
παρά  βασιλέων,  καί  αγίων  Πατέρων  έκτεθέντες  καί 
στηριχθέηες  ώ;  αί  θεΐαι  Γραφαί  δέχονται.  Οΐ  δέ 
νόμει  παρά  βασιλέων  μόνον  έδέχθησαν  ή συνετέθησαν 
καί  διά  τούτο  ου  κατισχύσουσι  τών  θείων  Γραφών 
ούοέ  τών  κανόνων. 

ΚΕΦΛΛ.  Γ'.  — Π?ρί  τού  φυλάττεσθαι  τύ  άγρα- 
φον  Εκκλησιαστικόν  Εθος  ώ;  νόμον,  καί  δτι  ούκ 
εχομεν  ανάγκην  φυλάττειν  τά  τού  Μωσαϊκού 
νόμου. 

Συνόδου  ζ7  κανών  πα’. Βασίλειος  άπύ  τής  προ;  Διό- 
δωρον Επιστολής,  καί  έκ  τού  κζ*,  καί  έκ  τού  κθ’  κεφ. 
τών  πρύς  'Αμφιλόχιον  Επιστολών  περί  τού  άγίου 
Π/εύματο;. 

Κείμενον.  Καί  Επί  τού  πολιτικού  νόμου,  κ.  τ.  λ. 
usque  ad  τήν  συνήθειαν. 

Σχόλιον.  Τύ  δ*  διάταγμα  τού  γ*  τίτ.  τού  α*  βιβλίου 
τών  Διατάςεών  έστι  βιολίον  τών  Βασιλικών  β',  τίτ. 
α*,  κεφ.  μα*,  ούτω  λεγον*  Περί  ών  έγγραφος  ού  κεΐται 


ΤΙΤ.  I,  CAP.  Ι-ΙΙΙ.  982 

irum,  quarum  haec  quidem  esi  6 Justiniani  no- 
vella,- illa  vero  80  ejusdem.  Neque  [item]  const. 
12,  lit.  2,  lib.  i Cod.  Neque  vere  tu  illis  animum 
applices.  Primum,  quia  non  adversantur  131 
Justiniani  novellae.  Deinde,  quia  in  Basilicis  non 
sunt  receptae. 

Aliud  Scholium.OejvLte  quidem,  quod  in  prae- 
senti 2 capite  declaratum  est, scripta  sunt  decen- 
tia. Scias  tamen,  quod  aliter  nonnulli  dixerint, 
idque  in  p>  assentia  sancti  nostri  imperatoris  [nem- 
pe canones  non  debere  valere, quando  adversantur 
legibus : propterea  quod  anle  [legum]  repurgatio- 
nemiIliconscriplisunt:a!queitaqui  {canones]  cum 
[legibus]  non  conveniunt,  otiosos  esse.  Alii  vero 
prolatis. qui  legibus  adversantur, canonibusetprae- 
i senti  131  novella, quee  in  v lib. Basi!.,  lit.  3,  cap.  1, 
posita  est,  [in  medium]  producta,  adversariis  os 
obturarunt:  [cum  ///ajcanonestanquamleges atque 
sacras  Scripturas  custodiendos  esse,  dicat.  Quod 
vero  illi  dicerent, non  suscipiendam  esse  illam  no- 
vellam,ut  quae, cum  a Justinianoedita  dicatur  con- 
ciliorum post  Justinianum  [habitorum]  mentionem 
faciat, atque  itaabsurditatem  quamdam  constitue- 
rent: se  inde  elian  magis  [///nm]  amplecti  aiebant, 
quod  quae  novella  Iradit,  is  imperator  qui  leges  re- 
purgavit atque  recognovit,  sibi  vindicavit.  Nam  si 
id  [ita]  non  esset, non  etiam  posteriorum  concilio- 
rum canones,  ul  leges  atque  sacras  Scripturas, va- 
lere [de&m]  adjecisset.  Atque  hanc  etiam  [inquie- 
biml\  ul  alias  Justiniani  novellas,  velut  otiosam 
reddidit,  quod  ipsam  Basilicis  non  aspersit.Quod 
sane  sanctus  imperator  etiam  probabat  .Nola  vero 
pr&senlem  novellam, qua)  non  modo  a septem  san- 
ctis conciliis  promulgatos  canones,  verum  etiam 
qui  ab  illis  confirmati  sunt  (provincialium  conci- 
liorum canones  nempe)  ut  leges  valere  dicit. Lege 
etiam  secundum  canonem  sexti  concilii  qui  non 
solum  provincialia  concilia, sed  etiam  aliorum  san- 
ctorum scriptaconflrmat.Nolaigitur  praesentem  in- 
terpretationem, eamque  in  memoria  habens  dic  : 
canones  majoris  auctoritatis  esse,  quam  leges.  Illi 
enim  canones, nempe  cum  ab  imperatoribus  atque 
sanctis  Patribus  promulgati  confirmative  sint,  ut 
sacrae  Scripturae  suscipiuntur : leges  vero  a solis 
imperatoribus  susceptae  sunt,  atque  idcirco  sacris 
Scripturis  sive  canonibus  non  praevalebunt. 

CAPUT  III.  — Ut  consuetudo  ecclesiastica 
non  scripta  servetur , ut  lex . Et  quod  necesse 
non  sit  servare  leges  Mosuicus. 

Concilii  sexti  canon  81,  Basilius  ex  epistola  ad 
Diodorum  el  ex  cap.  27  et  29  epistolarum  ad 
Amphilochium,  de  Spiritu  sancio. 

Textus. Et  in  jure  civili  consuetudo  etc., usque\ 
ad  consuetudinem  transgredimur,  ut  pag.  466. 

Scholium  Digestum  4,  Iit.  3,  lib.  i Digest.  est 
lib.  Busil.  ii,  lit.  i,  cap.  41  ,quod  sic  ait : De  qui- 
bus causis  nulla  scripta  lex  est,  custodiri  oportet 


983  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  984 

more9  et  consuetudinem.  Quod  S1  haec  defece- A νόμος,  παραφυ)άχχειν  δεΐ  το  έθος,  και  την  συνήθειου, 
rint,  proxima  propositae  quaestioni  similia  sunt  F.t  δε  καί  τούτο  έλλείπει,  άκολουΘεΤν  χοτς  πλησιάζομε 
sequenda.  Si  ne  baec  quidem  inveniantur,  tunc  καί  έοικόσι  χφ  ζηχουμένψ.  Et  δ!  μήχε  χαυχα  εύ^ίσ- 
jus  quo  urbs  Roma  utitur,  servari  oportet.  Et  κεχαι,  τότε  xb  νόμιμον  ψχινι  ή 'ρώμη  κεχρηχαι  φυ- 
them.  2,  inveterata  consuetudo  pro  lege  custodi-  λάχχειν  δεΐ,  καί  Θέμα  β*  ή παλαιά  συνήθεια  άνχ’ι  νό- 
tur.  μου  φυλάχχεχαι. 

Aliud  scholium.  Quaere  6 Ihem.  cap.41,  lit.  1,  Και  Θέμα  ς“*  ώσπερ  ή Θέσις  χου  νόμου  έγγραφο; 
lib. II, quod  ait  *.  Quemadmodum  latio  legis  [aut]  in  καί  αγραφός  έσχι,  οδχω  καί  ή άναίρεσι;  fi  δι’  έγ- 
scripta  refertur,  aut  non  refertur,  ita  ejus  etiam  γράφου  γίνεται  νόμου  fi  δι*  άγράφου,  χοΰχ’  Ισχι  της 
abrogatio  aut  per  legem  scriptam  iit, aut  non  seri-  αχρησίας.  Και  κεφ.  μβ’,  ή μακρά  συνήθεια  αντί 
piam, id  est, per  desuetudinem.  Dlcap.42:  De  qui-  νόμου  κραχεΤ  έν  οΐς  ούκ  έστιν  έγγραφος,  και  κεφ. 
bus  causis  lex  scripta  non  est,  inveterata  consue-  μγ'  χόχε  κεχρήμεθα  τή  συνηθείφ  τινδς  πόλεω;  η 
ludo  pro  lege  valet.Etcap.  43. Tuncalicujus  urbis  έπαρχίας,  8τε  άμφισβητηθεΤσχ  kv  δικχσχηρίψ  έβεβαι- 
aut  regionis  consuetudine  utimur, quando  in  dis-  ώθη,  καί  κεφ.  μδ’,  καί  χά  μακρφ  συνηθείφ  δόκιμα· 
ceptationem  vocata, in  judicio  firmata  est.  Et  cap.  σθένχχ,  καί  έπί  πολλοΤς  ένιαυτοΧς  φυλαχθένχα  σΰχ 
44:  Quae  longa  consuetudine  comprobata  sunt, ac  βήχιον  τών  έγγράφων  κραχούσι,  καί  κεφ,  με*,  ώς  το- 
per  multos  annos  observata, non  minus  quam  [ea,  σοΰχο  δοκιμασθένχα  ώστε  καί  μη  δεηθηναι  έγγράφου, 
quae]  scripta  I sunt  jura]  servantur.  Et  cap. 45  : Ut  και  κεφ.  μζ“*  έν  τή  χών  νόμων  έρμηνείφ,  τή  συνηθείφ 
quas  in  tantum  probata  sint,ut  non  fuerit  necesse  δει  προσεχιιν  τής  πό)εως,  καί  κεφ.  μζ’,  και  δπεσς 
scripto  comprehendere. Et  cap. 46:  In  legum  inter-  έπί  των  διχοίων  διά  πανχδς  έψηφίσθη. 
pretatione  civitatis  consuetudo  animadvertenda  est.  Et  cap.  47  : [Inspiciendum  etiam,]  quomodo  in 
similibus  perpetuo  judicatum  sit. 

Docet  porro  Stephanus,cap.  42,  quiddam  opii-  Διδάσκει  δέ  6 Στέφανος  έν  τφ  μβ*  κεφ.  δίδασκα- 
mum,et  quae  circa  consuetudinem  non  scriptanidi-  λίαν  άρίσχην,  καί  λύει  τάς  περί  άγραφου  συνήθειας 
versit  as  apparet,  solvit  : Diuturna  consuetudo  (in-  ένανχιοφανείας,  λέγων  οδτως,  'H  χρονία  συνήθεια  τότε 
quiens)tuncullex valet, quandolegiscriptaenonre-  ώς  νόμος  κρατεί,  δτε  μή  έγγράφψ  διαμάχηχαι  νόμιμ. 
pugnat.Neque  vero  hoc  fini  praemissi  digestiadver-  Καί  μή  νόμιζε  τούτο  ένανχίον  είναι  χψ  χέλει  του  προ- 
sari  existimes.lllic  enim  de  desuetudine  loquens,  λαβόντος  διατάγματος.  Έκεΐ  μεν  γάρ  περί  συνήθειας 
quod  illa  legem  possit  abrogare, dicit : hic  vero  de  λέγον,  φησίν  δχι  δύναχαι  αυτή  νόμον  άνελεΤν.  Ενταύθα 
consuetudine  loquitur  dicens,  quod  consueludojus  δ!  περί  συνήθειας  φησί  καί  λέγει  δχι  καινόν  ούκ  εΙσάγει 
novum  non  introducit,  si  veteri  cuipiam  legi  repu-  νόμιμον  ή συνήθεια  εί  παλαιφ  χινι  νόμψ  μά- 
gnel.  Fieri  enim  potest,  ut  per  desuetudinem  jure0,  χηχαι , νομίμψ , ού  μέν  ένανχίως  κεχρήσθαι. 
aliquo  non  utamur:  non  autem,  Ut  contrario  modo  Δυνατδν  μέν  γάρ  έκ  χής  άσυνηθείας  μή  κεχρήσθαι. 
utamur. Nota  igitur  hanc  doctrinam,Ut  quae  etspe-  Σημείωσαι  ούν  χήν  χοιαύτην  διδασκαλίαν  ώραίαν 
ClOSa  sit, et  in  judiciis  frequentetur. Const.  1,2,3,  ούσαν,  καί  έν  χοΤς  δικασχηρίοις  αυχνάζουσαν. ’Β  α*, 
tit. 52, lib · νιιι  Cod. in  Basii. positae  non  sunt.Diges-  β’  καί  γ’  οιάχαξις  χού  \β*  χίχ.  χου  η*  βιβλίου  χοΰ  κώ- 
tumverol02,tit.l7,lib.LDigest  esi  caput  1 83,lit.3,  δικός,  ούκ  έχέθη  εις  χά  Βασιλικά.  Ή δέ  ρβ*  διάχαξικ 
Iib.nBasil.quod  sic  habet:  rEgre quidem, at[certe]  χού  ιζ*  χίχ.  χοΰ  ν’  βιβλίου  χοΰ  κώδικος  έσχι  κεφ  ρπγ* 
tamen  aequitate  exigente  mutamus  consuetudinem,  χοΰ  γ’  χίχ.  χούβ’  βιβλίου  χών  Βασιλικών  Ιχ  ον  ούτως* 
.Verum  tu  hanc  legem,  secundum  postmodum  prae-  Δυσχερώς  μέν,  δμως  δέ  του  δικαίου  άπαιχούντος 
senti  huic  3cap. [insertas]  leges  interpretare, atque  έναλλάσσομεν  τήν  συνήθειαν.  Πλήν  συ  xbv  τοιοΟχον 
l)ic, tum  propter  Utilitatem  aliquam  consuetudinem  νόμον  έρμήνευε  κατά  τούς  όπισθεν  καχασχρωθέντας 
mutari,quando  in  judicio  confirmata  non  est*,  [alio-  νόμους,  ήγουν  έν  τφ  παοόνχι  γ’  κεφ.,  καί  λέγε  χόχε 
qui  vero]  tanquam  legem  scriptam  valituram. Pro-  χήν  μακράν  συνήθειαν  έναλλάσσεσθαι  διά  τι  χρήσι- 
pterea  enim  hic  adjectum  est:  iEgre  quidem,  alta-  μον  δτε  μή  βεβαιωθή  αύτή  έν  δικασχηρίφ,  καί  ώς 
men  aequitate  exigente  consuetudinem  imrnuta-  νόμος  έγγραφος  κρατήσει.  Διά  γάρ  χοϋχο  και  έντχύθα 
mus. Non  est  lex  scripta, quae  statuat, Ut  si  qua  Ion- D προσέθεχο,  xb  δυσχερώς  μέν,  δμως  δέ  του  δικαίου 
deri  atque  divortium  facere  cum  marito  velit,  ne  άπαιτοΰνχος  έναλλάσσομεν  χήν  συνήθειαν.  Νόμος 
confestim  tondeatur:  sed  in  monasterium  abdura-  άγραφος  ούκ  έσχι  διοριζόμενος  χήν  Οέλουσχν  άποκι- 
tur, et  trimestri  spatio  exploretur, num  forte  in  [ip-  ρήναι  καί  διαζυγήνχι  χοΰ  οικείου  άνδρος  μή  άπεντεύ- 
SO  veiut]  pugnae  initio  tonsuram  deprecetur. Sed  ex  θεν  άποκείρεσθαι,  άλλ’  εις  μοναστήριον  άπάγεεθαι 
inscripta  consuetudine,  saepenumero  in  judicio  καί  διά  χριμηναίου  καιρού  δοκιμάζεσθαι,  μή  ποτέ 
probata  et  confirmata  receptum  est, ne  ahter  mu-  κατά  άψιμαχίαν  τήν  άπόκαρσιν  έξ^τήσατο.  *Αλλά  έξ 
lieri  tonsura  permittatur,  quam  si  post  tres  men-  άγράφου  συνήθειας  δοκιμασθείσης  πο)λάκις  έπί  δι- 
ses  interrogata  Sit,  an  in  hoc  bono  proposito  κασχηρίου  κχ\  βεβαιωθείσης  νενόμισχαι  μή  άλλως 
permanere  [velilj. Ac  [sane]  hac  de  re  coram  irn-  τήν  άπόκαρσιν  έπιτρέπεσθχι  χής  γυνχικος  εί  μή 
peratorio  tribunali  [abunde]  satis  certatum  est.  μετά  τρίμηνον  έρωτωμένη,  χψ  άγαθφ  τούτφ  σκοτφ 
Cum  enim  multi  dicerent, debere[cuidam]  mulieri  έμμένει.  Καί  έγυμνάσθτ,σαν  χά  περί  χούχου  εφ*  ίκα- 
flaVOS  istOS  crines  confestim  detonderi,  quod  firmi  vbv  έπί  βασιλικού  βήματος.  Πολλών  γάρ  λεγόνχων 


985  NOMGCANON.  — TIT.  I CAP.  IV.  V.  086 


άφείλειν  τήν  γυναϊκα  του  Πυββογεωργίου  έκείνου 
άπεντεύθεν  άποκαρήναι  δια  τύ  είναι  αυτήν  φρονή- 
ματος στερεού  ώς  χαί  τεσσαράκοντα  Ιτη  ούσαν,  μή 
είναι  δε  νόμον  έγγραφον  χάριν  του  τριμήνου  δ θεο- 
στεφής,  κράτιστος,  καί  άγιος  ήμών  βασιλεύς  τήν 
μακράν  συνήθειαν  κυρωθεΐσαν  ώς  εΤρηται  άντί  νό- 
μου  έγγράφου  έδέξατο,  και  σημειώματι  έστήριζεν 
ώστε  τότε  άγραφος  συνήθεια  παραβαίνεται  του  δι· 
καίου  άπαντουντος,  ήγουν  αιτιών  προκειμένων  ευλο- 
γών δτε  μή  έβεβαιώθη  διά  δικαστικής  διαρώσεως. 
ΕΤδον  γάρ  καί  άγραφον  συνήθειαν  μή  ουτω  κυρωθεϊ- 
σαν  άθετηθεϊσαν.  Συνηθείας  γάρ  οϋσης  τους  άπδ 
Ιερέων  λαϊκούς  μονάσαντας,  καί  βντας  πρότερον  κατα- 
γεγραμμένους,  είς  διακονίας  Ιερέων,  καί  μετά  τύν 
μονάδα  βίον  τφ  των  διακονιών  συγκαταλέγεσθαι 
σώματι,  καί  μετά  λαϊκών  Ιερέων  συναναστρέφεσθαι 
ό παναγιώτατος  ήμών  δεσπότης  κύριος  Μιχαήλ,  τήν 
μακράν  τοιαύτην  συνήθειαν  ώς  ούδέν  έ^ογίσατο,  καί 
διωρίσατο  άπύ  μόνων  λαϊκών  ίερέων  τάς  διακονίας 
συνίστασθαι,  καί  τούς  μοναχούς  παρά  ταΐς  οίκείαις 
προσεδρεύειν  μοναϊς·  Συνήθειας  ούσης  τούς  'Ιου- 
δαίους δικάζεσθαι  παρά  νόμφ  τφ  στρατη  (φ  τού  στε- 
νού, δ κραταιύς  καί  άγος  ήμών  βασιλεύς  διωρίσατο 
παρά  παντύς  δικαστηρίου  κατά  νόμους  τούτους  δικά- 
ζεσθαι.  Καί  ή συνήθεια  έλογίσθη  ώσεί  ούδέν  μή  στη- 
ριχθεΐσα  νομίμως. 

Σημείωσαι  τήν  παρούσαν  έρμηνείαν  χάριν  άγρά- 
φου  συνηθείας  ώς  άναγκαιοτάτην  διαφόρων  νόμων 
περί  μακράς  συνηθείας  νομοθετούν  των,  καί  έναν· 
τιουμένων  άλλήλυις  ώς  τών  μεν  λεγόντων  τήν  μακράν 
συνήθειαν  έν  δικαστηρίφ  στηριχθεΐσαν  άκυρον  είναι * 
8τε  νόμφ  έναντιούται  έγγράφω,  τών  δέ  παρακελευο- 
μένων  ταύτην  κρατεϊν  καν  έγγράφψ  έναντιούται  τύ 
παρόν  Ικτον  θέμα  τού  μη'  κεφ.  τού  *’  τίτ.  τού  β* 
βιβλίου  τών  Βασιλικών  λύει  τήν  έναντιοφάνειαν,  φησί 
γάρ  τήν  θέσιν  τού  νόμου  άγραφον  ιΤναι  καί  έγγρα- 
φον, ωσαύτως  καί  τήν  άναίρεσιν  κα\  τήν  μέν  θέσιν 
διά  τη;  υπύ  άγραφου  συνηθείας  άχρηστίας  ώς 
έπιβαρή  τοΐς  ύπηκόοις  άναιρεϊσθαι  διά  το  φιλάνθρω- 
πον, τήν  δε  άναίρεσιν  διά  συνηθείας  ήτοι  άγράφου 
νόμου  μή  άπρακτεϊν,  διά  το  έναντιούσθαι  φιλαν- 
θρώπφ  νόμφ  ούτω  λύσον  τήν  έναντιοφάνειαν  ακο- 
λούθως τφ  διαλε/θέντι  κεφαλαίφ,  τή  έρμηνείφ  τού 
Στεφάνου,  καί  τφ  νόμφ  τφ  λέγοντι,  πρύς  τύ  φιλαν- 
θρωπότερον  τούς  νόμους  έρμη  νεύε  σθαι.  Περί  έκείνης 
μέντοι  της  συνηθείας  έκβαλού  ταύτα  τής  έν  δικαστηρίφ 
στηριχθείσης. 

ΚΕΦΑΛ.  Δ*.  — "Οτι  ούχύφ’  ένος  έπισκοπου  άλλ' 
ύπο  της  κοινότητος  οί  κανόνες  έκτίθενται. 

Βασιλείου  κανών  περί  τύ  τέλος  μζ'  · Γρηγορίου 
Νύσσης  περί  τά  μέσα  κανών 

ΚΕΦΑΛ.  Ε'.  — Περί  πατριαρχών  καί  μητροπο- 
λιτών, καί  τών  έν  'Αφρική  Λεγομένων  πριβάτων, 

'Αποστόλων  κανών  λδ’  * συνοδου  Νίκαιας  κανών  δ*, 
ζ"*,  ζ’  · συνοδου  'Αντιοχείας  κανών  θ’  · συνοδου  Κων- 
σταντινουπόλεως κανών  β',  γ’  · συνοδου  'Εφέσου 
κανών  η*·  συνοδου  Χαλκηδονος  κανών  θ',  ιζ’,  κη*’ 


> [ptenique]  judicii  esset,  ut  qua  etiam  quadraginta 
annos  haberet:  ac  vero  nulla  lex  scripta  de  trime- 
stri [isto]  ageret:  a Deo  coronatus  optimus  et  san- 
ctus noster  imperator  longam  consuetudinem,  ut 
dictum  est, confirmatam  pro  scripta  lege  suscepit, 
atque  tunc  aequitate  postulante,  sive  justis  causis 
propositis,  non  scriptam  consuetudinem  transgredi 
[licere], quando  judiciali  sententia  non  est  corro- 
borata, scripto  confirmavit.  Novi  autem  non  scri- 
ptam [quamdamjconsuetudinem,quae  quia  ita  cor- 
roborata non  essel,reprobata  [et  rejecta]  est.Cum 
enim  moris  fuisset,  ut  qui  ex  laicis  sacerdotibus 
monachi  facti  essent,  quoniam  prius  ministerio 
sacerdotum  ascripti  fuissent,  post  [susceptam] 
vitam  monachicam  in  corpore  [et  collegio]  mi- 
nisteriorum recenserentur,  et  cum  sacerdotibus 
laicis  conversarentur  : sacrosanctissimus  noster 
D.  Michael  hanc  longam  consuetudinem  pro  ni- 
hilo reputavit,  ac  [vero]  decrevit, ut  ex  laicis  sa- 
cerdotibus solum  ministeria  constituerentur,roo- 
nachi  autem  in  recessibus  suis  assidui  essent. 
Cum,[item|  moris  esset,  ut  Judaei  coram  solo 
angiportus  praefecto  litigarent  : optimus  atque 
sanctus  noster  imperator  statuit,  ut  coram  quo- 
cunque  tribunali  secundum  leges  causas  agerent. 
Ac  consuetudo  [quidem]  pro  nihilo  habita  est,  ut 
quae  legitime  non  fuisset  confirmata. 

Aliud  scholium . Cum  multae  leges  de  longa 
consuetudine  praescribant,  et  sibi  invicem  adver- 
sentur, quod  aliae  dicant,  longam  consuetudinem 
[tametsi]  in  judiciis  confirmatam,  esse  irritam, si 
scriptaB  legi  repugnet;  aliae  vero  illam,  etiamsi 
scriptae  legi  repugnet,  valere  jubeant;  praesens 
6 thema,  cap.  42,  tit.  1,  lib.  ii  Basii,  solvit  quae 
his  inesse  videtur  contrarietatem  : latio  legis, in- 
quietis, aut  in  scripta  refertur,  aut  non  refertur: 
[sic]  similiter  [ejus]  abrogatio.  Et  legislatio  qui- 
dem, si  gravis  subditis  sit,  humanitatis  contem- 
platione per  desuetudinem  a non  scripta  consue- 
tudine abrogatur ; abrogatio  vero  per  consuetu- 
dinem seu  legem  non  scriptam  otiosa  [et  irrita] 
non  fit,  propterea  quod  benigna  legi  adversetur. 
[Atque]  sic  [quidem]  apparentem  [in  his]  contra- 
rietatem solve,  sequens  explicatum  caput,  inter- 
pretationem 6 them.  et  legem  qua  benignius  le- 
ges interpretandas  esse  pracipit.  De  illa  autem 
consuetudine  hac  intellige,  qua  in  judiciis  con- 
firmata est. 

CAP.  IV. — Qued  non  ab  uno  episcopo , sed  a 
communi  episcoporum  coetu  canones  promulgen- 
tur. 

Basilii  canon  47,  citra  finem.  Gregorii  Nysseni 
canon  6,  circa  medium. 

CAP.  V.  — De  patriarchis , melropolilanis , et 
privatis  Africae,  ut  vocantur. 

Apostolorum  canon  34, concilii  Nicani  canon  4, 
6,  7. concilii  Antiocheni  canon  59,  concilii  Cons- 
tantinopolitani  canon  2,3;  concilii  Ephesini  canon 
8;  Concilii  Chalcedonensis  canon  9, 17,29;  concilii 


987 


PHOTII  PATRIARCHjE  CP. 


Sardicensis  canon  3,  4,  5 ; concilii  C&rthaginen-  A συνοδού  Σαρδικής  κανών  γ',  δ',  ε'·  συνόδου  Καρθαγένη; 
sis  canon  17,  39 ; concilii  sexti  canon  36,  39. 

Textus . De  ordine  patriarcharum,  etc.,  usque 
ad  provincias  [sub  se]  habeat,  ul  pag.  475. 

Scholium.G onst.  7, tit.  1,  lib.  i Cod.non  est  po- 
sita in  Basii.  Const.  vero  6,  tit.  2,  ejusdem  lib.  est 
cap.6tit.  1,  lib. v, Basii. dicitque  in  hunc  modum: 

Oportet  illos  qui  in  Illyrico  de  [re]  quapiam  cano- 
nica quaestionem  movet,  de  ea  ad  archiepiscopum 
Constantinopolilanum  referre,  et  ab  ipso  ad  sacer- 
dotalem conventum,  qui  sancto  judicio  et  divina 
lege  [illam]  dijudicet.Const.  20,  etiam  et  24  ejus- 
dem tit.et  lib. posita  non  est  in  Basii.  Verum  coos- 
tit.2,  tit.  1 Novellarum  esi  Justiniani  novella  123, 

[ac]  posita  [esi]  in  lib.m  Basii. tit.  1,  cap.9,qui  sic 
habet : Prae  omnibus  autem  illud  custodiri  sanci-  β 'Ιουστινιάνειος  ρκγ'  κείμενη  έν  βιβλίψ  γ’  των  βάσ- 


κανων ιζ',  λθ'*  συνόδου  ζ1  κανών  Χζ“  , λθ  . 

Κείμενον.  Περί  της  τάξεως  τών  πατριάρχων, 
κ.  τ.  λ.  usque  ad  και  ποιας  έιΤαρχ ίας  2χει. 

Σχόλιον.  *Η  ζ',  διάταξις  του  *'  τίτ.  τού  * βι- 
βλίου του  κωδικός  ούκ  έτέθη  είς  τά  βασιλικά.  Η δε 
ζ"  διάταξις  του  β'  τιτ.  του  αυτού  βιβλίου  έστι 
κεφ.  ζ"'  του  α'  τίτ.  του  ε\  βιβλίου  τών  Βασιλικών, 
καί  φησιν  οδτω  * Δεΐ  του;  έν  τφ  ’ίλλυρικφ  περί 
κανονικού  τίνος  ζήτησιν  ποιούμενους  αναφέρει ν τούτο 
έπί  τον  άρχΐ|π(σκοπον  Κωνσταντινουπόλεως,  ul 
παρ’  αυτού  τη  Ιερατική  συνόδψ  και  άγίφ  χρίσει  xzl 
θείψ  διακρίνεσΟαι.  Έ δε  κ'  και  κδ*  διάταξις  τοΰ  αυτού 
τίτ.  και  βιβλίου  ουκ  έτέθησαν  είς  τά  Βασιλικά.  Η 
μέντοι  β'  διάταξις  τού  α’  τίτ.  τών  Νεαρών  έστι  νεαρέ 


mus, ut  nemo  per  largitionem  auri, aut  aliarum  re- 
rum ordinetur  episcopus  Si  quid  tale  delinquatur, 
tam  qui  dant,quam  qui  accipiunt,et  mediatores  eo- 
rum,ipsi  seipsos  condemnationi  secundum  divinas 
Scripturas  et  divinos  canonessubjiciunl.  Ac  prop- 
terea  tam  is  qui  dat, quam  qui  accipit,  et  mediator 
exsistens  a sacerdotio  aut  clericali  honore  remove- 
tor. Quod  vero  per  hanc  causam  datum  fuerit,  illi 
Erclesiae  vindicator  .cujus  sacerdotium  voluit  redi- 
mere. Si  mundanus  sil  qui  per  hanc  causam  acci- 
pit, aut  mediator  in  negotio  factus  est,  datas  res 
in  duplum  ab  eo  exigi  jubemus  vindicandas  [sci- 
licet] Ecclesiae.  Non  solum  autem  quae  hoc  modo 
data  sunt,  vindicari  praecipimus  : sed  etiam  om- 
nem cautionem  pro  hoc  quocunque  modo  expo- 


λικών  τίτ.  α’,  κεφ.  θ',  ούτως  εχο»τι  * Προ  δε  πάντων 
έκεΤνο  θεσπίζομεν  φυλαχθήναι  ΐ;α  μηδ&ίς  ota  δοσεως 
χρυσίου  ή άλλων  πραγμάτων  επίσκοπος  χειροτονηθεί. 
Εί  δέ  τι  τοιούτον  άμαρτηθείη  αυτοί  έ αυτούς  οΐ  διδον- 
τε;  και  οί  λαμοάνοντες  και  οΐ  μέσοι  αυτών  κατά  ταζ 
θείας  Γραφάς  και  τού;  θείους  κανόνας  καταχρίσει 
ύποβάλλουσι,  καί  διά  τούτο  καί  δ διδούς  και  δ λαμ- 
βανων  και  ό μέσος  γινόμενος  της  ίερωσύνης,  f,  τη; 
τού  κλήρου  τιμής  άποκινείσθω.  Το  δέ  υπέρ  ταύτη; 
τής  αίτιας  δοθεν  τή  έκκλησίφ  έκείνη  έκδικείσθω  ή; 
έβουλήθη  την  Ιερωού/ην  ώνήσασθχι.  Et  δε  και  κο- 
σμικδς  ειη  δ υπέρ  ταύτης  τής  αιτίας  άντιλαμβανων 
ή μέσος  τψ  πράγματι  γινόμενος,  τά  δοθέντα  τα 
πράγματα  έν  διπλψ  αύτδν  άπαιτεΤσθαι  κελεύομεν, 
τή  'Εκκλησίφ  έκδικηθησομενα,  ού  μόνα  δε  τά  κατέ 


sitam,  aut  pignorum  ac  fidejussoris  obligationem;  0τδν  τούτον  δεδομένα  τρόπον  έ<δικεΤσθαι  προστάττο- 


omnem  denique  aliam  quamcunque  actionem  va- 
care sancimus.  Atque  insuper  qui  promissionem 
acceptavit,  non  solum  confessionem  reddito:  sed 
etiam  alterum  tantum,  quantum  confessione  con- 
tinetur, exigitor,  quod  ipsum  dari  debet  Eccle- 
siae. Si  quis  tamen  ex  episcopis,  sive  ante  ordina- 
tionem suam,  sive  post  ordinationem,  voluerit 
proprias  res  suas,  aut  ex  iis  partem  Ecclesiae, cu- 
jus sacerdotium  suscepit,  offerre  ; non  solum  id 
non  prohibemus,  et  omni  eum  condemnatione  ac 
poena  liberum  esse  per  hanc  legem  sancimus  : 
sed  etiam  omni  laude  dignum  judicamus  : quan- 
doquidem id  non  emptio,  sed  oblatio  est.Conslit. 
16,  tit.  2,  lib.  i,  non  est  posita  in  Basii,  neque 


μεν,  άλλα  και  πάσαν  Ασφάλειαν  ύπερ  τούτου  κτθ* 
οΐον  δήποτε  τρόπον  έκτεθεϊσχν,  καί  την  τών  ένεχύρων 
ή την  τού  έγγυητού  ένοχήν  και  πάσαν  άλλην  οιεν- 
δήποτε  αγωγήν  άργεΐν  θεσπίζομεν.  Και  πρδς  τούτοι; 
δ τη*  ύπόσχεσιν  λαμβανων  μη  μόνον  τήν  δμολογίαν 
άποδιδότ  ο,  άλλά  και  άλλο  τοσούτον  δσον  ή δμοΑογία 
περιέχει  άπαιτείσθω  όφείλον  τή  Έκκλησίφ  δοθήνΐι. 
E?  τκ  μεντοι  έκ  τών  Επισκόπων  είτε  προ  τή;  Ιδία; 
χειροτονίας,  ή μετά  τήν  χειροτονίάν  βουληθή  τά  Τοιλ 
πράγματα  ή μέρος  έξ  αυτών  προσαγαγεΤ*  τή  Εκ- 
κλησίφ  ής  τήν  ίερωσύνην  λαμβάνει,  ού  μόνον  ού  κι*»* 
λύομεν,  και  πάσης  καταδίκης  καί  ποινής  Ιλιύθερον 
είναι  θεσπίζομεν  τού  παρόντος  νόμου,  άλλά  καί  παν 
τδς  έπαίνου  άξιον  κρίνομεν  έπειδή  τούτο  ούκ  Ισ^ιν 


[etiam]  constit.  8,  iit.  1 Novellarum,  quae  estil  Οάγορά  άλλά  προσφορά.  *Π  ιζ^  διατ.  τού  β’ 


Justiniani  novella.  Constit. vero  3,  tit.  2 Novella- 
rum, est  Justiniani  novella  131,  quae  io  lib.5,tit. 
3,  cap.  I,  themate  2,  hunc  in  modum  posita  est : 
Ac  proplerea  sancimus,  ut  secundum  eorum  de- 
finitiones sanciiss.  veteris  Romae  papa,  primus 
omnium  sacerdotum  sit : beatissimus  veroarchie- 
piscopue  Conslantinopoiis  novae  Romae,  secundum 
locum  post  sanctam  aposlolicam  veleris  Romae  se- 
dem obtineat, caelerisque  omnibus  praeferatur. Bea- 
tissimus autem  pro  tempore  archiepiscopus  Justi- 
niancae  primo*  patriae  nostrae,  semper  aub  jurisdic- 
tione sua  habeat  episcopos  provinciarum  Daciae 


βιβλίου  ούκ  έτέθη  είς  τά  βασιλικά.  Ουδέ  δ 
η*  διάτ.  τού  α τίτ.  τών  Νεαρών....  ςύσα  Ιουστινιά- 
νειος νεαρά.  *Η  δε  γ*  διάτ.  τού  β*  τίτ.  τών  Νεαρώτ 
έστι  νεαρά.  'Ιουστινιάνειο;  κειμένη  kv  βιολιψ  ε* 
Βασιλικών,  τίτ.  γ*,  κεφ.  α’,  θέματι  β*,  ούτως  εχου*»* 
Και  διά  τούτο  θεσπίζομεν  κατά  τούς  αυτών  δρου; 
τδν  άγιώτατον  τής  πρεσβυτέρας  'ρώμης  ι**π*ν» 
πρώτον  είναι  πάντον  τών  Ιερέων,  τδν  δέ  μακαριά* 
τατον  αρχιεπίσκοπον  Κωνσταντινουπόλεως  τή;  νεβί 
*Ρωμης  δευτέραν  τάξιν  ίπέχειν,  μετά  τδν  άγιώτατον 
άποστολικδν  θρόνον  τής  πρεσβυτέρα;  ’Ρώμηί,  τ(^ν  ^ 
άλλων  πάντων  προτιμάσθαι,  τδν  δέ  κατά  κ*φ°^ 


989  NOMOCANOii.  — TIT.  1,  CAP.  VI.  990 

μαχαριώτατον  άρχιεπίσκοπον  της  χ 'Ιουστινιανός  A mediterraneae, et  Daciae  Ripensia,  item  Praevaliae, 
χτίς  ^μβτέρας  πατρίδος  εχειν  άεί  ύπδ  την  οίκείαν  ac  Dardaniae,  et  Mysiae  superioris  : et  ab  ipso  hi 
δικαιοδοσίαν  τούς  έπισκόπους  των  Επαρχιών  Δακίας,  ordinentur, et  in  provinciis  ipsi  subjectis  locum  te- 
Μεδιτιρανίας,  καί  Δακίας  'Ριπενσίας,  Πραιβαλέας,  neat  apostolicae  sedis  Romanae,  secandum  ea  quae 
x«i  Δαρδανίας,  καί  Μυσίας  τής  άνωτέρας,  καί  παρ’  sanctus  papa  Vigilius  constituit. Consimili  modo  et 
αύχοΰ  τούτους  χειροτονέτσθαι,  καί  έν  αόταΐς  ταΐς  archiepiscopale  munus, quod  episcopo  Justiniane» 
οποκειμεναις  αύτψ  έπαρχίαις  τδν  τύπον  έπέχειν  Carthaginis  Africanae  dioeceseos  dedimus,  ex  quo 
αύτδν  τού  άποστολικου  'ρώμης  θρόνου,  κατά  τά  Deus  nobis  hane  restituit,  conservari  jubemus, 
όρισθέντα  6 πδ  τού  άγίου  πάπα  Βασιλείου.  Καί  τον  Nota  vero  ex  praesenti  Justinianea  novella,  privile- 
δμοιον  τρόπον  τδ  δίκαιόν  τής  άρχιερωσύνης  δπερ  gia  archiepiscopi  Bulgariae.Hic  namque estarchie- 
τφ  έπισκύπψ  Ίουστινιανής  Καρχηδονος’  τής  ’Αφρικής  piscopus  primae  Jusiinianeae,  patriae  imperatoris 
διοικήσεως  δεδώκαμεν  έξ  ούπερ  ό θεδς  ταύτην  ήμΤν  Justiniani. Atque  Bulgaria  quidem  propterea  Jus- 
άποκατέστησε  φυλάττεσΟα».  κελεύομεν.  Σημείωσαι  tinianea  dicitur.  Caelerum  Justinianea  Carthago 
άττο  τής  παρούσης  ’ίουστιανείου  νεαράς  τά  προ-  Africanae  dioeceseos,  nuncupata  Justinianea  est, 
νάμια  τού  άρχιεπισκύπου  Βουλγαρίας,  ούτος  γάρ  quod  imperator  Justinianus  regionem  illam  resti- 
έστιν  άρχιεπίσκοπος  τής  α*  'ίουστινιανής  τής  πατρί-  Β tueri!  Romanorum  imperio. Ac  idcirco  etiam  prae- 
δος  τού  βασιλέως  'Ιουστινιανού.  Καί  ή μέν  Βουλγα-  sens  Caput  in  inscriptione  meminit  privatorum 
pia  διά  τούτο  καλείται  ’ίουστινιανή  δια  το  τον  βασι-  Africanae  Carthaginis, quodest  privilegiorum  ejus, 
λέα  'Ιουστινιανόν  άποκαταστήσαι  τή  βασιλείς  των  Secundum  Latinos  enim  privatum  dicitor  τδ  ίδι- 
'Ρωμαίων  τήν  τοιαύτην  χώραν.  Διά  γάρ  τούτο  μέ-  κδν.  Lege  vero  etiam  finem  scolii  praesentis  capi- 
μνηται  το  παρδν  κεφ.  είς  τήν  έπιγράφήν  καί  τών  tis,  qui  pars  est  13!  JustinianeaB  novellae,  et  sia- 
πριβάτων  τής  έν  τή  'Αφρική  Καρχηδονος,  δηλονότι  tuit,  ut  Ecclesia  Carthaginensis  apostolicae  sedis 
τών  προνομίω/  αύτής.  Πρίβατον  γάρ  λέγεται  κατά  privilegia  habeat. 

Λατίνους  τδ  Ιδικόν.  Καί  άνάγνωΟι  τδ  τέλος  τού  σχολαίου  τού  παρόντος  κεφ.  μέρος  δν  τής  ρλα'  'Ιουστι- 
νιανέ ίου  νεαρας,  καί  διοριζόμενον  έχειν  καί  τήν  'Εκκλησίαν  τής  Καρχηδένος  τά  προνόμια  τού  άποστολικού 
θρύνου. 

ΚΕΦΑΛ.  ζ“*.  — Περί  τού  τίνας  καί  πού  χειροτο-  CAP.  VI.  — Qu%y  ft  ubi  Ordinentur  episcopi, 
νοΰσιν  έπισκόπους  ή κληρικούς  , καί  kάv  δ aut  clerici , et  si  ordinatus  per  libellum  episco· 
χειροτονηθείς  διά  λιβέλλου  πχραιτεΤτκι  τήν  έπι-  palum  recuset. 
σκοπήν. 

'Αποστόλων  κανών  α’,  β*,  λε' · συνόδου  Νικαία?^  Apostolorum  canon  1,2,  35;  concilii  Nicaeni 
κανών  δ’,  συνοδου  'Αντιόχειας  ιγ’,  ι6’,  κβ’·  συνοδου  canon  4,  concilii  Antiocheni  canon  13,  19,  22, 
Ααοδικείας  κανών  ε’,  ιβ’  · συνόδου  'Εφέσου  κανών  concilii  Laodiceni  canon  5,  12 ; concilii  Ephesi- 
η'  · καί  έπιστολή  πρδς  τήν  έν  Πχμφυλί?  σύνοδον*  ni  canon  8,  et  epistola  ad  Pamplliliense  conci- 
συνόδου  Σαρδικής  κανών  · συνόδου  Χαλκηδόνος  lium  [missa] ; concilii  Sardicensis  canon  6;  con- 
κανών  κη'  * συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ιγ*,  ιη',  μθ’,  cilii  Chalcedonensis  canon  28  ; concilii  Garthagi- 
v£“’  · συνόδου  ζ ’*  κανών  λγ',  λζ*  · συνόδου  Νικαίας  nensis  canon  13,  18,  49,  56,  98 ; concilii  sexti 
τδ  β’  κανών  β’·  συνοδου  α9  καί  β*,  συγκροτηΟείσης  canon  33,  37  ; concilii  Nicaeni  secundi  canon  2 ; 
kv  Κωνσταντινουπόλει,  kv  τψ  ναψ  τών  άγίων  *Απο-  concilii  primi  et  secundi  Constanlinopoli  in  aede 
στολών  κανών  ιζ"*  * Βασιλείου  έπιστολή  πρδς  τούς  Sanctorum  Apostolorum  coacti  Canon  16  ; Basilii 
χωρεπισκόπους  * Κυρίλλου  έκ  τής  πρδς  Δομνον  έπι-  epistola  ad  ditionis  SU3D  episcopos,  Cyrilli  ex 
στολής  κανών  α*,  γ’  · Κυρίλλου  έκ  τής  πρδς  τούς  έν  epistola  ad  Domnum  canon  1,  3 ; Cyrilli  ex  epis- 
Λιδύη  καί  Πενταπολει  έπισκόπους  έπιστολής  κα-  lola  &d  episcopos  Libyae  et  Pentapolie  canon  1, 
νών  α’,  γ*  * Θεοφίλου  έκ  τού  υπομνηστικού  κα-  3 ; Theophili  ex  commonitorio  canon  3. 
νών  ζ"'. 

Κείμενον,  Βιβλίον  α’  τού  Κώδικος,  τιτ.  γ',  διά-  Textus.  Lib.  Cod.  1,  tit.  3,  COnstit.  12,  30, 
ταξις  ιβ',  λ’,  μβ’,  μζ’,  νβ’,  καί  τίτ.  α’  τών  Νεαρών  D 42,  47,  52,  et  iit.  1 Novellarum  constit.  1,  2 et 
διάταςις  α’,  β’,  ιζ*.  17. 

Σχόλιον.  Ή ιβ*  διάταςις  καί  ή λ*,  μβ’,  μζ',  καί  Scholium.  Constit.  12,  30,  42,  47,  52  tit.  1, 
νβ*  τού  γ*  τίτλου  τού  α*  βιβλίου  τού  Κώδικος  ούκ  lib.  I,  Cod.  in  Basii,  non  sunt  positae.  Primus 
έτέθησαν  είς  τά  βασιλικά,  'ο  δε  α'  τίτλος  τών  Νεα-  vero  tit.  Novellarum,  ejusdemque  1,  2 et  17 
ρών  καί  ή αυτού  α’  καί  β’  καί  ιζ*,  διατάξεις  έτέθησαν  constit.  sunt  in  Novellis  Justiniani  6, 123  et  137. 
είς  νεαράτ  τού  ’ίουστινιανού  ζ"*,  ρκγ*  καί  ρλζ’.  Πλήν  Interim  6,  non  est  in  Basii,  posita.  123  vero  est 
ή μεν  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά.  Ή δέ  ρκγ'  έστί  cap.  9,  tit.  1,  lib.  III,  quod  a nobis  positum  est 
κεφ.  θ',  τού  α*  τίτ.,  τού  γ*  βιβλίου  δπερ  καί  έτέθη  in  cap.  5 praesentis  tit.  quod  quaeras.  Novella  au- 
παρ’  ήμών  είς  κεφ.  ε’  τού  παρόνιος  τίτ.  κα»  ζήτει  tem  157  est  cap.  8,  tit.  1,  lib.  III,  quod  aspersum 
αύτδ.  Ή δέ  ρλζ’,  νεαρά  έστι  κεφ.  η’  τού  α’  τιτ.,  τού  est  Scliolio  8,  cap.  praesentis  tit.  circa  finem, 
γ’  βιβλίου  δπερ  κατετέθη  εις  σχολιον  τού  η’  κεφ.  quod  Cliam  quaeras, 
τού  παρόντος  τίτ,  περί  τδ  τέλος,  καί  ζήτει  τούτο. 


, .Wt  PHOTH  PATRIARCHA  CP,  992 

CAP.  VII.  — Electionem  sacerdotum  promis·  A ΚΕΦΑΛ.  Z\  — Hepl  του  μη  χρήν  τοΤς  δχ)οις 
eux  plebi  permittendum  non  esse . έπιτρεπειν  την  των  Ιδρέων  Ιπιλογήν. 

Concilii  Laodicensis  canon  13  ; concilii  Nicaeni  Συνόδου  Λαο δικείας  κανών  ιγ*  · συνόδου  Νικαίας 
secundi  canon  3.  τδ  β*  κανών  γ*. 

CAP.  VIII.  — De  contmdictione , quce  in  epis-  κεφαλ.  e’.  — Περί  της  γβνομένης  άντιλογία* 
copi  ordinatione  fit,  έπΐ  τη  χειροτονώ  τού  έπισκόπου. 

Concilii  Antiocheni  canon  19  ; concilii  Cartha-  Συνόδου  'Αντιόχειας  κανών  ιθ’  * συνόδου  Καρθα- 
ginensis  canon  49,  53.  * γέννης  κανών  μθ*. 

TextUS . Tit.  1 Novellamm,  COnst.  4.2,  17,  Κείμενον.  Τίτλος  α των  Νεαρών,  διάταξις  a*,  β*, 
etc.,  usque  ad  et  praesulum  [monasteriorum],  uf  ιζ*,  κ.  τ.  λ.  usque  ad,  κληρικών  καί  έπισκόπων  καί 
pag . 495.  Ηγουμένων. 

Scholium, Constit.  1,  lit.  1 Novellarum,  est  no-  Σχόλιον,  *H  a9  διάτ.  τού  α*  τιτ.  των  Νεαρών  ini 
vella  Justiniani  6,  quse  in  Basrl.  non  est  posita,  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ζ”,  ήτις  ούκ  έτέθη  ιίς  τά  Βι- 
Constit.  2 ejusdem  1 tit.  Novellarum,  est  novella  σιλικά.  *H  β*  διάταξις  τού  αυτού  τίτ.  τών  Νεαρών 

Justiniani  123.  Illud  vero  ejus  caput  etiam  non  est  ρΐατι  νεαρά  Ιουστινιάνειος  ρκγ’,  τούτο  δε  αυτής  το 

positum  in  Basii,  constit.  17,  est  novella  Justi-  * Χ£φ.  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά.  *Η  ιζ*  διάτ.  έστιν 
niani  1 23,  posita  [quae  esi]  inlib.IU  Basii,  tit.  1,  νεαρά  Ιουστινιάνειος  ρκγ#,  κείμενη  Ιν  βιύλίψ  γ* 
cap.  8,  quod  hunc  in  modum  habet:  Caeterum  si  ιών  Βασιλικών,  τίτ.  α*,  κηφ.  η',  ούτως  Ιχοντι  · Εΐ  δε 
quis  COOtra  eum  qui  episcopus,  aut  presbyter,  aut  τις  κατηγορίαν  ποιήση  τινά  κατά  τού  μέλλοντος  χει- 
diiCOnuS,  aut  alius  clericus,  aut  etiam  praesul  nuo-  ροτονεΤσθαι  έπισκόπου,  ή πρεσβυτέρου,  ή διακόνου, 
nasterii  ordinandus  est, accusationem  aliquam  in-  ή άλλου  κληρικού,  καί  Ηγουμένου  έφ#  οΐφδήποτε  αΐ- 
Stituat  quacunque  de  causa*  quae  possit  secundum  xiq,  άναβαλλέσθω  ή τοιαύτη  χειροτονία,  καί  γινέσθω 
leges  aut  canones  ejus  impedire  ordinationem  : πρότερον  έςέτασις  της  κατηγορίας  παρόντος  τού 

differtor  hujusmodi  ordinatio,  et  interponitor  κατηγόρου  καί  έπιξιόντος  τοΤς  παρ’  αυτού  προσαγ- 

prius  examinatio  accusatiouis : praesente  etiam  γελθετσιν.  El  δε  άπολιμπανοιτο,  ή άναδάλλοιτο 

accusatore,  et  ee  quffi  ab  ipso  in  crimen  delata  δ κατήγορος,  καί  ούτω;  δ την  χειροτονία*  μέλλων 
SUnt, ad  terminum  usque  persequente.  Imo  quam-  ποιεΐν  ζήτησιν  άκριύεστάτην  ποείσθω  μηνών  εΤσω 
VIS  accusator  se  absentet, aut  moras  nectat, nihilo-  τριών,  και  el  μεν  υπεύθυνον  εύρη  τον  την  κατηγο- 
minus  sic  quoque  is  qui  ordinationem  facturus  est,  ρίχν  ΰπομείναντα  είτε  κατά  τού;  θείους  κσνόνας, 
intra  menses  tres  exactissimam  ea  de  re  qusestio-  είτε  κατά  τούς  ήμετέρους  νόμους  κωλυέσθιο  ή χειρο- 
nem  habeto. Et  si  quidem  eum  qui  accusatione  io  τον  ία.  El  δέ  ανεύθυνος  φανείη  είτε  παρόντος  του 
Crimen  vocatus  fuit,  sive  secundum  sacros  cauo-  κατηγόρου  η και  άπόντος  γινέσθω  ή χειροτονία.  'θ 
nes, sive  secundum  nostras  leges  obnoxium  inve-  δε  κατήγορος  είτε  παρών  μή  άποδείξη,  είτε  άπο- 
neril,  prohibetor  ordinatio.  Si  vero  innoxius  ap-  φεύγη,  εί  μέν  κληρικός  εΐη  έςωθείσθω  του  οίκείου 
paruerit,  celebrator  ordinatio,  sii  e praesente  sive  βαθμού,  εί  δέ  λαϊκός  εΤη  τδν  προσήκοντα  σωφρο- 
absente  accusatore.  Accusator  autem,  si  praesens  νισμδν  ύπομενέτω.  El  δέ  τις  πρδ  έςετάσεως  τδν 
non  probaverit,  sive  [tnstitutam  accusationem]  χατηγορηθέντα  χειροτονήση,  δτε  χειροτονήσις  και  δ 
deseruerit:  si  quidem  clericus  sit, proprio  gradu  χειροτονηθείς  τής  Ιερωσύνης  έκοαλλεσθω.  Σημείωσαι 
depellitor  ; si  iaicui,  competentem  coercitionem  την  παρούσαν  νεαράν  διηνεκεΤ  άφορισμψ  καΟυχο- 
SUStinelO.  At  81  quis  accusatum  ante  examinatio-  ύαλλουσαν  τδν  συκοφαντική  ψυχξ  κωλύσζντα  την 

nem  ordinaverit : tam  qui  ordinavit,  quam  qui  τού  επισκόπου  χειροτονίαν.  "Πσπερ  έστί  καίνδν  και 

ordinatus  est,  uterque  Sacerdotio  depellitor.  Nola  διά  τούτο  καί  άνηοέθη.  *Ετι  σημείωσαι  δτι  ούτε 
autem  praesentem  DOVellam, quod  eum  qui  episcopi  ή ξ”’  νεαρά  τού  'Ιουστινιανού  ή διηνεκεϊ  σφορι σμψ 
ordinationem  calumniandi  animo  impedierit, per-  τδν  κατήγορον  κχθυποβάλλουσα  ούτε  τδ  της  ρκγ* 
petuae  excommunicationi  subjiciat. Quod  Sane  110- d νεαρός  κεφ.  διοριζόμενον  έκοάλλεσθαι  της  έπαρχίας 
,vum  est,  et  propteiea  etiam  abrogatum.  Neque  η ένοικεΐ  τδν  κατήγορον,  έδέχθησαν  εις  τά  Βασιλικά, 
enim  novella  Justiniani 6, neque  l23i)OVellae[i]Iud]  αλλά  τδ  φιλανθρωπότερον  κεφ.  τής  αυτής  νεαρός  τδ 
caput,  quod  accusatorem  extra  provinciam  in  qua  διοριζόμενον  τδν  τοιούτον  συκοφάντην  λσϊκδν  μεν  όντα 
habitat, ejici  praecipit,  in  Basii,  recepta  sunt.  Sed  σωφρονίζεσθαι,  κληρικδν  δέ  καθαιρεϊσθαι. 
benignius  ejusdem  novellae  caput,  quod  talem  calumniatorem,  si  laicus  sit,  esse  castigandum  : sin 
clericus,  deponendum  statuit  [recepturo  est]. 

Aliud  SCholium. Quod  intra  tres  menses  introdu-  'Αλλά  και  τδ  έντδς  μηνών  τριών  τέμνεσθαι  τήν 
Ciam  adversus  ordinandum  accusationem,  sive  κατά  τού  χειροτονηθήναι  όφείλοντος  εΙσαγομέ*ην  κατη- 
praesenle  sive  absente  accusatore, decidi  [oporteat],  γορίαν  ή παρόντος  τού  κατηγόρου  ή και  άπόντος  Ιδικον 
Speciale  est, [atque]  propter  Utilitatem  ordinationis  έστι  διά  τδ  χρήσιμον  τής  χειροτονίας.  Νομίζω  ούν  δτι 
[constitutum].  Existimo  itaque  posteriores  leges,  ol  μεταγενέστεροι  νομοί  ol  διοριζόμενοι  διά  τριακον- 
quae  triginta  edictu  scripto  comprehensas  accusato-  θημέρων  Επιφωνημάτων  μετχκχλεΤσθχι  τούς  κζτη- 


/ J 


993  · NOMOCANON.  - TtT.  I,  CAi».  VII-X.  994 


γόρους  καί  τά  λοιπά  τα  περί  κατηγόρων  νομοθβτη- 
Οέντα  ούκ  εχουσι  χώραν  έπί  του  παρόντος  θέματος. 
ΕΙ  γάρ  8οθείη  τούτο  σχολάσει  το  γίνεσθαι  την  έξέτα- 
σιν  έντδς  τρι μηναίου  καιρού.  ’Η  μέντοι  των  έγ- 
γραφων δόσις  απαραίτητος  γενήσεται,  τού  κατηγό- 
ρου δι’  ολιγοημέρων  μηνυμάτων  έγγράφων  μετακα- 
λουμένου. 

ΚΕΦΑΛ.  θ\  — Περί  τού  χρόνου  ού  έντδς  δεΤ  τους 
έπισκόπους  χειροτονεΤσθαι. 

Συνόδ ου  Χαλκηδό νο;  κανών  κε’  * συνόδου  ζ“*  κα- 
νών ιδ*. 

Κείμενον.  ’Β  β’  διάτ.  τού  α’  τίτ.  των  Νεαρών 
φησιν*  κ.  τ.  λ.,  USque  ad  παραφυλαττομένων. 

Σχόλιον·  Ή β’  διάτ.  τού  α’  τίτ.  των  Νεαρών  έστι 
νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρκγ’.  Τούτο  δέ  αύτής  τδ  κεφ. 
ούκ  έτέθη  ·1ς  τά  Βασιλικά,  εσο  δέ  ειδώς  ώς  τψ  νο- 
μ(μφ  χρώμενος  δ άγιώτατος  ήμών  δεσπότης  και 
οικουμενικός  πατριάρχης  κύριος  Μιχαήλ  Επεφωνή- 
σαεο  τδν  μητροπολίτην  έκεινον  ’Αμασείας  κύριον 
Λέοντα  έκ  τρίτου  χάριν  τού  μή  ψηφίσασθαι  την  έπι- 
σκοπήν  την  ’Αμινσόν  πρδ  χρόνου  ένδς  ήδη  χηρεύσασαν. 
“Ελεγε  γάρ  ώς  έπεί  χρονιαΤος  παρήλθε  καιρός  και  ή 
Άμινσός  ούκ  έψηφίσθη  παρά  τού  μητροπολίτου,  άλλά 
κοί  τρία  γεγόνασι  πρός  αυτόν  έπιφω νήματα  έξ  δρι- 
σμού  τούτου,  ώς  άν  ψηφίσηται  την  έπισκοπήν,  δ δέ 
ούκ  έποίησε  τούτο  καλώς  αυτός  κατά  την  περίληψή 
τοιούτου  νομού,  ΐνα  ψηφίσηται  αυτήν  και  ποιήση  τήν 
χειροτονίαν  τού  ψηφισθησομένου,  δτε  καί  τινων  λε- 
γοντων  μή  δεχθήναι  είς  τά  βασιλικά  τήν  τοιαύτην 
τής  νεαρας  διάστςξιν  κάντεύθεν  άπρακτον  είναι  αυτός 
έπέμενε  λέγων  μή  δίκαιον  εΤναι  κεραίαν  άθετηθήναι 
Ε*  των  έν  τψ  νομοκδνόνψ  γεγραμμένων  τψ  ώς  θεο- 
γράφοις  πλάκας  τή  έκκλησή  λογιζομένψ,  άλλ*  ύστε- 
ρον μαθών  έκ  τε  των  βασιλικών  χειλέων,  καί  έκ  των 
προκρίτων  τής  συγκλήτου  βουλής.  νΟπερ  καί  πρό- 
τερον  ήκουεν  είς  τήν  τού  παρόντος  πονήματος  έπ- 
έσπευσε  συγγραφήν  καθώς  και  έν  τψ  προοιμίψ  παρ- 
εδηλώσαμεν.  Τής  γούν  τοιαύτης  νεαρας  μή  Ενεργούσης 
κρατεΤ  δ κε’,  κανών  τής  έν  Χαλκηδονι  συνοδου. 

Σχόλιου·  *0  χάριν  της  χειροτονίας  του  έπισκοπου  τψ 
παροντι  κανόνι  περιεχομενος  χρονος  διττώς  έρμήνεύε- 
ται.  ’Ο  μέν  γάρ  κε’  κανών,  τής  έν  Χαλκηδονι  συνοδου 
διορίζεται,  έντός  τριών  μηνών  είς  τάς  χηρευούσας  Εκ- 
κλησίας Επισκόπους  άποκηρύττεσθαι.  *0  δΐ  ιδ’,  κα- 
νών τής  συνοδου  περί  τού  χρονου  τής  ήλικίας  τού 
Επισκόπου  διδάσκει.  Ή δε  παράβασις  Εκείνου  μεν 
έκκλησιαστικψ  καθυποβάλλει  έπιτιμίψ,  τούτψ  δέ 
καθαιρέσει. 

ΚΕΦΑΛ·  I*.  — Περί  τού  μή  χειροτονεΤσθαι  τινά 
Επίσκοπον,  ή πρεσούτερον,  ή διάκονον  πριν  ή 
πάντας  τους  Εν  τψ  οικψ  αυτού  Χριστιανούς  όρθοδοζούς 
ποιήσαι. 

Συνοδου  Καρθαγέννης  κανών  λζ"’. 

Κείαενον.Καίή  ιη’  διάτ.  τού  ε’  τίτ.  τούα*,  κ.  τ.  λ. 
usque  ad  τψ  άγίψ  βαπτίσματι. 


res  evocandos  esse  statuunt,  ac'|insuper]  reliqua 
qua  de  accusatoribus  legibus  prodita  sunt,in  prae- 
senti specie  non  habere  locum. Nam  si  hoc  conce- 
datur , superfluum  erit  quod  intra  trimestre  spatium 
examinatio  fieri  debeat.  Verumenimvero,  cum  ac- 
cusator paucorum  dierum  scripto  comprehensis 
edictis  evocari  debeat,  inevilabiliter  [et  necessa- 
rio] illa  dari  oportebit. 

CAP.  IX.  — Intra  quod  tempus  episcopi  ordi- 
nandi sint. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  25 ; concilii  vi 
canon  14 ; 

Textus.  Const.  2,  iit.  i Novellarum  ait,  etc., 
usque  ad  alia  omnia  servantor,  ut  pag.  498. 

5cAo//um.Conslit.2,  tit.  1 Novellarum,  est  no- 
vella Justiniani  123.  Hoc  autem  jus  cap.  in  Basii, 
positum  non  est.  Verum  scias  sanctis*,  dominum 
nostrum  et  universalem  patriarcham  dominum 
Michaelem  hoc  jure  usum,cum  tribus  vicibus  me- 
trofolilanum  illum  Amasenum  dominum  Leonem, 
edicto  impeteret,  quod  Arcinsi  episcopatum  ultra 
annum  |jam]  vacantem  nemini  decerneret. Dicebat 
enim, quia  f jam]  diutino  tempore  Aminius  a me- 
tropoliiano  [nemini]  decrela  esset,ac  insuper  tri- 
bus ediclis  ut  episcopatum  [cuiquam]  decerneret 
praecipientibus  ad  ipsum  emissis,  ipse  tamen  hoc 
non  fecisset : se  recte  ex  praescripto  istius  legis 
episcopum  decreturum, ac  [jam]  decretum  ordi- 
naturum .Cum  autem  [tum]  nonnulli  dicerent,  no- 
vellum illud  praescriptum  non  esse  in  Basii,  rece- 
ptum, ideoque  nullarum  virium  esse  ; [nihilomi- 
nus] permansit  [in  sententia], atque  indignum  esse 
dixit,  si  [vel  uous]  apex  eorum  quae  io  Nomoca- 
none,[id  est, in  libro  ex  legibus  et  canonibus  con- 
sarcinato], scripta  sunt  cum  [ille]  ianquam  a Deo 
scriptae  tabula  in  Ecclesia  aestimetur,  reprobare- 
tur. Verum  cum  postmodum  idem,  quod  ante,  ex 
imperatoris  ore, et  praecipuis  senatoribus  audisset, 
se  confestim  ad  praesentis  operis  compositionem 
contulit,  quemadmodum  [etiam]  in  prooemio  si- 
gnificavimus. Atque  ita  sane  inefficaci  isti  novella 
Chalcedonensis  concilii  canon  25  pravalet. 

Scholium.De  ordinatione  episcoporum  in  pra- 
senti  cap. tempus  comprehensum  duplicem  habet 
interpretationem.  Siquidem  25  canon  Chalcedo- 
nensis concilii  statuit,  ut  intra  tres  menses  in  va- 
cantes ecclesias  episcopi  praconio  declarati  [in- 
troducantur.] Concilii  vero  6 canon  14  de  atatis 
episcoporum  tempore  docet. Ac  transgressio  qui- 
dem illius,  ecclesiastica  poena  [reum]  subjicit : 
hujus  vero,  [a  sacerdotio]  remotioni. 

CAP.  X.  — Ne  quisquam  aut  episcopus , aut 
presbyter,  aut  diaconus  ordinetur , priusquam ~ 
omnes  domesticos  suos  effecerit  Christianos  or- 
thodoxo*. 

Concilii  Cafthaginensis  canon  36. 

Textus.  Etiam  const.  18,  tit.  5,  lib.  i,  etc., 
usque  ad  non  adducant,  ut  pag.  498. 


995  PHOTII  PATRtARCHiE  QP.  996 

Scholium.  Conet.  48,  tit.  5,  lib.  l.Cod.in  Basii.  A Σχολιον.  Ή ιη*  διάτ.  τού  i’  τίτ.  τού  α’ βιβλίου 
non  est  posita, neque  consulo,  tit.  11  ejusdem  lib.  τού  Κώδικος  ούκ  έτέθη  είς  τα  Βασιλικά,  ουδέ  ή ι’  του 
Quaeret  fortasse  aliquis,  cum  36  canon  concilii  ta'  τίτ.  τού  αύτού  βιβλίου.  Έρωτήσει  τις  ώς  τού  λζ*1 

Carthaginensis statuat, ne  quisquam  in  clericorum  κανονος  της  έν  Καρθαγέννη  συνοδου  διοριζόμενου  μη 

numerum  recipiatur,  nisi  omnes  domesticos  suos  κληρούσθαί  τινα  et  μή  ποιήση  Χριστιανούς  πάντας 
Christianos  faciat,  quomodo  praesentes  Constitu-  τούς  έν  τώ  οΐκψ  αυτού,  πώς  αί  παρούσχι  διατάξεις 
tiones,  cum  dicant  eos  qui  ex  paganis  Christiani  αί  λέγουσαι  τούς  έξ  'Ελλήνων  γεγονοτχς  πιστούς 
facti  sunt,  puniri,  nisi  uxores  suas  et  liberos,  τιμωρεΐσθχι,  et  μή  προσάγουσι  τψ  άγίψ  βαπτίσμχτι 
omnesque  domesticos  suoe  ad  sacrosanctum  ba-  γαμετάς  αυτών,  και  παϊδας  και  πάντχς  τούς  έν  τοΤς 
ptisma  adducant,  positae  non  sunt  in  Basii,  cum  οΤκοις  αυτών,  ούκ  έτΕθησαν  είς  τα  Βασιλικά  σύνδεσμοι 
[tamen]  in  his  cum  canone  conveniant.  Constit.  in  ούσαι,  καί  τχύτχ  τψ  κανόνι.  Λύσις.  At  μεν  διατάξεις 
Basii,  assumptae  non  sunt,  propter  sancti  Pauli  ού  πχρελήφθησχν  είς  τά  Βασιλικά  διά  τήν  τού  άγιου 
apostoli  pneceptum  statuentis,  ne  inGdrlium  ma-  'Αποστόλου  παραγγελίαν  τήν  διοριζομένην  μή 
trimonium  solvatur, si  alter  illorum  fidelis  fiat.  Qui  λύεσθχι  τήν  τών  άπίστων  συνοίκησιν,  έάν  6 εις  έξ 
namque  scis, inquit,  an  fidelis  iufidelem  conjugem  αύτών  πιστύς  γένητχι.  Τί  γάρ,  φησίν,  οιδας  έάν  b 
suam  ad  fidem  sit  deducturus,  et  e contrario  ? B πιστός  μεταγάγη  πρύς  τήν  πίστιν  τήν  άπιστον  σύ- 
Canon  autem  vult, eum  qui  nunquam  infidelis,  sed  ζυγόν  αύτού....  ’ο  δέ  κανών  ού  θέλει  συνοικεΐν  ού 
[semper]  orthodoxae  fidei  fuit, cohabitare  infideli  : μηδέποτε  γεγονότα  άπιστον,  άλλ’  όρθοδοξούντα  μετά 

[et]  multo  quidem  minus,  postquam  in  clerum  άπίστού,  πολλψ  δε  πλέον  μετά  κλήρωσή  διά  τούτο 
[allectus  sil):  ac  idcirco  in  clerum  assumi  non  per-  ού  παραχωρεί  αύτύν  κληρωθήναι.  Καί  Ετεροι  δέ  κα- 
mittit.  Quin  alii  quoque  canones  fidelem  [in  ma-  νόνες  ού  πχρχχωροΰσι  τψ  πιστψ  συναφθήναι  μετά 
trimonium]  conjungi  infideli  non  sinunt.  Est  ergo  Απίστου.  Αιαφορά  ούν  έστιν  Απίστου  είς  τήν  πίστιν 
differentia  inter  eum  qui  cum  infidelis  fuisset,  ad  έπιστρέψανχος,  και  τού  έκ  γενετής  βντος  πιστού, 
fidem  Conversus  est,  et  eum  qui  a nativitate  fidelis  'ο  μεν  γάρ  συγγνώμης  άξιούται  μή  έκβάλλων  τούς 
fuit.  Ille  enim  venia  dignus  habetur,  si  cognatos  προσγενεϊς  αύτψ  απίστους,  μεταστρέψαι  κάκείνους 
[et  necessarios]  infideles  non  ejiciat, quod  se  illos  έλπιζόμενος  είς  τήν  ορθόδοξον  πίστιν,  ό δέ  τιμώ- 
etiam  ad  orthodoxam  fidem  conversurum  speret:  ρεΤται  ώς  μετά  Απίστων  συγκοινωνών,  και  ού  παρα- 

hlC  vero  punitur,  tanquam  cum  infidelibus  com-  χωρεΤτχι  κληρούσθαί.  ’Ανάγνωθι  καί  τον  οβ’  κανόνα 
mercium  habeat,  et  Ut  in  clerum  assumatur  non  τής  έν  τψ  Τρούλλφ  συνόδου  ούτω  διαιρούντα  τούς 
permittitur.  πιστούς  κα\  προς  τψ  τέλει  ταύτα  διεξιόντχ,  ήγίασται 

γάρ  δ άπιστος  άνήρ  έν  τή  γυνχικί,  καί  ήγίασται  ή άπιστος  γυνή  έν  τψ  άνδρί.  ’Ανάγνωθι  καί  Απύ  τής 

προς  Κορινθίους  ’Επιστολής  τού  Αγίου  Αποστόλου  Παύλου  τύ  περί  τούτου  πρόσφορον  χωρίον  λέγον. 

'Αδελφοί,  ει  τις  αδελφήν  γυναίκα  Εχει  άπιστον,  καί  τά  Εξής,  καί  *ίπέ  Απύ  πάντων  καλώς  ίερωσύνης  Αξιουσθα* 
βαπ·ει®9έντα  καί  άγιάζοντα  άλλους  καί  πρύ  τού  βαπτίσαι  τούς  σύν  αύτψ  οίκούντας. 

CAP.  XI.  — De  his  qui  ex  laicorum  Stalu  epi- G ΚΕΦΑΛ.  IA*.  — Περί  τών  Απύ  λαϊκών  γινομέ- 

νων Επισκόπων. 

Συνόδου  Σχρδικής  κανών  ι’  · συνόδου  α*  καί  β* 
συγκροτηθείσης  έν  τψ  ναψ  τών  Αγίων  Αποστόλων 
κανών  ιζ\ 

Σχόλιο ν.  Η β’  διάτ.  τού  α’  τίτ.  τών  Νεαρών  έστιν 
ώς  άνωθεν  ειρηται  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρκγ*,  τούτο 
δέ  αυτής  τύ  κεφ,  ούκ  έτέθη  είς  τα  Βασιλικά,  καί  α* 
διάτ.  τού  α τίτ.  τών  Νεαρών  έστι  νεαρά  'Ιουστινιά- 
νειος ζ*.  Καί  ούδε  αύτή  περί  τών  από  λαϊκών  γινο- 
μένων Επισκόπων  διαλαμβάνουσα,  κατεστρώθη  είς  τα 
Βασιλικά,  ώσπερ  άλλη  οίαδήτις  'ίουστινιανή  νεαρά 
περί  τούτου  μόνψ  τψ  ιζ'  κανόνι  της  έν  τψ  ναψ  τών 
Αγίων  'Αποστόλων  συγκροτηθείσης  α*  καί  β*  συνίδου. 
’Εκεϊσε  δέ  πάντως  είρήσεται  δπως  τα  τού  κανόνος 
dicetur,  quomodo  canon  interpretandus  sit,  et  D Εκλαμβάνονται,  καί  απύ  τών  Νεαρών  τού  'Ιουστινιανού 
quid  ex  Justiniani  imperatoris  novellis  obtineat,  τού  βασιλέως  τι  κρατεϊ. 

CAP.  XII.  — Quomodo  gentilis,  aut  wgroius , ΚΕΦΑΛ.  IB\  — Πώς  b Εθνικός,  ή δ έν  νόσψ,  ή 
avi  recens  baptiza  tus,  aut  [quisquam]  ex  mala  b νεωστΐ  βαπτισθείς  καί  δ έκ  φαύλης  διαγωγής 
Conversatione  [ prodiens ] ordinetur  [aut]  episco·  χειροτονείται  Επίσκοπος,  ή κληρικός. 
pus,  aut  clericus. 

Apostolorum  canon  80;  concilii  Nicaeni  canon  Κα*ών  Αποστόλων  π'  * συνόδου  Νίκαιας  κανών  β'* 

2 ; concilii  Neocaesariensis  canon  12;  concilii  συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  ιβ*  · συνόδου  Λαοδικείας 
Laodicensis  canon  3.  κανών  γ*. 


scopi  fiunt . 

Concilii  Sardicensis  canon  10  ; concilii  primi 
et  secundi  in  sanctorum  Apostolorum  sede  coac- 
ti, canon  17. 

5cAo(ium.Const.2ejusdem  1 tit.  Novellarum  est 
(ut  superius  dictum  est)  Justiniani  novella  123. 
Hoc  vero  ejus  caput  non  est  positum  in  Basii.  Et 
const.l,  tit.  i Novellarum, est  novella  Justiniani  6. 
Et  neque  haec,  cum  [tamen]  de  his  qui  ex  laicis 
episcopi  fiunt,  tractet,  inserta  est  Basii.,  quemad- 
modum neque  quaecunque  Justiniani  novel/aalia, 
quae  hac  de  re  disserit.Hujus  igitur  [rei]  causa  uni 
17  canoni  1 et  2 concilii  in  sanctorum  Apostolo- 
rum sede  coacti, animum  adhibe. Illic  enim  omnino 


m 


m NOMOCANON.  - TlT.  I,  CAP.  Xt-XiV. 

ΚΕΦΑΑ.  1Γ*.  — Πώς  6 σχολάζων  έπι'-τκοπος  γίνε- A CAP.  XIII.  — Quomodo  eplSCOpUS  episcopatum 
tai  εις  σχολάζουσιαν  έπισκοπήν.  non  habens, ad  vacantem  episcopatum  perveniat . 

Συνόδου  'Αντιόχειας  κανών  t ζ“\  Concilii  Antiocheni  canon  16. 

ΚΕΦΑΛ.  IA*.  — Ποτέ  γίνεται  έπίσκοπος  ή κλή-  CAP.  XIV.  — Quando  eunuchus , dUf  qtii  alio· 
ρικος  ευνούχος,  ή άλλως  έμπαθης  τύ  σώμα.  0ttt  maleaffeClO  corpore  est , episcopus , ani  dtf- 

ricnj  creetur. 

Αποστολών  κανών  κα’,  κβ’,  οζ’,  οη’  · συνόδου  Νι-  Apostolorum  canon  21,  22,  77;  78;  concilii 
καίας  κανών  α\  Nicaeni  canon  1. 

Κείμενον.  'θ  πολιτικύς  νόμος  τούς  έχυτούς  ή έτέ-  TextUS.  Civilis  lex  eos  qui  seipsos  aut  alios 
ρους  ευνουχίζοντας,  y.  τ.  λ.  usque  ad  εύνουχιζοντων  castrant,  elc  , usque  ai  qui  eunuchos  faciunt,  ut 
ρμβ’  νεαρφ.  pag.  503. 

Σχολιον.  *H  α’  και  β*  διάτ.  τού  μβ*  τίτ.  του  δ’  βι-  ScholtUm.  Const.  1 et  2,  tit.  42,  lib.  IV  cod. 
βλίου  τού  Κωδικός  έτέθ',σαν  έν  βιβλίφ  των  Βα-  positae  sunt  in  lib.  Basii.  XIX,  tit.  1,  cap.  17, quod 
σιλικών  ιθ',  τ^τ.  α’,  κεφ.  πζ*.  8 και  έχει  ού-  ad  hunc  modum  habet:  Constitutio  jubet,  ne  quis 
τω$  · Ή διάταςις  κελεύει  ώστε  μηδένα  'ΡωμαΤον  Romanus  eunuchus  fiat,  ne  extra  Romanum  qui- 
εύνουχίζεσθαι,  μηδέ  έξω  τού  'Ρωμαϊκού  άδάφους,  μη-  β dem  Solum  ; et  ne  [quis]  Romanum  eunuchum 
δΙ  άγοράζειν  μηδένα  τον  εύνουχισθέντα  ’Ρωματον,  factum  emat  : sed  ut  qui  eunuchum  fecit,  ac  ip- 
άλλά  καί  τόν  εύνουχίσαντα,  και  αύτον  άγοράσαντα  καί  ge  emptor,  [tum]  et  tabellio  qui  de  ea  [re]  instru- 
τύν  συμβολαιογράφον  τύν  σαγγράψαντα  αύτού  :ο  συμ-  mentum  conscripsit,  et  publicanus  [denique]  qui 
βολαιον,  καί  τόν  τελώνην  τύν  κομισάμενον  τέλος  τι  vectigalis  aliquid  pro  eo  suscepit,  puniantor.Bar- 
ύπέρ  τούτοι  τιμωρεΤσθαι.  τά  δ!  βάρβαρα  Ανδράποδα  bara  vero  mancipia,  extra  Romanum  solum  cas- 
τά  ευνουχιζόμενα  έξωθεν  τού  'Ρωμαϊκού  έδάφους  έξ-  trata,  quibuscuuque  negotiatoribus  emere  liceat 
έστω  πασι  τοΤς  έμποροις  και  άγοράζειν  και  πιπρά-  et  vendere.  Tit.  ρΟΓΓΟ  8,  lib.  XLV1I1  Dig.  est  in 
σκειν.  τού  δΐ  μη’  βιβλίο'υ  τού  Κώδικος  ό η’  τίτλος  κεΤ-  lib.  LX  Basii,  tit.  38.  H®C  vero  capita  omissa  SUnt, 
ται  έν  βιβλίφ  ξ*  των  Βασιλικών,  τίτ.  λθ’,  τά  δέ  κεφά-  «t  non  posita.  Novella  autem  Justiniani  142, posita 
λαια  ταύτα  πχρελείφθ/\σαν  καί  ούκ  έτέθησαν.  Ή δέ  est  in  lib.Basil.17,  tit.  51,cap.4  ; quod  SIC  habet  : 
ρμα*  νεαρά  τού  'Ιουστινιανού  έτέθη  εις  βιβλίον  τών  Sancimus,  ut  qui  in  qilOCUnque  reipubllCSB  nos- 
Βασιλικών  ξ’,  τίτλον  να’,  κεφ.  δ*  · δ καί  Ιχει  ούτως  · trae  loco  quamcunque  personam  castrare  praesu- 
θεσπίζομεν  kv  οΐψδήποτε  τοπψ  της  ημετέρας  πολι-  munt,  aut  etiam  praesumpserunt,  si  quidem  viri 
τείας  εύνουχίζειν  τολμώντας  ή τολμήσοντας  otov-  sunt  qui  hoc  facere  praesumpserint,  aut  etiam  prae- 
δήποτε  προσωπον,  εΐ  μέ  άνδρες  εΐεν  ot  τούτο  ^~ceumunt,  idem  hoc  quod  aliis  fecerunt,  etipsi  pa- 
μήσαντες,  η και  τολμώντες,  ταύτύ  τούτο  πχθεϊν  δ liantur.  Et  si  incolumes  evaserunt, tam  bona  eorum 
πεποιήκασι,  /at  εΐ  περισωθετεν,  τά  πράγματα  a*j-  addicantur  fisco,  per  eum  qui  pro  tempore  magi- 
ιών  τψ  δημοσίφ  προσκυρούσθαι,  διά  τού  κατά  και-  stratum  obit  gloriae  tuae  : quam  ipsi  mittantur  in 
ρον  την  της  σης  ένδοξοτητος  άνύοντος  άρχήν,  κάκεί-  gypsum,  ubi  locorum  per  omne  vitae  suae  tempus 
νοις  έν  γύψψ  πέμπεσθαι,  όφείλοντας  τον  άπαντα  της  esse  debebunt. Sin  vero  mulieres  sunt  quae  id  ege- 
ζωής  αυτών  χρονον  έκεϊ  είναι.  El  δέ  γυναίκες  εΤεν  αί  runt,  afficiantur  et  ipsae  supplicio, et  bona  earum 
τούτο  ποιούσαι,  και  ταύτας  τιμωρεΤσθαι,  καί  τά  πρά-  per  eum  qui  pro  tempore  gerit  magistratum  tuum, 
γματα  αυτών  διά  τού  κατά  καιρόν  την  αυτήν  άνύοντος  addicantur  fisco,  mittanturque  in  exsilium,  Ut  ex 
άρχήν  τψ  δημοσίψ  προσκυρούσθαι, και  εις  έξορίαν  πέμ-  quo  putarint  aut  COgitarint  impium  se  lucrum 
πεσθαι,  ένα  έξ  ής  ένομισαν  ή ένοησαν  άσεβείας  assecuturas,  ex  ΘΟ  Suplicia  simul  et  bonorum  SUO- 
κέρδος  αύτοϊς  περιποιεϊν  έξ  αυτής  τιμωρίαν  και  !κ-  rum  amissionem  sustineant.  Porro  et  eos  qui  ad 
πτωσιν  τών  Ιδίων  πραγμάτων  ύποστώσι.  Τού;  μέντοι  hoc  mandatum  dederint,  oblulerinlve  personas, 
έπιτάξαντας,  και  έπί  τούτιρ  προσωπον  παραδεδωκοτας,  aut  etiam  domos  vel  locum  aliquem  ad  hoc  prae-* 
ή και  οικοις,  ή τοπον  τινά  έπί  τούτψ  παρεχόμενους  buerinl,  aut  praebent,  sive  viri  sint  sive  mulieres, 
είτε  παρέχοντας,  είτε  άνδρες  είεν,  είτε  γυναίκες  τάς  eadem subiresuppliciajubemus:  ulpotequi injustae 
αύτάς  κελεύομεν  ύποστήναι  τιμωρίας  ώς  συνίστο-  D hujus  actionis  testes  facti  SUUt.Verum  ipsos  Cas- 
ρας  γινομένοις  τής  άδικου  ταύτης  πράξεως,  αυτούς  tratOS  tametsi  a vetustioribus  temporibus  liberoe 
δε  τούς  εύνουχισθέντας  έχρήν  μέν  άπύ  παλαιοτέρων  esse  oportebat : jubemus  tamen,  ut  qui  jam  inde  a 
χρόνων.  Πλήν  κελεύομεν  τούς  άπύ  τής  ι'  έπινεμή-  decimaindictione ineuntis circuliperquemcunque 
σεως  τού  νύν  έπελθοντος  * κύκλου  εύνουχισθέντας  in  locis  nostrae  reipubllcae  c astrali  fuerunt,  liberi 
παρ'  ούτινοσούν  έν  τοποις  τής  ήμετέρας  πολιτείας  sint : neque  ullo  inodo,  aut  quo?is  genere  contra- 
έλευθέρους  είναι,  καί  κατά  μηδένα  τροπον  ή οίονδή-  ctus  in  servitutem  retrahantur:  neque  item  instru- 
ποτε  είδος  συναλλάγματος  ε!ς  δουλείαν  καθέλκεσθαι,  mentum  de  ipsis  vel  publicum,  vel  privata  manu 
μηδέ  συμβολαιον  έπ'  αύτοϊς  άγοραϊον,  ή Ιδιόχειρόν  conscriptum,  quocunque  tandem  modo,  aut  per 
καθ'  οΐονδήποτε  τροπον  ή κατά  περ(νοιαν  γινόμενόν  fraudem  factum,  aut  fiendum,  valeat.  Sed  neque 
ή γενησομενον  κράτβίν,  άλλά  μήδέ  τάς  λεγομένάς  inquirendi  illorum  status  causa  cognitiones,  quae 
Ανακρίσεις  έπί  τοιούτοις  γίνεσθαι  προσώποιζ  ή γίνομε-  Ανακρίσεις  dicuntur,  de  istiusmodi  perSOUIS  inter- 
νας  κρατεϊν.  'Αλλά  καί  πάντας  τούς  τοιούτους  συναλ-  ponantur,  aul  interpositae  valeant*  Sed  et  omnes 


999  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  1600 


eos  qai  tali  contractui  in  posterum  ministerium 
praebent, superius  traditas  subire  poenas  jubemus. 
Praeterea  si  usuveniat,ut  servus  propter  morbum 
castretur, jubemus,  ut  et  ille  libertatem  nancisca- 
tur. Qui  enim  ab  initio  liberi  sunt, si  forte  in  hoc 
genus  morbi  incidunt,  sui  potestatem  habent,  ut 
quod  velint,  sibi  remedium  adhibeant.  Jubemus 
igitur,  ut  in  nostra  republica  castrati  jam  inde  a 
memorato  tempore,  apud  quamcunque  personam 
sint,  perquirantur,  et  liberi  sint,  neque  unquam 
in  servitutem  retrahantur.  Caeterum  si  qui  eorum 
post  praesentem  nostram  legem  aliquos  destinare 
apud  se  castratos  praesumpserint, damus  etiam  ipsis 
castratis  licentiam,  nimirum  qui  semel  ex  praesente 
nostra  lege  libertatem  promeruerint, ut  hic  quidem 
majestatem  imperatoriam,  el  sanctissimum  pro 
tempore  patriarcham  adeant, neque  non  apud  glo- 
riosissimos imperii  nostri  proceres  relationem  ea 
de  re  instituant:  in  provinciis  vero,  apud  religio- 
sissimos locorum  episcopos,  et  horum  praesides  : 
quo  omnino  providentia  nostrorum  magistratuum, 
et  periculo  obtemperantium  ipsis  cohortium  (sive 
Constantinopoli,  sive  alibicuuque  locorum  nostrae 
reipublicae)  his  secundum  libertatem  dentur  vin- 
diciae, liberlasque  ex  praesente  nostra  lege  ipsis  lar- 
gita conservetur.  Nam  tot  caedes  conniventibus 
oculis  accipere  per  causam  eorum  qui  talia  praesu- 
munt, in  nostra  republica, neutiquam  sustinueri- 
mus. Si  enim  Barbari,  simulatque  nostra  de  hoc 
audierunt  mandata,  haec  custodierunt : quomodo 
tandem  permittemus,  ut  post  tot  retro  principum 
sancliones  tale  quid  denuo  delinquatur,  aut  etiam 
inultum  relinquatur  in  nostra  republica  ? 

CAP.  XV.  — Ut  qui  dcemonem  habet , clericus 
non  fiat. 

Apostolorum  canon  78. 

CAP.  XVI.  — De  eo  qui  suo  episcopo  non  obe- 
dit solenti  ipsum  ordinare  in  alliorem  gradum . 

Concilii  Carthaginensis  canon  34,  Basilii  $a- 
non  10. 

CAP.  XVII.  — De  episcopei  aut  clerico  ordi- 
nato, qui  ab  incolis  non  suscipilury  aut  non  sus- 
cipit3  aut  abire  non  potest. 

Apostolorum  canon  36 ; concilii  Ancyrani  ca- 
non 18 ; concilii  Antiocheni  canon  17,  18 ; con- 
cilii vi  canon  17.  I 

CAP.  XVIII.  — Quod  episcopus  morietts  non 
possit  alium  pro  se  ordtnare . 

Apostolorum  canon  76 ; concilii  Antiocheni  ca- 
non 23. 

CAP.  XIX.  — Ne  temere  in  parva  civitate  aut 
pago  episcopus  fiat . 

Concilii  Laodicensis  canon  57 ; concilii  Sardi- 
ceusie  canon  6· 


λαγμασι  to  λοιπόν  ύπουργουντας,  τάς  ανωτέρω  κελεύ- 
ομεν  είρημένας  όποστήναι  ποινσς.  Et  μέντοι  διά  πά- 
θος συμβή  δούλο ν εύνουχισθηναι,  χάκεΤνον  κελεύο- 
μεν  τής  Ελευθερίας  τυγχάνειν  ΟΙ  γάρ  έξ  Αρχής  οντες 
kXeuOepot  πάθει  ώς  βίκος  ΐοιούτψ  περιπίπτοντες  έαυ- 
τών  έχουσιν  Εξουσίαν  ήν  Αν  θέλωσι  θεραπείαν  έχυ- 
τοΐς  προσάγει ν.  Τους  εύνουχισθέντας  τοίνυν  Από 
του  μνημονευθέντος  χρόνου  Εν  τή  ήμετέρς  πολιτείς 
παρ’  οίψθήποτβ  προσωπφ  δντας  κελεύομεν  Αναζητη- 
θήναι,  καί  έλευθέρους  είναι  καί  μηδέποτε  ε’ς  δουλείαν 
τούτους  καθέλκεσθαι.  Εί  μέντοι  θα^ήσουσι  τινες  έξ 
αυτών  των  εύνουχισθέντων,  τινάς  μετά  τόν  παρόντα 
ήμών  ΕπίσχεΤν  νόμον,  διδόαμεν  άδειαν  καί  τοις  εύνου- 
χισθεΤσι  αύτοΤς  ώς  άπαξ  Ελευθερίας  έκ  του  παρόν- 
τος ήμών  τυχούσι  νόμου,  Ενταύθα  μΕν  τή  τε  βασι- 
λείς προσιέναι,  τφ  τε  κατά  καιρόν  Αγιωτάτφ  πα- 
τριάρχη , καί  τοΤς  ένδοέοτάτοις  ήμών  άρχουσι  προσαγ- 
γέλλειν.  'Εν  δε  ταΤς  έπαρχίαις  τοΐς  κατά  τύπον 
όσιωτάτοις  Επισκόποις  καί  τοΤς  τούτων  άρχουσιν  Ιγ9 
φ προνοίς  πάντως  των  ήμετέρων  Αρχόντων,  καί 
κινδύνιρ  των  πειθομένων  αύτοΤς  τάξεων,  είτε  έν 
Κωνσταντινουπόλει,  είτε  Εν  έιέρψ  οΐψδήποτε  τόπφ 
τής  ήμετέρας  πολιτείας  τούτους  έκδικεΤσθαι  καί  φυ- 
λάττεσθαι  τήν  έκ  τού  παρόντος  ήμών  νόμου  δεδομέ- 
νη ν αύτοΤς  έλευθερίαν.  Παριδειν  γάρ  φόνους  τοσού- 
τους  γινομένους  κατά  πρόφασιν  των  τοιαύτα  τολμών- 
των  Εν  τή  ήμετέρς  πολιτείς  ούδαμώς  Ανεχόμεθα.  Εί 
γάρ  Βάρβαροι  άκούσαντες  των  ήμετέρων  περί  τούτου 
παραγγελμάτων  ταύτα  Εφύλαξαν,  πώς  Αν  ήμεΤς  συγ- 
χωρήσωμεν  μετά  τοσαύτας  των  πρδ  ημών  βεβασι- 
λευκότων  νομοθεσίας  τοιούτον  τι  αμαρτάνεσθαι,  $ 

, καί  άνεκδίκητον  τη  ήμετέρς  πολιτείς  καταλιμπά- 
νεσθαι. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΕ*.  — Περί  τού  τδν  δαιμονιζόμενον  μή 
κληρουσθαι. 

'Απόστολων  κανών  ο η*. 

ΚΕΦΑΛ.  1<Γ.  — Περί  τού  μ ή πειθαρχοϋντι  τφ 
Ιδίψ  Επισκόπψ,  βουλομένψ  χειροτονεΤν  αυτόν  ύς 
μείζονα  βαθμόν. 

Συνοδου  Καρθαγέννης  κανών  λα'  · Βασιλείου  κα- 
νών ι\ 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΖ*.  — Περί  έπισκοπου,  ή κληρικού 
χειροτονηθέντος,  καί  μή  δεχθέντος  6πδ  της  παρ- 
οικίας, ή μή  καταδεξαμένου,  ή μή  δυναμένου 
άπελθεΤν. 

Άποστόλών  κανών  λ^1  · συνοδου  'Αγκυρας  κα- 
νών ιη’  · συνοδου  'Αντιόχειας  κανών  ιζ*,  ιη’  · συνοδου 
ιζ\ 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΗ*.  — Περί  τού  μή  δύνασΟαι  τόν 
τελευτώντα  Επίσκρπον  έτερον  Αντ9  αυτού  χειρο- 
τονεΐν. 

Των  άγιων  Αποστόλων  κανών  οζ"’  · συνοδου  'Αντιό- 
χειας κανών  κγ\ 

ΚΕΦΑΛ.  Ιθ’.  — Περί  του  μή  Απλώς  έν  πολει 
βραχείς,  ή κώμη  γίνεσθαι  Επίσκοπον. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  νζ9  * συνόδου  Σαρδικής 
κανών  t 


1001  NOMOCANON.  — ΤΓΓ.  I,  CAP.  XV-ΧΧΠΙ.  1002 


ΚΕΦΑΑ.  K*.  — Περί  του  μη  είναι  kv  μι$  έπαρ- < 
χί^  δύο  μητροπολίτας,  η έν  μιφ  πόλει  δύο  Ιπι- 
σκόπους,  ή kv  δυσί  πόλεσιν  Ινα  κληρικόν. 

Συνόδου  Νιχαίας  κανών  η*  · συνόδου  Χαλκηδόνος 
κανών  ι’  ιβ*  · συνόδου  Νιχαίας  το  β’,  κανών  ιε*. 

Κείμενον.  *0  Ελενόποντος  δύο  εχει  μητροπολί- 
τας,  κ.  τ.  V,  usque  ad  διάτ.  λθ*  τού  αυτού  τί- 
τλου. 

Σχολιον.  Ή κη'  νεαρά  κεΤται  εις  βιβλίον  των  Βα- 
σιλικών ζ"*,  τίτ.  ιβ’,  κεφ.  α’,  ήτις  ένταύθα  ούκ  έτέθη 
παρ’  ημών  δια  τό  μεγάλως  άλλοιωθήναι  την  τών  έν 
ταύτη  δηλουμίνων  χωρών  κατάστασιν  ύπδ  τών  άθεων 
Βαρβάρων,  κα'ι  διά  τούτο  άπρακτήσαι  και  τά  της  νεα- 
ρας.  Καί  ή κθ*  νεαρά  έγράφη  εις  βιβλίον  τών  Βασι- 
λικών τίτ,  ιγ*,  κεφ.  α*,  ένταύθα  δε  ούκ  έτέθη  διά 
την  αυτήν  αίτίαν.  Ή λε*  διάτ.  τού  γ'  τίτ.  τού  α* 
βιβλίου  τού  κώδικος  έστι  κεφ.  γ’,  τού  α*  τίτ.  τού  γ* 
βιβλίου  τών  Βασιλικών,  ούτω  λε'γον  · Τον  άφαιρού- 
μενον  πόλε  ως  οΐασδήποτε  τίνος  πάλαι  ούσης,  η νύν 
πολισθείσης  το  τής  ίδικής  έπισκοπής  δίκαιον  ή ετερον 
προνόμιον  κδν  από  βασιλικής  επιτροπής,  άτιμοι 
και  δημεύει  ή διάταςις,  άκυρουσα  και  την  έγχείρή- 
σιν,  οπιξαιρεΤ  δε  τάς  έν  Σκυθί?  έπαρχίας  και  Λεον- 
τόπολιν  τής  ’ΐσαυρίας,  Ή δε  λθ’  διάταξις  τού  αυτού 
τίτ.  και  βιβλίου  ούκ  Ηέθη  είς  τά  Βασιλικά.  Σημείω- 
σαι  τψ  ένταύθα  καταστρωθεντι  νόμψ  ήγουν  τψ  γ’ 
κεφ.  τού  α’  τίτ.  τού  γ’  βιβλίου  μή  πρόσχης.  ’Αντ^ρέθη 
γάρ  υπό  τού  ιζ’  κανόνος  τής  έν  Χαλκηδόνι  συνόδου, 
και  τού  λη*  κανόνος  τής  έν  τψ  Γρούλλψ  συνόδου. 
Και  άνάγνωθι  τον  τοιουτον  λη’  κανόνα  και  την  έρμη- 
νείαν  αύτού  . κατεστρώθησαν  γάρ  έν  αυτή  σημείψ 
μετά  βασιλικά  βήματα  διαλαμβάνοντα  πώς  τοΐς  βασι- 
λεύσι  έφεΤται  έκκ)ησιαστικά  μετασκευάζειν  δίκαια 
καί  προνομία.  Σημείωσαι  · *Η  λθ*  διάτ.  τού  γ’  τίτ. 
τού  α*  βιβλίου  τού  κώδικος  ή διοριζόμενη  μή  γίνεσθαί 
τινα  δύο  μοναστηρίων,  μή  όφείλουσα  ένεργεΤν  διά  τδ 
μή  τεθήναι  είς  τά  βασιλικά,  ένεργεΤ  άκολούθως  τψ 
ιε’  κανόνι  τής  ζ*  συνόδου  τψ  διοριζομένψ  μή  γίνεσθαί 
τινα  κληρικόν  είς  δύο  έκκλησίας  μιας  πόλεως.  Εί  γάρ 
ούκ  έφεΤται  κληρούσθαί  τινα  είς  δύο  έκκλησίας,  πολλψ 
πλέον  ούδε  ήγούμενος  δύο  μοναστηρίων  προστήσεται, 
ώσπερ  ούδε  κεφαλή  μία  δύο  σωμάτων.  Τό  δε  προιστα- 
σθαι  τον  ΙΙαντοκρατορηνόν  ήγούμενον  πολλών  μονα- 
στηρίων ούκ  έναντιούται  τψ  κανόνι  * τό  γάρ  πολλά 
μοναστήρια  ώς  Ιν  λογίζονται,  διά  τό  κατ’  έπίδοσιν 
περιελθεΐν  είς  τον  παντοκράτορα. 

ΚΕΦΑΑ.  ΚΑ’.  — Περί  τών  χειροτο /ούντων  έν 
ταΐς  μή  ούσαις  ύπ’  αυτούς  πόλεσιν  ή έπαρ- 

χί?ς* 

'Αποστόλων  κανών  λε’  · συνόδου  ’Αντιοχείας  κα- 
νών ιγ’,  κβ’  · συνοδού  ’Εφέσου  κανών  η*. 

ΚΕΦΑΑ.  ΚΒ*.  — Περί  τών  διά  προστασίας 
άρχόντων  γινομένων  έγκρατών  έκκλησιών. 

'Αποστολών  κανών  λ’  · συνόδου  Νικαίας  τό  β* 
κανών  γ*. 

’Ανάγνωθι  τό  α’  κεφ.  τού  η*  τίτ.  τού  παρ  όντος 
συ /τάγματος,  καί  τά  έν  αύτψ  παραγεγραμμένα. 

ΚΕΦΑΑ.  ΚΓ*.  — Περί  τών  διά  γάμον  η παλλα- 
κισμόν  μή  χειροτονούμενων  έπισκόπων, 

Patrol  Gh.  GIV. 


CAP.  XX.  — Ne  in  una  provincia  duo  metro - 
polilani  sint , aut  in  una  civitate  duo  episcopi , 
aut  in  duabus  civitatibus  unus  clericus . 

Concilii  Nicaeni  canon  7 ; concilii  Chalcedonen- 
sis  canon  10,12;  concilii  Nicaeni  secundi  canon  15. 

T x/ns.Helenoponlus  duos  metropolitanos  ha- 
bet, elc.,  usque  ad  ut  const.  39,  ejusdem  lit., 
ut  pag.  510. 

Scholium.  Novella  28  posita  est  in  lib.  vr.  Ba- 
sii. tit.  1 2,  cap.  1,  quae  hic  a nobis  [ideo]  non 
est  posita,  quod  quarum  regionum  mentionem 
facit,  illarum  multum  ab  impiis  Barbaris  immu- 
tatus sit  status,  eaque  ratione  irritae  factae  sint 
uovellae.  Novella  vero  29  scripta  est  in  lib.  Basii. 
6,  tit.  13,  cap.  1;  hic  autem  propter  eamdem 
causam  non  est  posita.  Porro  35  const.  tit.  3 
lib.  i,  cod.  est  cap.  3,  tit.  1 lib.  3,  Basii.,  quod 
sic  ait : Eum,  qui  quarr.cunque  veterem  aut  re- 
cens conditam  civitatem  proprii  episcopatus  ju- 
re, aliove  privilegio  privat,  tametsi  principis  per- 
missu [id  faciat] : infamia  notat  multatque  bonis 
constitutio,  ac  simul  inceptum  facit  irritum.  Ex- 
cipit autem  Scythiae  provincias,  et  Leontopolim 
in  Isauria.  (Deinceps)  vero  huic  loco  insertae  legi 
(cap.  videlicet  3,  tit.  i,  lib.  3)  animum  ne  adver- 
tas. Siquidem  a canone  7 Cbalcedonensis  conci- 
lii, et  canone  38  in  Trullo  [habiti]  coneilii,  est 
abrogata.  Legas  autem  38  illum  canonem,  ejus- 
que  expositionem.  Inserta  sunt  enim  illi  scripti 
imperatorii  verba,  quae,  quomodo  imperatoribus 
jura  privilegiaque  ecclesiastica  transmutare  con- 
cedatur, explicant.  Conslit.  39,  tit.  3,  lib.  i,cod. 
quae  statuit  ne  quis  praesul  duorum  monasterio- 
rum fiat,  [quanqaam]  nullius  efficaciae  esse  de- 
beat, quod  in  Basilicis  posita  non  sit  : efficaciam 
[tamen]  habet  ex  interpretatione  14  canonis  con- 
cilii septimi  constituentis,  ne  quis  in  duabus  ec- 
clesiis unius  urbis  clericus  fiat.  Si  namque  non 
permittitur  cuiquam  in  duabus  ecclesiis  cleri- 
cum fieri,  multo  magis  praesul  duo  monasteria 
non  moderabitur  : quemadmodum  neque  unum 
caput  duo  corpora.  Quod  autem  Pantocralore- 
nus  praesul  multis  monasteriis  praeest,  non  ad- 
versatur canoni.  Nam  inulta  illa  monasteria  ut 
unum  reputantur,  quod  auctarii  instar  ad  illum 
f devenerunt. 

CAP.  XXI.  — De  his  qui  ordinant  in  civitati- 
bus, aut  provinciis , quos  sub  ipsis  non  sunt. 

Apostolorum  canon  35 ; concilii  Antiocheni 
canon  13,  22;  concilii  Ephesini  canon  8. 

CAP.  XXII.  — De  his  qui  patrocinio  magis- 
tratuum ecclesias  occupant. 

Apostolorum  canon  30;  concilii  Nicaeni  secun- 
di canon  3. 

Scholium.  Lege  cap·  1,  tit.  8,  praesentis  ope- 
ris, et  quaa  in  illo  annotantur. 

CAP.XXUI.Be  hisqui  propter  matrimonium  aut 
concubinatum  non  ordinantur  episcopi  aut  clerici . 

32 


1003  ΡΗΟΤΠ  PATRIARCHA  CP.  1004 


Apostolorum  canon  17, 18,  19;  concilii  sexti 
canon  3,  12  ; Basilii  canon  12. 

Textus . Lege  tit.  1 .Novellarum  const.  1,2,17, 
in  quibus  dicitur,  elc.,  usque  ad  virginem  du- 
xisse, ut  pag.  515. 

ScAo/ttimXonst.l,2et  17,iit.l  Novellarum, sunt 
posita  in  Novellis  Justiniani  6, 12  ; et  137.Verum- 
tamen  quae  ad  novellam  6 Ipertinenl]  posita  non 
sunt  in  Basii  Quae  autem  ad  novellam  123  [perti- 
nent] posita  sunt  in  lib.  Basii,  m, tit. i,cap.27, quod 
sic  inquit:  Clericos  autem  non  aliter  ordinari  con- 
cedimus,nisi  litteras  sciant, et  recta  fide  ac  honesta 
vita  sint,et  neque  concubinam, neque  naturales  ha- 
buerint aut  habeant  liberos  : sed  qui  vel  caste  vi- 
vunt vel  uxorem  habuerintauthabentlegitimam,et 
eam  unam  et  primam,neque  viduam, neque[divor- 
lio]  separatam  a viro, neque  alioqui  legibus  aut  sa- 
cris interdictam  canonibus.  Quae  vero  137  const. 
sunt,  posita  sunt  in  cap.  7 ejusdem  lib. et  tit.  quod 
sic  habet:  Sancimus, ut  quoties  opus  fuerit  ordina- 
re episcopum,  coeant  in  unum  clerici  et  primates 
civitatis  cni  episcopus  ordinandus  est, et  propositis 
sacrosanctis  Evangeliis  de  tribus  personis  decreta 
faciant,  et  quisque  eorum  juret  per  sacra  Eloquia, 
idque  ipsis  decretisinserant,quod  neque  per  largi- 
tionem,neque  promissionem, neque  amicitiam, aot 
gratiam,  aut  quamcunque  aliam  affectionem,  sed 
quod  sciant  ipsos  rectae  et  catholicae  fidei  ac  ho- 
nestae vitae  esse, et  supra  tricesimum  aetatis  annum 
hos  elegerunt:  et  quod  neque  uxorem  aut  concubi- 
nam, aut  naturales  liberos  noverunt  ipsos  habuis- , 
se, aut  habere:  sed  et  si  quis  ipsorum  priusuxorem 
habuerit, tamen  eam  solam,  et  neque  viduam,  ne- 
que sejunctam  a viro, neque  legibus  sacrisve  cano- 
nibus interdictam  habuerit.Sed  neque  curiae  mu- 
neribus addictum,  neque  cohortalem  aliquem  ex 
his  noverint,  qui  decretis  electus  est:  praeterquam 
si  curiae  muneribus  addictus,  aut  cohortalis,  non 
minus  annis  quindecim  monachicam  in  monaste- 
rio vitam  extra  omnem  calumniam  transegerit:  vi- 
delicet observatione,  quae  prius  a nobis  dicta  est, 
per  facienda  de  ipsis  decreta, et  in  his  personiscus- 
todienda  : ut  ex  tribus  illis  personis,  quae  decretis 
hoc  modo  eliguntur, melior  ordinetur, electione  et 
judicio  ejus  qui  ordinandi  jus  habet.  Quaeret  [for- 
tasse] quispiam, cum  praesens  Justiniani  novella  in 
Basii,  recepta  sit, ac  statuat,  ne  aliter  quisquam 
episcopus  ordinetur,  quam  si  a clericis  et  primo- 
ribus civitatis  de  tribus  personis  decretum  fiat,  et 
quisque  illorum  jurejurando  per  sacra  Evangelia 
concepto  de  iis  ea  asperat, quae  in  novella  compre- 
henduntur : quomodo  nibil  horum  hodie  [in  usu] 
obtineat?Per  canonem  4 concilii  Nicaeni;  canonem 
19  concilii  Antiocheni, et  12  Laodiceni. statuentes, 
episcopum  ab  episcopis  ipsorum  judicio  decerni 
atque  ordinari  debere:  irritum  redditur,  quod 
propositis  sacrosanctis  Evangeliis  a clericis  et 
civibus  de  episcopis  decreta  fieri  [debeant].  Id- 
circo enim  (ut  videtur)  etiam  illa  in  vii  lib.  po- 


*Αποστδλων  χάνων  ιη*,  Λ*  * συνόδου  ζ7,  κα- 

\ * o* 

νων  γ , ιρ  . 

Κείμενον.  Τίτλος  a*  των  Νεβρών,  χ.  τ.  λ.,  usqoe 
ad  μονογαμήσας  παρθένον. 

Σχόλιον.  *Β  a’,  β'  καί  ιζ*  διάτ.  του  & τίτ.  τών 
Νεαρών  έτέθησαν  ε!ς  Νεαράς  'Ιουστινιάνειους  ζ"*,  ρκγ' 
κβ*  ρλζ*,  πλήν  τα  της  ζ"*  νεαράς  ούκ  έτέθησαν  είς 
τα  Βασιλικά.  Τά  δε  τής  ρκγ’  νεαρας  έτέθησαν  b 
βιβλίω  των  Βασιλικών  γ’  τίτ.  α*  κεφ.  κζ’  ούτω  λέ- 
γοντι  · Κληρικούς  δε  ούκ  άλλως  χειροτονεΤσθαι  συγ- 
χωρούμεν  εΐ  μη  γράμματα  Γσασι,  καί  ορθήν  πίστιν 
καί  βίον  σεμνόν  έχουσι,  και  ούδέ  παλλακήν,  ού  φυτι- 
κόν Ισχον  ή εχουσι  πατδα,  άλλα  ή σωφρόνως  βιοΰν- 
τας,  ή γαμέτην  νόμιμον,  καί  αυτήν  μίαν,  καί  πρώ- 
t την  έσχηκότ ας,  ή έχοντας  καί  μηδέ  διχζευχθεΤσι* 
άνδρος,  μηδέ  άλλως  τοΐς  νόμοις,  ή τοΤς  θείοις  κανόσιν 
άπηγορευμένην.  Ta  δέ  τής  ρλζ*  νεαρας  έτέθησαν 
κεφ.  ζ*  του  αυτού  βιβλίου  και  τίτ.  ούτως  εχοντο;  · 
Θεσπίζομεν  δσάκις  χρεία  γίνηται  έπίσκόπον  χειρο- 
τονηθήναι  συνιέναι  τούς  κληρικός  και  τους  πρώτου; 
τής  πόλεως  ής  μέλλει  έπίσκοπον  χειροτονεΤσθαι,  κιί 
προκειμένων  τών  άγιων  Ευαγγελίων  έπί  τρισι  προσ- 
ώποις,  ψήφισμα  ποιεΤν  καί  Ικαστον  αυτών  όμνύνιι 
κατά  τών  θείων  Αογίων,  και  έγγράφειν  έν  αύτοΐς  οτι 
τε  ού  διά  δοσιν,  ούτε  διά  υπόσχεσή,  ούτε  διά  φι- 
λίαν, ή χάριν,  ή ά/λην  οΤιν  δή  τινχ  προσπάθειαν, 
άλλ’  είδότες  αυτούς  τής  δρθής,  καί  καθολικής  χί- 
στεως,  καί  σεμνού  βίσυ,  και  υπέρ  το  λ*  έτος  εΤνιι 
τούτους  έπελέξαντο,  και  οτι  ουδέ  γαμέτην  Τχειν,  τ, 

; παλλακήν,  ή παΐδας  φυσικούς  αυτούς  γιγνώσκουσ·.* 
έσχηκέναι  ή έχειν,  άλλ*  εί  κάί  πρότερον  τις  έξ  αυτών 
γαμετήν  είχε,  καί  αυτήν  μίαν  καί  ούδε  χήραν}  ουδέ 
άνδρος  άποζευχθεΤσαν,  ούδέ  τοΤς  νόμοι ς,  ουδέ  το!; 
ίεροΤς  κανόσιν  άπηγορευμένην,  άλλ’  ούδέ  πολιτευό· 
μενον  ή ταξεώτην  τινά  τών  ψηφιζομένων  είναι  γινώ- 
σκουσι.  Πλήν  εί  μ ή έν  μοναστηρίφ  ούχ  ήττον  δεκί- 
πίντε  έτών,  μοναχικόν  δ πολιτευόμενος  ή b ταςεώτη; 
βίον  άδιαβλήτως  έζετέλεσε,  δηλαδή  τής  έμπροσθεν 
ήμΤν  είρημένης  παρατηρήσεως.  Και  έπι  τούτων  τών 
προσώπων  έν  τοΤς  γενομένοις  περί  αυτών  ψηφίσμασι 
φυλαττομένης  ?να  έκ  τών  ούτω  ψηφιζομένων  τριών 
προσώπων  δ βελτίων  χειροτονηθή  τή  έπιλογή  και  τφ 
κρίματι  τού  χειροτονούντος.  Σημείωσαι  εί  καί  στο 
τής  παρούσης  ρλζ’  'Ιουστινιανέ ίου  νεαρας  ήτοι  του 
(ζ*  κεφ.  τού  α'  τίτ.  τού  γ*  βιβλίου  τών  Βασιλικών 
κωλύεται  τδ  ψηφίζεσθαί  τινα  είς  έπισκοπήν  εχοντι 
γαμετών  νόμιμον,  άλλά  σύ  μή  πρόσχης  ταύτη,  πρό- 
σχες  δέ  μάλλον  τφ  μη’  κανόνι  τής  έν  τφ  Τρούλλφ 
συνόδου,  δν  καί  άνάγνωθι  καί  λέγε  καί  άπό  τούτου 
προτιμάσΟαι  τών  νόμων  τούς  κανόνας.  ’Ανάγνοιθι 
δέ  καί  τά  γράφε ντα  παρ’  ήμών  είς  τδν  διαληφθεντι 
κανόνα.  Σημείωσαι  · Έρωτήσει  δέ  τις  ώς  τής  «αρ- 
ούσης  ’ίουστινιανείου  νεαρας  δεχθείσης  είς  τά  Βασι- 
λικά τής  διοριζομένης,  μή  άλλως  χειροτονεΤσθαί  τινι 
έπίσκοπον  εί  μή  έπί  τρισί  προσώποις  ψήφισμα  γέ- 
δοιτο  παρά  τε  τών  κληρικών  καί  τών  πρώτων  τη; 
πόλεως,  καί  έκαστος  αυτών  έπομόσεται  κατά  τών 
Θείων  Ευαγγελίων  περί  αυτού  8σα  τή  νεαρφ  περί· 


1005 


NOMOCANON.  - TIT.  I GAP.  XXIV.  1006 

έχονται,  πώς  ούδέν  tc  kx  τούτων  σήμερον  ένεργεΤ  λ «ita  ΙβΧ,  quae  Statoit  ut  judices  propositis  Sacro- 
aizb  τού  δ’  χανύνυς  τής  έν  Νικαίφ  συνόδου,  τού  ιθ*  sanctis  Evangeliis  judicent, nullam  vim  etaactori- 
της  έν  Άντιοχεί»,  καί  τού  ιη’  της  kv  Λαοδικεί<*  talem  habet.Quod  vero  de  tribus  personis  ab  epi- 
διοριζυμένων  τάς  ψήφους  των  Αρχιερέων,  καί  τάς  SCOpis  [etiam]  hodie  decreta  fiunt  : ad  i(l,  ni  fal- 
χειροτονίας  παρά  έπισκόπων  έπί  τψ  κρίματι  τούτων  1θΓ,  praesens  novella  [ipsos]  adigit, 
γίνεσθαι,  ηπράκτησε  το,  πρΟκειμένων  των  Αγίων  Ευαγγελίων  γίνεσθαι  τάς  ψήφους  των  έπισκόπων  παρά  των 
κληρικών,  και  των  πολιτών.  Δια  γάρ  τούτο,  ώς  έοικεν,  ούκ  ένεργεΤ  καί  ό έν  τψ  ζ*  βιβλίψ  κείμενος  νόμος,  καί 
διοριζόμενος  δικάζει ν τούς  δικαστάς  προκειμένων  των  ύγίων  Ευαγγελίων.  Το  δέ  έπί  τρισί  προσώποις  γίνεσθαι  τάς 


ψήφους  παρά  των  έπισκόπων  τήν  σήμερον,  ώς  νομίζω, 

ΚΕΦΑΛ.  ΚΔ'.  — Περί  των  έπί  χρήμασι  χειρο- 
τονούμενων όφρίκια. 

Συνόδου  Χαλκηδό νος  xavuw  β’  * αποστόλων  κανών 
κθ’  * συνόδου  ζ"',  κανών  κβ’,  κγ\  Ταρασίου  Αρχιεπι- 
σκόπου προς  ’Αδριανον  πάπαν  ’Ρώμης  έπιστολή,  συν- 
όδου Νίκαιας  τδ  β9,  κανών  δ’,  ε9,  ι6*,  Βασιλείου  έκ  τη; 
πρδς  τούς  έπισκοπους  έπιστολης  · Γενναδίου  καί  της 
σύν  αύτψ  συνοδου  έκ  της  kγκυκλίoυ  πρύς  τούς  οσιω-  | 
τάτους  μητροπολίτας  έπιστολης. 

Κείμενον.  Βιδλίον  α9,  τίτ.  γ9,  διάταξις  λ’,  μα’,  και 
τίτ.  α’,  των  Νεαρών  διάταξις  α*,  β9,  ια9,  έν  αΤς  ειρη- 
ται,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  ταίς  ’Εκκλησίαις  προσφερειν. 

Σχόλιον.  Ή λ’  καί  μα’,  διάτ,  τού  γ9  τίτ.  τού  α’ 
βιβλίου  τού  κώδικος  ούκ  έτέθησαν  εις  τά  Βασιλικά, 
καί  διά  τούτο  ήπΡ®*τησαν . Ή μεντοι  α*,  β*  καί  ια’ 
διάτ.  τού  α’  τίτ.  των  Νεαρών  είσιν  Νεαραί  'Ιουστι- 
νιάνειοι ζ"9,  ρκγ9  καί  νζ“9  · καί  της  μέν  ζ“*  το  παρόν 
κεφ.  ούκ  ’ετέθη  είς  τά  Βασιλικά,  ώσαύτως  ούοέ  η 
νζ"9  νεαρά  διδάσκουσα  περί  τών  έν  τψ  Βυζαντίψ  δι- 
δόμενων έμφανιστικών  παρά  των  έν  τούτψ  γινομένων 
κληρικών.  9Η  δέ  ρκγ’  νεαρά  έτέΟη,  ώς  πολλάκις  εϊ- 
ρηται  έν  βιβλίψ  γ*  τών  Βασιλικών  τίτ.  α*,  κεφ.  θ', 
καί  έφ9  έξης,  8περ  Θ’  κεφ.  κατεστρώθη  έξωθεν  τού^ 
ε*  κεφ.  τού  παρόντος  τίτ.,  $ καί  Ανάγνωθι  διδάσκον 
περί  τών  έπί  χρήμασι  χειροτονούμενων.  Περί  δε  τών 
διδόμενων  διαρίων  ζητεί  τού  αυτού  βιβλίου  καί  τίτ. 
κεφ.  λε9,  καί  λζ*9,  ούτως  έχον  · ’Αλλ9  ούδε  κληρικόν 
οίουδήποτε  βαθμού  διδοναι  τι  έκείνω  ύφ9  ού  χειροτο- 
νείται ή Αλλψ  οίψδήτινι  προσώπψ  ού  συγχωρούμεν, 
μονας  δέ  παρεχειν  αύτδν  τάς  συνηθείας  τοΐς  τψ  χει- 
ροτονοΰντι  ύπηρετουμένοις,  καί  έξ  έθους  κομιζο- 
μένοις  ένος  ένιαυτού  διάρια  μη  ύπερβαινούσας.  ’Εν 
δέ  τη  Αγιωτάτη  ’Εκκλησίφ  $ κατατάττεται  την  θείαν' 
πληρούν  λειτουργίαν,  καί  μηδέν  παντελώς  τοΤς  Ιδίοις 
συγκληρικοΤς  διδόναι  ύπέρ  της  Ιδίας,  έμφανείας,  μηδέ 
διά  ταύτην  την  Ιδίαν  τών  Ιδίων  παραμυθιών,  ή τών 
άλλων  μεριτικών  αύτδν  ΑποστερεΤσθαι,  Αλλά  μηδέ 
ξενοδοχον  ή πτωχοτρόφον,  ή νοσοκομον,  ή άλλου  ευ- 
αγούς οίουδήποτε  οίκου  διοικητήν,  ή οίονδήποτε  έκ- 
κλησι  αστικόν  φροντισμα  χειρίζοντα  διδοναι  τι  έκείνψ 
6φ9  ού  προβάλλεται,  ή αλλψ  οίψδήποτε  προσώπψ 
δπέρ  της  έμπιστευθείσης  αύτψ  διοικήσω;,  δ δέ  παρά 
ταύτα  απερ  διε  τυπώσαμε  ν ή διδούς  ή λαμβάνων  ή 
μεσίτης  γενομενος  της  Ιεροσύνης  ήτοι  τού  κλήρου 
ή της  έμπιστευθείσης  αύτψ  οίασδήποτε  διοική- 
σεως,  γυμνωθήσεται  τών  διδομένων,  έκδικουμένων 
τψ  εύαγεΤ  τοπψ  ούτινος  τδ  τοιούτον  προσωπον  την 
χειροτονίαν  η φροντισμα  ή διοίκησιν  έλαβεν,  Εί  δέ 
κοσμικός  εϊη  ό λαμβάνων,  ή μεσίτης  γινόμενός,  τό 
δοθέν  διπλούν  Απαιτηθή^δται,  καί  τψ  εύαγεΤ  τοπω 


άπό  της  παρούσης  νεαρας  ηναγκασμένον  έστί. 

CAP.  XXIV.  — De  his  qui  datis  pecuniis  or- 
dinantur, aut  suscipiunt  officia . 

Concilii  Cbalcedonensis  canon  2 ; apostolorum 
canon  29;  concilii  sexti  canon  22, 23;  Tarasii  ar- 
chiepiscopi  ad  Adrianum  papam  Rom.  epistola; 
concilii  Nicaeni  secundi  canon  4,  5,  19 ; Basilii 
ex  epist.  ad  suos  episcopos  ; Gennadii  et  [coacti] 
icum  ipso  concilii,  ex  encyclica  ad  sanctissimos 
meiropolitanos  epistola. 

Textus.  Lege  lib.  1,  tit.  3,  const.  30, 41  et  tit. 
I.  Novellarum,  etc.,  usque  ad  Ecclesiis  [quidli- 
bet) offerant,  ut  pag.  539. 

Scholium.  Const.30  et  4l,tit.3,  lib.  i cod.  positae 
non  sunt  in  Basii,  atque  ideo  irritae  factae  sunt. 
Const. autem  { , 2, 1 1 , tit.  1 Novellarum,  sunt  No- 
vellaeJustioiani  6, 123  et  56.Atque  6 quidem  const. 
praesens  caput  non  est  positumin  Basii. neque  item 
novel  la  56, quae  de  insinuativis  quae  Byzantii  a cle- 
ricis illic  ordinandis  dantur,  docet.  Novella  vero 
123, ut  saepe  dictum  est,  posita  est  in  iii  lib.  Basii. 
tit.7,cap.9,otdeinceps.Quod  [quidem]  9 cap. prae- 
sentis tit.  cap.  5 extrinsecus  [in  Scholio  nempe] 
insertum  est  : quod  legas,  [utpotej  quod  de  iis  qui 
datis  pecuniis  ordinantur,  doceat·  Porro  de  diariis 
quae  dantur,  quaere  ejusdem  lib.  et  Ut.  cap.  35  et 
36,  quae  sic  habent  : Caeterum  neque  clericum 
cujuscunque  gradus  dare  quippiam  illi  a quo  or- 
dinatur,vel  cuicunque  alii  personae  permittimus. 
Tantummodo  ejus  qui  ordinat, ministris,  et  qui  ex 
more  accipere  [solenl], consuetudines  dabit,  quae 
tamen  unius  anni  diaria  non  exsuperent.In  sanc- 
tissima Ecclesia  in  quam  allegitur,  sacrum  munus 
explebit, et  nihil  omnino  collegis  suis  pro  sua  in- 
sinuatione dabit, neque  per  hanc  causam, aut  soli- 
da sua  mercede,  aut  aliis  quae  particulatim  obve- 
niunt, frustrabitur.  Sed  neque  xenodocho,  aut 
ptochotropbo, aut  nosocomo, aulalius  cujuscunque 
sacrae  domus  dispensatori,  aut  [denique]  ei  qui 
qualemcunque  ecclesiasticam  curam  suscipit,  pro 
concreditaipsiadministralione  quidquam  illi  a quo 
praeficitur, aliive  qualicunque  personae, dare  [con- 
cedimus]. Qui  vero  praeter  haec  quae  constituimus, 
aut  dederit,aut  ceperit,  aut  mediator  factus  fuerit, 
sacerdotio  sive  clericatu, aut  concredita  ipsi  qua- 
licunque administralione  nudabitur  : quae  autem 
data  erunt,  vindicabuntur  sacro  loco,  cujus  talis 
personaaut  ordinationem,  aut  curam, aut  admini- 
strationem  suscepit.  Sed  si  mundanus  sit, qui  ca- 
pit,ant  mediator  [negotio]  intervenerit:quod  datum 
est,  ejus  duplum  exigetur,  sacroque  loco  iu  quo 


1007 


PHOTtI  PATRIARCHA  CP. ' 


1008 


illa  persona  vel  administrationem,  vel  ordinatio- 
nem, vel  curam  suscepit,  praebebitur.  Si  quis  ta- 
men clericus  cujuscunque  gradus,  aut  dispensa- 
tor cujuscunque  sacrae  domus,  aul  ante  ordina- 
tionem, aut  ante  concreditam  ipsi  qualemcunque 
administrationem  vel  curam  [aut  eliam|  postrao- 
dum  voluerit  aliquid  rerum  suarum  offerre  ec- 
clesiae in  quam  ordinatur,  vel  loco  cujus  admi- 
nistrationem curamve  suscipit  : non  solum  id 
fieri  non  prohibemus,  verum  etiam  ut  id  pro  sa- 
lute animae  suae  faciant,  etiam  atque  etiam  ipsos 
hortamur.  Illa  enim  dari  prohibemus,  quae  pri- 
vatis quibuspiam  hominibus  praebentur,  non 
etiam  quae  sanctissimis  ecclesiis  aliisque  sacris 
locis  offeruntur.  Lege  etiam  finem  cap.  9,  tit.  1, 
lib.  in,  in  cap.  5 praesentis  tit.  quod  iliis  prae- 
sens lex  inserta  sit. 

Aliud  scholium. Praesens  novella  remotioni  sub- 
jicit canonicos,  qui  datis  pecuniis  ordinantur, ali- 
amve  quampiam  ecclesiasticam  suscipiunt  curam: 
atque  laicos  qui  in  his  [rebu$|  mediatores  facti 
sunt,ejusquod  ipsisdatum  est, in  duplum  exactioni 
facit  obnoxios. Canon  autem  2 concilii  Chalccdo- 
nensis,  laicos  qui  in  his  mediatores  interveniunt, 
anathemati  subjicit.  Yerum  quod  laici  qui  datis 
pecuniis  sacrorum  locorum  administraliones  sus- 
cipiunt, puniantur,  ex  pricsentinovellacooslat.[AlJ 
quisnam  [tandem]  laicus  citra  dationem  aul  pro- 
curationem sacri  loci,  ministeriumve  ecclesiasti- 
cum suscipiat, aut  clericus  fiat,  aut  in  cellam  mo- 
nasticam admittatur,  [equidem]  ignoro;  ac  pro- 
pterea  flexis  genibus  Deum  oro  ut  nos  ab  islius- 
modi  minis  liberare  velit  [clamans]:  Si  iniquita- 
tes observaveris,  Domine , quis  sustinebit  t ? 

CAP.  XXV.  — Ne  ordinationes  iterentur . 

Apostolorum  canen  68  ; concilii  Carlhaginen- 
sis  canon  53. 

CAP.  XXYI.  — Ne  episcopm  aut  clericus  ex 
una  civitate  in  aliam  transeat. 

Concilii  Nicaeni  canon  15,16;  concilii  Antiocheni 
canon  21;  concilii  Chalcedononsiscanon  5,  12,20; 
concilii  Sardicensis  canon  1,2,15;  concilii  Carlha- 
ginensiscanon54,90;  concilii  sexti  canon  17,18,20. 

Textus.  Lege  Const.  9 et  10,  tit.  1 Novellarum 
etc., usque  ad  clerici  transferantur, 547. 

Sc/io/ium. Const.9, Iit.  t Novellarum, est  novella 
Justiniani  3,  proposilaque  est  in  lib.  Basii.  3,  tit. 
2, cap.  1 ,quae  ubi  enumeravit, quod  clerici  in  Magna 
ecclesia  aliisque  sacris  aedibus  esse  debeant,  et 
transitionem  clericorum  ex  una  ecclesia  in  aliam 
prohibuit:  in  haec  verba  loquitur:  Nam  si  in  sacris 
monasteriis  prohibemus,  ne  quis  de  uno  ad  aliud 
transeat:  multo  minus  id  reverendissimis  clericis 
permittemus, rati  hujusmodi  cupiditatem  speciem 
prae  se  ferre  quaestus  et  nundinationis  Gaeterum  si 
quando  et  hoc  transitionis  genus  vel  beatitudini 


,έν  ψ το  τοιούτον  πρόσωπον  τήν  διοίκησιν  η ττ,ν  yct- 
ροτονίαν  ή την  φροντίδα  έλαβε  παρεχέσθω.  Εί  δε  τις 
κληρικός  οπουδήποτε  βαθμού,  ή διοικητής  οίουδήποτε 
έναγούς  οικου,  ή προ  τής  χειροτονίας,  ή τής  έμπι- 
στευθείσης  αύτψ  οίασδήποτε  διοικήσεως  ή φοοντίδο; 
μετά  ταύτα  βουληθή  τι  των  Ιδίων  πραγμάτων  προσ- 
αγαγεϊν  τή  Ικκλησίφ  έν  ή χειροτονείται,  ή τώ  τόπ?? 
ουτινος  την  διοίκησιν,  ή την  φροντίδα  άναδέχετιι, 
ου  μόνον  ού  κωλύομεν  τούτο  γίνειθαι,  άλλα  και  μα)- 
λον  προτρέπομεν  αυτούς  τά  τοιαύτα  υπέρ  σωτηρίας 
τής  Ιδίας  ψυχής  ποιεϊν.  'Ημείς  γάρ  έκεϊνα  μόνα  όί- 
δοσθαι  κωλύομεν  ατινα  ίδικοΤς  τισι  προσώποις  παρ- 
έχονται, ου  μέν  ταΤς  άγιωτάταις  έκκλησίαις,  καί 
τοΤς  άλλοις  εύαγέσιν  οικοις  προσφερόμενα.  ’Ανάγνωθι 
και  τό  τέλος  του  θ’  κεφ.  του  α*  τίτ.  τού  γ*  βιβλίου  είς 
\ κεφ.  ε*  τού  παρόντος  τίτ,,  δια  τό  έκεΤ  καταστρωθήνιι 
τον  παρόντα  νόμον. 

[al.  ^Ετερον  σχόλιο ν.]  Σημείωσ αι  · *Η  μεν  πχ- 
ρούσα  νεαρά  καθαιρέσει  καθυποβάλλει  τούς  κανο- 
νικού; χειροτονουμένους,  ή έτερον  τι  φροντισμα  kx- 
κλησιαστικόν  έπΐ  χρήμασ*.  λαμβάνοντας,  και  τους 
μεσάσαντας  έπι  τούτοι;  λαϊκούς,  τή  εις  τύ  διπλάσιοι 
άπαιτήσει  τού  δοθέντος  αύτοϊς  λνοχοποιεϊ.  Ή δε  β*, 
κανών  τής  έν  Χαλκηδόνι  συνόδου  άναθέματι  καθυπο- 
βαλλει  τούς  τά  τοιαύτα  μεσάζοντας  λαϊκούς.  Το  μέν 
τοι  τιμωρεϊσθαι  τούς  λαϊκούς  έπί  χρήμασιν  άναδε- 
χομένους  διοικήσεις  εύαγών  οίκων  από  τής  παρούση; 
νεαράς  αναφαίνεται.  Ποϊος  ούν  έστιν  ό άναδεχόμενο; 
λαϊκός  διοίκησιν  ευαγούς  οικου,  ή δουλείαν  έκκλη- 
σιαστική'»,  ή κληρικός  γινόμενος,  ή έν  κελλιωτιχ?| 

, μονή  καταταττόμενος  άδοτΐ,  άγνοώ.  Και  διά  τούτο 
γονυπετώ  προς  θεόν  πάντας  ήμας  έκ  τής  τοιαύτη; 
βυσθήναι  άπειλής,  ’Εάν  γάρ  άνομίας  παρατηρήση  Κύ- 
ριος, τις  ύποστήσεται  ; 

ΚΕΦΑΛ.  ΚΕ'.  — Περί  τού  μη  γίνεσθαι  άναγει- 
ροτονήσεις. 

'Αποστόλων  κανών  ζη’  · συνόδου  Καρθαγένης  κα- 
νών μη*. 

ΚΕΦΑΛ.  K<7\  — Περί  τού  μη  μετιέναι  έκισκο- 
πον  ή κληρικόν  άπό  πόλεω;  είς  πόλιν. 

Συνόδου  Νικαίας  κανών  ιε’,  ιζ"’  · συνόδου  'Αντιο- 
χείας  κανών  κα’  · συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  ε*,  ιβ\ 
κ’  * συνόδου  Σαρδικής  κανών  α\  β’,  ιε’  · συνόδου  Καρ· 
θαγέννης  κανών  νδ’,^  ’·  συνόδου  ζ"*, κανών  ιζ*,  ιη’  και  κ*. 

Κείμενον.  'Q  θ’  και  ι*  διάταςις  τού  α’  τίτ.  των 
Νεαρών,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  μετατίθενται. 

* Σχόλιον.  *Η  θ’  διατ.  τού  α’  τίτ.  των  Νεαρών 
έστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  γ’,  και  έτέθη  εις  βιολίον 
των  Βασιλικών  γ’,  τίτ.  β’,  κεφ,  α*,  ήτις  μετά  τό  άπ- 
αριθμήσαι  τούς  όφείλοντας  είναι  κληρικούς  εις  τι 
την  Μεγάλη  ν έκκλησίαν,  και  είς  θείου;  έτέρου; 
ναούς,  και  κωλύσαι  την  ές  έτέρας  έκκλησίας  είς 
έτέραν  μετάβασιν  των  κληρικών,  φησ\  καί  ταύτι 
βητώς  · εί  γάρ  kπί  των  εύαγών  μοναστηρίων  κωλύο- 
μεν έξ  έτέρου  μοναστηρίου  πρός  έτερον  μεταβαίνειν, 
πολλψ  μάλ)ον  ουδέ  το*ς  εύλαβεστάτοις  κληρικοϊς 
τούτο  έφήσομεν  κέρδους  τε  καί  έμπορίας  άπόδειξιν 


* Psal.  cxxix,  3. 


1009 


1010 


NOMOCANON.  - T1T.  I,  CAP.  XXV-XXVI1I. 

εχειν  τήν  τοιαύτην  έπιθυμίαν  ηγούμενοι.  El  δε  καί  a ture, vel  pro  tempore  majestati  imperatori®  proba- 
ποτε  τοιαύτην  μετάστασι  ή σή  μακαριότης  η ή κατά  bitur:  ne  aliter  id  fiat,  nisi  prius  [res  ipsa]  ad  nu- 
<αφδν  βασιλεύ  γενέσθαι  συνίδη  μή  άλλως  τούτο  merum  quem  prrediximus,  redigatur, ut  ea  transi- 
πράττεσθαι,  πριν  άν  ei;  τδν  είρημένον  ήμΤν  lio  in  deficientis  locum  fiat,  neque  supernumera- 
άριΟμον  παρισταίη,  ώστε  την  του  λείποντος  τάςιν  rius  omnino  aliquis  irrepat.  Nulla  enim  id  maclli- 
γίνεσθαι.  ’Αλλ’  ούχ  !#περ  τδν  αριθμόν  τινα  παντελώς  natione,  neque  ullo  modo  fieri  permittimus. Porro 
έμβαίνοντα  · τούτο  γάρ  Ιξ  ούδεμιάς  μηχανής,  ουδέ  1<  10  COnst.  1 tit.  Novellarum, est  Justiniani  novella 

τίνος  τρόπου  γίνεσθαι  συγχωρούμευ.  *Η  δ?  ι*  διάτ.  16,  positaqUP  est  in  lib.  Basii.  III,  tit.  3,  cap.  Ί, 
του  α’  τίτ . των  Νεαρών,  εστι  νεαρά  Ιουστινιάνειος  ιζ"’,  quod  lege,qilia  eadem  ferme;  et  Ut  [quo  loco]  cle- 
και  έτέθη  έν  β.βλίψ  γ’  των  Βασιλικών,  τίτ.  γ’,κεφ.  α’,  rici  (lesunt,ei  superfluis  ministeriis  [defectus]  SUp- 
δ καί  άνάγνωθι,  διδάσκον  τά  αυτά  σχεδόν  και  τδ  τους  pleatur  docet.  Nota  vero,quod  a praesenti  novella 
λείποντας  κληρικούς,  άπδ  τών  περισσών  δουλευτών  [archiepiscopo]  Constantinopolitano  ex  aliis  ecclo* 
γίνεσθαι.  Σημείωσαι  8τι  άπδ  τής  παρούσης  νεαρας  siis  clericos  suscipere, suoque  clero  accensere,aat 
Ινέδόθη  τψ  Κωνσταντινουπόλεως  πατριάρχη  καί  καί  etiam  episcopos  efficere  conceditur.  Quod  etiam 
μόνω  έτέρα;  ένορίας  και  δίχα  γνώμης  του  έπισκό-  a Canone  conceditur  episcopo  Carthaginensi. 
που  αυτών  "Εχει  δε  τούτο  προνόμιον  καί  δ Καρθαγέννης  έπίσκοπος  καί  ζήτει  άπδ  έτέρων  Έκκλησίών 
δέχεσΟαι  κληρικούς,  καί  τψ  ίδίψ  κλήρψ  έ·νκαταλέγειν,  ή και  επισκόπους  ποιεΤν.  Τούτο  δε  ένεδοθη 
και  τψ  έπισκόπφ  Καρχηδόνος.  ’Ανάγνωθι  καί  τής  fev  Καρθαγέννη  συνόδου  κανόνα  νε  , και  τής  οικου- 
μενικής ζ'  συνόδου  κακόνα  ι',  και  τά  έν  αύτοΤς  γρΛφέντα,  τότε  δε  λέγεσθαι  δύνασθαι  τδν  Κωνσταντινουπόλεως 
και  τδν  Καρχηδόνος  άπδ  έτερων  ένομιών  κληρικούς  σφετερίζεσθαι  παρά  γνώμην  τών  χειροτανησάντων  αυτούς 
δτε  έν  ένδείφ  ε’σι  κληρικού  "Οπερ  τέως  είς  την  Κωνσταντινουπόλεως  χώραν  ούκ  ϊ/ε ι διά  τδ  π) ήθος  τού  κλήρου 
αύτου,  καί  τδ  πάντως  επί  πάσιν  άνενόεές  καί  δταν  δ!  ανάγκη  συνωθή  τούτους  άλλότριον  λαβειν  κληρικδν 
άλλως  ού  δυνήσονται  τούτο  ποιήσαι  εί  μή  έλλιπής  έστιν  άριθμδς  τών  κληρικών  αυτών.  "Οπως  δε  σήμερον  τού 
αριθμού  τών  κληρικών  ή άθέτησις,  άκινδυύνως  γίνεται,  άγνοω, 

ΚΕΦΑΛ.  ΚΖ'.  — Περί  υποκειμένου  άμαρτήματι  Β CAP.  XXVII.  — De  €0>  QUt  dum  ObnOXlUS  pec- 
καί  χειροτονηθέντος.  cato  eSSCt , OVdinaiUS  CSt. 

Συνόδου  Νίκαιας  κανών  θ’,  ι’  · συνόδου  Νεοκαισα-  Concilii  Nicami  canon  9,  10  ; concilii  Neocre- 
ρείας  κανών  θ’,  i’  · Βασιλείου  κανών  κζ’  · Θεοφίλου  έκ  sariensis  canon  9 ; Basilii  canon  27  ; Theophili 
του  υπομνηστικού  κανών  δ*,  ε*,  η’.  ex  commonitorio  canon  4,  5,  8. 

κεφαλ.  κη'.  — Περί  τής  ήλικίας  τών  χεφο-  CAP.  XXVIII.  — De  oztatc  ordinandorum  sive 

τονουμένων  άρμενων  και  θηλειών.  tnares  sive  femin(B  sillt. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  i£“'·  συνόδου  κανών  Concilii  Cari hagi nensis  canon  1 6;  concilii  sexti 
ια’,  ιε*  · συνόδου  Νεοκδισαρείας  κανών  ta*  · συνόδου  canon  14, 15;  concilii  Neocresariensis  canon  11  ; 
Χαλκηδόνος  κανών  ιε’.  concilii  Chalcedonensis  canon  15. 

Κείμενον.  Ή θ’  διάταξις  τού  γ’  τίτ.  τού  α’  βιβ.  Textus . Lege  COnst.  9,  tit.  i,  lib.  4.  COd.  Non 

τού  κώδικος  ού  συγχωρετ,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  ύπερ-  concedit,  etc.,  usque  ad  annum  excesserit,  ut 
βεοηκέναι  τά  λ’  2τη.  Va9'  $55. 

Σχόλιον.  Ή θ’  διάς,  τού  α*  βιβ.  τού  κώδικος  Sc/20/2lJ7tt.Consl.9,tit.1  ,lib.I,COd.  posita  ΠΟΠ  est 

ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά,  ουδέ  ή α*  διάταξις  τού  in  Basii, neque  νβΓΟ  COnst.  1, tit.  1 Novellarum  qu® 

a’  τίτ.  τών  Νεαρών  ζ"*,  ούσα  νεαρά  'ίουστινάνειος,  ώς^  novellasexla Justiniani est.ul explicatum esl.Const. 
διείληπται.  ’Π  β’  διάταξις  τού  α’  τ;τλου  τών  Νεαρών  autem  2,  tit.  1 Novellarum  est  novella  Justiniani 
έστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρκγ’,  κεΤται  δέ  έν  βιβλιψ  1 23,habeturque  lib. Basii. 3, tit. 1 ,cap.29,  quod  SIC 
τών  Βασιλικών  γ’,  τίτ.  α’,  κεφ.  κθ*,  εχοντι  ούτως  · habet:  Diaconissa  autem  in  sanctaEcclesia non  or- 
Διακόνισσαν  δε  έν  άγί$  Έκκλησίφ  μή  χειροτονεΐσθαι  dinalor,  qure  minor  quadraginta  annis  sit,  aut  ad 
ήτις  έλάττων  έστίν  ένιαυτών  μ’,  ή είς  δεύτερον  secundas  pervenit  nuptias.  Similiter  ejusdem  tit. 
ήλθε  γάμον,  ’ιίσαύτως,  φησί,  τού  αυτού  τίτ.  κεφ.  κη’,  cap.  28,quod  ejusdem  novellae  pars  6St,hrec  dicit: 
μέρος  δν  τής  αύτής  νεαράς,  ταύτα  * Πρεσβύτερον  δε  Presbyterum  vero  minorem  annis  triginta  fieri 
έλάττονα  τών  λ’  Εαυτών  γενέσθυι,  ούκ  έπιτρέπο-  non  concedimus.Sed  neque  diaconum  aut  subdia- 
μεν,  άλλ*  oj0s  διάκονον  ή υποδιάκονον  ήττονα  τών  κε’  conum  minorem  viginti  quinque  : neque  item  lec- 
Ινιαυτών,  ούτε  άναγνώστην  έλάττονα  τών  ιη*  ένιαυ-  torem  minorem  annis  decem  et  octo.Verumlamen 
τών,  Πλήν  γίνωσκε  δτι  ή μεν  νεαρά  τού  'Ιουστινιανού  scias, quod  Justiniani  novella.Ut  ad  longum  inveni- 
είς  πλάτος  ευρισκόμενη,  λέγει  γίνεσθαι  άναγνώστην  tur, lectorem  fieri  dicit,  qui  est  annorum  OCto  : et 
τδν  όντα  χρόνων  η’,  καί  έπίσκοπον  τδν  δ'ντα  χρόνων  episcopum, qui  est  triginta  quinque  : quemadmo- 
λε’.  Καθώς  τούτο  φησι,  καί  τδ  παρδν  βιβλίον,  έν  δε  dum  hoc  etiam  praesens  liber  dicit. Enimvero  in 
τή  άνακαθάρσει  6 μέν  χρόνος  τού  έπισκόπου,  π»ρ-ρ  [legum]  repurgatione  episcopi  tempus  perfecte 
ελείφθη  τελείωτ,  δ δε  χρόνος  τού  αναγνώστου  έπ)εό-  est  exceptum  [ac  descriptum)  : «lectoris  autem 
νασεν  · άντί  γάρ  η*  χρόνων,  ιη*  χρόνων  εΤναί  φησι  tempus,  superabundanter . Pro  octo  namque  an- 
τδν  ά/αγνώστην.  'Οφείλεις  ούν  προσέχειν  πλέον  τοΤς  nis,  octodecim  [habet  ac  tot]  annornm  lectorem 


1011 


PHOTII  PATRIARCHAS  GP. 


1012 


[debere]  esse  dicit.DebeS  itaque  magis  audire  quae  A γεγρχμμένοις  έν  τοΤς  ΒασιλικοΤς  παρά  τοΤς  περιεχο- 
in  Basii,  scripta  sunt,  quam  quae  comprehendun-  μένοις  έν  τοΤς  βιβλίοις  τοΤς  ενεργούσι  προ  της  Ave- 
tor in  libris  qui  ante  repurgationem  auctoritatem  καθάρσεως  καί  σχολάσασιν. 
obtinuerunt,  [nunc]  autem  irriti  sunt. 

Aliud  SC.holiun.Con&tA  7, lit.l,  Novellarum,  est  "Ετερον  σχόλιον.  Ή ιζ’  διάτ.  του  α’  τίτ.τών  Νεκρών 
novella  Justiniani  437,quae  posita  est  in  lib.  Basii·  έστί  νεαρά  Ιουστινιάνειος  ρλζ\  ητις  έτέθη  έν  βιβλίφ 
II,  tit.  1,  cap.  8,  quod  [ipsum]  caput  aspersum  est  των  Βασιλικών  γ’,  τίτ.  a',  κεφ.  η’,  δπερ  κεφαλαίο? 
23,  cap. praesentis  tit.  ad  hunc  modum  incipiens  : κατεστρώθη  έν  τφ  κγ’  κεφ.  του  παρόντος  τίτ.,  εχον 

Sancimus, Ut  quoties  opus  fuerit  ordinare  episco-  κατά  τάς  Αρχάς  ούτως  * Θεσπίζομεν  δσάκις  χρεία 
pum.  De  eo  autem,  qui  episcopus  ordinandus  est,  γένηται  χειροτονηθηναι  έπίσκοπον,  ταύτα  ρητώς 
illud  Caput  ex  parte  haec  diserte  dicit  : Sed  quod  έν  μέρει.  'A)X  είδότης  αύτους  τη;  ορθής  **ί  **θ- 
sciant  ipsos  rectae  et  catholicae  fidei,  ac  honestae  ολικής  πίστεως,  *αί  σεμνού  βίου  καί  υπέρ  τδ  λ’  έτος 
Vitae  esse, et  supra  trigesimum  aetatis  annum,  bos  είναι  τούτους  έπελέξαντο.  'Αναιρεί  γουν  τοιαύτη  νεα- 
elegerint. Abrogat  igitur  haec  novella, quantum  ad  ρά  δσον  είς  τούς  χρόνους  του  έπισκόπου  την  ρκγ* 
aetatem  episcopi  [attinet]  novellam  123.  νεαράν. 

Aliud  scholium.  Ex  praesenti  28  cap. ac  in  eo  B Έτερον  σχόλιον.  Σημείωσαι  δτι  άπδ  του  παρ- 
ecriptis, didicisti  aetates  ordinandorum. De  iis  autem  όντος  κη’  κεφ.  και  των  έν  αύτψ  γρχφέντων,  έμαθες 
qui  in  imperfecta  aetate  officia  aut  dignitates  susci-  τούς  χρόνους  τών  όφειλόντων  χειροτονείσθαι  · δτι  δε 
piunt, repositum  est  in  publicis  secretiscdictumDn.  χάριν  τών  λαμβανόντων  όφρίκια  ή Αξιώματα  ατελών 
Alexii  Comneni  semper  celebrandi  imperatoris,  κχτέστρωται  εις  το  δημοσίακον  σέκρετον  πρόσταγμα 
[Tu  vero]  illud  etiam  cognosce.  Habet  [autem]  ita  τού  Αοιδίμου  βχσιλέως  κυρίου  'Αλεξίου  τού  Κομνη- 
ad  Verbum:  Multi  ubi,  ob  denuntiatam  reipublicae  νού.  Γίνωσκε  καί  τούτο  Ιχον  κατά  £ήμ*  * Πολλοί 
aliquam  Utilitatem,  aut  per  ambitionem,  qualem*  προσαγγείλχντας  ωφέλειαν  τού  δημοσίου  τινά  ή 
cunque  dignitatem  vel  officium  aut  capere, aut  per-  τούμενοι  κατά  φιλοτιμίαν  λχοετν,  ή Αντχλλάξχι,  ή 
mutare, aut  vendere  petierunt:  ea  in  parvos  pueros  πωλησαι  άξίωμα  οΐονδήποτε  ή δφρίκιον,  μεταβιδά- 
transferunt.Ne  igitur  hoc  fiat, neque  talesimpjne-  ζυυσι  ταύτα  είς  πστδχς  μικρούς.  "Ινα  ούν  μη  τούτο 
re  [nobis]  aut  decipere  conspiciantur  : statuit  im-  γένηται  μηδέ  δοκώσι  φενακίζειν  η Απαεφν  οΐ  τοιούτοι, 
peratoria  mea  majestas  Ut  quicunque  dignitatem  διορίζεται  η βασιλεία  μου  "να  δστις  λάβη  αξίωμα  η 
vel  officium  sive  propter  denuntiationem, Si  ve  pro*  όφρίκιον  είτε  διά  προσαγγελίαν,  είτε  δι’  εύνοιάν 
pier  benevolentiam  aliquam, sive  per  commutatio*  xtva,  είτε  κατά  έναλλαγην,  είτε  κατά  δωρεάν  και 
Dem,  sive  in  munus  et  per  largitionem,  aut  dum  q φιλοτιμίαν  της  βασιλείας  μου,  ή ψυχικδν  αυτής  μη 
animom  nostrum  oblectamus, ab  imperatoria  ma*  δέχεσθαι  πρόσωπον  τύ  τιμώμενον  Ιλαττον  τών  η*  χρο- 
jeslate  acceperit:  ne  [is] quempiam  qui  honoretur,  νων.  'Αλλά  πάντες  ol  διά  τάς  αύτάς  αιτίας  η Αξίωμα 
viginti  annis  minorem  [in  locum  suum]  admittat,  η όφρίκιον  λαμδανοντες,  Ιστωσαν  μείζους  τών  κ’ 
Quin  omnes  quicunque  per  easdem  causas  aut  di  · χρόνων.  Οτε  δέ  ή βασιλεία  μου,  ού  διά  τοιαύτην 
gnitatem  aut  officium  accipiunt,  majores  viginti  an-  αιτίαν,  άλλά  Αμέσως  τιμύση  τινά  η δωοήσεται  όφρί- 
nis  sunto.  Quando  vero  imperatoria  mea  majestas  κ·.ον  τινι,  κά>  έλάττων  $ τών  κ’  χρόνων  h τιμώμενος, 
non  propter  talem  causam, sed  nullacausaiuterve*  καταστρωννυέσθω  ούτως  Αναμφιβόλως.  Καταστρω- 
niente  honoraverit  quempiam,  aut  officio  donave-  θ/,τω  ούν  τδ  παρόν  πιττάκιον  kv  τοΤς  τών  ύφ' ήμας 
rit:  tametsi  honoratus  viginti  annis  minor  fuerit, ci-  δεκρέτων  χαρτίοις,  είς  δ^λωσιν  της  προστάξεως  καί 
tra  dubitationem  tamen  illi  [insignia]  insternuntor,  οικονομίας  της  βασιλείας  μου,  ώς  αν  ούτως  ένερ- 
Reponatur  igitur  prmsens  haec tabeilainter chartas  γεΐται  άπδ  τού  νύν  και  έπί  τά  έμπροσθεν. 'Οφείλει 
secretorum  nostrorum, ad  ostendendam  imperandi  ol  προκεΤσθαι  είς  το  πιττάκιον  τού  Αμέσως  τιμω- 
gubernandique  imperatoriae  meae  majestatis  ratio-  μέ\ου,  τδ  καταστρωθ^τω,  μη  κωλυόμενον  Απο  της 
nem,  [et]  ut  hoc  modo  deinceps  in  omne  futurum  γεγονυίας  προστάξεως  παρά  τής  βασιλείας  μου  περί 
tempus  efficaciam  habeat. Debet  autem  in  ejus  qui  τών  τιμωμένων  έλαττόνων  τών  κ'  έτών.  Καί  έστω 
citra  [causam]  mediam  honoratur,  tabula  adjici  : ^ γνώρισμα  τούτο  τών  Αμέσως,  ού  εέρηται,  τιμωμένων 
Insternitor. [Atque  ita]  non  impedietur  per  edictum  ό>;  kv  είδήσει  τούτου  γινομένης  τής  βχσιύείας  μου 
de  iis  qui  minores  viginti  annis  honorantur,  ab  τφ  μηνί  ’ίχνουχρίψ  'Ινδικτιώνος  ιε%,  διά  τού  βασιλέως. 
imperatoria  mea  majestate  factum.  Ac  vero  esto  hoc  signum  eorum,  qui  (ut  dictum  est)  citra  cau- 
sam mediam  honorantur:  tauquam  imperatoria  mea  majestas  hoc  sciverit.  Mense  Januario  indictione 
quinta,  per  imperatorem. 

Aliud  scholium. Mia  quidem  [certe]  legum  hic  de  Έτερον  σχόλιον.  Τά  μεν  αλλα  τών  κατχστρωθέντων 
episcoporum, sacerdotum, diaconorum, atque  Sltb-  έντχύθα  νόμων  χάριν  τών  έπισκοπων,  τών  Ιερέων,  τών 
diaconorum cBtalisannisaspersarum  [capita]  quod  διακόνων,  καί  τών  ύποδιακονων  περί  τών  χρόνων  της 
eadem  et  canonibus  placuerunt, [in  republicaj  obii-  ήλικί*;  αυτών,  κρατούσι  καί  k/εργούσιν,  δτι  και  τοΤς 
nent  atque  rata  sunt:  illud  autem  de  aeta*e  lecto-  κχνοσι  ταύτα  έδοξαν.Τδ  δε  περί  της  ήλικίας  τού  '/ρονου 
rum  qua  de  causa  non  obtineat,  non  video.  Ta-  τών  Αναγνωστών  όπως  ούκ  ΙνεργεΤ,  Αγνοώ  · τού  γάρ 
metsi  enim  lex  dicat, octodecim  annorum  lectorem  νομού  λέγονττς  ιην  γρονων  όφείλειαν  είναι  τον  άναγνώ 


1013 


NOMOCANON.  — TIT.  I,  CAP.  XXIX-XXX.  1014 


στην,  σήμερον  σφραγίζονται  άναγνώσται  κληρικοί 
έ;αετεΤς,  Κάτι  ό*  8τε  καί  χρίετε Τς.  'Ανάγνωθι  ούν  τύν 
ιδ’  και  ιε’  κανόνα  τής  συνόδου  κχθαιρέσει  καθ- 
υποβάλλοντα  τους  χειροτονουντας  διακόνους  καί  υπο- 
διακόνους προ  συμπληρώσεως  του  κε'  χρόνου  αυτών, 
ώιαύτως  και  τους  ιερείς  πρύ  του  λ*  χρόνου.  Οί  δέ 
λέγοντες  μή  βλάπτεσθαι  τους  σφραγιζομένους  άνα- 
γνώστας  πρύ  συμπληρώσεως  του  ιη’  χρόνου  τής  ηλι- 
κίας αυτών  διά  το  μή  μεμνήσθαι  καί  τούτων  τούς 
κανόνας  κακώς  λέγουσιν.  "Ενθα  μεν  γάρ  ούδέν  τι 
οί  κανόνες  διορίζονται,  ύφείλομεν  τοΤς  νόμοις  άκολου- 
θεΐν,  ή !κ  των  δμοίων  τέμνειν  τά  δμοια. 

ΚΕΦΑΛ.  Κθ\  — Περί  ποιήσεως  χωρεπισκόπων, 
καί  πότε,  καί  πώς  πρόσφέρουσιν  ή μεταδιδόασι, 
καί  τίνας  χειροτονούσιν  ή ου. 

Συνόδου  'Αγκυρας  κανών  ιγ'  * συνόδου  Νεοκαισα- 
ρείας  κανών  ιγ'  · συνόδου  'Αντιόχειας  κανών  ι'  · Βασι- 
λείου έκ  τής  προς  τούς  χορεπισκόπους  έπιστολής. 

ΚΕΦΑΛ.  Λ*.  — Περί  του  ζ’  καί  μόνους  είναι 
διακόνους,  κίν  ή πόλις  μεγάλη  ή. 

Συνοδου  Νεοκαισχρείας  κανών  ιδ’  · συνοδου  ζ"’, 
κανών  ιβ\ 

Κείμενον.  *Β  α’  διάτ.  του  α’  τίτ,  τών  Νεαρών, 
κ.  τ.  λ.,  usque  ad  ψάλται  κε',  θυρωροί  σε*. 

Σχολιον.  ’Β  α’  διάτ.  τού  α’  τίτ.  τών  Νεαρών 
έστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ζ"*,  τούτο  δε  το  κεφ.  αυτής 
ουκ  έτέθη  εις  τά  Βασιλικά,  τού  αυτού  δέ  τίτ.  ή θ' 
διάτ.  έστί  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  γ*  κειμένη  kv  βι- 
υλίψ  τών  Βασιλικών  γ*,  τίτ.  β*,  κεφ.  α’,  Οεματι  προ- 
τελευταίψ,  ούτως  εχοντι  · '’ϋστε  θεσπίζομεν  μή  περ- 
αιτέρω μέν  ξ*  πρεσβυτέρων  κατά  τήν  Μεγάλην  έκ- 
κλησίαν  είναι,  διακόνους  δέ  αδένας  ρ’,  καί  μ*  θη- 
λείας,  καί  ύποδιακονους  άναγνώστας  δέ  ρι\  και 
ψάλτας  κε*,  ώς  είναι  τον  άπαντα  άοιθμύν  τών  εύλα- 
βεστάτων  κληρικών  τής  Μεγάλης  'Εκκλησίας  υκε’ 
προσώποις,  καί  ρ’  πρύς  τούτοις  τών  καλουμένων  πυ- 
λωρών, και  ή ι*  διάτ.  τού  α*  α’  τίτ.  τών  Νεαρών  εστι 
νεαρά  'ιουστινιάνειος  ι^*  κείμενη  kv  βιβλίφ  γ'  τών 
Βασιλικών  τίτ.  γ’,  κεφ.  α*,  θ και  άνάγνωθι  εΐ  θέ- 
λεις ού  κατεστρώθη  γάρ  ένταύθα  διά  τύ  παντε- 
λώς άχρηστήσαι.  Ού  μόνα  δε  τά  τού  τοιούτου 
νομού  ήχρήστησαν,  αλλά  και  τά  τής  'Βρακλείου 
νεαράς  τής  μνημονευόμενης  έν  τψ  παροντι  συν- 
τάγματι  καί  Ιδέξχτο  άπύ  συνηθείας  άριθμύν  κλη- 
ρικών ή 'Εκκλησία  δχερον  διά  τήν  τών  πραγμά- 
των άνωμχλίχν.  Ούδενί  γάρ  ήγνόηται  ώς  εΐ  μή  το 
έλεος  τού  κραταιού  και  άγίου  ήμών  βασιλέως,  καί 
τού  αγίου  βασιλέως  ήμών  και  πατρύς  αυτού  προ- 
έφθχσεν  εις  τή*  Μεγάλην  έκκλησίαν  ώς  καί  παντα- 
χού  εις  ολίγον  παντάποσον  %α  περιέστη  δ τών  κλη- 
ρικών άριθμύς  διά  τήν  τών  πραγμάτων  στενοχώριαν. 
Διύ  καί  αυτών  μέν  ύπερεύχεσθαι  χρεών,  ταΤς  δέ 
περί  τού  άριθμου  τών  κληρικών  παλαιοτέραις  νομο- 
Οεσίαις  μή  προσέχειν,  άρκετον  γάρ  εΐ  τή  μακρφ 
συνηθείφ  έπόμεθα,  καί  κατά  ταύτην  ποιούμε ν. 


, esse  debere:  insigniuntur  tamen  hodie  lectorum 
clericorum  [titulo], qui  sex  annorum, et  interdum 
etiam  trium  [tantummodo]  sunt.  Lege  igitur  14  et 
15  canones  concilii  sexti,qui  remotioni  subjiciunt 
eos,  qui  diaconos  aut  subdiaconos  ordinant  ante 
completum  vigesimum  quintum  [aetatis]  ipsorum 
annum  : aut  sacerdotes  ante  trigesimum  annum. 
Qui  vero  dicunt  non  peccari, si  lectores  ante  com- 
pletum duodevigesimum  aetatis  suae  annum  insi- 
gniantur, quod  ipsorum  canones  mentionem  nou 
faciant,  male  dicunt.  Ubi  enim  canones  nihil  de- 
terminant, sequi  debemus  leges,  et  similia  ex  si- 
milibus dedicere. 

CAP.  XXIX.  — De  creatione  episcoporum , qui 
episcopis  subsunt, et  quando, et  quomodo  offerunt , 
aut  communicent , et  quos  ordinent , aut  non. 

Concilii  Ancyrani  canon  13,  concilii  Neocaesa- 
riensis  canon  13,  14;  concilii  Antiocheni  canon 
10 ; Basilius  ex  epistola  ad  episcopos  ipsi  sub- 
jectos. 

CAP.  XXX.  — Ut  septem  duntaxat  diaconi 
sint , etiamsi  civitas  magna  sit. 

Concilii  Neocaesariensis  canon  15 ; concilii 
sexti  canon  12,  16· 

Textus.  Const.  1,  tit.  1 Novellarum,  etc.,  tis- 
que  ad  ostiarii  septuaginta  quinque,  utpag . 555. 

Scholium. Const.l  ,tit.1  Novellarum,  est  novella 
Justiniani  6.  Hoc  autem  ejus  caput  non  est  posi- 
tum in  Basii.  Ejusdem  vero  tit.const.9,est  novella 
3 Justiniani  pasita  [que  est]  in  lib.  Basii.  3 tit.  2, 
cap.  1,  themate  penultimo,  quod  sic  habet : Qua- 
propter sancimus,  ne  quando  in  Hagna  ecclesia 
ultra  sexaginta  presbyteros,  diaconos  vero  mares 
centum,  feminas  quadraginta, et  subdiaconos  no- 
naginta, lectores  autem  ultra  centum  et  decem, 
cantores  ultra  viginti  quinque  exsistant : ut  uni- 
versus reverendissimorum  clericorum  Majoris  ec- 
clesiae numerus  in  quadringentis  viginti  quinque 
personis,  et  centum  praeterea  ostiariis  (ut  vocant) 
consistat.  Etconst.  10,  iit.  1 Novellarum, est  no- 
vella Justiniani  16,  posita  [que  esi)  in  Basii,  ni, 
tit.  3,  cap.  l,quod  etiam  legas, si  visum  sit.  Quia 
enim  omnino  in  usu  esse  desiit, hic  non  inseritur. 
Neque  vero  haec  lex  sola  in  usu  esse  desiit,  ve- 
rum etiam  Heraclii  novella, cujus  in  praesenti  ca- 
pite mentio  fit.  Propter  rerum  namque  inaequali- 
tatem Ecclesia  ex  consuetudine  numerum  cleri- 
corum alium  suscepil.Nemo  enim  non  novit  quod 
nisi  misericordia  optimi  atque  sancti  imperatoris 
nostri,  ejttsque  patris  [similiter]  sancti  nostri  im- 
peratoris.Magnae  Ecclesiae  succurrisset, clericorum 
numerus  propter  rerum  angustias  in  exiguam 
omnino  quantitatem,  ut  ubique  [locorum]  reda- 
ctus fuisset.  Qiiamobrem  pro  illis  [Deus]  precan- 
dus est, veleribusque  de  clericorum  numero  legis- 
lationibus non  auscultandum.  Sufficit  enim,  si 
longam  consuetudinem  sequamur,  ac  secundum 
illam  faciamus. 


1015  ΡΗΟΤ1Ι  PATRIARCHAE  CP.  1016 


CAP.  XXXI.  — Quinam  clerici  ecclesiasticive  i 
ordinis  sini . 

Concilii  Laodiceni  canon  24. 

Textus.  Const.  2 tit.  14.  Novellarum,  presby- 
teros, diaconos,  lectores, caniores, clericos  [esse] 
dicit.  Quin  exorcistarum  etiam  et  ostiariorum 
const.  6,  tit.  3,  lib.  1 cod.  meminit. 

Scholium.  Const.  2,  tit.  1 Novellarum,  est 
novella  Justiniani  123,  posita  [que  est]  in  lib. 
Basii.  3,  tit.  1,  cap.  42,  quod  tale  quiddam, 
quale  cap.  31  in  textu  dicit,  non  complectitur. 
Tradit  autem  haec,  in  haec  verba  : Presbyteri 
autem  et  diaconi,  nec  non  subdiaconi,  et 
lectores,  ac  cantores,  quos  omnes  clericos  ap- 
pellamus, ut  res  quocunque  modo  ad  ipsorum ; 
dominium  devolutas  sub  potestate  sua  habeant 
ad  instar  castrensium  peculiorum,  praecipimus  : 
ut  et  donare  eas  possint,  et  de  his  testari  tametsi 
sub  potestate  parentum  sint.  Ita  tamen,  ut  ho- 
rum filii,  aut  his  non  subsistentibus,  parentes 
eorum  legitimam  portionem  ferant. 

Const.  6,  tit.  3,  lib.  i cod.  posita  est  in  lib. 
Basii,  in,  cap.  5 ; verum  exorcistae  omissi  sunt 
in  repurgatione ; habet  enim  illud  caput  hunc  in 
modum  : Omnis  clericus  usque  ad  ostiarios  a 
personalibus  excusator  muneribus.  Atque  haec 
quidem  hoc  modo.  Interim  etiam  scias,  quod 
hodie  Ecclesia  alios  agnoscat  osiiarios.  Quaprop- 
ter non  iis  quae  de  his  scripta  sunt,  sed  invete- 
ratae consuetudini  est,  obtemperandum.  Clerici 
autem  etiamnum  hodie  illi  vocantur,  quos  42 
cap.  tit.  1,  lib.  5,  enumeravit,  quod  et  superius 
partim  insertum  est. 

Ex  praesente  hac,eaque  sola  lege  constat, non  li- 
berari quemquam  apatria  potestate, eo  quod  in  cle- 
rum asciscitur.Quod  vero  [dicitur]  clericum  patriae 
potestati  obnoxium,  pleno  dominiialqueususfruc- 
tusjure  ad  instar  castrensium  peculiorum  habere 
resquocunque  modo  ipsi  acquisitas;  |id|  ne  intelli- 
gas  de  iis  quae  ipsi  ex  legatis, haereditatibus,  vel  do  · 
nationibus  obvenere,  quae  peculia  profectitia  vel 
adventitia  appellantur  : sed  de  iis  inodo,  quae  ipsi 
occasione  clericatus  accessere. Ita  enim  illud, Quo- 
cunque modo,  intelligendum  est.  Nam  a praesente 
lege  leges  de  peculiis  non  evertuntur.  Quare  tero 
etiam  35  canonem  concilii  Carlhaginensis,  qui  de 
rebus  quae  clericatus  occasione  ad  clericos  devol- 
vuntur,et  quao  ab  ipsis  in  testamentis  relinqui  de- 
bent, diversum  quiddam  ab  hac  praesente  docet. 
Existimo  enim  canonis  [praescriptum  ] pnelatum  iri, 
quanquam  id  non  faciat  mala  consuetudo·  Atque 
hatequidem  debonisclericorum, atque  patria  potes- 
tate in  ipsos.Porro  patriarchaeConstantinopolitani, 
[ejus]  que  solius  magistratuum  insignia,  patria  po- 
testate clericos  liberant, Qua  de  re  lege  qua)  in  cap. 
36  praesentis  tit. a nobis  scripta  sunt.  Episcopatus 
vero  dignitas  in  ipsa  confestim  ordinatione  a patria 


ΚΕΦΑΛ.  ΛΑ'.  — Τίνες  είσι  κληρικοί  ή της  έκ- 
κλησιαστική;  τάξεως. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  κδ*. 

Κείμενον.  *Η  β'  διάτ.  του  α’  τίτ.  των  Νεαρών 
κληρικούς  λέγει,  πρεσβυτέρου;,  διακόνους,  υποδια- 
κόνους, άν χγνώστχς,  ψάλτας,  ή μέντοι  ζ"*  διάτ.  τού 
γ’  τίτ.  του  α’  βιβλίου  του  κώδικός,  καί  έξορκιστών 
και  πυλωρών  μέμνηται. 

Σχόλιου.  Π β*  διάτ.  του  α τίτ.  των  Νεαρών  έστι 
νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρκγ*,  κείμενη  έν  βιολίψ  τών 
Βασιλικών  γ’,  τίτ.  α’,  κεφ.  μβ',  τοιούτον  μεν  οΤον 
έντδς  .φησι,  τδ  λα*  κεφ.,  μη  περιέχοντι,  διαλαμοά- 
νοντι  δε  ταύτα  £ητώς  · Τους  δε  πρεσβυτέρους,  καί 
διακόνους,  κάΐ  υποδιακόνους,  και  άναγνούστας,  καί 
ψάλτας  ους  πάντας  κληρικούς  καλούμεν,  τά  πράγματι 
άιρ*  οίουδήποτι  τρόπου  εις  την  αυτών  δεσποτείαν  περι- 
ελθόντας  ύπδ  τήν  Ιδίαν  ’έχειν  εξουσίαν  προστάττομεν 
καθ’  ομοιότητα  τών  στρατιωτικών  πεκουλίων  ώστε 
δύνασΟαι  αύτούς  καί  δωρεΤσθαι  κατά  νόμους  καί 
έπ’  αύτοΤς  διατίθεσθαι.  Εΐ  δε  καί  ύπο  την  τών  γονέων 
είσίν  εξουσίαν,  ουτω  μέντοι  ^ε  ώστε  τούς  τούτων 
παΤοας,  ή τούτων  μή  ύπόντων  τούς  γονεϊς  αυτών  τδ 
νόμιμον  μέρος  κομίζεσθαι. 

*Η  διάτ  * τού  γ*  τίτ.  τού  α'  ββλίου  τού  κωδικός 
έτέθη  έν  βιβλίφ  γ*  τών  Βασιλικών  τίτ.  γ’,  κειρ.ε'.Πλν 
τδ  περί  τών  έξορκιστών  παρελείφΟη  έν  τη  άνακαθάρσει. 
’Έχει  γάρ  ουτω  το  κεφ.  Πας  κληρικός  άχρι  και  τών 
όστ·αρίων,  προσωπικών  έςκουσσατευέσΟω  λειτουργιών. 
Και  ταύτα  μέν  ουτω. Συ  δε  γίνωσκε  δτι  άλλους  σήμερον 
έπιγινώσκει  ή Εκκλησία  όστιαρίους  καί  πυλωρούς, 

, διδ  ούκ  όφείλομεν  προσέχευ  τοΤς  περί  τούτων  γε- 
γραμμένοις,  άλλά  τη  κρατούση  συνηθεί^.  Κληρικοί 
δέ  έκεΤνοι  καλούνται  και  σήμερον  ους  τδ  μβ’  κεφ. 
τού  α*  τίτ.  τού  γ’  βιβλίου  άπηριθμησατο,  δπερ  καί 
κατεστρώθη  έν  μέρει  άνωθεν. 

Σημείωσαι.  ’Απδ  τού  παρόντος  νόμου  και  μόνον 
άναφαίνεσθαι  το  μη  άπολύεσθαι  έκ  τής  ύπεξουσιότη- 
τος  διά  το  κληρωΟήναι.  Τδ  δε  έχειν  ύπεςούσιον  κλη- 
ρικδν  τά  άφ’  οιουδήποτε  τρόπου  έπικτηθέντα  αύτψ 
πράγματα  κατά  δεσποτείαν  και  χρήσιν  καθ’  δμοιότητα 
τών  στρατιωτικών  πεκουλίων  μή  έκλαβού,  και  είς  τα 
άπδ  ληγάτων  ή κληρονομών  ή δωρεών  περιελΟόντα 
αύτοΤ;  τά  και  λεγόμενα  πεκούλια  άπροσπόριση. 
’Αλλά  εις  μόνα  τά  προφάσει  τού  κλήρου  έπικτηθένΐχ 
αύτοΐς.  Ουτω  γάρ  έκληπτέον  τδ  άφ’  οίουδήτινος  τρό- 
>που,  οτι  ουδέ  άνετράπησαν  υπό  παρόντος  νόμου,  οί 
περί  τών  πεκουλίων  νόμοι.  Ζήτει  δέ  καί  τον  λβ*  κα- 
νόνα τής  kv  ΚαρΟαγέννη  συνοδου  έτερον  τι  διδάσκοντα 
παρά  τδν  παρόντα  νόμον  γ άριν  τών  προφάσει  τού  κλή- 
ρου περιελΟόντων  πραγμάτων  εις  τούς  κληρικούς  και 
χάριν  τών  ένδιαθήκοις  καταλιμπάνεσθαι  ό^ειλοντων 
ύπδ  τούτων  πραγμάτων  · νομίζω  γάρ  ώς  προτιμη- 
θήσονται  τά  τού  κανόνος  κάν  άπδ  συνηθείας  τούτο  ου 
γίνεται.  Και  ταύτα  μέν  χάριν  τών  πραγμάτων  τών 
κληρικών,  καί  τής  ύπεξουσιότητος  αύτών  τά  δέ  του 
Κωνσταντινουπόλεως  και  μόνον  άρχοντί/.ια  άπολίουπ 
τής  ύπεξουσιότητος  τού;  κληρικού;,  και  άνάγνωΟι  τα 
περί  τούτου  παρ'  ήμών  γραφέντα  είς  τδ  λζ”  κεΰ. 
τού  παρόντος  τίτ.  Τδ  δέ  άξίωμα  τής  έπισκοπής  άπε- 


1017  NOMOCANON.  - TIT.  I,  CAP.  XXXI-XXX1V.  101S 

ναθεν  Απαλλαχτεί  τους  χειροτονούμενους  έκ  της  ύπε-  A potestate  liberat,  quemadmodum  hoc  etiam  Ul 
ξουσιότητος,  καθώς  καί  τα  περί  τούτου  έν  τφ  αύτψ  κεφ.  eodem  capite  latius  demonstravimus, 
πλαχύτερον  παρεδηλώσαμεν. 

^Ετερον  οχόλιον.  Σημείωσαι.  *0  μεν  οονθεμενος  Aliud  scholium.  Patriarcha,  qui  Domocanonem 
το  νομοχάνονον  πατριάρχου  μέλλων  διδάξαι  τίνες  είσί  composuit, docturusquinam  sint  clerici,  [lectorem] 
κληρικοί  παρέπεμψεν  αύτο  είς  τον  κδ*  κανόνα  της  mox  remisit  ad  caoonem  24concilii  Laodiceni,  qui 
έν  Λαοδικεΐφ  συνόδου  συναριθμούνιχ  τοτς  χληριχοΤς  clericis  etiam  monachos  connumerat.  Egoveronon 
καί  τους  μοναχούς.  Έγώ  δε  ούκ  Αφίστσμαι  ών  έγραψα  recedo  ab  iis  quie  in  canonem  14  concilii  Septimi 
είς  τόν  ιδ’  κανόνα  τη;  ζ*  συνόδου,  καί  άνα  ταυεα.  scripsi,  quae  lege.  Quio  scriptis  adjicio,  quod  si 
ΠροσείΟημ*  δ*  τοΐς  γραφεΐσιν  καί  ταύτα,  δτι  εί  δοθή  concedatur  per  solam  tonsionem  monachos  fieri 
Απδ  μόνη;  τής  άποκάρσεως  άναγνώστας  είναι  τούς  lectores,  citra  distinctionem  quicunque  monachi 
μοναχούς  Αδιαστίκτω;  τα  τών  αναγνωστών  ένεργή-  tonsi,  quae  lectorum  [propria)  sunt,  facient  : ta- 
σουσι  πάντες  μοναχοί  άποκεκαρμένόι  κ£ν  παρά  metsi  a monachis  sacerdotibus,  qui  |monasterio- 
μοναχών  Ιερέων  Απεκάρη*αν  μήτε  ήγουμένων  rum]  praesules  non  sunt, neque  ab  episcopo  [ton- 
οντων,  μήτε  Από  έπισκόπου  λαβόντων  το  ένδό-  dendi]  facultatem  acceperunt, tonsi  sint:  quod  ab- 
σιμον,  δπερ  ατοπον  καί  γυναιξί  δε  μοναχαΤς  τούτο  g Surdum  est.  Imo  vero  mulieribus  monachis  hoc 
το  δίκαιον  έπιφιλοτιμηΟήσεται  διά  τήν  άπό/αρ-  jus  propter  tonsionem  etiam  indulgeri  debebit, 
σιν,  3περ  έστίν  έπί  πλέον  στοπώτατον.  Μή  γούν  quod  longe  absurdissimum  est. Ne  igitur  auscultes 
πρόσχτ^ς  τή  κακή  συνηθείφ,  ζήτει  δε  τήν  διάλυσιν.  malae  consuetudini,  sed  correctionem  quaeras. 

ΚΕΦΑΛ.  AB'  — Περί  τού  μή  χειροτονεΤσθαι  CAP.  XXXII.  — Ne  Ordinetur  y cujus  UXOf 

ούτινος  ή γυνή  έμοιχεύβη,  κ*ί  feav  γυνή  κληρικού  adulterium  commisit , et  si  clerici  uxor  adulte - 

μοιχευΟή.  rium  commiserit. 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  n*.  Concilii  Neocaesariensis  canon  8. 

Κείμενον.  Καί  δ πολιτικός  νόμος  κ.  τ.  λ.,  usque  Texitis . Etiam  lex  civilis  ete  , usque  ad  no- 

ad  (3επουδίου  ρλδ1  νεαράς.  ^ vellae  1 34  de  repudiis,  utpag.  555. 

Σχόλιον.  *0  θ’  τίτ.τού  θ’  βιβλίου  τού  χώδικος  έτέθη  Scholium.  Tit.  9 lib.  IX  cod.  positus  est  ID 

Iv  βιβλίψ  ξ’  τών  Βασιλικών  τίτ.  λζ’  κεφ.  μβ\  τούτο  lib.  Basii.  LX,  tit.  37,  cap.  42.  HoC  Vero  caput 
δε  το  κεφ,  παρελείφθη  * ή ρλδ*  νεαρά  τού  Ίουσχι-  omissum  est  .Novella  [autem]  Justiniani  134  posita 
νιανού  έτέθη  έν  βιβλίψ  κη*  τών  Βασιλικών  τίτ.  ζ*,  e$t  in  lib  Basii. xxviii, til.7,cap.1,  themate 7, quod 
κεφ.  α’,  θ’,  να’,  τίτ.  ζ’,  έν  μέρει  ούτως  έχοντι  · τήν  pro  parte  ita  habet : Mulier  vero  quae  adulterium 
μοιχευθεΐσαν  γυναίκα  ταίς  προσηκούσαις  ύποβαλλο- q commisit,  competentibus  Subdita  poenis,  in  mo- 
μένην  ποιναΐς  έν  μοναστηρίψ  έμβάλλεσθαι,  καί  εί  μέν  nasterium  conjiciatur;  atque  si  maritus  intra 
εισω  διετίας  δ άνήρ  αυτήν  άναλαβεΐν  βουλτ,θείη  ές-  biennium  eam  recipere  voluerit,  damus  ei  hujus 
ουσίαν  αύτψ  διδόαμεν  τούτο  ποιεΤν,  καί  συνοικεΤν  agendi  licenliam,ul  et  in  matrimonio  eam  habeat, 
αυτή  μηδένα  κίνδυνον  έντεύθεν  έλαβουμένψ,  μήτε  neque  ullum  ex  boc  revereatur  periculum:  matri- 
διά  τών  έν  μέσψ  γινομένων  καταβλαπτομένου  τού  monio  quoque  per  ea  quae  medio  tempore  facta 
γάμου,  καί  ταύτα  μέν  φησιν  δ πολιτικός  νόμος.  Καί  sunt,  non  laedendo. Atque  haec  quidem  civilis  lex. 
έχε  τά  τή;  νεαράς  ταύττ,;  έπί  τών  λαϊκών,  δ γάρ  Intellige  vero  hanc  novellam  de  laicis.  Ecclesias- 
έκκλησιαστικος  νόμος  ήτοι  δ V κανών  τή<»  έν  Νεοκαι-  tica  namque  lex,  sive  canon  8 concilii  Neocaesa- 
σαρείφ  συνόδου  ούτε  τον  άνδρα  τή;  μοιχευθείση;  riensis, neque  marilura  mulieris  adulieraB ad  sacer- 
γυναικδς  είς  υπηρεσίαν  Ιερατικήν  παραχωρεί  έρχεσθαι,  dotale  ministerium  devenire,  neque  sacerdotem 
ούτε  τον  Ιερέα  τδ*  σύζυγον  τής  μετά  τήν  χειροτονίαν  maritum  mulieris, quae  post  [ipsius]  ordinaiionem 
μοιχευθείση;  παραχωρεί  καί  αύθις  εΐ*αι  ιερέα,  αλλά  adulterium  commisit  deinceps  sacerdotem  esse 
Αναγκάζει  τούτον  απολύσαι  τήν  μοιχευθεΤσαν  γυναίκα  sinit  : sed  hunc  uxorem  adulteram,  SI  modo  sa- 
αύτού,  el  θέλει  τέως  ίερατεύειν.  cerdolio  fungi  velit,  repudiare  cogit. 

ΚΕΦΑΛ.  ΛΓ'.  — Περί  τού  μή  χειροτονεΤσθαι  ^ CAP.  XXXIII.  — Ne  clericus  in  Uberum  mt- 

κληρ^ον  Απολελυμένως,  Αλλά  πάντως  είς  έκκλησί ας,  nisterium , sed  omnino  in  [certam]  ecclesiam  aut 
η μοναστήρια.  monasterium  ordinetur. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  κζ"\  Concilii  Chalcedonensis  canon  6. 

ΚΕΦΑΛ.  ΛΑ'.  — Περί  περιοδούντων,  καί  τών  CAP.  XXXIV.  — De  circuitoribus , et  OiCOrum 

έν  ταίς  χώμαις  έκκλησιών.  ecclesiis . 

Συνόδου  Λ αοδικείας  κανών  νζ*.  * Concilii  Laodiceni  canon  57. 

Κείμενον.  Η ια’  διάχ.,  τού  γ’  τίτ.  τού  α*  βιβλίου,  TcxtUS.  Const.  11,  tit.  3,  lib.  I,  dicit, etc., usque 

λέγει,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  ύποκαςαστάτων  λειτουρ-  ad  per  dominos  compellantur,  ut  pag . 558. 

γείν. 

Σχολιον.  *H  ια’  διάτ.  του  γ’  τίτ.  τού  κώδικο;  Scholium. Consiil.  11 , tit.  3,  lib .1  cod.posila  est 

έτέθη  *1ς  βιβ.  γ*  τών  Βασιλικών,  τίτ.  γ *,  κεφ.  ζ"',  in  lib.  Basii.  3,  cap.6,  quod  sic  habet : Ex  eodem 
ούτως  έχον  'Ες  αυτή;  τή;  κό>μη;  έν  ή έστιν  ή έκκλη-  vico,  in  quo  est  ecclesia,secuQdum  proportionem 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 


1020 


1οι0 

loci  judicio  episcopi  clerici  ordinantor:  ac  propri-  A σία  κατά  άναλογίαν  τών  τόπων  κληρικοί  χρίσει  τού 
am  capitationem  agnoscunto.  Constit.  1 6 ejusdem  έπισκόπου  ^ειροτονείσθωσαν,  καί  την  οίκείαν  έπι- 
tit.et  lib.  in  Basii. non  esi  posita. Constit.  autem  2,  γινωσκέτωσαν  κεφαλιτιώνα.  *H  ις9  διάτ.  τού  αυτού 
tit.l  Novellarum, est  novellaJustinianH23, posita-  τίτ.  καί  βιβλίου  ούκ  έτέθη  είς  τα  Βασιλικά.  Β δέ 
queestin  lib. Basii. ΙΠ,ΐίΐ.^ ,cap. 38, quod Sichabet:  β*  διάτ.  του  a*  τίτ.  των  Νεαρώνέστινεαρά’ίουστι- 

Ascriptitiosveroinbissolispossessionibusquarum  νιάνειος  ρκγ’,  και  έτέθη  εις  βιβλίον  τών  Βασιλικών 
ascriptitii  sunt, clericos  citra  voluntatem  domino-  γ’,  τίτ.  α’,  κεφ.  ληι,  ούτως  Ιχον  Τούς  έναπογράφους 
rum  fieri  concedimus  : ea  tamen  conditione.  Ut  έν  αύταΤς  μόνον  ταΤς  κτήσεσιν  έν  αΐς  είσιν  έναπό- 
clerici  facti  nihilominus  impositam  sibi  agricola-  γραφοι,  κληρικούς  και  παρά  γνώμην  τών  δεσποτών 
tionem  adimpleant. Scias  autem, quod  haec  novella,  γίνεσθαι  συγχωρούμεν,  έφ’  ψ μέντοι  ώστε  κληρικούς 
quae  de  ascriptitiis  [tractat]  aliter  habuit,  prius*  αυτούς  γινομένους  την  έπικειμένην  αύτοΤς  γεωργίαν 
quam  componeretur  corpus  Novellarum,  et  aliter  πληρούν.  Πλήν  γίνωσκε  δτι  αυτή  ή νεαρά  η περί  τών 
in  corpore  scripta,  et  in  Basii,  transposita  est,  έναπογράφων  άλλως  είχε  προ  τού  συντεθήναι  τύ 
Antea  enim  et  capitationis  (quod  etiam  capita  πλάτος  τών  Νεαρών,  και  άλλως  έγράφη  είς  το  πλά- 
Latinis  dicitur)  mentio  facta,  et  ascriptitios  per  τος,  καί  μετετέθη  είς  τά  Βασιλικά · πρότερον  μεν 
substitutos  ruralia  officia  exsequi  [debere]  statu-  BY*P  καπιτιώνός  τε  έμέμνητο  ήτοι  κεφαλιτιώνος,  δτι 
tum  fuerat.  In  corpore  vero  [Novellarum]  alterum  καί  καπίτους  ή κεφαλή  κατά  Λατίνους  λέγεται,  καί 
ipsorum  (de  capitatione  nempe)  non  est  positum,  δι*  ύποκαταστάτων  λειτουργεΤν  τούς  έναπογράφους 
Quapropter  etiam  quantum  ad  capitationem  sive  διωρίζετο.  Είς  δέ  τύ  πλάτος  καί  είς  τά  Βασιλικά  το 
canonarium  [tributum]  attinet, ad  legem  superius  h έξ  αυτών  ήτοι  της  κεφαλιτιώνος  ούκ  έτέθη.  Διύ 
insertam,  atqueinlib.lll,  cap.  6,  positam  : quan-  καί  όφείλεις  προσέχειν  χάριν  μέν  της  κεφαλιτιώνος 
tum  vero  ad  ascriptitios, ad  canonem  57  Laodiceni  ήτοι  τού  κανονικού  τψ  άνωθεν  καταστρωθέντι  νόμφ 
concilii, et  novellam  Justiniani  123, sive  caput  38,  καί  κειμένψ  έν  βιβλίφ  γ’,  τίτ.  γ’,  κεφ.  ζ"*,  χάριν 
tit.  1 lib.  III Basii·  quod  itidem  superius  insertum  δέ  τών  έν απογράφων  τψ  νζ’,  κανόνι  τής  έν  Λ*ό- 
est,te referre  debes.De  canonario  autem  [tributo],  δικείς  συνόδου,  xg  τή  ρκγ*.  ’ίουστινιανείψ  νεαρ|, 
et  consuetudinibus  quae  pro  ordinatione  dantur,  ήγουν  τψ  λη’  κεφ.  τού  α'  τίτ.  τού  γ*  βιβλίου 
huc  usque  [in  republicaj  vim  habet  aurea  bulla  τών  Βασιλικών,  τώ  και  άνωθεν  καταστρωθέντι. 
celebris  istius  imperatoris  Isaaci  Comneni,  quae  Χάριν  δέ  τού  κανονικού,  καί  τών  υπέρ  χειροτονίας 
partim  ita  habet  : Statuit  vero  imperatoria  mea  διδόμενων  συνηθειών,  ένεργετ  μέχρι  τού  νύν  χρυσό- 
majestas,  Ut  etiam  in  ordinatione  sacerdotum  et  βουλλον  τού  αοιδίμου  βασιλέως  Κυρίου  ’ΐσαακίου  τού 
canonariis  [tribulis!  \etus  forma  auctoritatem  ob-Q  Κομνηνού  ούτως  εχον  έν  μέρει  * Τυποΐ  δέ  ή βασιλεία 
tineat:  et  nihil  in  ordinatione  episcopus  qui  ordi-  μου,  καί  έπι  τη  χειροτονίς  τών  Ιερέων,  καί  έπί  τψ 
nat, amplius  accipiat,  quam  praeaestimatae  monetae  κανονικψ  τύν  παλιών  ένεργετν  τύπον,  καί  μηδέν  έπί 
imperatoriae  meae  majestatis  septem  aureos  num-  τή  χειροτονίς  λαμβάνειν  πλέον  τύν  χειροτονούνε 
mos  duntaxat:  unum  videlicet, quando  ordinandum  τούτον  έπίσκοπον,  άλλ*  ή μόνα  τά  ζ*  χρυσά  νομί- 
faciat  simplicem  papam  sive  lectorem  ; tres,  σματα  τής  προτιμωμένης  χαραγής  τής  βασιλείάς 
quando  ordinat  diaconum  ; alteros  tres,  quando  μου,  ήγουν  εν  μέν  δτε  ποιεί  αύτύυ  λιτύν  παπάν  ήτοι 
Sacerdotem  sive  presbyterum  perficit, SIC  similiter  άναγνώστην,  τρία  δέ  δτε  χειροτονεί  αυτόν  διάκονον, 
pro  canonario  [tributo]  a vico  triginta  infumibula  καί  ετερα  τρία  οτε  πληροί  αύτύν  Ιερέα,  ήτοι  πρεσβύ- 
habente,  similem  aureum  unum,  argenteos  duos,  τερον.  Ωσαύτως  καί  όπέρ  τού  κανονικού  άπο  τού 
arietem  unum,  hordei  modios  sex,  vini  mensu-  εχοντος  χωρίου  λ*  καπνούς,  νόμισμα  εν  χρυσού  δμοιον, 
ras  sex, farinae  modios  sex, gallinas  triginta:  a vrco  άργυρά  δύο,  κριόν  ένα,  καρπύν  μοδίους  Ις,  οίνου 

vero  qui  viginti  infumibula  habet,  aurei  bessem,  μέτρα  e;,  άλεύρου  μόδια  Ιξ,  καί  ορνίθια  λ*,  άπύ  δε 

pro  duobus  argenteis  argenteum  [unum],  agnum  τούέχοντος  κ*  καπνούς,  τύ  δίμοιρον  τού  νομίσματος, 
dimidiatum,  hordei  modios  quatuor,  vini  men-  καί  αντί  τών  δύο  άργυρών  άργυρούν  α’  μέσαρνον  Εν, 
suras  quatuor,  farinae  modios  quatuor,  et  gallinas  καρπόν  μόδια  δ’,  οίνου  μέτρα  δ*,  άλεύρου  μόδια  δ’, 
viginti  : a vico  denique  qui  decem  infumibula  καί  ορνίθια  κ*  · άπύ  δέ  τού  Εχοντος  ι',  καπνούς  χω- 
babet, argenteos  quinque, agnellum  unum,  hordei  ρίου,  άργυρά  ε’,  άρνα  δν,  καρπύν  μόδια  β’,  οίνου 

modios  duos,  vini  mensuras  duas,  farinae  modios  μέτρα  β*  αλεύρου  μόδια  β’,  καί  ύρνίθια  ι\  Καθώς 

duOS,et  gallinas  decem  : quemadmodum  [haec]  in  καί  έν  τοΤς  σιχίλλοις  τών  παλαιών  πραιτόρων  άνα- 
veterum  Actuariorum  sigillis  etiam  perscripta  γράφονται,  καί  ή σύμφωνος  καεάθεσις  τών  όλων 
sunt.  Atque  [haec  quidem  dandarum]  specierum  θεματικών  παρέστησε  τή  βασιλείς  μου.  Σύν  τψ  τοι- 
conveniens  ordinatio  imperatoriae  meae  majestati  ούτψ  δέ  χρυσοβούλλψ  τυπικώ  γέγονε  καί  σημείωμχ 
placuit. Cum  hac  vero  aurea  formali  bulla  eonfe-  συνοδικόν  /.ατά  τήν  ιε*  τού  Νοεμβρίου  μηνύς  τής  ι’, 
ctus  est  etiam  15  mensis  Januarii  indictionis  10,  a ίνδικτιόνος  παρά  τού  άγιωτάτου  έκείνου  πατριάρχου 
sanctissimo  illo  patriarcha  domino  Nicolao  syno-  κυρίου  Νικολάου  παρακελευόμενον  κατά  τύ  τ«Λθύτον 
dalis  commentarius, qui  jubet, ut  seeundum  hanc  χρυσόβουλλον  δίδοσθαι  τά  κανονικά,  καί  τά  υπέρ 
auream  bullam  canonaria  [tributa],  ac  pro  ordi*  χειροτονίας. 
natione  [dari  solita]  dentur. 


1021 


NOMOCANON.  — TIT.  I,  GAP.  XXXV,  XXXVI.  1022 

Σημείώσαι.  ’Ανάγκαιον  δια  τα  ζητούμενα  κανονικά  παρά  των  αρχιερεών,  καί  μη  διδόμενα  ίσως,  οί  πλείους 
γάρ  των  λαϊκών  ού  διδόασι  καλοΟελώς  πρύς  τους  άρχιερεΐς  αύτών  τά  κανονικά  λέγοντες  τύ  ευαγγελικήν 
?ημα,  Δωρεάν  έλάβετε,  δωρεάν  δότε,  ύπερ  έστίν  άμέτοχον,  ουδέ  γάρ  έστι  μισθός  xb  χάριν  άπύ  τροφής 
διδόμενου  τψ  άρχιερεΤ. 


ΚΕΦΑΑ.  ΛΕ*.  — Περί  του  ύπύ  τον  έπίσκοπον 
της  πόλεως  είναι  τούς  κληρικούς  των  πτωχείων, 
και  μοναστηρίων,  και  μαρτυρίων. 

Συνόδου  Χαλκηδονος  κανών  η*. 

ΚΕΦΑΛ.  Ας"*  = Περί  δούλων  κληρουμένων. 

'Αποστόλων  κανών  πβ*. 

Κείμενον.  ’Η  λζ“*  διάταξις,  τού  γ’  τίτ.,  τού  α’  βι- 
βλίου τού  κώδικος  φησίν,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  ύπεξου- 
σιοτητος. 

Σχολιον.  Ο γ*  τίτ.  τού  α'  βιβλίου  τού  κώδικος 
έτέθη  έν  βιβλίψ  γ’  των  Βασιλικών  κεφ.  β*.  Ολήν  τύ 
κεφ.  τούτο  παρελείφθη  είς  την  Ανακάθαρσιν,  κα\ 
ούκ  έτέθη.  Ή β’  διάτ.  τού  a’  τίτ.  των  Νεαρών  έστι 
νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρκγ.  Καί  έτέθη  είς  βιολίον 
τών  Βασιλικών  γ',  τίτ.  α*,  κεφ.  λζ',  ούτως  2χον,  ώς 
συνωψίσθη.  Το  δέ  έλευθερούσθαι  τούς  έναπογράφους 
μέρος  έστί  της  αυτής  ρκγ’  νεαράς,  και  έτέθη  έν 
βιβλίψ  γ'  τών  Βασιλικών  τίτ.  α’  κεφ.  ια*,  εχοντι 
ούτως  · Μετά  δέ  την  χειροτονίαν  καί  δουλικής  έναπο- 
γοάφου  τύχης  τούς  έπισκόπους  εΤναι  έλευθέρους 
κελεύομεν,  εΐ  μη  ταξεώτης  παρά  την  προειρημένην 
χειροτονηθείη  παρατήρησιν.  Τούς  γάρ  τοιούτους  τής 
έπισκοπής  άποκινουμένους  τή  τάξει  άποκαθίστασθαι 
κελεύομεν,  ?να  μη  έκ  της  τοιαύτης  τύχης  τή  ίερω- 
σύντ*  ύβρις  γένηται.  Ή μέντοι  πα’  'Ιουστινιάνειος 
νεαρά  κεϊται  είς  βιβλίου  λα*  τών  Βασιλικών  τίτ.  ε*, 
κεφ.  α',  ούτως  εχον  περί  την  Αρχήν*  θεσπίζομε ν 
τούς  τε  έμβάθμους  υπάτους.  Καί  έφ*  έςής  παρακε- 
λεύεται  ή αυτή  νεαρά  "να  πάνςες  οΐ  Αξιωματικοί  καί 
οΐ  έχοντες  όφρίκια  άρχοντες  αυτεξούσιοι  ώσι,  καν 
τής  πατρική;  χειρος  ούκ  Ιφθασαν  άπολυθήναι.  Ή( 
μέντοι  θ*,  ι*  καί  ια*  νεαρά  τού  βασιλέως  κυρίου 
Δέοντος  τού  Φιλοσόφου  παρακελεύονται  τύν  κληρω- 
θέντα  δούλον  έν  άγνοίφ  τού  δεσπότου,  άλλά  μην  καί 
τύν  μονάσαντα  καί  τύν  γεγονότα  έπίσκοπον  άποκαθ- 
ίστασθαι  τψ  προτέρψ  δεσπότη.  Σύ  γούν  μαθών  άπύ 
τού  ια’  κεφ.  τού  α’  τίτλου  τού  γ*  βιβλίου  τών  Βασιλι- 
κών, βτι  και  δουλικής  έναπογράφου  τύχης  οί  έπισκο- 
πικψ  τετιμημένοι  άξιώματι  έλευθεριάζουσι,  μη  έναν- 
τιωθής  τψ  λζ’  κεφ.  τού  αυτού  τίτ.  καί  βιβλίου,  λεγον- 
τι,  μή  άλλως  τύν  δούλον  έλευθερούσθαι  κάν  κληρωθή, 
εί  μή  παρακολουθήσει  καί  τού  δεσπότου  ειδησις, 
άλλά  κατά  τούτο  νοεί  καί  έκείνο  τύ  κεφ.  οί  γάρ  λε- 
γοντες,  δτι  διά  τύ  τής  έπισκοπής  Αξίωμα  έλευθε- 
ρούται  δ δούλος  κάν  παρά  γνώμην  τού  δεσπότου 
έπίσκοπος  γένηται,  ού  καλώς  λέγουσιν,  'Ερμήνευε- 
ται  γάρ  το  τοιούτον  κεφ.  άπο  τού  Ιφ’  έξής  κεφ.  μιας 
γάρ  είσι  νεαρας  καί  άμφοτερα,  καί  πάντως  άπο  τού 
μεταγενεστέρου  ήτοι  τού  λζ*  κεφ.  τύ  προγενέστερον 
κεφ.  ήτοι  τύ  ια*  έρμηνιυθήσεται.  Αί  Νεαραί  δε  τού 
βασιλέως  κυρίου  Δέοντος  τού  Σοφού,  ας  καί  άνάγνω- 
θι  μετ’  έπιμελείας,  καί  τον  κληρωθέντα,  καί  τύν  μο- 
νάσαντα, καί  τον  έπίσκοπον  γεγονότα  δούλον  Αποκαθ- 
ιστώσι  πρύς  τήν  προτέραν  δουλικήν  τύχην,  Αν  έν 
Αγνοίφ  τού  δεσπότου  τοιούτου  τινύς  6 δούλος  άξιωθ^, 


Α GAP.  XXXV.  — Ut  ptochiorum , monasterio - 
rum,  et  martyriorum  clerici  sub  episcopo  civi - 
tatis  sint . 

Concilii  Chalcedonensis  cap.  8. 

CAP.  XXXVI.  — De  servis  qui  clerici  fiunt . 

Apostolorum  canon  82. 

Textus . Const.  36,  lit.  3,  lib.  i cod.  ait,  ser- 
vum, etc.,  usque  ai  quis  liberetur,  ut  pag.  559. 

Scholium . Tit.  3, lib.  i cod. positus  est  in  lib.  iii 
Basii,  cap.  2.  Verumtamen  hoc  cap.  in  repurga- 
tione  omissum,  et  non  positum  est. Const.  2 tit.  1 
Novellarum, est  Novella  Justiniani  123,  positaque 
est  in  lib.  Basii,  iii,  tit.  1,  cap.  37,  quod  sic  ha- 
bet, uti  in  compendio  propositum  est.  Quod  vero 
i ascripiitii  liberentur,  pars  est  ejusdem  no7ellae 
123,  positumque  est  in  lib.  Basii,  m,  tit.  1,  cap. 
11,  quod  sic  habet : Post  ordinationem  vero  ser- 
vili ascriptiliorum  fortuna  episcopos  liberos  esse 
jubemus:  nisi  cohortalis  praeter  praedictam  obser- 
vationem ordinatus  sit.  Ejusmodi  enim  remotos 
ab  episcopatu  cohorti  suae  restitui  jubemus,  ne 
qua  ex  tali  fortuna  sacerdotio  oboriatur  contume- 
lia. Caeterum  Justiniani  81  novella  posita  est  in 
lib.  xxxi  Basii,  tit.  5,  cap.  l,quod  sic  in  initio  ha- 
bet: Sancimus, ut  ordinarii  consules.  Ac  deinceps 
jubet  eadem  novella,  ut  quicunque  magis!ratus, 
dignitates  et  officia  habet,  sui  juris  sit,  tametsi  a 
patre  emancipatus  non  fuerit.  Atqui  9,  10,  11, 
imperatoris  domini  Leonis  Philosophi  Novellae  ju- 
i bent,ut  qui  servus  ignorante  domino  aut  clericus, 
aut  monachus,  aut  episcopus  factus  fuerit,  is  pri- 
stino domino  restituatur. Tu  igitur  ubi  ex  11  cap. 
tit.  1 lib.  m Basii,  didicisti,  servili  ascriptitio- 
rum  fortunae  obnoxios, posteaque  episcopali  digni- 
tate fuerint  honorati,  liberos  esse  : ne  adverseris 
39  cap. ejusdem  tit. et  lib.  quod  non  aliter  servum, 
tametsi  clericus  factus  sit, liberum  fieri  dicit, quam 
si  domini  cognitio  |ad  eam  rem]  accesserit:  sed  se- 
cundum hoc  illud  etiam  caput  intelligas. Siquidem 
qui  servum, licet  praetervoluntatem  domini  episco- 
pum factum, et  liberum  esse  dicunt : non  recte  di- 
cunt.IIoc  namque  caput  ex  posteriore  capite  inter- 
pretationem accipit. Etenim[quanquam|ambo  ejus- 
dem novellae  sint, omnino)  tamen]a  posteriore, nem- 
pe37capile,prius,nempel  1 caput, interpretationem 
accipiet. Novellae  porro  imperatoris  domini  Leonis 
Sapientisquas[tu]diligeuterlege,servum  clericum 
monachum, aut  episcopum  factum, si ignorantedo- 
mino, aliquo  horum  dignus  habitus  est, in  pristinam 
servilem  restituunt  conditionem.  Verum  enim  ve- 
ro postquam  novellam  10  ejusdem  imperatoris  do- 
mini Leonis  Sapientis  inveni  (quae  olim  dominum 
ad  tres  usque  annos  fugitivum  servum  mona- 
chum factum  revocare  potuisse;  hoc  autem  tem- 


PE'/::;  patriarcha  c? 


1024 


f*vre eriu-Λ  4<it : Vnrjt  st  hi-i 
tu  U i -c  .tAiL.t  £fc'i«.7v.<.tr=e  tau- 

<*r.  ;-vre  ϋτ^ι^ΛΓ,  ia  ;r  t.  :i  ί ; prle- 
au>*&  t-i.xa  τ»γ  : *eq  -e  c ,.i  «ί·.*  Iiutii,  ei 
L^.';;  ;eri'ts  ί:ιν>ι  a : :.  t,  ιλτι 

4 i *g*x  '*ir  *υ:.'ο  i.cever  z . etWi  **i 

*"/ii  ;cicm  ; eitra  q~a~  ii  κ..ΐ'«.  ; superi -s 

iti^r.ox  ^ raasc-".  ^enr-xfir-^i.ira 

v*>!  .rTai^a.  %i.i3  r !*r. : f*  *.  i . e.  ir.ve'  :ig  are  p:  3 *e 

dirit  Qacrirca  ei  it*  v^q/ι  e g .r,  q.*  aSiiiecte 
*·-Μ  CAe*t;:t.U.  Eli*:  tero,  qu;d  -i  q*  s e>- 

vc!!a%  ,t;a-B eiter.jar*  fslit.  'r.o-.]  rxzT.arr.  on;- 
* u*  amL:'.>»u  em  ir.Ttfrf.i  .ri,*  sit.  E.e^m  si,  tt 
bsec  dicit, 4 Lgi:i  u .'.  tervuT»  m'na:Lum 

facto  m f d ^a<rc  * 1 co.t.  ; are  a l/i  e § ■ i g ^ ί : o r d l c ei 
conTaria  opp^sitkne  senum  m na'Lvii  non  in  : 
fuga  exs.tie.  tem,!*  1 mav.ie*  tum,  intra  trirtciwin 
tanlumrn  ,d'*  dom.r.av  revvob.l  : ai  \ue  si  it?  nun 
fecerit, ab  boc  eidu  :eiur:  i Ϊ qu  i dx'a  J:.s\s.ani 
novella  intra  annum  fieri  'debere]  statu  l.  Si  haec 
ita  diserisatque  interpreteris,  eom  ! at  un-ur  im- 
peratorum novell#,  praeterquam  in  so  o le*r  pore, 
quod  consolandi  damini  causa  in  trienn:um  pro- 
tenditur. Es  Ju*t'niani  novella  153  'quiej  ut  di- 
cturo es*y  po*;ta  Jest]  in  lib.  m Ba-il.  tit.  I,  ac 
statui*,  nt  post  ordinationem  a servili  ascripti; io- 
rum fortuna  epivopi  Iit  eri  sint  : ileraque  ex  no- 
ve'la8f  [qurfc|posi*a'psf  in  lib  Basii  xxii,  tit.  5, 
cap.  I,  quaeque  judetut  quicunq  .e  ab  imperdlori- 
bus,  dignitatibus  officiisve  praefectoriis  honorati 
fuerint,  patria  potestate  etiam  citra  patris  volun-( 
ta(em  liberentur  [hinc  inquam], dixerunt  nonnulli, 
ecrlesiasticos  etiam  magistratus,  simulatque  [di- 
gnitate] insigniti  fuerint, illustres  et  e«se  et  vocari, 
ac  sui  juris  fieri  : utentes  etiam  novello  oraculo 
percelebris  imperatoris  et  apostolorum  similis 
sancti  Constantini  ad  sanctum  Sjlveslrum,  qui 
tunc  Romanus  papa  erat,  misso,  quod  a nobis  in 
scolio,cap.l,  tit.  8 praesentis cperis  insertum  esi, 
quod  sUtuit, ut  papa  Romanus  facultatem  habeat 
honorandi  dignitatibus  clericos  qui  sub  ipro  sunt, 
qualibus  imperator  sub  se  constitutos  honorat:  et, 
ut  sancta  synodus  esset  qualis  imperatoribus  se- 
natus* ilhlemque  legibus  si  militer  a nobis  insertis, 
quic  statuunt,  ut  Ecclesia  Conslanlinopolitana  ve- 
teris Hotme  privilegia  habeat.  A 'ii  vero  (contra), 
fine  novello;  St  usi,  qucc  posita  est  in  tit.  5 lib. 
XXXI  atque  haer  ad  verbum  dicit:  Palam  vero  est, 
neminem  exsistere  qui  ignoret  prae  omnibus  uti- 
que religiosissi  mis  etiam  episcopis  ona  cum  ordina- 
tione suae  potestatis  jus  accedere  (nam  qui  om- 
nium spirituales  Patres  sunt, quomodo  aliorum  ad- 
huc potestati  sub  liti  sint?*,as^errre  conati  sunt, ex 
sola  episcopali  dignitate  episcopos  a pa'ria  pote* 
staie  liberos  esse  : non  vero  etiam  ecdesiaslicos 
magistral  is  ex  patriarchico  sigillo  sui  juris  fieri. 
Narn  profecto, inquiunt  ,hocetiam  novellae  additum 
esset.  Verum  mihi  videtur  hos  non  recte  dicere. 
Non  enim  novellum  sancti  Constantini  oraculum, 


"'*»  ελ  τ~.»  / <i;ti  t?:  £cv«  SxrttiK 

L 'J*  Ivy.:  4 » V.:  ή χιιγΛι 

v*  / ».*'*'»  z iexrvr-.;  n>  a^i- 

rmi  5/  ri  *. * i.t.:  r,^  3e 

~'j*  xt;i' l'.  ΐτίχίϋτ.,  al 

*Λ  > V.»  r.  ι.τι  -r.kinici  vlorr,»  uu 

ziici  ii1.  *:»  i»  ι>;  γιτ:γ.  u » 1τ*.  r.i  τχτι- 
»·  ^yx*.tr  > irruar.,  ii:  ' ι τι  *x:  t. · 
urr,  μη  ;*rraAr.  r.»  ίεττ'τϊ.»  u rr^  tx;i- 
*;vjr;  r.;  ' tjr-./.uj  xs.;t 

t*,;  t;.;:  i;  - ',23/'.*n  xi:  ιλ'.ι 

2^/  i./.j  irrir:^/:  .ri;  χι^ί,  ul 

i.V-ς  i .r.*:'/.  r.i  se rrr. tt, » i>i- 

w»  zi^Xiid  syi  -p/ir,;  ijr.j. 

i < za.  itv  .Λί'?  r.*;  xi;i  :*.j  lo- 

Nvi  ’ 4 si  ir.  u!  zk  tt,;  r/ii- 
2t(;  »u;i;  £ r:;  · :·:  ττς  ίχνί·^ί4»ι·.  z; 

>2  t^T.^  XAS  V.i  'i;.  E!,  γϊΐ  bK  iirr,  si.1·^  tii 
i»  oviiy»  ιΐ  μο>ιη>τι  jiiy si  tt,; 

ε si.fi;  ii-TvS  s S£T^*n;i  ί>χζτ.τιΤ1  χγιτ^κ  ες 
jhrr-.v.zns/ si·»  ;χτ,  έ*»  ;^τ#  'Jm 

kk/*  εμ^Χίίζνχε^»  ε-»τνς  ui>T,;  τριετίχς  ό οιιχοττ,ζ 
χνιχιϋτετϊΐ,  τν3το  Γ·  ·ι^  χν.ττχς  χηχλειΛτ,- 
ίΕτιι.  Το>ο  ότιρ  ? .^ίτιι  έ^τος  kvtzi- 

τ,  ρτΑεΤχχ  ’ΐο^τΓ-ττ.ί^ειος  νεχρΐ  ι’,  ύ :rj:i  oirw; 
ε^ττ,ς  χχΐ  τναο-.οιτΛτ  το*»τχι  az  τώχ 

^ϊΐ'Λεαιν  vExpj*  5>»j  μο-.oj  syj  yy.>or>  trt  χριε"- 
τίχ*»  o*.*.xv>joivi-j  v.i  χερ-$χ)ψ:·»  xvj  «irroiorj  axo 
sf,;  ρχγ'  'ivjTSi^tx-fsVj  νεχρίς  ττ,ς  «ιμεχτ,^.  ύς 
εΤρτ,τχι  έ*»  ^'.o/.yy  γ*  χώ»  Βχχιλ'.χώ·»,  Τ!Τ.  a*fxxi  Ctopt- 
ι ζνχίιτ,ς  ·ΐίτχ  ττ,*»  y£iposo*»txx,  xxt  οοτ^λιχτ,ς  ένχχο· 
-;pxpvj  τύ/τ,;  έ2Γ.Τ40χν>ς  έλε,Λέρους  εΐ'τχι. 

’ιίχ^ύτως  χχ:  χ-b  sr4;  xx’  χεχρχ;  τής  χειμέ*τ4ς  έχ 
τώχ  Βχΐ'λιχ^χ  λχ’,  ζ·τ , ε’,  χε^.  χ*,  χχ»  χχ- 
ρχχελε^αένη;  χάντχ^  xco;  μτ4  τεΟέχχχς  χχρχ  βχχι- 
Aiti»*»  χ;·.ώαχχιχ  τ4  ο^ριχίοις  χρ/οντικοΤς  «Γχλλχτ- 
τετ6χι  τής  ΰ-ε;ουχιόττ4το;,  κχι  ο 'jjx  γνώατ4ς  *ro-j 
χχτρος,  είχοχ  τινες  κι:  τν!>ς  εχχλτ4χιχχχιχοο;  xpy^o>- 
τχς  ίαχ  τψ  σ^ρχγιχθτ^χι,  χςιωμχπκο^ς  είνχι  χχι 
όνομχζεχθχ:  χχ:  χύτε;ουχ:οος  γίνεχθχι.  Χρώμε^οι 

οΐ  κχι  τφ  χζρχ  τοΟ  χο  ο·μου  ^ιιιλέω;  χχι  Ιχχχο- 
στολου  άγ:ου  Κωγιτχντ»νςυ  ά^ολυθένιι  νειρχς  Οετιτί- 
χμχτι  rrpo  tin  τε  πζτιχν  *Ρώμτ4ς  χγιον  Σ'^οεΓΓρο*», 
τφ  κχι  κχτχχτρωΟένχι  πχρ*  ήμώ*#  ΙςωΟεν  τοϋ  χ’,  χε®. 
ζοΰ  η*  τ'τ.  τού  πχροντος  σ·^τάγμχτος%  xxt  διοριζο- 
^μενω  I/ ζκί  er*  χοε'χς  τον  πάιιχν  *Ρώμης  άςιώμχχι 
τ:μ^ν  τους  υπ*  χυτόν  κληρικοί/ς,  δποιοις  χχ:  & ^χχι- 
λευς  τιμ?  του;  υπ*  χΰτον?  κχι  εινχι  τήν  ίερχν  σύν- 
οδον ο"χν  κχι  ττ4ν  βχιιλικήν  <ιύγκλτ4τον.  'ϋχχύτως 
και  τοΤς  νόμοις  τοις  κατχστροΛεΤαι  πχρ*  ήμών, 
δμο'ω;  χχι  διοριζομενοις  sysiv  τήν  *Εχχληχ(χν  τής 
Κωνιτχντινουπόλεως  τχ  προνόμιχ  τή;  ·πχλχιάς  *Ρώ- 
μη;.  ^Ετεροι  δε  τψ  τελεί  τής  ιεχ*  νεχρας  ^ρητάμε- 
νοι  τής  κείμενη;  έν  τψ  ε*  βιολίφ  του  λχ*  τ·!τ.,  xxt 
λεγούιη;  τχΰτχ  ρητ»ΰς,  Πρόδηλόν  δε  ώς  ούκ  εχτιν 
ο;  χγνοεΤ,  προς  γε  απάντων  τοΤς  όχιωτάτοις  Ιπιχχο- 
τ:ο:ς  χμχ  τη  '/είροτονί^  κχι  την  χΰτεξυυχιόεητχ 
προχγίνεχΟχι.  Οί  γαρ  πάντων  οντες  πνευματικοί 
Πχτέρες,  πώς  δν  υπδ  την  έτέρων  εξουσίαν  τελοΤεν  J 


1025 


NOMOCANON.  - TlT.  I,  CAP.  XXXVII,  XXXVIII.  . 1026 

έπεχείρησαν  είπετν  άπδ  μόνου  του  Ιπισκοπικού  άξιώ-  A quod  perinde  atque  imperaioriam  majestatem, Ro· 
ματος  έλευθεριάζειν  τους  έπισκόπους  τής  υπεξούσιό-  manam  Ecclesiam  in  dignitatibus  gloriosam  CSSe 
τητος.  Ού  μήν  51  καί  τούς  έκκλησιαστικούς  άρχοντας  Statuit,  a Justiniani  novella  abrogatum  est.  Cum 
αυτεξουσίου;  γίνεσθαι  τής  πατριαρχικής  σφραγιδος,  νβΓΟ  episcopalis  dignitas  ΠΟΠ  modo  a patriarchis, 
ή γαρ  α;,  φασί,  καί  τούτο  τή  νεαρφ  προσετέθη,  έμοί  verum  etiam  a roetropolitanis  conferatur  : atque 
δε  δοκεΐ  μή  καλώς  λεγειν  τούτους,  ούδε  γάρ  άνηρέθη  hinc  [tum]  nonnulli  ambigerent, num  omnes  epi- 
τδ  νεαρδν  θέσπισμα  τού  αγίου  Κωνσταντίνου  ύπύ  scopi  Sui  juris  flerent  : Justiniani  novella  omnes 
τής  'Ιουστινιάνειου  νεαρας  τον  διοριζόμενον  έπίσης  episcopos,  etiamsi  a patriarchis  non  ordinentur, 
τή  βασιλείγ  και  τήν  'Εκκλησίαν  τής  'ρώμης  έν  sui  juris  fieri  statuit. Unde  indubitanter  dico  illu- 
αξιώμασι  σεμνύνεσθαι,  άλλα  τού  έπισκοπικοϋ  άξιώ-  stres  esse  Magnae  ecclesiae  magistratus,  et  debere 
ματος  διδόμενου  μή  μόνον  παρά  τών  πατριάρχων,  ipsos  honorari,  tanquam  sacrosancti  senatus  pa- 
άλλά  και  παρά  μητροπολιτών,  κάντεύθέν  τινων  Ires  conscriptos  : [idque]  secundum  oraculum 
άμφιοαλλόντων  μή  γίνεσΟαι  αυτεξουσίους  τούς  έπι-  divi  Constantini,  et  reliqua  jura  superius  comme- 
σκόπους  πάντας,  ή Ίουστνιάνειος  νεαρά  πάντας  morata.  Atque  hoc  [quidem]  peculiare  privilegium 
τούς  επισκόπους  αυτεξουσίους  γίνεσθαι  διωρίσατο,  est,  [solisque]  magistratibus  solii  Constanlinopoli- 
κάν  μή  παρά  πατριάρχων  χειροτονώντας  δθεν  καί  lana;  Ecclesiae  per  divi  Constantini  sanctionem 
άνενδοιάστως  φημΐ  άξιωματικούς  είναι  τούς  τής  pjdaium  estj.Nam  aliorum  patriarcharum,  insuper 
Μεγάλης  έκκλησίας  άρχοντας,  και  όφείλειν  αυτούς  et  metropolilanorum  et  episcoporum  magistratUg 
τιμασθαι  ώ;  τής  Ιερας  συγκλήτου  λογάδας,  κατά  το  iisdem  privilegiis  digni  non  habebuntur, 
θέσπισμα  τού  αγίου  Κωνσταντίνου  και  τά  λοιπά  νόμιμα  τά  άνωθεν  μνημονευθέντα.  Τούτο  δε  ίδικόν 
Ιστι  προνόμιον  τοΤς  άρχουσι  τού  θρόνου  τής  'Εκκλησίας  τών  Κωνσταντινουπολιτών  διά  το  τού  αγίου 
Κωνσταντίνου  θέσπισμα.  Οί  γάρ  άρχοντες  τών  άλλωκ  πατριαργών  προσέτι  γε  μήνκαίτύν  μητροπολιτών  καί  τών 
έπισκόπων  τών  αυτών  προνομίων  ούκ  άξιωθήσονται. 

"Ετερον  σχόλιον,  Σημείωσαι  άπδ  τών  έ*  τψ  παρ-  Aliud  SCholiltm.  Ex  novellis  pracseilli  huic  36 
όντι  λζ"*,  κεφ.  καταστρωθεισών  Νεαρών  συνάγαγε  και  cap.inserlis  COl)ige,et  dic  serVOS  prteter  volunla- 
ειπε,  δτι  ot  παρά  γνώμην  τού  δεσπότου  κληρούμενοι  tem  domini  cleriCOS  aut  etiam  episcopos  factOS, 
δούλοι,  ή έπισκοπεύοντες  εΐ;  τον  πρότερον  δεσπότην  ad  pristinum  dominum  quamvis  invitos  reverti, 
καί  άκοντες  άντιστρέφονται  έκ  τής  χειροτονίας  μή  nihilque  ex  ordinatione  utilitatis  capere*  Dic  simi- 
ωφελούμενοι,  'ϋσαύτως  είπε,  δτι  ούκ  άποοσόιορίστως  literdominum  hos  non  indistincte  revocare  posse, 
δύναται  ό δεσπότης  άνακαλεΐσθαι  τούτους,  άλλ’  έντύς  sed  intra  triennium. posteaquam  rem  cognoverit, 
τριετίας  μετά  το  λαβεΤν  αυτούς  ειδησιν  τού  γεγονό-  supputandum. Insuper  dic,  [quanquam  ΙβΧ  tradat, 
τος  ψηφίζομε νης,  "Ετι  είπΐ  δτι  τού  νόμου  λέγοντος  interrogatum  non  contradicentem, sedtacenleiu  in 
τδν  Ιπερωτώμενον,  και  μή  άντιλέγοντα,  άλλά  σιω-  re  ipsi  lucrosa  pro  consentiente,  damnosa  vero 
πώντα,  κερδαίνοντα  μέν  άντί  συναινούντος  παρα-  pro  negante  haberi  : in  praesenti  [tamen]  specie, 
λαμβάνεσθαι,  ζημιούμενον  δέ  άντι  άρνουμένου.  'Επί  G scientem  ordinationem  servi  sui  et  non  contradi- 
τού  παρόντος  θέματος,  δ είδώς  τήν  χειροτονία*  τού  cenlem, tametsi  damno  afficiatur, pro  consentiente 
δούλου  αύτού  καί  μή  άντιλέγων  άντι  συναινούντος  reputari. Atque  est  hoc  [quidem]  speciale  propter 
λογίζεσθαι,  και  ταύτα  βλαπτόμενος,  και  εστι  τούτο  libertatem  Denique  dic, per  solam  ordinationem  in 
ίδικδν  διά  τήν  έλευθερίαν.  "Ετι  είπε  δτι  άπδ  μόνης  episcopum  patrisB  potestati  subditos  ab  ea  liberari: 
τής  έπισκοπής  χειροτονίας  ot  υπεξούσιοι  αύτεξού-  non  autem  [per  ordinationem]  in  qualiscumque 
σιοι  γίνονται,  ού  μήν  άπδ  κληρώσεως  οΐασδήτινος.  gradus  clericum.  Insignia  vero  magistratuum  pa- 
Γά  δέ  άρχοντίκια  τού  πατριάρχου  Κω  ίσταντινουπό-  triarchae  Constantino j> olitani , ejusque  solius  pa- 
λεως  καί  μόνου  αυτεξουσίους  ποωύσι  τούς  ύπεξου-  triae  potestati  obnoxios  emancipant. Quod  Vero  do· 
σίους.  Τδ  δε  εις  τριετίαν  παρεκτείνεσθαι  τφ  δεσπότη  mino  revocatio  ordinati  Servi  in  triennium  pro- 
τήν  άνάκλησιν  τού  χειροτονηθέντος  δούλου  άπδ  τής  tenditur , [id]  ex  novella  imperatoris  domini  Leo- 
νεαράς  τού  βασιλέως  κυρίου  Λεοντος  τού  Σοφού  έυτι  nis  Sapientis  [desumptum]  est:  et  quanquam  li- 
καί  κρατεί,  κάν  έπιβλαβες  τή  έλευθερίφ  ϊατ\,  διά  τδ  bertali  grave  sit  [eique  impedimentum  afferat], 
δίκαιον.  propter  jus  [tamen  et  aequitatem]  vigorem  habet. 

ΚΚΦΑΛ.  ΛΖ'.  — Περί  διακονισσών,  καί  δτι,  γυνή  CAP.  XXXVII.  — De  diaconissis , et  QUOd  »IU- 
ού  γίνεται  πρεσβυτέρα.  pltVr  pwsbyteru  non  fiat . 

Συνόδου  Νίκαιας  κανών  ιθ’  · συνόδου  Λαοδικείας  Concilii  Nicaeni  canon  19 ; concilii  Laodiceni 
κανών  ia’  · συνόδου  Χαλ/ηδόνος  κανών  ιε’·  συνόδου  ζ"*  canon  II  ; concilii  Chalcedonensis  canon  15; 
κανών  ιδ’.  conciti  sexti  canon  14. 

ΚΕΦΑΑ.  AH'.  — Περ'ι  τών  διά  τής  χειροτονίας  CAP.  XXXVIII.  — De  peccatis  qUCB  per  ordi- 
λυόμενων  αμαρτημάτων.  nationem  remittuntur . 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  θ’.  Concilii  Neocsesariensis  canon  9. 


1027 


PHOTlI  PATRIARCHA  CP. 


1028 


ΤΙΤΛΟΣ  B'. 

ΠΕΡΙ  ΠΟΙΗΣΕΩΣ,  ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ,  ΚΛΙ  ΠΕΡΙ  ΙΕΡΩΝ  ΣΚΕΥΩΝ,  ΚΛΙ  ΑΝΑΘΗΜΑΤΩΝ,  ΚΑΙ  ΚΛΗΡΙΚΩΝ 
ΠΑΡΑ  ΓΝΩΜΗΝ  ΕΠΙΣΚΟΠΩΝ  ΙΣΤΩΝΤΩΝ  ΘΥΣΙΑΣΤΗΡΙΑ. 


TITULUS  SECUNDUS. 

DE  EXSTRUENDIS  ECCLESIIS.  DE  SACRIS  VASIS,  ATQUE  DONARIIS  ET  DE  CLERICIS 
CITRA  VOLUNTATEM  EPISCOPORUM  ALTARIA  ERIGENTIBUS. 


CAPUT  PRIMUM.  — De  eximendis  ecclesiis , 
et  dedicatione  martyriorum  nullus  sanctorum 
reliquias  habentium. 

Concilii  Carthaginensis  canon  6,  83  ; concilii 
Nicaeni  secundi  canon  7, 17. 

Textus.  In  cap.  14,  tit.  3,  praesentis  operis, 
etc.,  usque  ad  magistratus  cogere  [debere],  ut 
pag.  663. 

Scholium  Const.15,tit.2,lib.i,cod.  posita  est  in 
lib.v  Basii. tit.  1 .cap.  7,  ad  eum  modum  habens,  ut 
in  textu  compendiose  proposita  est.  Legas  vero  9 
cap.  tit.  3,  lib.  v Basii. quod  esi  novella  Justiniani 
131,  eademque  fere  statuit,  ac  proxime  sequenti 
scholio  insertum  est.Const.  45, tit.  3,  libirod.  in 
Basii,  non  est  posita,  neque  vero  tu  illi  inhaereas. 
Mense  autem  Martio  indict.  14,  facta  est  [quaedam] 
novella  sancti  nostri  imperatoris  domini  Manuelis 
Comneni,  quae  partim  haec  statuit:  Cum  his  hoc 
etiam, iis  quae  ante  scripta  sunt, sanciendo  conjun- 
gimus. Multi  hominesin  extremis  suis  dispositio* 
nibus  procuratores  sive  exsecutores  eorum  quae 
praescripserunt  relinquunt,  iisque  Ch.  isto,  dulci 
isto  ac  mundo  salutari  nomine, haerede  scripto,  re- 
rum suarum  dispensationem  atque  administralio- 
nem  injungunt.  Hoc  autem  videntur  facere,  cum 
pauperibussubstantiassuasdividiprsecipiunt.Cum 
enim  mendicans  accipit, astat  Christus, ac  una  cum 
illo  [dantis]  manum  vacuat. Quatenus  namque , in- 
quit,[ipse]  uni  ex  minimis  hisce  fratribus  fecistis , 
mihi  fecistis*.  Jubemus  igitur,  ut  quando  hujus- 
modi procuratoriae  dispensationes,  et  in  pias  cau- 
sas distributiones,  quae  ad  animae  rectum  duc-  { 
tum,  ac  pupillorum, senum  atque  pauperum  edu- 
cationem, et  exhibitionem,  tendunt,  proponun-* 
tur.in  his  judiciorum  prolationes,  atque  qui  hinc 
exsistunt  inanes  temporum  decursus,  locum  non 
habeant.  Contingit  hinc  enim,  ut  defunctorum 
animae  damnum  subeant,  et  communis  omnium 
boni  utilitalisque  causa  latae  leges  commutentur 
in  contrarium.  Tum  neque  justum  |esse]  impera- 
toria mea  majestas  judicat,  ut  qui  ordo  in  reli- 
quis judiciis  oblinet, |is]  etiam  in  istiusmodi  usur- 
pari [debeat] : sed  ut  talium  specierum  arabi- 

* Matth.  xxv,  40, 


i ΚΚΦΑΛΑΙΟΝ  ΠΡΠΤΟΝ.  — Περί  ποιήσεως  έκχλη- 
σιών,  καί  περί  καθιερώσεως  έκκλησιών  χα\  μαρτυρίων 
μη  Ιχοντων  λείψανα  αγίων. 

Συνόδου  Καρθζγένης  κανών  πγ*  ’ συνόδου  Νι- 
καίας  τδ  β',  κανών  ζ*,  ιζ\ 

Κείμενον.  'Εν  τφ  δ*  κεφαλαία*  τού  γ'  τίτ.  τού 
παρόντος  συντάγαχτος,  κ.  τ.  λ. , usque  ad  Αναγκάζου- 
σι  ταύτα  πληρούσθαι. 

Σχόλιον.  *Β  ιε’  διάταξις  του  β*  τίτ.  του  α*  βι- 
βλίου του  κώδικος,  έτίθη  έν  βιβλίώ  ε*  των  Βασιλι- 
κών τίτ.  α*,  κεφαλαίφ  ζ\  οδτως  έχουσα,  ώς  έντδς 
συνωψίσθη.  ’Η  με’  διάταξις  του  γ*  τίτλου  του  *’ 
βιβλίου  του  κωδικός,  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά,  καί 
μηδε  συ  ταύτη  πρόσχ^ς,  Ανάγνωθι  δε  τδ  Θ*  κεφά- 
λχιον,  του  γ*  τίτ.  του  ε*  βιβλίου  των  Βασιλικών  μέ- 
ρος δν  τής  ρλχ’  'Ιουστινιάνειου  νεαρά;  τά  αύτά  αχε- 
ί  δδν  νομοθετούν  καί  καταστρωθεν  είς  τδ  έπιδν  κχτα- 
βχτδν.  Κατά  τδν  Μάρτιον  μήνα  τής  ιό’  ίνδικτιονος 
γέγονε  νεαρά  του  άγιου  ήμών  αύτοκράτορος  κυρίου 
Μανουήλ  του  Κομνηνου  kv  μίρει  τάδε  δεξιουσα  * Συν 
τούτοις  καί  τούτο  θεσπίζοντας  τοΐς  προγραφεΤσι 
προστ'θεμεν  * Πολλοί  των  Ανθρώπων  kv  τοΤς  έπιτε- 
λευτίοις  αυτών  διατάγμααιν,  έπιτρόπους  ήγουν  διοι- 
κητάς,  των  παρ’  αυτών  όιορισθέντων  χαταλιμπά· 
νουαι,  καί  τούτοις  άνατιθέχσι  την  τών  πραγμάτων 
αυτών  οίκονομίαν  τε  καί  διοίκησιν,  τον  Χριστδν  κλη- 
ρονόμον γράφοντας,  τδ  γλυκύ  τούτο  καί  κοσμοτόριον 
όνομα.  Τούτο  δέ  δοκουσι  ποιεΤν  δι’  ών  τοΤς  πένησι 
τάς  περιουσίας  αυτών  καταμερισθήναι  προστχττου- 
σι,  τού  γάρ  αϊτού ντος  ^κμβάνοντος  ΐσταται  δ Χριστδς 
συγκοιλαίνων  τούτη*  την  χείρα.  'Εφόσον  γάρ,  φησίν, 
ένι  τούτων  τών  έλαχίστων  Αδελφών  έποιήσατε, 
έμοί  εποιήσατε.  Παρακελευόμεθα  ούν  δταν  έπιτρο- 
πικζί  τοιαύται  διοικήσεις  πρόκεινται,  καί  είς  ευσεβείς 
αιτίας  διανομαι,  καί  πρδς  ψυχικάς  οικονομίας,  καί 
ορφανών  Αφηλίκων  τε  καί  πενήτων  άναγωγας  καί 
διατροφάς  τείνωσι,  μή  χώραν  εχειν  έν  ταύταις  τους 
τών  δικαστηρίων  ύπερβιβασμούς,  καί  τάς  έντεύθεν 
χρονοτριβήσεις,  Συμβαίνει  γάρ  έντεύθεν  τάς  των 
τελευτώντων  ζήμιούσθαι  ψυχάς,  καί  τούς  έπ*  ΑγαΑψ 
καί  κοινή  λυσιτελείς  τού  παντδς  τεθέντας  νόμους 
είς  τουναντίον  περιίστασθαι.  Ού  γάρ  δίκαιον  κρίνει 
ή βασιλεία  μου  την  έπί  τοΤς  λοιποΤς  δικαστηρίοις 


i m N0MOCANON.  — TIT.  II,  CAP.  t 1030 

κρατούσαν  Ακολουθίαν,  καί  έπί  τοΤς  τοιούτοις  πολι-  a guitates  confestim  solvantur, [ila  ut]  neque  libellus 
τεύεσθαι,  άλλα  τάς  έπί  ταΐς  τοιαύταις  ύποθέσεσιν  detur,  et  cognitio  in  tres  aut  [summum]  quatuor 
άμφιβοΜας,  άπεντεΰθεν  λύεσθαι,  μή  λιβέλλου  διδο-  dies  differatur:  nulla  judiciaria  dilatione  introda- 
μένου,  είδήσεως  SI  τριημέρου  ή καί  έπί  τέταρτον  cenda,  quid  cuique  jure  competat,  disquiratur: 
παρεκτεινομένης,  μήτινος  γάρ  δικαστικής  όποθέ-  citra  omnem  dilationem  ulraque  pars  accersatur, 
σεως  έπεισαγομένης,  ή νών  προσόντων  έκα'στψ  δι-  atque  Utquid  juris  se  habere  putet,  proponat,  exi- 
καίων  γενήσεται  καταξέτασις,  κα\  μετακληθήσονται  gatur:  tumquedemum  perbreve  tempus  in  mensem 
καί  άμφω  τά  μέρη  δίχα  τίνος  ύπερημερίας,  ναι  forte  [unum]  aut  etiam  alterum  extendendum,  res 
άπαιτηθήσονται  έκάτερα  τά  μέρη  δίχα  τινδς  τά  δο-  in  controversiam  deducta, prout  judici  visum  fuerit, 
χούντα  συντείνειν  αύτοΤς  προβαλέσθαι,  και  ούτω  δι*  convenienter  dirimatur  : [ut  tamen]  in  sua  [quasi] 
όλίγου  καιρού  μηνιαίου  τυχδν,  ή κ*1  εις  δεύτερον  sede  ac  soliditate  lirmitcr  maneant  [e»]  leges, qnae 
παρεκτεινομένου  κατά  τδ  δόξαν  τψ  δικαστή,  προσ-  non  mox  a defuncti  morte, sed  post  aliquot  dierum 
ήκουσαν  δέξοιτο  λύσιν  τδ  άνακύψαν  άμφίδολον,  decursum  successores  ipsius  in  judicium  trahi 
τηρούμενων  δηλονόιι  των  νόμων  έπί  της  οικείας  statuunt, quemadmodum  quae  huc  pertinent  fusius 
έδρας  καί  παγιότητος.  νΟσοι  μή  μετά  τδν  τού  τελευ-  in  Basilicis  tractata  sunt.  Si  vero  procurator  ad 
τήσαντος  θάνατον,  εύθυς  τούς  έκείνου  διαδόχους  ei;  Β dilationem  vergere  videatur,  eaque  dolo  evertere 
δικαστήριον  Ελκεσθαι  διακελεύονται,  αλλά  αειά  deprehendatur,  nec  quemadmodum  testator  prae- 
παραδρομην  ήμερων  τινων,  καθώς  τά  περί  τούτων  cepit, procrastinationes  nectendo  faciatrarerum  de- 
πλατύτερον  τοτς  βασιλικοτς  διηγόρευται.  Et  δέ  γε  functi  procuratione  ac  dispensatione  removeatur, 
έπίτροπος  είς  ύπερθέσεις  φανείη  χωρών,  και  τοιαύτα  eaque  quibus  imperator  statuerit,  injungatur:  aut 
σκαιωρών  φωραθείη,  καί  προς  ύπερβιβασμούς  χω-  si  is  forte  peregre  sit,  praefectus  urbis  una  cum 
ρήση,  μή  ποιων  καθώς  δ διαθέμενος  διετάξατο,  τής  sanctissimo  Ecclesiae  oeconomo  res  illas  procuret 
έπιτροπής  καί  οικονομίας  των  τού  τελευτήσαντος  ac  dispenset,  qui  de  his  qU8B  in  hujusmodi  Spe- 
πραγυάτων  μετακινηθήσεται,  άνατεθ/,σεται  δε  αύτη,  ciebus  administrarunt,  imperatori,  aut  61  fortassis 
οΐς  Sv  δ βασιλεύς  διορίσηται,  ή τούτου  'ίσως  άποδη-  hic  peregre  erit,  sanctLsimo  patriarchae  reddere 
μούντος,  δ τής  πόλεως  έπαρχος  άμα  τψ  τής  άγιω-  rationem  debebunt.  Non  tamen  prout  imperator 
τοίτης  Έκκληπίας  οικονομώ,  την  τούτου  ποιήσεται  jusserit,  defuncti  voluntas  adimplebitur, 
οίκονοπίαν  τε  καί  δίοίκησιν  όφείλοντες  ειδησιν  διδόνάι  τών  έπί  ταΤς  τοιαύταις  ύποθέσεσιν  οίκονομουμενων  τψ 
βασιλεΤ  καί  τψ  κατά  ημέραν  άγιωτάτψ  πατριάρχη,  εΐ  τόχη  τδν  βασιλέα  απόδημόν  εΐναι,  και  μή  κατά 
πρόσταξιν  αυτού  τά  τού  τελευτήσαντος  πληρώσι  θελήματα. 

Κείμενον.  *Η  γ*  διάτ.  τού  β*  τίτ.  τών  Νεαρών  C TextUS.  Const.  3,  tit.  2 Novellarum,  etC.,  MS- 
x.  τ.  λ.,  usque  ad  διατάξει  διατυποτ.  que  ad  45  const,  instituit,  ut  pag.  566. 

Σχόλιον.  Ή γ*  διάταξις,  τού  β’  τίτλου  τών  Νεα-  Scholtum.  Const.  3,  tit. 2 Novellarum,  est  no- 
ρών  έστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρλα’  κειμένη  έν  vella  Justiniani  l3l  [et  est]  posita  in  lib.  V,  tit.  3. 
βιδλίψ  τίτλψ  γ*.  τά  Sl  συνοψισθέντα,  είσί  τού  αύ-  Quae  vero  in  compendio  proposita  sunt,  ejusdem 
τού  τίτλου,  κεφάλαιον  θ’  ούτως  έχον  * Et  δε  υπέρ  tit.  sunt  cap,  9,  quod  SIC  habet  : Item  61  ρΓΟ  ΓΘ- 
άνα^σεως  αΙχμαλώτων  τι  καταλέ)ειπται,  και  μή  demptione  captivorum  aliquid  relictum  sit,  neque 
όνόματι  δ διαθέμενος  ειπη,  διά  τίνος  χρή  γένεσθαι  testator  nominatim  dixerit,  per  quem  redemptio- 
τήν  άνάρ^υσιν,  και  ούτως  κελεύομεν  τά  πράγματα  nem  fieri  oporteat : itidem  jubemus, ut  res  in  hoc 
τά  έπί  τούτου  καταλειφθέντα,  τούτων  τόπων  έπίσκο-  relictas,locorumepiscopusethujusoeconomusca- 
πον,  και  τον  τούτου  οίκονόμον  λαβεΤν  και  τδ  τοιού-  piat, et  hujusmodi  pium  opus  impleat.  In  omnibus 
τον  εύσεδίς  έργον  πληρούν.  Έν  πάσαις  γάρ  ταΤς  enim  istis  piis  voluntatibus  volumus  etiam  ipsos 
τοιαύταις  εύσεδέσι  βουλήσεσι,  τούς  δσιωτίτους  τών  religiosissimos  locorum  episcopos  providentiam 
τόπων  έπισκόπους  βουλόμεθα  προνοεΤν,  ώστε  πάντα  accommodare, ut  omnia  secundum  testatoris  volun- 
κατά  τήν  τού  τελευτήσαντος  βούλησιν  προδαίνειν,  εΐ  tatem  procedant:  etsi  maxime  a teslatohbusautdo- 
xat  τά  μάλιστα  παρά  τών  διαθεμένων  ή τών  δωρησα-  ^natoribus  interdictum  ipsis  sit,  ne  quid  in  iis  ha- 
μένων,  άπαγορευθή  αύτοΤς  Ιχειν  προς  αυτά  τινα  beant  commercii. Certe  si  illi  qui  haec  exsequi  jussi 
μετουσία»,  El  Sl  o\  ταύτα  ποιήσαι  κελευσθέντες,  sunt,  semel  atque  iterum  a beatissimo  locorum 
απαξ  καί  δίς  παρά  τού  μακαριωτάτου  τών  τόπων  episcopo, et  ejus  oeconomis  per  publicas  personas 
έπισκόπου  και  τών  τούτων  οικονόμων  διά  δήμο-  admoniti,  eaquae  disposita  sunt  im  plere  distulerint; 
σιων  προσώπων  ύπομνησθέντες,  ύπερθώνται  τά  jubemus  ut  ii  omne  lucrum,  quod  ab  eo  qui  ista 
διατυπωθέντα  πλ^ρώσαι,  κελεύομεν  τούτους  άπαν  jussit  relictum  est,  amittant : religiosissimi  vero 
κέρδος  καταλειφθέν  αύτοΤς  παρά  τού  ταύτα  κελεύ-  locorum  episcopi  omnes  res,qutequibuscunque  (ut 
σαντος  άπολλύναι,  τούς  δέ  δσιωτάτους  τών  τόπων  dictum  est)  piis  causis  deputatae  sunt,  cum  fructi- 
έπισκόπους,  πάντα  τά  πράγματα  τά  πάσαις,  ώς  εΤρη-  bus  et  medii  temporis  accessionibus,  atque  item 
ται,  ταΤς  εύσεδέσιν  αΐτίαις  άφορισθέντα,  μετά  καρ-  memorato  temporali  lucro  vindicent:  et  quae  testa- 
πών  και  έπαυζήσεων  τού  μέσου  χρόνου,  καί  τού  tor  disposuit,  adimpleant  scituri,  quod  si  et  ipsi 
μνημονευθέντος  χρόνου  κέρδους,  έκδικεΤν,  καί  άπερ  negligentius  egerint,  pro  omnibus  his  rationem 
6 διαθέμενος  διετύ^ωσε?  πληρούν,  είδότας  ώς  εΐ  Deo  reddituri  sint.Sane  si  religiosissimus  locorum 


1031  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  1032 


episcopus  aiiquid  eorum  quas  a nobis  dicta  sunt, 
praetermiserit:  licitum  esto  religiosissimo  ejus  rae- 
tropolitano,haec  exigere  atque  implere  Sed  et  cui- 
vis alii  licentia  erit, ea  de  re  quaestionem  movere, 
dareque  operam  ut  omnibus  modis  id  genus  pise 
causse  exsequantur. Si  vero  hseres  ea  quse  in  pias 
causas  relicta  sunt, non  impleat, dicens  non  suffice- 
re ad  has  relictum  sibi  patrimonium,  jubemus,  ut 
omni  lucro  quod  ex  Falcidia  provenit,  vacante, quid- 
quid in  ejuscemodi  facultatibus  inventum  fuerit, 
providentia  sanctissimi  locorum  episcopi  totum  in 
causas  in  quas  relictum  est,  procedat.  Quod  si  le- 
gatum ab  aliquo  ad  pias  causas  relictum  fuerit : 
jubemus, utintra  sex  menses  ab  insinuatione  testa- 
menti numerandos, omnibus  hoc  modis  praestetur 
his  quibus  relictum  est. Sin  autem, qui  hoc  gravati 
sunt  hujusmodi  legatum  praestare  distulerint : et 
fructus  et  usurae,  et  omnis  legitima  accessio,  ab 
ipsis  jam  inde  a tempore  mortis  ejus  qui  reliquit, 
exigentur.  Si  legatum  annuum  cuicunque  venera- 
bili domui  relictum  fuerit,  si  quidem  hi,  qui  hoc 
dare  jussi  sunt,  aut  locus  ex  quo  id  praestari  jus- 
sum est,  in  eadem  aut  vicina  provincia  est : jube- 
mus,neque  modo  tale  legatum  alienetur. Sin  loca, 
aut  personae,  ex  quibus, aut  a quibus  hoc  dari  jus- 
sum est,  in  remotioribus  sint  partibus:  tunc  inte- 
grum illis  esto,  quibus  id  relictum  est, ut  si  obli- 
gata etiam  pars  consentit,  legatum  permutent,  et 
vicinum aMquetn  pro  hoc  reditum  capiant  uberem, 
et  cum  accessione,  quae  non  minus  quarta  relictae 
quantitatis  parte  continet,  ut  neque  mullis  publicis 
praestationibus  onustum.  Sed  et  si  vendere  tale  le- 
gatum voluerint, non  minus  pretii  nomine  capiant, 
quam  ex  tali  legato  per  triginta  quinque  annos  col- 
ligatur : ita  tamen,  ut  ejusmodi  pretium  ad  uti- 
litatem praedictae  venerabilis  domus  procedat, cui 
relictum  est.  [Similiter)  etiam  cap.7  ejusdem  lib. 
et  lil  ,quod  sic  habet:  Si  quis  oratorium, templum, 
aut  xeoonem,aul  ptochium.aut  orphanotrophium, 
aut  nosocomium,  aut  aliam  venerabilem  domum 
exstrui  in  ultima  voluntate  disposuerit,  jubemus, 
ut  oratorium  intra  quinque  annos  perficiatur,pro- 
videntia  locorum  episcopi  et  civilis  magistratus  : 
xenon  vero, aut  ptochiura,  aut  alia  venerabilis  do- 
mus intra  unum  annum  exstruatur.Si  intra  annum 
haeredes  xenonem,  aut  quamcunque  venerabilem 
domum,  quam  testator  exstruidisposuil, non  fece- 
rint, jubemus, ut  domum  ii  vel  emant, vel  condu- 
cant,ubi  jussa  queant  exsequi,  tantisper  dum  ejus- 
modi venerabilis  domus  absolvatur.  Ac  si  quidem 
ipse  testator  definierit, quinam  xenodochi,aut  pto- 
cholrophi,aut  id  genus  alii  dispensatores  fieri  de- 
beant,aut  haeredibus  suis  hujus  rei  optionem  prae- 
buerit: jubemus, ut  omnibus  modis  haeredes  ipsius 
his  quae  ab  ipso  disposita  sunt,  satisfaciant : bea  - 
tissimis  locorum  episcopis  inspectura  an  dispen- 
satio pulchre  procedat:  etsi  deprehenderiuteos  qui 
dispensationem  habent  nequam  homines  et  nullius 
bonae  rei  esse,  licentiam  habituris,  ul  sine  damno 


i ρφθυμήσαιέν,  ύπέρ  πάντων  τούτων  λογον  τφ  θεφ 
παρέξουσιν.  Et  μέντοι,  δ ώσιώτατος  των  τύπων 
επίσκοπο;,  πχρελείπη  τι  τών  ήμίν  είρημένων  έξέστω 
καί  τφ  δσιωτατω  αύτού  μητροπολίτη,  ταυτα  άπχι- 
τεΤν  και  πληρούν,  καί  π αντί  5!  έτέργ  άδεια  έστω, 
την  τοιχύτην  ζήτησιν  κινείν,  κι!  σπουδάζειν  Κνχ 
πάσι  τρόποις  αΐ  τοιαύτχι  ευσεβείς  αΐτίαι  πληρωθώ- 
σιν.  Et  δε  δ κληρονόμος  τα  είς  ευσεβείς  αιτία;  κατχ- 
λελειμμένα  μη  πληρώστε,  λέγων  την  καταλειφθείσχν 
αύτφ  κληρονομίχν  μη  άρ/είν  είς  τχύτχς,  κελεύομεν 
παντδς  τού  έκ  τού  φχλκιδίου  κέρδους  σχολάζοντος  δσον· 
δήποτε  εύρεΟή  έν  τη  τοιαύτη  ούσίφ  προ/ωρεΤν  έν  τη 
προνοί^  τού  άγιωτάτου  τών  τόπων  Επισκόπου  είς  τάς 
αιτίας  ας  χχταλέλειπται.  Et  δε  ληγάτον  παρά  τίνος, 
είς  ευσεβείς  αιτίας  κίταλειφΟείη,  κελεύομεν  εισω  μη- 
I νών  έξ  άπδ  τής  έμφχνίσεως  τής  διαθήκης  άριθμουμέ- 
νων,  τούτο  πάσι  τρόποις  πχρέχέσθαι  οΐς  καταλέλει- 
πται.  Et  δε  υπερθώντχι  οί  τούτφ  βεβαρημένοι  το 
τοιούτον  Αηγάτον  παρέχει ν,  καί  καρπούς  καί  τόκου; 
καί  πάσαν  νόμιμον  έπαύξησιν  άπχιτηθήσονται  άπο 
τού  καιρού  τής  τελευτής  ταύτα  κατχλιπόντος.  Ε!  δε 
ληγάτο*  έτήσιον  οΐψδήποτε  σεβχσμίω  οικψ  καταλει- 
φθείη,  εΐ  μεν  ot  τοιούτοι  δούναι  κελευσΟέντες,  ή δ 
τόπος  έξ  ού  έκελεύσθη  τούτο  παρέχεσθαι,  έν  τη  αυ- 
τού ή τη  γείτονι  έπαρχίφ  ειη,  κελεύοαε;  μ ή έπιτρό- 
πψ  τδ  τοιούτον  ληγάτον  έκποιεΐσθαι.  Et  δέ  ot  τόποι 
ή τα  πρόσωπα  έξ  ών  τούτο  δοθήναι  προσετάχθη, 
πορρωιερω  εΤησαν,  τηνικαύτα  έξέστω  έκείνοις  οις 
τούτο  καταλέλειπται,  εί  καί  το  ένεχόμενον  μέρο; 
συναινεί,  αμείβει  ν τδ  ληγάτον,  καί  πλησίον  λαμβά- 
, νειν  δπέρ  τούτου  πρόσοδον  εύπορον,  καί  μετά  προσ- 
θήκης ούκ  έλάττονος  τού  τετάρτου  μέρους  τής  κατσ- 
λει φθείσης  ποσότητος,  και  μηδέ  πολλοΐς  δημοσίοι; 
τελέσμασι  βεβαρημένης.  Et  δέ  και  πωλήσαι  βούλεται 
τοιούτον,  μη  ελαττον  είς  τδ  τίμημα  λαβεΐν,  τού 
δσον  υπέρ  τοιούτου  τού  ληγάτου,  έπί  λε*  ένιχυτοΤ; 
συνάγεται,  ούτω  μέντοι  ώστε  τδ  τοιούτον  τίμημα  είς 
τδ  συμφέρον  τού  προειρημένου  σεβασμίου  οι’κου,  5 που 
κατελειφθη  προχωρείν,  καί  κεφάλαιον  ζ*  του  αυτού 
βιβλίου  καί  τίτλου  ούτως  έχον  · Ει  τις  κατασκευήν 
εύκτηρίου,  ναού,  ή ξενώνος,  ή πτωχείου,  ή όρφανο- 
τροφείον,  ή νοσοκομείου,  ή άλλου  σεβασμίου  οίκου, 
έν  τελευταίφ  βουλήσει  γενέσθαι  διατυπώσει,  τδ  ευ- 
κτήριου μεν  πέντε  εϊσω  ένιαυτών  πληροΰσΟαι  κελεύο- 
μεν προ\οί$  τών  τόπων  έπισκόπου,  καί  τού  πολιτι- 
κού άρχοντος,  τδν  δέ  ξενώνα  καί  τδ  πτωχείον,  ή 
άλλον  σεβάσμιον  οΤκον,  εισω  ένδς  ένιαυτού  γίνεσθαι. 
Et  δέ  έντδς  ένιαυτού  μη  ποιήσωσιν  ο!  κληρονόμοι 
τδν  ξενώνα,  ή οιονοήποτε  σεβάσμιον  οΐκον,  όπδ  τού 
διαΟεμένου  διατυπωθέντα  γενέσθαι,  κελεύομεν  τού- 
τους οΤκον  ή άγοράζειν,  ή μισΟούσθαι,  δπου  δύνχν- 
ται  τά  κελευσθέντα  πληρώσαι,  δω;  άν  δ τοιούτο; 
σεβάσμιος  οΤκος  πληρωθή,  καί  εί  μέν  αύτδς  δ διαΟέ- 
μενος  δρίση  τους  όφείλοντας  ξενοδόχους  γενέσθαι,  ή 
πτωχοτρόφους  ή άλλους  τοιούτους  διοικητάς,  ειτι 
τοίς  ίδίοις  κληρονόμοι;  την  τοιαύτην  έπιλογήν  παρά- 
σχη,  κελεύομεν  τρόποις  άπασι  τους  κληρονόμους  αυ- 
τού, τά  παρ’  αυτού  διατυπωθέντα  πληρούν,  τών 
κατά  τόπον  μακοριωτάτων  έπισκόπων  έποπτευόντων 


1033  - NOMOCANON.  - TIT.  II,  CAP.  1.  1034 

et  καλώ;  ή διοίκησις  προβαίνει,  και  ei  εύρωσι  μή  Λ allOS  in  illoram  locum  magis  idoneos 8ufflciant.No- 
χρησίμους  όντας  τούς  διοικητάς,  άδειαν  έχόντων  (a  6Χ  novellis  hlC  insertis,  Valere  formas  a pOSSes- 
ανευ  ζημίας,  άλλους  άντί  τοιούτων  έπιτηδιίους  soribus  de  [exstruendis]  monasteriis  factas,  extra 
ττοιεΐν.  Σημείωσαι,  άπύ  τών  Ενταύθα  καταστρωθει-  quam  si  canonibus  adversentur,  et  loci  episcopum 
σών  νεαρών  βτι  τα  παρά  των  κτητόρων  γινόμενα  e jusque  (ECODOmOS  COgere  invitos  nOQ  SOlum  8UC- 
τυπικά  εί  μη  τοΤς  κανόσιν  έναντιούνται,  κρατούσιν  cessores  eorum, qui  T6S  aliquas  in  pias  causae  do- 
8τι  ύ κατά  χώραν  άσκοπος,  και  οικονόμος  αυτού,  narunt,  verum  etiam  ipsos  donatores,  ut  dant  quae 
καταναγκάζουσι  και  αή  βουλομένους  μη  μόνους  τούς  donata  sunt, tametsi  hoc  ipsis  a testatore  conces- 
διαδόχους  των  δωρησαμένων  πράγματά  τινα  χάριν  sum  non  8lt  : imo  tametsi  vetitum  sit,  et,  qu»  in 
ευσεβούς  αίτιας,  άλλα  καί  αυτούς  τούς  δωρησαμε-  pias  causas  relinquuntur, Falcidiananon  ad  mittere, 
νους,  δούναι  τά  δωρηΟέντα,  κάν  μή  ένεδόθη  τούτο  et,  licere  episcopos  removere  ab  administratione 
χαρά  τού  διαθεμένου,  ή κάν  και  έκωλύθη,  8τι  τά  venerabilium  domorum  relictos  a possessoribus 
εις  εύσεβεΤς  αιτία;  καταλιμπανόμε*α,  ού  φεικιδούν-  dispensatores, SI  nequam  [eosjesse  Constet, etalios 
ται,  8τι  εςεστι  τοΐς  έπισκόποις  μετακινεΤν  άπύ  τής  sufficere.  His  V6f0  notatis  dic,non  Substllere, quod 
διοικήσεως  των  οίκων,  τούς  καταλιμχανομένκ>ς  παρά  a possessoribus  in  formis  Scribitur,  ne  omnino  lo- 
τών  κτητόρων  διοικητάς  κακούς  άναφαινομένους,  β eorum  episcopi  se  immisceant  negotiis  tnonaste- 
καΐ  άλλους  ποιεί  v.  Και  ταύτα  σημειωσάμενος  λέγε,  riorum  a Se  exstructorum.  Item,  pontificum  COm- 
άνυπόστατα  είναι  τά  έν  τοΤς  τυπικοΤς  γραφόμενα  mentarios  complectentes,  ne  qui  ipsis  SUCCedent 
παρά  των  κτητόρων  χάριν  τού  μή  μετέχειν  8λως  episcopi  monasteriorum  negotiis  se  immisceant : 
τούς  Εγχωρίους  αρχιερείς  είς  τά  παρ’  αύτών  κτιζό-  propterque  id  ex  transgressione  incussas  excom- 
μένα  μοναστήρια.  'Ωσαύτως  καί  τά  των  άρχιερέων  municationes,  tanquam  ratione  destituta  converti 
ύπομνήματα  τά  διαλαμβάνοντα  μή  μετέχειν  είς  τά  in  capita  eorum  qui  6XC0mmunicarunt* 
μοναστήρια  τούς  μετ’  αύτούς  έπισκόπους  καί  τούς  παρά  τούτο  έπισειομένους  έκ  παραβασίας  άφορισμούς 
στρέφεσθαι  ώς  άνευλόγους  είς  τάς  κεφαλας  των  άφορισάντων. 

Κείμενον.  Λέγει  δΐ  βιβλίον  α’  των  Διατάξεων  τίτ.  η’  JexiUS . Lib.  vero  I Dig#,  tit.  8 etC.,  USque  ai 

κ.  τ.  λ.,  usque  ad  ούδε  πωλετται.  neque  venire  potest,  ut  pag.  566-867 . 

Σχόλιον.  Τό  α’  Διάταγιεα  τού  η’  τίτλου  τού  α Scholium. O'\%e&ium  1 tit.  8, lib.  I Digest.estlib. 

βιβλίου  των  Διατάξεων,  εστι  βιβλίον  μζ*’  τών  Βασι-  XLYI  Basii. , iit. 3, Cap.l , quod  sic  habet, Ut  scriptum 
λικών,  τίτλος  γ’,  κεφάλαιον  α’,  ούτως  έχον  ώς  έγράφή.  esUDigestum  6 estcap.  8 ejusdem  lib. et  tit.,  quod 
Τύ  ζ”*  διάταγμά  έστι  κεφάλαιον  η’  τού  αυτού  βιβλίου  ^ digest·  per  omnia  simile  est.  Similiter  et  [digest.] 
καί  τίτλου,  δμοιον  κατά  πάντα  τφ  διατάγματι.  ‘Ωσ-  8,  9 Ot  10. Quae  vero  ex  tit.l  et  6 Secundi  [lib.]Ins- 
αύτως  καί  τύ  η’,  θ’  και  ι’,  τά  παρά  τού  α’  καί  ζ”’  τί-  tit.[desumptasunt]sic  liab ent, Ut  in  Inslit. scriptum 
τλου,  τής  β’  Ινστιτουτιώνος,  ούτως  Εχουσιν,  ώς  έν  est.  Da  igitur  operam  ut  perfectius  ex  his  ea  quse 
τοΐς  ’ΐνστιτούτοις  ύγράφη.  Ζήτει  ούν  άπύ  τούτων  inde  in  prsesensopus  transcripta  sunt,discas.[Qiiod] 
μαθεΤν  τελειότερον  τά  έκ  τούτων  γραφέντα  έν  τφ  vero  [res]  sacra,  quae  ab  aliquo  citra  sacerdotum 
παρόντι  συντάγματι.  Τύ  δέ  παρά  γνώμην  τών  Ιερέων  suffragium  [sacra]  facta  est, sacra  non  est,inlelligi- 
γεγονος  Ιερόν  παρά  τίνος,  ούκ  έστιν  ίερύν,  ώς  οίμαι  ΙαΓ  (uti  arbitror)  quantum  ad  [id  attinet,  Ut]  epis- 
νοετται  δέ  8σον  είς  τύ  λόγίζεσθαι  έπισκοπικύν,  καί  copalis  reputetur  ac  catholicae  Ecclesiae  privile- 
Ιχειν  προνόμια  καθολικής  'Εκκλησίας,  καί  μή  λογί-  gium  habeat, neque  privata  censeatur.Quandoqui- 
ζεσθαι  Ιδιωτικόν,  Ιπείτοιγε  είς  τύ  μή  κοινωθήναι,  dem  quo  ne  ad  vulgares  usus  revocetur,  licet  sacra 
κάν  μή  ίερύν  όνομάζηται,  άλλα  άγιον  έστι.  Καί  τύ  non  nominetur,  attamen  sancta  est.  Ac  [sane]  quod 
οίκοδομηθέν  δίχα  ευχής  Ιερέως,  κάν  καταπέση  ώς  non  intervenientibus  sacerdotis  precibus  aedifica- 
άγιον,  ούκ  2τι  κοινωθήσεται.  τύ  ζ’  διάτα  γμα  τού  tum  est,si  collabatur, tanquam  sanctum, non  iterum 
χς*  τίτλου  τού  α’  βιβλίου  τών  Διατάξεων,  έστι  βιβλίον  ad  vulgares  usus  deducetur. Digestum  7 tit. 16  lib.i 
τών  Βασιλικών  ζ“’,  τίτλος  β’,  κεφάλαιον  θ’, ούτως  έχον  DDig.OSt  lib.Basil.VI,tlt.2,Cap.9,quod  habet, Ut  SCri- 
ώς  έγράφη.  Τύ  ξ’  διάταγμα  τού  ιδ’  τίτλου  τού  β’  βι-  ptum  est.Digestum60,tit.l4,  lib.  II  estlib.XI, tit.l, 
βλίου  εσιι  βιβλίον  ια9,  κεφ.  ξ’,  λέγον  τά  αυτά,  τύ  cap.60,quod  eadem  dicit.  Digestum  23  tit.  2 lib.  VI 
Xf’  διάταγμα  τού  β’  τίτλου  τού  ζ*  βιβλίου  έστι  est lib.xv, tit.  1 cap.  23,  thema  2,quod  habet,  que· 
βιβλίον  ιε’,  τίτλος  α’,  κεφάλαιον  κγ’,  θέμα  β9,  ούτως  madmodum  scriptum  est.  Digestum  14  tit.  1 lib. 
εχον  ώς  έγράφη.  Τύ  ιδ9  διάταγμα  τού  α’  τίτλου  τού  VIII  est  liber  LV11I,  tit.  1,  cap.  14,  thema  ult.quod 
η’  βιβλίου  έστί  βιβλίον  νη*,  τίτλος  α’,  κεφάλαιον  ιδ9,  simili  modo  habet.  Digestum  36  tit.  7,  lib.  II 
θέμα  τελευταΐον  ύμοίως  έχον.  Τύ  λζ"1  διάταγμα  τού  Dig.  est  liber  Baeil.  LIX,  tit.  1,  cap.  36,  quod  ha- 
ζ9  τίτ.  τού  ια’  βιβλίου  τών  Διατάξεων  έστι  βιβλίον  bet  quomodo  scriptum  est.  Digest.  63  tit.  2 lib. 
τών  Βασιλικών  νθ9,  τίτ.  α’,  κεφάλαιον  ξγ9,  θέμα  τελ-  XVII  Digest.  6St  lib.  Basii.  XII,  tit.  1,  Cap.  63, 
ευταΤον,  λέγον.  Λύεται  ή κοινωνία  φθηρομένων  τών  thema  ult.,  quod  dicit  : Solvitur  80Cietas,CUm  aut 
προσώπων,  ή τού  πράγματος,  ή τής  άγωγής,  ή τής  personae, autre$,aut  actio, autvolontas  interit.  [In- 
γνώμης.  ιΐροσώπου  μέν  επί  τής  μεγάλης  ή μέσης  tereuni  autem]  personae  maxima  aut  media  capitis 
καταστάσεως,  έναλλαγής  καί  θανάτου.  Φθείρεται  deminutione  et  morte.Res  perit, quando  aut  omni- 
δε  τύ  πράγμα,  8ταν  ή παντελώς  ούχ9  ύπεστιν,  ή no  non  subsistit,  aut  conditionem  mutavit,  [quod 

PiTltOL  Gr.  CIV#  33 


1035  ίΉΟΤΠ  PATRIARCHA  CP.  1036 

Τβΐ]  consecrata  vel  publicata  sit.  Digestum  5,  6 A την  κατάστασ ιν  ένήλλαξεν  άνιερωθέν  η καί  δημευ- 
et  62  tlt.  1,  lib.  XVIII,  Dig.  est  lib.  XIX,  tit.  l,cap.  θέν.  Άκούων  δέ  του  νύμου  μεμνημένου  βεβηλύτητος, 

4,  quod  eadem  dicit.  Digestum  73  ejusdem  tit.  μη  έκλχοού  χύτην  εις  ακαθαρσίαν,  άλλα  εις  ίδιω- 
et  lib.  est  ejusdem  XIX  lib.  tit.  1,  cap.  73,  quod  τείαν.  T δ t,  ζ*  καί  ξβ’  διατάγματχ  του  «*  τίτ. 
Sic  habet,  Ut  scriptum  est.  τού  ιη'  βιβ.  τώ*  Διατάξεων,  εστι  βιβλίον  ιθ’,  τίτ. 

κεφάλαιον  δ,  τά  αυτά  λέγον.  Και  το  ογ’  διάταγμα  του  αυτού  τίτλου  και  βιβλίου  έστί  του  άτού  ιθ’  βιβ.  τίτ.  α*, 
κεφάλαιον  ογ\  ούτως  εχον  ώς  γέγραπται. 

Scias  vero  quod  [res]  SADCa  non  consecratae  vene-  Γίνωσκε  δέ  δτι  τά  μεν  μη  Ιερωθέντχ  αγιχ,  και 
aut, donantur, et  usucapiantur.sive  per  i longum]  tem.  πωλούνται  καί  δωρούνχαι  καί  ούσουχαπιτεύονται, 
pus  dominio  subjician  tunsacr®  autem  nullo  modo  και  διά  χρύνου  κυριεύονται,  τά  δέ  Ιερά,  δπωσδή- 
is[cujusquam]dominiumconcedant;et,quodquirem  ποτι  ού  δεσπύζονται,  καί  δτι  δ μεν  κλέψας  ιερόν, 
sacram  furatur,  tanquam  sacrilegus  puniatur : qui  ώς  Ιερύσυλος  κολάζεται,  b δέ  κλέψας  ιδιωτικήν 
vero  sanctam  privati  hominis  imaginem, tanquam  fur  άγίαν  είκύνχ,  ώ;  κλέπτης  ένέχεται.  Είσί  δε  καί 
teneatur.  Sed  sunt  etiam  aliae  multae  harum  rerum  αλλαι  πολλαί  τούτων  διαφοραί·  εί  δέ  τις  έρετ,  Καί 
differentiae. Quod  si  quis  interroget  quomodo  veneant  πώς  πωλούνται  μοναστήρια  και  σκευοφυλάκια  ; άκου- 
monasteria  et  sacrorum  vasorum  capsae?  audiat, nihil  σάτο  δτι  τοιούτύν  τι  ούτε  αγοράζεται  ούτε  πωλεΤται. 
istiusmodi  neque  emi  neqoe  vendi:  quanquam  jus,  T b δέ  δίκαιον  τδ  έπί  τούτοις  προσαρμύζον  τινί  καί 
quodcuipiaminhiscompetit^tvendaluretematur.  πωλείται  καί  αγοράζεται.  *0  γάρ  άγοράζων  Ιερδν 
Qui  enim  sciens  locum  aut  vas  sacrum  emerit, per-  τύπον  ή σκεύος  έν  είδήσέι  άπύλλυσι  τδ  τίμημα,  καί 
dit  pretium, et  punitur. Interdum  tamen  propterju-®  κολάζεται.  Καί  ζήτει  βιβλίον,  τίτλον,  κεφάλαιον.  ’Εξ 
8tas  aliquas  causas  res  sacrae  etiam  veneunt.Quor-  εύλύγων  δέ  τινων  αίτιων  πωλείται,  Ζστιν  δτε  καί  τά 
sum  quaeras  1 et  2 lit.5  lib.  Docent  enim  de  eccle-  Ιερά.  Καί  ζήτει  τδν  α’  χχίβ'  τίτλον  τού  ε*  βιβλίου, 
siis, monasteriis, et  venerabilibus  domibus:  [tum]  Διδάσκουσι  γάρ  περί  έκκλησ ιών,  και  μοναστηρίαν, 
etiam  de  rebus  et  jure  ipsarum  : ac  [postremo]  de  καί  ευαγών  οίκων  καί  περί  τών  πραγμάτων  καί 
alienatione, et  emphyteusi  rerum  ecclesiasticarum,  δικαιωμάτων  αυτών,  καί  περί  έκποιήσεως,  καί  έμ- 
φυτεύσεως  έκκλησιχστικων  πραγμάτων,  καί  τχύτα  μέν  περί  τών  Ιερών.  Τά  δέ  έπί  καρποφορίφ  προσαγύμενι 
ούκ  είσίν  Ιερά,  καί  ζήνει  βιβλίον  νδ*,  τίτλον  γ’  κεφαλαιον  α*. 

Textus . Et  lib.  XXIV,  tit.  digest.  5.  Recte,  etc.,  Κείμενον.  Kx\  βιβλίον  χδ\  τίτ.  α’,διάτ.  t’  · Καλώς, 
usque  ad  illo  potentiori,  ut  pag.  567.  κ.  τ.  λ.  usque  ad  άντιδίχφ  αυτού  παρεδύθη. 

Scholium.  Digestum  5 tit.  I lib.  XXIV  Digest.  est  Σχύλιον.  T b ε’  διάταγμα  του  αν  τίτλου  του  κδ* 
lib.  XXX,  tit.  I,  cap.  5, thema  8. Si  magni  pretii  mo-  βιβλίου  τών  διατάξεων  έστι  βιβλίον  λ’,  τίτλος  α*, 
numentum  purum  uxori  mea  donavero  valet  [do-  κεφάλαιον  ε*,  θέμα  η’.  Εί  καί  πολύτιμον  κενοτάφιο* 
natio]  ,poeteaquam  in  eo  sepelierit.  Sed  si  ipsa  in  δωρήσωμαι  τη  γαμέτη  μου,  Ιββωται,  μεθά  μέντοι 
eosepultafueritjfietsepulluranomine  religiosum;  θάψει  έν  αύτφ.  Εί  δέ  καί  αυτή  έν  αύτφ  ταφή,  γίνε- 
[proinde]  et  ad  oblationem  Dei  recte  dono  uxorio  ται  είς  ταφήν  έν  ιερωμένον,  και  έπί  τφ  προσαγαγεΐν 
meae:  vel  locum, in  quo  opus  publicum, quod  promi-  τφ  Θεφ,  καλώς  δωρούμαι  τή  γαμέτη  μου  ή τύπον, 
serit,  faciat,  aut  sacram  aedem:  ac  fit  locus  sacer.  έφ’  ψ ποιήσαι  έν  αύτφ  δημύσιον  Ιργον  δπερ  έ πηγ- 
Digest.  12  tit.  10  lib.  XXVII  est  lib.XXXVIU,  tit.  10,  γείλατο,  ή ναδν,  καί  γίνεται  δ τύπος  Ιερύς.  Τά  ιβ' 
them.2, cap. [et]  11  et  12, quae  sic  habent : Curator  διάταγμα  του  ι’  τίτλου  τού  χζ’  βιβλίου,  Ιστι  βι- 
furiosi  recte  rem  suam  quasi  furiosi,  alienat : non  βλίον  λη*,  τίτλος  ι’,  κεφάλαιον  ι’,  θέμα  β’,  κεφά- 
autem  furiosi,  quasi  suam.  Potest  iaraen  in  furiosi  λαιον  ix’  και  ιο',  ούτως  έχον  * Ό κουράτωρ  τού 
Utilitatem  oppignorare, dedicare  autem  ipsius  rem  μαινομένου,  καλών  Τδιον  πράγμα  ώς  τού  μαινομένου 
non  poteSt.Digest.3d  lib.  XXX  est  lib.XLlV,tit.I,cap.  έκποιεΐ,  ού  μέν  τδ  τού  μαινομένου  ώς  Τδιον.  Δύναται 
39,  thema  ult.  : Si  quis  publica  sacra,  vel  privata  δε  έπί  συμφέροντι  τού  μαινομένου  ένεχυριάζειν.  | 
principis  legaverit,  furere  videtur  : nec  aestimatio  ΚαΘιερούν  δε  αυτού  πράγμα  ού  δύναται.  τδ  /6’ 
eorum  praestatur,  quoniam  alia  neuliquam  distra-  διάταγμα  τού  λ*  βιβλίου  Ιστι  βιβλίον  μδ*,  τίτλος  α*, 
huntur.Principis  vero  [privata]  nonnisi  ipsiusjus-  κεφάλαιον  λθ’,  θέμα  τελευτχΐον  · Εί  δέ  τις  τά  δημύ- 
SU. Digest.  Ι,Ηί.Ι,  lib.  XXXIX  Digest.  est  lib.  LVIII,  Iit.  σια  ή τά  Ιερά,  ή τά  Ιδικά  τού  βασιλέως  ληγατεύσει, 

10,  Cap.  1,  thema  2.  Novi  operis  mutatio  in  futuris  μαίνεσθαι  δοκέ  t,  καί  ούτε  τδ  τίμημα  αυτού  δίδοται, 
operibus  competit. Nam  si  jam  [aliquid]  factum  sit,  £)έπειδή  τά  μέν  ούδ’  δλως  πωλείται,  τά  δέ  Βασιλικά 
[interdictum]  aut  clam, quod  facium  erit  [ut  ού  παρά  γνώμην  τού  βασιλέως.  Τδ  α*  διάταγμα  τού 

restituatur), autjillud]  de  loco  religioso, aut  de  loco  α*  τίτλου  τού  λθ’  βιβλίου  τών  Διατάξεων,  έστι  βιβλίον 
sacro,  aut  de  flumine  publico,  aut  de  ripa  publica  νη’,  τίτλος  ι*,  κεφάλαιον  α’,  θέμα  β’,  τδ  δέ  περί  τής 
locum  habet.Digest  l7,tit.3,est  lib.LVIII.til.  1 3, cap.  καινοτομίας  παράγγελμα,  έπί  τοΤς  μέλλουσιν  Ιργοις 
17, thema  i4, circa  finem:  Si  inter  nos  locus  sacer,  άρμύζει.  Ei  γάρ  ήδη  γέγονε  τδ  δπερ  βίφ  ή λάθρα 
aut  sepulcri, aut  sanctus, situs  est, servitus  consis-  πρχχθέν,  ή τδ  περί  τύπου  σεβασμίου,  ή τδ  περί 
tere  non  potest.  Dig.3l  tit.2  lib.  xli  est  iit.  2,  cap.  τύπου  Ιερού,  ή τδ  περί  ποταμού  δημοσίου,  ή τδ  περί  I 
30,  thema  2,  lib.  L.  Desino  possidere, quod  alius  όχθης  δημοσίας,  χώραν  ίίχει.  Τδ  ιζ’  διάταγμα  τού 
mihi  ademit  et  [ubi]  monumentum)  positum  est],  et  γ*  τίτλου  έστί  βιβλίον  νη’,  τίτλος  ιγ’,  κεφάλαιον  ιζ’, 
quod  SACrum  factum  est.  Animadverte  autem,  iQ  θέμα  δ’,  περί  τδ  τέλος  * ΕΙ  δέ  κεΤται  μεταξύ  ήμών 


1037 


NOMOCANON.  - T1T.  II,  CAP.  I.  1038 

τόπος  Ιερός,  ή ζ\ς  ταφήν,  η «γιος,  ού  δύναται  συ-  A re  purgatio  n e positam  non  esse  eam  in  texlu  posi- 
στήναι  δουλείφ.  τδ  λα*  διάταγμα  του  β’  τίτλου  του  tam  legis  partem,  quae  dicit:  Tametsi  non  ut  talem, 
μα*  βιβλίου  έστί  τίτλος  β*,  κεφάλαιον  λ*,  θέμα  β’,  του  sed  privatum  eum  habeamus. Ac  idcirco  adhaerere 
ν’  βιβλίου  · Παύομαι  νέμεσθαι  8περ  άλλος  άφείλετο  illis  debes, quae  in  Basii.  conlinenlur.Digestum  9, 
μου,  και  τδ  μνημεΤον  Ιερόν  γένομενον.  Πρόσχες  tit.3,est  lib.L,tit. tertii  Cap.  9:  Per  diulurn&m  pOS- 
ουν  δτι  έν  τή  άνακαθάρσει,  ούκ  έτέθη  τδ ’έντός  κεί-  sessionem  usucapiuntur  [res]  corporales, exceptis 
μενον  μέρος  τού  νόμου  τδ  λέγ ον.  Καν  μή  ώς  τοιούτον,  [rebus]  sacris, SancllS, publicis,  populi  Romani, Cl- 
άλλ*  ώς  Ιδιωτικόν  αύτδν  εχωμεν.  Καί  διά  τούτο  vi  latum,  item  liberis  hominibus.  Digestum  1 et  2 
όφείλεις  προσέχειν  πλέον  τοΤς  kv  τψ  βασιλικψ  περί-  tit.i  lib.  XLIU  Digestorum e8tIib.LVIII,tit.l4,Cap.2, 
ερχομένοις.  T δ θ*  διάταγμα  τού  γ'  τίτλου  Ιστι  βιβλίον  thema  penult:  Legitima  interdicta  competuot  divi- 
ν’,  τίτλος  γ’,  κεφάλαιον  θ*·  Διά  χρονίας  νομής  δεσπό-  ni  juris  Causa,  SlCUt  [est]  : Νβ  quid  in  IOCO  SaCTO 
ζονται  τά  σωματικά,  χωρίς  Ιερών  ή άγίων,  ή δήμο-  fiat:  ie\,Quod  factum est,utrestituatur:  et  demor· 
βίων,  ή δήμου  'ρωμαίων,  ή πόλεως,  ή έλευθέρων  tuo  in  ferendo^el  sepulcro  adi  ficand  ο. bigeBiutn  { , 
άνθρώπων.  T δ α’,  καί  β*  διάταγμα  τού  α*  τίτλου  tit.6  est  tit.lSlibri  LVUI,Cap.l,quod  SIC  habet : Ait 
τού  μγ*  βιβλίου  των  Διατάξεων,  άστι  βιβλίον  νη’,  τί·  praetor  : In  loca  sacro  facere,  tnve  cum  immittere 
τλος  ιδ’,  κεφάλαιον  β',  θέμα  παρστέλευτον*  Τά  νόμι-  Β quid  VdtO.  Hoc  de  IOCO  Sacro  ΠΟΠ  de  profano  COm- 
μα  παραγγέλματα  άρμόζουσιν  ή διά  θιΐον  δίκαιον,  petit.  [Neque  huc  spectat]  ne  sacer  locus  adornetur, 
ώσπερ  tva  μή  γένηται  έν  ίερφ  τόμφ,  ή κάν  γένη-  sed  ne  [illi]  noceatur.  Sacrorum  locorum  cura  ad 
ται,  ΐνα  άποκαταστή.  Καί  περί  τού  είσκομίσαι  νε-  eos  pertinet, qui  illa  curant.  Digestum  2 lit.  8,  lib. 
xpov,  ή κτίσαι  τάφον.  Τδ  α’  διάταγμα  τού  ζ“*  τί-  XLIU,est  lib.LVIll,tit.8,cap.5,  thema  11  et  12,  quae 
τλου  δστί  τίτλος  ιε*,  κεφάλαιον  α’,  τού  νη’  βιβλίου,  ού-  sic  habent, ut  in  textu  scripta  sunt.Digestum  3 tit.6 
τως  έχον  'θ  πραίτωρ·  Έν  ίερψ  τόπψ  ή ποιεΤν  ή είσ-  libri  XLIVest  lib. XXVII, cap.  9,  quod  dicit, quemad- 
πέμπειν  τι  κωλύω.  Τούτο  περί  Ιερού  τόπου,  ού  περί  modum  in  lextU  scriptum eSt.Sed rogabit  [fortasse] 
βεβήλου  άρμόζει,  ού  διά  τδ  κοσμετσθαι  αυτόν,  άλλα  quispiam,  quamobrein  haec  legis  pars  quae  habet  : 
διά  τό  μή  βλάπτεσθαι.  Ή δε  φροντίς  τών  Ιερών  τόπων  Tametsi  nonut  talem, sed  privatum  eum  habeamus, 
τοΤς  φροντίζουσιν  αύτών  άνήκει.  τδ  β*  διάταγμα  τού  in  Basii.  non  sit  apposita?  Lege  cautum  est  in  cap. 
V τίτλου  τού  μγ*  βιβλίου  έστι  βιβλίον  νη’ τίτλος  η*,  13  tit.4  lib.xL,  non  rumpi  usucapionem  inde, quod 

κεφάλαιον  ε*,  θέμα  ια*,  ούτως  2χον  ώς  και  έν  τφ  bonae  fidei  possessor  per  denuntiationem  se  aliena 
κεψένφ  έγράφη.  Τδ  γ*  διάταγμα  τού  ζ”*  τίτλου  τού  possidere  intelligat.  Propter  hoc  igitur  repurga- 
μδ*  βιβλίου,  Ιστι  βιβλίον  κζ',  κεφάλαιον  θ*,  λέγον  ου-  tionis  auctori  iniquum  esse  visam  est, si  bonae  fi- 
τως  ώς  έγράφη  είς  τδ  κείμενον.  Έρωτήσει  τις  * Καί  q dei  possessoris  possessio  rumpatur,  eo  quod  Deo 
τίνος  χάριν  ού  προετέθη  έν  τοΤς  Βασιλικοΐς  τδ  μέρος  consecratum  sil,  quod  bona  fide  possidet.  Atque 
τούτου  τού  νόμου,  τδ  λέγον  * κάν  μή  ώς  τοιούτον,  (id  quidem  multo)  magis  [iniquum  visum  est],  si 
άλλ*  ώς  Ιδιωτικόν  αύτό  Ιχωμεν  ; ’Ενομοθετήθη  έν  ex  judice  hoc  non  intellexerit,  et  quasi  privatum 
κεφα>αίψ  \γ*  τού  δ*  τίτλου  τού  μ*  β'βλίου,  μή  περί-  illud  possederit,  [Ac]  propter  hoc  [quidem]  legis 
κόπτεσθαι  τήν  ούσουκαπητίαν,  έκ  τού  λαβε?ν  διά  [ea)  pars  quas  habet:  Tametsi  non  ut  sacrum, sed  ut 
παραγγελίας  είδησιν,  τδν  καλή  πίστει  νομέα,  δτι  privaturo  eum  possideamus:  non  estreccpla.Sanc- 
άλλοτριον  νέμεται·  Έδοξεν  ούν  διά  τούτο  ποιούντι  ta  vero  hic  ne  privata  sancta  dixeris  : sed  monu  - 
τήν  άκάθαρσιν,  άδικον  είναι  τό  περικόπτεσθαι  τήν  menta,quse  etiam  religiosa  dicuntur. Privata  enim 
νομήν,  τού  καλή  πίστει  νομέω;  έκ  τού  άνατεθήναι  sancta, sive  non  consecrata, dominio  subjiciuntur, 
τψ  θεψ  τδ  παρά  τόύ  καλή  πίστει  νομέως  νεμόμενον,  καί  μάλλον  εί  μηδε  τήν  περί  τούτου  εϊδησιν  έλαβεν 
άπδ  τού  δικαστηρίου,  άλλως  Ιδιωτικόν  αύτδ  ^εμετό*  διά  τοι  τούτο  τδ  μέρος  τού  νόμου  τδ  λεγον,  Κάν  *μή  ώς 
Ιερόν,  άλλως  Ιδιωτικόν  αύτδν  νεμόμεθα,  ούκ  έχθη  "Αγια  ένταύθα  μή  Ιδιωτικά  άγια  ειπης,  άλλά  τά  μνημεία, 
τά  καί  βελιγιόσσα  λεγόμενα.  τά  γάρ  Ιδιωτικά  άγια  ώς  τά  μή  Ιερωθέντα  δεσπόζονται. 

Κείμενον,  Βιβλίον  με*,  τίτ.  α*  διοίτ,  λη*,  Καλώς  D TextUS.  Lib.  XLY,  tit.  1,  digest.  38  : Recte  abs 
έπερωτώ  σε  κ.  τ.  λ.  usque  ad  τδ  δίκαιον  αυτού.  te,  etc.,  usque  ad  jus  mutetur,  ut  pag . 567. 

Σχόλιον.  Τδ  λη’  διάταγμα  τού  α*  τίτλου  τού  με’  Scholtum . Dig.  38  tit.  t lib.  XLV,  est  lib.  XLIII, 

βιβλίου,  έστι  βιβλίον  μγ*,  τίτ.  α’,  κεφ,  ιζ’,  θέμα  ε’,  tit.  l,cap.l 7, thema  5,quod  sic  habet:  Recte slipu· 
ούτως  έχον,  Καλώς  έπερωτώ  σε  παριστφν  τόδε,  ή κτί-  ΙοΓ  abs  te,  ut  illum  sistas, aut  [sedem]  sacram  vel 
ζειν  Ιερόν  ή μνημείου  τόπον.  Καί  ή έπί  τών  τοιούτων  locum  religiosum  aedifices.  Nam  et  in  istiusmodi 
γάρ  τόπων  μίσθωσις  έρβωται.  Καί  τδ  πγ*  διάταγμα  locis  locatio  valet.  Et  83  digest.  1 tit.  XLV  lib.est 
τούτου  έστί  βιβλίον  μγ*,  τίτλος  α*,  κεφάλαιον  πγ’,  lib.  XLiit,  tit.  1,  cap.  83,  thema  4 : Neque  rem 
θέμα  δ’  · ούτε  Ιερόν,  ούτε  μνημείου  πράγμα,  ούτε  τδ  sacram,  neque  religiosam,  neque  publicis  usibus 
διηνεκώς  τή  δημοσίφ  χρήσει  άφορισθεν,  έπερωτφν  in  perpetuum  segregatam  Stipulari  pOSSUm.  Νβ- 
δύναμαι  · ούτε  τδν  έλεύθερον  άνθρωπον,  κάν  el  δύ-  que  [vero  etiam]  hominem  liberum,  tametsi  ex 
ναται  δούλος  δ έλεύθεροο  γενέσθαι,  καί  δ Ιερός  ή δ libero  servus, et  res  sacra  publicave,  privata  fieri 
δημόσιος  Ιδιωτικός.  Εί  γάρ  καί  Ιδιωτικόν  έπερωτηθώ  pOSSit.Nam  licet  loCUDl  profanum  aut  Servum  pro- 
τόπον,  ή δούλον  καί  συμβή  τδν  τόπον  καθιερωθηναι  misero, ac  locum  sine  meo  dolo  consecrari contin- 
ή τδν  δούλον  έλευθερωθηναι  χωρίς  δόλου  μου  έλευ-  gat, liberor;  nec  in  obligationem  revocor,$i  rursus 


1039 


ί>ΗΟΤίΙ  PATRlARCHiE  CP.  1040 

lege  aliqua  locas  profanos,  aut  [homo]  liber  servus  A θερούμαι,  καί  εΐ  συμβή  lx  τίνος  νόμου  πάλιν  τί 
esse  coeperit.Et  thema 7 ejusdem  capitis,quod  di-  τόπον  Ιδιωτικόν,  ή τδν  έλεύθερον  δούλον  γεήσθαι 
cil:  [Hominem]  liberum  Stipulari  non  possum  sub  ούκ  ένέχομαι.  Καί  Θέμα  ζ'  του  αυτού  κεφαλαίου 
conditione,  quando  servus  effectua  erit : neque  Ιο*  λέγον  * τόν  έλεύθερον  ού  δύναμαι  έπερωτφν  ύπδ  αΤ- 
cum  sacrum, religiosumve, quando  profanus  [erit],  την  8τε  δούλος  γένηται  ούτε  τδ  Ιερδν  ή μνη- 

Illa  enim  Iduntaxat]  stipulari  possumus, quae  lem-  μεΤον  ύτε  γένωνται  Ιδιωτικά.  ’ΚκεΤνα  γάρ  k«- 
pore  stipulationis  subjici  usibus  dominioque  nos-  έρωταν  δυνάμεθα,  δσον  κατά  τον  καιρόν  της  έπ- 
tro  poesunt. Digestum  94  est  lib.XLUI,tit.4,Cap.9f , ερωτήσειος,  της  χρήσεως,  καί  της  δεοπο τείας  ήμών 
thema 2, quod  eadem  fermecomprehendit, qu®  pa-  γενέοθαι  δύναται.  Το  διάταγμά  έστι  βιβλίον  μγ\ 
triarcba  fusius  scripsit.  Digestum  437  est  ejusdem  τίτ.  α*,  κεφάλαιον  {V,  θέμα  β’,  τά  αυτά  σχιδδν 
Liulib.ettit.  cap.  137,  thema  A,  quod  ait:  Invalide  διαλαμβάνον  δσα  καί  δ πατριάρχης  περιφραστι- 
etipulor  sub  conditione, quae  lege  prohibita  est:  ve-  &γρ*ψε.  τδ  ρλζ’  διάταγμα,  Ιστι  τού  μγ  βι- 
luti:  Dabis  si  Petrus  rem  sacram , vel  religiosam,  6λίου  καί  τίτλου,  κεφαλαίου  ρλζ’,  θέματος  δ*,  λέγον  · 
vel  publicis  usibus  in  perpetuum  segregatam  ven-  Άνισχύρως  έπερωτώμαι  περί  αΐρεσιν  ύπδ  τού  νόμον 
Oderit?  Tametsi  fieri  potest, ut  earum  rerum  jus  κεχωλυμίνην,  ©Τον  Δίδως  έάν  Πέτρος  πωλήση,  xh 
mutetur.  Idem  [est],  si  conditio  natura  impossi-  b*8pH  ί μνημ·τον  ή τδ  τη  δημοσίφ  χρήσει  άφω- 
bilis  sit.  Locatio  autem  desacra  [aede]  valet  quae  ρισμένον,  el  καί  δυνατόν  έστι  τδ  δίκαιον  των  τοιον- 
deea  aedificanda, non  autem  [in  locatumj  traden-  των  έναλλαγηναι  πραγμάτων  · τδ  αύτδ  κάν  τη  φύ™ 
da, est  inita.  Si  quis  enim  monasterium  conduxe-  άδύνατός  έστιν  η αϊρεσις.  Σημείωσαι  · μίσθωαις  δ!  η 
rit,non  modo  non  ex  conductione,  tum  jure  desti-  4π1  τψ  Ιερφ  Ιββωται,  ή συστάσα  χάριν  τού  κτισθηναι 
tuta, tum  invalida,  utilitatem  sentiet,  verum  etiam  * δ fcp δν,  ού  μήν  ή έπί  έκδόσει  τού  Ιερού  · έάν  γάρ  τις 
punietur.  Qui  enim  conducunt,  ac  inlervenien-  ^κλάβηται  μισθωτικώς  μοναστήριον,  ού  μόνον  ουχ 
tibus  pactis  suscipiunt  monasteria,  Ut  qui  jure  ώφεληθήσεται  άπδ  της  μισθώσεως  ώς  ούσης  παρανό- 
improbatum  contractum  inierint,  Dei  legisque  μου  καί  ανίσχυρου,  άλλά  καί  κολασθήαεται.  Οί  γάρ 
Condemnationem  metuunto·  μισθούμενοι  καί  οί  πακτωτικής  έκλαμβανόμενοι  μο- 

ναστήρια, ώς  παράνομον  συνάλλαγμα  πεποιηκότες,  ύφοροίσθωσαν  τήν  άπδ  τού  θεού  καί  τού  νόμου  xa- 
τάκρισιν. 

Textus . Lib.  XLVII,  tit.  22,  et  lib.  LVII,  tit.  A,  G Κείμενον.  Βιβ.  μζ’,  τίτ.  κβ’#  διάτ.  β’,  κ.  τ.  h 
Dig.  Qui  cum  armis  etc.,  usque  ai  non  sunt  pu-  usque  ad  ούκ  εΐσί  δημόσια, 
blica,  ut  pag.  570. 

Scholium.  Digestum  2 tit.  22  lib.  XLVU  e8l  lib.  Σχόλιον.  Τδ  β'  διάταγμα  τού  κβ’  τίτλου  τού 
lx,  tit.  32,  cap.  2 : Quisquis  contra  legem  coi-  μζ*  βιβλίου  k<nt  βιβλίον  ξ*,  τίτλος  λβ*,  κεφάλαιον  β*  · 
legium  fecerit, tenetur  ea  poena,  qua  [tenentur  hi]  *0  παράνομον  ποιων  σύστημα,  τη  κατά  των 
qui  cum  armis  locum  publicum  vel  sacrum  occu-  δπλοις  τόπον  δημόσιον,  ή Ιερδν  κατεχόντων,  ύπόχει- 
pant. Digestum  l,tit.4, lib. XLVI1I  Digest. est  lib.  LX,  ται  ποινή.  Τδ  α*  διάταγμα,  τού  δί  τίτλου,  τού  μη’ 
tit.36,cap.4:  Lex  de  [majestatis]  insidiatoribus  si-  βιβλίου  των  Διατάξεων,  Ιστι  βιβλίον  ξ’  τίτλος  λζ^, 
milisest  legis  de  sacrilegio.  Et  tenetur  illa,  qui  κεφάλα ιον  a’  * *o  περί  των  έπιβούλων  νόμος,  δμοιός 
adversus  populum  Romanum  [aliquid[  commisit,  έστι  τψ  περί  Ιεροσυλίας,  καί  ένέχεται  αύτψ  δ κ*τέ 
Et  qui  dolo  I malo]  elfecit,  Ut  obsides  injussu  τού  "Ρωμαϊκού  δήμου  πλημμελήσας,  καί  δ σπουδάσσς 
principis  interciderint  : Ut  armati  homines  in  κατά  δόλον  παρά  κέλευσιν  βασιλέα»  άναιρεθηνσι 
urbe  adversus  urbem  sint,  Ut  locus  [aliquis]  aut  τούς  δμήρους,  ή tva  Ινοπλοι  άνθρωποι  έν  πόλει  κατέ 
templa  occupata,  vel  seditiosus  conventus  factus  τής  πόλεως  ώσιν,  ή Tvx  τόπος  ή Ιερά  κατασχεθώσιν, 
sit  : Ut  magistratus  occideretur.  Et  qui  hostibus  ή στασιώδης  γένηται  σύνοδος,  ή ΐνα  φονευθη,  δ σρ- 
nuntium  aut  litteras  misit,  signumve  dedit,  aut °χων,  καί  δ πρδς  τους  πολεμίους  άγγελον  ήγρέμ* 
alioqui  ipsos  juvit, atque  adulatus  est.  Qui  denique  μ«τα  πίμψας,  και  σημεΤον  αύτοΤς  δεδωκώς,  ή άλλως 
milites  adversus  rempublicam  ad  seditionem  tu-  βοηθήσας  αύτοΤς,  καί  ύπονοθεύσας,  ή έρεθίσες 
multumve  concitaverit.  Digest.  17  tit  46  lib.  XXX  στρατιώτάς  πρδς  στάσιν  ή θόρυβον  κατά  τής  πολι- 
est  lib.  II,  tit.  2,  cap.  47,  quod  sic  ait,  circa  ini-  τείας.  Τδ  ιζ*  διάτ.  τού  ιζ“*  τίτ.  τού  λ'  βιβλίου  Ιστί  βι- 
tium  : Inter  publica  non  continentur,  neque  sa-  βλίον  β’,τίτ.  β’,  κεφ,  ιζ’,  ούτω  λόγον  περί  τής  άρχίς* 
cra,  neque  religiosa,  neque  quas  publicis  usibus  *Ev  δε  τοΤς  δημοσίοις  ού  περιέχεται,  ούτε  τά  Ιερά,  ούτε 
sunt  destinata  : sed  si  qua  sunt  civitatum,  velut  τά  μνημεία,  ούτε  τά  ταΤς  δημοσίαις  χρήσεσιν  άφω- 
[earum]  bona.  ρισμένα,  άλλ’  ει  τινα  Ιστι  πόλεων,  οΤον  αΐ  ούσίαι. 

Textus.  Lib.  33,  tit.  I,  digest.  20:  Si  legavero,  Κείμενον.  Βιβ.  λγ’,  τίτ.  α’,  διάτ.  κ’,  έάν λεγατεύσω, 
etc.,  usque  ad  facere  haeres  cogetur,  ulpag. 670.  κ.  τ.  λ.  usque  ad  κληρονόμος  άναγκάζεται. 

Scholium.  Digest.  20,  tit.  4,  lib.  ΧΧΧΠΙ  Digest.  Σχόλιον.  Τδ  κ’  διάτ.  τού  λ τίτ.  τού  λγ’  βιβλίου 
est  thema  ult.  cap.  20  tit.  4 lib.  XLIV,  quod  sic  των  Διατάξεων,  Ιστι  θέμα  τελευταΤον  τού  κ’  κεφ.  τον 
habet.  Ut  in  compendio  propositum  est.Digest.  17  δ’  τίτ.  τού  μδ’  βιβ.  ούτως  Ιχον  ώς  συνωψίσθη.  Τδ  ιζ’ 
tit.  1 lib.  VXXIV  est  Basii,  lib.  XLIV,  tit.  44,  cap.  διάτ.  τού  a’  τίτ.  λ$*  βιβλίου,  Ιστι  των  Βασιλικών 


1041 


NOMOGANON.  — TIT.  III,  GAP.  I.  1042 

βιβλίον  μδ’,  τίτ.  ιδ’,  κεφ.  ιζ*,  ούτως  3χ ον  ώς  συνωψί- Α 17,  quod  ita  habet,  qoemadmoduiA  compendiose 
σθη.  Τό  λε’  διάτ.  του  ιβ*  τίτ.,  του  μ*  βιβλίου,  Ιστι  propoeitum  est.  Digest.  35  tit.  12  lib.  XL  est 

βιβλίον  μη*,  τίτ.  V,  *«φ,  λε’  · Κτίζων  τις  εύκτήριον  lib.  xLviii,  tit.  8,  cap.  35  : Cum  quidam  sedifica- 

άφώρισεν  αύτψ  δούλους  τού  κληρονόμου  Ισονται  ret  oratorium,  destinavit  illi  servos,  bi  haeredis 
ουτοι.  Tb  ε'  διάτ.  τού  α’  τίτ.  του  κδ'  βιβ.  έστί  βι-  erunt.  Digest.  5 tit.  1 lib.  xxiv  est  lib.  Basii, 

βλίον  των  Βασιλικών  λ’,  τίτ.  α’,  κεφ.  ε’,  θέμα  η’,  XXX,  tit.  1,  cap.  5,  thema  8,  quod  parti m ita 

Ιχον  kv  μέρει  καθώς  είς  τό  κείμενον  kxi&n.  Tb  λζ*  habet,  ut  in  textu  positum  est.  Digest.  37  tit.  2 
διάτ.  τού  β’  τίτ.  τού  λδ’  βιβ.,  .Κστι  βιβλίον  μδ*  των  lib.  XXXIV  est  lib.  XLIV  Basii.,  tit.  15,  cap.  37, 
Βασιλικών,  τίτ.  ιε\  κεφ.  λζ’,  θέμα  τελευταΤον  ούτως  thema  ult.,  quod  sic  habet : Si  dixerim,  ut  fiant 
Ιχο4  * Έάν  ειπω  γένέοθαι  σταυρούς  άπό  p’  λίτρων  cruces  ex  centum  libris,  et  in  illa  sacra  aede  sta- 
καί  άνατεθηναι  iv  τφδε  τψ  ίερφ,  πάντες  δε  έν  τφ  tuantur,  ac  vero  quae  io  ea  [cruces]  sunt,  omnes 
αύτψ  Ιερφ  οντες,  άργυροι  καί  χαλκοί  είσιν,  άργυ-  argenteae  et  aereae  sunt,  argenteas  facere  haeres 
ρους  b κληρονόμος  άναγκάζετάι  ποιεΤν,  ού  μεν  χαλ-  cogetur  : non  autem  aereas  aut  aureas  dare  [ρά- 
κους δίδωσιν,  οδτε  χρυσούς.  terit. 

Κείμενον.  Βιολ.  λε’,  τίτ.  β’,  διάτ.  α’  · Καί  έπί  τοΤς  Textus . Lib.  XXXV,  tit.  2,  digest.  1 : In  iis, 
τφ  θεφ  ληγατευομένοις,  κ.  τ.  λ.  usque  ad  καί  καθ'  Β etc.,  usque  ad  monachis,  aut  pauperibus,  ut  pag. 
δμάδα.  570. 

Σχόλιον.  Tb  a'  διάτ.  τού  β*  τίτ.  τού  λε’  βιβλίου  Seholtum.  Digest.  1 tit.  2 lib.  xxxv  Digest.  est 
των  Διάτ.,  Ιστι  βιβλίον  μα’  των  Βασιλικών  τίτ.  a’,  lib.  XLI  Basii.,  tit.  4,  cap.  1,  thema  3,  quod  par- 
κιφ.  α’,  θέμα  γ',  λέγον  kv  μέρει  φαλκιδιούσθαι  καί  tim  dicit,  etiam  quae  Deo  legantur,  Falcidiae  ob- 
τά  τφ  θεφ  λεγατευάμενα*  Έξωθεν  δέ  τού  αυτού  κεφ.  noxia  esse.  Yerum  in  Scholio  ad  idem  cap.  dicit 
φησιν  6 Παλαιός  ταυτά  βητώς.  *Η  περί  διαφόρων  κε-  haec  expresse  Palaeos  : De  diversis  ecclesiasticis 
φαλαίων  έκκλη  σι  αστικών  ρλα’  νεαρά  ού  συγχωρετ  capitulis  novella  131  non  permittit  Falcidia  ac- 
τψ  φαλικιδίφ  περικόπτεσθαι  τά  είς  ευσεβείς  αΙτίας  eidi,  quae  in  pias  causas  legata  SUnt.  Scholiasles 
ληγατευόμενα.  'O  δ!  σχολιαστής  φησι  · Ταύτα,  οΐμαι,  νβΓΟ  hSBC  dicit  : Existimo  praesens  [hoc]  diges- 
ώ;  zb  παρόν  διάτ.  άνηρέθη  παρά  τής  ρλα’  νεαρές  tum  abrogatum  esse  a novella  131,  quae  posita 
τής  κειμένης  έν  τψ  γ’  τίτ.  του  ε*  βιβλίου  καί  αύτίκα  est  in  tit.  3 lib.  V,  et  mox  latiue  docet,  quOmo- 
διδάσκει  πλατύτερον  πώς  άνηρέθη  ο νόμος  ούτος.  do  haec  lex  abrogata  sit.  Atque  hsBc  quidem  di- 
Καί  ταύτα  μέν  είπαν  6 σχολιαστής  καί  δ Παλαιός  * xerunt  scholiastes  6t  Palaeus.  Milii  autem  vide- 
έμοί  δέ  δοκετ  δτι  ού  καλώς  αύτοΐς  kξελήφθησαv  τά  tur,  illos  non  recte  novellam  intellexisse.  Non 
τής  νεαράς.  ούδΐ  γάρ  άδιαστίκτως  άφαλκιδίωτα  enirn  indistincte  retenta  Falcidia  dantur,  quae  in 
δίδονται  τά  είς  ασεβείς  αΙτίας  καταλειφθέντα  * άλλ’  εΐ  pias  causas  relicta  SUnt  Sed  si  haeres  dolum  in 
μέν  καιροπραγμονήσει  6 κληρονόμος  περί  τήν  δόσιν  dandis  legatis  committat,  perdit  competentem 
τού  ληγατευθέντος,  άκόλλυσι  τον  άνήκοντα  τούτψ  sibi  Falcidiam,  et  dat  legata,  quemadmodum  no· 
φαλκίδιον,  καί  δίδωσι  τά  ληγατευθέντα,  ώς  ή νεαρά  vella  dicit : si  vero  probe  in  illis  dandis  versetur, 
φησιν  · εί  δέ  ευγνωμονήσει  περί  τήν  δόσιν  τούτων,  percipit  competentem  sibi  Falcidiam.  Loquitur 
λαμβάνει  τόν  άνήκοντα  αύτψ  φαλκίδιον.  Φησί  γάρ  ή enim  ipsa  novella,  lib.  v,  tit.  3,  cap.  9,  posita, 
αύτή  νεαρά  κειμένη  kv  βιβλίψ  ε’,  τίτ.  γ’,  κεφ.  θ’,  hunc  ad  modum  expressis  verbis  : Si  vero  haeres 
ούτω  βητώς  * El  δέ  b κληρονόμος  τά  είς  ευσεβείς  al-  ea  quae  in  pias  causas  relicta  sunt,  non  impleat, 
τίας  καταλελειμμένα  μή  πληρώσει  λέγων  τήν  κατα-  dicens,  ΠΟΠ  Sufficere  ad  has  relictum  sibi  patri- 
λειφθεΐσαν  αύτψ  περιουσίαν  μή  άρκεΤν  είς  ταύτας,  monium  : jubemus  ut  omni  lucro  quod  6X  Fal· 
παντός  τού  έκ  τού  φαλκιδίου  κέρδους  σχολάζονται  cidia  provenit  vacante,  quidquid  in  hujusmodi 
όσονδήποτε  εύρεθή  έν  τή  τοιαύτη  ο ’ύσίφ,  προχωρεΐν  facultatibus  inventum  fuerit,  providentia  sanc- 
προνο'φ  τού  άγιωτάτου  των  τόπων  Ιπισκόπου  είς  τάς  tissimi  locorum  episcopi  lotum  in  causas,  ad 
αΙτίας  είς  άς  καταλέλειπται . Ζήτει  καί  τό  δλον  θ’  quas  relictum  est,  procedat.  Quaeras  vero  totum 
κεφ.,  καί  άνάγνωθι  αύτό  άναγκαΐον  βν.  τό  β*  διάτ.  9 cap.  atque  legas,  cum  [cognitu]  necessarium 
τού  ιβ’  τίτ.,  τού  ν’  βιβλίου  των  Διάτ.  έστί  βιβλίον0 sit.  Digest.  2 tit.  42  lib.  l Digest.  est  lib  Basii, 
των  Βασιλικών  νδ’,  τίτ.  ιδ*,  κεφ.  β’,  ούτως  έχον  ώς  είς  LIV,  tit.  14,  cap.  2,  quod  sic  habet,  Ut  in  textu 
τό  κείμενον  έγράφη.  *Η  α’ διάτ.,  τού  β’  τίτ.  τού  α’  scriptum  esi.  Constit.  1,  tit.  2 lib.  1 Cod.  est 
βιβλίου,  τού  Κώδικάς  έστι  κεφ.  α’  τού  α’  τίτ.  τού  ε’  cap.  1 tit.  1 lib.  V,  quod  ita  habet,  Ut  in  textu 
βιβλίου  ούτως  Ιχον  ώς  είς  τό  κείμενον  συνωψίσθη.  Ή sub  compendio  est  propositum.  Const.  13  ejus- 
ιγ*  διάτ.  τού  αύτού  τίτ.  καί  βιβλίου  ούκ  Ιτεθη  είς  dem  tit.  et  lib.  in  Basii,  non  6St  posita, 
τά  Βασιλικά. 

Κείμενον.  Διάτ,  ιθ'  * At  γινόμεναι  μέχρι  φ*  νο-  TeXtUS . Const.  19  : QlISB  donationes,  6tC.,  US· 

μισμάτων,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  οΤκων  λαμβάνει  τό  κα-  que  ad  accepit  relictum,  ut  pag.  570  571. 

ταλειφθέν. 

Σχόλιον.  *H  ιθ’  διάτ.  τού  β’  τίτ.,  τού  α’  βιβλίου  Scholiutn.  Const.  19  tit.  2 lib.  I Cod.est  cap.8 
τού  κώδικάς  έστι  κεφ.  η’  τού  α’  τίτ.  τού  ε’ βιβλίου  tit.l  lib.v  Basii·, quod  sic  ad  verbum  habet,  quem- 
τών  Βασιλικών,  ούτως  ίχον  έπιλέςεων  ώς  είς  τό  admodum  in  textu  scriptum  est.  Nota  vero,quod 


1043 


ΡΗΟΤΙ1  PATRIARCHAE  CP. 


1044 


const.  22,  in  lib.  V,  Ut.  l,cap·  40,  posita  esi,  ve-  A κείμενον  έγράφη.  Σημείωσαι  δέ  δτι  ή κβΓ  διάτ. 
rumtamen  non  u!  in  textu  habetur,  sed  aliter  Di-  έτέθη  εις  βιβλίον  ε’,  τίτ.  α’,  κεφ.  ι’,  πλήν  ούχ  ώς  είς 
cit  enim  : Ne  describatur  ecelesiafaut  venerabilis  τδ  κείμενον  κετται,  άλλά  άλλως  : φησί  γάρ  * Μη  δια- 
domus,  aut  monasterium  in  lucrum.Observa  igi-  γρίφέσθω  έκκλησία,  i εύσεβής  οίκος  η μοναστήριον 
tur  hoc,  quod  multum  Utilitatis  affert,  adversus  επί  κέρδει.  Σημείωσαι  ούν  τούτο  πολλά  χρησιμευον 
eos  qui  monasteria  donant,et  vendunt  aut  emunt  είς  τούς  έκπροικίζοντας  μοναστήρια,  και  πωλούντας 
venerabiles  domus,  Const.  23  et  25  in  Basii,  non  καί  άγορϋίζοντας  ευαγείς  οίκους.  Ή κγ'  διάτ.  καί  ^ 
sunt  positas.  Tn  vero  scias  quod,  tametsi  illa  κε’,  ούκ  έτέθησαν  βέ;  τά  Βασιλικά.  Σι)  δε  γίνωσχε 
const.  statuat,  solo  centum  annorum  curriculo  8τι  καν  ή τοιαύτη  διάτ.  διορίζηται  μόνη  έκατονταετί* 
venerabiles  domus  rejici : [contra]  tamen  1 cap.  τούς  εύαγεχς  οίκους  έκβάλλεσθαι,  άλλά  τύ  * χεφ., 
novellas  441  Justiniani,  sive  ult.  cap.  tit.  2,  lib.  τής  ρια’  'Ιουστινιάνειου  νεαρας  ήτοι  τδ  τελευτάν 
V Basii,  haec  in  haec  verba  sanciat  : Nulla  actio,  κεφ.  του  β’  τίτ.  του  ε*  βιβλίου  των  Βασιλικών  τούτα 
quas  venerabili  cuipiam  domui  competit,  sive  βητώς  θεσπίζει  · Πασα  άγωγη  προσήκουτα  σεπτφ 
personalis  sive  hypothecaria  Sit,  transcendit  qua-  οικψ,  είτε  προσωπική  είτε  ύποθηκάριάς  έστιν,  ούχ 
draginta  annos  temporalium  proscriptionum, quas  υπερβαίνει  τά  μ’  Ιτη  των  άμοζουσων  έχάστψ  οιχφ 
unicuique  isliusmodi  sacro  domui  competunt,  et  Β τοιούτφ  εύαγεΤ  πρόσκαιρων  παραγραφών,  φυλαττου- 
quidem  sua  tempora  servant.  σών  μέντοιγε  τους  οίκείους  χρόνους. 

Textus.  Et  tit.  3 ejusdem  lib.  const.  24,  ait  Κείμενον.  Και  τίτ.  γ*  του  αυτού  βιβλίου,  διάτ. 
ratum,  etc·,  usque  ad  Const.  55  [tradit],  ut  pag.  κδ’,  φήσίν  έββώσθοι,  x.  τ.  λ.,  usque  ad  διάτ.  τώ 
572-574.  αύτου  τίτλου. 

Scholium.  Const.  24,  tit.  3 lib.  l Cod.  est  lib.  Σχόλιον.  *H  κδ’  διάτ.  του  γ’  τίτ.  του  «'  βιβλίου 
XLIV,  tit.  18,  cap.  34.  Non  autem  in  Basii,  posi-  του  Κώδικάς  έστι  βιβλίον  μδ’,  τίτ.  ιη*,  κεφ.  λδ’*  σοκ 
tum  est,  Ut  Cod.  tradit,  sed  dicit  illud  ita : Quod  έτέθη  δέ  έν  τοΤς  ΒασιλικοΤς  ώς  δ Κώδιξ  διελάμβανεν, 
pauperibus  relinquitur,  ne  incertum  existimator,  άλλ*  ο5τω  φησίν  δ Βασιλικά;  · Τδ  τοΤς  πτωχοί;  κατα- 
Const.  28  in  Basii,  non  est  posita.  Const.  3,  tit. 2 λιμπανόμενον  μή  νομιζέσθω  άδηλον.  Ή κη’  διάτ. 
Novellarum,  est  novella  Justiniani! 31  [ac]  posita  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά.  Ή γ’  διάτ.  τού  β’  τίτ. 
[est|  in  lib.  Basii.  V,  tit.  3,  cap.  8,  quod  sic  ha-  των  Νεαρών  έστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρλα’,  κείμενη 
bet  : sed  et  si  quis  pro  redemptione  captivorum,  έν  βιβλίψ  ε’  των  Βασιλικών,  τίτ.  γ\  κεφ.  η',  ουτω; 
aut  alimonia  pauperum,  haereditatem  vel  lega-  Ιχοντι  * El  δέ  καί  τις  ύπέρ  άναββύσεως  αιχμαλώτων, 
tum,  in  rebus  mobilibus,  aut  sese  moventibus,  ή άποτροφής  πενήτων  κληρονομίαν  ή ληγάτον  κα- 
aut  immobilibus,  sive  semel  sive  annuum  reli- C ταλείπη  έν  πράγμασι  κινητοίς,  ή αύτοκινήτοις,  ή 
querit  : et  hoc  modis  omnibus  secundum  testa-  άκινήτοις.  είτε  άπαξ,  είτε  έτήσιον  και  τούτο  τρόποις 
toris  voluntatem  per  eos  qui  id  exsequi  jussi  άπασι  κατά  την  του  διαθεμένου  γνώμην  άπδ  των  χε- 
Sunt  praestator.  Si  specialiter  non  dixerit,  cujus  λευσθέντων  τούτο  ποιήσαι,  πληρούσθω.  Et  δε  μη 
loci  pauperibus  haec  reliquerit,  jubemus.  Ut  re-  Ιδικώς  ειπη  ποίου  τόπου  πένησι  ταύτα  κατέλιπεν, 
ligiosissimus  civitatis  episcopus,  in  qua  testator  χελεύομεν  τδν  φσιώτατον  της  πάλεως  έπίσχοπον  έν  $ 
domicilium  habuit,  eas  res  ad  se  recipiat,  et  in-  οικίαν  δ διαθέμενος  είχε  παραλαμβάνειν  τά  αυτί 
ter  pauperes  suffi  civi  tatis  distribuat.  Caeterum  πράγματα,  καί  τοίς  τής  αύτής  πάλεως  πένησι  διά- 
const.  45,  tit.  2 Novellarum  in  Basii,  non  est  νέμειν.  Ή δέ  με'  διάτ.  του  β'  τίτ.  των  Νεαρών  ού* 
posita,  similiter  neque  const.  55  ejusdem  tit.  et  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά.  'Ωσαύτως  ούδέ  ή νε'  διάτ. 
lib.  τού  αύτού  βιβλίου  καί  τίτ. 

Textus . Const.  vero  3,  tit.  2 Novellarum  de  Κείμενο).  Ή δε  γ'  διάτ.  του  β’  τίτ.  των  Νεαρών, 
ejusmodi  legato  dicit.  Si  qui,  etc.,  usque  ad  re-  x.  τ.  λ.  usque  ad  χατελείφθη  προχωρήσαι. 
lictum  est,  procedat,  ut  pag.  574. 

Scholium.  Const.  3,  tit.  2 Novellarum  est  Σχάλιον.  Ή γ*  διάτ.  τού  β τίτ.  των  Νεαρών  έστι 
novella  Justiniani  131  [ac]  posita  fest)  in  lib.  Vq νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρλα’,  κείμενη  έν  βιβλίψ  ε’  Β*· 
Basii.,  tit.  3,  cap.  9,  quod  et  integrum  in  initio  σιλικών,  τίτ.  γ’  κεφ.  θ',  δ δή  καί  κατεστρώθη 
prasentis  cap.  insertum  est,  ita  incipiens  : Sed  δλοκλήρου  έν  τή  καταρχή  τού  παρόντος  κεφ.  άρχό- 
et  si  quis  pro  redemptione  captivorum.  μενον  ούτως  * El  δέ  ύπέρ  άναββύσεως  αιχμαλώτων. 

Textus.  Const.  48  tit.  3 lib.  I ait  : quod  quis,  Κείμενον.  Ή δέ  μη*  διάτ.  τού  γ’  τίτ.,  τοΰ  α 

etc.,  usque  ad  modorum  [hanc]  excludi,  Ut  βιβλίου  φησίν,  κ.  τ.  λ.  usque  ad  άποκλείεται  τρόπων. 
574-575. 

Scholium.  Const.48  tit.  3,  lib.  HI,  Cod. non  est  Σχόλην.  Ή μη*  διάτ.  τού  γ’  τίτ.  τού  α'  βιβλίου 

posita  in  Basii. ; const.  vero  3, lib.  ii  Novellarum,  ούκ  έτέθη  είς  τά  βασιλικά.  Ή δέ  γ’  διάτ.  τού  β 
est  novella  Justiniani  131,  posita  [qu®  est]  in  τίτ.  των  Νεαρών  έστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρλα', 
lib.  Basii.  v,tit.3,  cap.  8, quod  et  secundo  abhinc  κειμένη  έν  βιβλίψ  των  Βασιλικών  t9  τίτ.  γ’,  κεφ.  η\ 
superiori  scholio  insertum  est.  Const.  52  tit.  2 δ καί  κατεστρώθη  είς  το  παρελθδν  καταβατόν.  Ή 
lib.  I Cod.  in  Basii,  non  est  posita.  Verum  const.  νβ*  διάτ.  τού  β’  τίτ.  του  α βιβλίου  τού  Κώδικο;  ούκ 


1045 


1046 


NOMOCANON.  - TIT.  II,  GAP.  II. 

έτεΟη  είς  τά  Βασιλικά.  Ή μέντοι  β*  διάτ.  του  α’Α  2 tit.  ( Novellarum  esi  novella  Justiniani  423,  ac 
τίτ.  τών  Νεαρών  έστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρκγ*  posita  est  in  lib.  Dasii.  IV,  tit.  1,  cap.  5 6t  6,  ad 
και  έτεθη  έν  βιβλίψ  τών  Βασιλικών  δ',  τίτ.  α’,  κεφ.  eumdem  prope  modum,  quo  hic. 
t’  και  ζ“*,  ούτω  σχεδόν  ώς  ένταύθα  κεΤται. 

Κείμενος  Λέγει  δε  ή α’  καί  μόνη  διάτ.  του  μη*  TextUS.  Dicit  ρΟΓΓΟ  1,  eaque  Unica,  COnst.  Iit. 
τίτ.  του  βιβλίου  τού  κώδικος,  κ.  τ.  ).  usque  48  lib.  vi  Cod.  : Yalere,  etc.,  usque  ad  obvene- 
ad  συμβάσαν  ζημίαν.  pit,  resarciet,  ut  pag.  574. 

Σχόλιον.  Ή α'  διάτ.  του  μη*  τίτ.  του  ζ " βιβλίου  Scholium.  Const.  4 tit.  48  lib.  VI  Cod.  posita 

τού  κώδικος  κεΐται  lv  βιβλίψ  μδ’,  τίτ.  ιη’,  κεφ.  λ’,  est  in  lib.  xuv,  tit.  18,  cap.  30,  quod  quaere, 
και  ζήτει  τούτο  περί,  τά  μέσα  διαλαμβάνον  δσα  εις  Circa  medium  enim  tractat,  quaecunque  in  textu 
xb  κείμενον  έγραφησαν.  τά  $έ  λεγδμενα  περιέχεσθαι  scripta  sunt.  Quae  vero  dicuntur  comprehendi  in 
έν  τψ  κζ’  τίτ.  της  γ’  Ινστιτουτιώνος  ούκ  έτέθησαν  27  tit.  [lib.]  III,  et  16  tit.  [lib.]  ivlnstil.  in  Basii, 
είς  τά  Βασιλικά.  'Η  μέντοι  β’  διάτ.  τού  β*  τίτ.  τών  non  sunt  posita.  Sane  vero  const.  2 tit.  2 Novel- 
Νεαρών  έστι  iV  κεφ.  τού  β’  τίς.  τού  ε’  βιβλίου  καί  larum  est  cap.  18  tit.  2 lib.  v,  quod  fere  eadem 
φη*ι  σχεδόν  τά  αυτά.  *Η  δε  α’  διάτ.  τού  αυτού  βι-  dicit.  Const.  autem  1 ejusdem  lib.  Novellarum  in 
βλίου  τών  Μεαρών  ούκ  έτεθη  είς  τά  βασιλικά.  Β Basii,  non  est  posita. 

ΚΕΦΛΛ.  Β*.  — Περί  Ιερών  σκευών  καί  άναθη-  CAP.  II.  — De  Sacris  VOStS , et  donarii$ . 
μάτων. 

Αποστόλων  κανών  ογ’  · συνόδου  α’  καί  β»  συγ-  Apostolorum  canon  73 ; concilii  1 et  2 in  aede 
κροτηθείσης  έν  τψ  ναψ  τών  'Αγίων  Αποστόλων  κανών  Sanctorum  Apostolorum  coacti,  canon  1,  40;  ex 
α’,  ι’  · Κυρίλλου  έκ  της  πρδς  Λόμνον  έπιστολής  epistola  Cyrilli  ad  Domnum  caput  2. 

*·*·  0*· 

Κείμενον.  'Η  ιζ'  διάτ.  τού  β’  τίτ.  τού  α’  βι-  TextUS.  Const.  17  tit.  2 lib.  1 Cod.  ait  : Quod 

βλίου  τού  κώδιχός  φησιν,  χ.  τ.  λ.,  usque  ad  εΐ  μη  dum  extra,  etc.,  usque  ai  redemptionem  capti- 
διά  λύσιν  αΙχμαλώτων.  VOrum,  Ut  pag . 579. 

Σχόλιον.  Ή ιζ’  διάτ.  τού  β’  τίτ.  τού  α’  βιβλίου  Scholium.  Const.  17,  tit.  2,  lib.  i Cod.  non  est 

τού  κώδικος  ούκ  έτέθη  είς  τά  βασιλικά,  ούδέ  ή κα\  posita  in  Basii.,  neque 21.  Yerumdlgest.  62  tit.  1 
Το  μέντοι  ξβ’  διάτ.  τού  α’  τίτ.  τού  ιη'  βιβλίου  lib.  ΧνΠΙ,  est  lib.  XIX  Basii. , tit.  1 , cap.  62,  the- 
έστί  βιβλίον  ιθ’  τών  Βασιλικών,  τίτ.  α',  κεφ.  ξβ’,  ma  2,  quod  habet,  Ut  in  textu  Scriptum  est.  Tit. 
θέμα  β’.  ούτος  έχον  ώς  εις  xb  κείμενον  έγράφη·  'OC  1 [lib.]  II  Instit.  in  Basii,  non  est  positus.  Const. 
a’  τίτ.  της  β'  Ινστιτουτιώνος  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βα-  1 tit.  2 Novellarum  est  novella  Justiniani  120. 
σιλικά.  Ή a’  διάτ.  τού  β1  τίτ.  τών  Νεαρών  έστι  Hoc  autem  ejus  Caput  non  OSt  positum  in  Basii, 
νεαρά  'Ιόυστινιάνειος  ρκ’  * τούτο  δέ  αύτής  xb  κεφ. 
ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά. 

Κείμενον.  Ή δέ  β*  διάτ.  τού  αυτού  τίτ.  φησίν,  Textus.  Const.  2 ejusdem  tit.  dicit : Ut  ne  sa- 

ώστε  τά  Ιερά  σκεύη,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  καί  ούχ  άβ-  cra,  elc.,  usque  ad  inde  actio  non  competat,  ut 
μόζει  έκ  τούτου  άγωγή,  pag.  579-582. 

Σχόλιον.  Ή β'  διάτ.  τού  β'  τίτ.  τών  Νεαρών  Scholium.  Constit.  2 tit.  2 Novellarum  est  no- 

έστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρκ’,  κειμένη  έν  βιβλίψ  ε*  vella  Justiniani  120, posita  [que  est]  in  lib.v  Basil.  9 
τών  Βασιλικών,  τίτ.  β’  κεφ.  κα',  ούτως  έχοντι  καθώς  tit.  2,  cap.  21,quod  habet, Ut  in  textu  comprehen- 
είς  το  κείμενον  διελήφθη.  Τ b ιγ*  διάτ.  τού  ιη'  τίτ.  sum  est.  Digest.  13  tit.  18  lib.  I est  lib.  VI,  tit.  I, 
τού  α’  βιβλίου  έστί  βιβλιον  ζ"',  τίτ.,  α*,  κεφ.  μβν,  cap.  42,  quod  SIC  habet : Praeses  pacis  CUfam  ha- 
ούτως  Εχυν  · Ό άρχων  φροντιζέτω  τής  είρήνης  ζητών  beto, sacrilegos, plagiarios, fures, ac  [eorum]  recep- 
τούς  Ιερόσυλους  καί  άνδραποδιστάς,  χαΐ  κλέπτας  καί  tores  conquirens,  eorumque  delictum  [supplicio] 
ύποδοχεΤς  καί  πρδς  xb  πλημμέλημα  έπεξιών  αύτοΤς.  Β persequens.  Digest·  4 tit.  2 lib.  X est  Basii,  lib. 
T b δ*  διάτ.  τού  β'  τίτ.  τού  ι’  βιβλίου,  Ιστι  τών  XLii,  tit.  3,  cap.  4,  thema  2,  quod  dicit  : Exceptis 
Βασιλικών  βιβλίον  μβ',  τίτ.  γ’,  κεφ.  δ’,  θέμα  β',  enim  nominibus, reliquae  res  in  judicium  familiae, 
λέγον  * Έξ^ρημένων  τών  χρεών  τά  λοιπά  πράγματα  erciscundse  deducuntur, etiam  mala  medicamenta 
κατάγονται  είς  xb  διαιρούν  τή  φαμιλί?  xbv  κλήρον  et  libri  magici  ac  similes  : sed  officium  judicis 
δικαστήριον,  καί  τά  κακά  φάρμακα,  και  τά  μαγικά  est,  Ut  protinus  haec  corrumpat·  ΡΟΓΓΟ  q08B  sa- 
βιβλία,  καί  τά  δμοια. 'Οφρίκιον  δέ  δικαστού  παρα-  crilegio,  peculatu, vi  aut  aggressura  quaesita  sunt, 
χρήμα  τά  τοιαύτα  διαφθείρειν.  ού  διαιρείται  δέ  τά  non  dividuntur.  Tu  vero  scias  quod  quaecunque 
άπδ  Ιεροσυλίας  κτηθέντα,  ή τά  άπδ  δήμου  κλαπέντα  mala  fide  defunctus  possedi  t,  non  deducantur  in 
ή άπο  βίας  κτηθέντα,  ή έφόδου.  Συ  δέ  γινωσκε  δτι  familiae  erciscundae  judicium,  sed  custodiantur 
πάντα  δσα  κακή  πιστει  νέμεται  b τελευτήσας  ού  domino. 

κατάγεται  είς  τδ  διαιρετικίν  δικαστήριον,  άλλα  φυλάττεται  τψ  Ιδίψ  δεσπότη  άμείωτα  Tb  κζ"’  διάτ  τού  α* 
τίτ.  τού  με*  βιβλίου  έστί  κεφ.  κδ’  τού  α'  τίτ.  τού  μγ*  βιβλίου  λέγον  τά  αύτά. 


1048 


1047  PHOTII  PATRIARCHA  CP. 

Textus·  Et  lib.  48,  tit·  4,  digest.  1 : Quod  cri-A  Κείμενον.  Καί  βιβλίον  μη’,  τ(χ.  δ’,  διάτ.  β·  · βτι 
men  laesae  majestatis,  et$.,  usque  ad  delicti  pu-  ©μοιόν  *9Xl>  *·  τ·  λ.  usque  ad  Αμαρτήματος  τιμώ- 
niunlur,  ut  pag.  582.  ρούνται. 

Scholium.  Digestum  26,  tit.  1,  lib.  XLV  Digest.  Σχόλιον.  T δ κζ”  διάτ.  τού  a’  τίτ.  του  μ·’  βι- 
est  lib.  Basii.  XLIII,  tit.  1,  cap.  25,  quod  ait:  βλίου  των  Διατάξ.  έστι  βιβλίον  :ών  Βασιλικών  μγ’. 

Turpes  stipulationes  nullius  sunt  momenti  : ve-  τίτ.  α',  κεφ.  κε’,  λέγον  * At  αίσχραέ  έπερωτήΛις 
luti  si  quis  homicidium  vel  sacrilegium  promittat  Ανίσχυροι  είσιν,  ώς  δταν  τις  δμολογή  πόνον  ποιεΤν 
se  facturum.  Neque  enim  ex  hujusmodi  [obliga-  ή Ιεροσυλίαν,  ούτε  γάρ  Αγωγή  έκ  των  τοιούτων 
tionibus]  actio  competit.  Αρμόζει. 

Aliudscholium.OigeslA  tit.4  lib.  XLVUI  Digest.  *Ετερον  σχόλιον.  Τδ  α'  διάτ.  του  δ’  τίτ.  του 
est  Basii.  lib.LX,  tit.  36,  cap·  l,quod  dicit : Lex  de  μν  βιβλίου  των  Διάταξ.  έστι  των  Βασιλικών  βιβλίον 
[majestatis]  insidiatoribus  similis  est  legis  de  adul-  ξ\  τίτ.  λζ"’,  κεφ,  α',  λέγον  · *ο  περί  των  άπιβούλων 
terio,  et  tenetur  illa, qui  adversus  populum  Roma·  νόμος  δμοιος  έστι  τψ  περί  Ιεροσυλίας,  καί  Ανέχεται 
num  [aliquid]  commisit;  et  qui  dolo  [malo]  effecit,  αύτψ  ό κατά  του  'Ρωμαϊκού  δήμου  πλημμελή  σας* 
Ut  obsides  injussu  principis  interciderint,  Ut  ar-  καί  δ σπουδάσας  κατά  δόλον  παρά  κέλευνιν  βασιλέως 
mati  homines  in  urbe  adversus  urbem  sint,ut  Ιο- Β^ναφεθήναι  τούς  δμήρους,  ή Τνα  ένοπλοι  άνθρωποι 


cus  [aliquis]  aut  templa  occupata,  vel  seditiosus 
conventus  factus  sit,  ut  magistratus  occideretur ; 
et  qui  hostibus  nuntium  aut  litteras  misit, signum- 
ve  dedit,  aut  alioqui  ipsos  juvit,  et  adulatus  est ; 
qui  [denique]  milites  adversus  rempublicam  ad 
seditionem  tumultumve  concitaverit.Dig.l,  tit.  13 
ejusdem  lib.  Digest·,  est  lib.  lx,  tit.  45, cap.2;  Pe- 
culatus [actio]  movetur  adversus  illum,  qui  ex 
pecunia  sacra,  religiosa  publicave  [quid]  abstulit, 
vel  in  rem  suam  convertit,  quive  dolo  effecit,  ut 
horum  quidpiam  fieret:  nisi  si  cui  a lege  [id]  per- 
missum sit.[Denique]  qui  auro  argentove  publico 
aes  vel  aliud  [quidpiam]  quo  ea  pejora  dant,  im- 
miscuit. Digest.  autem  4 in  Basii,  non  est  posi- 
tum. < 

Jus  positivum.  Digest.  6 : Ex  sacra  aede  priva- 
tas, etc.,  usque  ad  [in  judicio]  conveniri,  182. 

Scholium.  Digest.  6 tit.  4 lib.  xlvui  Digest. 
est  Basii,  lib.  lx,  tit.  45,  cap.  6,  et  ait : Subri- 
pere ex  sacra  aede  pecunias  privatas, non  sacrile- 
gium,sed  furtum  est.  Digl6  tit.  59  lib  xlviu  Di- 
gest.estlib.Basil.LX,tit.5l,cap.l6,quod  ait:  Locum 
facere  [ut  idem  vel]  furtum  sacrilegium  [sit]. Et  vi- 
dentur quidem  contraria  esse  [haec]  capita,  non 
sunt  tamen.  Ac  [certe]  quidem  privatas  pecunias 
qui  furatur,  tametsi  ex  loco  sacro  furetur, fur  est : 
qui  autem  Deo  dedicata  furatur,  tametsi  ex  loco 
privato  furetur,  tanquam  sacrilegus  tenetur.  Ve- 
rumtamen  quia  sunt  res  quaedam  sacrae  Deo  non 
dedicatae,  veluti  simulacra  quae  privalim  ad  nos 
pertinent, et  reliqua  necdum  templis  aut  monaste- 
riis dedicata:  secundum  hoc  dicit  16  cap.  tit.  51, 
lib.  lx,  locum  facere  furtum  aut  sacrilegium  .Qui 
enim  sacram  imaginem  in  cella  nostra  furatur, 
non  sacrilegus  est,  sed  fur.  [Siquidem]  si  hoc  ita 
non  interpretabontur,  eum  qui  numismata  imagi- 
nem Christi  aut  Dei  Genitricis  habentia  furatur, 
tanquam  sacrilegum  in  jus  vocari, omnino  [necesse 
est,  ut]  dicamus  quod  [sane  et]  absurdum  [est]  et 
falsum,  Const.  3,  tit.  2,  lib.  vi  cod.  est  Basii,  lib. 
lx,  tit.  6,  cap.  20, quod  dicit : Qui  rem  hauddum 
dedicatam  foratur,  furti  tenetur.  Non  enim  sacri- 
legus est,  qui  rem  nondum  consecratam  furatur. 


κατά  τής  πάλεως  έν  πάλει  ώσιν,  ή ΐνα  τόπος  ή Ιερά 
κατασχεθώσιν,  ή στασιώδης  γένηται  σύνοδος,  ή "να 
φονευθή  δ άρχων  · καί  δ πρδς  τούς  πολεμίους  άγγελον 
ή γράμματα  πέμψας  ή σημεΐον  αύτοΤς  δεδωκως,  ή 
άλλως  βοηθήσας  αύτοΤς  * και  ύπονοθεύσας  ή Ιραθίσας 
στρατιιύτας  προς  στάσιν  ή θόρυβον  κατά  τής  πολι- 
τείας. Τδ  α’  διάτ.  τού  ιγ’  τίτ.  τού  αύτού  βιβλίου 
των  Διάτ.  έστι  βιβλίον  ξ’,  τίτ.  με’,  κεφ.  β*  . *0  δέ 
πεκουλάτους  κινείται  κατά  τού  ύφελομένου  έχ  των 
Ιερών,  ή των  μνημείων  ή δημοσίων,  ή χρημάτων,  ή 
στρέψαντος  είς  Ιδίας  χρήσεις.  Πλήν  των  άπδ  νόμου 
έπιτετραμμένων,  καί  των  παρασκευασάντων  κατά 
δόλον  γίνεσθαι  τι  τούτων,  καί  τού  μίξαντος  τψ 
δημοσίψ  χρυσψ  ή άργύρψ  χαλκδν,  ή έτερον  βλάπτον 
αυτά.  Τδ  δ*  διάτ.  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά. 

Κείμενον.  Διάτ.  ζ”,  Το  έξ  ιερού  Ιδιωτικά  χρήματα, 
κ.  τ.  λ.  usque  ad  κλέπτης  ένάγεται. 

Σχό)ιον.  Τδ  ζ*  διάτ.  τού  δ*  τίτ.  τού  μη*  βιβλίου 
των  Διάτ.  έστι  των  Βασιλικών  βιβλίον  ξ’,  τίτ.  με’, 
κεφ.  ζ”,  και  φ^σι  * Τδ  υφελέσθαι  άπδ  Ιερού  χρήματα 
Ιδιωτικά  ούκ  έστιν  Ιεροσυλία,  άλλά  κλοπή.  Τδ  ι^* 
διάτ.  τού  νθ’  τίτ.  τού  μη*  βιβλίου  των  Διατάξεων, 
έστι  των  Βασιλικών  βιβλίον  ξ*,  τίτ.  να*,  κεφ.  ιζ*9 
λέγον  · Τδν  τόπον  ποιεΤν  την  κλοπήν,  ή την  Ιερο- 
συλίαν. Καί  φαίνονται  μέν  έναντία  τά  κεφ.,  ούκ  είσι 
δέ,  άλλ*  δ μεν  Ιδιωτικά  χρήματα  κλέπτων,  καν  έξ 
Ιερού  το'που,  κλέπτης  έστίν.  *0  δέ  τά  ανατεθειμένα  τψ 
Θεψ  κλεπτών,  καν  έξ  Ιδιωτικού  τόπου  κλέψη,  ώς  Ιερό- 
συλος ένέχεται.  Πλήν  έπεί  εΐσί  τινα  Ιερά  μή  Ανατε- 
θειμένα τψ  Θεψ  ώς  τά  Ιδικώς  ήμΤν  διαφέροντα  είκο- 
νισματα,  καί  λοιπά  μήπω  ναοΤς  ή μοναστηρίοις 
άνατεθέντα,  κατά  τούτο  λέγει  τδ  ίζ*'  κεφ.  τού  #α* 
τίτ.  τού  ξ1  βιβλίου,  τδν  τόπον  ποιεΐν  την  κλοπήν,  ή 
τήν  Ιεροσυλίαν.  Ο γάρ  την  Ιν  τψ  κελλίψ  ήμών  ούσαν 
άγίαν  εΙκόνα  κλεπτών  ούκ  έστιν  Ιερόσυλος,  άλλά 
κλέπτης.  Εί  δέ  μή  τούτο  ούτως  έρμηνεύσομεν,  ει- 
πωμεν  πάντως  καί  τδν  κλέπτοντα  νομίσματα  Ιχοντα 
εικόνα  Χριστού,  ή Θεοτόκου,  ώς  Ιερόσυλον  ένάγεσθαι  · 
δπερ  Ατοπον  καί  ψευδές.  *Η  γ*,  διάτ.,  τού  β*  τίτ. 
τού  ζ*  βιβλίου  τού  Κώδικάς  έστι  των  Βασιλικών  βι- 
βλίον  ξ’,  τίτ.  ζ”  κεφ.  κ*,  λέγον  · *0  τδ  μήπω  καθιε- 
ρωθέν  κλέψας  κατέχεται  τή  φούρτψ  · ούπω  γάρ 
Ιερόσυλος  έστιν  δ κλέψας  τδ  μηδίπω  καθιερωθέν.  'Εκ 


1049 


1050 


NOMOCANON.  — ΊΊΤ.  III,  CAP.  I,  II. 


του  τοιούτου  ούν  κεφ.  φαίνεται  ώς  καλώς  έλύθη 
άνωτέρω  ή δοκούσα  έναντιοφωνία  των  κεφα- 
λαίων. 

Κείμενον.  Κιβλίον  μη’,  τίτ.  ίγ’,  διάτ.  η*  * *Η  τού 
ίεροσύλου,  κ.  τ.  λ.  usque  ad  περί  γάρ  χρημάτων 
ύφαιρεθέντων  Ιστιν  έν  αύτψ  ζήτησις. 

Σχόλιον.  Τδ  ζ*  διάτ.  του  ιγ’  τίτλου  του  μη' 
βιβλίου  ούκ  έτέθη  εΐ;  τά  Βασιλικά,  ούδε  το  ια’,  τδ  δε 
ιβ*  Ιστι  κεφ.  ιγ*  του  με’  τού  ξ’  βιβλίου  ούτως  Ιχον 
ώς  εις  τδ  κείμενον  δηλούται.  'Ωσαύτως  καί  τδ  ιζ"* 
2στι  κεφ.  ιζ“*  τού  αύτού  βιβλίου  καί  τίτ.  τά  αύτα 
διεξιόν. 

ΚΕΦΑΑ.  Γ'.  — Περί  κληρικών  άποσχιζόντων 
καί  παρά  γνώμην  των  έπισκόπων  ίστωντων 
θυσιαστήρια. 

’ Αποστόλων  κανών  λα*  * συνόδου  ’Αντιοχείας  κανών 
ε*  · συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ι*  · συνόδου  ζ"* 
κανών  λα’  * συνόδου  α’  καί  β’  έν  τψ  ναψ  των  ’ Αγίων 
'Αποστόλων  κανών  ιβ’,  ιγ*,  ιδ’,  ιε\ 


Ex  hoc  igitur  capite  apparet,  recte  solutam  esse, 
quse  superius  esse  videbatur,  capitum  contrarie- 
tatem. 

Textus.  Lib.  xlviii,  tit.  43,  const.  7 : Sacrile- 
gii poena,  etc.,  usque  ad  in  eo  est  quaestio,  ut 
pag.  583. 

Scholium.  Digestum  7 tit.  43  lib.  xlvui,  non 
est  positum  in  Basii.,  neque  [etiam]  14.  Verum 
12  est  caput  decimum  tertium,  tit.  45  lib.  lx, 
quod  habet,  ut  in  textu  scriptum  est.  Similiter 
16  est  cap.  46  ejusdem  lib.  et  tit.,  quod  eadem 
recenset. 

CAP.  III.  — De  clericis  schisma  facientibus , 
et  citra  voluntatem  episcoporum  altaria  erigen - 
tibus. 

Apostolorum  canon  31 ; concilii  Antiocheni  ca- 
non 5;  concilii  Carthaginensis  canon  40 ; concilii 
sexti  canon  31 ; concilii  1 et  2 in  aede  Sanctorum 
Apostolorum  [habiti]  canon  12,  43,  14,  15, 


ΤΙΤΛΟΣ  Γ'. 

ΠΕΡΙ  ΕΓΧΩΝ  ΚαΙ  ΨΑΛΜΩΔΙΑΣ,  ΚΑΙ  ΑΝΑΓΝΩΣΕΩΣ,  ΚΑΙ  ΑΝΑΦΟΡΑΣ,  ΚΑΙ  ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ,  ΚΑΙ 
ΤΠΟΓΡΓΙΑΣ  ΑΝΑΓΝΩΣΤΩΝ,  ΨΑΛΤΩΝ  ΚΑΙ  ΤΠΗΡΕΤΩΝ. 


TITULUS  TERTIUS. 

DE  PRECIBUS,  CANTU,  LECTIONE,  OBLATIONE,  COMMUNIONE,  ET  VESTITU,  ATQUE 
MINISTERIO  LECTORUM,  CANTORUM  ET  MINISTRORUM. 

κεφαλαιον  πρωτον.  — Ποίων  6 λαο«  ίΰνύν  c CAPUT  PRIMUM.  — Quales  preces  populus 


άχροαχαι  xal  διά  xl  προ?  άνατολά;  όρώνχ.ς 

εύχόμεθα. 

Συνόδου  Ααοδικείας  κανών  ε’  καί  ιθ’  · Βασιλείου 
έκ  τού  κζ’  κεφ.  τού  Περί  τού  άγίου  Πνεύματος. 

Κείμενον.  Ή ιζ’  διάτ.  τού  α*  τίτ.  των  Νεαρών 
λόγον  Τήν  άρχήν  τής  άγίας  κοινωνίας  καί  τού  άγίου 
βαπτίσματος  όφείλειν  έξακούεσθαι  τψ  λαψ. 

Σχόλιον.  Ή ιζ*  διάτ.  τού  α*  τίτ.  τών  Νεαρών 
έστι  κεφ.  κα’  τού  α’  τίτ.  τού  γ’  βιβλίου  τών  Βασι- 
λικών, ούτως  2χον  · Πρδς  τούτοις  κελεύομεν  πάντας 
έπισκόπους  τε  καί  πρεσβυτέρους  μη  μετά  σεσιω- 
πημένον,  άλλά  μετά  φωνής  τψ  πιστοτάτψ  λαψ  δια- 
κουομένης  την  Οείαν  προσκομιδήν,  καί  την  δπι  τψ 
άγίψ  βαπτίσματι  προσευχήν  ποιεΤσθαι,  καί  τδ  κάν- 
τεύθεν  τάς  τών  άκουόντων  ψυχάς  είς  πλείονα  κατά- 
νυξιν  καί  τήν  πρδς  τδν  Δεσπότην  θεδν  διανίστασθαι 
δοξολογίαν. 

ΚΕΦΑΑ.  Β.  — Περί  τού  τίνας,  καί  πώς,  καί 
ποΤα  δει  ψάλλειν,  ή εύχεσθαι,  ή άναγινώσκειν. 

’Αποστόλων  κανών  ξ’,  πέ  · συνόδου  Ααοδικείας 
κανών  ιε*,  ιζ’,  ιη’,  ιθ’,  κγ’,  μθ’  · συνόδου  Καρθαγέννης 


audiat , et  quapropter  in  orientem  prospicientes 
precemur. 

Concilii  Laodiceni  canon  5,  19 ; Basilii  ex 
cap.  27  De  sancto  Spiritu. 

Textus.  Const.  47  tit.  1 Novellarum  dicit:  Pre- 
ces sacrosanctae  communionis  et  sacrosancti  bap- 
tismatis a populo  exaudiri  debere. 

Scholium.  Const.  47,  tit.  1 Novellarum  est 
cap.  24  tit.  1 lib.  m Basii.,  quod  sic  babet  : Ad 
haec  jubemus,  ut  omnes  episcopi  pariter  et  pres- 
byteri, non  tacito  modo,  sed  clara  voce,  quae  a 
fidelissimo  populo  audiatur,  sacram 'oblationem, 
et  preces  in  sancto  baptismate  adhibitas  cele- 
brent : quo  ad  majorem  exinde  compunctionem 
ac  Domini  Dei  glorificationem  audientium  animi 
efferantur. 

CAP.  II.  — Quos , quomodo , qualia  canere , 
precarx , aut  legere  oporteat. 

Apostolorum  canon  60,  85 ; concilii  Laodiceni 
canon  15,  17, 18,  49,  23,  59 ; concilii  Carthagi- 


1051  PHOTII  PATRIARCHiE  CP.  1052 


nensis  canon  24,  46,  103;  concilii  sexti  canon 
33,  63,  75,  81;  concilii  Nic&ni  secundi  canon  14. 

CAP.  III.  — In  Sabbatis  Evangelium  cum 
aliis  [sacris]  Scripturis  legi  oportere. 

Concilii  Laodiceni  canon  16. 

GAP.  IV.  — De  sacra  oblatione  atque  commu- 
nione. 

Apostolorum  canon  3,  4,  31  ; concilii  Nicaeni 
canon  18 ; concilii  Ancyrani  canon  1 ; concilii 
Neocsesariensis  canon  13;  concilii  Laodiceni  ca- 
non 19,  49  ; concilii  Garlhaginensis  canon  37, 
41,  47  ; concilii  sexti  canon  21,  23,  28,  57,  58, 
62  et  101. 

CAP.  V.  — Quandodo  clerici  et  laiei  pacem 
dent. 

Concilii  Laodiceni  canon  19. 

CAP.  VI.  — De  his  qui  dubitant  Eucharistice 
sacramentum  sumere  a presbyteris  conjugatis . 

Concilii  Gangrensis  canon  4. 

CAP.  VI!.  — Quod  iis  solis  qui  sacerdotalis 
ordinis  sunt , in  altari  communicare  liceat , et  ne 
mulier  ad  altare  ingrediatur. 

Concilii  Laodiceni  canon  19,  44  ; concilii  sexti 
canon  69,  78. 

CAP.  VIII.  — Quando  offerant  ac  commu- 
nionem exhibeant  episcopomm  vicarii. 

Concilii  Neocaesariensis  cano  13. 

CAP.  IX  — Ne  diaconus  offerat , neque  pres- 
bytero communionem  exhibeat. 

Concilii  Nicaeni  canon  18. 

CAP.  X.  — De  vestitu  et  ministerio  lectorum, 
cantorum  et  ministrorum ; et  quod  non  oporteat 
ministrum  panem  [sacratum]  dare , aut  calicem 
consecrare. 

Concilii  Laodiceni  canon  21,  22,  23,  25,  43 ; 
concilii  sexti  canon  27 ; concilii  Nicaeni  secundi 
canon  14,  16. 

CAP.  XI.  — De  iis  qui  cum  in  civitate  sunt, 
in  tribus  hebdomadibus  non  communicant. 

Concilii  Sardiceusis  canon  11;  concilii  sexti 
canon  80. 

CAP.  XII.  — De  his  qui  Scripturas  audiunt , 
et  in  postremis  precibus  non  permanent,  neque 
communicant.  . 

Apostolorum  canon  8,  9 ; concilii  Antiocheni 
canon  2. 

CAP.  XIII.  — De  his  qui  doemone  obsessi 
sunt , quomodo  communicent , aut  non. 

Apostolorum  canon  79 ; Timothei  canon  3. 

CAP.  XIV.  — De  his  qui  extra  ecclesias  offe- 
runt, aut  ccetus  convocant· 

Apostolorum  canon  10,  45,  46 ; concilii  An- 
tiocheni canon  2 ; concilii  Laodiceni  canon  33. 


κανών  κδ’,  μζ"*,  ργ’  · συνόδου  ζ*  κανών  λγ\  ξγ’,  σε* 
πα’  ' συνόδου  Νικαίας  xb  κανών  ιδ\ 

ΚΕΦΑΛ,  Γ'.  — Περί  τοΟ  χρήναι  κατα  Σάβ βα- 
τόν Αναγινώσκεσθαι  Ευαγγέλιο  ν μετά  έτέρων 

Γραφών. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  Ιξ  καί  δέκατος. 

ΚΕΦΑΛ.  Δ\  — Περί  της  Αγίας  Αναφοράς  καί 
κοινωνίας. 

‘Αποστόλων  κανών  γ*,  δ',  λα*  · συνόδου  Νίκαιας 
κανών  ιη’  · συνόδου  ‘Αγκυρας  κανών  α’  · συνόδου 
Νεοκαισαρείας,  κανών  ιγ’ · συνόδου  Λαοδικείας  κα- 
νών  ιθ’,  μθ*  · συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  λζ',  μα*, 
μζ’  · συνόδου  ζ"*  κανών  κα’,  κγ’,  κη’,  νζ’,  νη*,  ξρ*, 
καί  ρα\ 

ΚΕΦΑΛ.  Ε*.  — Πώς  διδόασι  τήν  εΙρήνην  οί 
λαϊκοί. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  έννεακαιδέκατρς. 

ΚΕΦΑΛ.  £*'.  — Περί  τών  διακρινομένων  κοινω- 
νεϊν  Απδ  πρεσβυτέρων  γεγαμηκότων. 

Συνόδου  Γαγγραίνας  κανών  τέταρτος. 

ΚΕΦΛΛ.  Ζ'.  «—  Περί  του  μόνοις  τοϊς  ίερατ ίκοΤς 
έξεϊναι  κοινωνεϊν  έν  τψ  θυσιαστηρίφ, 
του  μή  είσιέναι  γυναίκα  είς  xb  θυσιαστήριον. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  ιθ*,  μδ*  · συνόδου  ζ^, 
κανών  ξθ',  οη\ 

ΚΕΦΑΛ.  Η . — Πότε  προσφέρουσι  καί  διδόασι 
κοινωνίαν  οΐ  χωρεσπίσκοποι 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  τρισκαιδέκατος. 

ΚΕΦΑΛ.  Θ . — Περί  τού  μή  προσφέρειν  διά- 
κονον, μήτε  διδόναι  πρεσουτέρφ  κοινωνίαν. 

Συνόδου  Νικαίας  κανών  ο/. 

ΚΕΦΑΛ.  1'.  — Περί  φορεσίας  και  Υπουργίας 
Αναγνωστών,  ψαλτών  καί  ύπηρετών,  καί  3τι  ου 
δεΤ  δπηρέτην  Αρτον  διδόναι,  ή ποτήριον  αύλο- 
γεϊν. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  κα*,  κ|Γ,  κγ*,  κε’,  μγ*  · 
συνόδου  ζ"*  κανών  κζ’  · συνόδου  Νικαίας  τδ  δεύτερον 
κανών  τεσσαρεσκαιδέκατος,  έξακαιδέκατος. 

ΚΕΦΛΛ,  ΙΑ'.  — Περί  τών  δια γόντων  έν  πόλει 
καί  έπι  τρεις  I βδομάδας  μή  κοινωνούντων. 

Συνόδου  Σαρδικής  κανών  ια’,  συνόδου  ζ“*  κανών 
όγδοηκοστός. 

ΚΕΦΑΛ.  1Β'·  Περί  τών  ακουο'ντων  τών  Γρα- 
φών και  μα  προσκαρτερούντων  έν  τή  τελευταία 
ευχή  καί  μεταλαμβανόντων. 

‘Αποστόλων  κανών  η\  θ’  · συνόδου  'Αντιοχειάς  κα- 
νών ρ*. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΓ  . — Περί  δαιμονιζόμενων  πώς  κοι- 
νωνουσι. 

‘Αποστόλων  κανών  οθ’  * Τιμοθέου  κανών  γ'. 

ΚΕΦΑΛ.  1Λ'.  — Περί  έξωθεν  έκκλησίας  προσφε- 
ρόντων,  ή έκκλη  σι  οζόντων. 

‘Αποστόλων  κανών  λα’*  συνόδου  Γαγγρών  κανών  ζ"*· 
συνόδου  ’Λντιοχείας  κανών  (Γ,  ε’  * συνόδου  Λαο- 
δ<χείας  κανών  νη*  · συνόδου  Ικτης  κανών  λα*^ 


1053  NOMOCANON.  - TIT 

Κείμενον.  *Η  ζ*  διάτ.  του  α*  τίτ.  των  Νεαρών,  / 
χ.  τ.  λ.,  usque  ad  τδ  άρχθέ*  πληρώσαι. 

Σχόλ»ον.  *Η  ζ'  δι άτ.  του  κ*  τίτ.  των  Νεαρών 
έστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ξζ*,  και  ούκ  έτέθη  είς  τά 
Βασιλικά.  'Η  γ*  διάτ.  του  β*  τίτ.  των  Νεαρών  έστι 
νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρλα*  κείμενη  έν  βιβλίφ  ε’  τών 
Βασιλικών,  τίτ.  γ’,  κεφ.  δ'  καί  ε’,  £ καί  Ιχουσιν  ώς 
«Ις  τδ  κείμενον  συνωψίσθησαν. 

Κείμενον.  Et  δ!  τις  έν  Ιδιωτικφ  οικψ,  προαστείψ,  ή 
χωρίψ,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  είρημενα  ποιεΤν. 

Σχάλιον·  Περί  της  γ’  διατάξ.  του  β'  τίτ.  τών 
Νεαρών  διελάβομεν  είς  τδ  διελθδν  σχόλιο  ν.  Ή ζ*'  διάτ. 
του  α'  τίτ.  τών  Νεαρών,  ή λέγουσα  φισκούσθαι  ήτοι  | 
δημοσιεύεσθαι  τδν  τόπον  έν  φ γίνεται  τδ  ίερδν  χαρά 
γνώμην  τών  έπισκόπων,  Ιστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος 
νη*  * ήτις  καί  ήπράκτησεν  ώς  μη  τεθεΤσα  είς  τά  Βασι- 
λικά. Ή ιε’  διάτ.  του  γ’  τίτ.  τού  α*  βιβλίου  του 
Κώδικος  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά. 

ΚΕΦΛΛ.  ΙΕ'.  — Περί  έπισκόπων  ή κληρικών 
συγκοινωνόύντων  , ή συνευχομένων  αίρετικοΐς 
ή 'Ιουδαίοι  ς,  η έπιτρεπόντων  αυτούς  ένεργεϊν, 
η δεχομένων  αυτών  Θυσίας. 

'Αποστολών  κανών  ι*  με’,  νζ*  · συνόδου  'Αντιό- 
χειας κανών  β'  · συνόδου  Λαοδικείας  κανών  λγ’. 

Κείμενον.  *Η  δ*  διάτ,  τού  ζ*'  τίτ.,  τών  Νεαρών 
φησιν  7 Οτι,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  Έκκλησή  προσκυ- 
ροΰνται. 

Σχόλιον.  Η δ*  διάτ.  τού  ζ"’  τίτ.,  τών  Νεαρών^ 
έστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρλβ’,  κειμένη  kv  βιβλίψ 
α’  τών  Βασιλικών  τιτ.  α*,  κεφ.  τελευταίψ  καλούμενη 
^ίδικτον  περί  πίστεως,  Κωνσταντινουπολιταις,  κω- 
λύουσα  τάς  παρασυνάζεις,  και  τά  παραβαπτίσματα 
τών  αιρετικών,  και  διαλαμβάνουσα  δσα  είς  τδ  κείμενον 
διελήφθησαν. 

ΚΕΦΑΛ,  ΐς·’.  — Περί  τού  μή  δεΐν  τά  άγια  λσγψ 
ευλογιών,  είς  τάς  παροικίας  πέμπεσθαι. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  τεσσαρεσκαιδέκατος. 

ΚΕΦΑΛ,  ΙΖ'.  — - Περί  τού  μή  διδόναι  τοΤς  σώ- 
μασι  τών  τελευτώντων  κοινωνίαν, 

Σύνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ιη*  · συνόδου  Εκτης 
κανών  πγ*. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΗ  . — Περί  τού  μη  χρήναι  γυναίκα 
έν  ταΤς  ήμέραις  της  καθάρσεως  αύτής  κοι-  ^ 
νωνεΤν. 

Διονυσίου  έκ  της  πρδς  Βασιλείδην  έπιστολης  κεφ. 
β',  δ’  * Τιμοθέου  κανών  ς*',  ζ’. 

ΚΕΦΑΛ.  16  \ — Πώς  δ όνειρασθεις  κοι- 

νωνεΤ. 

Διονυσίου  έκ  της  πρδς  Βασιλείδην  έπιστολης  κεφ. 
δ’  · Τιμοθέου  κανών  ιβ’. 

ΚΕΦΑΛ.  Κ'.  Περ\  τού  μή  γενέσθαι  άναφοράν 
παρόντων  αιρετικών. 

Τιμοθέου  κανών  έννατος. 

ΚΕΦΑΛ,  ΚΑ'.  — Πότε  δει  τής  γαμέτης  διά  τήν 
κοινωνίαν  άπέχεσθαι. 


. III,  CAP.  ΙΙΙ-ΧΧΙ.  1054 

i Textus.  Const.  7,  Iit.  1 No  vellarum,  etc.,  usque 
ad  haeredibus  cogatur,  ut  pag . 860. 

Scholium.  Const.  7,  lit.  1 Novellarum  est  no- 
vella Justiniani  67,  et  non  est  posita  in  Basii. 
Const.  3 tit.  2 Novellarum  est  novella  Justiniani 
131,  [atque]  est  in  lib.  v Basii.,  tit.  3,  cap.  4 et 
5,  quae  etiam  habent  ut  in  textu  compendiose 
proposita  sunt. 

Textus.  Quod  si  quis  in  privato,  etc ^usquead 
dicta  exsequantur,  ut  pag.  610. 

Scholium . De  const.  3 tit.  2 Novellarum  trac- 
tavimus in  praecedenti  scholio.  Const.  6 tit.  1 
l Novellarum,  quae  conGscari  dicit  locum,  in  quo 
praeter  scientiam  episcoporum  sacrum  aliquod 
celebratur,  est  novella  Justiniani  58,  quae  etiam 
irrita  facta  est,  ut  quae  in  Basii,  posita  non  sit. 
Constit.  15  tit.  3 lib.  i Cod.  In  Basii,  non  est  po- 
sita. 

CAP.  XV.  — De  episcopis , aut  clericis , qui 
cum  hiereticis  aut  Judoeis  communicant %vel  pre- 
ces conjungunt , aut  ipsis  operari  [sacris]permit- 
tunt9  vel  ipsorum  sacrificium  suscipiunt. 

Apostolorum  canon  10, 45,  56  ; concilii  Antio- 
cheni canon  2;  concilii  Laodiceni  canon  33. 

Textus.  Const.  4,  tit.  6 Novellarum  ait : Quod 
qui,  etc.,  usque  ad  Ecclesiae  addicantur,  ut  pag. 
610. 

, Scholium.  Const.  4 tit.  6 Novellarum  est  no- 
- vella  Justiniani  122,  [qu*e]  posita  [est]  in  lib.  i 
Basii.,  lit.  1,  cap.  ult.,  [ac]  vocatur  Edictum  de 
flde,  Constantinopolitanis  : quae  interdicta  con- 
venticula et  adulterata  baptismata  hereticorum 
prohibet.  Tradit  autem,  quaecunque  in  textu 
comprehensa  sant. 

CAP.  XVI.  — Quod  non  conveniat  sanctas 
[ oblationes ] benedictomm  munerum  nomine  in 
[alias]  parochias  mitti . 

Concilii  Laodiceni  canon  14. 

CAP.  XVII.  — Ne  corporibus  defunctorum 
sacramentum  Eucharistia  detur. 

Concilii  Carthaginensis  canon  18;  concilii 
sexti  canon  83. 

CAP.  XVIII.  — Quod  non  conveniat  mulierem 
* in  diebus  purgationis  suce  communicare . 

Dionysii  ex  epistola  ad  Basilidem  cap.  2,  4 ; 
Timothei  canon  6, 7. 

CAP.  XIX.  — Quomodo  communicet , cui  in 
somnis  semen  fluxit. 

Dionysii  ex  epistola  ad  Basilidem  caput  4 ; 
Timothei  canon  12. 

CAP.  XX.  — Ne  praesentibus  hcereticis  pera- 
gatur oblatio. 

Timothei  archiepiscopi  Alexandrini  canon  8. 

CAP.  XXI.  — Quando  propter  communionem 
ab  uxore  abstinere  oporteat. 


1065  PHOTII  PATRIARCHjE  CP.  1056 

Dionysii  ex  epistola  ad  Basilidem  caput  3 ; Ti-  A Διονυσίου  έχ  της  προς  Βασιλείδην  έπιστολής  χεφ. 
mothei  canon  5,  14.  γ*  · Τιμοθέου  χάνων  β*}  ιγ. 

CAP.  XXII.  — Quomodo  oblatio  celebretur  ΚΕΦΑΛ.  te'.  — Πώς  γίνεται  προσφορά  υπίρ 
pro  eo  qui  se  ipsum  inter fecit.  του  Ιχυτόν  ανελόντος. 

Timothei  canon  13.  Τιμοθέου  χανών  τεσσαρεσκαιδέκατος. 

TeXtUS.  Lex  civilis  eum  qui  sibi,  etc.,  usque  Κείμενον.  Ο πολιτικές  νόμος  τδν  έχυτδν  άνελόντα, 
ad  tit.  50  [traditur],  ut  pag.  614.  χ·  τ.  λ.,  usque  ad  του  κώδικας  τίτ.  ν’. 

Scholium.  Tit.  21,  lib.  XLVniDjg.  estcap.  3 et  Σχόλιον.  *0  Χβ1  τίτ.  τού  μη*  βιβλίου  των  Διατάζ. 
4,  tit.  53,  lib.  LX  Basii.,  quae  eadem  tradunt,  εστι  χεφ.  γ*  καί  y του  νγ*  τίτ.  του  ξ’  βιβλίου  των 
Tit·  50  lib.  IX  Cod.  in  Basii,  non  est  positus»  Βασιλικών  τα  αύτα  διεξιόντος.  *0  δέ  ν*  τίτ.  του  θ' 

βιβλίου  του  Κώδιχος  ουχ  ετέθη  είς  τα  Βασιλικά. 


ΤΙΤΛΟΣ  Δ . 

ΠΕΡΙ  ΚΑΤΠΧΟΓΜΕΝΠΝ  ΚΑΙ  ΤΟΓ  ΔΓΙΟΓ  ΒΑΠΤΙΣΜΑΤΟΣ. 

TITULUS  QUARTUS. 

DE  IMBUENDIS  RELIGIONE.  ET  DE  SACROSANCTO  BAPTISMATE. 


CAPUT  PRIMUM.  — Neminem  duabus  septi- 
manis post  Quadragesimam  ad  baptismum  sus - 
dpi  debet  e. 

Concilii  Laodiceni  canon  45. 

CAP.I1.— De  iis  qui  iufidelesreligionemdocent. 

Concilii  Laodiceni  26. 

CAP.  III.  — Quomodo  baptizandum  sit . 

Apostolorum  canon  49,  50 ; concilii  sexti  ca- 
non 59. 

CAP. IV.— Quod  qui  [ad  baptismum  recipiendum ] 
illuminantur, eos  fidei  [articulos]  recitareoporteat. 

Concilii  Laodiceni  canon  46,  47;  concilii  sext. 
canon  78. 

Textus.  Const.  10  tit.  8 lib.  i Cod.  jubet,  etc., 
usque  ad  digni  habeantur,  ut  pag.  615. 

Scholium.  Const.  10  tit.  8 lib.  i Cod.  non  est 
in  Basii.  Conslit.  3,  tit.  3 Novellarum,  est  no- 
vella Justiniani  144,  posita  [que  est]  in  lib.Basil. 
i,  tit.  1,  cap.  51  ; quae  etiam  scribetur  in  fine 
cap.  7,  tit.  4. 

CAP.  V.  — Ut  baptizentur , qui  ignorant  an 
baptizatt  sint . 

Concilii  Carthaginensis  canon  72;  concilii 
sexti  canon  84. 

CAP.  VI.  — Ne  defuncti  baptizentur. 

Concilii  Carthaginensis  canon  18. 

CAP.  VII.  — De  iis  qui  ante  baptismum  pec- 
cant, et  de  iis  qui , dum  fidei  initiis  imbuuntur , 
impingunt. 

Concilii  Nicaeni  canon  14;  concilii  Ancyrani  ca- 
non 12;  concilii  Neocaesariensis  canon  5;  Basilii 
canon  20;  Theophili  ex  Commonitorio,  canon  4; 


ΚΕΦΑΚΑΙΟΝ  ΠΡ3ΤΟΝ.  — Περί  του  μ^  οφείλει* 
μετά  δύο  έοδομάδας  της  Τεσσαρακοστής  δέχεσθαι 
πρδς  τδν  φωτισμόν. 

Συνόδου  Λαοδιχείας  χάνων  με*. 

ΚΕΦΑΛ.  Β\  — Περί  τών  έπιορχιζόντων. 

Σ^όδου  Λαοδιχείας  χάνων  είχοστδς  έκτος, 

ΚΕΦΑΛ.  Γ*.  — Πώς  δεΤ  βαπτίζειν. 

'Αποστόλων  κανών  μθ*,  ν*·  συνόδου  Ιχτης  κανών  νθ*. 

ΚΕΦΑΛ.  Δ'·  — Περί  του  χρήναι  φωτιζόμενους 
Απαγγέλλει  ν την  πίστιν. 

Συνόδου  Λαοδιχείας  κανών  μ£”,  μζ*  · συνόδου  Ιχ- 
της  χάνων  οη*. 

Κείμένον.  *Η  ι*  διάτ.  τού  η’  τίτ.  τού  α9  βιβλίου 
τού  Κώδιχος,  χ.  τ.  λ.,  usque  ad,  τού  Αγίου  βχπτίσ- 
ματος. 

Σχόλιον.  Ή ι*  διάτ.  τού  η*  τίτ.  τού  α’  βιβλίου 
Κώδιχος  ούχ  εστι  είς  τα  Βασιλικό.  Ή γ*  διάτ.  τού 
γ*  τίτ.  τών  Νεαρών  έστι  νεαρΑ  ιουστινιάνειος  ρμδ*, 
κειμένη  έν  βιβλίψ  τών  Βασιλικών  α9,  τίτ.  α’,  χεφ. 
να',  Ι^τις  καί  γρκφήσεται  είς  το  τέλος  τού  ζ*  χεφ. 
τού  δ’  τίτ. 

ΚΕΦΑΛ.  Ε*.  — Περί  τού  βαπτίζεσθαι  τους  Αγνο- 
ούντας  εΐ  έβαπτίσθησαν. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  χανών  οβ’  · συνόδου  ζ*9  χά- 
νων πδ*. 

ΚΕΦΑΛ.  — Περί  τού  μ^  βαπτίζεσθαι  τους 
τελευτήσαντας. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  χανών  όχτωχαιδέχατος. 

ΚΕΦΑΛ.  Ζ'«  — Περί  τών  πρδ  τού  βχπτίματος 
Αμαρτανόντων , και  κατηχουμένων  παραπι- 
πτόντων. 

Συνόδου  Νικαίας  κανών  ιδ  · συνόδου  * Αγκυρας 
χανών  ιβ’  * συνόδου  Νεοχαισαρείας  χανών  ε’*  Βασιλείου 
χανών  κ’,  Θεοφίλου  έχ  τού  Υπομνηστικού  χανών  δ*· 


1057  NOMOCANON.  - TIT.  IV,  CAP.  I-X.  1058 

Κυρίλλου  έχ  τών  πρός  τούς  έν  Λιβύη  κι!  Πενταπόλει  a Cyrilli  ex  epistola  ad  Africae  et  Pentapolis  epis- 
Επισκόπους  Επιστολών  κανών  δ\  COpOS  canon  4. 

Κείμενον.  *H  α’  διάτ.  του  φ'  τίτ.  του  λ9  βιβλίου  TextUS.  Consi.  1 tit.  12  lib.  I God.  ait  : Quod 
τού  Κώδικος,  ''Οτι  έάν  ’ίουδατος,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  etc.,  usque  ad  instituti  vult,  ut  pag.  619. 
είσκατηχεΤσθαι . 

Σχόλιον.  *fl  α’  διάτ.  τοΰ  φ’  τίτ.  τού  α*  βιβλίου  Sckolium . Const.  1 tit.  12  lib.  I Cod.  6St  cap. 
τού  Κώδικός  Εστι  κεφ.  μδ*  τού  α*  τίτ;  τού  a'  βιβλίου  44  tit.  1 lib.  I Basii.,  quod  ita  dicit,  ut  in  textu 
των  Βασιλικών,  ούτω  λέγον  καθώς  εις  τύ  κείμενον  declaratum  est.  Const.  10  tit.  11  lib.  1 God.  non 
Ιδηλώθη.  *fl  t’  διάτ.  τού  ια’  τίβ.  τού  a βιβλίου  τού  est  posita  in  Basii.  Verum  const.  3 tit.  3 Novel- 
Κώδικος  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά.  Ή μ'έντοι  γ’  διάτ.  larum  est  novella  Justiniani  144,  [quae]  lib.  I 
τού  γ’  τίτ.  των  Νεαρών  έστι  νεαρά  ‘Ιουστινιάνειος  Basii.,  tit.  I,  cap.  51,  posita  [est,  ac]  sancit  .*  Ne 
ρμδ’,  κείμενη  iv  βικλίφ  α,  τών  Βασιλικών  τίτ.  α’,κεφ.  Samaritani  ex  testamento,  aut  ab  intestato,  aut 
να*,  θεσπίζουσα,  Σχμαρείτας  μηδέν  τι  λαμβάνειν  άπύ  per  donationem  quidquam  capiant,  neque  haere- 
διαθήκης,  ή Εξ  αδιαθέτου,  11  έκ  δωρεάς,  μηδέ  διατί-  ticis  testamento  (quidquara]  perscribant  aut  do- 
θεσθαι  αύτους,  ή δωρεΐσθαι  αίρετικοτς,  μονούς  δέ  τούς  nent.  Samaritani  tamen  rustici  [et  illi  quidem] 
γεωργούς  Σαμαρείτας  κληρονομεί  καί  έξ  Αδιαθέτου,  β soli,  et  ab  intestato  et  ex  testamento  sibi  invicem 
xxt  έκ  διαθήκης  άλλήλοις  · άλλα  μηδΐ  γίνεσθαί  τινα  haeredes  sint.  Ne  [item]  horum  quispiam  miles 
έκ  τούτων  στρατιώτην,  ή συνήγορον,  ή Ετερόν  τι  ύφ-  patronusve  causarum  fiat,  aut  aliud  aliquod  offi- 
φίκιον  αύτούς  έγχειρίζεσθαι·  κατηχεχσθαι  δέ  αύτούς  cium  assumat.  [Ut  denique]  qui  eruditionis  capa- 
έπι  διετίαν,  δεκτικούς  όντας  τής  κατήχήσεως,  Ετι  ces  sunt,  per  biennium  in  fide  instituantur  : et 
μέν  έλευθερούσθαι  καί  τού;  παρ’  αυτών  έξωνουμέ-  insuper  quos  Christianos  servos  emerint,  liberi 
νους  δούλους  Χριστιανούς  όντας.  fiant. 

ΚΕΦΑΛ.  Η'.  — Περί  Επισκόπων  ή κληρικών  CAP.  VIII.  — De  episcopis  etclefiti 8,  qui 
δεχόμενων  βάπτισμα  αΙρετικών.  TCtlCOrUM  baptismum  SUSCipiunt . 

'Αποστόλων  κανών  μζ"*.  Apostolorum  Canon  46. 

ΚΕΦΑΛ.  θ'.  — Περί  τών  kv  νόσψ  βαπτιζομένων.  CAP.  IX.  — Οβ  iis  qui  iti  IKiOfbO  baptizantur. 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  φ1  * συνόδου  Λαο·  Concilii  Neocsssariensis  canon  12 ; concilii 

δικείας  κανών  μζ*  · συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  με'  * Laodiceni  canon  47 ; concilii  Carthaginensis  ca- 
Τιμοθέου  κανών  δ'.  non  45 ; Timothei  canon  4. 

ΚΕΦΑΛ.  ι'.  — Περί  Εγκύου  βαπτιζομένης.  CAP.  X.  — De  prceg  nante  baptizanda. 

Συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  ζ*’.  q Concilii  Neocaesariensis  canon  6. 

Κείμενον.  Kaixot  έν  τή  a'  διάτ.  τού  δ*  τίτ.  τού  Textus.  Quanquam  in  digesto  1 tit.  4 lib.  XXV 
κε'  βιβλίου  τών  Διατάξεων  φησι,  τύ  κυοφορούμενου  Dig.  dicatur  partum  esse  portionem  praegnantis : 
είναι  μέρος  τής  Εγκύου,  kv  δέ  τή  ι*  διατ.  τοΰ  γ'  in  digesto  tamen  10  tit.  3 lib.  XLI,  et  lib.  L,  tit. 
τίτ.  τού  μα'  βιβλίου,  καί  βιβλίου  ν’,  τίτ.  ιζ**,  διάτ.  16,  digest.  26,  quod  partus  pars  matris  non  sit. 
Χς”,  δτι  κυοφορούμενον  ούκ  Εστι  μέρος  τής  αητρύς,  Verum  etiam  alia  hac  de  [re]  diversa  jura  in  li- 
και  άλλα  δέ  διαφορά  νόμιμα  περ\  τούτου  συνήγχγον  bro  meo,  dein  speciem  contrariis,  singulari  col- 
kv  τψ  γραφέντι  pot  περί  έναντιοφανιών  μόνη  βίβλφ.  legi. 

Σχόλιον,  Το  α’  διάτ.  τού  δ' τίτ.  τού  κε’ βιβλίου  Scholium.DigeslA  lit.4  lib. XXV  Dig.est  thema  2 
τών  Λιατάξ.  Ιστι  θέμα  β'  τού  α*  κεφ.  τού  ζ'  τίτ.  cap.  1 tit.  7 lib.  xxxi,  quod  sic  habet:  Partus  ante 
τού  λα1  βιβλίου,  ούτως  Εχον,  τύ  έγκυομονούμενον  πρίν  quam  edatur, mulieris  porlio  est.  Atque  idcirco  do- 
li τεχθή  μέρος  έστι  τής  γυνής,  και  διά  τούτο,  Εως  άν  nec  editus  sit,  non  competit  patri  s.  c.  De  liberis 
τεχθή  αρμόζει  τψ  πιτρί  το  περί  παίδων  δόγμα.  Τύ  ι’  [agnoscendis.]  Dig.10  tit.31ib.XLI  Dig.est  thema  3 
διάτ. τού  γ’  τίτ. τού  μα’ βιβλίου  τών  Διατάξιών  έστι  θέμα  cap.  10  lib.  XL  Ba8ll.  quod  Sic  dicit  : Partum  bovis 
γ’  τού  i κεφ.,  τού  μ’  βιβλίου  τών  Βασιλικών  ούτω  λέ-  aut  ancillae  furtivae  et  furis  hier  es  et  bonae  fidei  em- 
γον  e Τύ  τεχθεν  άπύ  βούς  ή δούλης  κλεψίμου,  και  pior  diuturna  possessione  usucapit.  Partus  eniin 
κληρονομίας  τού  κλέπτου,  και  αγοραστής  άγνοών  Ο [rei]  furtivae  pars  non  est.Dig.  26  tit.16  lib.  L Dig. 
διά  χρονίας  νομής  θεσπίζει.  Τύ  γάρ  τεχθέν  ούκ  Εστι  est  cap.26  til.l  lib.  II  Basil,quod  sic  habet:  Partus 
μέρος  τού  κλεψιμαίου.  τύ  κζ^  διάτ.  τού  ιζ**  τίτ.  τού  ancillae  furtivae  ipsius  pars  non  est.  Haec  [igitur] 
ν’  βιβλίου  τών  Διατ.  Εστι  κεφ.  κζ"’  τού  β’  τίτ.  τού  cum  ita  [sese]  habeant,  quaeret  [fortasse]  ali- 
β’  βιβλίου,  τών  Βασιλικών  ούτως  Εχον  * ο τοκετύς  quis,  cum  10  cap.  praesentis  tractatus  de  pra- 
κλεψιμαίας  δούλης  ούκ  Εστι  μέρος  αύτής.  Τούτων  gnanle  baptiianda  doceat,  qua  de  causa  pa- 
ούτως  έχόντων  έρωτήςει  τις,  τίνος  χάριν  τού  ι’  κεφ·  triarcha  dictorum  cap.  tanquam  in  speciem  con- 
τού  παρόντος  συντάγματος  περ\  έγκύου  βαπτιζομένης  traria  esse  videantur,  mentionem  fecerit?  Du- 
διδάσκοντος,  έμνήσθη  πατριάρχης  τών  βηθέντών  κεφ.  hium  [aliquando]  fuit,  an  praegnantem  bap- 
ώς  δοκούντων  Εναντιοφανών·  Αμφιβολία  ήν  περί  τού  tizarl  oporteret.  [Fuerunt]  enim  qui  dice- 
εΐ  χρή  τήν  κυοφορούσαν  βαπτίζεσθαι.  Ελεγον  γάρ  rent,  quoniam  foetus  [in]  maternis  visceribus 
τινες  ώς  Επεί  τύ  κυοφορούμε νον  τοΤς  μετρικοΤς  έγκά-  absconditus,  matri,  tanquam  omnino  pars  ip- 
τοις  κρυπτόμενου  συνήνωται  τή  μητρί  διόλου  ώς  siuS,  COUUitUS  est  *.  non  pOSSe  [ipSUBl  una]  cum 


1059  PHOTU  PATRIARCHAE  CP.  1060 

illa  illuminari,  ideo  quod  nondlim  in  lucem  pro-  A μέρος  αυτής,  καί  ού  δύναται  συν  χη  μητρί  ®ωτι- 


dierit, neque  ad  assentiendum  sacrosancto  baptis- 
mati voluntatem  habeat : nec  [ipsam]  praegnantem 
debere  baptizari,  sed  exspectare  [oportere]  fetus 
in  lucem  editionem,  ut  ne  aliud  ipsius  membrum 
baptizetur,  aliud  non  illuminatum  maneat.  Et, 
quod  si  fetus  (una]  cum  praegnante  baptizatus, 
postquam  in  lucem  prodierit, baptizetur,  invenia- 
tur bis  [esse]  baptizatus,  quod  [est]  insolens.  Ac 
idcirco  Neocaesariense  concilium  in  6 canone  sol- 
vit ambiguitatem,  ita  de  praegnante  constituens, ut 
quando  velit,  [illam]  illuminari  oporteat.  Neque 
enim  hac  in  re  praeguans  cum  partu  communio- 
nem habet,  eo  quod  propria  utriusque  ad  assen- 
tiendum [baptismati]  voluntas  ostendatur.  Cum 
igitur  sacer  hiccanon  dicat, partum  cum  praegnante 
communicationem  non  habere,  patriarcha,  qui 
praesens  opus  composuit,  memoratas  jam  leges 
alias  praeter  viro  canonis  partum  portionem  prae- 
goantis  esse, alias  non  esse,dicere  inveniens,  po- 
suit in  textu  in  speciem  contraria, solutionem  (ut 
conjicere  est)  in  nostram  imperitiam  suspendens. 
Dicimus  itaque  dicta  jura  sibi  invicem  non  ad  ver  - 
sari.Nam  partus,  priusquam  edatur,  matris  sem- 
per  portio  est,  ut  lib.  xxxi  cap.  Atque  eapropter 
non  potest  pater  illum  deposcere  ut  suum.  Atqui 
posteaquam  editus  est,  [recte]  ipsum  deposcit, ut- 
pote  qui  non  [amplius]  matris  portio  sit.  Et  qui 
bona  flde  partum  ancillae  furtivae  possidet,  illum 
usucapit,  uti  qui  furtivus  non  sit.  Verum  canon 
non  propterea  quod  fetus  nou  sit  pars  praegnantis, 
permisit  illuminationem  hujus  (est  enim  [omnino] 
ipsius  pars  ante  partum),  sed  quia  praegnans  cum 
fetu  communionem  non  habet, sive  non  existima- 
tur non  illuminata,  eo  quod  fetus  baptismi  pro- 
fessionem suscipere  nequeat.  Caelerum  quando 
ancillae  furtivae  partus  usucapiatur,  et  quando 
non,  diversae  tractant  leges.  Quaeras  autem,  quae 
scripta  sunt  ex  26  cap.  tit.  2,  lib.  n Basii,  su- 
perius inserto. 

CAP.  XI.  — Quod  post  sacrosanctum  baptis- 
ma ungi  debeamus . 

Concilii  Laodiceni  canon  48. 

CAP.  XII.  — De  confectione  sacros  unctionis . 

Concilii  Carthaginensis  canon  6.  { 

CAP.  XIII.  — De  iis  qui  bis , aut  non  rite 
baptizantur , et  qui  infirmos  non  baptizant . 

Apostolorum  canon  47, 49,  50. 

Textus . De  iis  qui  rebaptizant  et  rebaptizan- 
tur, elc.,  usque  ad  locum  habere,  ut  pag . 622. 

Scholium . Const.  1 et  2 tit.  6 lib.  i Cod.  in 
Basii,  non  sunt  positae.  Dig.  14  tit.  5 lib.  xxix 
Digest.  est  cap.  14  tit.  16  lib.  xxxv  Basii.,  quod 
sic  habet : Si  impubes  pubertati  appropinquans, 
propedominum  dormierit,  cum  occiderelur,neque 
eam  rem  evulgarit,  punitur. His  enim  impuberibus 


σθήναι  $ta  xb  μηκέττ  εις  φως  έλθεΤν,  μηδε  προιίρε- 
σιν  εχειν  τής  δμολογίας  του  θείου  βαπτίσυατος,  ουοε 
ή έγκυομονούσα  οφείλει  βαπχίζεσθαι,  άλλα  περιμέ- 
νει τήν  είς  xb  φως  χού  κυοφορούμενου  έξέλευειν, 
ΐνα  μή  xb  μεν  έκ  μερών  αύτής  βαπτισθή,  xb  δε  μείνη 
αφώτιστου,  καί  5:ι  δν  συν  χή  έγκυομονούση  το  χ\λ- 
φορούμενον  βαπτισθή  μετά  xb  είς  φως  έξελθεΤν,  ii* 
βαππσθείη,  εύρεθειη  δε  βαπχιζόμενον  · 8περ  άτο*ον? 
καί  ή Ιν  Νεοκαισαρείφ  σύνοδος  ελυσε  έν  ζ"*  κανόνι  ιο 
άμφίβολον,  ουτω  διορίσαμε νη  περί  κυοφορούσης,  ότι 
δει  φωτίζεσθαι  οπότε  βούλεται,  ουδεν  γάρ  έν  τοότώ 
χοινωνεΤ  ή χίκχουσκ  χψ  τικχομένφ  διά  tb  έκάστου 
Ιδίαν  χήν  προχίρεσιν  χήν  έπ\  τή  δμολογίφ  δείκνν- 
σθαι.  Τού  γούν  θείου  τούτου  κανόνος  λέγοντος  μη 
επικοί  νωνεΤν  τή  χικτούση  χο  χικχόμενον,  δ το  πιρέν 
σύνταγμα  συνθε'μενος  πατριάρχες  εύρίσκων  τώς 
διαληφθέντας  νόμους,  ποτέ  μεν  λέγοντας  μέρος  αίνοι 
τής  έγκύου  το  κυοφορούμενον  παρά  χήν  δύναμιν  τού 
κανόνος,  ποτέ  δέ  μή  είναι,  τέθεικεν  έν  χώ  δφει  τι 
ένανχιοφανή,  τήν  λύσιν  ώς  έοικεν  είς  τήν  ήμετέριν 
άναρτήσας  άμάθειαν.  Φαμεν  τοίνυν  ώς  ούκ  έναντιοώ- 
ται  αλλήλοις  τά  βηθένχα  νόμιμα.  Το  γάρ  κυοφορού- 
με νον  άεΐ  πρδ  του  τεχθήναι  μέρος  έστί  τής  μητρός, 
ώς  και  xb  τού  λα9  βιβλίου  κεφ.  φησί,  καί  διά  τούτο 
ού  δύναχαι  πατήρ  άνχκζλεΤσθαι  αυτός  ώς  ύπεξούίΐον. 
Μετά  μένχοι  xb  γεννηθήναι  ανακαλείται  τούτο,  ώ;  μη 
8ν  μέρος  τής  μητρός.  Και  δ καλή  δε  πίστει  νεμηδεις 
τδ  τεχθέν  άπο  κλοπιμαίας  δούλης  δσπόζει  αυτού  ώ; 
μή  δντος  κλοπιμαίου.  Τό  μέντοι  κεφ,  Γ,  ούχί  διά  τέ 
μή  είναι  μέρος  τής  κυοφορούσης  τά  κυοφορούμε *οη 
έπέτρεψε  xb  βάπτισμα  ταύχης,  μέρος  γάρ  έσχιν  ευ- 
χής πρδ  τού  τεχθήναι,  αλλά  διά  xb  μή  έπικοινωνι!* 
τήν  τίκτουσαν  χψ  τικχομένφ,  ήγρυν  μή  λογίζεοθιι, 
και  ταύτην  άφφτισχον  έκ  τού  μή  δύνχσθχι  το  κυοφο- 
ρούμενον βαπτίσματος  δμολογίαν  άναδέχεσθαι,  ποά 
δέ  δ τοκετός  τής  κλοπίμου  δούλης  δεσπόζεται,  κεί 
ποτέ  ού,  φασί  νόμοι  διάφοροι.  Και  ζήτει  χά  γρι- 
φέντα  έξωθεν  τού  άνωθεν  κατχστρωθεντος  κζ"*'  κεφ. 
τού  β9  χίχ.  χού  β’  βιβλίου  χών  Βασιλικών 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΑ'.  — Περί  τού  όφείλειν  μετά  τέ 
άγιον  βάπτισμα  χρίεσθαι. 

Συνόδου  Λαοδικείας  χάνων  μη9. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΒ*.  — Περί  ποιήσεως  τού  άγίου  χρί- 
σματος. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ζ"*. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΓ',  — Περί  των  δις,  ή μή  δεόντωί 
βαπτιζομένων,  καί  των  τούς  άσθενεΤς  μή  βεπτι- 
ζόνχων. 

'Αποστόλων  κανών  μζ9,  μθ*,  ν’. 

Κείμενον.  Περί  χών  άναβαπτιζόνχων,  και  έν*- 
βαπχιζομένων,  κ.  χ.  λ.  usque  ad  μεταμέλου  δέ  χώ- 
ραν έχουσιν. 

Σχόλιον.  Ή α*  καί  β’  διάτ.  τού  ξ*  τίτ.  τού  % 
βιβλίου  χόύ  Κώδικος  ούκ  έτέθη  είς  χά  Βασιλικά.  Τ& 
ιδ9  διάτ.  τού  ε’  χίχ.  χού  κθ*  βιβλίου  χών  Διατ.  έτη 
κεφ.  ιδ*  χού  ιζ**  χίχ.  χού  λε9  βιβλίου  χών  Bwt- 
λικών,  ούτως  Ιχον  'Εά*  πλησιάζων  τή  ήβη  άνηδο; 
παρακαθεύδων  τψ  άναιρεθέντι  δεσπότη  μή  δςμοσιιυ^ 


1061  NOMOCANON.  - TIT.  IV.  CAP.  ΧΙ-ΧΠΙ.  1062 


τδ  γεγονδς,  τιμωρείται  · τοΐς  γάρ  ύπδ  τήν  αύτήν  στέ- 
γην άνήβοις  νυγχωρεΐ,  ού  μέν  τοίς  ύπηρέταις,  ή 
μετάχοις  εί  δύνανται  νοεΐν  τδ  πραττάμενον.  Ot  γάρ 
τοιούτοι  ουδέ  έφ’  έτέρας  αίτιας  βοηθούνται.  Τδ  ε' 
διάτ.  τού  α'  τίτλου  του  κη’  βιβλίου  έστί  θέμα  τε- 
λευταΤον  τού  ε’  κεφ.  του  α*  τίτ.  του  λε’  βιβλίου 
ούτω  δεξιάν,  *0  ά(5£ην  πληρώσας  τά  ιδ’  έτη  διατίθε- 
ται, εΐ  δέ  θήλεια  τά  ιβ’,  δ δέ  γεννηθείς  Καλένδαις  Ία- 
νουαρίαις  δοκεΤ  πληρούν  τδν  ένιαυτδν  άπδ  ζ”  ώρας 
της  νυκτδς  της  πρδ  μιας  Καλενδών  ’ΐανουαρίων  του 
έξης  Ιτους.  *Η  γ*  διάτ.  του  ξ*  τίτ,  του  ε*  βιβλίου 
του  Κώδικάς  Ιστι  κεφ.  ν’  του  ιθ’  τίτ.  του  λη’  βιβλίου 
των  Βασιλικών  ούτω;  έχον,  Τδ  παλαιό  / ή μέν  των 
θηλειών  ήβη  άπδ  μάνων  των  ιβ*  ένιαυτών  έκρίνετο, 
^ δέ  των  ά^ένων  έκ  τού  πληρωθήναι  τον  ιδ’  ένιαυ- 
τδν μετά  τού  συντρέχειν  καί  την  τού  σώματος  Ιξιν, 
ώς  έγνως  και  έν  τοΤς  ’ΐντιστούτοις.  Η διάτ.  ο3ν  κε- 
λεύει κι\  επί  των  άξενων  άπο  των  ιδ’  ένιαυτων 
κρίνεσθαι  μή  έπιζητούντων  ήμών  τδ  σχήμα  τού  σώ- 
ματος, διά  άπρεπες.  *0  δέ  κβ’  τίτ.  της  α’  Ινστι- 
τουτιώνος  ούκ  έτέθη  εις  τά  Βασιλικά.  *0  α’  τίτ. 
τού  λ$*  βιβλίου  των  Διατ.  έτέθη  είς  βιβλίον  μδ*  τίτ. 
ιδ’.  Καί  ζήτει  κεφ,  αύτού  ιδ’  ούτω  λέγον  ’Εάν  άνήβοις 
ληγατεύσω  διατροφάς,  καί  μή  δείκνυται  Ιως  πάτε  ή 
θέλησις  λαμβάνειν  αύτάς,  έως  ού  ζώσι  λαμβανουσιν. 
Εί  δέ  εΤπον  μέχρι  της  ήβης,  δ μέν  ά^ην  μέχρι  τού 
ιη’  Ιτους,  ή δέ  θήλεια  τού  ιδ’  λαμβάνουσι*,  επί  μάνων 
δέ  των  διατροφών  φιλαγάθως  ούτως  ή ήβη  δρίζεται. 
Τδ  κβ’  διάτ.  τού  ι’  τίτ.  τού  μη’  βιβλίου  έστί  κεφ. 
κβ’  του  μα’  τίτ.,  τού  ξ’  βιβλίου  τών  Βασιλικών 
ούτω  διαλαμβάνον  · Ούτε  τψ  Λιβανείψ  δάγματι,  ούτε 
τω  έγκλήματι  τού  πλαστού  άνηβος  δποπίπτει.  Τδ 
λζ*’  διάτ.  τού  ε*  τίτ.  τού  μη’  βιβλίου  έστί  κεφ. 
μ’  τού  λζ*  τίτ.  τού  ξ’  βιβλίου  τών  Βασιλικών,  λέγον  · 
Μετά  τήν  ήβην  πλημμελεΤ  δ νέος  μοιχείαν,  και  υπά- 
κειται  τώ  νάμφ.  *Η  δέ  λζ’  νεαρά  έτέθη  είς  βιβλίον 
α’  τίτλον  α’,  κεφάλαιον  με’,  ούτως  έχον  · Αίρετικδς  μή 
βαπτιζέτω,  μήτε  πολιτευέσθω,  μήτε  μετελθέτω  οίον· 
δήποτε  πολιτίκδν  άφρίκιον.  Ο άναβαπτισθείς  στρα- 
τείας  μόνης  κωλύεται,  ’ίουδαΤος  Χριστιανδν  άνδρά- 
ποδον  μή  έχέτω,  καί  τά  έξης.  Καί  ταύτα  μεν 
διδάσκουσα  τά  κεφ.  περί  τών  άνήβων  καί  τών 
άναβαπτιζομένων,  ή άλλως  άμαρτανάντων,  πάτε 
συγγίϊώκονται  καί  πάτε  ού  συγγινώσκονται,  καί 
ποιος  χράνος  δ μετά  τήν  ήβη*  έστί.  Σύ  δέ  συ/αγαγών 
είπέ,  δτι  ή άνηβάτης  εί;  τρία  διαιρείται  είς  Ιμφαντα 
άνηβον  τδν  έστηρημένον  φωνής,  καί  ήδη  συμπλη- 
ρούντα  τήν  τριετίαν,  είς  πράξιμον  ιμφαντα  τδν  πλη- 
σιάζοντα  τή  φωνή,  καί  συμπληρούντα  τών  ζ’  ένιαυ- 
τδν,  καί  είς  πράξιμον  πουβέρτατον  τδν  πλησιάζοντα 
τή  ήλικίφ,  καί  δεκτικδν  άντα  δάλου,  8στις  άπδ  τού 
ζ*  έ νι αυτού  καί  μέχρι  τού  ιδ'  καί  αυτού  προβαίνει, 
καί  οί  μέν  μή  δεκτικοί  δάλου  άνηβοι  άπδ  άμαρτήματος 
ούκ  εύθύνονται,  οί  δέ  παρά  τούτους  ήγουν  οί  πλη- 
ρώσαντες  τδν  ζ*  ένιαυτδν,  καί  άναβαπτιζάμενοι  εύ- 
θύνονται,  καί  άλλως  άμαρτήσαντες  τιμωρούνται 
κατά  τδ  ιδ*  κεφ.  τού  ιζ"*  τίτ.  τού  λε’  βιβλίου,  δπερ 
καί  έντσύθα  κατεστρώθη,  καθ’  βν  δή  κεφ.  έρμηνεύ- 
σάι  άφείλεις  καί  τδ  κβ’  κεφ,  τού  μα’  τίτ.  τού  ξ’  βι- 


λ [s.c.dnntaxat]  parcit, qui  [Canlura]  sub  eodem  tec- 
to fuissent : non  etiam  ministris  vel  participibus 
[caedis],  si  modo  rem  intelligere  potuerint.  Nam 
talibus  neque  in  aliis  causis  subvenitur.  Digest.  5 
tit.  1 lib.  xxviii  est  thema  ult.  cap.  5,  tit.  1,  lib. 
zxxv,  quod  sic  narrat : Masculus  ubi  complevit 
quatuordecira  annos,  testamentum  facit : femina 
vero, ubi  duodecim. Qui  natus  est  Kalend.  Januar. 
videtur  complere  annum  ab  hora  sexta  noctis  pri- 
die Kalend.  Januar.  subsequeniis  anni.  Const.  3 
tit.  60  lib.  v God.  est  cap.  3 tit.  19  lib.  xxxvui 
Basii.,  quod  sic  babet : Olim  feminarum  pubertas 
solum  ex  duodecim  annis  judicabatur  .Masculorum 
vero  ex  completo  anno  decimoquarto,  ut  tamen 
3 concurreret  corporis  habitus,  quemadmodum  inln- 
stit.  didicisti.  Const.  itaque  jubet,  ut  etiam  in 
masculis  ex  quatuordecim  annis  judicetur,  nulla 
in  corporis  habitum  propter  [rei]  indecentiam  in- 
quisitione habita.  Tit.  vero  22  [lib.]  i Instit.  in 
Basii,  non  est  positus.  Tit.  1 lib.  xxxiv  Dig.  po- 
situs est  in  lib.  xliv,  tit.  14, cujus  14  cap.quaere, 
quod  sic  habet : Si  iropuberibns  alimenta  lega- 
vero, neque  pateat,  quam  diu  (ipsos]  illa  perci- 
pere voluerim,  donec  vivunt,  percipiunt.  Quod  si 
usque  ad  pubertatem  dixerim,  masculus  usque 
ad  decimum  octavum  annum,  femina  [usque  ad] 
decimum  quartum  percipit.Verum  in  solis  alimen- 
tis pietatis  intuitu  ita  pubertas  definitur.  Digest. 
22  tit.  10  lib.  XLvmest  cap. 22  tit.  41  lib.  lx  Ba- 
sii., quod  sic  tradit : Neque  in  Libonianum  s.  c. 
t neque  in  falsi  crimen  impubes  incidit . Dig.  36, 
' tit.  5 lib.  XLvm  est  cap·  40  tit.  37  lib.  lx  Ba- 
sii.,quod  dicit : Post  pubertatem  committit  minor 
annis  adulterium,  legique  est  obnoxius.  Novella 
37, posita  est  in  lib. i, tit.  1, cap, 45, quod  sic  habet  : 
Haereticus  ne  baptizato, neque  rempublicam  guber- 
nato, neque  qualecunque  civile  officium  subito. 
Rebaptizatus  sola  militia  arcetor.  Judeeus  Chris- 
tianum mancipium  ne  habeto,  etc.  Atque  haec 
quidem  docent  capita  [illa]  de  impuberibus  et 
rebaptizatis,  aliterve  peccantibus,  interdum  igno- 
scentia, interdum  non  ignoscentia,  et  cujusmodi 
sit  post  pubertatem  tempus.  Tu  vero  altius  repe- 
tito sermone,  impuberem  aetatem  trifariam  divi- 
di dicas  : in  infantiam,  [cum]  impubes  [articu- 
lata] voce  privatus  est,  et  jam  triennium  complet : 
,in  proximam  infamiae,  [cum]  voci  [articulatae]  ap- 
propinquat,et  septimum  annum  complet : ac  [de- 
nique] in  proximam  pubertali,  [cum  maturiori] 
aetati  appropinquat,  atque  doli  capax  est : [quod 
de  eo  intelligitur]  qui  a septimo  anno  ad  ipsum 
decimum  quartum  procedit.  Atque  impuberes  qui- 
dem doli  non  capaces  ob  delictum  non  subeunt 
judicium. Praeter  hos  vero  [alii], sive  qui  septimum 
annum  complevere, tum  rebaptizati  judicium  sub- 
eunt, tum  aliter  delinquentes  puniuntur  : secun- 
dum 14  cap.  tit.  16  lib.  xxxv,  quod  hic  etiam  in- 
sertum est.  Secundum  quod  sane  caput  interpre- 
tari etiam  debes  22  cap.  tit.  41  lib.  lx,  ac  illum 


1063  PHOTII  PATRIARCHA  GP.  1064 


impuberem  in  falsi  crimen  non  incidere  dicas,  qui 
minor  septem  annorum  est.  Quinetiam  cap.  40 
tit.37  lib.  lx  hunc  ad  modum  interpretare.  Qood 
enim  post  pubertatem  minor  annis  adulterii  cri- 
mini obnoxius  redditur,  tale  est,  quod  videlicet 
teneatur  ille  qui  delinquit  non  modo  in  impnbere 
aetate,  verum  etiam  postmodum. Illud  porro  de  ali- 
mentis est  a lege  propter  summam  alimentorum 
necessitatem  [introductum]  fquemadmodom  etiam 
ipsum  14  cap.  14  tit.  xliv  lib.  dicit  : quod 
etiam  huic  tit.  insertum  est.  Verumtamen  scias, 
quod  tales  impuberes  non  ut  adulti,sed  moderate 
puniuntur.  Quaeras  vero  lib.  xxxv,  tit.  16,  cap. 

thema  uit , et  lib.  xl,  tit.  50,  cap.  15,  thema 
3,  et  lib.  ii,  tit.  3,  cap.  108. 

CAP.  XIV.  - Quinam  hoereticorum  ad  ortho- 
doxam fidem  transeunte s baptizentur , et  quinam 1 
tantummodo  ungantur . 

Concilii  NicaBni  canon  19;  concilii  Laodiceni 
canon  7,  8 ; concilii  Constantinopolitani  canon  7; 
concilii  sexti  canon  95 ; coneilii  Nicaeni  secundi 
canon  18 ; Basilii  canon  47. 

CAP.  XV.  — Quomodo  dcemone  obsessus , aut 
in  morbo  mente  captus , baptizetur . 

Timothei  canon  3,  4. 

CAP.  XVI.  — Quod  non  conveniet  mulierem 
tempore  purgationis  sum  baptizari . 

Timothei  canon  6. 

CAP.  XVII  — Si  qui  in  fide  instituitur  ante 
baptismum  communicaverit.  C 

Timothei  canon  1 . 


βλίου.  K at  είπε  έκεΐνον  τον  ανηβον  μή  ύκοπίπτιιν 
τψ  έγκλήματι  του  πλαστού  τδν  ήττονα  τού  ζ’  ένοικου* 
’Αλλά  και  το  μ’  κεφ.  τού  λζ’  τίτ.  τού  ξ’  βιβλίου 
ούτως  έρμήνευσον  · xb  γάρ  μετά  τήν  δβριν  δποκεϊ- 
σθ*ι  τον  νέον  τψ  περί  μοιχείας  έγκλήματι,  τοισύτόν 
έστιν  ήγουν  xb  ένέχεσθαι  κύτδν  πλημμελοΰντα  ού 
μόνον  έν  άνηβότητι,  αλλά  και  μετά  ταύτα.  Τ&  & 
περί  των  διατροφών,  Ιτι  παρά  κανόνα;  διά  xb  άναγ- 
καιότατον  των  διατροφών,  καθώς  και  αυτό  xb  ιδ’  κεφ. 
τού  ιδ*  ζίχ.  τού  μδ*  βιβλίου  φησίν,  δπερ  κατεστρώθη 
ένταύθα.  Πλήν  γίνωσκε  δτι  οΐ  τοιούτοι  άνηβοι  ου 
κολάζονται  ώς  ο*  τέλειοι,  άλλά  μετριως  τιμωρούν- 
ται. Και  ζήτει  βιβλίον  λε*,  τίτ.  κεφ.  α\  θέμα 
τελευταίον,  καί  βιβλίον  ξ’,  τίτ.  ν’,  κεφ.  ιε',  θέμα  {Γ, 
καί  βιβλίον  β’,  τίτ.  γ’,  κεφ.  ρη\ 

ΚΕΦΑΛ.  IAf.  — Τίνες  έξ  αιρετικών  είς  την  δρ- 
θοδοξίαν  μετιόντες  βαπτίζονται,  καί  τίνες  μόνος 
χρίονται. 

Συνόδου  Νικαίας  κανών  ιθ*  * συνόδου  Λαοδικείας 
κανών  ζ’,  η*  * συνόδου  Κωνσταντινουπόλεως  κανών 
ζ*  * συνόδου  κανών  { ε’  * συνόδου  Νικαίας  τδ  β’ 
κανών  ιη’  · Βασιλείου  κανών  μζ’ 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΕ*.  — Πώς  δ δαιμονιζόμενος,  ή έν 
νόσψ  παραφρονών,  βαπτίζεται. 

Τιμοθέου  κανών  β*,  δ*. 

ΚΕΦΑΛ.  \ς\  — Περί  τού  μή  χρήναι  γυναίκες 
έν  ταΤς  ήμέραις  τής  καθάρσεως  αύτών  βαπτι- 
σθήναι. 

Τιμοθέου  κανών  ζ"’. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΖ\  — Έάν  ό κατηχούμενος  πρδ  τού 
βαπτίσματος  κοινωνήση. 

Τιμοθέου  κανών  α\ 


ΤΙΤΛΟΣ  Ε. 

ΠΕΡΙ  ΤΩΝ  ΚΑΤΑΦΡΟΝΟΤΝΤΩΝ  ΤΩΝ  ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ  ΚΑΙ  ΣΤΝΑΗΕΩΝ,  ΚΑΙ  ΜΝΗΜΩΝ,  ΚΑΙ  ΤΩΝ 
ΕΣΘΙΟΝΤΩΝ^ΕΝ  ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΙΣ  ΚΑΙ  ΠΕΡΙ  ΛΓΑΗΩΝ. 


TITULUS  QUINTUS. 

DE  IIS  QUI  ECCLESIAS,  CffiTUS  ATQUE  MEMORIAS  CONTEMNUNT,  ET  QUI  IN  ECCLESIA 
COMEDUNT,  ET  DE  CONVIVIIS  PAUPERIBUS  EXHIBENDIS. 


CAPUT  PRIMUM.  — De  his  qui  docent  domum 
Dei,  catus,  et  memorias  [res]  contemptibiles  [es- 
se.] 

Concilii  Gangrensis  canon  5, 19 ; concilii  sexti 
canon  76, 88,  97. 

CAP.  II.  — Ne  pauperibus  in  ecclesiis  convi- 
via exhibeantur,  neque  in  iis  comedatur. 

Concilii  Laodiceni  canon  28;  concilii  Carthagi- 
nensis  canon  42;  concilii  sexti  canon  74,  76,  97. 

Textus.  Ei  conat.  3 tit.  12  lib.  I Cod.  vetat, 
etc.,  usque  ad  et  hostis  degant,  ut  pag.  631. 


> ΚΕΦΑΛ.  A’.  — - Hspl  ιών  διδασκόντων  tbv  oTxo» 
τοδ  θεού,  xxl  τα;  συνάζι i;,  καί  τ4;  μνήμα;  «i- 
χαταφρονήτου;. 

Συνόδου  Γαγγρών  χαχών  ιβ*  * συνόδου  ζ”’  χά- 
νων οζ”,  πη’,  4ζ’. 

ΚΕΦΑΛ.  Β'.  — Περί  τοδ  μή  ποιίΐν  Ιν  έχχλη- 
σ(φ  άγόπα;,  και  έν  αυτή  έσθίιιν. 

Συνόδου  Λαοδιχιία;  κανών  xr/  * συνόδου  Καρθαγι- 
νη;  χχνών  μβ’  · συνόδου  ζ"’  χανών  οδ’,  οζ”,  ^ ζ’. 

Κείμονον.  Kal  ή γ*  διάτ , τοδ  ιβ’  τίτ.,  τοδ  «’  βι- 
βλίου τοδ  Κωδικό;, χ.  τ.  λ.,  usqae  ad  xal  σιοαΤ;,  x«l 
λ.ότροι;,  χαΙ  κήποι; . 


1066 


1065  NOMOCANOK.  — TlT.  VI,  CAP.  I-IIi. 


Σχόλην.  ’Π  γ’  διατ.  τού  ιβ’  τίτ.  του  α*  βιβλίου  A 
του  κώδικος,  Ιστι  βιβλίον  t*  των  Βασιλικών,  τιτ.  α*, 
κεφ.  ια',  ούτως  εχον  * Μέχρι  των  πρδ  της  δημοσίας 
άγοράς  της  ’ Εκκλησίας  8ρον,  το  Ασφαλές  έχέτωσαν  οΐ 
προσφυγόντες  ένδοτέροις  λουτροΤς,  % κήποις,  $ οΐκή- 
μασιν,  ^ αύλάΐς,  ή στοαΤς  χρώμενοι,  και  χωλυέσθω- 
σκν  έντδς  του  ναού,  ^ έσθίειν,  % ύπνοΰν.  "Οπλοις  $ϊ 
έαυτούς  μη  άσφαλιζέσθωσαν,  άλλ*  άπότιΟέσθωσαν 
ταϋτα  παρά  τψ  έπισκόπψ,  $ πειθόμενοι  πρώτον, 

% μετά  ταΰτα  έκβαλλόμενοι  κατά  κέλευσιν  του  έπι- 
σχόπου  καί  των  δικαστών. 

ΚΕΦΑΑ.  Γ*.  — Περί  των  εύτελιζόντων  τάς  γι- 
νομένας  άγάπας,  καί  βτι  ού  δεΤ  μέρη  λαμβάνειν 
είς  Αγάπην. 

Συνόδου  Γαγγρών  χάνων  ια*  * συνόδου  Λάοδικείας 
κανών  κζ’. 


Scholivm.  Constit.  3,  Iit.  42,  lib.i  cob.  esllib. 
v Basii,  til.  i,  cap.  11,  quod  sic  habet : Qui  ad 
ecclesiam  confugiunt,  usque  ad  ejus  terminos, 
qui  ante  publicum  forum  sunt,  securitatem  ha- 
bento. Interioribus  balneis,  hortis,  domibus, 
atriis,  aut  porticibus  utuntor,  intra  templum  aut 
edere  aut  dormire  vetantor.  Ne  se  armis  mu- 
niunto : sed  illa  apud  episcopum  deponunto  : et 
ni  quamprimum  pareant,  mox  jussu  episcopi  et 
magistratuum  ejiciuntor. 

CAP.  111.  — De  his  qui  contemnunt  pastiones 
pauperum , et,  quod  non  conveniat  ad  eas  [ voca - 
losj  partem  sumere. 

Concilii  Gangrensis  canon  1 1 , concilii  Laodi- 
Bceni  canon  27. 


ΤΙΤΛΟΣ  <? 

ΠΕΡΙ  ΚΑΡΠΟΦΟΡΙΏΝ. 


TITULUS  SEXTUS. 

DE  FRUCTUUM  OBLATIONIBUS 


ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ  ΠΡΩΤΟΝ.  — Περί  καρποφοριών.  ( 

'Αποστόλων  κανών  γ*,  δ*,  νδ’,  οα’β  συνόδου  ζ” , χά- 
νων χη\  νζ*,  οθ’,  4®*  * Κυρίλλου  έχ  ιης  πρδς  Δόμνον 
χάνων  β1. 

Κείμενον,  Ή λη*  διάτ.  του  γ*  τίτ.  του  α’  βιβλίου, 
φηοΐν,  βτι  ού  δεΤ,  χ.  τ.  λ.,  usque  ad  εύαγέσιν  οΐκοις. 

Σχόλ ιόν.  *Η  λη*  διάτ.  του  γ*  τίτ.  του  α*  βιβλίου, 
τού  κώδικος  ούχ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά. 

ΚΕΦΑΑ.  Β'.  — Τίνας  δεΤ  λαμβάνειν,  $ διδόναι 
καρποφορίαν,  xot  περί  των  λαμβανόντων  άπδ 
έχχλησίας  χηρδν,  η Ιλαιον. 

Αποστόλων  χάνων  οβ*  · συνόδου  Γαγγρών  χάνων 
ζ’,  ξη*  · Θεοφίλου  έχ  του  *Γπομνηστιχοΰ  χάνων  ζ'. 

ΚΕΦΑΑ.  Γ'.  — Περί  των  προσφερόντων  συναγω- 
γαΤς  ?ι  ΙεροΤς  έθνών. 

'Αποστόλων  κανών  οα’,  οβ'.  I 

Κείμενον.  Ή α*  διάτ.  του  θ’  τίτ.  του  α*  βιβλίου 
του  χώδιχος  φησιν,  χ.  τ.  λ.  usque  ad  πόλις  αύτύ 
λαμβάνει. 

Σχόλιον.  Ή λ διάτ.  του  θ’  τίτ.  του  α*  βιβλίου 
του  κώδικος  ούχ  λτΙθη  είς  τά  Βασιλικά.  Ή δέ  έννάτη 
διάτ.  του  ια*  τίτ.  του  α’  βιβλίου  του  χώδιχος,  εστι 
βιβ>(ον  των  Βασιλικών  α’,  τίτ.  α',  χεφ.  ιδ',  ούτως 
Ιχον  ώς  είς  xb  κείμενον  συνωψίσθη. 


CAP.  PRIMUM.  — De  fructuum  oblationibus 

Apostolorum  canon  3,  4,  54,  71  ; concilii  sexti 
canon  28,  57,  79,  99.  Cyrilli  ex  epistola  ad  Dom- 
num canon  2. 

Tdxtus. Const. 38, til.3, lib.  i cod.  ait : Quod  non, 
elc.,  usque  ad  venerabilibus  domibus, utpog.654. 

Scholium . Const.  38,  tit.  3,  lib.  i cod.  in  Ba- 
sii. non  est  posita. 

CAP.  II.  — Quosnam  oporteat  accipere , aut 
dare  fructuum  oblationes , et  de  iis  qui  ex  eccle- 
sia ceram  aut  oleum  subripiunt . 

Apostolorum  canon  72 ; concilii  Gangrensis  ca- 
non 7, 6,  8;  Theophili  ex  commonitorio  canon  7. 

CAP.  III.  — De  iis  qui  offerunt  synagogisf  aut 
templis  gentium . 
i Apostolorum  canon  7 1 , 78. 

Textus . Const.  1,  tit.  9,  lib.  i cod.  ait:  Quod, 
elc usque  ad  civitas  capiat,  ut  pag.}  635. 

ScAo/tum.  Const.  1,  tit.  9,  lib.  i cod.  in  Basii, 
non  est  posita.  Sed  const.  9,  tit.  41,  lib.  i cod. 
est  lib.  i Basii,  tit.  1,  cap.  44,  quod  sic  habet.  Ut 
in  textu  sub  compendio  propositum  est. 


Patrol  Ga.  CIV. 


34 


1067 


ί>Η0ΤΙΙ  PATRIARCHA  CP. 


1068 


ΤΙΤΛΟΣ  Z\ 

ΠΕΡΙ  ΝΗΣΤΕΙΑΣ,  ΚλΙ  ΤΗΣ  ΤΕΣΣΑΡΑΚΟΣΤΗΣ,  ΚΑΙ  ΚΓΡΙΛΚΗΣ,  ΚΑΙ  ΣΑΒΒΑΤΟΤ,  ΚΑΙ  ΓΟΝΓ- 

ΚΑ1ΣΙΑΣ. 

TITULUS  SEPTIMUS. 


DE  JEJUNIO,  QUADRAGESIMA,  PASCHATE,  PENTECOSTE,  DOMINICO  DIE,  SABBATO,  ET 

GENICULATIONE. 

CAPUT  PRIMUM.  — De  jejunio , et  iis  quce  in\  ΚΕΦΑΑΑΙΟΝ  ΠρατΟΝ.  — Περί  νη< mi*c,  χαί 


Quadragesima  jejuniorum  vetita  aut  permissa 
sunt . 

Apostolorum  canon  61,  69;  concilii  Gangren- 
sis,  canon  48,  19  ; concilii  Laodiceni  canon  49, 
50, 51,  52 ; concilii  sexti  canon  29,  52,  55,  56, 
89  ; Petri  canon  15. 

Textus . Const.  5,  iit.  12.  lib.  iii  cod  ait : Quod 
Quadraginta,  etc.,  usque  ai  dunlaxat  ignosci,  ul 
pag . 639. 

Scholium.Const  5,  tit.  42,  lib.  iii  cod.esUap 
22,tit.  17;  lib.  vu  Basii,  const.  6 ejusdem  tit.  est 
cap. ejusdem  lib. et  til.23;  const. 7 est  cap. 24  ejus- 
dem lib.  et  tit.  const.  8 est  cap.  25 ; ejusdem  lib. 
el  tit.  quod  in  textu  comprehensa  dicit  const.  3, 


των  κεκωλυμένων,  ή έπιτετραμμένων  γίνεσβχι 
έν  τή  τεσσαρακοστή  των  νηστειών* 

'Αποστόλων  κανών  ξα*,  ξθ’  · συνόδου  Γαγγρών  χά- 
νων ιη',  ι6  * συνόδου  Λαοδι κείας  κανών  μθ*,  v*f  να* 
νβ’β  συνόδου  ζ“*  κανών  κβ’,  νβ’,  νε*,  νζ“',  πθ*·  Πέτρου 
κανών  ιε\ 

Κείμενον.  *Η  ε’  διάτ.  τοΰ  ιβ’  τίτ.  του  γ’  βιβλίου 
του  κώδικος,  φησίν,  κ.  τ.  λ. usque  ad  οΐ  λοιποί  συγ- 
γινώσκονται. 

Σχόλιον.  *Η  ε’  διάτ.  του  ιβ*  τίτ.  τοΰ  γ*  βιβλίου 
τοΰ  κώδικος,  εστι  κεφ.  κβ'  τοΰ  ιζ*  τίτ.  τοΰ  ζ'  βι- 
βλίου των  Βασιλικών.  Ή ζ”  διάτ.  τοΰ  αΰτοΰ  τίτ.  εστι 
κεφ.  τοΰ  αΰτοΰ  βιβλίου  των  Βασιλικών  και  τίτ. 
κγ*.  *Π  ζ διάτ.  έστι  κεφ.  κδ*  τοΰ  αΰτοΰ  βιβλίου  χαί 


tit.  4,  lib  I cod. est  cap.  26,  tit.  17,  lib.  VII  Basii.  B τίτλου.  *H  V διάτ.  Ιστι  κεφ.  κε’  τοΰ  αΰτοΰ  τίτ  καί 


quod  ita  fere  habet : Quemadmodum  a patriarcha 
in  compendium  est  contractum.  Caeterum  si  quo- 
nam die  judicia  cessent, exacte  discere  velis : lege 
adorandam  illam  divinitus  coranoti,  optimi  [maxi- 
mi], ac  sancti  nostri  imperatoris, domni  Manuelis 
Comneni  novellam,  mense  Martio,  indictione  14, 
annoaChristo  passo  674  emissam,  atque  haec  post 
prooemium  complectentem  : sancimusigituru»  illi 
dies  feriati  sint, quos  in  praesenti  constitutione  no- 
minalim  enumerabimus  Quornm  alii  omnino  toti 
feriati  sint, ut  nullo  modo  ulla  ipsorum  parte  con- 
stitui judicium  possit,  extra  quam  si  forte  impe- 
rator dispensationis  modo, aut  | propter)  necessita- 
tem (ut  multa  saepenumero  rerum  vicissitudo  no- 
viter  introducit)  in  illis  etiam  judicium  constituere 
velit:  alii  vero  ex  parte  a judiciis  cessent,  a mane 
videlicet  usque  ad  ipsum  divini  ministerii  tempus, 
ut  judicibus  precationibus  atque  glorificando  Deo 
vacare  liceat, ac  [deinde]  post  divinum  sacrificium 
justitiae  operam  navent,  secundumque  legum  vim 
injuriam  passis  auxilium  ferant.  Verumenimvero 
quibus  ita  post  divinum  ministerium  judicare  per- 
missum est, in  conficiendis  a se  instrumentis, tem- 
poris quo  illa  confecta  sunt, mentionem  facient. Ac 
primum  quidem  de  omnino  feriatis  est  agendum. 


βιβλίου  τα  τψ  κειμένφ  περιεχόμενα  λέγον.  Και  ή γ* 
διάτ.  τοΰ  δ*  τίτ.,  α’  βιβλίου  τοΰ  κωδικός,  εστι  χεψ. 
κζ"’  τού  ιζ’  τίτ.  τού  ζ’  βιβλίου  τών  Βασ.ΐικών  ούτως 
Ιχον  σχεδόν  ώς  παρά  τοΰ  πζτριάρχου  συνωψίσθη.  Ει 
θέλεις  δέ  μαθεΐν  ακριβώς  κατά  ποίαν  ήμέραν  άχρα- 
κτοΰσι  τά  δικαστήρια,  άνάγνωθι  την  κατά  τΰν  Μάρ- 
τιον μήνα  τής  ιδ*  Ινδικτιώνος  τοΰ  ζ"χοδ’  έτους  άπολυ- 
ΟεΤσαν  προσκυνητήν  Νεαράν  τοΰ  θεοστε^οΰς,  κρ  κτίστου 
καί  αγίου  ήμών  αΰτοκράτορος  Μανουήλ  τοΰ  Κομνηνοΰ, 
και  ταΰτα  μετά  τΰ  προοίμιον  διαλαμβάνουσαν.  θεσπί- 
ζομεν  οΰν  έκείνας  είναι  τών  ήμερών  άπρακτους  ίς 
έν  τή  παρούση  διατάξει  βητώς  άπαριθμησόμεθα,  και 
τινάς  μεν  αυτών  τΰ  πάντη  άπρακτον  Ιχειν  ώς  μηδαμώς 
διόλου  τυΰ  αυτών  διαστήματος  συνίστασθαι  διχαστή- 
• ριον,  et  μή  βασιλεύς  ίσος  οίκονομίας  τρόπφ,  ή 
άνάγκης  δποΤα  πολλάκις  το  περιπετές  τών  πραμά- 
των νεανιεύεται  θελήση  καθΤσαι  καί  έν  αΰταις  δικα- 
στήρια, τινάς  δέ  άπΰ  μέρους  δγειν  τών  δικαστηρίων 
σχολήν,  ώς  οΤον  Ιωθεν  μέχρι  καί  έίς  αυτόν  τίς  θείας 
λειτουργίας  καιρδν,  ΐνα  τοΤς  δικασταΤς  έξείη  προσαν- 
έχειν  ευχή,  καί  τή  περί  τΰ  θειον  δοξολογώ,  καί  μετά 
τήν  θείαν  Ιεροτελεστίαν  έπιμελείσθαι  καί  τής  δικαιο- 
σύνης, κσί  τοΐς  άδικα  πεπονθόσιν  έπαρήγειν  κατά  τή* 
τών  νόμων  ίσχύν.  Οί  μέντοι  ουτω  μετά  την  θε^αν 


λειτουργίαν  ^πιτε  φαμμενοι  δικόζειν  έν  τοΤς  γινομένοις  παρ’  αυτών  σημειώμασι  μεμνήσονται  τοΰ  καιρού 
καθ’  δν  τά  σημειώματα  πράττονται.  Καί  δή  πρώτον  περί  των  τιλέως  άπρακτων  διαληπτεον. 

Natalis  itaque  dies  purissimae  Dominae  ac  Dei  ο τοίνυν  κατά  την  η’  τοΰ,  Σεπτεμβρίου  μηνος  γε- 
genilricis,qui  est  octava  Septembri*,  feriatus  est.  νεθλίου  ήμέραν  τής  παναχράντου  Αεσποίνης,  καί  θεο- 

μήτορος,  άπρακτός  έστιν. 


i 069  NOMOCANON.  — 

’^σαύτως  καί  ή ιδ'  τή  υψώνει  τετιμημένη  του  i 
ζωοφόρου  σταυρού. 

Καί  ή κζ"'  διά  την  τού  αποστόλου  καί  εύαγγελιστού 
’ΐωάννου  θεολόγου  μετάστασιν. 

Ή ζ*’  τού  Οκτωβρίου  δια  τδ  τήν  μνήμην  έν  αύεή 
τελεΤσθαι  τού  αγίου  Αποστόλου  θωμά. 

Ή θ’  διά  τδ*  τού  ’Αλφαίου  'Ιάκωβον  τδν  απόστολον. 

Καί  ή ιη’  διά  τδν  απόστολον  και  ευαγγελιστήν  Λου- 
y«v. 

’Π  ιγ’  τού  Νοεμβρίου  μηνδς,  8τι  έν  αύτή  ή μνήμη 
τού  Χριστού  Πστρδς  τελείται. 

'Η  ιδ’  8τι  kv  αύτή  δ Απόστολος  Φίλιππος  έορτάζε- 

ται. 

Ή ιζ”9  8τι  δ εύαγγελιστής  και  Απόστολος  τιμαται 
Ματθαίος. 

Ή κα*  8τι  τά  είς  τδν  ναδν  είσόδια  τής  Θεομήτορος  j 
έν  ταύτη  πανη  γυρίζεται. 

Καί  δ λ'  8τι  δ Απόστολος  ’Ανδρέας  έν  αύτή  έορτάζε- 

ται. 

’Η  6'  τού  Δεκεμβρίου  ώς  τής  συ)λήψεως  kv  αυτή 
τελούμενης  τής  ύπεραγίας  Μητρδς  τού  θεού  ήμών. 

’Η  κ’  μέχρι  καί  αδτής  τής  τού  ’ΐανουαρίου  ώ; 
έν  αύταΤς  έορταζομένων  των  γενεθλίων,  και  τού  βα- 
πτίσματος  τςκύ  Κυρίου,  και  Θεού,  και  Σωτήρος  ήμών 
’ Ιησού  Χριστού. 

’Η  ιη’  τού  αυτού  ’ΐανουαρίου  διά  τούς  θείους 
καί  διδασκάλους  πατέρας  'Αθανάσιον  και  Κύριλ- 
λον. 

’Η  κε*  τού  αυτού  μηνδς  διά  τήν  μνήμην  τού  με- 
γάλου Πατρδς  Γρηγορίου  Θεολόγου. 

*Ηβ’  τού  Φευρουαρίου  διά  τήν  τού  Σωτήρος  ύπαπαν-- 

τήν. 

Καί  ή γ*  διά  τήν  τής  μνήμης  τού  θεοδόχου  Συμεών 
τελετήν. 

’Η  κε’  Μαρτίου,  διά  τδν  τής  Θεομήτορος  εύαγγελι- 
σμόν. 

Αΐ  πασχάλιοι  των  ήμερων  απ'  αυτής  τής  τού  Λα- 
ζάρου έγέρσεως  μέχρι  και  kς  αυτήν  τήν  μετά  τδ 
άγιον  Πάσχα  όγδοήν. 

’Η  κε’  τού  ’Απρίλλου  διά  τδν  Απόστολον  καί  ευαγ- 
γελιστήν Μάρκον. 

Καί  ή λ’  διά  τδν  Απόστολον  'Ιάκωβον  τδν  τού  Θεο- 
λόγου και  εύαγγελιντού  Αδελφόν. 

Ή η’  τού  Μαΐόυ  διά  τήν  μνήμην  τού  εύαγγελιστού 
’ΐωάννου  τού  Θεολόγου. 

’Η  ι’  διά  τήν  τού  Αποστόλου  Σίμωνος  τού  ζηλωτοΰ.  ^ 

Ή κα*  διά  τήν  μνήμην  των  Αγίων  καί  Ισαποστόλων 
καί  μεγάλων  βασιλέων  Κωνσταντίνου  καί  Ελένης. 

Καί  ή κζ“’  διά  τήν  τού  Αποστόλου  ’Αλφαίου  τού 
’ΐδύδα. 

Ή ια*  τού  ’ίουνίου  διά  τδν  Απόστολον  Βαρθολο- 
μαίον. 

’Η  ιθ’  διά  τδν  Απόστολον  Ιούδαν  τδν  καί  ΘαδδαΤον, 
καί  ΛεβοαΤον,  καί  'Ιάκωβον. 

. ’Η  κδ9  διά  τδ  τού  Προδρόμου  γενέθλιον. 


ΪΙΤ.  VII,  GAP.  1.  1070 

liem  decimus  quartus,  qui  propter  exaltatio- 
nem vivifici»  crucis  honoratur. 

Item  vicesimus  sextus,  propter  apostoli  et  evari- 
gelislae  Joannis  Theologi  transmutationem. 

Item  sextus  Octobris,quod  tum  memoria  sancti 
Thomra  apostoli  celebretur. 

Item  nonus,in  honorem  Jacobi  Alphaei  apostoli. 
Item  decimus,  in  honorem  Lucae  apostoli  et 
evangel  istae. 

Item  decimus  tertius  Novembris,  quod  tura 
memoria  patris  Christi  celebretur. 

Item  decimus  quartus,  qnod  tum  Philippus 
apostolus  festiviter  honoretur. 

Item  decimus  sextus,  quod  [tum]  Matthaeus 
evangelista  et  apostolus  honoretur. 

Item  vicesimus  primus,  quod  tum  Dei  Geni- 
tricis in  templum  introitus  celebretur. 

Item  tricesimus,  quod  tura  Andreas  apostolus 
festiviter  honoretur. 

Item  nonus  Decembris  : quippe  quia  tunc  Ge- 
nitricis Dei  nostri  Conceptio  celebretur. 

Item  vicesimus,usque  ad  ipsum  sextum  Janua- 
rii, utpote  quod  diebus  illis  natalilia  et  baptismus 
Domini  et  Dei  et  Servatoris  nostri  Jesu  Christi 
celebrentur. 

Item  ejusdem  Januarii  duodevicesimus,  divi- 
norum Palrum  et  doctorum  Athanasii  et  Cyrilli 
gratia. 

Item  ejusdem  mensis  vicesimus  quintus  prop- 
ter memoriam  magni  Patris  Gregorii  Theologi. 

Item  secundus  Februarii,  quod  tum  Servatori 
obviam  itum  sit. 

Itera  tertius,  celebrandae  memoriae  Simeonis 
Dei  susceptoris  causa. 

Item  vicesimus  quintus  Martii,  boni  nuntii  ergo 
ad  Dei  Genitricem  [delati.] 

Item  dies  Paschales  ab  ipsa  Lazari  resurrec- 
tione, usque  ad  ipsum  post  sacrum  Pascha  octa- 
vum. 

Item  decimus  quintus  Aprilis,  in  honorem 
apostoli  et  evangelistae  Marci. 

Item  tricesimus,  in  honorem  fratris  Theologi 
et  evangelisiae,  Jacobi  apostoli. 

Item  octavus  Maii,  ob  memoriam  evangelisiae 
Joannis  Theologi. 

Item  decimus,  propter  [memoriam]  Simonis 
Zelotae  apostoli. 

Item  vicesimus  primus, propter  memoriam  san- 
ctorum ac  apostolis  aequalium,  magnorum  impe- 
ratorum, Constantini  et  Helenae. 

Item  vicesimus  sextus, propter  [memoriam]apo- 
stoli  Alphaei  Judae. 

Itera  undecimus  Junii,  in  honorem  Rartholo· 
maei  apostoli. 

Item  undevicesimus  in  honorem  apostoli  Judae 
qui  etThaddaeus  etLebaBusetJacobus[nominatur}. 

Item  vicesimus  quartus,  propter  Praecursoris 
natali  tium. 


1071 


ί»Η0Τΐΐ  PATRIARCHAS  CP. 


10(?2 


Item  undetricesimus,  propter  principum  apo-  A 
stolorum  Petri  et  Pauli  celebrationem. 

Item  tricesimus,  propter  duodecim  [Apostolo- 
rum celebrationem.] 

Item  vicesimus  quintus  Julii,  propter  sanctae 
Annae,  Matris  Dei  Genitricis,  obdormitionem. 

Item  sextus  Augusti,  propter  Servatoris  nostri 
Jesu  Christi  Transformationem. 

Item  nonus,  propter  memoriam  sancti  Malthis 
apostoli. 

Item  decimus  quintus,  propter  gloriosam  san- 
ctae Dei  Genitricis  emigrationem. 

Item  vicesimus  propter  memoriam  sancti 
Thaddaei  apostoli. 

Item  vicesimus  quartus,  propter  Bartholomaei 
apostoli  [memoriam]. 

Item  undetricesimus,  propter  venerabilis  Prae- 
cursoris Decollati  onem. 

Hisce  omnino  feriatis  [diebus]  connumerabun- 
tur medietates  quadragesimalis  jejunii  ei  Pente- 
costae, [tum]  etiam  Servatoris  Assumptio,  et  om- 
nes totius  anni  Dominici  dies,  ut  in  illis  omnis 
in  judicium  aditus  praecludatur,  ac  nemo  judi- 
cium judiciale  quiddam  faciat.  Sane  vero  qui 
[dies]  ex  parte  judicium  sistent,  neque  toti  (uti 
antea  diximus)  feriati  erunt,  hi  sunto. 


Ή κθ'  δια  τήν  feni  τοΤς  χορυφαίοις  τών  Αποστόλων 
Πέτρου  καί  Παύλου  πανήγυριν. 

Καί  ή λ’  δι ά την  έπ!  τοΤς  ιβ9. 

Ή κε’,  τού  'Ιουλίου  διά  την  τής  αγίας  *Αννης  τής 
μητρδς  τής  Θεομήτορος  κοίμησιν. 

Ή ζ*  τού  Αύγούστου  διά  την  του  Σωτήρος  ήμών 
’ίησού  Χριστού  μεταμόρφωσιν. 

Ή 0’  διά  την  μνήμην  τού  Αγιου  Αποστόλου  Ματ- 
θαίου. 

*Η  ιε9  διά  την  Υπερένδοξον  τής  Α^ίας  Θεοτόκου 
μετάστασιν. 

Ή κ9  διά  τήν  μνήμην  τού  άγίου  Αποστόλου  Θωδ- 
δαίου. 

Ή κδ*  διά  τήν  του  Αποστόλου  Βαρθολομαίου. 

Καί  ή κθ’  διά  την  τού  τιμίου  Προδρόμου  Αποτομήν. 

Ταύταις  ώς  τέλεον  άπράκτοις  συνεξετασθήσοντκι 
καί  αΐ  μεσότητες  τής  τεσσαρακονθημέρου  νηστείας 
καί  τής  Πεντηκοστής,  καί  ή τού  Σωτήρος  Ανάληψις} 
και  αΐ  πάσαι  τών  Ιν  τψ  ένιαυτφ  ήμερων  κυριώνυ- 
μαι,  ώ;  έν  αύταΤς  ΑποκεκλεΤσθαι  πασαν  πάροδον  είς 
τδ  δικαστήριον}  καί  μηδέν  τι  μηδένα  τών  δικάζειν 
λαχόντων  δικαστικόν  διαπράττεσθαι,  αΐ  γε  μην  τών 
δικαστηρίων  Απδ  μέρους  σχολβίζουσαι  καί  μή  καβ* 
δλόκληρον  ώς  προειλήφχμεν  άπρακτή  σουσαι  ειεν  Αν 
αύταί. 


Mensis  Septembris  sextus,  quoniam  tunc  per 
infundibula  summi  ducis  Michaelis  miraculum 
prodigiose  peragitur. 

Item  vicesimus  tertius  Octobris,  quoniam  me- 
moriam fratris  Dei  Jacobi  celebramus. 

Item  vicesimus  sextus,  quia  magnum  illum 
martyrem  et  unguento  scaturientem  festiviter  ve- 
neramur Demetrium. 

Item  primus  Novembris,  quod  miraculosi  illi 
pauperes,  Cosmas  et  Damianus  festive  colantur. 

Item  octavus,  quod  conventus  defunctorum  ce- 
lebretur. 

Item  duodetricesimus, quod  sanctus  Stephanus 
martyr  junior  celebretur. 

Item  quartus  Decembris,  in  honorem  egregia 
martyris  Barbarae. 

Item  sextus,  in  honorem  miraculis  celebris 
unguentoque  scaturientis  Nicolai. 

Item  decimus  Januarii,  in  honorem  divini  Gre- 
gorii  Nysseni. 

Item  decimus  sextus, propter  Adorationem  vene- 
rabilium principis  apostolorum  Petri  vinculorum. 

Item  decimus  nonus,  propter  Recuperationem 
venerabilis  defuncti  Gregorii  Theologi. 

Item  vicesimus  septimus,  propter  Recupera- 
tionem venerandarum  reliquiarum  Chrysoslomi. 

Item  septimus  Februarii,  in  honorem  magni- 
fici martyris,  ducU  exercitus,  Theodori. 

Item  decimus  septimus,  in  honorem  praemiis 
decorati  Theodori  tironis. 


Ή ζ"9  τού  Σεπτεμβρίου  μηνος  8τι  έν  αυτή  τδ  έν 
Χώνοις  τού  Αρχιστρατήγου  Μιχαήλ  θαύμα  τετερα- 
q τούργηται. 

*Η  κγ9  τού  9Οκτωβρίου,  δτι  τήν  μνήμην  του  Αδελ- 
φοθέου  'Ιακώβου  τελουμεν. 

Ή κ^1  δτι  τδν  μεγαλομάρτυρα  καί  μυρόβλητον 
Λημήτριον  έορτάζομεν, 

9Η  λ τού  Νοεμβρίου  διά  τδ  τους  θαυματουργούς 
και  άναργύρους  Κοσμάν,  καί  Λαμιανδν  έορτάζεσθαι. 

9Η  ή διά  τήν  σύναξι*  τών  άσωμάτων  τελεΤσθαι. 

Καί  ή κη*  διά  τδ  τδν  δσιομάρτυρα  Στέφανον  τδν 
νέον  πανηγυρίζεσθαι. 

*Η  δ9  τού  Δεκεμβρίου  διά  τήν  καλλιμάρτυρα  Βαρ- 
βάραν. 

Και  ή ζ"9  διά  τδν  έν  θαύμασι  κεριοΥνυμον  και  μυρο- 
0 βλύτην  Νικόλαον. 

9Η  Γ τού  ’ΐανουαρίου  διά  τδν  Νύσσης  θεΤον  Γρη- 
γόριον. 

*Π  ιζ*9  διά  τήν  προσκύνησιν  τής  τιμίας  τού  κορυ- 
φαίου τών  άποστόλων  Πέτρου  Αλύσεως. 

Ή ιθ9  διά  τήν  Ανακομιδήν  τού  τιμίου  νεκρού  τού 
Θεολόγου. 

Καί  ή κζ9  διά  τήν  Ανακομιδήν  τού  σεβασμίου  λει- 
ψάνου του  Χρυσοστόμου. 

9 Η ζ9  τού  Φευρουαρίου  διά  τδν  μεγαλομάρτυρα 
στρατηλάτην  Θεόδωρον. 

Και  ή ιζ*  διά  τδν  Αθληφόρον  Θεόδωρον  τδν  Τήρωνα. 


1073  NOMOCANON.  - TIT.  VII,  CAP.  ΙΜΠ.  1074 


Ή e’  τού  Μαρτίου,  ώς  τής  μνήμης  τε)  θυμένης  των 
αγίων  μαρτύρων  τού  Χρίστου  μ\ 

*Η  κγ*  τού  ’Απριλλίου  ώς  τού  μεγαλομάρτυρος 
Γβωργίου  τιμωμένου. 

*Β  β*  του  Μαϊου  δια  τύν  μέγαν  'Αθανάσιον. 

*Η  η'  τού  Ιουνίου  διά  τον  μεγαλομάρτυρα  στρα- 
τηλάτην Θεόδωρον. 

’Β  9'  διά  τύν  δσιον  Πατέρα  ήμών  Κύριλλον  * Αλε- 
ξανδρείας. 

Καί  ή κζ*  διά  τύν  δσιον  και  θαυματουργήν  Σαμψών. 

Ή α’  τού  ’ίουλλίου  βτι  έν  αύτή  των  αγίων  καί  θαυ- 
ματσυργών  και  αν  αργύρων  την  μνήμην  τελούμε  ν· 

*Η  β*  δτι  τής  καταθέσεως  τής  τιμίας  έσθήτος  τής 
θεομήτορος  μνημονεύομεν. 

*Ζ  η*  δτι  τύν  μεγαλομάρτυρα  Προκδπιον  έορτάζο- 
μεν. 

'B  ια*  δτι  τήν  καλλιμάρτυρα  Εύφημίαν  πανη γυρί- 
ζομε ν. 

Ή χ*  δτι  προφήτην  Ή λίαν  τ·μώμέν. 

Ή κζ’  δτι  τον  άθλοφδρον  καί  θαυματουργήν  Πσντ- 
ελεήμονα  έορτάζομεν. 

Καί  ή τού  Αύγούστου  λα*  διά  την  τή;  τιμίας  ζώ- 
νης τής  άχράντου  Θεοτόκου  κατάστασιν. 

Αύται  δή  αί  πώς  μέν  άπρακτοι,  πώς  δέ  έμπρα- 
κτοι. Τάς  μέντοι  διά  βασιλικήν  ή γέννησιν,  ή άνα-< 
γάρευσιν  σχολαζούσοίς  των  ήμερων,  καί  ταύτας  ταΤς 
έμπράκτοις  έγκρίνει  ή βασιλεία  μύυ,  άφ’  έαυτής  άρ- 
χομένη  τού  παρόντος  θεσμοθετήματος,  καί  kv  οΤς 
αυτή  διαπράξαιτο  διδάσκουσα  τούς  λοιπούς.  Ούχ  ο8- 
τω  γάρ  & τής  παρούσης  διατάξεως  λόγος  πείσει  τούς 
αύτφ  προσανέχοντας,  ώς  ή παρά  τής  βασιλείας  μου 
πράξις  * αύτάς  γάρ  τάς  ημέρας  έν  αΤς  ή βασιλεία  μου 
και  είς  τύν  τήδε  βίον  προεισήκται,  καί  είς  βασιλέα 
προνοίφ  θεού  άνηγόρευται,  έμπράκτους  είναι  θεσπί- 
ζει, καί  μηδεμίαν  έκεχειρίαν  έν  ταύταις  aytu  τά 
δικαστήρια.  Πασαι  μέντοι  αί  παρά  τάς  άνω  κατα- 
στραφείσας  ήμέρας  τού  χρόνου,  καί  έμπρακτοι  Ισον- 
ται,  καί  δικαστήρια  kv  αύταΤς  γενήσονται,  καί  kx- 
έιβασμοί  άκολούθω;  εαΤς  δικαστικαΤς  άποφάσεσι.  Πέ- 
πεισμαι  61  δτι  καί  θεψ  φίλον  ίσται  τύ  παρύν  τής| 
βασιλείας  μου  θεσμοθέτημα.  Ταλανίζων  γάρ  τούς 
Φαρισαίους  6 Κύριος,  καί  αυτού  του  έλέου  τήν  κρίσιν 
στροσέταξε. 

ΚΕΦΑΛ.  Β\  — Περί  τού  μήτε  τήν  λεχώ,  μήτε 
τον  εκ  νόσου  μ ή δ^νάμενον  άναγκάζεσθαι  τύ  πάσχα 
νηστεύει  ν. 

Τιμοθέου  κανών  η*,  ι. 

ΚΕΦλΛ.  Γ\  Περί  τής  ήμέρας  καί  τής  ώρας  τής 
Πασχιλίου,  καί  τών  θεοφα νίων. 

'Αποστόλων  κανών  ζ*  · συνόδου  'Αντιόχειας  κα- 
νών α’  · συνόδου  Κτρθαγένης  κανών  ογ’  * συνόδου  ζ”9, 


i Item  nonus  Martii,  nempe  quod  [tum]  sancto- 
rum quadraginta  Christi  martyrum  memoria  ce- 
lebretur. 

Item  vicesimus,  tertius  Aprilis,  quippe  quia 
[tum]  magnificus  martyr  Georgius  honoretur. 

Item  secundus  Maii,  in  honorem  magni  Atlia- 
nasii. 

Item  octavus  Junii,  in  honorem  magnifici  mar- 
lyris  Theodori,  exercitus  ducis. 

Item  nonus,  in  honorem  sancti  Patrie  nostri 
Cyrilli  Alexandrini. 

Ilem  vicesimus  septimus,  in  honorem  sancti  et 
miraculosi  Samsonis. 

Item  primus  Julii, quia  tum  sanctorum  et  mira- 
culosorum  pauperum  illorum  memoriam  colimus. 
I Item  secundus,  quia  depositionem  pretiosae 
vestis  Dei  Genitricis  recolimus. 

Item  octavus,  quia  magnificum  martyrem  Pro- 
copium  festiviter  honoramus. 

Item  undecimus,  quia  eximiam  martyrem  Eu- 
phemiam  concelebramus. 

Item  vicesimus,  qui  prophetam  Eliam  honora- 
mus. 

Item  vicesimus  septimus,quoniam  praemiis  de- 
coratum et  miraculosum  Panteleemonem  festive 
colimus. 

Item  tricesimus  primus  Augusti,  propter  pre- 
tiosi cinguli  immaculatae  Dei  Genitricis  deposi- 
tionem. 

Atque  hi  [quidem  dies  sunt],  qui  quodammodo 
; feriati,  et  quodammodo  non  feriati  sunt.  Quibus 
vero  jdiebus]  propter  Nativitatem  aut  creationem 
principis  feriamur,  hos  imperatoria  mea  majestas 
inter  non  feriatos  collocat : ac  praesentem  sanctio- 
nem a se  inchoans,  iisdem  ipsamet  reliquis  in 
exemplum  [quidpiam]  peractura  est.  Non  perinde 
enim  praesentis  constitutionis  sermo  [quantumvis] 
in  illum  attentis, atque  imperatoriae  majestatis  meae 
actio  persuadeat.Mea  itaque  imperator  ia  majestas, 
quibus  diebus  tum  in  hanc  vitam  producta,  tura 
divina  Providentia  in  imperatorem  designata  est, 
ne  [illij  feriati  sint  neque  ullas  inducias  in  illis  ju- 
dicia habeant,sancil.Sane praeter  supra  descriptos 
anni  dies,  omnes  [alii]  fasti  erunt,  et  in  illis  judi- 
cia, judiciariisque  sententiis  consentaneae  exsecu- 
tiones exercebuntur.  Persuasum  autem  habemus 
Deo  etiam  hanc  imperatoriae  meae  majestatis  san- 
ctionem fore  gratam.  Cum  enim  Pharisaeos  exse- 
craretur Dominus,  [neglectum  ab  ipsis)  miseri- 
cordiae judicium  ante  omnia  causatus  est. 

CAP.  II.  — iVe  puerpera , neque  qui  per  mor- 
bum non  possit , Pascha  jejunare  cogatur . 

Timothei  canon  8,  10. 

CAP.  III.  — De  die  atque  tempore  Paschali , 
et  Theophani  is. 

Apostolorum  canon  7 ; concilii  Antiocheni  ca- 
non 1 ; concilii  Garthaginensie  canon  73  ; concilii 


1075 


PHOTII  PATRIARCHiE  CP. 


1076 


sexti  canon  66,  89  ; Dionysii  ex  epistola  ad  Basi-  A κανών  ξζ^,  π6’  · Διονυσίου  έκ  της  πράς  Βασιλείδην 
liden  canon  1 ; Theophili  ex  compellatione  de  έπιστολής,  κανών  a’  . Θεοφίλου  έκ  της  περί  των  Θεο- 
Theophaniis.  φανίων  προσφωνήσέως. 

CAP.  IV.  — Dominico  die  spectacula  ediy  aut  ΚΚΦΑΛ.  a'·  — Περί  τού  μή  χρηναι  εν  Κυριακή 
Dominico  die  vel  Pentecostes  diebus  genua  flecti  θ-:ώρια  γίνεσΟαι,  ή γόνυ  κλίνειν  fev  Κυριακή,  ή 
non  debere9  et,  quoad  [ejus]  fieri  potest.  Domi-  έν  ταΤς  ήμέραις  τής  Πεντηκοστής,  και  δτι  κατά 
nico  die  ab  operibus  vacandum  esse , non  item  τδ  έγχωρούν  δει  σχολάζειν  την  Κυριακήν,  ου 
Sabbato , et  Sabbati  die  Scripturas  legi  oportere . ulv  τδ  Σάββατον,  καί  δτι  δεΤ  Γραφάς  άναγινώσκίιν 

το  Σάββατον. 


Concilii  Nicaeni  canon  20;  concilii  Laodiceni 
canon  29 ; concilii  Carthaginensis  canon  61 ; con- 
cilii sexti  canon  49,  66,  90;  Petri  canon  15; 
Theophili  ex  compellatione  de  theophaniis. 

Textus.  Const.  6,  tit.  12,  lib.  m cod.  Domini- 
cum diem,  etc.,  usque  ad  in  jus  vocant,  ut  pag . 
647. 

Scholium.  Const.  6,  tit.  12,  lib.  iii,  cod.,  et 
const.  9 ejusdem  lib.  et  tit.,  sunt  cap.  ult.,  tit. 
17,  lib.  vii  Basii,  quod  sic  prope  habet,  ut  in 
textu  comprehensum  est.  Verumtamen  ipsae  con- 
stitutiones diei  Dominici  duntaxat  mentionem  fa- 
ciunt : Basilicum  vero,  uti  omnis  dies  divinae 
majestati  assignatus,  similiter  honoretur,  statuit. 
Ac  addit  [etiam],  ut  apprritores,  advocati,  atque 
praecones  taceant,  et  licite  quaecunque  pacta  con- 
ciliativa  ineantur,  |idque]  non  solum  per  forensia 
scripta,  verum  etiam  per  acta  judicialia.  Νατόλια 
autem  sunt  imperatorum  natalitia,  eorumque  de- 
signatio. Const.  2,  tit.  9,  lib.  i non  est  posita  in 
Basii.;  const.  vero  13  ejusdem  lib.  et  tit.  est 
lib.  Basii,  i,  tit.  1,  cap.  38,  quod  habet,  ut  in 
textu  scriptum  est. 

CAP.  V.  — Quos  sit  causa  geniculationis , et , 
ne  genua  flectantur  [die)  Dominico , aut  diebus 
Pentecostes , et,  quare  versus  Orientem  spectan- 
tes precemur. 

Basilii  ex  cap.  27  eorum  quae  ad  Amphilo- 
chium, de  Spiritu  sancto  scripta  siint. 


Σν^όδου  Νικαίας  κανών  η1  * συνόδου  Ααοδικείας 
κανών  κθ’  · συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ξα’  * συν- 
όδου ζ-*,  κανών  ιΟ’,  * Πέτρου  κανών  ιε*  · Θεο- 
φίλου έκ  τής  περί  των  Θεοφανίων  προσφωνήσέως. 

Κείμενον.  Ή ζ"*  διάτ.  του  ιβ’  τίτ.,  του  γ*  βιβλίου 
του  κώδικος  λέγει  τήν  Κυριακήν  άπρακτον  είναι,  κ. 
τ.  λ.,  usque  ad  ή ΧριστιανοΤς  ένάγουσιν. 

Σχόλιον.  *Η  ^ διάτ.,  του  ιβ*  τίτ,,  του  γ’  βιβλίου 
του  κώδ'κος,  καί  ή 0*  διάτ.  του  αυτού  βιβλίου  καί 
τίτ.  είσί  κεφ.  τελευταΤον  του  ιζ*  τίτ·  του  ζ’  βιβλίου 
των  Βασιλικών  ούτως  8χον  σχεδόν  ώς  έντδς  διελήφθη, 
πλήν  τδ  μεν  πλάτος  Κυριακής  μόνης  έμέμνητο,  δ os 
βασιλικός  πάσαν  ήμέραν  άφωρισμένος  ε?ς  τήν  του 
θεοΰ  τιμήν  παρομοίως  τιμάσθαι  διορίζεται.  Προστί- 
θησι  δε  σιωπφν  καί  τους  ταξεώτας,  καί  τούς  δικολό- 
γους,  καί  τους  κήρυκας,  γίνέσθαι  δε  κάντά  τα 
συναλλαγματικά  σύμφωνα  άκωλύτως  ού  μόνον  δι* 
αγοραίων  έγγράφων,  άλλα  καί  διά  σημειωμάτων  δι- 
καστών. Νατάλια  δέ  είσι  τά  των  βασιλέων  γενεβλιχ, 
καί  ή τούτων  άναγόρευσις.  *Η  β*  διάτ.  του  6’  τίτ. 
τού  α’  βιβλίου  τού  κώδικος  ούκ  λτέθη  είς  τά  Βασιλικά. 
*Β  δε  ιγ*  διάτ.  του  αυτού  βιβλίου  καί  τίτ.  εστι  βιβλίον 
των  Βασιλικών  α*.  κεφ.  λη*,  ούτως  2χον  ώς  είς  τά 
κείμενον  έγράφη. 

ΚΕΦΑΛ.  Ε*.  — Τίς  ή αιτία  γονυκλυσίας,  καί  τού 
μή  τούτο  γίνεσΟαι  έν  Κυριακή,  καί  ταΤς  ήμέραις  τής 
Πεντηκοστής,  καί  δια  τί  πρδς  άνατολάς  εύχόμεΟαι. 

Βασιλείου  έκ  τού  κζ'  κεφ.  των  πρδς  'Αμφιλοχίαν 
περί  τού  αγίου  Πνεύματος. 


ΤΙΤΛΟΣ  Η'. 

ΠΕΡΙ  ΠΑΡΟΙΚΙΩΝ,  ΚΑΙ  ΠΩΣ  ΑΙΑΓΟΤΣΙΝ  ΕΩΙΣΚΟΠΟΙ,  ΚΑΙ  ΚΛΗΡΙΚΟΙ,  ΚΑΙ  ΠΕΡΙ  ΑΠΟΔΗΜΙΑΣ 
ΑΓΤΩΝ,  ΚΑΙ  ΠΕΡΙ  ΤΩΝ  ΚΑΤ’  ΕΤΩΣ  ΣΓΝΟΑΩΝ,  ΚΑΙ  ΚΕΝΟΑΟΚΙΑΣ,  ΚΑΙ  ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ,  ΚΑι 
ΣΤΣΤΑΤΙΚΩΝ,  ΚΑΙ  ΕΙΡΗΝΙΚΩΝ  ΕΠΙΣΤΟΛΩΝ,  ΚΑΙ  ΠΟΙΑ  ΠΡΑΤΤΟΓΣΙ  ΙΔΙΩΤΙΚΑ,  Η ΔΗΜΟΣΙΑ 
ΠΡΑΓΜΑΤΑ,  ΚΑΙ  ΠΩΣ  ΟΙ  ΚΛΗΡΙΚΟΙ  ΑΛΛΗΑΟΤΣ  ΤΙΜΩΣΙ. 


TITULUS  OCTAVUS. 

DE  PAROCHIIS,  ET  QUOMODO  EPISCOPI  ET  CLERICI  VIVERE  DEBEANT,  ET  DE  PERE- 
GRINATIONE IPSORUM  : DE  CONCILIIS  QUOTANNIS  HABENDIS,  ET  DOCTRINA,  ET  HO- 
SPITALITATE, ET  COMMENDATITIIS  PACIFICISQUE  LITTERIS,  ET  QUALES  RES.  SIVE 
PRIVATAS,  SIVE  PUBLICAS  GERANT,  ET  QUOMODO  CLERICI  SE  INVICEM  HONORENT. 


CAP.· PRIMUM.  — De  parochiis,  et,  de  nova-  D κεφαλαιον  πρώτον.  — n«pl  itxpoutu»*,  x*i 
tionibus,  qua  per  imperatorias  format  fiunt.  των  άπδ  βασιλικών  τύπων  γενομένων  καινισμών. 
Concilii  Chalcedonensis canon  17;  concilii  Carlha*  Συνόδου  Χαλκήδόνος  κανών  ιζ’  · συνόδου  KspOx. 


107?  NOMOCANON.  — TIT.  VIII,  CAP.  I.  1078 

γέννης  κανών  νγ,  νζ",  oe  · συνόδου  ζ^,  κανών  κε’,  α ginensis  canon  5 1,  56,  71  ; concilii  sexti  CADOn 
λ<Γ,  λζ',  λη\  λθ’.  25,  36,  57,  38,  39. 

Κείμενον.  'U  διάτ.  τού  β’  τίτ.  του  α’  βιβλίου  Textus.  Consi.  6,  lil.  2,  lib.  1 cod.  ait  : Quod 
τοϋ  κώδικας,  φησίν  8τι  τάς,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  'Ρώμην  quae,  etc.,  usque  ad  nominari  dicit,  ut  pag.  655, 
αύτήν  όνομάζεσθαι  λέγει.  658. 

Σχόλιον.  Ή ζ"’  διάτ.,  τού  α’  βιβλίου  του  κώδικος,  Schotiutn.  Const.  6,  tit.  2,  lib.  1,  COd.  est  cap. 
eatt  κεφ.  ζ*  του  a’  τίτ.,  του  ε’  βιβλίου  των  Βασιλι-  6,  tit.  1,  lib.  I Basii,  quod  habet,  Ut  propositum 
κ«υν  ούτως  εχον  ώς  κατεστρώθη.  Τ δ δέ  έχει  τον  Κων-  est.Quod  vero  Constan ti nopoli tanus  praerogativas 
σταντινουπόλεως  τά  προνόμια  της  παλαιάς  ’Ρώμης,  veteris  Itomae  habeat,  in  Basii  non  est  additum, 
ού  προσετέθη  εις  τα  Βασιλικά.  'Ανάγνωθι  καί  τον  Consi.  16,  tit  2,  lib.  I,  COd  in  Basil.non  est  posita 
κη’  κανόνα  τής  δ*  συνόδου,  καί  τά  kv  αύτψ  γραφέντα.  Constil.  35,  tit.  3,  lib.  I,  cod.  est  cap.  3,  tit.  I, 
*fl  ιζ*1  διάτ.  του  β’  τίτ.  του  α’  βιβλίου  τού  κώδικο;  lib.  ili  Basii,  quod  habet,  utin  textu  compendiose 
ούκ  έτέΟη  είς  τά  Βασιλικά.  ’Π  λε’  διάτ.,  τού  γ’  τίτ.  positum  est : praeterquam  [quod  non  habeat), Con- 
τού  α*  βιβλίου  τού  κωδικός,  2στι  κεφ.  γ’  τού  α’  τίτ.  stautinopolitanum  praerogativas  veleris  Romae  ha- 
τού  γ’  βιβλίου  των  Βασιλικών  ούτως  Ιχον  ώς  είς  τδ  bere.  Constit.  1,  tit.  2l,  lib.  II,  cod.esttit.  l,lib. 
κείμενον  συνωψίσθη  άνευ  τού  εχει*  τον  Κωνσταντι-  β ν Basii.,  cap.  6,  quod  SIC  ait  : Urbs  Constanlino- 
νουπ>λεως  τά  προνόμια  τής  άρχαίας  'ρώμης.  Ή poliiana  non  solum  juris  Italici,  sed  etiam  ipsius 
a δ.ά.  τού  κ*’  τίτ.  τού  ια’  βιβλίου  τού  κώδικος,  Εστί  Romae  praerogativa  fruitor.  Const.  vero  1,  tit.  17, 
κεφ.  ζ"’  τού  α’  τίτ.  τού  ε’  βιβλίου  των  Βαειλικών  lib.  I cod.  est  cap.  20,  tit.  6,  lib.  II,  Basii,  quod 
ούτως  εχον  · Ή Κωνσταντινούκολις  μή  μόνον  τής  sic  ait : Omnis  civitas  consuetudinem  Romae  sequi 
’ΐταλίας,  αλλά  καί  αυτής  τής  'ρώμης  προνομίοις  debet.  Caeterum  cujusmodi  sint  privilegia  sanctae 
χεχρήσύω.  ’Β  δε  α’ διάτ.  τού  ιζ’  τίτ.  τού  α’  βιβλίου  Ecclesiae  veteris  Romae, evidenter  tradit  nobis  scri- 
τού  κωδικός,  Ιστι  κεφ.  /'  τού  ζ"’  τίτ . τού  βιβλίου  των  ptum  illud  oraculum  ab  apostolis  aequali  sancto 
Βασιλικών  ούτω  λέγον  * Τή  συνηθείφ  τής  'ρώμης  Constantino  Magno  ad  sanctum  Syl  vestrum  eo 
άκολουθεΤν  δφείλε ι.  οΤα  δέ  είσι  τά  προνόμια  τής  έν  tempore  papam  Romanum  emissum,  quod  in 
τή  παλαιφ  'Ρώμ^  αγίας  'Εκκλησίας,  παρίστησιν  hunc  habet  modum. 

ήμΐν  τδ  παρά  τού  ίσαποστόλου  άγίου  μεγάλου  Κωνσταντίνου  φεγυνδ;  έγγραφοι  θέσπισμα  πρδς  τδν  άγιον 
Σίλβεστρον  τδν  τότε  πάπαν  τής  'Ρώμης,  δ καί  έχει  ούτως. 

Δέον  έκοίναμεν  μετά  πάντων  τών  σατραπών  ήμών  Cum  omnibussatrapis  nostris,  cum  universo  sena· 
καί  πάσης  τής  συγκλήτου,  καί  τών  άρχόντων,  καί  C tu.cum  praefectis, denique  CUin  omni  populo  potesta* 
μετά  παντδς  τού  λαού  τού  δπδ  τήν  έξουσίαν  τής  ti Romanae majestatissiibdiio, con7eniensessejudi- 
’ΡωμαΤκής  δόξης,  Τνα  ώς  δ άγιος  Πέτρος  άκ  προσώπου  cavimus, ut  quemadmodum sanctusPetrusex  pereo· 
τού  Γιού  τού  θεού  έστιν  είς  τήν  γην,  ούτω  καί  οί  na  Filii  Dei  [ecclesiae  caput]est  in  terrisrila  etiam  epi- 
επίσκοποι  ol  διάδοχοι  τού  κορυφαίου  τών  αποστόλων,  scopi, qui  successores  sunt  Principis  apostolorum, 
άρχικήν  δςουσίαν  είς  τήν  γήν  ίχωσι.  Πλέον  παρέχει  primariam  in  terris  potestatem  habeant:  [etquideroj 
ή βασιλεία  τής  δόξης  ήμών,  καί  τούτο  παρεχωρήθη  amplius  quam  nostra  imperatoria  majestas  habeat, 
άφ’  ήμών,  καί  άπδ  τής  βασιλείας  ήμών,  καί  θέλομεν  Atque  id  |quidem|  concessum  esta  nobis,  Augusta- 
ήμεΤς  αύτδν  τδν  κορυφαΤον  τών  άποστο'λων,  καί  τούς  quenostraconjiigeiacvolumusulipsePrinccpsapo- 
διαδόχους  αυτού  έκ  προσώπου  αύτού  πρώτους  πρδς  stolorum,ejusqnesuCCesSOresfeX  ipsius  persona  pri- 
τδν  θεδν  πατέρας  είναι  καί  δεφένσωρας.  Καί  ώσπερ  mi  apud  Deum  patres  sint  atque  defensores·  Et 
ή βασιλική  δξουσία  ήμών  είς  τήν  γήν  σέβεται,  καί  quemadmodum  imperatoriae  nostrae  majestatis  po- 
τιμάεαι,  ούτω  θεσπίζομεν  σέβεσθαι  καί  τιμάσθαι  τήν  testas  colitur  et  honoratur  *.  ita  sancimus,  Ut  6t 
άγίαν  τών  'Ρωμαίων  'Εκκλησίαν,  και  πλέον  παρά  sancta  Romanorum  Ecclesia  colatur  et  honoretur; 
τήν  βασιλείαν  ήμών,  καί  τδν  γήϊνον  θρόνον  άγίαν  atque  supra  quam  imperatoria  nostra  majestas, 
χαθίδραν  του  άγίου  Πέτρου  δοξάζεσθαι,  καί  ύψού-  ρ terrenumque  solium, sancta  sedes  sancti  Petri  lau- 
σθαι,  διόόντες  αύτή  δύναμιν  καί  δόξης  αξίωμα,  καί  dibus,  cumuletur  atque  exaltetur.  [Ac]  data  [jam| 
διακρίνοντες  θεσπίζομεν  Κνα  άξουσίαν  Ιχη  άρχικήν,  ipsi  potestate,  majestatisque  dignitate, confirmato 
καί  «Τναι  ταύτην  κεφαλήν  τών  τεσσάρων  θρόνων,  [deinde  judicio  sancimus  ut  primariam  illam  ha- 
ήτοι  τού  θρόνου  τής  ’Αλεξανδρείας,  τής  'Αντιοχείας,  beat  potestatem ,atque  caput  sit  quatuor  soliorum 
τών  Ιεροσολύμων,  καί  τής  Κωνσταντινουπόλεως,  Alexandrini  videlicet,  Antiocheni, Hierosolymitani 
καί  απλώς  είς  δλας  τάς  'Εκκλησίας  άπάσης  τής  et  Constanlinopolitani:  ac  [vero]  breviter  omnium 
οίκουμένης.  Καί  6 έπίσκοπος  δ μέλλω\  είναι  ε’ς  τήν  Ecclesiarum  universi  terrarum  orbis. [Ut]  etiam  qui 
άγίαν  τών  'Ρωμαίων  'Εκκλησίαν  οφείλει  είναι  ένδοξος  sanctae  Romanorum  Ecclesiae  episcopus  futurus 
καί  υψηλότερος  παρά  πάντας  τους  ίερεΤς  τού  κόσμου,  est,  gloriosus  esse  debeat, et  Stlpra  omnes  [totius] 
καί  ειτι  έστί  πρός  θεραπείαν  τού  θεού,  καί  πρδς  mundi  sacerdotes  excelsus.  Ut  [postremo]  si  quid 
διόρθωσιν  καί  στερέωσιν  τής  πίστεως  τών  Χριστια-  ad  cultum  Dei, Christianamque  fidem  instaurandam 
■wv  ΐνα  κρίνηται  παρ’  αυτού*  δίκαιον  γάρ  έστι  Τνα  ac  constabiliendam  pertineat,  [id|  ab  ipso  dijudi- 
kxetae  δ άγιος  νόμος  Ιχη  τήν  κεφαλήν,  καί  αρχήν,  celur  /Equum  enim  est,  ut  ill ic  sacra  lex  originem 
ύπου  δ άγιος  νομοθέτης  6 Σωτήρ  ήμών  'Ιησούς  Xpt-  et initiutq  sumat,  ubi  sacrosanctus  legislator  Ser-> 


1079  PHOTiI  PATRIARCHjE  CP.  1080 

vaior  noster  Jeeue  Christus  beatum  apostolum  Ρβ*  A στύς  τον  μακάριον  Απόστολον  Πέτρον  έκάλευσε  κρα- 
trum  Sedem  obtinere  jussit9 crucis  afflictionem  SUS-  τεΤν  την  καθέδραν,καί  θπου  τό  πάθος  του  σταυρου  Ιπαθε9 
linuit  beataeque  mortis  calicem  bibit : et  ubi  [ille]  καί  μακαρίου  Οζνάτου  ποτήριον  Ιπιε,  καί  έγενετο 
etiam  imitator  Magistri  atque  Domini  sui  factus  του  ΜαΤστορος  Ακόλουθος  καί  Κυρίου  αύτ ού,  καί  έκεΤ 
est.Ut  [item]  illic  inclinent  gentes  capita  sua  pro-  τά  I θνη  Τνα  κλίνωσι  τα;  κεφαλάς  αύτών  δια  την 
pier  confessionem  nominis  Christi,  ubi  illarum  έξομολόγησιν  τού  όνόματος  τού  Χριστού,  δπου  6 
doctor  beatus  apostolus  Paulus  extenso  propter  δάσκαλος  αυτών  δ μακάριος  απόστολος  Παύλος  Αια 
Christum  collo  martyrii  coronam  accepit : Ut  [in-  τύν  Χριστόν  έχτείνας  τόν  τράχηλον  στέφανον  τού 
8uper]u8quead  finem  mondi  [illas]  doctorem  quas-  μαρτυρίου  έδέξατο,  καί  έως  τοΰ  τέλους  του  κόσμου 
rant,  ubi  sanctorum  ejus  reliquiae  quiescunt.  [Ad  ΐνα  άναζητώσιν  δπου  τά  των  αγίων  αύτού  λείψανα 
extremum  vero  Ut,]  quo  loco  superbo  illi  regi  Ser-  Αναπαύονται,  καί  έκιΤ  ύπτιοι,  καί  αίς  την  γην  ήπλω- 
vivimus, eodem  supini  ac  in  terram  expansi  coeles-  μένοι  του  ουρανίου,  και  βασιλέως,  καί  Θεού,  καί 
tis  Regis  et  Dei  et  Servatoris  nostri  Jesu  Christi  offi-  Σωτήρος  Ιησού  Χριστού  δουλεύομεν  όφρίκια  δπου 
cii  deserviamus.Tradimus itaque  ipsis  sanctis  apo-  έδουλεύσαμεν  τψ  όπερηγάνψ  έκείνψ  βασιλετ.  Παρα- 
stolis,  beatis  dominis  meis  Petro  et  Paulo,  ac  post  διδόαμεν  ούν  αύτοΤς  τοΤς  άγίοις  Αποστόλοις  τοΤς  μα- 
illos  beato Sylvestro, Patri  nostro, magno  episcopo,  B χαρίοις  κυρίοις  μου  τψ  Πέτρψ,  καί  τψ  Παύλψ9  καί 
et  catholico  papae  urbis  Romae, omnibusquesucces-  μετ’  αυτούς  τψ  μακαρίψ  Σιλβέστρψ,  καί  Πατρί  ήμών 
SOribus  ejus,  qui  ab  hodierno  [die  usque  ad  finem  τψ  μεγάλψ  έπισκόπψ  καθολικψ  πάπφ  της  πόλεως 
mundi  in  solio  beati  Petri  praesidebunt,  imperato-  'Ρώμης,  καί  πασι  τοΤς  διαδόχοις  αυτού,  οΐτινες  έως 
rium  nostrum  palatium  Lateranensefquod  superat  τού  τέλους  τού  κόσμου  μέλλουσι  προκαθήσθαι  είς  τόν 
atque  vincit  totius  mundi  palatia  : praeterea  etiam  θρόνον  τού  μακαρίου  Πέτρου  άπδ  τής  σήμερον  τό 
diadema,  sive  coronam  capitis  nostri  : tum  lorum  ήμέτερον  βασιλικδν  παλάτιον  τό  Λατερανεσιον  τό 
quoque  et  humerale,  quod  imperatoriae  majestatis  όπερδαΤνον  καί  ύπερνικών  τά  δλα  τού  κόσμου  πα- 
collum  cingit:  eimul  etiam  purpuream  chlamydem,  λάτια.  'Eit'  έκεΤνα  δέ  καί  τό  διάδημα  ήτοι  τόν  στε- 
et  tunicam  coccineam, omniaque  imperatoria  indu-  φανόν  τής  κεφαλής  ημών,  άμα  καί  τόν  λώρον  καί 
menta,  necnon  imperatoriorum  jumentorum  insi-  το  ώμοφόριον  δπερ  περικυκλοτ  τόν  βασιλικόν  τρά- 
gnia  : similiter  etiam  imperatoria  sceptra,  omnia  χηλόν,  άμα  δέ  και  πορφυράν  χλαμύδα,  καί  χιτώνα 
signa, banta, reliquaque  imperatoriae  majestatis  or-  κόκκινον,  καί  πάντα  τάβασιλικάένδύματακαΙΑξιώ- 
namenta,et  potentiae  nostrae  gloriam. Iosupersan-  ματα  των  βασιλικών  Αλόγων,  όμοίως  καί  τά  βασιλικά 
cimus  Ut  viri  religiosissimi  clerici  multorum  ordi-  σκήπτρα,  καί  πάντα  τά  σίγνα,  καί  τά  βάντα,  καί 
num,  qui  eidem  sanctae  Romanae  Ecclesiae  deser-QxA  λοιπά  κοσμήματα  τής  βασιλικής  μεγαλειότητος, 
viunt, ornentur  et  habeant  illam  sublimitatem  et  rna-  καίτήν  δόξαν  τής  ήμών  έξουσίας  Ανδρος  τε  εύσεδε- 
gnificentiam  qua  ornatus  est  magnus  noster  sena-  στάτους  κληρικούς  πολλών  τάξεων  τή  αυτή  ήγί* 
tus, patricii  nempe,et  consules, et  reliquae  dignita-  'Ρωμαϊκή  Έκκλησή  δουλεύοντας  θεσπίζομεν 
te3.Et  [quemadmodum]  imperialis  exercitus  orna-  κοσμεΤσθαι,  καί  έχειν  έκείνην  τήν  υψηλότητα  καί 
tU8  68t:  ita  sancimus  Ut  et  sanctae  Romanae  Eccle-  μεγαλοσύνην,  ήν  κεκόσμηται  ή μεγάλη  σύγκλητος 
siae clerus  ornetur.  Ad  h®c  quo  modo  imperatoria  ήμών,  ήτοι  ol  πατρίκιοι,  καί  κόνσουλοι,  ήτοι  ol 
potestas  multis  officiis  exornatur, cubiculariis,  os-  ύπατοι,  καίτά  λοιπά  Αξιώματα,  και  ώς  ή βασιλική 
tiariiset  excubitoribus  sic  etiam  sanctam  Romano-  στρατιά  κεκόσμηται,  οδτω  θεσπίζομεν  κοσμεΤσθαι 
rum  Ecclesiam  exornari  VOlumus.At[vero|  utepis-  καί  τον  κλήρον  τής  Αγίας 'Ρωμαίων  'Εκκλησίας.  Καί 
copalis  splendor  in  omnibus  praeluceat,  etiam  hoc  oTov  τρόπον  ή βασιλική  δύναμις  διά  πολλών  όφρι- 
sancimos  ut  clerici  sanctae  Romanorum  Ecclesiae  κίων  κεκόσμηται,  ήτοι  κουβιχυλαρίων,  πορταρίων, 
caballos  candidis  linteis  ornatos  equitent,  et  que-  έξκουβίτων,  ουτω  καί  τήν  Αγίαν  τών  'Ρωμαίων 
madmodum  senatus  noster  calciamenta  sive  san-  Εκκλησίαν  κοσμεΤσθαι  θέλομεν,  καί  ΐνα  κατά  πλά- 
lia,  ex  linteis  candida  gestat,  [ita  etiam  illi:  Ut]  eo-  τος  τύ  έπισχοπικόν  φως  ύπερλάμπ^ι,  θεσπίζομεν  καί 
dem  modo  coelestia, quo  terrestria,  ad  laudem  Dei  ^ τούτο,  ΐνα  ol  κληρικοί  τής  άγίας  'Ρωμαίων  'Εκκλησίας 
[spectent.]  Supra  omnia  in  honorem  et  gloriam  καόαλικεύωσιν  Αλογα  κεκοσμημένα  διά  όθονίων  λεο- 
ipsios  Domini  et  Servatoris  nostri  Jesu  Christi,  κών.  Καί  ώς  ή ήμετέρα  σύγκλητος  φορετ  ύποδήμα- 
ipsi  sa  Ctissimo  Patri  nostro  Sylvestro  episcopo  τα,  ήτοι  σανδάλια  λευκά  διά  όθονίων,  ουτω  καί  τά 
et  papae  urbis  Romae,  omnibusque  successoribos  ούράνια,  ώς  καί  τά  γήΤνα  πρός  αΤνεσιν  τού  Θεού, 
ejus  beatis  episcopis,  in  eadem  magna  atque  apo-  'Επέκεινα  δέ  πάντων  διδόαμεν  Αδειαν,  καί  παραχω- 
Stolica  Ecclesia  potestatem  damus  ac  concedi-  ρουμεν  αύτψ  τψ  Αγιωτάτψ  Πατρί  ήμών  τψ  Σιλδέ- 
mus,  Ut  81  quis  ex  senatu  suaple  sponte  ac  libente  στρψ  έπισκόπψ  καί  παπφ  τής  πόλεως  'Ρώμης,  καί 
voluntate  clericus  fieri, numeroque  sanctorum  cie-  πασι  τοΤς  διαδόχοις  έπισκόποις  όρθοδόξοις  μακα- 
ricorum  numerari  velit,  nullus  omnium  illi  irnpe·  ρίοιςείς  τιμήν  καί  δόξαν  τού  Κυρίου,  και  Σωτήρος 
dimento  esse  audeat.  Sancivimus  ad  haec  Ut  et  ήμών  'Ιησού  Χριστού  είς  τήν  αυτήν  μεγάλη*  καί 
ipse  pius  Pater  noster  Sylvester  magnus  episco-  Αποστολικήν  'Εκκλησίαν,  "να  έάν  τις  τής  συγκλήτου 
pus,  et  omnes  episcopi  successores  ejus, gestarent  βουληθή  μετά  Ιδίου  θελήματος,  καί  εύαρέστου  γενέ- 
diadema  sive  coronam  ex  puro  [puto]  auro  et  σθαι  κληρικός,  και  έν  τψ  Αριθμψ  τών  Αγίων  κληρι- 


1081  NOMOCANON.  — T1T.  VIII,  GAP.  f.  ’ 1082 

βυναριβμιίαθϊΐ,  μή  τι<  τολμ,  a-nb  «ίντων  έμ-  A inffistimabilibus  margaritis  [confectum],  quam  ex 
ποδίζειν  τούτψ.  'ΕΟεσπίσαμεν  δέ  καί  πρδς  τούτοι;  capite  nostro  ipsi  tradidimus : gestarent  autem  in 
ΐνα  καί  b αύτδς  θεοσεβής  πατήρ  ήμών  Σίλβεστρος  μέ-  capitibus  suis  ad  laudem  Dei,  et  in  honorem  sancti 
γ«ς  έπίσκοπος,  και  πάντες  ol  δρθόδοξοι  διάδοχοι  αύ-  principis  apostolorum.  Verum  ipse  beatissimus 
του  καί  Ιπίσχοποι  ΐνα  φορωσι  τδ  διάδημα  ήτοι,  τήν  papa  Sylvesler  super  coronam  sive  papalelhram, 
στεφάνην,  ήν  παρβδώχαμεν  αύτψ  έχ  κεφαλής  ήμών  quam  ad  gloriam  Dei  et  sancti  Petri  habebat,  nole- 
ix  χρυσίου  καθαρού  xal  μαργαριταρίων  άτιμήτων,  bat  portare  coronam  meam  vel  margaritarum  ple- 
καί  Τνα  αύσοί  χρήσωνται  ·1;  τάς  χεφαλάς  αυτών  είς  nam.  Nos  vero,  propter  ea  quod  sanctus  Syl rester 
τήν  αΤνβσιν  τοϋ  Θεού,  xal  εΐ;  τιμήν  του  άγίου  καί  auream  coronam  respuit : sancto  ipsius  capiti  ra- 
χορυφαίου  τών  άποστύλων.  Αύτδς  δ μακάριο;  πάπας  diantissimumlorum, sacrosanctam  resurrectionem 
Σίλβεστρος  ΰπέρ  τήν  στεφάνην  ήτοι  τήν  παπαλίθραν  denotans, nostris  manibus  imposuimus:  et  arrepto, 
ήν  είχε  πρδς  δόξαν  τού  θεού  καί  τού  άγιου  Πέτρου  adorationis  timorisque  sanoii  Petri  ergo,  equi  ip- 
ούκ  έθελε  βαστάζειν  στεφάνην  έχ  χρυσίου,  ή μαρ-  sius  freno,  stratoris  officium  fecimus  : sancientes* 
γαριταρίων,  ήμεΤς,  διότι  ουχ  Ιθελεν  & άγιος  Σίλβε-  ut  omnes  successores  ejus  ad  imitationem  impe- 
στρος  ix  χρυσίου  στεφάνην  τον  δπέρλαμπρον  λώρον,  ratoriae  majestatis  loro  utantur  in  processionibus, 
σημαίνοντα  τήν  άγίαν  άνάστασιν  τή  άγίφ  κεφαλή  β Ac  νβΓΟ  [id]  ideo,  Ut  ne  dignitas  episcopalis  COn- 
αυτου  Ιδίαις  χερσίν  έπεθήχαμεν,  καί  κρατούντες  τού  temnatur.  Quinetiam  [ut]  ampliore, quam  impera· 
χαλινωύ  τού  ίππου  αυτού  διά  τήν  προσχύνησιν,  χαι  τδν  toria  nostra  terrena  majestas,  potentiae  quoque 
φόβον  τού  άγίου  Πέτρου  στράτωρος  δφρίχιον  έποιή-  splendore  adornetur  : ec  ce  palatium  nos  Irum  (ut 
σαμεν,  θεσπίζοντας  fiva  πάντες  ol  διάδοχοι  αύτού  praediximus)  et  urbem  Romam,  necnon  universa 
τψ  λώρω  χρήσωνται  είς  τάς  προελεύσεις  πρςς  μίμη-  Italia  occidentaliumque  regionum  prafecturas, 
σιν  τής  βασιλείας.  Διά  τούτο  δε  ΐνα  μή  τδ  αξίωμα  loca  atque  castra  pradicto  beatissimo  episcopo,  ut 
τής  έπισχοπής  καταφρονήται,  άλλά  πλέον  παρά  τήν  Patri  nostro  Sil vestro  papa  tradimus,  et  ipsi  ejus· 
βασιλείαν  ήμών  τήν  γηΐνην,  καί  κράτους  δόξαν  κο-  que  successoribus  imperatoriam  imperandi  aucto- 
σμεΤται,  Ιδού  τδ  παλάτιον  ήμών  ώς  προείπομε*,  και  ritatem  ac  potestatem  permittimus  [atque  eam] 
τήν  'Ρωμαίων  πόλιν,  χαι  ταύτης  τής  'Ιταλίας,  ή per  hanc  divinam  jussionem  ac  pragmaticam  con- 
δυσμών  χωρών  έπαρχίας  τόπους,  καί  κάστρα  τψ  stitutionem  firmaro  permanere  sancimus,  virisque 
προγεγραμμένψ  μαχαριιοτάτψ  έπισχόπψ  ήμών,  καί  sancta  Romanorum  Ecclesia  in  aternum  conce- 
Πατρί  Σιλβέστρψ  χαΟολικψ  πάπφ  παραδιδόαμεν  xal  dimus.  Quorsum  [etiam]  utile  [fore]  consideravi- 
άφήχαμεν  αύτψ,  καί  τοΤς  διαδόχοις  αύτού  έξουσίαν  mus  si  imperatoriam  nostram  majestatem  ejusque 
xal  δύναμιν  στερεάν  βασιλικού  προστάγματος  διά  potentiam  in  orientales  regiones  transferremus,  et 
ταύτην  τήν  θείαν  κέλευσιν,  καί  πραγματικέ·*  σύστη-  C in  ByzantlCO  agro  loco  commodo  Sub  nomine  nostro 
μα  δθεσπίσαμεν  διαμένειν  καί  τοΤς  άνδράσι  τής  civitatem  erigerem us,atque  ibi  nostram  majesta- 
άγίας  τών  'Ρωμαίων  'Εκκλησίας  είς  τδν  αιώνα  tem  collocaremus.  Quandoquidem  ubi  primarium 
παραχωρήσαμε v.  Διά  τούτο  όέ  χρήσιμον  ένοήσαμεν  sacerdotium, Christianaeque  religionis  caput  eoelitus 
τήν  βασιλείαν  ήμών,  καί  τδ  κράτος  τής  βασιλείας  est  constitutum, ut  ibidem  terrenas  princeps  domi- 
είς  τάς  άνατοίικάς  χώρας  μεταφίρειν,  καί  έν  τή  natum  habeat,  haud  justum  fuerit.  [Qua  sane  etiam 
Βυζαντίψ  χώρφ  τδπφ  χρησίμψ  τήν  πόλιν  έπΐ  τψ  de  causa]  hoc  [orationis]  imperatoriae  nostrae  ma* 
όνόματι  ήμώ^  ΙδιωΟήναι,  καί  τήν  ήμών  βασιλείαν  jestalis  contextu  propriis  manibus  in  venerandas 
έκεΤ  συστήναι.  Διότι  δπου  έστίν  άρχική  Ιερατεία,  sancti  apostoli  et  principis  Petri  reliquias  prostrato 
καί  ή κεφαλή  τής  Χριστιανικής  θρησκείας  άπδ  τού  ac  reposito,  haec  nos  omnia  illaesa  conservaturos 
βασιλέο>ς  τών  ουρανίων  διδομένη,  άδικόν  έστιν  ΐνα  ilUc  juravimus, etsuccessoribus  nostris  imperatori* 
έκετ  ό γήϊ/ος  βασιλεύς  !χη  έξουσίαν.  Τούτο  δε  τδ  bus  in  commentariis  nostris  eadem  servanda  tra- 
ύφος  τής  βασιλείας  ήμών  Ιδιαις  χερσί  καταστρώσαν-  didimus.  Patri  [itaque]  nostro  sancto  et  catholico 
τες  εις  τά  τίμια  λείψανα  τού  άγιου  άποστόλου,  καί  episcopo  et  papae, atque  per  ipsum  omnibus  SUCCes- 
κορυφαι^υ  Πέτρου  έθήκαμεν  χαι  έκεΤ  ώμόσαμεν  DSoribue  ejus  episcopis, annuente  Domino  nostro  et 
τούτα  πάντα  άπαράθραυστα  διαφυλάττειν,  καί  τού;  Servatore  Jesu  Christo,  Omnia  ante  Scripta  recte 
διαδόχους  ήμών  ταύτα  φυλάττειν  παραδεδώκαμεν  τψ  in  aeternum  conservanda  tradidimus. 

Πατρί  ήμών  τψ  άγίψ,  καί  καθολικψ  έπισκόπφ,  καί  πάπφ,  καί  δι’  αύτού  πάσι  τοΤς  διαδόχοις  αυτού  έπι- 
σχόποις  τού  Κυρίου  ήμών  καί  Σωτήρος  'Ιησού  Χριστού  προσνεύοντος  παραδιδόαμεν  δλα  τά  προγεγραμμένα 
καλώς  είς  τδν  αιώνα  διαφυλάττεσθαι. 

Σημείωσαι  δτι  άπδ  του  παρόντος  έδίκτου,  ήτοι  βασιλικού  προστάγματος  τού  άγίου  μεγάλου  Κωνσταντίνου 
δικαιούται  δ πάπας  *Ρώμης  διά  πάντων  τών  βασιλικών  προνομίων  αεγαλύνεσθαι  άνευ  μόνου  τού  στέμ- 
ματος* διά  γάρ  τούτο  χαί  έν  ταΤς  δπουδήποτε  γινομέναις  προελεύσεσιν  αύτού,  χαί  ταΤς  Οείαις  αύτού 
Ιεροτελεστ  ία  t;  διά  βασιλικού  λώρου  τήν  κεφαλήν  κατ αχαλύπτεται,  άμφιέννυται  δέ  χαί  άληθινά  υποδή- 
ματα, χαί  καβαλικεύει  μετά  άληδινού  σελοχαλίνου,  κατά  τούς  βασιλείς,  τιμφ  δέ  καί  τούς  ύπ’  αύτού  διά 
άξιωμάτων  βασιλικών.  *Οταν  δέ  ή δεύτερα  σύνοδος  δέδωκε  τψ  άρχιεπισκόπψ  τής  Κωνσταντινουπόλεως 
τά  προνόμια  πάνπα  τού  πάνπα  *Ρώμης,  ίπεχείρησάν  τινες  τών  πατριαρχιών  ώς  δ Κύρουλλος  έκιΤνος  κύριος 
Μιχαήλ,  καί  έτεροι  το?ς  αύτοΐς  άποσεμνύνεσθαι  προνομίοις,  ού  γέγονε  δέ  αύτοΤς  είς  καλδν  ή έγχείρησις· 


1083 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  1084 

Τιμάσθαι  Se  δια  άξιωμάτων  τους  κληρικούς  της  Κονσταντινουπόλεως  χεχώλυται.  Πλήν  καί  τούτα 
κεκολοβωμένα  είσίν.  *0  δε  κατά  χοίρους  χαρτοφύλαξ  άπδ  του  παρόντος  έδίκτου  δικαιούται  χαβαλι- 
χεύειν  κατά  την  λιτήν  των  ά^ίων  νοτάριον  τδ  πατριαρχικήν  άλογον  μβτά  όθονίου  λευκού.  "Εδει  δε  τήν 
κεφαλήν  αύτού  ώς  καδδηναρίου  πατριαρχικού  σκέπεσθαι  μετά  χρυσής  τιάρας,  ήτις  καί  έν  χαρτοφυ- 
λακίψ  άπόκειται.  'Αλλά  καί  δ χατά  καιρούς  πατριάρχης  'Αλεξάνδρειάς  άπδ  του  παρόντος  ΐδίκταυ 
δικαιούται  μετά  λόρου  λειτουργεΤν,  έλαβε  γάρ  τήν  εξουσίαν  τούτην  δ άγιος  Κύριλλος  'Αλεξάνδρειάς 
άπδ  του  πάπα  *Ρώμης  Κελεστίνου  8τε  ή έν  'Εφέσφ  γέγονε  σύνοδος  κατά  Νεστορίου*  τού  γάρ  Κελεστίνου 
μή  δυναμένου  πάρουσιάσαι  εις  "Εφεσον,  και  κρΤναι  τον  Νεστόριον,  συνέδοξε  δπιτραπήναι  τδν  άγιον  Κύ- 
ριλλον δπδ  τού  Κελεστίνου  προχαθήσαι  τής  συνόδου,  άντ’  αύτού.  Είς  γουν  παράστασιν  του  έχειν  αύτδν 
τδ  δίκαιον  τού  πάπα  'Ρώμης  Κελεστίνου  έκάθησε  μετά  λώρου,  και  κατεδίκασε  τδν  Νεστύριον.  Έχ 
τύτε  ούν  μετά  τού  αύτού  λύρου  Ιερουργούσι,  και  προοδεύουςιν  οΐ  πατριάρχαι  Αλεξάνδρειάς  καί  αίτία- 
σιν  ούκ  ύποπτεύουσι/.  *Ανάγνω0ι  τήν  περί  τούτου  επιστολήν  τού  άγιου  Κελεστίτου  κατεστρωμένην 
ούσαν  3b  τά  πρακτικά  τής  γ'  συνόδου. 

CAP.  II.  — Νβ  episcopus  temere  peregtinetury  A ΚΕΦΑΛ.  Β'.  — Περί  τού  μή  ώς  Ιτυχε  έπισκο- 


aut  clericus  in  alia  provincia  degat. 

Apostolorum  canon  14,  15  ; concilii  Ancyrani 
canon  18 ; concilii  Antiocheni  canon  3,  13,  22  ; 
concilii  Laodiceni  canon  41,42;  concilii  Constan- 
tinopolilani  canon  2;  concilii  Chalcedonensis  ca- 
non 13,  23;  concilii  Sardicensis  canon  3, 11,12, 
16, 17;  concilii  Carlbaginensis  canon  23, 7 1 ; con- 
cilii sexti  canon  17,  18,  20;  concilii  Nicaeni  se- 
cundi canon  10  ; concilii  primi  et  secundi  in  aede 
Sanctorum  Apostolorom  [habiti]  canon  16· 

Textus . Const.  42,  lit.  3 lib.  I,  cod.  ait : Ob 
multum,  elc.,  usque  ad  fiat  erogatio,  ut  pagA91 , 
198,  663,  666. 

Scholium  Const.  43,  tit.  3,  lib.  i cod.  in  Basii, 
non  est  posita  : neque  constit.  1,  lib.  i Novella- 
rum quae  est  Novella  Justiniani  6,neque  constit.  7 
ejusdem  1 tit.  Novellarum,  quae  est  novella  Justi- 
niani 67  ; constit.  3 ejusdem  1,  tit.,  est  novella 
Justiniani  86,  posita  [que  est]  in  lib.  vi  Basil  tit. 
22,  qui  circa  finem  sic  habet : Sed  jubemus  ut 
neque  monachus, neque  clericus,  neque  episcopus 
sine  religiosissimi  patriarchae  sui  [litteris]  huc  ac- 
cedat : aut  certi  sunto  quod  religionis  habitu  se 
indignos  facient.  Nota  vero  quod  integrae  novellae 
episcopi  duntaxat  mentionem  faciant ; Basilica 
vero  neque  clericum  neque  episcopum  Constanti· 
nopolim  inscio  patriarcha  recedere  sinanl.Const. 
2,  tit.  1 Novellarum,  est  novella  Justiniani  123, 
[ac  est]  posita  in  lib.  m Basii,  tit.  1,  cap.  18  et 
19,  quae  habent,  ut  in  compendio  proposita  sunt. 
Tu  vero  potius  adhaerescas  16  canoni  [concilii] 
primi  et  secundi  in  templo  Sanctorum  Apostolorum 
[habiti],  in  sex  menses  peregrinationis  tempus 
coarctanti.  Const.  12  ejusdem  tit.Novellarum,  est 
novella  Justiniani  57  posita  [quae  est]  in  lib.  Ba- 
sii. 3, tit.4,  atque  ita  fere  de  perceptione  [annonae] 
habet,  ut  in  textu  scriptum  est.  Hanc  igitur  lege. 
Legas  [vero]  etiam  sanctissimi  illius  ac  universalis 
patriarchae  domini  Nicolai  synodicum  commenta- 
rium quartodecimo  mensis  Martii  [die,]  indictione 
tertia  confectum  : qui  constituit,  quanto  tempore 
Magnae  ecclesiae  sacerdotes  et  diaconi  abesse  citra 
praejudicium  debeant.  Verum  dicunt  nonnulli}hinc 


πον  απόδημε ίν,  ή καί  κληρικόν  έν  έτέρφ  διάγειν 

ι*«ρχ«ϊ· 

'Αποστόλων  κανών  ιδ’,  ιε’  * συνόδου  'Αγκυρας  κα- 
νών ιη’  · συνόδου  'Αντιόχειας  κανών  γ’,  ιγ*,  κ|δ'·  συν- 
όδου Λαοδικείας  κανών  μα*  μβ*  · συνόδου  Κωνσταν- 
τινουπόλεως κανών  β’·  συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  ιγ’, 
κγ*  · συνόδου  Σαρδικής  κανών  γ’,  ια',  ιβ’,  ιζ**,  ιζ· 
συνόδου  ΚαρΟαγένης  κανών  κγ*,  οα*  * συνόδου  κα- 
νών ιζ*,  ιη’,  κ’  · συνόδου  Νίκαιας  τδ  β’,  κανών  ι*·  συνό- 
δου α’  καί  β',  έν  τφ  ναφ  των  άγιων  αποστόλων  κα- 
νών 飓*. 

Κείμενον.  Ή μβ’  διάτ.,  του  γ*  τίτ.  τού  α*  βιβλίου 
τού  κωδικός,  φησίν  ότι  έπίσκοπο,  κ.  τ.  λ.,  usque 
ad  ώστε  τήν  χορηγίαν  τής  σιτήσεως  έκεΤθεν  γίνε- 
σθαι. 

Σχόλιον.  Ή μγ’  διάτ.  τού  γ*  τίτ.  τού  α’  βιβλίου 
τού  κώδικος  ούκ  έτεβη  είς  τά  Βασιλικά.  Ούδε  ή α* 
διάτ.  τού  α*  τίτ.  των  Νεαρών  ούσα  'Ιουστινιάνειος 
ξζ*  διάτ.  τού  αύτού  τίτ.  έστί  Νεαρά  'Ιουστινιάνειος 
π£"'  κείμενη  έν  β'βλίφ  ζ**  των  Βασιλικών  τίτ.  κβ*. 
Περί  τδ  τέλος  ούτως  εχοντι  · ούτε  δέ  μοναχδν}  ούτε 
κληρικδν,  ούτε  έπίσκοπο ν κελεύομεν  έρχεσθαι  άνταύθα 
άνευ  τού  δσιωτάτου  αύτών  πατριάρχου  * καί  είδέτω- 
σαν  ώς  αναξίους  έ αυτούς  τού  σχήματος  ποιήσουσι. 
Καί  σημείωσαι  8τι  τδ  μεν  πλάτος  των  Νεαρών  μόνου 
επισκόπου  έμνήσΟη,  τά  δέ  Βασιλικά  ούτε  έπίσκοπον, 
ούτε  κληρικδν  παραχωρούσι  είς  Κωνσταντινούπολιν 
έπιδημεΐν  άνευ  γνώμης  τού  πατριάρχου.  Ή β*  διάτ. 
τού  α’  τίτ.  τών  Νεαρών,  Ιστι  Νεαρά  'Ιουστινιανού  ρκγ* 
κείμενη  έν  βιβλίφ  γ’  τών  Βασιλικώντιτ.  α’,  κεφ.  ιη’, 
καί  ιθ’,  5 καί  Ιχουσιν  ούτω  καθώς  συνωψίσθησαν. 
Συ  δέ  πρόσχες  μάλλον  τφ  ιζ”*  κανόνι  τής  έν  τφ  ναφ 
τών  αγίων  αποστόλων  α*  καί  β*  συνόδου  έξάμηνον 
στενοχωρήσαντα  τδν  τής  άποδημίας  χρόνον*  Ή ιβ* 
διάτ.  τού  α*  τίτ.  τών  Νεαρών,  ϊστι  Νεαρά  'Ιουστι- 
νιάνειο; νζ’  κείμενη  έν  βιβλίφ  γ’  τών  Βασιλικών  τίτ. 
δ’,  καί  ούτω  σχεδδν  περί  λήψεως  έχουσα,  ώς  είς  τδ 
κείμενον  έδηλώΟη.  'Ανάγνωθι  ούν  ταύτην,  άνάγνωθι 
καί  τήν  τού  άγιωτάτου  έκείνου  καί  οίκουμενικού  πα- 
τριάρχου κυρίου  Νικολάου,  συνοδική/  σημείωσιν, 
τήν  γεγονυΤαν  κατά  τήν  ιδ’,  τού  Μαρτίου  μηνδς  τής 
γ*  ίνδικτιόνος,  καί  ύποτυπούσαν  πόσον  καιρδν  όφείλου- 
σιν  άπολιμπάνεσθαι  άπροκριματίστως  οί  μεγάλης 
'Εκκλησίας  Ιερείς  τε  καί  διάκονοι.  Αέγουσι  δέ  τινες 
έκ  ταύτης  μή  άναιρεΐσθαι  τους  περί  τών  άποδήμων 


1085  NOMOCANON.  - T1T.  VIII,  CAP.  1I-V.  1080 


κληρικών  κανόνας,  μηδύ  τήν  άνωθεν  χαταστρωθεΤ- 
σαν  ’ίουστινιάνειον  Νεαράν.  ΣημείωσαΙ  ότι  άπύ  των 
Ιν  τψ  παρόντι  χεφ.  χατεστρωμένων  δύο  Ιουστινιά- 
νειων Νεαρών,  ήγουν  τής  πζ"*  καί  τής  ρχγ’  δύο  τούτα 
ένομοθέτησαν  εν  μεν  τύ  μή  ένϊημεΤν  είς  την  των  πό- 
λεων  βασιλεύουσαν  άρχιερεΤς,  ή μοναχούς  ή κληρι- 
κούς άνευ  γραμμάτων  τού  πατριάρχου  αύτών,  έτερον 
δέ  τύ  μή  διατοίβειν  Αρχιερέα  έπί  πολύ  εν  Κωνσταν- 
τινουπόλει.  ’Επεί  δε  καί  αμφω  βλέπομεν  άθετούμενα, 
ούτε  γάρ  οΐ  άρχιερεΤς  διά  γραμμάτων  πατριαρχικών 
εις  τήν  βασιλεύουσαν  Ινδημούσι,  άλλ’  οίκειοθε^ώς 
είς  τήν  θύραν  τής  Κωνσταντινουπόλεως  έρχόμενοι 
διδόασιν  εΤδησιν  τψ  πατριάρχη,  καί  ούτω  τής  μεγα- 
λοπάλεως  άκινδύνως  έπιβαίνουσι,  καί  έπί  πολύν  δέ 
χρόνον  έν  αυτή  διατρίβοντες  ούδεμίαν  καίκωσιν  ύπο- 
μένουσι,  ζητητέον  δπως  τούτο  γίνεται.  Οιομαι  ούν 
ώς  ή μεν  πζ“*  Νεαρά  ή διοριζόμενη  καθαιρεΤσθαι  τούς 
άπισκόπους,  κληρικούς  τε  καί  μοναχούς  παρά  γνώμην 
τού  πατριάρχου  αυτών  Ενταύθα  έπιδημούντας,  άν- 
ηρέθη  διά  της  ρκγ’  'Ιουστινιανέ  ίου  Νεαρας  μεταγενε- 
στερας  οδσης,  καί  διοριζομένης  μή  χορηγεΤσθαι  δα- 
πάνας  τοΤς  τοιούτο  τι  ποιούσιν  έπισκόποις  άπύ  των 
άκκλησιών  αυτών,  καί  είς  τούτο  μόνον  περικλειού- 
σης  τήν  τιμωρίαν.  Τύ  δε  καθαιρεΤσθαι  τούς  έπέκεινα 
χρόνου  κατά  την  τοιαύτην  ρκγ’  Νεαράν,  ή έπέκεινα 
Ιξαμήνευ  κατά  τον  ιζ"*  κανόνα  τής  έν  τψ  ναψ  τών 
* Αγίων  Αποστόλων  συστάσης  α*  καί  β’  συνόδου,  δια- 
τρίβοντας  Ιπισκόπους  είς  Κωνσταντινούπολή  χωρίς 
εύλόγου  αίτίας,  άνηρέθη  διά  προστάξεως  τού  άοι- 
δίμου  βασιλέως  κυρίου  Μανουήλ  τού  Κομνηνού,  άπο- 
λυθείσης  κατά  μήνα  Σεπτέμβριον  ’ίνδικτιώνος  ζ%  ^ 
καί  διοριζόμενης  ταύτα  βητώς.  Ταύτα  τοίνυν  άναλο- 
γισαμένη  ή βασιλεία  μου  πρύς  τήν  παρούσαν  έλθεΤν 
οικονομίαν  ήναγκάσθη  καί  άκουσα,  καί  θεσπίζει  διά 
τού  παρόντος  ταύτης  προστάγματος  μή  πλείονα  τού 
παρά  τε  τών  φιλευσεβών  νόμων,  καί  τών  θείων  κα- 
νόνων ύφαπλωθέντος  καιρού  τοΤς  ίερωτάτοις  άρχιε- 
ρεύσιν  ένδιατρίβειν  δίχα  τινύς  άπαραιτήτου  έμπο- 
δισμού  έν  τή  μεγαλοπόλει,  καί  προφανούς  εύλόγου 
προφάσεως^  ή μέν  καί  Ακοντες  τής  μεγαλοπόλεως  έκ- 
βληθήσονται.  Ή μέντοι  γε  έν  τή  μεγαλοπόλει  είσέ- 
λευσις  αυτών  οφείλει  γίνεσθαι  κατά  τήν  Ικπαλαι 
χανόνικώς,  καί  νομίμως  χρατήσασαν  συνήθειαν. 

ΚΕΦΑΛ.  Γ'.  — Περί  τού  χρήναι  τούς  έπισκό- 
πους  τάς  αίτίας  τής  όδοιπορίας  τών  δι*  αύτών 
παρ ιόντων  έπισκόπων  πολυπραγμονεΤν. 

Συνόδου  Σαρδικής  κανών  κα\  * 

ΚΕΦΑΛ.  Δ*.  — Περί  έπισκόπων,  καί  κληρικών 
άπιόντων  πρύς  βασιλία,  ή τούς  περί  αδτόν. 

Συνόδου  Άντιοχείας  κανών  ια’,  ιβ*  · Συνόδου  Σαρ- 
δικής κανών  ζ',  η’,  θ’,  κα’  · Συνόδου  Καρθαγέννης 
κανών  ρδ*,  ρζ”. 

ΚΕΦΑΑ.  Ε*.  — Περί  ύποδοχής  ξένων,  κα*  περί 
ειρηνικών  καί  συστατικών  έπιστολών. 

’Α  ποστόλων  κανών  ιβ’#  λγ*  · συνόδου  ’Αντιοχείας 
κανών  ζ’,  η*,  ια’  * συνόδου  Λαοδικείας  κανών  μα', 
μ?·  συνόδου  Χαλκηδό νος  κανών  ιγ’  * συνόδου  Σαρδι- 
κής κανών  θ’  · συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  κ^**  · 
συνόδου  (ζ*9  κανών  ιζ*. 


t canones  de  absentibus  clericis,  neque  Justiniani 
novellam  superius  insertam,  non  abrogari.  Nota 
vero  quod  ex  duabus  praesenti  capiti  insertis  Justi- 
niani constitutionibus, 86  videlicet  et  123, haec  duo 
constituta  sunt:  unum,neanlislesdiuConstantino- 
poli  haereat;  alterum,  ne  antistites,  monachi,  aut 
clerici  sine  litteris  patriarchae  sui  urbem  urbium 
accedant. Sed  quoniam  utrumquo  rejectum  [essej 
videmus  (neque  enim  antistites  per  litteras  patriar- 
chales  [urbium]  dominatricem  accedunt : sed  ad 
Conslantinopolitanam  portam  venientes,  suapte 
sponte  patriarcham  [de  adventu  suo]  certiorem  fa- 
ciunt, atque  ita  citra  periculum  magnam  urbem 
ingrediuntur,  multoque  tempore  in  illa  commo- 
rantes nullam  vexationem  sustinent)  quo  id  pacto 
5 fiat,  quaerendum  est.  [Atque  ego]  quidem  puto 
novellam  86,  quae  statuit  ut  episcopi,  clerici,  et 
monachi,  qui  citra  scientiam  patriarchae  sui  huc 
accedunt,  deponantur,  abrogatam  esse  per  no- 
vellam Justiniani  123,  quae  recentior  est,  et  sta- 
tuit, ne  episcopis  tale  qoidpiam  facientibus  ex 
ipsorum  ecclesiis  sumptus  suppeditentur,  in  hoc 
unum  poenam  concludens.  Ut  autem  episcopi,  illi 
qui  citra  rationabilem  causam  ultra  annum  se- 
eundum  novellam  123,  aut  ultra  semestre  tem- 
pus secundum  canonem  160  concilii  primi  et  se- 
cundi in  aede  Sanctorum  Apostolorum  coacti, 
Constantinopoli  haerent,  deponantur  : [id  veroj 
abrogatum  est  per  jussionem  celeberrimi  impe- 
ratoris domni  Manuelis  Comneni,  quae  edita  est 
> mense  Septembri,  indictione  septima,  et  haec 
constituit  in  haec  verba : Ubi  igitur  imperatoria 
mea  majestas  haec  expendit,  ad  praesentem  dis- 
positionem etiam  invita  descendere  coacta  est:  ac 
sancit  per  praesentem  hanc  jussionem,  ne  sacer- 
rimi episcopi  citra  inevitabile  aliquod  impedi- 
mentum et  evidenter  rationabilem  causam,  lon- 
giore tempore,  quam  a piis  legibus  divinisque  ca- 
nonibus praefinitum  est,  in  magna  urbe  commo- 
rentur : aut  alioqui  vel  inviti  ab  illa  ejicientur. 
Verum  ipsorum  in  magnam  urbem  introitus  se- 
cundum leterern  ex  canonibus  et  legibus  ortam 
fieri  debet  consuetudinem. 

CAP.  III.  — Episcopos  itineris  episcoporum 
suas  ditiones  transeuntium  causas  inquirere 
oportere . 

Concilii  Sardicensis  canon  11. 

CAP.  IV.  — De  episcopis  et  clericis  qui  ad  im- 
peratorem ejusve  comitatum  abeunt . 

Concilii  Antiocheni  canon  11, 12:  concilii  Sar- 
dicensis canon  7.  8,  9,  1 1 ; concilii  Carthaginen- 
sis  canon  104,  106. 

CAP.  V.  — De  peregrinorum  susceptione , et 
de  pacificis  commendatitiisque  litteris. 

Apostolorum  canon  12,  33;  concilii  Antiocheni 
canon  7,  8,  11;  concilii  Laodiceni  canon  41, 
42 ; concilii  Chalcedonensis  canon  9 ; concilii 
Sardicensis  canon  9 ; concilii  Carthaginensis  ca- 
non 23  ; concilii  sexti  canon  17. 


ιοβ7  nam  patuabchx  cp.  i«8 

CAP.  TL  — De  difer entia  pacifkensm  et  asm-  a Ιι+λλ.  ς*'*  — l^>  Wp;  d^nin,  nt 
MfattiMi  lOUrmrmm.  «υατ»  iximv». 

CoMilu  CUudosetsif  OMi  i I ; c—ηΤπ  Ιιΐχ^ϋιχ  *"*·  «*’  * "Λ·  X^**Tf*” 

Cint  igwirti  cum  l0&  »w  »**·  fC· 

CAP.  TU.  — Quibus  episcopos  subrenire  aper-  Ιί*ιΐ.  T.  — r*  fo  mc  IbwJbwc 
tat,  d ie  epiteopi»,  presbyteris  et  diaconis , ?«i  kTi,  ut  htxdan,  ui  lynSrijiMn,  ηί 

as diyeutibu»  eecirsiatiHi  [ordini»  keminibu»  *e-  ί^χχί  ··*»  p nic  Mn*n  fauU*- 

eeuarioj  00»  suppeditant 

Apostolorum  caaoa  50 ; concilii  Sardiceasis  'a*i«SU  «h··  A*  - mOn  z^Aiy  u. 
caaoa  7.  W»  ζ\ 

Texte».  Indigentes  haeretici  non  accipiant  e jn>  L^ium.  ot  nvi^m  ^ncnl  «ά 

diem  Mt  ecclesiis  ea  quz  honoraria  dicantur,  m « inunxi  ϊά  «i»  iuanyw»,  1 w 

Bb.  1,  tit,  5, ceait.  8 [traditor].  ύς  Jt5uw  i,  ife.  »’,  Air.  a’· 

SeMion.  Cont.  8,  lib.  1 eod.  est  ctf.  28,  tat.  ζ^ΰι«.  T V «it.  n»  i’  xrc.  n«  »’  ^cSLiw 
1,  lib.  1 Basii,  qned  habet,  nt  in  texta  eompea-  tsi  oru·;  b«  of.  n’,  w ■’  Jiifiis»  ««  Bm* 
diese  preposita·  est.  1 λαβή  «ao  r#«  ΰς  d«  d <^uw. 


CAP.  TUI.  — Oc  synodis,  et  qui  ei  eu  aoa 
aecedmnt. 

Apostolorum  ceaoa  37 ; eoacilii  Nicaeni  caaoa 
5;  eoacilii  Antiocheni  caaoa  20 ; eoacilii  Laodi- 
ceni ceaoa  40;  eoacilii  Chalcedoaeas»  caaoa 
19, 21 ; eoacilii  Certbaginensis  caaoa  48,  73, 
76,  96 ; concilii  sexti  caaoa  8 ; concilii  Nicaeni 
secandi  canon  6. 

Textu.  Consi.  2 et  17,  tit.  1 Novellarum  vo- 
lunt, etc.,  nspne  ad  afflcianlar  sopplicio,  nt  psy. 
679. 

SchoUum.  Const.  2 et  17,  tit.  1 Novellarum, 
snnt  norellae  123,  cap.  13 ; et  novellae  137,  eatp. 
7.  Inserta  sunt  autem  ambo  lib.  Basii,  in.  Iit.  1, 
cap.  20  et  2l,  quae  etiam  illic  le§as.  Nam  hic  in- 
serta aoa  snnt,  nt  quae  efficaciam  noa  habeant. 

CAP.  IX.  — Ne  temere  episcopi  aut  clerici  (li- 
bero» tuo»  1 emancipent. 

Concilii  Cartbagioeusis  canon  35. 

CAP.  X.  — Quomodo  epiteopi  competentia  ti- 
bi loca,  qua  ab  hmretiei»  detinentur,  vindicent. 

Concilii  Cartbafioensia  caaon  124. 

Textu».  Novella  37,  ait  Ecclesias  Africa,  etc. 
uque  ad  auferre  [posse],  ut  pag.  679,  682. 

Scholium.  Novella  87  posita  est  in  Basii.  Hoc 
aotem  ipsius  cop.  non  est  positam.  Qaamobrem 
ne  inanem  laborem  suscipias. 

CAP.  XI.  — Quod  lectores  plebem  versus  geni- 
culari non  debeant - 

Concilii  Carthaginensis  canon  46. 

CAP.  XII.  — De  episcopi»,  qui  non  convertunt 
Aaretico»,  et  de  epiteopi»  et  clericis,  qui  non  do- 
cent populum,  et  quod  episcopus  pro  populo  Deo 
rationem  reddat ; et  quando  cum  populus  pecca- 
vit, clerus  excommunicatur. 

Apostolorum  canon  36,  39,  58 ; concilii  Car- 
(haginensis  canon  123, 124;  concilii  sexti  canon 
19,  64. 


XEOAA.  H\  — Osfi  ut  w·  «U  «4- 

ti(  pA  U«un. 

'kmtr&tn  uw·  1^,  w&b  liukc  «sali  *’  * 
cnoJorj  *Am«£<£s<  m4i  V,  w»6ia  Auoinli; 

unn  p’  * «min  XiWIdX  uni  tf,  u’  · uvt- 
43ou  ίφ>ΐ[ίιη  xrmrt  π»’,  η,  «ζ",  ft’  · «wvdSou 
ζ°,  UHR  V ’ ndtw  Ktxdtt  xb  p’,  unn  £"*. 

Κήκτοτ.  *H  ^ &4τ·,  τού  * τέτ.  τώ* 

Νεαρών  JwIot»,  x.  t.  λ.,  DS((M  id  \ μι*  μ^τύον· 
τις  τη  έ^έπκ  χρροΰηχι. 

Σχόλιό*.  Ή ^ xit  ιζ9  λΑτ»,  τού  β’  tfx.  w 
Νεαρών, είαί  της  μι*  ρχγ’  Νιιρβς  χεψ.  ιγ9,  τής  6ε  ρλΓ, 
xtf.  ζ9.  Ιιχστρι^βαν  ft  Ijiyi  irt  βι€λίη»  τΰτ  Βα- 
σιλικών γ9,  τίτ.  α\  χεφ.  χ\  χ*1  χα9  · & χαί  Α*ώγν%4ι 
ixtt  * kvxxjGx  γαρ  ού  xxnrcpu^tsv  ός  ^ έτ· 
εργοΰντα. 

ΚΕΦΑΑ.  θ*.  — Περί  tw  μη  ώς  Ιτοχιτ  Μηο- 
«ον  {[  χληρχοτ  έμμαγχιπατεύειν. 

Συνοδού  Καρβαγένης  χχταη  λε\ 

ΚΕΦΑΛ.  1.  = Πώς  έχδιχούσιν  ol  Μσχοποι  τους 
Αρμόζοντας  αύτοΤς  τύπους  παρα  αίρεηχών  χατ- 
εχο,χένους. 

Συνοδού  Καρβαγένης  χάνω*  ρχι . 

Κείμενον.  9 λζ*  Νεαρών,  φησί  τ&ς  έχχλησίας  της 
’Α^ριχης,  χ.  τ.  λ.,  osqne  ad  χρονίας  παραγραφής. 

Σχολιον.  Ή >ζ*  νεαρα  Ατεθη  (Ις  τα  Βασιλικέ. 
Τούτο  αυτής  το  χεφ.  ούχ  Ιτεθη,  χα\  μή  ματαιο- 
πονήσης. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΑ9·  — Περί  του  μη  ώρείλειν  τους  Ανα- 
γνώστας  τφ  δτ(μφ  προσχυνεΤν. 

Συνοδου  Καρθαγένης  χανών  ιζ”*. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΒ#.  — Περί  Ιπισχύπαν  μ^  imoxpt- 
φύντων  τους  αιρετικούς,  χαΐ  περί  έπιαχύπ«*ν9  χχΐ 
χληριχών,  μη  διδααχοντων  τύν  λχύν,  χαΐ  δη 
έπίαχοπος  ύπίρ  τού  λαού  Απολογείται  τφ  βεφ, 
χαί  ποτέ  του  λαού  Αμαρτήααντας  6 χληρος  Αερί- 
ζεται. 

’Αποιτολω*  χάνων  λζ"*,  λΟ*,  νη9  · αυνο$ου  Καρ5α- 
γένη;  χανών  ρχγ9,  ρχδ9  * συνύδου  χάνων  ιβ*,  ξύ9. 


J 


1089  NOMOCAtfOK.  — TlT.  Vlll,  CAP.  Vl-Xtll.  1090 

ΚΕΦΑΛ.  ir\  — Περί  έπισχόπων  κα\  κληρικών  a CAP.  XIII.  De  episcopis  et  clericis  mundanum 
κοσμικόν  τι  πραττόντων  δημόσιον,  ή Ιδιωτικόν,  ή aliquid  exercentibus  (siVB  in  publicum  SiVC  priva- 
έπιτροπήν.  tum(tit)  aut  (etiam)  redempturam  aut  tutelam . 

'Αποστολών  κανών  ς-9,  πα9  · συνοδου  Χαλκηδόνος  Apostolorum  canon  6, 8l ; concilii  Chalcedo- 
χινων  γ*  · συνοδου  Καρθαγένης  κανών  ιζ"  · συνοδού  nenais  canon  3;  concilii  Carthagin  ensis  canoo  16; 
Νικαίος  τό  β9,  χάνων  ι’  · συνάξου  α’  καί  β'  έν  τφ  ναφ  CODcilii  Nicffini  secundi  Caoon  10  ; concilii  primi 
τών  Αγίων  αποστόλων  χανών  ια\  et  secundi  in  templo  Sanctorum  Apostolorum 

[habili]  canon  11. 

Κείμενον.  Ή ιζ9  διάτ.  του  γ*  τίτ.  του  κωδικός,  Textus.  Const.  1 7,  lit.  3,  lib.  1 cod.  vetat,  et  C., 
x.  x.  λ.,  usque  ad  θείας  λειτουργίας.  usque  ad  ministerium  negligant,  ut  pag.  683, 

218.  680. 

Σχολών.  *H  ιζ9  liat,  γ*  του  a βιβλίου  του  κώδικος  Scholtum . Const.  17,  tit.  3,  lib.  I cod.  non  est 

ουχ  έτέθη  είς  τ ά Βασιλικά.  Ουδέ  ή μ9  οόδέ  ή να9  xal  posita  in  Basii,  neque  40,  neque  51,  ne  frustra 
μάχην  υή  χοπία.  labores. 

Κείμενον.  9H  δέ  β9  διά:,  του  α9  τίτ.  των  Νεαρών,  TextUS . Const.  2,  tit.  1 Novellarum  ait,  quod, 
φησί  δτι  έπίσκοπος  x.  τ.  λ.,  usque  ad  οΤχοθεν  άπο-  R etc.,  usque  ad  de  suo  resarciant,  ut  pag . 686. 
Θεραπεύουνε. 

Σχόλιό v.  9H  β9  διάτ.  του  α9  τίτ.  των  Νεαρών,  έστι  Scholtum . Const.  2,  tit.  4 Novellarum,  est  no- 

Νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρκγ9  χειμένη  έν  βιβλίφ  των  vella  Justiniani  1Ϊ3,  posita  [qo«  est]  In  lib.  Basii. 
Βασιλικών  γ*,  τίτ.  α9,  χεφ.  ιγ9,  ιδ*9  ιε9.  *Εχουσι  & III,  tit.  1,  Cap.  13,  14,  15.  Habent  autem  hffiC, 
τούτα  καθώς  συνωψίσθησαν.  Ζήτει  άναγχαίως  καί  quemadmodum  compendiose  proposita  8Unt.QuSB- 
την  κατά  την  η'  του  Δεκεμβρίου  μηνδς  της  ς*  Ίν-  ras  [vero]  necessario  synodicum  etiam  commen- 
διχτιόνος  γενομένην  συνοδικήν  σημεία>σιν  παρά  του  tarium  [die], octavo  mensis  Septembris  indictionis 
άγιωτάτου  πατριάρχου  κυρίου  Λουκά  χάριν  των  sextse  a sanctissimo  patriarcha  domino  Luca,  de 
ένεργούντων  κληρικών  δημοσιακάς  δουλείας  καί  προ-  clericis  publica  et  personalia  munera  subeuntibus, 
σωπιχάς,  καί  καταστρωθεΤσαν  έν  τφ  ις9  κανόνι  της  confectum:  qui  decimo  sexto  Canoni  concilii  Car· 
έν  Καρθανένη  συνοδού.  Έπί  της  πατρι αρχαίας  δέ  thaginensis  insertus  est.  Item  sub  patriarchatu 
τοό  μακαρίτου  κυρίου  'ΐωάννου  κατά  μήνα  Φευρουά-  felicis  memoria  domni  Joannis  patriarcha  mense 
ριον  Ινδικτιόνος  η9  γέγονε  σημείωμα  συνοδικόν  διορι-  Februario  indictionis  octava  factus  est  synodicus 
ζομενον  μή  συνηγορετν  διακόνους,  ή άπλώς  έκκλη-  commentarius,  qui,  ne  diaconi,  aut  eummatim 
σιαστικους,  ή μονάχους,  δ καί  άνάγνωθι  καταστρω-  ecclesiastici  [homines]  vel  monachi  patroni  causa- 
θέν  έν  τφ  ις9  κανόνι  της  έν  Καρθαγέν^  συνοδου.  Κατά0  rum  sint,  constituit : quem  etiam  sexto  decimo 
δέ  τόν  'Ιανουάριον  μήνα  τής  δ9  Ινδικτιονος,  πατριαρ-  canoni  concilii  Carthaginensis  insertum  legas, 
χεύοντος  τοΰ  μακαρίτου  πατριάρχου  κυρίου  Μιχαήλ  Mense  autem  Januario  indictionis  quarta,  cum 
του  ΑΑγχιάλου  γέγονε  σημείωμα  συνοδικόν  διαλαμ-  patriarchatum  gereret  felicis  memoria  dominus 
βάνον  παρ’  όμοίου  τφ  Ιερετ,  καί  τφ  διακονφ,  καί  Hichael  Aochialus  patriarcha,  confectus  est  syno- 
τόν  άναγνώσιην,  και  πάντα  Ιερωμένον  άπέχεσθαι  dlCUS  commentarius,  qui  similiter  atque  sacerdo- 
τής  ένεργείας  τών  κοσμικών  όφρικίων,  και  των  δου-  tem  et  diaconum,  lectorem  etiam  sacrit|ue  ordinis 
λειών.  οί>  δή  σημειώματος  ή δύναμις  κατεστρώθο  quemcunque  complectitur,  ut  ab  actione  munda· 
έν  τφ  α·!»τφ  κανόνι.  Ή μέντοι  W Νεαρά  το5  κυρίου  norum  officiorum  atque  munerum  abstineat:  cujus 
βασιλέως  Λίοντος  τοΰ  φιλοσοφου  παραχελεύεται  μή  quidern  conrimentarii  vis  eidem  est  inserta  canoni, 
άναδέχεσθαι  έπιτροπάς,  ή κουρατωρίας  όρφανών  Rursus  novella  68  imperatoris  domni  Leonis 
κληρικού;  ή μονάχους,  έπιτροπου;  δε  γίνεσθαι  καί  philosophi  jubet,  ne  clerici  aut  monachi  pupillo· 
διοικητάς  έπΐ  τελευταίων  βουλημάτων  παραχωρεί,  rum  tutelam  aut  curam  suscipiant  : sed  permittit 
και  μάλλον  είπερ  ψυχικοί  διαδόσεις  όφειλουσι  παρά  Ut  extremarum  voluntatum  procuratores  atque  ex- 
τούτων  προβαινειν.  Και  σημειωσαι  τούτο  * ουδί  γάρ  secutores  fiant.  Ac  [vero]  magis,  si  pro  anima 
ε&ρήσεις  Αλλαχού  κειμένην  την  τοιαύτην  διάτ.  άλλα  D erogationes  ab  his  fieri  debeant.  Quod  sane  nota, 
καί  ή πζ"9  Νεαρά  τοΰ  αύτου  βασιλέως  Θεσπίζει  μήτε  Nusquam  enim  alibi  hujuscemodi  distinctionem 
έπίσκοπον,  μήτε  τινά  κληρικόν  συνηγορίας,  ή μισθώ-  invenies.  Sed  et  novella  ejusdem  imperatoris  86 
σεσιν,  ή έγγύαις  ΙνασχολεΤσθαι.  Τόν  δέ  τοιουτον  τι  sancit,  ne  episcopus,  nequo  quicunque  clericue, 
ποιούντο  έπΐ  χρόνον  μέν  τινα  άφορίζεσθαι,  έπιμέ-  advocationilms, redempturis, aut  sponsionibus  oc- 
νοντα  δέ  χαθαιρετσθαι,  καί  ταϋτα  μέν  ούτως.  Διάκονος  cupetur  : et  qui  tale  quidpiam  fecerit,  ad  aliquod 
δέ  τις  κωλυθεις  ποτέ  παρά  τού  μακαρίτου  πατριάρ-·  tempus  [a  communione]  segregetur  : qui  vero  [itt 
χου  Κυρίλλου  Λουκά  τού  συνηγορετν  χρωμένου  τοΐς  iis)  perseveraverit  [a  sacris  functionibus], removea* 
διαληφθετσι  κανόσι,  καί  λοιπαΤς  νομοθεσίαις,  εΤπεν  tur.  Atque  hac  quidem  ad  hunc  modum.  Verum 
ln\  βασιλικού  βήματος,  παρόντος  καί  τού  πατριάρ-  diaconus  quidam  a felicis  memoria  patriarcha  do- 
χου  μή  Ιχειν  χώραν  τά  τών  τοιούτων  κανόνων  καί  mnus  Luca,  commemoratis  canonibus  reliquis* 
νόμων  είς  τούς  σήμερον  συνηγορούντας,  άλλ9  είς  τούς  que  legislationibus  ulente,  advocatum  agere  ali- 
τετα  μένους  είς  πολιτικά  δικαστήρια,  καί  λαμβά-  quando  prohibitus,  coram  imperatorio  tribunali 


1091  PliOTII  PAtBIAkGH^E  CP.  1092 

praesente  patriarcha  dixi t, canones  illosatqae  leges  A νοντϊς  βασιλικά  σιτηρέσια,  και  δπο  πριμμιχηρίους 
in  hodiernis  advocatis  non  habere  locum  : sed  in  δντας,  καί  *φρ*γιζομένοις  δπο  κοσμικών  άρχόντων 
illius  temporis  advocatis,  qui  in  civilibus  judiciis  8τε  πάντως  καλώς  οί  κληρικοί  έχωλύοντο  συνηγόρων 
stationes  habebant,  imperiales  frumentarias  tesse-  όφρίκια  κοσμικά  ένεργετν.  Έπεί  Εέ  οί  σήμερον  συ- 
ras  accipiebant,  sub  primiceriis  erant,  atque  a νηγορούντες  ως  έλευθέριον  τι  σπούδασμα  τά  συνηγο- 
mundanis  magistratibus  confirmabantur  : quo  ρεΤν  μετέρχονται,  ουδέ  οί  Ιερωμένοι  έμποδισθήσονται 
tempore  omnino  recte  clerici  mundanis  advocato-  συνηγορεΐν,  καί  κατασκευάζων  τά*  otxcTov  λόγον  Ι&- 
rum  officiis  fungi  prohibebantur.  At  quoniam  qui  καιολογήσατο  μή  την  πράςιν,  αλλά  τον  τρόηον  κολσ- 
hodie  advocati  sunt,  tanquam  liberalem  aliquam  ζεσθαι  παρά  τών  κανόνων,  ού  μόνοι  γάρ  κληρικοί, 
artem,  advocationem  exercent;  neque  sacri  ordi-  άλλα  καί  έπίσκοποι  δπέρ  φίλων  άντιποιούμενοι  συγ- 
nis homines  [injure]  patrocinari, impediri  [debere]·,  γνωσθήσονται,  καί  δπέρ  έκκλοσιαστιχής  υποθέσεως 
Et  sermonem  suum  astruens,  non  actionem,  sed  συνηγοροΰνχες  ουκ  αίσχυνθήσονται,  ώς  καί  αυτά  τά 
modum  a canonibus  puniri, causabatur.NonSOium  νόμιμα  τούτο  διατρανυύσι.  Τά  δέ  συνηγορήσαι  κληρι- 
enim  [inquit]  clerici,  verum  etiam  episcopi  pro  κάν  ώς  οί  κοσμικοί  άφρικιάλιοι,  καί  δέξασθαι  σφρα- 
amicis  [in  jure]  certantes,  veniam  consequentur  : γτδχ  λαϊκού,  μισείται  καί  κολάζεται.  "Οτι  δέ  τά  συν- 
neque  qui  in  controversia  [rei]  ecclesiastica  pa-  B ηγορεΐν  όφρίκιον  ήν  ποτέ  κοσμικάν,  και  σιτηρέσια 
trocinium  praestant,  notabuntur  : quemadmodum  έλάμβανον  δημοσιακά  οί  τεταγμένόι  συνήγοροι,  καί 
ipsum  etiam  jus  hoc  evidenter  docet.  Ut  autem  υπό  πριμμικήριον  ήσαν  δήλον  έστι  άπά  πολλών.  Και 
clericus, quemadmodum  mundani  officiales,  advo-  άνάγνωθι  τά  τελευταία  κεφ.  του  α*  τίτ.  του  η'  βιβλίου 
catum  agat, et  ab  [homine]  profano  confirmetur  : τών  Βασιλικών,  καί  τά  έν  τψ  βιβλίψ  του  έπάρχου 

odiosum  est, atque  punitur.  Verum  quod  advocati  περί  συνηγόρων  άναταττόμενά  · διαλάμβάνουσι  γάρ 
officium  aliquando  mundanum  fuerit,  et  ordinarii  τους  συνηγόρου;  σύστημα  είναι,  καί  δπο  του  κατά 
advocati  imperatorias  annona  pensiones  ceperint,  καιρούς  έπάρχου  σφραγίζεσθαι.  Ταύτα  είπών  καί 
atque  sub  primiceriis  fuerint : [id  vero]  ex  mullis  παραδεχθείς  έξεχωρήθη  καί  παρά  τού  πατριάρχου 
constat.  Lege  autem  postremum  cap.  tit.  1,  lib.  συνηγορεΐν  ώς  καί  προτερον. 

Titi  Basii,  et  qua  in  prafecti  libro  De  advocatis  digesta  sunt.  Tradunt  enim  advocatos  collegium 
esse,  atque  cujuscunque  temporis  prafecto  confirmari.  [Atque]  hac  [quidenr.]  cum  dixisset,  applau- 
sumque ipsi  esset,  etiam  a patriarcha  [porro  causis]  patrocinari,  ut  antea  [fecisset],  permissum  illi 
est. 

CAP.  XIV.  —De  episcopis  et  clericis,  qui  as-C  ΚΕΦΑΛ.  IA.  — Περί  έπισκόπων>  καί  κληρικών 
citiis  mulieribus  cohabitant.  συνοντων  γυναιξί  συνεισάκτοις. 

Concilii  Nicani  canon  3 ; concilii  sexti  canon  Συνόδου  Νίκαιας  κανών  γ'  ' συνόδου  ς*  κανών  c*  · 
5;  concilii  Nicani  secundi  canon  18;  Basiliiex  συνόδου  Νίκαιας  τάβ’,  κανών  ιη*  ' Βασιλείου  έκ  της 
epistola  ad  Gregorium  episcopum.  πράς  Γρηγόριον  επιστολής. 

Textus . Const.  19,  tit.  3,  lib.  I cod.  ait  : Sa-  Κείμενον.  Ή ιθ*  διάτ.,  τού  γ’  τίτ.  του  α\  ιβ*,  τού 
cerdotes,  etc.,  usque  ad  ex  aquo  illas  partiuntur,  κώδικος  φησιν,  δτι  οί  ιερείς,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  τά 
II/  pag.  687,  690.  μοναστήριον  έξ  ίσης  αύτά  μερίζονται. 

Scholium . Const.  19,  tit.  3,  lib.  I cod., non  est  Σχόλιον  *H  ιθ’  διάτ.  τού  α*  βιβλίου  τού  κώδικος 
posita  in  Basii.,  neque  etiam  const.  1,  tit.  1 No-  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά  ' άλλ’  ουδέ  ή α’  διάτ.  του 
vellarum.  Const.  vero  2 ejusdem  tit.  est  novella  α*  τίτ.  τών  Νεαρών.  *H  δε  β’  διάτ.  τού  αυτού  τίτ.  εστι 
Justiniani  123,  posita  [qua  estj  in  lib.  IU,  tit.  1,  Νεαρά  Ιουστινιάνειος  ρκγ’  κειμένη  έν  βιβλίφ  γ’,  τίτ. 
cap.  54,  55  et  56.  Qua  capita  ita  habent,  Ut  in  κεφ.  νδ',  ve’,  νς,  άτινα  κεφ.  ούτως  Ιχουσιν  ώς 
compendio  proposita  sunt.  συνωψίσθησαν. 

CAP.  XV.  — Quomodo  episcopo$9  clericos,  aut  ΚΕΦΑΛ.  IE\  — Πώς  δεΐ  έπισκόπους  $ κληρι- 
castitatis  voto  obstrictos , ad  mulieres  ingredi  ^ *οδ;  ή έγκρατευομενους , είσιέναι  προς  γυναΤ- 
oporteat.  χας. 

Concilii  Carthaginensis  canon  38 ; concilii  Ni-  Συνόδου  Καρθαγένης  κανών  λη’  * σΟνόδου  Νικαίας 
cani  secundi  canon  22.  χά  β’  κανών  κβ\ 

CAP.  XVI.  — Quod  clericus  cum  nuptias  ite - ΚΕΦΑΛ.  Ιζ".  — Περί  του  μή  όφείλειν  χληρικάν 

rante  aut  praeter  leges  uxorem  ducente , convi-  συνεστιάσθαι  τψ  δευτιρογαμούντι,  ή παρανόμους 
να Η non  debeat.  γαμούντι. 

Concilii  Neocasariensis  canon  7 ; Timothei  ca-  Συνόδου  Νεοκσισαρείας  κανών  ζ*  * Τιμοθέου  xe- 
non 11.  νών  ια\ 

CAP.  XVII.  — Ne  clerici  sine  episcopis  suis  ΚΕΦΑΛ.  IZ\  — Περί  τού  μηδέν  ποιεΤν  τους 

quidquam  faciant.  κληρικούς  άνευ  τών  έπισκόπων  αυτών. 

Apostolorum  canon  39  ; concilii  Laodiceni  ca-  Αποστόλων  κανών  λθ1  συνόδου  Λαοδικείας  ma- 
non 57.  νών  νζ\ 


1093  NOMOCANOtf.  - TIT.  IX,  CAP.  ϊ.  1094 

ΚΕΦΛΛ·  1Η\  — Περί  τού  μή  ποιεΤν  του;  κληρικούς  A CAP.  XVIII.  — Νβ  clerici  ex  contributione 
έκ  συμβο)ή<  συμποαια.  commune  instituant . 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  νε\  Concilii  Laodiceni  canon  55. 

ΚΕΦΑΑ.  Ιθ\  — Περί  τής  έκ  χρονου  τα'ξεως  των  CAP.  XIX.  — De  diuturno  Ofdine  episcopo - 
Επισκοπών,  καί  πώς  oi  κληρικοί  καθίζονται,  κα'ι  ruw,  et  quomodo  clerici  sedeant , et  se  invicem 
τιμωσιν  άλλήλόυς.  honorant. 

Συνοδού  Νίκαιας  κανών  ιη’  * συνόδου  Λαοδικείας  V,  Concilii  Nicaeni  canon  18  ; concilii  Laodiceni 

νς’  · συνοδοτ  Καρθαγέννης  κανών  πζ"*,  π6*  * συνοδσυ  canon  8,  5d  ; concilii  Carthaginensis  canon  86, 
ς·»  κανών  ζ\  89 ; concilii  sexli  canon  7. 


TITV02  Θ'. 

ΠΕΡΙ  ΑΜΑΡΤΗΜΑΤΩΝ  ΚΑΙ  ΑΙΚΩΝ  ΕΠΙΣΚΟΠΩΝ,  ΚΑΙ  ΚΛΗΡΙΚΩΝ,  ΚΑΙ  ΑΦΟΡΙΣΜΟΤ,  ΚΑΙ 
ΚΑΘΑΙΡΕΣΕΩΣ,  ΚΑΙ  ΜΕΤΑΝΟΙΑΣ,  ΚΛΙ  ΠΟΙΑ  ΑΜΑΡΤΗΜΑΤΑ  Η ΧΕΙΡΟΘΕΣΙΑ  ΑΓΕΙ. 

TITULUS  NONUS. 

DE  DELICTIS,  ACCUSATIONIBUS,  EXCOMMUNICATIONE,  DEPOSITIONE,  POENITENTIA  EPIS- 
COPORUM ET  CLERICORUM,  ET  CUNJUSMODI  PECCATA  ORDINATIO  REMITTAT. 

ΚΕΦΑΑ^ΙΟΝ  ΠΡΩΤΟΝ.  — τίνες  xil  πα?ά  B CAP.  PRIMUM.  — A quibu»  et  apud  quos  ac- 
t(ji  χ*τηγοροϋ»ι·/  έιει.χοπων  χληριχών.  casentur  episcopi  aut  clerici. 

’Αποιτολων  χχνών  οδ*  · συνοδοί  τής  έν  Κων»τ»ν-  Apostolorum  canon  74;  concilii  Constantino· 
χινουπολει  χϊνών  ζ"’ · ouvdSou  Χαλχηδονος  χάνων  θ’,  politani  canon  6;  concilii  Chalcedonensis  canon  ' 
xa’  · αυνοδου  Καρθαγέννης  κανών  η’,  ια’,  ιβ’,  ι*’,  λ’,  9, 21  ; concilii  Carlhaginensis  canon  8,  II,  12, 

ρχη’,  ρχθ’  · Κυρίλλου  έχ  εής  πρδς  Αομνον  έχισεολής  15,  30,  128,  129;  Cyrilli  ex  epistola  ad  Domnum 
χ»<5>.  α’.  caput  1. 

Κείμενον.  Γενικώς  ««ρί  χών  κωλυομένων  χατ-  Textus.  Generaliter  de  iis  qui  de  poblico,  elc., 
ηγορεΤν,  x.  t.  λ.,  usque  ad  τφ  δπερδαίνον«  ποαψ  usque  ad  jusjurandum  caveant,  ut  pag.  707, 
ποιοϋσίν.  710. 

Σχολιον.  'ο  α*  τίτ.  του  θ’  βιβλίου  του  κώδικος,  Scholium.  ΤϊΙ.  1,  lib.  IX  Cod.  est  lib.  Basii.  LX, 
Ιστι  βιδλίον  των  Βασιλικών,ξ’,  τίτ.  λδ’,  κτφ.  κγ’,  κα«  tit.  34,  Cap.23.  Et  post  illud  ipsum  cap.  SUnl  alia 
μετά  τδ  αύτδ  κεφ.  εΐαίν  Ιτερα  κεφ.  διδάσκοντα  τίνες  cap.qOiB  docent, quinam  non  possint  movere  eccle- 
δύνανται  κινεΐν  εγκληματικά  δικαστήρια,  καί  τίνες  siastica  judicia,  et  quinam  possint : quae  lege, 
ού  δύνανται.  *Α  καί  άνάγνωθι,  δ β’  τίτ.  τού  μη*  Tit.  2,  lib.  XLVIU  Dlg.  est  lib.  LX,  lit.  34,  Cujus  1 
βιβλίου  των  δνατ.  εστι  βιβλίον  ξ’  τίτ.  λδ’,  κα)  ζήτε^  cap.  quaere,  et  deinceps  [alia]  mulla,  quae  de  cri- 
τδ  α’.  τούτου  /εφ.  καί  έφ’  έξής  διάφορα  περί  minalihus  actionibus  docen l.Gonsti t. G, lil.  2,  lib.  I 
έγκληματικών  κατηγοριών  διδάσκοντα.  *H  ς*  διάτ.  cod.est  Basii,  lib.  V,  tit.  1,  cap.  6,  quod  sic  habet, 
τού  a’  βιβλίου  τού  κώδικος,  Ιστι  των  Βασιλικών  βι-  quemadmodum  in  textu  scriptum  est.  Caeterum 
βλίον  ε’,  τίτ.  α’,  κεφ.  ς*  ούτως  Εχον,  ώ;  είς  τδ  praesens  cap. tractat, apud  quos  conveniri  debeant 
κείμετον  έγρίφη.  Τδ  παρδν  δε  κεφ.  διαλαμβάνει  de  criminalibus  pecuniariisque  controversiis  epi- 
παρα  τισιν  δφειλονται  Ινάγεσθαι  χάριν  έγκληματι-  scopi  et  clerici.  Scias  autem  esse  novellam  piorurrT-] 
κών,  καί  χρηματικών  υποθέσεων,  έπισκοποι  καί  jmperutorum  Heraclii  et  Constantini,  quae  statuit,  I 
κληρικοί.  Γίνωσκε  il  δτι  Ιστι  Νεαρά  τών  ευσεβών  | ne  episcopus, neque  clericus,  neque  monachus  ob 
βασιλέων  Κωνσταντίνου  καί  Ηράκλειου  διοριζομίνη,  pecuniariam  criminalemve  causam  apud  civilem 
μήτε  Επίσκοπον,  μήτε  κληρικδν,  μήτε  μοναχδν,  χρη-  vel  militarem  conveniatur  magistratum  : sed  apud 
ματικής  ή Εγκληματικής  χάριν  αΙτίας  παρά  πολι-  suos  episcopos  duntaxat,  aut  metropolitanos,  aut 
τικψ  ή στρατιωτικψ  ένάγεσΟλί  άρχοντι,  άλλα  παρά  patriarchas  /Eadem  etiam  statuit  aurea  bulla  cele- 
μονοις  τοΤς  Ιδιοις  έπισχοποις,  ή μητροπολιταις  ή berrimi  imperatoris  domni  AlexiiComneni  vulgata 
πατριάρχαις  J τά  αυτά  διορίζεται  καί  τδ  μετά  τδν  mense  Julio,  indictione  4, anno  [ab  orbe  condito] 
’ΐούλιον  μήνα  τής  δ,  ίνδικτιονος  τού  σφηθ’  Ιτους  ^6589, quae  haec  in  haec  verba  addit : Si  vero  partitio 
άπολυθέν  χρυσοβουλλον  τού  αοίδιμου  βασιλέως  κυρίου  inter  adversarios  fuerit, et  alteram  mundani  status 
Αλέξιου  τού  Κομνηνού  προστιθέμενον  ταύτα  £n-  esse  appareat, alter  in  sacrum  clerum  allectus  sit : 
τώς.  Εί  δέ  μερισμδς  έν  τοΤς  διαμαχομένοις  Εστί,  καί  [tuncj  actOf  foro  rei  per  Omnia  Subjacebit,  et  uter· 


:jx* 


ttJTZ  (2. 


m 


qm  si  /ucu^nm  ar-hic  * «m  & ρττμΪιτ  A ί κ*  τΐ^ 

VMM  «'VMMrira  i-Ltiuft  StQureLTroefOM  fc^»  1/*^ 

Mitbnn  Wdar^«  anf «n«m  jml  τ*; 

<tfjSli*ang  jtf  fecufat  C^^T^CT^aaulgTlII  liiy»  Lurae  x. 

M v iinilm  Mp«ui  τι^^ί.  jifirrtbvie  *C  r·» 

X pMMKMf  we  ST  ItfSlk  ίΠΑϋΐΓΛΪ . H .11  Kf  JUCS  i-rjyrp.w  ir^ras  ' “=ra  ^ T^iiaCi·*  » 

trtWM  Mt*ter.ku  r*q  itratc.  stir.^aar.  jt  tr-  » \ \<****\  eni^ru  m d*  Ss^ 

r/4m  !kuit  «( n ^ ^Ms  «:  m,  i«m4  x£  x’ 

m^Mvcif  tvsu,  A -ai  Oimeu.  m cn^au  *»  fcsfcrt^  rj«Sa,  u-  t*  h 

n-t-*'-«vi4  l«c  fiac.i  t i·*^  ;r>*-  '5  tT  Lr.  ·=»>  y *==.  τ*ί  **  £iw--e* 

M te,  λ«κ«γλ:  Fn^r^i  ip-cr  vu.xi-  bs.  s*  f »t.  r.-s.  m m’  &£u»  «»  l»- 

1«  »VV4,^li  jnwij.  r >!nifa  πβ  i »»,  λ ζτ^ε.  »a  «raradki  t;  ή»  bp- 

Miiyf<Mrt,v  nyv  yrnm  ι^1";ττ*^  ϊ η,  πτ  u ο»μ<  tv  έ»  λ^2«. 

ifcvi^ttfwe  fettTiJAV.  ‘3  β"  it-χτ.  τ*υ  y τ-τ_  «xL  x*  ^iS.ro  το»  «»- 

jseictai  a4  ,?«--»  tnutt-t.ifci.^  ntfine  Ijxz  *>  «H  de  e Βοΰ-χχ.  * T*i 

l«t,  U*u**  muiitfi  CMfJte  »X  Us.*ti'  ΒτνΛ/πι  i j7>TKrjjuai  x lOTrq  i λφζ«τη 


cens»kr..  Liiei:  R :«p« 

UkC;  vui  'Λ-κ.  Xir*  » -f-i’J  Mf&X*.  cj  :.«.  qt 
ia  f*nractu*  eat.  r^-Hl^ers 

itr.»  ixvttr»  i x patret.  q _*  »>r;i  j*- 

4ke«  Xi  ce  ^r>u  uui  lni»i^u  «t.  a^zepl: 

M *·*'»  C/,t*UikU  j UilC·*,*!  ^ -M· 

Aece»  «ce*  fretu»,  cetrv.erie  ixpoeail.S»  «ero 
fi|«ti  toaia  bnr^u  Heecrrenl,  κ aiicr  jadn 
»X/.iU*ter  γνΛ'Μίι  Loc  etian.  leji  nieiur/.  aeqee 
«er*  V/tj  prarteita,  <|*<>4  fortasse  p^rsojaoj 
M«t  fowil  it  cum  ad  ucpera&vrae  ocajestatis 
trihwal  iBttodecatar,  sollo  modo  Jaiesj,  qao- 
»MW  jedici··  (erat,  impediatur  ; aed  trusmis- 
mm  «b»  eutrorerwam  ad  lepa  praescripta  exacte 


rtAi. 


4 M- 


ir.XXTTyUr*,  D 

'ime  τ**  p.7air»t 


h£»- 


w-C  tu 

«*Ιώ 

p;  cn^iyi : ro  drai  JwJu 
το>  txvAiv  znk  ^«s 

arr-ji-K  | · ζχι  &*£κζ3«χ£*ης  brs  a opi 

*y»  xzx*  «!*  Χ*ΐς  «iw  buRV 
rir  tyx^ac»  i Strlcj  p»,  ^\zni  d n m#- 

& xj^i^cr»  »ix;V/s*i  w φ\  hjT|  cr« 

sv  2turin  τη*  Ex"  *7τψ  xztsxquAcTTn  fiqi 
r/ιιιζκ»,  ii»  ii  curfijiM;  dnutyiyn 
tnr/rr^  XX*  ττ,*  ZV^aUfi  t0pX|4x  o^tS, 
i')i  μετά  τη*  τού  JuSuia  iwnt  cs  |d*  Ετχος  wi 
iUwi?  i^ifwv  tv  im^cae;  4 kxi  t&  fauityat 


decidat;  si  teme·  litigator,  si  le  injuria  afectan  c Ι1χόμ**ος  lm*  τής  jJwJtii;  ^ npbns, « 


psteM  provocatorio  judicio  neu  liqua»  eicledatar. 
Aiijeeboc  Iqo«fe»Joeuvf  ?os jodiees  cofsoeees- 
teef  eithaiiii  eeflimiftee  fokis  lites  serare,  et 
hfitiMW  illis  fieem  inpoaere.  Non  t jU  enim 
impersiorta  mea  majestas,  nt  posteaqnam  ex  jus· 
sioneipsinsad  j «ditem  qoenipiam  [aliqua]  contro- 
versia transmissa  fuerit, per  cnjosmodiennqne  po- 
steras scriptum,  qood  eontrorersiam  ad  impera- 
toriam meam  majestatem  introduci  demandet, 
cognitio  impediatur;  eed  ot  illa  apud  eumdem  ju- 
dicemfant  iol  asperius  dictum  esty  [apud]  judices 
intra  viginti  cognitionis  dies  [ona]  cum  Ipso  datos, 
osque  ad  finem, ita  ot  subtrahi  non  possit, procedat; 
•e  post  judicium  finitam  ei  qoi  fortasse  injuria 


tupw  iuwrf.i  τψ  if  %9  iptapti  ηρηή^  i 
$άσ|  ηρζτ/γτχαηι  t jnna  τους  tpalrac  xsts 
τρντοη  λχχχτας  xxl  xr**  d pn  τοΤς 

βόλοις  ΙνΜρον.  El  Γ i thtv  ijtfti  jjirpui  cxpi· 
2ράρ|  χρθ*θς,  (LR3  πΛχζτγ^ι  hspM  xsps- 
tn  xxl  τψ  *ορψ  τοντψ  loxsl,  jn[ti  jlv 
«po^bn  τού  M d τικ  pzsJLstxc  μου  flipm  tpi- 
a^tmt  Ισιος  Ις  untpot  τι;*  Suo|*  ysdn  dfiyi 
γιμο*  Ipso^utn  SUo;  άς  φ &gpojtt>  iUi 
τέμνίιν  τη*  xxi8ft|i^litm  τούτου  tp^itoiio 
μβτα  φ τού  oojm  ixpi&un,  μι)  &χοχλ*ιοα1*οο 
τχνχο;  τψ  λχιζομέορ  τού  της  έχχλήτου  &χαστη· 
piou.  Εϊγι  pofiXi^Coi  oTrcot,  xad  τούτο  χ£*ττς  ύριΤς 
γι*ώσχο*ττς  ot  &χύζο*ας  ιτιιβιτι  τας  ά*αιιθιι- 


so  afieciom  potabit, facultas  sit, ot  per  provocatio-  d ρέ*χς  6μτ*  S6co<  τηρντ*,  ύς  τέλος,  τ*ύτ*ις  έχόγο* 


nem  aliud  tribunal  imploret, tat  potenti*  nostro 
audientiam  reqoirat. Legas  etiam  15  caoonem  con- 
cilii Cartbagineofif,et  qoein  illo  [comprebendon- 
tur,J  Conti,  ti,  iit.  3,  lib,  i cod.ettcap.  2,  tit.  1, 
lib«  ii  Basii*  qood  qosre  insertum  expositioni  41, 
canonis  concilii  Laodiceni.  Const.vero  28,  tit.  3, 
lib.  i,  eod.  in  Basii,  non  est  posita. 


Εννομον.  06  βουλχται  SI  ^ ^άσιλβία  μου  μια  ti 
χαρβχτμ^Οηντι  9λως  τι*1  τω*  διχαστώ*  ύχύΟλβπ 
xits  χρύσταξιν  αυτής,  έξ  οίχσίήτι*ος  μυχμν- 
στέρχς  γρτφης  Ιχιτρςνούτης  ύς  τ^$  βισιλβίχ*  μου 
Είστχθηναι  την  &(χην,  την  Ειάγ-ηοπν  έμχοίίζίσ^Λΐ, 
άλλα  χροβχίνκν  τχύτην  Εως  τέλους  ανυχοτεολω< 
izxpk  τψ  αύτφ  διχαστή,  1}  τοΤς  ώς  ανωτέρω  ίΤρητιι 


νυνΙ^Εομένοις  τούτφ  συν^ιχχσττΤς,  Evtb<  Εηλα^η  της  των  χ'  Ι^ιχρων  λχσχέψεως*  μετά  SE  τήν  της  Slxnc 
nipxWtv  τψ  Αάχη9^ν*ι  Τσως  οίομένφ  έπ#  άδβίις  είναι  χαΐ  Ετερύν  έπιχχλέαασθαι  χχτ’  Εχχλητον,  Sucaotiipiov 
1|  ti#v  τού  χρέτοος  ^μω*/  ζητησχι  άχρύασιν. 

Textus.  Etenim  leges  atqoe  canones  clericnm,  Κείμενον.  Kol  oi  νομοί  γ&ρ,  χαΐ  oi  χανονες  χω- 
ete,,  usque  ai  «abierint,  reddant,  ut  pag.  710.  λύουσι  χληρυών  έμνύναι,  χ.  τ.  λ.,  usque  ad  «f»*- 

γενύμίνας  αυτοΤς  βαπάνας. 


409t  Nomocanon.  - TIT.  IX,  CAP.  i.  1098 

Σχόλιον.  ούχ  εύρίακων  νόμον  Β κανόνα  κωλόοντα,  a Scholion. Non  invenio  legem  aul  canonem  pro- 
li έπιτρέποντι  τους  κληρικούς  ομνύει*,  μήποτε  ούν  bibentem,  aut  permittentem,  ut  clerici  jubent. 
h παρούσα  νομοθεσία  άπείδε  πρύς  τύ  ύπύ  τού  Κυ-  [Haud  scio]  itaque,  an  praesens  legislatio  ad  illud 
pfou  έν  Εύαγγελίοις  «Ιρημένον  περί  τού  μή  ομνύει v quod  a Domino  in  Evangeliis  dicitur.ne  quis  juret, 
τινά,  καί  άντί  της  Αγίας  Γραφής  νόμου  καί  κανόνος  respexerit,  et  pro  sancta  Scriptura  legis  atque  ca- 
έμνήσθη.  *B  δε  λβ9  διάτ.,  τού  γ1  τίτ.  τού  α'  βιβλίου  nonis  mentionem  fecerit.  Const.  autem  32,  tit.  3, 
τού  κώδικος  ούκ  έτέθη,  είς  τά  Βασιλικά  άνάγνωθι  και  lib.  I,  cod.  non  est  posita  in  Basii.,  [proinde]  legas 
τύ  β9  σχύλιον  τού  κζ*  κεφ.  τού  παρόντος  τίτ.  etiam  secundum  Scholium  cap.  27  praesentis  tit. 

Σχόλιον.  Ή ν’  διάτ.,  τού  γ’,  τίτ.  τού  α9,  βιβλίου  5c/iO/ffim.Const.50,tit.3tlib.I,Cod.  estcap  9.tit. 
τού  κώδικος,  ϊστι  κεφ.  θ’  τού  γ*  τίτ.  τού  γ9  βιβλίου  3, lib.  in  Basii. Illud  vero  codicisrgeneraliterenimli- 
τών  Βασιλικών,  τύ  δέ  βήμα  το  λεγόμενον  έν  τψ  κώ·  cet  cuique  contemnere  quae  prose [indultasunt:]in 
δικι,  γενικώς  γάρ  έξεστιν  έκάστψ  των  ύπέρ  έαυτού  Basii,  non  est  positum. Const. 2, tit. 4, lib. l,COd.nOR 
χαταφρονείν,  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά.  Ή β*  διάτ.,  est  in  Basii;  neque  [vero]  7 ejusdem  tit.et  lib. neque 
τού  δ*  τίτ.  τού  α*  βιβλίου  τού  κώδικος  ούκ  Ιστιν  είς  8, neque  13.  Legas  autem  cap.  44  tit.  I,  lib.lII,quod 
τά  Βασιλικά,  ούδέ  ή ζ*  διάτ.  τού  αύτού  τίτ.  καί  βι-  pars  est  novellae  123,  ac  dicas  secundum  illud 
βλίου,  ούδέ  ή η’,  ούδέ  ή ιγ\  'Ανάγνωθι  δέ  το  ^ prius  actiones  institui  apud  episcopos.  Cap.autem 
μδ’  κεφ.  τού  α τίτ.  τού  γ*  βιβλίου  μέρος  Βν  της  6,ejusdem  tit.  et  lib.  ne  auscultes.Est  enim  hujus 
ρκγ'  νεαράς,  και  λέγε  μετά  τούτο  γίνεσθαι  τούς  έλκυ-  constitutio  atque  per  dictam  recentiorem  novellam 
σμούς  πρδτερον  παρά  τοτς  έπι σκοποί ς.  Τψ  δέ  ζ”9  κεφ.  abrogatum  est.  Sed  neque  alteram  Justinianaeam 
τού  αύτού  τίτ.  καΐ  βιβλίου  μη  προσχης,  διάτ.  γαρ  novellam,  qusB  adversum  quiddam  dicit,  audias· 
έστι  τούτο,  καί  άνηρέθη  ύπύ  της  βηθείσης  μετά-  Nam  non  est  posita  in  Basii,  tametsi  inveniatur ; 
γενεστέρας  νεαράς,  άλλά  μηδέ  έτέρφ  Ιουστινιανέ ίψ  fead  quantum  ad  [id  attinet,  Ut]  primum  apud  epis- 
νεαρφ  προσχης  έτερόν  τι  λεγούση,  βτι  ούδέ  έτέθη  είς  copos  et  metropolitanos  controversiaB  proponan- 
τά  Βασιλικά,  κάν  εύρίσκησαι,  [ίλλ*  βσοι  μέν  είς  τύ  tur  et  sic  ad  patriarcham  deveniauUpnimum  dicto 
πρώτως  παρά  τοΤς  έπισκάποις,  και  τοΐς  μητροπολ ί-  44  cap.  tit.  I lib.  111  applica. Quantum  vero  ad  [id,] 
ταις  λαλετσθαι  τά;  ύποθέσεις,  καί  ούτως  έρχεσθαι  ne  civiles  aut  militares  magistratus  commercium 
«ύτάς  είς  τύν  πατριάρχην|  προσχες  τψ  βηθέντι  aliquod  adversus  consecratos  habeant : novellam 
μδ9  κεφ.  τού  α9  τίτ.  τού  γ9  βιβλίου. r Οσον  δέ  είς  τύ  μή  imperatorum  Constantini  et  Heraclii,ac  novellam 
δχειν  μετουσίαν  τινά  τούς  πολιτικούς,  II  στρατιωτι-  imperatoris  domni  Alexii  Comneni, quarum  in  ini- 
χούς  άρχοντας  μετά  τών  Ιερωμένων,  προσχες  τη  lio  praesentis  tit. mentionem  fecirnus, audias  Legas 
νέ αρ4  τών  βασιλέων  Κωνσταντίνου  καί  'Ηρακλείου,  insuper  15  canonem  concilii  Carthaginensis,  et  9 
χαΐ  τη  νεαρφ  τού  βασιλέως  κυρίου  *Αλεζίου  τούϋ  canenemChalcedonensis,  quaeque  in  ipso  compre- 
Κομνηνού,  ών  μνείαν  έποιησάμεθα  έν  τ$  καταρχη  hendunhir,quaeomnem  ambiguitatem  solvunt.Ipsa 
τού  παρόντος  τίτ.,  άνάγνωθι  καί  τύν  ιε*  κανόνα  τη;  autem  29  const.  qu8B  in  Basii,  posita  non  est,bunc 
έν  Καρθαγέννη  συνοδου,  καί  τύν  θ’  κανόνα  τής  έν  ad  modum  habet:  adversus  enim  tales  episcopales 
Χαλκηδά  vi,  καί  τά  έν  αύτψ  λύοντα  πάσαν  άμφιβο-  sententias  provocationi  locum  non  esse,  a prffide- 
λίαν.  τύ  πλάτος  δέ  της  κθ*  διάτ.  ήτις  ού  κεΐται  είς  cessoribus  nostris  lege  cautum  est.  Sane  4 const. 
τά  Βασιλικά,  ούτως  Ιχει,  κατά  γάρ  τών  τοιούτων  est  novella  imperatoris  Justiniani  83,  non  autem 
έπισκοπικών  άποφάνεων  ούχ  είναι  χώραν  έκκλήτου  in  Basii,  posita  est.  Et  const·  15,  est  novella  79, 
τοΤς  πρύ  ήμών  νενομοθέτηται·  *Η  μέντοι  δ9  διάτ.  quae  ipsa  etiam  non  est  agnita. 

Ιατι  νεαρά  πγ’  τού  βασιλέως  'Ιουστινιανού,  ούκ  έτέθη  δέ  είς  τά  Βασιλικά.  Καί  ή ιε9  διάτ.  έστι  νεαρά  οθ’, 
καί  ούδέ  ούτη  έπεγνώσθη. 

Κείμενον.  Γίνωσκε  δέ  8τι  ή β9  διάτ.  τού  αύτού  Textus . Scias  vero  quod  const.  2,  ejusdem  tit. 
α*  τίτ.  τούτων  πασών,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  της  Ιερω-  a \ , quae  harum  omnium,  etc.,  usque  ad  sacerdo- 
αύνης  έξιοθοϋνται.  Supra  pag.  242.  tio  depellatur,  utpag.  242. 

Σχόλιον.  *Η  β9  διάτ.  τού  α*  τίτ.  τών  νεαρών  Scholium.  Const.  2 tit.  1 Novellarum,  est  no- 
2στι  νεαρά  ιουστινιάνειος  ρκγ9.  Τούτο  δέ  αύτης  τύ  vella  Justiniani  123.  Verum  hoc  ejus  cap.  non  est 
κεφ.  ούκ  έτεθη  είς  τά  Βασιλικά.  Ή δέ  ιζ9  διάτ.  τού  positum  in  Basii.  Const.  autem  17  tit.  1 NoVella- 
α9  τίτ.  τών  Νεαρών  ϊστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρ)ζ’  rum,  est  novella  Justiniani  137,  posita  [que  est] 
κειμένη  έν  βιβλίψ  γ9  τών  Βασιλικών  τίτ.  α’,  κεφ.  η’,  in  lib.  in  Basii.,  tit.  1,  cap.  8,  themate  8,  quod 
Οέματι  η9,  καταστρωθέντι  περί  τύ  τέλος  τού  η'  κεφ.  insertum  est  cap.  8 tit.  1 praesentis  operis  circa 
του  α9  τίτ.  τού  παρόντος  συντάγματος.  finem· 

Κείμενον,  'η  δέ  αύτη  β*  διάτ.  τού  α9  τίτ.  τών  Textus . Eadem  const.  2,  tit.  1 Novellarum  di- 
νεάρών  φησίν  βτι  ύ ϊχων  δίκην,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  cit : Qui  contra,  etc.,  usque  ad  obnoxii  sunto,  ut 
είρημένων  κληρονόμοι  αύτού  ύπόχεινται.  Supra  pag.  242,  243,  244. 
pag.  242,  243,  244. 

Σχόλιον.  9h  β9  διάτ.  τού  α9  τίτ.  τών  νεαρών  ώς  Scholium.  Consi. 2,  Cii.  1 Novellarum  (quemad- 
εΤιτομεν  ούσα  νεαρά  Ιουστινιάνειος  ρκγ9.  Καί  κει-  modum  diximus)  novella  Justiniani  123  exsistens, 
μένη  έν  βιβλίψ  γ9  τών  Βασιλικών  τίτ,  α9,  κεφ.  λζ9,  ac  in  lib.  Basii,  tit.  1,  cap.  37,  38,  39  osque  ad 

Patrol  Gr.  CIV.  35 


1099  ί»ϊίθΐΙΙ  PAtRtARCHifi  CP.  (10ή 

40  posita,  complectitur  quacunque  in  eompen-  A λη’,  λθ’,  μίχρι  τοδ  μ’,  Διαλαμβάνω  Ux  «υκοψύν 
dio  proposita  sunt.  σαν. 

Textus.  Similiter  lib.  i,  const.  41,  qua  ait : κ.(μ**ον.  Όμοίοκ  βιβλίο*  α’,  τίτ.  ι’,  &«. 

Quod  unoquoque  anuo,  etc.,  usque  ad  alioquve  fai«  φησί,  x.  τ.  λ.,  usque  ad  imi  xivWuwmi*. 
periclitenlur,  utpag.  715. 

Scholium.  Const.  41,  tit.  3,  lib.  i cod.  non  est  Σχόλιον.  'Η  μα*  διάτ.  toS  γ’  τίτ.  τού  ι’ 
posita  in  Basii.,  neque  const.  24  tit  2 ejusdem  το0χώδιχο«  oix  έτίβη  el<  ai  Βασιλικά,  ol»*  *? 
libri.  διάτ.  του  β’  τίτ.  του  αύτοϋ  βιβλίου. 

Textus.  Qui  episcopus  |aui  clericus  ex  provin-  κείμενον.  Έξ  έπαρχίας  έν  κωνσταντινουτ&ι 
cia,  etc.,  usque  ad  e suo  monasterio  trahatur,  ut  εύρισχόμενος  έπίσχοπος,  x.  τ.  λ.,  usque  ad  Ιϋ» 
pag .715.  μοναστηριού  Ιλχεται . 

Scholium.  A praesenti  loco  incipit  uovella  123,  Σχόλιον.  ’Απδ  τού  παρόντος  χωρίου  αρχική 
qU8eestialib.Basil.lib.III,  lit.  l,cap.47,  48,  49,  ρχγ*  νεαρά  χαμένη  έν  βιβλίφ  τών  Βασιλικών  γ, 
50, 51, 52  et  53,  quae  in  compendio  [jam|  propo-  τίτ.  α’,  χεφ,  μζ9  μη’,  μΟ9,  ν%  να\  νβ’,  χ«1  νγ9,  χαΐ 
sila,  quemadmodum  ad  longum  [in  ipsa  novella)  Ιχουσι  τά  συνωψισΟέντα,  o*kv  τψ  πλάτει  περιέχοντει. 
comprehenduntur,  habent  : atque  illa  [quidem]  B καί  άνάγνωΟι  ταύτα.  T6  SI  έπίσκοπον  χωρίς  χι- 
lege.  Quod  vero  episcopus  citra  imperiale  jussum  λεύσεως  βασιλικής  μ^  διάγεσΟαι,  $ «optari*, 
non  ducatur,  vel  sistatur, positum  est  in  lib. Basii.  MrXZi  h βιβλίφ  γ*  τών  Βασιλιχών  τίτ.  α*,  nu.  ιζ, 
lll,tit.1,  cap.  17,  quod  sic  habet, tit  in  compendio  Ιχοντι  ώς  συνωψίσΟη.  *H  ιζ*  διάτ.  του  α*  τίτ*  τά*. 
propositum  eet.Constit.  autem  17,  tit.  1 Novella-  Νεαρών  Ιστι  νεαρά  Ιουστινιάνειος  ρκγ9,  κείμενη  h 
rura  est  novella  Justiniani  137,  posita[que  est)  βιβλίφ  γ τών  Βασιλικών  τίτ.  α’,  χεφ.  χ\  περί  π 
in  lib.  111  Basii,  tit.  1 cap.  20,  quod  circa  medium  μέσχβ*  ούτως  Ιχοντι  ώς  είς  τδ  κείμενον  έγράφη,  *Η 
ita  habet,  quemadmodum  in  textu  scriptum  est.  ρ)δ’  ‘νεαρά  χετται  έν  βιβλίφ  τίτ.  ιΟ9,  χε?.  Ι\ 
Novella  134  posita  est  in  lib.  VI,  tit.  19,  cap.  9,  Οέματι  ε’,  λέγει  δέ  τδ  η*  ταύτης  χεφ.  ουτω^ητώζ. 
themate  5.  Dicit  autem  8 hujus  cap.  ita  ad  ver-  Μονάστριαν  μέντοι,  $ άσχήτριαν  δι9  ούοεμίαν  άγυ- 
bum  ι Monastriaro  plane,  aut  ascetriara,  nullo  γην  άφέλχεσΟαι  συγχωροΰμεν  kx  τών  οικείε»  η 
actionis  genere  e suis  abstrahi  monasteriis  aut  μοναστηρίων  ζ ασκητηρίων, 
asceteriis  concedimus. 

CAP.  II.  — Quot  et  qui  adversus  episcopoe  ΚΕΦΑΛ.  B'.  — Πόσοι  καί  τίνες  χαταμαρτυροΰπ» 
aut  clericos  testimonium  dicant . έπισκδπων,  % χληριχών. 

Apostolorum  canon  75  ; concilii  Chalcedonen-  c Αποστόλων  κανών  οι*  * συνόδου  Χαλκηδό**  μ* 
sis  canon  21  ; concilii  Carihaginensis  canon  31,  νών  κι’  * συνόδου  ΚαρΟαγέννης  κανών  ν09,  ρλα’,  ρχ!*, 
89,128,129,130.  χαΐ  ρλ9. 

Teutus . Quales  esse  oporteat  qui  in  judicio,  Κείμενον.  'Οποίους  δεΤ  είναι  τους  kv  διχη  μερ- 
etc.,  usque  ad  tit.  3 Novellarum,  ut  pag . 719.  τυρούντας,  x.  τ.  λ.,  usque  ad  τού  γ*  τίτλου  w 

Νεαρών. 

Scholium.  Tit.  8,  lib.  XXll,  digest.  tit.  1 , lib.  XX,  Σχο'λιον.  *0  e’  τίτ.  τού  χβ’  βιβλίου  τών  διατ.  Ιστι 
Basii,  ac  primum  [quidemj  ejus  caput  dicit:  Fide  τίτ.  α*  τού  χα'  βιβλίου  τών  Βασιλικών,  καί  λέγει 
dignos  oportet  esso  testes,  ac  producuntur  et  in  τδ  αύτδ  α’  χεφ.,  άζιοπίστους  είναι  δεΤ  του:  μάρτυ- 
pecuniariis  et  in  criminalibus  qui  [quidem]  lege  ρας,  καί  παράγονται  και  έ«1  χρηματικοΤς  οΐ  μη 
non  prohibentur  aut  excusantur.  Tit.  20,  lib.  lV,  χεκω)υμένοι  άπδ  τού  νόμου  $ λξκουσσατευόμινοι. 
cod. est  cap. 21, tit.  1 ,lib. XXl,  quod  sic  habet : Reji-  *0  x’  τίτ.  τού  δ*  βιβλίου  τού  κώδικος,  Ιστι  κιρ. 
ciendus  a [dicendo]  testimonio  est,  qui  tumultuo-  κα’,  τού  a’  τίτ.  τού  xa’  βιβλίου  ούτως  Ιχον,  άπόδλη- 
sam  petulantiam  designasse  judicatus  est.Novella  τος  είς  μαρτυρίαν  γίνεται  6 καταδικασΟείς  Ιπί  ώ 
96,  de  testibus,  posita  est  in  lib.  Basii.  XXI,  cap.  ποιήσαι  ταραχώδη  φλυαρίαν.  *H  περί  μιρτυρ®» 
46, quae  sic  inchoat : Sancimus,  et  maxime  in  ma-  νεαρά  |τέ0η  έν  βιβλίφ  τών  Βασιλιχών  χα’,κεφ.μΓ» 
gna  hac  et  felice  urbe  : quam  lege,  Uti  quas  valde  ού:ως  εχουσα  περί  τήν  άρχήν  * θεσπίζομεν,  κείμΐ· 
necessaria  sit, et  de  iis  qui  testimonium  ferre  de-  λίστα  έπί  της  μεγάλης  πόλεως  ταύτης  καί  εν- 
beant,  permulta  doceat  Const.  9,  tit.  20,  lib.  IV,  δαίμονος.  Kal  άνάγνωΟι  ταύτην  σφόδρα  ούσαν  έτίγ- 
cod.  posita  est  in  lib.  Basii.  XXI,  tit.  1,  cap.  33,  χαίαν,  καί  πολλά  περί  τών  όφειλέντων  μαρτυρεί» 
themate  2,  quod  ita  habet : Jurare  testes  prius  διδάσχουσαν.  *H  θ διάτ.  τού  x*  τίτ.  τού  δ*  βιβλίω 
oportet,  quam  testimonium  perhibeant.  Oportet  τού  χωδιχος  έτέθη  έν  βιβλίφ  τών  Βασιλιχών  χα*9  τά. 
autem  honestioribus  potius  fidem  haberi. Proinde  α’,  χεφ.  λς",  Οέματι  β9,  ούτως  Ιχοντι  · ΔεΤτάκ 
niiius  testimonium  in  nulla  causa  admittendum  est,  μάρτυρας  πρότερον  όμνύναι,  πριν  ^ μαρτυρ/,σ^ι. 
etiamsi  senator  Sit.  Const.  25,  lib.  1,  cod.  tit·  5,  Δει  δέ  τοΤς  τιμιωτέροις  μάλλον  πιστεύει ν.  ν£νδς  S 
est  lib.  XXl  Basii  tit.  1,  cap.  45,  quod  sic  habet : μαρτυρία  ούχ  έστι  δεχτή  έν  οΐφδήποτε  δίκη,  *b 

Ex  haereticis  Manichaei,  Borboritae,  Pagani ,Sama-  συγλητικδς  εΤη.  *H  κα9  διάτ.  τού  ε*  τίτ.τούα^  ^* 
ritae,Montanistee,AscodrogiUe,Ophitae,vel  qui  Ju-  βλίου  τού  χωδιχος,  Ιστι  βιβλίον  χα*  τών  Βασιλικών 
daicam  superstitionem  colunt,  in  nulla  [re]  testi-  τίτ.  α9,  χεφ.  με9,  ούτως  Ιχον  * Τών  αιρετικών  οί 


V 


ijoi  Momocanon.  - tit.  ix,  cap.  ii-vi.  1102 

μίν  Μβνιχβτοι,  fi  "Ελληνες,  fi  Σαμαρετται,  fi  Mov-  a monium  perhibento:  reliqui  vero  omnes  in  judicio 
τανισιβΐ,  fi  Τοσκοδρουγίται,  fi  Όφίται,  fi  οί  xfiv  ’ίου-  quod  orthodoxum  litigatorem  habet,  ne  admittun- 
Setyfiv  θρησκείαν  σέβοντες,  έν  μηδενΐ  μβρτυριιτω-  tor:  in  caeleris  autem  omnibus  contractibus,  testa- 
ta*· ot  δέ  λοιποί  πάντες  έν  δικαστηρίφ  μέν  όρθό-  mentis  aut  judiciis,  quae  haereticos  litigatores  ha- 
δοξον  εχοντι  άντίδικον  μη  δεχέσθωσαν,  έν  δΐ  τοΤς  bent,quo  latior  facultas  probationum  sit, sine  dis- 
λοιποί ς πάσι  συναλλάγμασιν,  fi  διαθ/,καις,  fi  δικά-  tinctione  testantor. Quae  ?ero  in  tali  constitaiione 
στηρίοις  αίρετικους  έχουσιν  avti8(xouc,  άδιαστίκτως  de  decurionum  ordine  et  stato  continentur,  non 
μαρτυρείτωσαν  τού  πλάτους  χάριν  τών  αποδείξεων,  sunt  posita  in  Basii,  sed  neque  novella  Justiniani 
Τά  δε  έν  τη  τοιαύτη  διατάξει  περιχόμενα  περί  τών  45,  qu®  inter  paratitla  [est], 
βουλευτικής  τάξεως,  και  καταστάσεως,  ούκ  έτέθησαν  kv  τοΤς  ΒασιλικοΤς  Αλλά  ούδε  fi  με*.  'Ιουστινιάνειος  νεαρά 
fi  kv  τοΤς  παρατίτλοις  κειμίνη. 

κεφαλ.  γ\  — Έάν  τις  έπΐ  πολλοΤς  έγκλημα-  CAP.  III.  — Si  quis  ubi  de  multis  criminibus 
σιν  κληρικού  κατηγορήσας,  μη  άποδείξη  το  προ-  dcficum  dCCUSdVit , primum  propositum  CapUt 
τεθέν  πρώτον  κεφάλαιον.  non  probet · 

Συνόδου  ΚαρΘαγέννης  κανών  ρλδ\ 

κεφαλ.  δ'.  — Περί  τών  μη  πειθαρχούντων  τοΤς  ® Concilii  Carthaginensis  canon  4 34. 
οίκείοις  έπισκόποις,  καί  περί  επισκόπου  δεχομέ-  CAP.  IV.  — De  iis  QUi  SUtS  episcopis  HOtl  obe· 
νου  τον  άπο  του  Ιδίου  έκβληθέντα  έπισκόπου  fi  diuilt , et  de  episcopo , qui  d AtlO  episcopo  ejectum 
άπο  κοινωνίας  γινόμενον.  dut  d communione  exclusum  recipit . 

Συνόδου  'Αντιόχειας  κανών  ε*,  ζ*  · συνόδου  Καρ-  Concilii  Antiocheni  canon  5,  6;  concilii  Car- 
δαγέννης  κανών  6’,  κ6’,  ζβ',  ο6',  ρκβ’  καίρλη*.  thaginensis  canon  9,  29,  62,  79,  122  et  138. 

κεφαλ.  e'.  * — Περί  δικών  έπισκόπων  καί  CAP.  V.  — De  controversiis  episcoporum  et 

κληρικών . clei  icorum. 

'Αποστόλων  κανών  οδ’ * συνόδου  ’Αντιοχείας  κα-  Apostolorum  canon  74;  concilii  Antiocheni  ca- 
νών  ιδ’,  u*  · συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  6*,  ιζ’  · συν-  non  14, 15;  concilii  Ghalcedonensis  canon  9, 17; 
όδου  Σαρδικης  κανών  γ\  ε\  ιδ’  * συνόδου  Καρθχ-  concilii  Sardicensis  canon  3,  5,  14 ; concilii  Car- 
γέννης  κανών  ιε*,  κη’,  ρη*,  ρκα’  καί  ρκη*  * thaginensis  CAOOn  15,  28,  120,  121,  128. 

Κείμενον.  Τά  όφείλοντα  έν  τούτφ  τφ  κεφαλ* ίφ,  TextUS . Quae  in  hoc  Cap.  annotari,  etc.,  USQUC 

x.  t.  λ.,  usque  ad,  έχεΤνα  άνάγνωδι.  ad  quaerens  lege,  ut  pag.  726. 

κεφαλ.  ζ*  — Περί  άναψηλαφησεω;  ψήφων  CAP.  VI.  — De  retractatione  sententiarum 

έπισκόπων.  C episcopalium. 

Συνόδου  ’Αντιοχείας  κανών  ζ"’  · συνόδου  Σαρδικης  Concilii  Antiocheni  canon  6 ; concilii  Sardi- 
κανών  γ’,  δ*,  ε’,  ιδ*  * συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ιδ’,  censis  canon  3,  4,  5,  14;  concilii  Carlhaginensis 
ιε’,  κη',  οθ1,  ρ*β’,  ρ**\  canon  14,  15,  28,  79,  96,  122,  125. 

Κείμενον.  Ή η*  διάτ.  του  δ’  τίτ.  τού  α*  βιβλίου  TextUS.  Const.  8,  tit.  5,  lib.  1,  ait  : Quod  sen- 
φησ\  8τι  al  τών  έπισκόπων,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  την  tentiae  episcoporum,  etc  , usque  ad  delegavit,  re- 
ύπόθεσιν  άναπεμπει.  ferto,  Ut  pag.  727. 

Σχάλιον.  Ή η’  διάτ.  τού  δ’  τίτ,  τού  α'  βιβλίου  Schoitum.  Const.  8 tit.  4 lib.  1 ΠΟΠ  e«t  posita  in 
ού  κεΤται  είς  τά  Βασιλικά,  ουδέ  fi  κ0*  διάτ.  τού  Basii. neque  ejusdem  tit.const.29, const. 2, tit.  1 Νθ- 
αύτού  τίτ.,  fi  β1  διάτ.  τού  α’  τίτ.  τών  Νεαρών  έστι  Yellarum.est  cap. 33  novell»  1 23, quod  positum  est 
κεφ.  λζ^  τη;  ρκγ'  νεαράς,  8περ  έτέθη  έν  βιβλίψ  γ'  in  lib  ni  Basil.tit.  l,cap.44,ac  dicit  eadem  fere,  quaa 
τών  Βασιλικών  τίτ.  α’,  κεφ.  μδ’,  καί  φησι  τά  αυτά  in  textu  Sub  compendio  Sunt  proposita.  Verumta- 
σχεδόν  δσα  είς  τδ  κείμενον  συνωψίσθησαν.  Πλην  έν  men  in  fine  ejusdem  cap.  novella  haec  dicit:  Si  ec- 
τψ  τελεί  τού  αύτοΰ  κεφ.  φησιν  fi  νεαρά  ταύτα  * Et  δε  clesiasticum  negotium  sit,  nullam  communionem 
έκκλησιαστικδν  ειη  τδ  πράγμα,  μηδεμίαν  κοινω-  d habento  civiles  magistratus  cum  ea  controversia  : 
νίαν  έχέτωσανοί  πολιτικοί  άρχοντες  πρδς  την  τοιαύτην  sed  religiosissimi  episcopi  secundum  sacros  cano- 
Απόθεσιν,  άλλ’  ot  δσιώτατοι  έπίσκοποι  κατά  τούς  nes  negotio  finem  imponunto. Legas  etiam  45  cap. 
Ιερούς  κανόνας  τφ  πράγματι  πέρας  έπιτιθέτωσαν.  tit.  1 lib.  111  Basii,  quod  pars  est  123  Justinianese 
’Λνάγνωθι  και  τό  με’  κεφ.  τού  α’  τίτ.  τού  γ’  βιβλίου  novellae,  atque  hsc  dicit:  Praeterea  si  qui  ejusdem 
τών  Βασιλικών  μέρος  βν  της  ρκγ’  ’ίουστινιανείου  synodi  religiosissimi  episcopi  aliquam  inter  secon- 
νεαράς,  καί  λέγον  ταύτα*  E?  τινες  δΐ  δσιώτατοι  έπί-  troversiam  habeant,  sive  de  jure  ecclesiastico,sive 
σκοποί  της  αυτής  συνόδου  άμφι σβητησίν  τινα  πρδς  de  qoibusdam  aliis  rebus:  prius  metropolilanus 
άλλήλους  Ιχοιειν,  είτε  υπέρ  έκκλησιαστικού  δικαίου,  ipsorum  cum  aliis  duobus  ejusdem  synodi  episco- 
εΤτε  υπέρ  άλλων  τινών  πραγμάτων,  πρότερον  δ μη-  pis  rem  dijudicato.  Et  nisi  utraque  pars  judicatis  in- 
τροπολίτης  αυτών  με6’  έτέρων  δύο  έκ  τών  αύτης  sistat:  tunc  beatissimus  patriarcha  illius  dioeceseos 
συνόδου  έπισκόπων  τδ  πράγμα  κρινέτω,  και  ε!  μη  audientiam  ipsis  accommodato, et  illo  Statuito  quffi 
έμμενοιεν,  έκάτερον  μέρος  τοΤς  κεκριμένοις  τηνι-  ecclesiasticis  canonibus  ct  legibus  concinunt, neu- 
καύτα  6 μακαριώτατος  πατριάρχης  της  διοικήσεως  tra  parte  sententiae  ejus  contradicere  queuate,etc. 


1103  fcHOTII  PATRIARCHA  CP.  1104 

έκείνης  μεταξύ  αυτών  άκροάσθω,  κάκεΤνα  δριζε'τω,  ά;ινα  τοΐς  έχχλησιαστικΟΤς  κανόσι,  καί  τοΤς  νόμοι;  συνέώι, 
ούδενδς  μέρους  κατά  τής  ψήφου  αδχού  αντίλεγε ιν  δυναμένου,  και  τά  έςής. 


CAP.  VII.—  Si  episcopus  adversus  collegam  [ ac- 
tionem] habens ,ηοη  agat, sed  [cum  illo ] tractat. 

Concilii  Carthaginensie  canon  20. 

CAP.  VIII.  — Quando  episcopus  contra  episco- 
pum apud  civilem  magistratum  [ actionem | mo- 
vere possit. 

Concilii  Carthaginensie  canon  48. 

CAP.  IX.  — De  episcopis  et  clericis  qui  in- 
juste [ex  ecclesiastico  ordine ] ejiciuntur. 

Concilii  Nicffini  secundi  canon  4 ; concilii  Sar- 
dicensis  canon  14,  18, 19. 

Textus.  Consi.  23  lil.  3 iih.  i cod.  facit  men- 
tionem, etc.,  usque  ad  a communione  excluda- 
tur, ut  pag.  258. 

Scholium.  Const.  23  tit.  3 lib.  i,  cod.  non  est 
posita  in  Basii.,  neque  const.  38, ejusdem  tit., nec 
vero  illis  animum  avertas.  Const.  autem  2,  tit.  1 
Novellarum,  est  novella  Justiniani  123,  ac, est  in 
lib.  Basii,  ni,  tit.  i,  cap.  24, et  sic  habet : Omnibus 
episcopis  et  presbyteris  interdicimus,  ne  quem- 
piam a sacra  communione  prius  segregent,quam 
causa  monstretur,  quamobrem  ecclesiastici  hoc 
canones  fleri  jubent.  Si  quis  autem  haec  contra  a 
sancta  communione  aliquem  separaverit : ille 
quidem  qui  injuste  a communione  separatus  fuit, 
resoluto  vinculo  per  majorem  sacerdotem,  sancta 
dignus  habeatur  communione.Is  vero  qui  injuste 
aliquem  a sancta  separare  communione  ausus  fue- 
rit, omnibus  modis  per  sacerdotem  sub  quo  col- 
locatus est,  a communione  separabitur,  quanto- 
cunque tempore  illi  visum  erit : ut  quod  injuste 
alii  fecit,  ipse  juste  sustineat.  ( 

CAP.  X.  — De  his  qui  ab  Ecclesia  vel  com- 
munione separantur , aut  ejiciuntur. 

Apostolorum  canon  12, 13,  51;  concilii  Nicaeni 
canon  5,  12,  13  ; concilii  Antiocheni  canon  6; 
concilii  Laodiceni  canon  36 ; concilii  Chalcedo· 
nensis  canon  4,  16 ; concilii  Sardicensis  canon 
13,  14;  concilii  Carthaginensis  canon  65;  con- 
cilii sexti  canon  21 . 

Textus.  Const.  14  tit.  3 lib.  i.  Si  (inquit)  qui 
judicio,  etc.,  usque  ad  conjiciatur,  ut  pag.  263. 

Scholium.  Const.  14  tit.  3 lib.  i cod.  est  lib. 
in  Basii,  tit.  i,  cap.  i,  quod  eadem  dicit.  Const. 
23,  tit.  3,  lib.  i cod.  non  est  posita  in  Basii.  Const. 
5,  tit.  i Novellarum,  est  novella  Justiniani  41. 
Hoc  autem  ejus  cap.  non  est  positum  in  Basii. 
Const.  2,  tit.  t Novellarum  est  novella  Justiniani 
123,  positaque  est  in  lib.  m Basii,  tit.  i,  cap.  26, 
quod  sic  habet : Certe  si  quis  episcopus  cum  se- 
cundum sacros  canones  sacerdotio  ejectus  est, 
ingredi  civitatem  ausit  ex  qua  ejectus  est,  aut  lo- 
cum derelinquere  in  quo  degere  jussus  est : 
jubemus  hunc  in  monasterium  in  alia  provincia 
constitutum  tradi. 


ΚΕΦΛΛ.  Z'.  — *Εάν  έπίσκοπρς  Ιχων  upfc 
1 συνεπίσκοπον,  μή  δικάσητάι,  άλλά  χειρ!  πράξη. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  κ’· 

ΚΕΦΛΛ·  Η#.  — Πότε  δύναται  έπίσκοπος  xwti 
έπισκόπφ  παρά  άρχοντι  πολιτικφ. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  μη*. 

ΚΕΦΛΛ.  Θ’  — Περ\  τών  άδίκως  έκβαλλομένυν 
ίπιαχόπων  καί  κληρικών. 

Συνόδου  Νίκαιας  τδ  β’  κανών  δ1  · συνόδου  Σαρκι- 
κής ιδ',  ιη*,  ιθ\ 

Κείμενον.  *Η  κγ'  διάτ.  του  γ*  τίτ.  του  α βιβλίου 
του  κώδικος,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  δ Ιερεύς  δφ*  δν  τελεΤ 
συνετδβν.  Supra  pag.  258. 

Σχόλιον.  Η xj*  διάτ.  του  γ*  τίτ.  του  α*  βιβλίου 
του  κώδικος  οΰκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά,  ουδέ  ^ 

I λη’  διάτ.  του  αύτοΰ  τίτ.  καί  μή  προσχής  τουτοις.  Η & 
β*  διάτ.  τού  α*  τίτ.  τών  Νεαρών,  Ιστι  νεαρά  ’Ιοοσιι- 
νιάνειος  ρκγ’,  και  κεΤται  kv  βιβλί'μ  τών  Βασιλιώι 
γ*  τίτ.  α’  κεφ.  κδ’,  ούτως  Ιχουσα  · Πάσι  δέ  τοΤς  k*i- 
σκόποις,  ή καί  πρεσβυτέροις  άπαγορεύομεν  μή  αο- 
ορίζειν  τινά  τής  αγίας  κοινωνίας,  πριν  ή αΙτία  δαιχθή 
δι*  ήν  οΐ  έκκλησιαστικοί  κανόνες  τούτο  γενέβθιιχι- 
λεύουσιν,  εΐ  δέ  τις  παρά  τής  αγίας  κοινωνίας  τι *έ 
χωρίση,  έκεΤνος  μεν  δς  άδίκως  άπδ  τής  κοινωνίπ 
έχωρίσθη,  λυομένου  του  δεσμού  ύπδ  του  μείζονο; 
Ιερέως  τής  άγίας  άξιούσθω  κοινωνίας,  δ δε  αδίχβκ 
τινά  τής  άγίας  κοινωνίας  τολμήσας  χωρίσαι  π«* 
τρόποις  ύπδ  του  Ιερέως  ύφ’  δν  τέτακται  χωρισθήσετκ 
τής  κοινωνίας  έφ*  δσον  συνίδη  έκεΤνος,  ΐνα  8περ 
άδίκως  έποίησε,  άδίκως  δπομείνη. 

ΚΕΦΛΛ.  Γ.  — Περί  τών  άφοριζομένων,  1 
έκβαλλομένων  τής  'Εκκλησίας  ή τής  κοινωνίας. 

'Αποστόλων  κανών  ιβ\  ιγ*,  λβ',  να'  · συνόδου  Νί- 
καιας κανών  ε’,  ιβ’,  ιγ'*  συνόδου  Αντιόχειας  κανών ζ*' 
συνόδου  Λαοδικείας  κανών  λ^’  * συνόδου  Χαλχη- 
δόνος  κανών  δ*,  ιζ"*  · συνόδου  Σαρδιχής  κανών  ι*,  ιγ, 
ιδ’  · συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ξε*  · συνόδου  ζ* 
κανών  κα*. 

Κείμενον.  Έ ιδ’  διάτ,  του  γ*  τίτ.  του  α*  βιολιού 
λέγει,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  άλλης  έπαρχίας  έμβάλλι* 
ται.  Supra  pag.  263. 

Σχόλιον.  Έ ιδ*  διάτ.  τού  γ’  τίτ.  τοϋ  α’  βιβλίου 
του  κώδικος,  2στι  βιβλίον  γ*  τών  Βασιλικών,  τίτ. 
κεφ.  α*,  καί  λέγει  τά  αυτά.  Ή κγ’  διάτ.  του  γ* 
^τίτ.  του  α*  βιβλίου  του  κώδικος  ούκ  έτέθη  είς  τι 
Βασιλικά.  'Η  ε*  διάτ.  του  α’  τίτ.  τών  Νεαρών  εστι 
νεαρά  Ιουστινιάνειος  μα*,  τούτο  δε  αυτής  τδ  χ*τ· 
ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά.  *Η  β*  διάτ.  του  α*  τίτ. 
τών  νεαρών  Ιστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρκγ* 
κεΤται  έν  βιβλίφ  γ*  τών  Βασιλικών,  τίτ.  α*  κεφ.  κζ", 
οδτως  Ιχοντι  · Ειτις  δέ  έπίσκοπος  κατά  τους  Ιερούς 
κανόνας  τής  Ιερωσύνης  έκβληθείς  τολμήσει  έπ ιβήναι 
τής  πόλεω;  εξ  ής  έξεβλήθη,  ή καταλιπεΤν  τον  τόπο» 
kv  φ έκελεύσθη  διάγειν,  κελεύομεν  τούτον  μοναστή* 
ρίψ  kv  άλλη  έπαρχίφ  καθεστώτι  παραδίδοσθσι. 


1105  NOMOCANON.  — TIT.  IX,  CAP.  ,VII-XlX.  1106 


έπίσχοπος, 


ΚΕΦΑΛ.  ΙΑ'.  — Έχ 
χα*  κληρικός, 

σχοπος  κατηγορούμενος  δια  λιβέλλου  παραιτεΤ- 
ται  την  έπισχοπήν,  καί  8τΙ  ού  δεΤ  τον  έπίσκο- 
πον  γενόμενον,  έκβχλλόμενον  εύλόγως  ή άλόγω; 
tlc  πρεσβυτέρων  κχτάγεσθαι  βαθμόν. 

’Αποστόλων  κανών  ε’,  η',  θ’,  ν’,  ια*,  ιβ,  ιγ',  ιε’,  ιζ*’, 
κ’,  κδ\  λ’,  λς"',  μγ’,  με’,  μη’,  να’  v<7\  νζ’,  νη,  νθ’, 
ξε*,  ξζ*,  ο,  οα’,  οβ’,  ογ’,  οζ^,  πδ’  · συνόδου  Χαλκηδό· 
νος  έχ  της  πράςεως  της  περί  Φωτίου  τού  έπισκόπου 
Τύρου,  χαΐ  Ευσταθίου  έπισκόπου  Βηρυτού  * συν- 
όδου ζ"*  χάνων  η*.  Καί  τα  έν  αότψ  λύοντα  την  έναντιο- 
φανείαν  των  κανόνων  * συνόδου  ’Αγχύρας  χάννων  ιη’  * 
συνόδου  Νεοχχισαρείας  χανών  α’  * Κυρίλλου  έχ  τής 
πρύς  Δ ύμνον  επιστολής  χειρ,  α’  γ\ 

ΚΚΦΑΑ.  ΙΒ’.  — "Οτι  έφ’  δσον  χρόνον  δ έπίσχο- 


ποίων  αίτιων  άφορίζεταιΑ  CAP.  XI.  — Ob  CUJUSmodi  Causas  CptiCOpU$,QUt 
ή λαϊκός,  καί  έάν  επί-  clericus  ^aut  laicus  [α  communione]  segregetur  ,et9 
si  episcopus  accusatus  per  libellum  episcopatum 
recuset, et  quod  non  oporteat[semel]episcopum  fu· 
clum,\po$tmodum  autem  sive)  justa  sive  injusta 
de  causa  ejectum , ai  presbyteri  gradum  deduci . 

Apostolorum  canon  5,  8,  9,  11, 12,  13, 15, 
16,  20,  24,  30,  36,  43,  45,  48,  51,  87,  58,  59, 
65,  67,  70,  71,  72,  73,  76,  84 ; concilii  Chalce- 
donensis  ex  actis  Photii  episcopi  Tyri,  et  Eusta* 
tliii  episcopi  Beryti ; concilii  sexti  canon  20,  et 
qua}  in  eo  apparentem  in  canonibus  contrarieta- 
tem  solvunt ; concilii  Ancyrani  canon  18 ; con- 
cilii Neor.aesariensie  canon  i ; Cyrilli  ex  epistola 
ad  Domnum  cap.  I,  3. 

CAP.  XII.  — Quod  quanto  tempore  episcopus 


πος  ού  κοινωνεΐ  τψ  παρ’  αυτού  ώρΟρισθέντι,  ούτε  0 ηοη  communicat  cum  eo  qui  ab  ipso  [sine  justa 


ol  άλλοι  έπίσκοποι  χοινωνούσι  τψ  άφορίσαντι. 


Συνόδου  Κσρθαγέννης  χανών  ρλγ\ 

ΚΕΦΑΛ  1Γ’.  — Πόσοι  έπίσκοποι  χαθαιρούσιν 
Ιπίσχοπον. 

Συνόδου  Κωνσταντινουπόλεως  της  κατά  τούς  έπι- 
σχόπους  Αραβίας  · τής  έν  Καρθχγέννη  συνόδου  κα- 
νών ιβ’,  χαΐ  κ’,  περί  ιβ',  χαί  ζ"’,  καί  γ#,  έπισκόπων. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΔ'.  — Έχ  ποίων  τις  αίτιων  καθχι- 
ρεΤται. 

Αποστόλων  χανών  γ’,  ε’,  ζ”,  ζ’,  ια',  κ’,  κγ’,  κε’, 

«ζ\  κβ’,  λ*,  λ*',  λ.*  μβ\  μδ’  μ*’,  μ?,  μζ\  μβ’,  ν’, 

να’,  νβ’,  νγ',  V*’,  νβ',  V,  ξβ’,  ξγ%  ξδ’,  V,  SC,  in\c5i„52,  83,  55,  59,  60,  62,  63,  64,  65,  66,  68, 
ξθ*,  ο’,  πα’,  πγ’,  πδ’  · συνόδου  Νίκαιας  χανών  β’,  09,  70,  81,  83,  84 ; concilii  Nicseni  canon  2,  40, 
ι’,  «ζ’  · συνόδου  Άγκύρας  χανών  ι’,  ιδ’,  ιη’  · συνόδου  43 ; concilii  Ancyrani  canon  10, 14, 18 ; concilii 
Ntoxatvxpeia;  χανών  a’  · συνόδου  Άντιοχιίας  χανών  Neocmsariensis  canon  ι ; concilii  aexti  canon  3, 
α’,  γ’,  δ*,  ιγ'  · συνόδου  Εφέσου  χανών  β’  · συν-  4,  5,  9,  11,  86,  97  ; Basilii  Canon  70. 
όδου  Χαλκηδό  νος  χαχών  ά’,  ιη’,  χζ’·  συνόδου  Σαρδικής  χανών  χα’·  συνόδου  ζ"  χανών  γ’,  δ"  e’,  β’  ια’,  *Γ, 
4ζ’·  Βασι)ι(ου  χανών  ο’. 

κεφαα.  ιέ'.  — ’Εχ  ποίων  τις  αίχιών  έν  τώ  CAP.  XV.  — Ob  qualos  causas  aliquis  simul 
αύτφ  χαί  ά,ορζ.ται,  χαί  χαβαιρ«ΐται  · ή χαβαι-  et  excommunicetur  et  deponatur  : aut  depona - 
ριττχι,  χαί  τής  χοινωνίας  ή τής  ’Εχκλ»ισίας  ix-  tur,  et  α communione  w l Eccletia  separetur. 


causa]  excommunicabit  est,  [lenio]  etiam  alii 
episcopi  cum  ipso  qui  excommunieavit,  non  com- 
municent. 

Concilii  Cartbaginensis  canon  187. 

CAP.  XIII.  — Quot  episcopi  episcopum  depo- 
nant. 

Concilii  Conaiantinopolitani  adversoe  Arabia 
episcopos  (habiti] ; concilii  Cartbaginensis  canon 
12,  et  20  a duodecim  (videlicet],  et  sex,  et  tribus 
episcopis. 

CAP.  XIY.  — Propter  cujusmodi  causas  ali- 
quis deponatur. 

Apostolorum  canon  3,  5,  6,  7,  II,  20, 23,  25, 
27,  29,  30,  31,  35,  42,  44,  45,  46,  47, 49,  50, 


κόπτεται. 

'Αποστόλων  κανών  κε’,  κθ’,  λ’,  ξε*  · 

ΚΕΦΑΛ.  Ιζ·\  — Έκ  ποίών  αίτιων  κληρικός  ή 
λαϊκός  Αναθεματίζεται. 

Συνόδου  Γαγγρων  κανών  ιη’  · συνόδου  Χαλχηδόνος 
χανών  β’,  ζ’  · Βασιλείου  έχ  τής  πρός  Γρηγόριον  πρε- 
σβύτιρον  έπιστολής. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΖ\  — ''Οτι  ού  δεϊ  δίς  έχδιχεΤν  έπΐ  χό 
αυτό. 

’Αποστόλων  χανών  χε’  * Βασιλείου  χγ*,  λβ’,  να'. 

ΚΕΦΑΛ,  ΙΗ#  — ’Εχ  ποίων  τις  αΐτιώ*  τελείως 
εκβάλλεται. 

’Αποστόλων  χανών  κη’,  να*,  {β*  · συνόδου  ’Αντιο- 
χείας  κανών  δ’  * συνόδου  Λαοδιχείας  χανών  λ^**  συν- 
όδου ζ*,  χανών  χα*. 

ΚΕΦΑΛ.  Ιθ.  — Πότε  τις  καθέδρας  μέν  ή στά- 
σεως Ιερατικής  μετέχει,  ο!>κ  ένεργεΐ  δέ  τι  των 
λοιπών. 


Apostolorum  canon  28, 29,  30, 65. 

CAP.  XVI.  — Quas  ob  causas  clericus  aut  laU 
cus  anathemate  feriatur . 

Concilii  Gangreosis  canon  18  ; concilii  Ghal- 
cedonensis  canon  2,  7 ; Basilii  ex  epistola  ad 
Gregorium  presbyterum. 

CAP.  XVII.  — De  eodem  [delicto]  bis  non  esse 
exigendam  vindictam . 

Apostolorum  canon  25 ; Basilii  canon  3, 32,  51. 

CAP  XVIII.  — Obquas  causas  aliquis  omnino 
\ab  Ecclesia]  ejiciatur . 

Apostolorum  canon  28,  51,  62 ; concilii  Antio- 
cheni canon  4 ; concilii  Laodiceni  canon  36 ; 
concilii  sexti  canon  21 . 

CAP.  XIX.  — Quando  aliquis  sedem  statio - 
nemque  sacerdotalem  retineat , non  autem  reli· 
quorum  quidquam  facit . 


1107  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  1108 


Concilii  Ancyrani  canon  1,2;  concilii  Neocae- 
sariensis  canon  59  ; concilii  sexti  canon  3,  26 ; 
Basiiii  (canon]  27,  70. 

CAP.  XX.  — Ne  credatur  episcopo  dicenti  cle- 
ricum privatim  confessum  esse  peccatum . 

Concilii  Carlhaginensis  canon  132. 

CAP.  XXI.  — De  episcopis  aut  clericis  carnes 
in  sanguine . aut  a bestiis  captas , aut  morticinas 
edentibus . 

Apostolorum  canon  63 ; concilii  Ancyrani  ca- 
non 3 ; concilii  sexti  canon  67. 

CAP.  XXII.  — Quod  episcopi , presbyteri , d ia- 
coni9  et  quotquot  sacra  tractant , ab  uxoribus 
suis  abstinere  debeant . 

Concilii  Carlhaginensis  canon  3,  4,  25,  70 ; 
concilii  sexti  canon  12,  13. 

CAP.  XXIII.  — De  clerico  debiles  subsan- 
nante. 

Apostolorum  canon  57. 

CAP.  XXIV.  — De  clerico  sibi  virilia  ampu- 
tante. 

Apostolorum  canon  23 ; concilii  Nicaeni  ca- 
non I ; concilii  primi  et  secundi  in  sede  Sanc- 
torum Apostolorum  [habiti]  canon  3.  Lege  scrip- 
ta supra  in  capile  14  tit.  1 praesentis  syntagma- 
tis. 

CAP.  XXV.  — De  clericis  apostatis , immola - 
toribus,  magis , incantatoribus , astrologis , ma- 
thematicis, divinator  ibus , veneficis,  et  amuleta , 
appendentibus. 

Apostolorum  canon  62;  concilii  Ancyrani  ca- 
non 1,  2;  concilii  Laodiceni  canon  36 ; sancti 
Basiiii  canon  73. 

Textus.  De  veneficis,  mathematicis,  etc.,  us- 
que ad  decollatur,  ut  pag.  763. 

SthoUum.  Const.  1 tit.  18  lib.  ix  cod.  posita 
est  in  lib.  ix  Basii,  tit.  39,  cap.  21,  quod  etiam 
ita  habet,  ut  in  compendio  propositum  est.  Con- 
atit.  2 ejusdem  tit.  et  lib.  est  ejusdem  t t.  et  lib. 
cap.  22.  Similiter  constit.  3 ejusdem  tit.  et  libri, 
est  ejusdem  tit. et  libri  cap.  23.Verumtamen  non 
scriptum  est  in  Basii,  quemadmodum  prius  lege- 
batur, sed  ita  habetur  : Et  per  mactationes  vati- 
cinari. Talis  vero  gladio  punitor.  Et  qui  hunc 
evocaverit  aut  suasionibus,  aut  praemio,  confisca- 
tioni et  exsilio  obnoxius  est.Accusatoraulem  hujus 
criminis  non  delator  est,  sed  magis  praemio  dignus 
habetur.Considera  igitur, ad  clementiorem  formam 
recidisse  vetera  jura,  nec  qua  prius  vi  praedita 
erant,  [cum  ea]  in  repurgatione  esse  posita.  Abro- 
gatam est  enim, ut  auctor  sceleris  concremetur,  et 
illi  qui  evocarunt  deportentur.  Ad  eumdem  etiam 
modum  omissum  est  aruspicum  [nomen]  : et,  ne 
quis  horum  ad  quemquam, licet  amicus  ipsius  sit, 
introeat.  Prohibitum  autem  tantum  est  per  macta- 
tiones vaticinari. Hoc  igitur  nota.  Constit,  4 ejus- 


i Συνόδου  Άγκύρας  κανών  α',  β*  * συνόδου  Νεοκκι- 
οαρείας  κανών  θ'  · συνόδου  ζ"*  κανών  γ',  γζ*·  Βασι- 
λείου κανών  κζ\  ο'. 

ΚΕΦΑΛ.  Κ*.  — Περί  τοΟ  μη  πιστεύεσθαι  τδν 
Επίσκοπον  λέγοντα  Ιδιαζόντως  αύτψ  τδν  κληρι- 
κόν συνομόίογήσαι  τδ  Αμάρτημα. 

Συνόδου  Καρθαγεννης  κανών  ρλβ'. 

ΚΕΦΑΛ.  ΚΑ'.  — Περί  Επισκόπου  $ κληρικού 
έσθίοντος  κρέα  έν  αΐματι,  Ii  θηριάλωτον  I]  θνη- 
σιμαΤον. 

'Αποστόλων  κανών  ξγ’  · συνόδου  Άγκύρας  κανών 
γ'  * συνόδου  ζ*  κανών  ξζ*. 

ΚΕΦΑΛ.  ΚΒ'.  — ΠαρΙ  του  τους  Επισκόπους, 
και  πρεσβυτέρους,  καί  διακόνους,  και  πάντας  τους 
τά  Ιερά  ψηλαφώντας,  δφείλην  Απέχεσθκ  τών 
I οίκείων  γαμετών. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  γ*,  δ*,  κε',  ο'  · συν- 
όδου ς"  κανών  ιβ',  ιγ\ 

ΚΕΦΑΛ.  ΚΓ'.  — Περί  κληρικού  χλευάζοντος 
τους  ασθενείς. 

Αποστόλων  κανών  πεντηκοστές  Εβδομος. 

ΚΕΦΑΛ.  ΚΔ'.  — Περί  κληρικού  Εαυτόν  Ακρο>- 
τηριάζοντος. 

Αποστόλων  κανών  κγ'  * συνόδου  Νικαίας  κανών 
α*·  σύνόδου  α’  καί  β’,  έν  τφ  ναψ  των  'Αγίων  'Αποστό- 
λων κανών  η’·  Άνάγνωθι  Ανωτέρω  τα  παραγεγραμ- 
μένα  έν  τώ  ιδ*  κεφ.  του  α*  τίτ.  του  παρόντος  συν- 
τάγματος. 

ΚΕΦΑΛ.  ΚΕ'.  — Περί  κληρικών  αποστατών, 
καί  θυτών,  καί  μάγων,  καί  επαοιδών,  καί  Αστρο- 
ι λόγων,  καί  μαθηματικών,  καί  περί  μαντειών,  καί 
φαρμακερών,  καί  περιάπτων. 

'Αποστόλων  κανών  ξβ*'  συνόδου.  'Αγκύρας  κανών 
α',  β’  * συνόδου  Λαοδικείας  κανών  λζ"  · τού  Αγίου  Βχ- 
σιλείου  κανών  ογ*. 

Κείμενον.  Περί  φάρμακών,  καί  μαθηματικών,  καί 
τών  δμοίων,κ.  τ.  λ.,  usque  ad  6 δέ  παρά  τούτα  ποιων 
Αποτεμνεται. 

Σχόλιυν.  Ή α*  διάτ.  τού  ιη*  τίτ.  τού  θ'  βιβλίου  του 
κώδικος  κείται  έν  βιβλίψ  τών  Βασιλικών  ξ*,  τίτ.  λθ', 
κεφ.  κα’,  ούτως  Ιχοντι,  ώς  συνωψίσθη.  *Η  β'  διάτ. 
τού  αυτού  τίτ.  καί  βιβλίου  Ιστι  τού  αυτού  καί  τίτ. 
κεφ.  κβ*.  Η γ'  διάταξις  τού  αδτού  τίτ.  καί  βιβλίου 
ϊστι  τοϋ  αυτού  τίτ.  καί  βιβλίου  κεφάλαιον  κγ*.  Πλήν 
ούκ  έγραφη  έν  τοΤς  Βασιλικοί;  ώς  είχε  λέξεως  πρό- 
τερον,  άλλ*  οδτω  φη»(*  Καί  τδ  δια  θυσιών  μαντεύεσθχι, 
6 δέ  τοιούτος  ξίφει  τιμωρείσθω.  Καί  δ τούτον  προ- 
τρεψάμενος,  η παρακλήσει,  η μισθψ,  έξορίφ  καί 
δημεύσει  δπόκειται.  Καί  δ κατήγορων  τούτου  τού 
Εγκλήματος  ούκ  Ιστι  δηλάτωρ,  Αλλα  μάλλον  Επάθλου 
άςιοΰται.  Βλέπε  ού>  δτι  τδ  φιλανθρωπο'τερον  μετέπε- 
σον  εΑ  παλαιότερα  νόμιμα,  σαί  ούχ  ώς  εΤχον  δυνχ'- 
μεως  πρότερον  κατεστρώθησκν  έν  τ^  Ανακαθάρσει. 
'Αν^ρέθη  γΑρ  καί  τδ  καίεσθαι  τους  αδτουργούς,  καί 
τδ  δεπορτατεύεσθαι  τους  προτρεψαμένους.  Ωσαύτως 
παρείθη  καί  τδ  τών  οΐωνοσκόπων,  καί  τδ  μ^  είσιέναι 
TtvA  έκ  τούτων  πρδς  τινα,  κΑν  ^ φίλος  αυτού.  Έκω- 
λύθη  δέ  μόνον  τδ  διΑ  θυσιών  μαντεύεσθαι.  Ση/αείωσαι 
ούν  τούτο.  *Β  δ*  διάτ.  τού  αυτού  τίτ.  καί  βιβλίου  τού 


1109  NOMOCANON.  — TIT.  IX,  CA.P.  XX-XXV.  111Q 


χώδιχος,  Ιστι  του  αυτού  τίτ.  καί  βιβλίου  των  Βασι- 
λικών κεφ.  κδ*.  Πλήν  ούδΐ  τούτο  κατεστρώθη  ώς 
εκειτο  έν  τψ  πλάτει,  άλλα  παρείθη  τύ  μή  τιμωρεΤ- 
σθαι  τους  πρύς  θεραπείαν  των  σωμάτων,  ή πρύς  εύ- 
ετηρίαν  των  καρπών  ποιούντάς  τι  μαγικόν,  καί  Απέ- 
χοντας βροχήν,  ή χάλαζαν  Χαί  κατεστρώθη  τύ  κεφ. 
ουτω.  Ή διάτ.  φησί  τύ*  έπιτηδευσαμενον  γοητείαν 
Αλκουσαν  εις  Ιρωτα  τους  σωφρονας  λογισμούς,  ή 
κατά  σωτηρίας  άνθρώπων  μηχανησάμενον  δημεύσει 
καί  έξορίφ  τιμωρεΤσθαι.  Μη  προσχης  ούν  τοΤς  έν  τψ 
κειμένψ  γεγραμμένοις,  άλλα  τοΤς  τεθεΤσιν  έν  τψ  Βα- 
σιλικψ  δτι  καί  άπύ  τών  νόμων,  καί  άπύ  των  έντύς 
κειμένων  κανόνων  ώρισται  τιμωρεΤσθαι  μή  μόνον 
τους  διά  τινα  αιτίαν  μαγικά  τινα  ποιούντάς,  άλλα 
καί  τούς  προσερχομένους  αύτοΤς,  καν  δήθεν  άγαθού 
τίνος  χάριν  ποιώσι  ζήτησιν,  ώς  δταν  περί  ευφορίας 
καρπών  έρωτώσιν.  ϋσαύτως  καί  ή ε*  διάτ·  του 
αύτού  βιβλίου  καί  τίτ.  τού  κώδικος,  Ιστι  τού  αύτοΰ 
βιβλίου  καί  τίτ.  τώ*  Βασιλικών  κεφ.  κε',  ουτω  φά- 
σκων  · Μηδείς  έρωτάτω  τινα  μαντικήν  έπαγγελλόμε- 
Vov  * ol  61  ΧαλδαΤοι  καί  οΐ  μάγοι  μηδε  έν  αύταΤς  ταΤς 
μαντείαις  έαυτούς  παρεχ έχωσαν,  άλλα  κεφαλικώς  τή 
διά  σιδήρου  τιμωρώ  ύποκείσθωσαν. 

"Ετερον  σχόλιον.  Σημείωσαι  άπύ  τών  καταστρωθει· 
σών  διάτ.  έν  τή  έρμηνείφ  τού  παρόντος  κεφ. δτι  καν  υπό 
τών  διγέστων,  καί  άπύ  τών  κωδίκων  τών  προ  τής  άνα- 
καθάρσεως  πολιτευομένων  τή  κεφχλική  τιμωρώ  περιεί- 
χεχο  καί  τύ  καίεσθαι,  καί  άποτέμνεσθαι  καί  φουλκίζι- 
σθαι,άλλά  6 ποιήσας  την  άνακάθαρσιν  τών  νόμων  Βχσι-  , 
λικών,  καί  συνθέμενος  τά  Βασιλικά  ούκ  έδεξχτο  ταύτα, 
άλλά  τάς  άπύ  τών  κωδίκων  διατάξεις  καταστρώσας 
έν  τοΤς  ΒασιλικοΤς  τά  τρία  ταύτα  ού  προσέθετο.  Μη 
γούν  έναντιωθής  τοΤς  έν  τψ  να*  τίτ.  τού  ξ*  βιβλίου  κει- 
μένοις  νόμοις,  διγέστοις  ούσι,  καί  λέγουσι  κεφαλικήν 
είναι  τιμωρίαν,  καί  τύ4  καίεσθαι  τινας,  άποτέμνε- 
σθαι, καί  φουλκίζεσθαι.  Εί  γάρ  αΐ  διατάξεις  αί  με- 
ταγενέστεραι  αΐ  ταύτα  διοριζόμεναι  ούκ  έδέχθησαν, 
πολλφ  πλέον  τά  δίγεστα.  Πρόσεχε  ούν  τοΤς  έν  τψ 
λθ’  κεφ.  κατεστρωμένοις  νόμοις  μεταγενεστέροις  ούσι, 
και  μη  τοΤς  διγέστοις  ώς  παλαιοτέροις  καί  σχολάσασι. 

^Ετερον  σχόλιον.  Σημείωσαι  καί  άπύ  τού  παρόντος 
κε*  κεφ.  δτι  ώσπερ  τύ  καίεσθαί  τινας  ούκ  έδέξατο  6 
βασιλεύς  καθώς  ειπομεν  είς  τήν  τού  παρόντος  κεφ.  έρ-  j 
μηνείαν,  ούτως  ούδε  τό  άποτέμνεσθαι  ή τοι  άποκεφαλί- 
ζεσθαι  τούς  Χαλδαίους  καί  τούς  μάγους,  άντί  τούτου 
διά  σιδήρου  τιμωρία  έτράπη.  ’Απλώς  ούν  συναγαγών 
καί  άπύ  άλλων  πολλών,  ού  μεν  δέ  καί  άπύ  τούτων  μη 
εΐνα;  τιμωρίαν  κεφαλικήν  τύν  άποκεφαλισμύν,  τύ  καίε- 
σθαι, τύ  φουλκίζεσθαι,  τύ  λιθοβολεΤσθαι,  τύ  είς  βαθύν 
βίπτεσθαι,  άλλά  άπ’  Ανθρώπινον  θάνατον,  τιμωρίαν  δε 
κεφαλικήν  είναι  τύν  περιορισμόν,  τήν  τύφλωσιν,  τήν 
έκτομήν  τής  χειρος,  καί  τά  λοιπά  δσα  καί  ές  τροφής 
καιρύν  διδόασι  τψ  τιμωρουμένψ,  καί  τού  έπταισμέ- 
νου  άπόστασιν,  διά  τύ  έπίπολυ  τιμωρεΤσθαι,  είπέ  δτι 
δσα  νόμιμα  εύρίσκονται  έ*  τοΤς  Βασιλικοί)  ύπεναντία 
τή  παρούσφ  διδασκαλίφ  δίγεστά  είσι,  καί  ούκ  όφεί- 


ι dem  lil.  et  lib.  cod.  est  ejusdem  tit  et  lib.  Basii, 
cap.  24.  V<  rum  neque  boc  insertum  eit, quemad- 
modum positum  fuerat  ad  longum:  sed  praetermis- 
sum est,  ne  punirentur,  qui  medendi  corporibus, 
aut  fructuum  proventum  uberem  conservandi  cau- 
sa magicum  quidpiam  facerent, et  imbres  aut  gran- 
dines prohiberent.  Atque  [illud  quidem]  caput 
hunc  ad  molum  insertum  est.  Const.  ait,  quod 
qui  magicarum  artium  exercitio  pudicos  animos 
ad  libidinem  traxerit, aut  contra  salutem  hominum 
[aliquid]  molitus  fuerit,  confiscatione  et  exsilio 
puniatur.  Ne  ergo  animum  illis  adhibeas,  quae  in 
texlu  scripta  sunt,  sed  quae  posita  sunt  in  Basii. 
Quoniam  et  a legibus,  et  ab  illis  quae  in  textu  po- 
sita sunt,  definitum  est,  ut  puniantur  non  solum 
t qui  propter  aliquam  causam  magica  quaepiam  fa- 
ciunt, verum  etiam  qui  ipsos  accedunt  : tametsi 
tanquam  boni  cujuspiam  causa  [quidquam]  ex- 
quirant, velut  quando  de  ubertate  fructuum  con- 
sulunt. Similiter  etiam  constit.  5 ejusdem  tit.  et 
lib.  cod.  est  ejusdem  lib.  et  tit.  Basii. cap.5, quod 
ilaait : Nemo  divinandi  artem  profitentem  con- 
sulat. Chaldaei  et  magi  ne  in  ipsis  quidem  divi- 
nationibus se  [consulendos]  praebeant,  et  in  ca- 
pitale supplicium  ferri  obnoxii  sint. 

Aliud  scholium^oia  etiam  ex  insertis  praesen- 
tis 25  cap.  interpretationi  constitutionibus,  quod 
tametsi  ex  dig.  et  cod.  quae  ante  repurgationera  in 
republica  obtinuerunt, capitali  supplicio  compre- 
henderetur concremari,  decollari,  et  in  furcas 
suspendi : non  tamen  imperator  qui  legum  repur- 
gationem  fecit, et  Basilica  composuit,  illa  recepit, 
et  constitutionibus  ex  cod.  basilicis  insertis  haec 
tria  non  apposuit.  Ne  igitur  adverseris  positis  in 
tit.  i lib.  lx,  legibus,  quae  digesta  sunt : et  capi- 
tale supplicium  esse  concremari,  decollari,  et  in 
furcas  suspendi, dicunt. Si  enim  quae  haec  statuunt 
constitutiones,  cum  recentiores  sint, non  recepta 
sunt : multo  [profecto]  minus  [sunt  recepta]  dige- 
sta. Applica  igitur  animum  cap.  38  insertis  legi- 
bus,ut  qua  juniores  sint:  non  autem  digestis, qua 
vetustiora  sunt,  nec  ullam  amplius  functionem 
habent. 

Aliud  scholium.  Nota  item  ex  prasenti  25  cap. 
quod  quemadmodum  ut  aliqui  concrementur,  ab 
i imperatore  (quomodo  in  prasentis  cap. interpre- 
tatione diximus]  non  receptum  est : ita  neque  ut 
Chaidai  et  magi  decollentur,  sed  pro  hoc  ferre 
poena  injuncta  est.  Breviter  igitur,  decollari, con- 
cremari,  in  furcam  suspendi, lapidari,  in  profun- 
dum projici,  non  capitalem  poenam,  sed  diram 
mortem  esse:  capitalem  autem  poenam  esso  depor- 
tationem, excaecationem,  manus  exsectionem,  et 
reliqua  quae  reditus  tempus  punito  dant, et  ut  diu 
qui  deliquit, puniatur, [illum  omnino]  exterminant: 
cum  ex  aliis  multis,  tum  vero  etiam  ex  his  colli- 
gens, dic,quod  quaecunque  jura  praesenti  doctrinae 
contraria  in  Basii,  inveniuntur,  digesta  sint,  nec 
(quia  jure  receptum  sil,  ut, quando  constitutiones 


1087  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  1088 

CAP.  VI.  — De  differentia  pacificarum  etcom-  A Κεφαλ.  ς-'·  — Περί  $ia<pops«  είρηνιχών,  x*l 
mendatitiarum  litterarum.  συστατι χών  έπκχτολών. 


Concilii  Cbalcedonensis  canon  41  ; concilii 
Carlbaginensls  canon  106. 

CAP.  VII.  — Quibus  episcopos  subvenire  opor- 
teat, et  de  episcopis , presbyteris  et  diaconis,  qui 
indigentibus  ecclesiastici  [ ordinis  hominibus  ne- 
cessaria'| non  suppeditant. 

Apostolorum  canon  59;  concilii  Sardicensis 
canon  7. 

Textus.  Indigentes  haeretici  non  accipiunt  e ju- 
diciis aut  ecclesiis  ea  quae  honoraria  dicuntur,  ut 
lib.  i,  tit,  5,  const.  8 [traditur]. 

Scholion.  Cont.  8,  lib.  i cod.  est  cap.  28,  tit. 
4,  lib.  i Basii,  quod  habet,  ut  in  testu  compen- 
diose propositum  est. 

CAP.  VIII.  — De  synodis,  et  qui  ad  eas  non 
accedunt. 

Apostolorum  canon  37 ; concilii  Nicsni  canon 
5 ; concilii  Antiocheni  canon  20 ; concilii  Laodi- 
ceni canon  40 ; concilii  Chalcedonensis  canon 
19,  21 ; concilii  Carthaginensis  canon  48,  73, 
76,  98 ; concilii  sexti  canon  8 ; concilii  Nicaeni 
secundi  canon  6. 

Textus.  Const.  2 et  47,  tit.  1 Novellarum  vo- 
lunt, etc.,  usque  ad  afficiantur  supplicio,  vt  pag. 
679. 

Seholtum.  Const.  2 et  17,  tit.  1 Novellarum, 
sunt  novellae  423,  cap.  43;  et  novellae  437,  cap. 
7.  Inserta  sunt  autem  ambo  lib.  Basii,  m,  tit.  1, 
cap.  20  et  21,  quae  etiam  illic  legas.  Nam  hic  in·, 
serta  non  sunt,  ut  quae  efficaciam  non  habeant. 

CAP.  IX.  — Ne  temere  episcopi  aut  clerici  ( li- 
beros suos ) emancipent. 

Concilii  Carthaginensis  canon  35. 

CAP.  X.  — Quomodo  episcopi  competentia  si- 
bi loca,  quce  ab  K&reticis  detinentur,  vindicent. 

Concilii  Carthaginensis  canon  124. 

Textus.  Novella  37,  ait  Ecclesias  Africae,  etc. 
usque  ad  auferre  [posse],  ut  pag.  679,  682. 

Scholium.  Novella  57  posita  est  in  Basii.  Hoc 
antein  ipsius  cnp.  non  est  positum.  Quamobrem 
ne  inanem  laborem  suscipias. 

CAP.  XI.  — Quod  lectores  plebem  versus  geni- 
culari non  debeant. 

Concilii  Carthaginensis  canon  46. 

CAP.  XII.  — De  episcopis,  qui  non  convertunt 
haereticos , et  de  episcopis  et  clericis,  qui  non  do- 
cent populum,  et  quod  episcopus  pro  populo  Deo 
rationem  reddat ; et  quando  cum  populus  pecca- 
vit, clerus  excommunicatur. 

Aposiolorum  canon  36,  39,  58 ; concilii  Car- 
thaginensis canon  123, 124 ; concilii  sexti  canon 
49,  64. 


Συνόδου  Χζλκηδόνος  χζνών  ια'  * συνόδου  Κοφβζγί- 
νης  χζνών  ρζ". 

ΚΕΦαΑ.  Ζ*.  — Τίσι  δ«Τ  τους  Ιχισχόπους  βοη- 
βεΤν,  κζΐ  περί  Ιπισχόπων,  χζί  πρεσδυτίρων,  χζΐ 
διακόνων  μή  χορηγούνταν  τοΤς  ένδεεσιν  έχκλη- 
σιζστιχοΤς. 

'Αποστόλων  χάνων  νθ*  * συνόδου  Σζρδικής  κα- 
νών ζ\ 

Κείμενον.  01  πενόμενοι  αΙρετικοί  οΰ  λζμδςίνουσι 
τά  λεγόμενφ  ίξιωμζτιχα  4πδ  τών  δικαστηρίων,  ή των 
'Εκκλησιών  ώς  βιβλίον  α’,  τ(τ.  ε’,  διάτ.  η’. 

Σχολιον.  Ή η*  διάτ.  τοδ  ε*  τιτ.  τού  α*  βιβλίου 
τοϋ  κωδικός  ίστι  χειρ,  κη’,  τού  α’  βιβλίου  τών  Βασι- 
λικών ούτως  ίχον  ώς  συνωψίσβη  είς  τδ  κείμενον. 

ΚΕΦΑΛ.  Η’.  — Περί  συνόδων,  καί  των  είς  αώ- 
τας  μή  άπιόντων. 

'Αποστόλων  κανών  λζ’,  συνόδου  Νίκαιας  χανών  ε*  * 
συνόδου  'Αντιόχειας  χανών  η’,  συνόδου  Λαοδικείας 
χανών  μ*  · συνόδου  Χαλκηδό νός  χανών  ιβ*,  χα*  · συν- 
όδου ΚαρΟαγένης  χανών  ιη’,  ογ’,  οζ^,  (V  * συνόδου 

ζ"’,  χανών  η*  · συνόδου  Νιχαίας  τδ  β’,  χανών  ζ”. 

* 

Κείμενον.  Ή β’  χα\  ιζ’  δι4τ.,  του  α*  τίτ.  τα»> 
Νεαρών  βούλονται,  χ.  τ.  λ.,  usque  ad  ή μη  μηνυον- 
τες  τη  βασιλείς,  Εσχάτως  τιμωρούνται. 

Σχολιον.  *Η  β*  καί  ιζ’  διάτ.,  τού  α’  τίτ.  τών 
Νεαρών, εΐσί  της  μεν  ρκγ*  Νεαρας  κεφ.  ιγ*,  της  δί  ρλ$* 9 
κεφ.  ζ’.  Κα?εστρώθησαν  δΕ  &μφω  Εν  βιδλίφ  τών  Βα- 
σιλικών γ',  τίτ.  α*,  χεφ.  κ’,  καί  κα’  · Α καί  άνάγνωθι 
έκεΐ  * Ενταύθα  γΑρ  ού  χατεστρώθησαν  ώς  μη  έν· 
έργου  ντα. 

ΚΕΦΑΛ.  6*.  — Περί  του  μη  ώς  Ιτυχεν  Επίσκο- 
πον ή κληρικόν  Εμμαγκιπατεύειν. 

Συνοδου  ΚαρΘαγένης  χανών  λε\ 

ΚΕΦΑΛ.  I.  = Πώς  Εχδιχούσιν  οΐ  Επίσκοποι  τούς 
Αρμόζοντας  αύτοΤς  τύπους  παρΑ  αίρετιχών  κατ- 
εχομένους. 

Συνόδου  ΚαρΘαγένης  κανών  ρκα*. 

Κείμενον.  ’ λζ’  Νεαρών,  φησί  τΑς  Εκκλησίας  της 
* Αφρικής,  χ.  τ.  λ.,  usque  ad  χρονίας  παραγραφής. 

Σχολιον.  Ή νζ’  νεαρΑ  Ετέθη  είς  τα  Βασιλικά. 
Τούτο  δΕ  αυτής  το  χεφ.  ούκ  Ετέθη,  καί  μή  ματαιο- 
πονήστε. 

ΚΕΦΑΑ.  ΙΑ\  — Περί  του  μή  ύφείλειν  τους  Ανα- 
γνώστας  τψ  δήμψ  προσκυνεΤν. 

Συνοδού  ΚαρΘαγένης  χανών  ιζ** . 

ΚΕΦΑΑ.  ΙΒ\  — Περί  Επισκύπων  μή  Επιστρε- 
φύντων  τούς  αιρετικούς,  χαΐ  περί  Επισκύπων,  και 
κληρικών,  μή  διδασκόντων  τύν  λαύν,  χϊ!  δτι 
Επίσκοπος  δπερ  τού  λαού  Απολογείται  τψ  θεψ, 
καί  ποτέ  τού  λαού  Αμαρτήσαντας  6 κλήρος  Αφορί- 
ζεται. 

Αποστολών  κανών  λζ”*,  λθ\  νη’  · συνοδου  Καρθα- 
γένη;  κανών  ρκγ’,  ρκδ’  · συνύδου  κανών  ιθ*,  ξδ\ 


1089  KOMOCAKON.  — TlT.  Vili,  CAP.  Vl-XIll.  1090 

ΚΕΦΑΛ.  ir’.  — Usp t έπισκόπων  χα\  κληρικών  a CAP.  XIII.  De  episcopii  et  clericis  mundanum 

κοσμιχον  τι  πρατ ιόντων  δημόσιον,  ή Ιδιωτικόν,  ή aliquid  exercentibus  (sive  in  publicum  sive  priva- 
έκιτροπήν.  tum  (sit)  aut  (etiam)  redempturam  aut  tutetam. 

'Αποστολών  χανών  ζ*7,  πα*  · συνοδου  Χχλχηδόνος  Apostolorum  canon  6, 8l ; concilii  Chalcedo- 
κανών  γ*  * συνοδου  Καρθαγένης  κανών  ιζ"  * συνόδου  nensis  canon 3;  concilii  Carthagi  nensis  canon  16; 
Νιχαίος  τό  β',  χανών  i'  * συνοδου  α’  καί  β*  έν  τψ  ναφ  concilii  Ni  ese  ni  secundi  canon  10 ; concilii  primi 
τών  άγιων  αποστόλων  χανών  ια'.  et  secundi  in  templo  Sanctorum  Apostolorum 

[habiti]  canon  11. 

Κείμενον.  Ή ιζ'  διάτ.  του  γ7  τίτ.  τού  κώδικος,  Textus.  Const.  Π,  (it.  3,  lib.  1 cod.  vetat, etc., 

x.  τ.  λ.,  usque  ad  θείας  λειτουργίας.  usque  ad  ministerium  negligant,  ut  pag . 683, 

818.  686. 

Σχολιον.  Ή ιζ'  διάτ.  γ*  του  α*  βιολιού  του  χώδιχος  Scholium . Const.  17,  til.  3,  lib.  I cod.  non  est 

ούχ  Ιτεθη  είς  τά  Βασιλικά.  Ουδέ  ή μ'  ούδέ  ή να'  καί  posita  in  Basii,  neqoe  40,  neque  51,  ne  frustra 
μάτην  μή  κοπία.  labores. 

Κείμενον.  Ή δέ  β*  διάτ.  του  α'  τΗ.  των  Νεαρών,  Textus.  Const.  2,  tit.  1 Novellarum  ait,  quod, 
φησί  δτι  Ιπίσκοπος  χ.  τ.  λ.,  usque  ad  οΓχοθεν  άπο-  β etc.,  usque  ad  de  suo  resarciant,  ut  pag.  686. 
θεραπεύουσι. 

Σχολιον.  Ή β*  διάτ.  του  α’  τίτ.  των  Νεαρών,  2στι  Scholium.  Const.  2,  lit.  1 Novellarum,  est  ΠΟ- 
Νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρχγ*  κείμενη  iv  βιβλίψ  των  vella  Justiniani  123,  posita  [qu®  OSl]  in  lib.  Basii. 
Βασιλικών  y\  τίτ.  α',  χειρ,  ιγ',  ιδ’,  ιε'.  *Εχουσι  δέ  III,  tit.  1,  cap.  13,  14,  15.  Habent  autem  h®C, 
ταυτα  καθώς  συνωψίσθησαν.  Ζήτει  άναγχαίως  xal  quemadmodum  compendiose  proposita  Sunt.Qu®· 
την  κατά  τήν  η'  του  Δεκεμβρίου  μηνδς  της  ς'  Ίν-  ras  [vero]  necessario  synodicum  etiam  commen- 
διχτιόνος  γενομίίνην  συνοδικήν  σημείωσιν  παρά  τοΰ  tarium  [die], octavo  mensis  Septembris  indictionis 
άγιωτάτου  πατριάρχου  κυρίου  Αουχά  χάριν  των  sext®  a sanctissimo  patriarcha  domino  Luca,  de 
ένεργούντων  κληρικών  δημοσιακάς  δουλείας  καί  προ-  clericis  publica  et  personalia  munera  subeuntibus, 
σωπικάς,  xal  καταστρωθεΤσαν  kv  τψ  ις'  κανόνι  της  confectum:  qui  decimo  SOltO  canoni  concilii  Car· 
Iv  Καρθανένη  συνοδου.  'Επί  της  πατριαρχείας  δέ  thaginensie  insertus  est.  Item  sub  patriarchatu 
τού  μακαρίτου  κυρίου  'ΐωάννου  κατά  μήνα  Φευρουά-  felicis  memori®  domni  Joannis  patriarch®  mensa 
ριον  Κδικτιόνος  η*  γέγονε  σημείωμα  συνοδικόν  διορι-  Februario  indictionis  octav®  factus  est  synodicus 
ζομενον  μή  συνηγορεΐν  διακόνους,  ή άπλώ;  Ικκλη-  commentarius,  qui,  ne  diaconi,  aut  summatim 
σιαστικους,  ή μονάχου:,  Β καί  άνάγνωθι  καταστρω-  ecclesiastici  [homines]  vel  monachi  patroni  causa- 
θεν  έν  τψ  ις'  κανόνι  της  έν  Καρθαγένη  συνοδου.  Κκτά^πιιη  sint,  constituit : quem  etiam  sexto  decimo 
δέ  τόν  'Ιανουάριον  μήνα  της  δ'  Ινδικτιονος,  πατριαρ-  canoni  concilii  Carthaginensis  insertum  legas, 
χεύοντος  τοΰ  μακαρίτου  πατριάρχου  κυρίου  Μιχαήλ  Mense  autem  Januario  indictionis  quart®,  cum 
του  4Αγχιάλου  γέγονε  σημείωμα  συνοδικόν  διαλαμ-  patriarchatum  gereret  felicis  memori®  dominus 
βάνον  παρ'  όμοιου  τψ  Ιερετ,  καί  τψ  διακονψ,  καί  Michael  Anchialus  patriarcha,  confectus  est  syno- 
τόν  άναγνώστην,  και  πάντα  Ιερωμένον  άπέχεσθαι  dicus  commentarius,  qui  similiter  atque  sacerdo- 
της  ένεργείας  τών  κοσμικών  όιρρικίων,  καί  τών  δου-  tem  et  diaconum,  lectorem  etiam  sacrique  ordiuis 
λειών,  οΰ  δή  σημειώματος  ή δύναμις  κατεστρώθη  querocunque  complectitur,  ut  ab  actione  munda- 
έν  τψ  αύτψ  κανόνι.  Ή μέντοι  ξη’  Νεαρά  του  κυρίου  norum  officiorum  atque  munerum  abstineat:  cujus 
βασιλέως  Λέοντος  του  φιλοσοφου  παρακελεύεται  μή  quidem  commentarii  vis  eidem  est  inserta  canoni, 
άναδέχεσθαι  έπιτροπάς,  ή κουρατωρίας  όρ^ανών  Rursus  novella  68  imperatoris  domni  Leonis 
κληρικού;  ή μοναχούς,  έπιτροπου;  δέ  γίνεσθαι  καί  philosophi  jubet,  ne  clerici  &llt  monachi  pupiilo- 
διοικητές  έπι  τελευταίων  βουλημάτων  παραχωρεί,  rum  tutelam  aut  curam  suscipiant  : sed  permittit 
και  μάλλον  είπερ  ψυχικοί  διαδόσεις  όφειλουσι  παρά  ut  extremarum  voluntatum  procuratores  atque βΧ- 
τούτων  προβαίνει v.  Και  σημειωσαι  τούτο  * ουδέ  γάρ  secutores  fiant.  Ac  [vero]  magis,  si  pro  anima 
εύρήσεις  άλλα^οΰ  κειμένην  την  τοιαύτην  διάτ.  άλλα  D erogationes  ab  his  fieri  debeant.  Quod  sane  nota, 
καί  ή πζ^  Νεαρά  του  αύτού  βασιλέως  θεσπίζει  μήτε  Nusquam  enim  alibi  hujuscemodi  distinctionem 
έπίσκοπον,  μήτε  τινά  κληρικόν  συνηγορίας,  ή μισθώ-  invenies.  Sed  el  novella  ejusdem  imperatoris  86 
σεσιν,  ή έγγύαις  ένασχολεΐσθαι.  Τον  δέ  τοιούτον  τι  Sancit,  Π6  episcopus,  neque  quicunque  clericus, 
ποιουντα  έπί  χρόνον  μέν  τινα  άφορίζεσθαι,  έπιμέ-  advocationibus, redempturis, aut  sponsionibus  oc- 
νοντα  δέ  καθαιοεΤσθαι,  καί  ταυτα  μέν  ούτως.  Διάκονος  CUpetur  : et  qui  tale  quidpiam  fecerit,  ad  aliquod 
δέ  τις  κωλυθεις  ποτέ  παρά  τού  μακαρίτου  πατριάρ-  tempus  [a  communione]  segregetur : qui  vero  [in 
χου  Κυρίλλου  Λουκά  τού  συνηγορεΤν  χρωμένου  τοΤς  iis)  perseveraverit  [a  sacris  functionibus], removea- 
διαληφθεΤσι  κανόσι,  καί  λοιπαΤς  νομοθεσίαις,  εΤπεν  tur.  Atque  h®C  quidem  ad  hunc  modum.  Verum 
έπί  βασιλικού  βήματος,  παρόντος  καί  τού  πατριάρ-  diaconus  quidam  a felicis  memori®  patriarcha  do- 
χου  μή  Ι^ειν  χώραν  τά  τών  τοιούτων  κανόνων  καί  mnus  Luca,  commemoratis  canonibus  reliquis- 
νόμων  είς  τούς  σήμερον  συνηγορούντας,  άλλ'  είς  τούς  que  legislationibus  utente,  advocatum  agere  ali- 
τιναγμένους  είς  πολιτικά  δικαστήρια,  καί  λαμβά-  quando  prohibitus,  COram  imperatorio  tribunali 


1091  ΡΙ10Τ1Ι  PATRIAkCHiE  CP.  1092 

praesente  patriarcha  dixit, canones  illos atqae  leges  A νοντας  βασιλικά  σιτηρέσια,  καί  δπο  πριμμιχηρίους 
in  hodiernis  advocatis  non  habere  locum  : sed  in  όντας,  καί  σφραγιζομένοις  ύπο  κοσμικών  ap/ovtwv 
illius  temporis  advocatis,  qui  in  civilibus  judiciis  8τε  πάντως  καλώς  οί  κληρικοί  Ιχωλύοντο  συνηγόρων  I 
stationes  habebantjmperiaies  frumentarias  tesse-  όφρίκια  κοσμικά  ένεργείν.  Έπεί  SI  ο!  σήμερον  cu- 
ras accipiebant,  sub  primiceriis  erant,  atque  a νηγορούντες  ώς  έλευθέριον  τι  σπούδασμα  τύ  συνηγο-  I 
mundanis  magistratibus  confirmabantur  : quo  ρεΤν  μετέρχονται,  ουδέ  οί  Ιερωμένοι  έμποδισθησοντ»  ' 
tempore  omnino  recte  clerici  mundanis  advocato-  συνηγορεί,  και  κατασκευάζουν  τύ»  οίκείον  λόγον  &- 
rum  officiis  fungi  prohibebantur.  At  quoniam  qui  καιολογήσατο  μή  την  πραςιν,  άλλα  τον  τρόπον  χολά- 
hodie  advocati  sunt,  tanquam  liberalem  aliquam  ζεσθαι  παρά  τών  κανόνων.  ού  μόνοι  γάρ  κληρικοί, 
artem,  advocationem  exercent;  neque  sacri  ordi-  άλλα  καί  έπίσκοποι  δπέρ  φίλων  άντιποιούμενοι  ουγ- 
n is  homines  [injure]  patrocinari,  impediri  [debere].,  γνωσθήσονται,  καί  δτ.έρ  έκκλησιαστικής  ύποθεσεω; 

Et  sermonem  suum  astruens,  non  actionem,  sed  συνηγορούντες  ούκ  αίσχυνθήσονται,  ώς  και  αυτά  τα 
modum  a canonibus  puniri, causabalur.Non  solum  νόμιμα  τούτο  διατρανυύσι.  T ύ δέ  συνηγορήσαι  κληρι- 
enim  [inquit]  clerici,  verum  etiam  episcopi  pro  κύν  ώς  οί  κοσμικοί  ύφρικιάλιοι,  και  δέξασθαι  σφρι- 
amicis  [in  jure]  certantes,  veniam  consequentur  : γίδα  λαίκού,  μισείται  καί  κολάζεται.  "Οτι  δέ  τύ  συν- 
neque  qui  in  controversia  [rei]  ecclesiasticae  pa-  g ηγορείν  όφρίκιον  ποτέ  κοσμικόν,  κάί  σιτηρώα 
trocinium  praestant,  notabuntur  : quemadmodum  έλάμβανον  δημοσιακά  οί  τεταγμένόι  συνήγοροι,  και 
ipsum  etiam  jus  hoc  evidenter  docet.  Ut  autem  υπό  πριμμικήριον  ζσαν  δήλον  έστι  άπύ  πολλών.  Καί 
elericus, quemadmodum  mundam  officiales,  advo-  άνάγνωθι  τά  τελευταία  κεφ.  του  αν  τίτ.  τού  η*  βιβλίου 
catum  agat, et  ab  [homine]  profano  confirmetur  : των  Βασιλικών,  καί  τά  έν  τφ  βιβλίψ  τού  έπάρχου 

odiosum  est, atque  punitur.  Verum  quod  advocati  περί  συνηγόρων  άναταττομενά  * διαλάμβάνουσι  γαρ 
officium  aliquando  mundanum  fuerit,  et  ordinarii  τούς  συνηγόρου;  σύστημα  είναι,  καί  ύπο  του  κατα 
advocati  imperatorias  annonse  pensiones  ceperint,  καιρούς  έπάρχου  σφρ αγίζεσθκι.  Ταύτα  είπών  και 
atque  sub  primiceriis  fuerint : [id  vero]  ex  multis  παραδεχθείς  έξεχωρήθη  καί  παρά  τού  πατριάρχη 
constat.  Lege  autem  postremum  cap.  tit.  1,  lib.  συνηγορεί v ώς  καί  προτερον. 
yiii  Basii,  et  quae  in  praefecti  libro  De  advocatis  digesta  sunt.  Tradunt  enim  advocatos  collegium 
esse,  atque  cujuscunque  temporis  praefecto  confirmari.  [Atque]  haec  [quidenr.]  cum  dixisset,  applau- 
sumque ipsi  esset,  etiam  a patriarcha  [porro  causis]  patrocinari,  ut  antea  [fecisset],  permissum  illi 
est. 

CAP.  XIV.  — De  episcopis  et  clericis,  qui  as·  C ΚΕΦΑΛ.  u.  — Περί  έπισκόπων>  καί  κληρικών 
Cttiis  mulieribus  cohabitant . συνοντων  γυναιςί  συνεισάκτοις. 

Concilii  Nicaeni  canon  3 ; concilii  sexti  canon  Συνόδου  Νικαίας  κανών  γ’  * συνόδου  ς*  κανών  ε*  * 

5;  concilii  Nicaeni  secundi  canon  18;  Basiliiex  συνόδου  Νικαίας  τύ  β*,  κανών  ιη'  · Βασιλείου  έκτης 
epistola  ad  Gregorium  episcopum.  πρύς  Γρηγόριον  επιστολής. 

Textus . Const.  19,  tit.  3,  lib.  I cod.  ait  : Sa-  Κείμενον.  Ή ιθ*  διάτ.,  τού  γ’  τίτ.  τού  α9  ιβ’,  τού 
cerdo les,  etc.,  usque  ad  ex  sequo  illas  partiuntur,  κώδικος  φησιν,  δτι  οί  Ιερείς,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  ώ 
Ut  pag.  687,  690.  μοναστήριον  έξ  ¥σης  αυτά  μερίζονται. 

Scholiutn . Const.  19,  tit.  3,  lib.  I cod., non  eet  Σχόλιον  *H  ιΟ*  διάτ.  τού  α*  βιβλίου  τού  κώδικος 
posita  in  Basii.,  neque  etiam  const.  1,  tit.  1 No-  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά  * άλλ’  ουδέ  ή α’  διάτ.  τον 
vellarum.  Const.  vero  2 ejusdem  tit.  est  novella  α’  τίτ.  τών  Νεαρών.  Ή δέ  β’  διάτ.  τού  αυτού  τίτ.  εστι 
Justiniani  123,  posita  [quae  estj  in  lib.  III,  tit.  1,  Νεαρά  Ιουστινιάνειος  ρκγ’  κείμενη  έν  βιβλίφ  γ’,  τίτ. 
cap.  54,  55  et  56.  Quae  capita  ita  habent,  Ut  in  α\  κεφ.  νδ',  νε’,  νς,  άτινα  κεφ.  ούτως  Ζχουσιν  ώς 
compendio  proposita  sunt.  συνωψίσθησαν. 

CAP.  XV.  — Quomodo  episcopos , dcriCOS,  aut  ΚΕΦΑΛ.  IE’.  — Πώς  δεί  έπισκόπους  fi  κληρι- 
castilatis  voto  obstrictos , ad  mulieres  ingredi  ^ *ού;  ή έγκρατευομένους , είσιέναι  πρύς  γυναί- 
oporteat.  κας. 

Concilii  Carthaginensis  canon  38  ; concilii  Ni-  Συνόδου  Καρθαγένης  κανών  λη*  Α σΟνόδου  Νικαίας 
caeni  secundi  canon  22.  τύ  β*  κανών  κβ\ 

CAP.  XVI.  — Quod  elericus  cum  nuptias  ite - ΚΕΦΑΛ.  1ζ“\  — Περί  τού  μ^  όφείλειν  κληρικόν 
rante  aut  praeter  leges  uxorem  ducente , corni - συνεστιάσθαι  τψ  δευτερογαμούντι,  Ii  παρανόμως 
vari  non  debeat.  γαμούντι. 

Concilii  Neocaesariensis  canon  7 ; Timothei  ca-  Συνόδου  Νεοκσισαρείας  κανών  ζ’  * Τιμοθέου  xe- 
non 1 1 . νών  ια\ 

CAP.  XVII.  — Ne  clerici  sine  episcopis  suis  ΚΕΦΑΛ,  IZ\  — Περί  τού  μηδέν  ποιείν  τούς 

quidquam  faciant.  κληρικούς  άνευ  τών  έπισκόπων  αυτών. 

Apostolorum  canon  39  ; concilii  Laodiceni  ca-  Αποστόλων  κανών  λθ1  συνόδου  Λαοδικείας  κα- 

non  57.  νών  νζ’. 


1093  NOMOCANOtf.  - TIT.  IX,  CAP.  ϊ.  1094 

κεφαα.  ie\  — Περί  τοϋ  μή  *ο«τν  του;  κληρικού;  a CAP.  XVIII.  — Ne  cleriei  ex  contributione 
ίκ  συμβολή;  συμποοια.  Commune instituant. 

Συνόδου  ΑκοδικεΙσ;  κοινών  νι1.  Concilii  LsodiCSni  C<U10n  55, 

ΚΕΦΑΑ.  Ιθ’.  — Περί  τή;  lx  χρονου  τάςεω;  τών  CAP.  XIX.  — De  diuturno  ordine  epiSCOpO- 
Ιπιοκοιηον,  καί  πώ;  ο{  κληρικοί  καθέζοντ»,  κα\  rum,  et  quomodo  clerici  sedeant,  et  se  invicem 
τιμωσιν  Αλλ^λους.  honorant. 

Συνοδού  Νικαΐα;  κενών  ιη’  * συνόδου  Αχοδικεία;  η’,  Concilii  Nicaeni  canon  18  ; concilii  Laodiceni 
v;’  · συνοδοτ  Κχρθχγέννη;  κανών  «ς"’,  πθ’  * συνοδου  canon  8,  Sd  ; concilii  Carlhaginensis  canon  86, 
ς χανών  ζ’.  89 ; concilii  sexti  eanon  7. 


TITV02  Θ'. 

ΠΕΡΙ  ΑΜΑΡΤΗΜΑΤΟΝ  ΚΑΙ  A1KQN  ΕΠΙΣΚΟΠαΝ,  ΚΑΙ  ΚΛΗΡΙΚίΙΝ,  ΚΑΙ  ΑΦΟΡΙΣΜΟΤ,  ΚΑΙ 
ΚΑΘΑΙΡΕΣΕΙΣ,  ΚΑΙ  ΜΕΤΑΝΟΙΑΣ,  ΚΑΙ  ΠΟΙΑ  ΑΜΑΡΤΗΜΑΤΑ  Η ΧΕΙΡΟΘΕΣΙΑ  ΑΓΕΙ. 

TITULUS  NONUS. 

DE  DELICTIS,  ACCUSATIONIBUS,  EXCOMMUNICATIONE,  DEPOSITIONE.  PtENlTENTlA  EPIS- 
COPORUM ET  CLERICORUM,  ET  CUNJUSMODI  PECCATA  ORDINATIO  REMITTAT. 

κεφα^ιον  πρωτον.  — τίνες  καί  παρά  Β CAP.  PRIMUM.  — A quibus  et  apud  QUOS  ac- 
τίσι  κατηγορούσιν  Επισκοπών  ή κληρικών.  CUSentur  episcopi  aut  cleHd. 

’Αποιτολων  κανών  οδ*  · συνοδου  τής  έν  Κωνσταν-  Apostolorum  canon  74  ; concilii  Constantino* 
τινουπολει  κανών  ζ”’  * συνδδου  Χα)κηδονος  κανών  θ’,  politani  canon  6;  concilii  Chalcedonensis  canon 
κα’  · συνοδου  Καρθαγέννης  κανών  n\  ιβ’,  ι*’?  λ*,  9,  21  ; concilii  Carthaginensis  canon  8,  44,  42, 
ρκη\  ρκθ*  · Κυρίλλου  έκ  ιής  πρδς  Δομνον  έπιστολη;  15,  30,  128,  129;  Cyrilli  ex  epistola  ad  Domnum 
κεφ.  α*.  capul  1. 

Κείμενον.  Γενικώς  περί  τών  κωλυομένων  κατ-  Textus . Generaliter  de  iis  qui  de  poblico,  etc., 
ηγορετν,  κ.  χ.  λ.,  usque  ad  τψ  ύπερβαίνοντι  ποσψ  usque  ad  jusjurandum  caveant,  ut  pag . 707, 
wotoGaiv,  710. 

Σχολιον.  'ο  α*  τίτ.  του  θ’  βιβλίου  του  κώδικος,  Scholium.  Tit.  1,  lib.  IX  Cod.  est  lib.  Basii.  LX, 
Ιστι  βιβλίον  τών  Βασιλικών,ξ’,  τίτ.  λδ’,  κτφ.  κγ',  κα^  tit.  34,  Cap.23.  Et  post  illud  ipsum  cap.  Sunt  alia 
μετά  τδ  αυτό  κεφ.  είαίν  ετερα  κεφ.  διδάσκοντα  τίνες  cap. qn®  docent, quinam  non  possint  movere  eccle- 
δύνανται  κινεΐν  εγκληματικά  δικαστ/,ρια,  καί  τίνες  siastica  judicia,  et  quinam  possint  .*  qu»  lege, 
ού  δύνανται.  *A  κα!  άνάγνωθι,  δ β’  τίτ.  του  μη*  Tit.  2,  lib.  XLVIIt  Dlg.  est  lib.  LX,  Iit.  34,  CUJUS  1 
βιβλίου  τών  διατ.  εστι  βιβλίον  ξ*  τίτ.  λδ*,  και  ζήτε^  cap.  quscre,  et  deinceps  [alia]  multa,  quae  de  cri- 
τδ  α’.  τούτου  /εφ.  καί  έφ'  έξης  διάφορα  περί  minalihus  actionibus  docent. Constit.G, tit.  2,  lib.  I 
Εγκληματικών  κατηγοριών  διδάσκοντα.  *H  ς'  διάτ.  cod.est  Basii,  lib.  V,  lit.  4,  cap.  6,  quod  sic  habet, 
τοϋ  a’  βιβλίου  τού  κώδικος,  Ιστι  τών  Βασιλικών  βι-  quemadmodum  in  textu  scriptum  est.  Caeterum 
βλίον  ε\  τίτ.  α’,  κεφ.  ς’  ούτως  Ιχον,  ώς  είς  τδ  praesens  cap. tractat, apud  quos  conveniri  debeant 
κείμετον  έγράφη·  Τδ  παρδν  δέ  κεφ.  διαλαμβάνει  de  criminalibus  pecuniariisque  controversiis  epi- 
παρά  τισιν  δφειλονται  Ινάγεσθαι  χάριν  έγκληματι-  scopi  et  clerici.  Scias  autem  esse  novellam  pioruriT-] 
κών,  καί  χρηματικών  υποθέσεων,  έπισκοποι  καί  jmp  erutorum  Heraclii  et  Constantini,  quas  statuit,  I 
κληρικοί.  Γΐνωσκε  II  δτι  Ιστι  Νεαρά  τών  ευσεβών  | ne  episcopus, neque  clericus,  neque  monachus  ob 
βασιλέων  Κωνσταντίνου  καί  Ηράκλειου  διοριζομένη,  pecuniariam  criminalemve  causam  apud  civilem 
μήτε  Επίσκοπον,  μήτε  κληρικδν,  μήτε  μοναχδν,  χρη-  vel  militarem  conveniatur  magistratum  : sed  apud 
ματικής  ή Εγκληματικής  χάριν  αίτίας  παρά  πολι-  suos  episcopos  duntaxat,  aut  metropolitanos,  aut 
τικψ  ή στρατιιοτικψ  ένάγεσθ^ι  άρχονιι,  άλλα  παρά  patriarchas/ Eadem  etiam  statuit  aurea  bulla  cele- 
μονοις  τοΤς  Ιδιοις  έπισκοποις,  ή μηχροπολιταις  ή herrim  ί imperatoris  domni  AlexiiComne  ni  vulgata 
πατριάρχαις^Ι  τά  αύτά  διορίζεται  καί  τδ  μετά  τον  mense  Julio,  indictione  4, anno  [ab  orbe  condito] 
’ΐούλιον  μήνα  τής  δ,  ίνδικτιονος  τού  σφηθ’  Ετους  ^0589, quae  haec  i n haec  verba  addit : Si  vero  partitio 
άπολυθεν  χρυσοβουλλον  τού  αοίδιμου  βασιλέως  κυρίου  inter  adversarios  fuerit, et  alteram  mundani  statos 
Αλέξιου  τού  Κομνηνού  προστιθέμενον  ταύτα  βη-  esse  appareat, alter  in  sacrum  clerum  allectus  sit : 
τώς.  Εί  δε  μερισμδς  έν  τοΤς  διαμαχομένοις  Εστί,  καί  [luncj  actor  foro  rei  per  Omnia  Subjacebit, et  Uter* 


1095  PHOTII  PATRtARdHyE  CP.  1096 

que  ad  competens  jodiciam  abibit : nisi  si  qaando  A b μέν  χής  κοσμικής  φαίνεται  καχαστάσεως,  & & χφ 
tribunal  imperatorium  aliquis  requiret.Tunc  enim  θείψ  κλήρφ  έγκχχείλεκχαι,  Α ένάγων  τηνικχΰχχ  χφ 
omnibus  cessantibus  imperatoria  majestas  litem  φόρφ  τού  ένχγομένου  έξα' παντός  Αποχείσεχχι,  καί 
dijudicabit, et  decidet  controversiam· Verum  hujus  Ιχχσχος  είς.  χδ  np^pov  δικχσχήριον  Mis^stot, 
aurem  bullss  segmentu  m ,quod  statuit , ut  qui  cunque  tl  μήπου  πολλάχις  χις  τών  Απάντων  χδ  βιβιλιχ^ 
ad  qualecunque  tribunal  trahuntur,  si  imperatorii  διχχηψιον  Ιπιζηχοίη  * τότε  γαρ  σχολχζόντων  Α*άν- 
tribunalis  auditorium  requirant,  admittantur:  ir-  των  ή βασιλική  μεγαλειόχης  δια...  χή  δίκη,  και 
ritum  factum  est  ex  posteriore  jussione  ejusdem  χεμετ  τδ  Αμφίβολον.  Άνάγνωθι  καί  xov  u9  χα- 
imperatoris  domni  Alexii  Comneni,qum  evulgata  νόνα  τη;  kv  Καρθαγέννη  συνόδου,  καί  τα  έν  αυτφ. 
est  mense  Maio,  indictione  3, et  statuit  post  proce-  Ή κβ9  διάχ.  χοϋ  γ9  χίχ.  του  α’  βιβλίου  του  κωδικός, 
miura  haec,  in  haBC  verba:  Praescribit  igitur  omni-  Ισχι  κεφ.  β9  χουα9,  xix.  χοϋ  «'  βιβλίου  τών  Basi- 
bus vobis,  qui  judiciis  praestis,  imperatoria  mea  λικών,  καί  ζήχει  τούτο  καχασχρωθέν  είς  τήν  έρμη- 
majestas, ne  unquam  posthac  obtemperetis cqjus-  νείαν  τού  μα1  xxvdvo^  της  έν  Λχοδικείφ  συνόδου, 
modicunque  rescripto,  quod  judicum  quempiam  ’Β  δέ  χε*  διάτ.  του  γ9  χίτ.  τού  *’  βιβλίου  χου  κώ- 
judicium  ad  ipsum  transmissum  exercere  probi-  δικός  οΑκ  έχέθη  είς  χα  Βασιλικά.  Σημείωσαι  * Του 
beat,  tametsi  cinnabari  subsignatum  sit,  tametsi  B xotouxou  δε  χρυσοβούλλου  ή περικοπή  ή διοριζομένη 
cereae  bullae  sigillum  habeat.  Sed  8i  quidem  post  προσδέχεσθαι  πάντα;  του;  έλκομένους  είς  οϊονδη- 
libelli  oblationem  intra  viginti  cognitionis  dies,qui  ποτουν  δικαστήριον,  καί  ζηχοϋνχας  του  βασιλικού 
in  judicium  pertractus  est,  dimissionem  impera-  βήματος  χήν  Αχρύασιν,  έσχόλασεν  Απδ  μεταγενεσχε- 
toriae  nostrae  majestatis  impetret,  quae  alterum  ju-  ρας  προστάξεως  τοΰ  αυτού  βασιλέως  κυρίου  Αλεξίου 
dicem  illi  cui  prius  causa  transmissa  est,  adjungat:  χοϋ  Κομνηνοϋ,  άπολυθείσης  χαχΑ  μήνα  Μ^ΐον  Ινδι- 
inunum  conveniant  constituti  judices,et  legitimam  χχιύνος  γ9  * και  διοριζόμενης  μετά  χδ  προοίμιον  χαυχα 
decisionem  [rebus]  controversis  imponant.Si  vero  [Ιηχώς  * Διορίζεται  οδν  πασιν  ΑμΤν  χοΤς  χων  δικασχη- 
viginti  dierum  tempus  decurrerit,  ne  alter  judex  ρίων  προεσχώσιν  ή βασιλεία  μου,  μηκεχι  χδ  Απδ  χοϋ- 
admittatur  (quoniam  hoc  etiam  legi  videtur):  neque  δε  προσέ^ειν  οΐφδήχινι  Αντιγραφή  κωλυούση  τι  να 
vero  [hoc]  praetextu,  quod  fortasse  postmodum  χων  διχαστών  χήν  έπ*  αύχψ  χαχαπεμφθεΤσαν  δίκην 
Statui  possit  Ut  causa  ad  imperatoriae  majestatis  γυμνάζειν,  κΑν  διΑ  κινναβάρεως  Αποσεσημασμενη 
tribunal  introducatur,  nullo  modo  [judex],  quo-  χυγχάν$,  κΑν  χήν  κηρόβουλλον  σφραγίδα  φέρηχαι, 
minus  judicium  ferat,  impediatur;  sed  transmis-  Αλλα  μεχΑ  χήν  χοϋ  λιβέλλου  δοσιν,  εΐ  μέν  ένχδς  χων 
sam  sibi  controversiam  ad  legis  praescripta  exacte  εΐκοσιν  ήμερων  της  διασκέψεως  b έπ!  τδ  δικαστήριο  / 
decidat;  Ut  tamen  litigator,  Si  86  injuria  affectum  Q έλκόμενος  λυσιν  της  βασιλείας  ήμων  πορίσεται,  καί 
putet,  a pro  vocatorio  judicio  neu  tiquam  ex  eludatur.  Ετερον  δικαστήν  τφ  έφ9  8ν  προτερον  παρεπέμφθη  ή 
Atque  hoc  [quidem]  omnes  vos  judices  cognoscen-  δίκη  παρχζευγνύουσαν  συνιέναι  τους  Αρισθέντας  κίχΑ 
les,  nitimini  commissas  vobis  lites  servare,  et  χρυχδν  δικασχΑς  καί  χήν  χδ  μέν  έπάγει/  χοΤς  Αμφι- 
legitimum  illis  finem  imponere.  Non  vult  enim  βόλοις  Ιννομον.  Et  δ9  b τών  εΐκσσι  ήμερων  παρα- 
imperatoria  mea  majestas,  Ut  posteaquam  ex  jus-  δράμη  χρονος,  μεχΑ  συνδιχχσχήν  Ετερον  παρα- 
sioneipsiusad  judicem  quempiam  [aliqua] contro-  δέχεσθαι,  δτι  καί  τφ  νομψ  τούτφ  ΙοκεΤ,  μήτε  μην 
versia  transmissa  fuerit, per  cujusmodicunque  po-  προφάσει  του  έπί  τδ  τής  βασιλείας  μου  βήμα  Αρι- 
sterius  scriptum,  quod  controversiam  ad  impera-  σθήναι  Τσως  ές  δστερον  τήν  δίκην  γίνεσθαι  είσαγώ- 
toriam  meam  majestatem  introduci  demandet,  γιμον  έμποδίζεσθαι  δλω;  είς  τήν  διάγνωσιν,  ΑλλΑ 
Cognitio  impediatur;  sed  Ut  illa  apud  eumdem  ju·  τέμνειν  τήν  καταπεμφθεΤσαν  τούτου  Αμφιβολίαν 
dicem, aut  (ut  superius  dictum  est)  [apud]  judices  μετά  τήν  του  νομού  Ακρίβειαν,  μή  Αποκλειοιεένου 
intra  viginti  cognitionis  dies  [una]  cum  ipso  datos,  πάντως  τφ  δικαζομένφ  του  τής  έκκλήτου  δικαστή  - 
usque  ad  finem, ita  ut  subtrahi  non  possit, procedat;  ρίου.  ΕΤγε  βεβλάφθαι  οΤεται,  καί  τοϋτο  πάντες  Αμετς 
ac  post  judicium  finitum  ei  qui  fortasse  injuria  γινώσκοντες  ol  διχάζοντες  σπεύδετε  τΑς  Ανάχεθει- 
8Θ  affectum  putabit, facultas  sit, ut  per  provocatio- ομένας  ΑμΤν  δίκας  τηρεΤν,  ώς  τέλος,  ταύταις  έπάγειν 
nem  aliud  tribunal  imploret, aut  potenti»  nostra  Ιννομον.  OA  βούλεται  δέ  ή βασιλεία  μου  μεχΑ  τδ 
audientiamrequirat.Legasetiam15canonemcon-  παραπεμφθήναι  δλως  χινί  τών  δικαστών  Απάθεσιν 
cilii  Carthaginensis,et  qusein  illo  [comprehendun-  χχτα  πρόσχαξιν  αυτή;,  έξ  οΐασδήχινος  μεταγενε- 
tur.]  Gonst.  22,  tit.  3,  lib.  I cod.est  cap.  9,  tit.  1,  στέρας  γραφή;  έπιτρεπούσης  είς  χήν  βασιλείαν  μου 
lib.  II  Basii,  quod  qu&re  insertum  expositioni  41 , είσαχθηναι  την  δίκην,  τήν  διάγνωσιν  έμποδίζεσθαι. 
Canonis  concilii  Laodiceni.  Const.  vero  25,  tit.  3,  ΑλλΑ  προβαίνειν  τούτην  ϊω;  τέλους  Ανυποστολως 
lib.  I,  cod.  in  Basii,  non  est  posita.  παρΑ  τφ  αυτφ  δικαστή,  ή τοΤς  ώς  ανωτέρω  εΤρηχαι 

συνδεδομένοις  τούτφ  συνδικασχαΤς,  ένχδς  δηλαδή  χής  χών  κ'  ήμερων  διασκέψεως*  μεχΑ  δέ  χήν  χής  δίκης 
περχίωσιν  χφ  Αδικηθήναι  Τσως  οίομένφ  έπ'  Αδείας  είναι  *αΙ  Ιχερδν  έπικαλέσασθαι  κατ9  Ιχχληχον,  δικαστήριο ν 
ή τήν  του  κράτους  ήμων  ζηχήσαι  Αχρύασιν. 

Textus,  Etenim  leges  atque  canones  clericum,  Κείμενον,  Καί  ol  νομοί  γαρ,  καί  ol  κανόνες  κω- 
atc.,  usque  ai  subierint,  reddant,  ut  pag.  710.  λύουσι  κληριχδν  δμνϋναι,  x.  χ.  λ.,  usque  ad  προσ- 

γενάμένας  αύτοΤς  δαπάνας. 


409t  NomOcanon.  — TIT.  IX,  CAP.  i.  109$ 

Σχόλιον.  ούχ  εύρίοκων  νόμον  ή κανόνα  χωλύοντα,  α ScAo/ion. Non  invenio  legem  aut  canonem  pro- 
li έπιτρέποντα  τους  κληρικούς  όμνύειν,  μήποτε  ούν  hibentem,  aut  permittentem,  ut  clerici  jubent. 

4 παρούσα  νομοθεσία  άπετδε  πρύς  τύ  ύπύ  του  Κυ-  [Haud  scio)  itaque,  an  praesens  legislatio  ad  illud 
ρίου  Iv  Εύαγγελίοις  είρημένον  περί  του  μη  ομνύειν  quod  a Domino  in  Evangeliis  dicitur, ne  quia  juret, 
τινά,  καί  άντί  της  άγίας  Γραφής  νόμου  χαι  χχνονος  respexerit,  et  pro  sancta  Scriptura  legis  atque  ca- 
“ Ιμνήοθη.  *fl  δε  λβ’  διάτ.,  του  γ’  τίτ.  του  α'  βιβλίου  nonis  mentionem  fecerit.  Const.  autem  32,  lit.  3, 

5 του  χώδιχος  ούχ  έτέθη,  είς  τά  Βασιλικά  άνάγνωθι  καί  lib.  I,  COd.  ΠΟΠ  est  posita  in  Basii.,  [proinde] legas 

* τύ  β*  σχόλιον  τοϋ  χζ*  χεφ.  τού  παρόντος  τίτ.  etiam  secundum  Scholium  cap.  27  praesentis  tit. 

Σχόλιον.  Ή V*  διάτ.,  τού  γ’,  τίτ.  τού  α*,  βιβλίου  Sc/io/fUm.Conet.50,tit.3,lib.I,  cod.  estcap  O.tit. 

“ τού  χώδιχος,  Ux\  χιφ.  Θ*  τού  γ*  τίτ.  τού  γ’  βιβλίου  3,lib.  in  Basii.  Illud  vero  codicis:generaliter  enim  li- 

u τών  Βασιλικών.  τύ  δέ  βήμα  τύ  λεγόμενον  έν  τψ  χώ-  cet  cuique  contemnere  quae  prose [indultasunt:]in 

' διχι,  γενικώς  γάρ  ίξεστιν  έχάστψ  τών  ύπέρ  έ χυτού  Basii,  non  est  positum. Const.2, tit. 4, lib.I,COd.non 

- χαταφρονιΐν|  ούχ  έτέθη  ιΐς  τά  Βασιλικά.  *Η  β*  διάτ.,  est  in  Basii;  neque  [vero]  7 ejusdem  tit.et  lib. neque 

c τού  δ*  τίτ.  τού  αν  βιβλίου  τού  χώδιχος  ούχ  ϊστιν  είς  8, neque  13.  Legas  autem  cap.  44  tit.  I,  lib. iu,quod 

τα  Βασιλικά,  ούδέ  ή ζ*  διάτ.  τού  αύτού  τίτ.  καί  βι-  pars  est  novellae  123,  ac  dicas  secundum  illud 
βλίου,  ούδέ  ή η’,  ούδε  ή ιγ\  'Ανάγνωθι  δέ  το  Β prius  actiones  institui  apud  episcopos.  Cap.autem 
1 μδ’  χεφ.  τού  α τίτ.  τού  γ*  βιβλίου  μέρος  $ν  τής  6, ejusdem  tit.  et  lib.  ne  auscultes.Est  enim  hujus 

ρχγ*  νεαρας,  χαι  λέγε  μετά  τούτο  γίνεσθαι  τούς  έλκυ-  constitutio  atque  per  dictam  recentiorem  novellam 
σμούς  πρότερον  παρά  τοΐς  έπισχοποις.  Τψ  δε  ζ"*  χεφ.  abrogatum  est.  Sed  neque  alteram  Justinianseam 
r τού  αυτού  τίτ.  xai  βιβλίου  μή  προσχής,  διάτ.  γαρ  novellam,  quae  adversum  quiddam  dicit,  audias. 

- έστι  τούτο,  xal  άνηρέθη  6πδ  τής  βηθείσης  μετά-  Nam  non  est  posita  in  Basii,  tametsi  inveniatur  ; 

' γενεστέρας  νεαρας,  άλλά  μηδέ  έτέρφ  Ίουστινιανείψ  fgad  quantum  ad  [id  attinet,  Ut]  primum  apud  epis- 

ϊ νεαρ?  προσχής  έτερόν  τι  λεγούσή,  8τι  ούδέ  έτέθη  είς  copos  et  metropolitanos  controversia  proponan- 

r τά  Βασιλικά,  x£v  εύρίσχησαι,  [ίλλ*  δσοι  μέν  είς  τδ  tur  et  sic  ad  patriarcham  deveniauUpnimura  dicto 

πρώτως  παρά  τοΤς  έπισχόποις,  χαι  τοΤς  μηχροπολί-  44  cap.  tit.  I lib.  III  applica. Quantum  vero  ad  [id,] 

ταις  λαλεΤσθαι  τάς  ύποθέσεις,  χαΐ  ούτως  έρχεσθαι  ne  civiles  aut  militares  magistratus  commercium 

αύτάς  είς  τδν  πατριόίρχην|  προσχις  τψ  βηθέντι  aliquod  adversus  consecratos  habeant : novellam 
« μδ*  χεφ.  τού  α*  τίτ.  τού  γ*  βιβλίου.  'Οσον  δε  είς  τδ  μή  imperatorum  Constantini  et  Heraclii,ac  novellam 

<:  Ιχειν  μετουσίαν  τινά  τούς  πολιτικούς,  ή στρατιωτι-  imperatoris  domni  Alexii  Comneni, quarum  in  ini- 

χούς  άρχοντας  μετά  τών  Ιερωμένων,  προσχες  τή  fio  praesentis  tit. mentionem  fecirnus,  audias  Legas 
ν νέαρί  τών  βασιλέων  Κωνσταντίνου  καί  'Ηρακλείου,  insuper  15  canonem  concilii  Carthaginensis,  et  9 

e xal  τή  νεαρφ  τού  βασιλέως  χυρίου  Αλεξίου  τούϋ  canenem  Chalcedonensis, quaeque  in  ipso  compre- 

- Κομνηνού,  ών  μνείαν  έποιησάμεθα  έν  τή  χαταρχή  henduntur,quaeomnem ambiguitatem  solvunt.Ipsa 

τού  παρόντος  τίτ.,  άνάγνωθι  καί  τδν  ιε*  κανόνα  τή;  autem  29  const.  quae  in  Basii,  posita  non  est,hunc 

F έν  Καρθαγέννη  συν  οδού,  xal  τδν  Θ*  χανονα  τής  έν  ad  modum  habet:  adversus  enim  tales  episcopales 

^ Χαλκηδό vt,  xal  τά  έν  αύτψ  λύοντχ  πάσαν  άμφιβο·  sententias  provocationi  locum  non  esse,  a prsede- 

P λίαν.  Τδ  πλάτος  δε  τής  κθ’  διάτ.  ήτις  ού  χεΐται  είς  cessoribus  nostris  lege  cautum  est.  Sane  4 const. 

vi  Βασιλικά,  ούτως  Ιχει,  κατά  γάρ  τών  τοιούτων  est  novella  imperatoris  Justiniani  83,  non  autem 

έπισχοπικών  άποφάσεων  ούχ  είναι  χώραν  έχκλήτου  in  Basii,  polita  est.  Et  const.  15,  est  novella  79, 

τοΤς  πρύ  ήμών  νενομοθέτηται·  *Η  μέντοι  δ*  διάτ.  quae  ipsa  etiam  ΠΟΠ  est  agnita. 

Ιστι  νεαρά  πγ*  του  βασιλέως  'Ιουστινιανού,  ούχ  Ιτέθη  δέ  είς  τά  Βασιλικά.  Καί  ή ιε*  διάτ.  έστι  νεαρά  οΦ*9 
καί  ουδέ  ούτή  έπεγνώσθη. 

Κείμενον.  Γίνωσκε  δέ  ύτι  ή β*  διάτ.  τού  αύτού  Textus.  Scias  ΤβΓΟ  quod  const.  2,  ejusdem  tit. 

„ α*  τίτ.  τούτων  πασών,  χ.  τ.  λ.,  usqne  ad  τής  Ιερω-  α \ f qujB  harum  omnium,  etc.,  mquc  ad  sacerdo- 

σύνης  έξωθούνται.  Supra  pag.  242.  tio  depellatur,  utpag . 242. 

’ Σχόλιον.  *H  β’  διάτ.  τού  α*  τίτ.  τών  νεαρών  Scholium.  Const.  2 tit.  1 Novellarum,  est  no- 

r Ιστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρχγ'·  Τούτο  δέ  αύτης  τύ  vella  Justiniani  123.  Verum  hoc  ejus  cap.  non  est 

χεφ,  ούχ  έτεθη  είς  τά  Βασιλικά.  *Η  δέ  ιζ'  διάτ.  τού  positum  in  Basii.  Const.  autem  17  tit.  1 Novella* 

λ τίτ.  τών  Νεαρών  Ιστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρλζ’  rum,  est  novella  Justiniani  137,  posita  |que  est] 

χειμένη  έν  βιβλίψ  γ’  τών  Βασιλικών  τίτ.  α’,  χεφ.  η’,  in  lib.  III  Basii.,  tit.  1,  cap.  8,  themate  8,  quod 
Οέματι  η*,  χαταστρωθέντι  περί  τύ  τέλος  τού  η'  χεφ.  insertum  est  cap.  8 tit.  1 praesentis  operis  circa 
τού  α’  τίτ.  τού  παρόντος  συντάγματος.  finem· 

Κείμενον.  'Η  δέ  αύτή  β*  διάτ.  τού  α*  τίτ.  τών  TeXiUS.  Eadem  Const.  2,  tit.  4 Novellarum  di- 
νεάρών  φησίν  δτι  b έχων  δίκην,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  cit : Qui  contra,  etc.,  usque  ad  obnoxii  sunto,  tit 
είρημένων  κληρονόμοι  αύτού  ύπόχεινται.  Supra  pag·  242,  243,  244. 

pag.  242,  243,  244. 

Σχόλιον.  Ή β’  διάτ.  τού  α*  τίτ.  τών  νεαρών  ώς  Scfcoiium. Const.  2,  tii.  1 Novellarum  (quemad- 

εΤπομεν  ούσα  νεαρά  Ιουστινιάνειος  ρκγ*.  Καί  κει-  modum  diximus)  novella  Justiniani  123  exsistens, 
μένη  έν  βιβλίψ  γ’  τών  Βασιλικών  τίτ·  α’,  κεφ.  λζ\  ac  in  lib.  Basii,  tit.  1,  cap.  37,  38,  39  usque  ad 

Patrol  Gr.  CIV.  36 


1099  Prtofll  PAfRIARCHifi  CP.  1100 

40  posita,  complectitur  qusecunque  in  compen-  A λη’,  λθ*,  μέχρι  του  μ’,  Διαλαμβάνω  8σα  συνωψίσΟη- 
dio  proposita  sunt.  **ν. 


Textus . Similiter  lili.  i,  const.  41 , quae  ait  : 
Quod  unoquoque  anuo,  etc.,  usque  ad  alioqcive 
periclitentur,  utpag.  715. 

Scholium.  Const.  41,  tit.  3,  lib.  i cod.  non  est 
posita  in  Basii.,  neque  const.  24  tit  2 ejusdem 
libri. 

Textus.  Qui  episcopus  |aut  clericus  ex  provin- 
cia, etc.,  usque  ad  e suo  monasterio  trahatur,  ut 
pag.  715. 

Scholium.  A praesenti  loco  incipit  uovella  123, 
quae  est  in  lib.  Basii.  lib.  iii,  tit.  1, cap. 47,  48,  49, 
50,51,52  et  53,  quae  in  compendio  [jamj  propo- 
sita, quemadmodum  ad  longum  [in  ipsa  novella] 
comprehenduntur,  habent  : atque  illa  [quidem] 
lege.  Quod  vero  episcopus  citra  imperiale  jussum 
non  ducatur,  vel  sistatur, positum  est  in  lib. Basii, 
iii, tit.  4 , cap.  17,  quod  sic  habet, tU  in  compendio 
propositum  est.Constit.  autem  )7,  tit.  1 Novella- 
rum est  novella  Justiniani  137,  posita[que  est) 
in  lib.  luBasil.  tit.  1 cap.  20,  quod  circa  medium 
ita  habet,  quemadmodum  in  textu  scriptum  est. 
Novella  134  posita  est  in  lib.  vi,  tit.  19,  cap.  9, 
themate  5.  Dicit  autem  8 hujus  cap.  ita  ad  ver- 
bum : Monastriaro  plane,  aut  ascetriam,  nullo 
actionis  genere  e suis  abstrahi  monasteriis  aut 
asceteriis  concedimus. 

CAP.  II.  — Quot  et  qui  adversus  episcopos 
aut  clericos  testimonium  dicant. 

Apostolorum  canon  75 ; concilii  Chalcedonen- 
sis  canon  21  ; concilii  Carthaginensis  canon  31, 
89, 128,  129,  130. 

Teuius.  Quales  esse  oporteat  qui  io  judicio, 
etc.,  usque  ad  tit.  3 Novellarum,  ut  pag.  719. 

Scholium.  Tit.  5,  lib.  xxii,  digest.  tit.  1 , lib.  xx, 
Basii,  ac  primum  [qoidemj  ejus  caput  dicit:  Fide 
dignos  oportet  esso  testes,  ac  producuntur  et  in 
pecuniariis  et  in  criminalibus  qui  [quidem]  lege 
non  prohibentur  aut  excusantur.  Tit.  20,  lib.  iv, 
cod.estcap.2l,lit.t  Jib.xxi,  quod  sic  habet:  Reji- 
ciendus a [dicendo]  testimonio  est,  qui  tumultuo- 
sam petulantiam  designasse  judicatus  est. Novella 
96,  de  testibus,  posita  est  in  lib.  Basii,  xxi,  cap. 
46, quae  sic  inchoat : Sancimus,  et  maxime  in  ma- 
gna hac  et  felice  urbe  : quam  lege,  uti  quae  valde 
necessaria  sit, et  de  iis  qui  testimonium  ferre  de- 
beant, permulta  doceat  Const.  9,  tit.  20,  lib.  iv, 
cod.  posita  est  in  lib.  Basii,  xxi,  tit.  i,  cap.  33, 
themate  2,  quod  ita  habet : Jurare  testes  prius 
oportet,  quam  testimonium  perhibeant.  Oportet 
autem  honestioribus  potius  fidem  haberi. Proinde 
upius  testimonium  in  nulla  causa  admittendum  est, 
etiamsi  senator  sit.  Const.  25,  lib.  i,  cod.  tit.  5, 
est  lib.  xxi  Basii  tit.  1 , cap.  45,  quod  sic  habet : 
Ex  haereticis  Manichaei,  Borboritae,  Pagani, Sama- 
ritaefMontanistie,Ascodrogitae,Ophilae,  vel  qui  Ju- 
daicam superstitionem  colunt,  in  nulla  |re]  testi- 


Κείμενον.  'Ομοίως  βιβλίον  α*,  τίτ.  α*,  διάτ.  μα*, 
ήτις  φησί,  Χ·  ν.  λ.,  usque  ad  έπεί  χινδυνεύουσιν. 

Σχόλιον.  *Η  μα*  διάτ.  του  γ*  τίτ.  του  α’  βιβλίου 
του  κώδικος  ούκ  έτίθη  εις  τα  Βασιλικά,  Ουδέ  ή χο* 
διάτ.  του  β*  τίτ.  του  αυτού  βιβλίου. 

Κείμενον.  *Εξ  έπαρχίας  έν  Κωνσταντινουπόλει 
ευρισκόμενος  έπίσχοπος,  χ.  τ.  λ.,  usque  ad  Ιδιου 
μοναστηριού  Ζλκεται. 

Σχόλιον.  *Απύ  τού  παρόντος  χωρίου  άρχεται  ή 
ρχγ*  νεαρά  χειμένη  έν  βιβλίφ  των  Βασιλικών  γ*, 
τίτ.  α’,  κεφ,  μζ>  μη*,  μθ’,  ν’,  να’,  νβ’,  και  νγ*,  καί 
Ιχουσι  τά  συνωψισθέντα,  ώς  kv  τφ  πλάτει  περιέχονται. 
! Καί  Ανάγνωθι  ταυτα.  Το  δέ  έπίσκοπον  χωρίς  κε- 
λεύσεως  βασιλικής  μή  διάγεσθαι,  ή παρίστασΟαι, 
κεΤται  έν  βιβλίφ  γ*  των  Βασιλικών  τίτ.  α’,  κεφ.  ιζ, 
Ιχοντι  ώς  συνωψίσθη.  *Η  ιζ*  διάτ.  του  α*  τίτ  των 
Νεαρών  Ιστι  νεαρά  Ιουστινιάνειος  ρκγ*,  κείμενη  έν 
βιβλίφ  γ'  των  Βασιλικών  τίτ.  α*,  κεφ·  κ*,  περί  τά 
μέσα^  ούτως  έχοντι  ώς  είς  το  κείμενον  έγράφη.  *Η 
ρλδ’  νεαρά  χεΤται  έν  βιβλίφ  ζ"*  τίτ.  ιθ*,  κεφ.  6*, 
Οέματι  ε*,  λέγει  δέ  τά  η*  ταύτης  κεφ.  ουτω  βητώς. 
Μονάστριαν  μέντοι,  1]  Ασχήτριαν  δι*  ούδεμίαν  αγω- 
γήν Αφέλχεσθαι  συγχωρούμε ν kx  τών  οικείων  η 
μοναστηρίων  ή ασκητηρίων. 

ΚΕΦΑΑ·  Β'.  — Πόσοι  καί  τίνες  καταμαρτυρούσα 
έπισκάπων,  ή κληρικών. 

Αποστόλων  χανών  οε’  * συνόδου  Χαλχηδόνος  κα- 
νών χα*  · συνόδου  Καρθαγέννης  χανών  νθ*,  ρλα*,  ρχΒ*, 
καί  ρλ\ 

Κείμενον.  'Οποίους  δεΤ  είναι  τούς  kv  δίχ^  μαρ- 
τυρούντας,  χ.  τ.  λ.,  usque  ad  τού  γ*  τίτλου  τών 
Νεαρών. 

Σχόλιον·  *0  ε*  τίτ.  του  χβ*  βιβλίου  τών  διατ.  Ιστι 
τίτ.  α’  τού  χα'  βιβλίου  τών  Βασιλικών,  καί  λέγει 
τύ  αυτό  «*  κεφ.,  Αξιόπιστους  είναι  δει  τούς  μάρτυ- 
ρας, καί  παράγονται  καί  έις)  χρηματικοΤς  οΐ  μή 
κεκω)υμένοι  άπύ  τού  νόμου  ή έξκουσσατευόμενοι. 
*0  χ’  τίτ.  τού  δ*  βιβλίου  τού  κώδικος,  Ιστι  χεφ. 
χα*,  τού  α*  τίτ.  τού  χα*  βιβλίου  ούτως  Ιχον,  Απόβλη- 
τος είς  μαρτυρίαν  γίνεται  δ χαταδιχασθείς  Ιπι  τύ 
ποιησαι  ταραχώδη  φλυαρίαν.  *Η  περί  μαρτύρων 

νεαρά  |τέθη  έν  βιβλίφ  τών  Βασιλικών  κα',κεφ.μ^”’, 
ού:ως  εχουσα  περί  τήν  Αρχήν  * θεσπίζομεν,  καί  μά- 
λιστα έπί  της  μεγάλης  πόλεως  ταύτης  καί  ε&- 
δαίμονος.  Καί  Ανάγνωθι  ταύτην  σφόδρα  ουσαν  Αναγ- 
καία ν,  καί  πολλά  περί  τών  όφειλάντων  μαρτυρείν 
διδάσχουσαν.  *Η  θ διάτ.  τού  χ*  τίτ.  τού  δ*  βιβλίου 
τού  κωδικός  έτέθη  έν  βιβλίφ  τών  Βασιλικών  κα*9  τίτ. 
α’,  χεφ.  λ^*,  θέματι  β*,  ούτως  Ιχοντι  · ΔεΤ  τούς 
μάρτυρας  πρότερον  όμνύναι,  πρίν  ή μαρτυρήσουαι. 
ΔεΤ  δέ  τοϊς  τιμιωτέροις  μάλλον  πιστεύειν.  *Ενύς  8έ 
μαρτυρία  ούχ  Ιστι  δεχτή  έν  οΐφδήποτε  δίκη,  καν 
συγλητικύς  ειη.  Η χα*  διάτ.  τού  ε*  τίτ.  τού  ει*  βι- 
βλίου τού  χωδιχος,  Ιστι  βιβλίον  χα*  τών  Βασιλικών 
τίτ.  α*,  κεφ.  με*,  ούτως  Ιχον  * Τών  αιρετικών  ot 


1J01  fclOMOCANON.  - TIT.  IX,  CAP.  Ii- VI.  1102 

μίν  Μανιχβτοι,  ή "Ελληνες,  ή ΣϊμαρεΤτβι,  η Μον-  a monium  perhibento:  reliqui  verd  omnes  in  judicio 
τανισιαΐ,  η Τοσκοδρουγίται,  ή Όφίται,  ή ol  τήν  Ίου-  quod  orthodoxum  litigatorem  habet,  ne  admittun- 
δβίκην  θρησκείαν  σέβοντες,  έν  μηδενΐ  μαρτυρείτω-  tor:  in  caeteris  autem  omnibus  contractibus,  testa- 
σβν·  o\  δέ  λοιποί  πάντες  έν  διχαστηρίψ  μίν  όρθό-  mentis  aut  judiciis,  quae  haereticos  litigatores  ha- 
δοξον  2χοντι  άντίδικον  μή  δεχέοθωοαν,  έν  δέ  τοΤς  bent,quo  latior  facultas  probationum  sit, sine  dis- 
λοιποτς  πάσι  συναλλάγμασιν,  ή διαδήκαις,  ή δικά-  tinctione  testantor. Quae  vero  in  tali  constitQtione 
οτηριοις  αιρετικούς  Ιχουοιν  άντιδίκους,  άδιαστίκτω;  de  decurionum  ordine  et  statu  continentur  non 


μαρτυρείτωσαν  του  πλάτους  χάριν  τών  αποδείξεων. 
Τά  δε  έν  τή  τοιαύτη  διατάξει  περιχάμενα  περί  των 
βουλευτικής  τάξεως,  και  καταστάσεως,  ούκ  έτέθησαν  kv 
ή kv  τοΐς  παρατίτλοις  κειμένη. 

ΚΕΦΑΑ.  Γ\  — 'Εάν  τις  έπΐ  πολλοΐς  έγχλήμα- 
αιν  κληρικού  κατηγορήσας,  μη  αποδείξω  τδ  προ- 
τεθέν  πρώτον  κεφαλαιον. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ρλδ\ 

ΚΕΦΑΛ.  Δ'.  — Περί  τών  μη  πειθαρχούντων  τοΤς 
ol/είοις  Ιπισκόποις,  και  περί  έπισκόπου  δεδομέ- 
νου τον  άπδ  του  Ιδίου  έκβληΟέντα  'επισκόπου  ή 
άπδ  κοινωνίας  γινόμενον. 

Συνόδου  'Αντιόχειας  κανών  ε',  ζ"*  · συνόδου  Καρ- 
Βαγέννης  κανών  θ’,  κ0’,  ζβ\  οΟ',  ρκβ’  καιρλη*. 

ΚΕΦΑΑ.  Ε'.  * — Περί  δικών  έπισκόπων  και 
κληρικών. 

'Αποστόλων  κανών  οδ'  * συνόδου  ’ΑνΤίοχείας  κα- 
νών ιό*,  ιο*  * συνόδου  Χαλκηδό νος  κανών  θ',  ιζ’  · συν- 
όδου Σαρδικής  κανών  γ\  ε',  ιδ’  * συνόδου  Καρθζ- 
γέννης  κανών  ιε*,  κη’,  ρη’,  ρκα’  και  ρκη’  · 

Κείμενον.  Τά  όφείλοντα  έν  τούτφ  τψ  κεφαλαίφ, 
κ.  τ.  λ.,  usque  ad,  έκεΤνα  άνάγνωθι. 

ΚΕΦΑΑ.  — Περί  άναψηλαφήσεω;  ψήφων 
έπισκόπων. 

Συνόδου  'Αντιόχειας  κανών  ζ"’  · συνόδου  Σαρδικής 
κανών  γ’,  δ’,  ε’,  ιδ’  * συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ιδ’, 
ι·*ι  κη’,οθ',  ζς*,  ρκβ’,  ρκε\ 

Κείμενον.  ’Η  η*  διάτ.  του  δ*  τίτ.  του  α*  βιβλίου 
<ρησ\  δτι  at  τών  Επισκόπων,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  την 
ύπάθεσιν  άναπέμπει. 

Σχόλιον.  Ή η'  διάτ.  του  δ’  τίτ.  τοΰ  α'  βιβλίου 
ού  κεΤται  είς  τά  Βασιλικά,  ουδέ  ή κθ'  διάτ.  του 
αύτοΰ  τίτ.,  ή β'  διάτ.  του  α’  τίτ.  τών  Νεαρών  Ιστι 
χεφ.  λζ“*  τής  ρκγ*  νεαρας,  δπερ  έτέθη  έν  βιβλίψ  γ' 
τών  Βασιλικών  τίτ.  α*,  κεφ.  μδ’,  καί  φησι  τά  αυτά 
σχεδόν  βσα  είς  τδ  κείμενον  συνωψίσθησαν.  Πλήν  έν 
τψ  τέλει  του  αύτου  κεφ.  φησιν  ή νεαρά  ταϋτα  · Εΐ  δέ 
άκκλη  σι  αστικέ  ν ειη  τδ  πράγμα,  μηδεμίαν  κοινω- 
νίαν έχέτωσχνοί  πολιτικοί  άρχοντες  πρδς  τήν  τοιαύτην 
όττόΟεσιν,  άλλ’  ol  δσιώτατοι  έπίσκοποι  κατά  τους 
Ιερούς  κανόνας  τφ  πράγματι  πέρας  έπιτιθέτωσαν. 
'Ανάγνωθι  καί  τό  με’  κεφ.  του  α*  τίτ.  του  γ'  βιβλίου 
τών  Βασιλικών  μέρος  Βν  τής  ρκγ*  Ιουστινιάνειου 
ν βαράς,  καί  λέγον  ταυτα  * Et  τινες  δέ  δσιώτατοι  έπί- 
σχοποι  τής  αυτής  συνόδου  άμφισβήτησίν  τι  να  πρδς 
ά&λήλους  έχοιειν,  είτε  δπέρ  έκκλησιαστικου  δικαίου, 
*Ταε  υπέρ  άλλων  τινών  πραγμάτων,  πρότερον  δ μη- 
τροπολίτης αυτών  μεθ*  έτέρων  δύο  έκ  τών  αυτής 
σονόδου  έπισκόπων  τδ  πράγμα  κρινέτω,  και  ε!  μή 
άρεμενοιεν,  έκάτερον  μέρος  τοΤς  κεκριμένοις  τηνι- 
χαΰτα  δ μακαριώτατος  πατριάρχης  τής  διοικήσεως 


sunt  posita  in  Basii , sed  neque  novella  Justiniani 
45,  quae  inter  paratitla  [est]. 
τοΤς  ΒασιλικοΤς  αλλά  ουδέ  ή με\  Ιουστινιάνειος  νεαρά 

CAP·  III.  — St  quis  ubi  de  multis  criminibus 
clericum  accusavit , primum  propositum  caput 
non  probet . 

* Concilii  Carthaginensis  canon  134. 

CAP.  IV.  — De  iis  qui  suis  episcopis  non  obe- 
diunt , et  de  episcopo}  qui  a suo  episcopo  ejectum 
aut  a communione  exclusum  recipit. 

Concilii  Antiocheni  canon  5,  6;  concilii  Car- 
thaginensis canon  9,  29,  62,  79,  122  et  138. 

CAP.  V.  — De  controversiis  episcoporum  et 
deiicorum. 

Apostolorum  canon  74;  concilii  Antiocheni  ca- 
non 14,  15;  concilii  Chalcedonensis  canon  9, 17; 
concilii  Sardicensis  canon  3,  5,  14 ; concilii  Car- 
thnginensis  canon  15,  28,  120, 121,  128. 

Textus.  Quae  in  hoc  cap.  annotari,  etc.,  usque 
ad  quaerens  lege,  ut  pag.  726. 

CAP.  VI.  — De  retractatione  sententiarum 
episcopalium. 

Concilii  Antiocheni  canon  6 ; concilii  Sardi- 
censis canon  3,  4,  5,  14;  concilii  Carthaginensis 
canon  14,  15,  28,  79,  96,  122,  125. 

Textus . Const.  8,  tit.  5,  lib.  i,  ait : Quod  sen- 
tentiae episcoporum,  etc  , usque  ad  delegavit,  re- 
ferto, ut  pag.  727. 

Scholium . Const.  8 tit.  4 lib.  i non  est  posita  in 
Basii. neque  ejusdem  tit.const.29, const.2, tit.  1 No- 
vellarum, est  cap. 33 novellae  123, quod  positum  est 
in  lib  in  Basii. tit.  1 , cap .44, ac  dicit  eadem  fere, quae 
in  textu  sub  compendio  sunt  proposita.  Verumta- 
men  in  fine  ejusdem  cap.  novella  haec  dicit:  Si  ec- 
clesiasticum negotium  sit,  nullam  communionem 
habento  civiles  magistratus  cum  ea  controversia  : 
sed  religiosissimi  episcopi  secundum  sacros  cano- 
nes negotio  finem  imponunlo.Legas  etiam  45  cap. 
tit.  1 lib.  in  Basii,  quod  pars  est  123  Justinianeae 
novellae,  atque  haec  dicit:  Praeterea  si  qui  ejusdem 
synodi  religiosissimi  episcopi  aliquam  inter  se  con- 
troversiam habeant, sive  de  jure  ecclesiastico, sive 
de  quibusdam  aliis  rebus:  prius  metropolitanus 
ipsorum  cum  aliis  duobus  ejusdem  synodi  episco- 
pis rem  dijudicato. Et  nisi  utraque  pars  judicatis  in- 
sistat: tunc  beatissimus  patriarcha  illius  dioeceseos 
audientiam  ipsis  accommodato, et  illo  statuito  quas 
ecclesiasticis  canonibus  ct  legibus  concinunt, neu- 
tra parte  sententiae  ejus  contradicere  quounte,etc. 


i 103  fcHOTII  PATRIAftCHiE  tt».  1104 

έκείνης  μεταξύ  αυτών  άκροάσθω,  κάκ εϊνα  δριζετο>τ  άτινα  τοΐς  έκχλησιαστικοΤς  κανόσι,  και  τοΤς  νόμοι;  συνάσει, 
ούδενός  μέρους  κατά  της  ψήφου  αυτού  άντιλέγειν  δυναμένου,  και  τά  έξής. 


CAP.  VII.—  Si  episcopus  adversus  collegam  | ac- 
tionem] habens 9non  agat, sed  [ cum  illo ] tradat . 

Concilii  Carthaginensis  canon  20. 

CAP.  VIII.  — Quando  episcopus  contra  episco- 
pum apud  civilem  magistratum  [ actionem 1 mo- 
vere possit . 

Concilii  Carthaginensis  canon  48. 

CAP.  IX.  — De  episcopis  et  clericis  qui  in- 
juste [ex  ecclesiastico  ordine ] ejiciuntur. 

Concilii  Nicaeni  secundi  canon  4;  concilii  Sar- 
dicensis  canon  44,  18, 49. 

Textus.  Const.  23  tit,  3 lih.  i cod.  facit  men- 
tionem, etc.,  usque  ad  a communione  excluda- 
tur, ut  pag.  258. 

Seholium.  Const.  23  tit.  3 lib.  i,  cod.  non  est 
posita  in  Basii·,  neque  const.  38, ejusdem  tit., nec 
vero  illis  animum  advertas.  Const.  autem  2,  tit.  1 
Novellarum,  est  novella  Justiniani  123,  ac, est  in 
lib.  Basii,  ni,  tit.  i,  cap.  24, et  sic  habet : Omnibus 
episcopis  et  presbyteris  interdicimus,  ne  quem- 
piam a sacra  communione  prius  segregent, quam 
causa  monstretur,  quamobrem  ecclesiastici  hoc 
canones  fieri  jubent.  Si  quis  autem  haec  contra  a 
sancta  communione  aliquem  separaverit : ille 
quidem  qui  injuste  a communione  separatus  fuit, 
resoluto  vinculo  per  majorem  sacerdotem,  sancta 
dignus  habeatur  communione.Is  vero  qui  injuste 
aliquem  a sancta  separare  communione  ausus  fue- 
rit, omnibus  modis  per  sacerdotem  sub  quo  col- 
locatus est,  a communione  separabitur,  quanto- 
cunque tempore  illi  visum  erit : ut  quod  injuste 
alii  fecit,  ipse  juste  sustineat.  < 

GAP.  X.  — De  his  qui  ab  Ecclesia  vel  com- 
munione separantur,  aut  ejiciuntur. 

Apostolorum  canon  42,  43,  51;  concilii  Nicaeni 
canon  5,  42,  43  ; concilii  Antiocheni  canon  6; 
concilii  Laodiceni  canon  36 ; concilii  Chalcedo· 
nensis  canon  4,  16  ; concilii  Sardicensis  canon 
43,  44;  concilii  Carthaginensis  canon  65;  con- 
cilii sexti  canon  24 . 

Textus.  Const.  44  tit.  3 lib.  i.  Si  (inquit)  qui 
judicio,  etc.,  usque  ad  conjiciatur,  ut  pag.  263. 

Seholium.  Const.  44  tit.  3 lib.  i cod.  est  lib. 
hi  Basii,  tit.  i,  cap.  i,  quod  eadem  dicit.  Const. 
23,  tit.  3,  lib.  i cod.  non  est  posita  in  Basii.  Const. 
5,  tit.  i Novellarum,  est  novella  Justiniani  41. 
Hoc  autem  ejus  cap.  non  est  positum  in  Basii. 
Const.  2,  tit.  4 Novellarum  est  novella  Justiniani 
123,  positaque  est  in  lib.  m Basii,  tit.  i,  cap.  26, 
quod  sic  habet : Certe  si  quis  episcopus  cum  se- 
cundum sacros  canones  sacerdotio  ejectus  est, 
ingredi  civitatem  ausit  ex  qua  ejectus  est,  aut  lo- 
cum derelinquere  in  quo  degere  jussus  est : 
jubemus  hunc  in  monasterium  in  alia  provincia 
constitutum  tradi. 


ΚΕΦΑΛ.  Z'.  — Έάν  έπίσκοπος  Ιχων  πρύς 
1 συνεπίσκοπον,  μή  δικάσητ*ι,  άλλα  χειρί  πράξη. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  κ*. 

ΚΕΦΑΛ.  Η'.  — Πότε  δύναται  έπίσκοπος  κινεΤν 
έπισκόπψ  παρά  άρχοντι  πολιτικφ· 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  μη  . 

ΚΕΦΑΛ.  Θ*  — - Περ\  τών  αδίκως  έκβαλλομένων 
Επισκόπων  καί  κληρικών. 

Συνόδου  Νικαίας  τά  β’  κανών  δ’  · συνόδου  Σαρδι- 
κής  ιδ',  ιη’,  ιθ\ 

Κείμενον.  *Η  κγ'  διάτ.  του  γ*  τίτ.  του  α*  βιβλίου 
τού  κώδικος,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  ό Ιερευς  ύφ’  δν  τελεί 
συνετδεν.  Supra  pag.  258. 

Σχόλιον,  *Η  xf’  διάτ.  τού  γ*  τίτ.  τού  α*  βιβλίου 
τού  κώδικος  ούκ  έτέθη  εις  τά  Βασιλικά,  ουδέ  ά 
I λη’  διάτ.  τού  αυτού  τίτ.  καί  μη  προσχής  τούτοι ς/Η  δε 
β’  διάτ.  τού  α’  τίτ.  τών  Νεαρών,  έστι  νεαρά  ’Ιουστι- 
νιάνειος  ρκγ’,  και  κεΤται  kv  βιβλίφ  τών  Βασιλικών 
γ*  τίτ.  α’  κεφ.  κδ',  ούτως  έχουσα  · Πάσι  δέ  τοΤς  άπι- 
σκόποις,  ή και  πρεσβυτέροις  άπαγορεύομεν  μη  άφ- 
ορίζειν  τινά  τής  άγιας  κοινωνίας,  πριν  ή αίτια  δειχθή 
δι*  ήν  οΐ  έκκλησιαστικοί  κανόνες  τούτο  γενέσθαι  κε- 
λεύουσιν,  εΐ  δέ  τις  παρά  τής  άγιας  κοινωνίας  τινά 
χωρίση,  άκεΐνος  μεν  δς  άδίκως  άπύ  τής  κοινωνίας 
έχωρίσΟη,  λυομένου  τού  δεσμού  ύπύ  τού  μείζονος 
Ιερέω;  τής  άγιας  άξιούσθω  κοινωνίας,  δ δέ  αδίκως 
τινά  τής  άγίας  κοινωνίας  τολμήσας  χωρίσαι  κασι 
τρόποις  υπό  τού  Ιερέως  ύφ’  ον  τέτακται  χωριαθήσεται 
τής  κοινωνίας  ίφ’  δσον  συνίδη  ΙκεΤνος,  Τνα  δκερ 
άδίκως  έποίησε,  άδίκως  ύπομείνη. 

ΚΕΦΑΛ.  I*.  — Περί  τών  άφοριζομένων,  4j 

έκβαλλομένων  τής  'Εκκλησίας  ή τής  κοινωνίας. 

'Αποστόλων  κανών  ιβ*,  ιγ’,  λβ’,  να'  · συνόδου  Νι- 
καίας  κανών  ε*,  ιβ’,  ιγ’*  συνόδου  Αντιόχειας  κανών  ζ"*· 
συνόδου  Ααοδικείας  κανών  λζ"’  * συνόδου  Χαλκη- 
δόνος  κανών  δ*,  ιζ"*  · συνόδου  Σαρδικής  κανών  ι*,  ιγ*, 
ιδ'  · συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ξε’  · συνόδου  ζ"* 
κανών  κα*. 

Κείμενον.  Ή ιδ’  διάτ.  τού  γ’  τίτ.  τού  α*  βιολιού 
λέγει,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  άλλης  έπαρχίας  ίμβάλλε- 
tai.  Supra  pag.  263. 

Σχόλιον.  Έ ιδ'  διάτ.  τού  γ*  τίτ.  τού  α*  βιβλίου 
τού  κώδικος,  έστι  βιβλίο  ν γ*  τών  Βασιλικών,  τίτ.  α*, 
κεφ.  α*,  καί  λέγει  τά  αύτά.  Ή κγ’  διάτ.  τοο  γ’ 
^τίτ.  του  α’  βιβλίου  τού  κώδικος  ούκ  έτέθη  είς  τα 
Βασιλικά.  *Η  ε’  διάτ.  τού  α*  τίτ.  τών  Νεαρών  αστι 
νεαρά  Ιουστινιάνειος  μα*,  τούτο  δέ  αυτής  τά  κεφ. 
ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά.  Ή β’  διάτ.  τού  α*  τίτ. 
τών  νεαρών  έστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρκγ’  καί 
κεΤται  έν  βιβλίψ  γ’  τών  Βασιλικών,  τίτ.  α’  κεφ.  *ζ"”, 
οδτως  έχοντι  · Εΐτις  δέ  έπίσκοπος  κατά  τούς  Ιερούς 
κανόνας  τής  ΐερωσύνης  έκβληθεις  τολμήσει  ίπιβ-ήναι 
τής  πόλεω;  εξ  ής  έξεβλήθη,  ή καταλιπεΤν  τον  τόκον 
kv  φ έκελεύσθη  διάγειν,  κελεύομεν  τούτον  μονασκη- 
ρίψ  kv  άλλη  έπαρχίφ  καθεστώτι  παραδίδοσθεη. 


1105 


ΚΕΦΑΛ.  ΙΑ9.  — *Εκ.  ποίων  αίτιων  άφορίζεται 
έπίσχοπος,  κα*  κληρικός,  ή λαϊκός,  καί  έάν  έπί- 
σκοπος  κατηγορούμενος  δια  λιβέλλου  παραιτεΤ- 
εαι  την  έπισκοπήν,  καί  8x1  ού  δεΐ  τον  έπίσκο- 
πον  γενόμενον,  έκβαλλόμενον  εύλόγως  ή άλόγω; 
είς  πρεσβυτέρων  καχάγεσθαι  βαθμόν. 

'Αποστόλων  κανών  ε9,  η',  θ’,  ι9,  ια9,  ιβ,  ιγ9,  ιε9,  ιζ*9, 
χ’,  χδ’,  λ',  λς”,  μγ’,  μ»’,  μη’,  ve’  , νζ’,  νη,  ν6’, 
ξ*’,  ξζ’,  ο,  οχ’,  οβ’,  ογ’,  0<Γ,  πδ'  · ουνόδου  Χαλχηδδ- 
νος  έκ  της  πράςεως  της  περί  Φωτίου  του  έπισκόπου 
Τύρου,  καί  Ευσταθίου  έπισκόπου  Βηρυτού  · συν- 
όδου ζ"9  κανών  η*.  Και  τα  έν  αοτψ  λύοντα  την  έναντιο- 
φανείαν  των  κανόνων  · συνόδου  'Αγκυρας  κανών  ιη*  · 
συνόδου  Νεοκχισαρείας  κανών  α9  * Κυρίλλου  εκ  της 
πρύς  Δόμνον  Επιστολής  κεφ.  α*  γ9. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΒ9.  — "Οτι  έφ9  δσον  χρόνον  ό έπίσκο- 
πος  ού  κοινωνεΤ  τψ  παρ9  αυτού  άφΟρισθέντι,  ούτε 
οΐ  άλλοι  έπίσκοποι  κοινωνούσι  τψ  άφορίσαντι. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ρλγ\ 

ΚΕΦΑΛ  1Γ9.  — Πόσοι  έπίσκοποι  καθαιρούσιν 
Ιπίσκοπον. 

Συνόδου  Κωνσταντινουπόλεως  της  κατα  τούς  έπι- 
σκόπους  Αραβίας  · τής  έν  Καρθχγέννη  συνόδου  κα- 
νών ιβ9,  καί  κ9,  περί  ιβ9,  καί  ζ*’,  καί  γ9,  έπισκόπων. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΔ9.  — *Εκ  ποίων  τις  αιτιών  καθχι- 
ρεΤται. 

Αποστόλων  κανών  γ*,  ε9,  ζ"9,  ζ9,  ια',  κ9,  κγ9,  κε9, 
χζ’,  χβ·,  λ’,  λ*·,  λ*’  μ?’,  μδ’  με’,  μζ’,  μ6’,  ν’, 

να’,  νγ’,  ν«’,  νθ’,  ξ’,  ξβ’,  ξγ\  ξδ’,  ζ.’,  W,C 
ξθ9,  ο9,  πχ9,  πγ9,  πδ9  * συνόδου  Νικαίας  κανών  β*, 
ι’?  ιζ’  · συνόδου  9Αγκύρας  κανών  ι9,  ιδ9,  ιη9  · συνόδου 
Νεοκαισαρείας  κανών  α9  · συνόδου  ’Αντιοχείας  κανών 
a*t  δ9,  ε9,  ιγ9  · συνόδου  9Εφέσου  κανών  β9  · συν- 
όδου Χαλκηδόνος  κακών  ά9,  ιη9,  κζ9·  συνόδου  Σαρδικής 
4ζ9·  Βασιλείου  κανών  ο9. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΕ9.  — 9 Εκ  ποίων  τις  αίτιων  έν  τψ 
αύτψ  καί  άφορίζεται,  κχι  κχθαιρεΤται  * ή καθχι- 
ρεϊται,  καί  τής  κοινωνίας  ή τής  'Εκκλησίας  έκ- 
κόπτεται. 

'Αποστόλων  κανών  κε9,  κθ9,  λ9,  ξε*  · 

ΚΕΦΑΛ.  ΐς^.  — 9Εκ  ποίών  αίτιων  κληρικός  ή 
λαϊκός  Αναθεματίζεται. 

Συνόδου  Γχγγρών  κανών  ιη9  · συνόδου  Χαλκηδόνος  g 
κανών  β’,  ζ*  · Βασιλείου  έκ  τής  πρύς  Γρηγόριον  πρε- 
σβύτερο*  έπιστολής. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΖ9.  — *Οτι  ού  δεΐ  δις  έκδικεϊν  έπί  τύ 
αύτύ. 

'Αποστόλων  κανών  κε9  * Βασιλείου  κγ9,  λβ9,  να9. 

ΚΕΦΑΛ,  ΙΒ9  — 9Εκ  ποίων  τις  αίτιώ;  τελείως 
έκβάλλεται. 

'Αποστόλων  κανών  κη9,  να9,  ξβ9  · συνόδου  'Αντιο- 
χείχς  κανών  δ*  * συνόδου  Λαοδικείας  κανών  λζ-9*  συν- 
όδου ζ"9,  κανών  κα*. 

ΚΕΦΑΛ.  Ιθ.  — Πότε  τις  καθέδρας  μέν  ή στά- 
σεως Ιερατικής  μετέχει,  ουκ  ένεργεΤ  δέ  τι  των 
λοιπών. 


> GAP.  XI.  — Ob  cujumodi  causas  episcopus, aut 
clericus, aul  laicus  [a  communione ] segregetur, et, 
si  episcopus  accusatus  per  libellum  episcopatum 
recuset, et  quod  non  oporteat\semel\episcopum  fu - 
ctum,[postmodum  autem  sive]  justa  sive  injusta 
de  causa  ejectum , ad  presbyteri  gradum  deduci . 

Apostolorum  canon  5,  8,  9,  11,  12,  13,  15, 
16,  20,  24,  30,  36,  43,  45,  48,  51,  57,  58,  59, 
65,  67,  70,  71,  72,  73,  76,  84 ; concilii  Chalce- 
donensis  ex  actis  Photii  episcopi  Tyri,  et  Eusta- 
thii  episcopi  Beryti ; concilii  sexti  canon  20,  et 
qua)  in  eo  apparentem  in  canonibus  contrarieta- 
tem  solvunt ; concilii  Ancyrani  canon  18;  con- 
cilii Neof.aesaricnsk  canon  i ; Cyrilli  ex  epistola 
ad  Domnum  cap.  1 , 3. 

CAP.  XII.  — Quod  quanto  tempore  episcopus 
lnon  communicat  cum  eo  qui  ab  ipso  {sine  justa 
causa]  excommunicatus  est,  {tanto]  etiam  alii 
episcopi  cum  ipso  qui  excommunicavit,  non  com- 
municent. 

Concilii  Carthaginensis  canon  187. 

CAP.  XIII.  — Quot  episcopi  episcopum  depo- 
nant. 

Concilii  Constantinopolitani  adversos  Arabi» 
episcopos  [habiti] ; concilii  Carthaginensis  canon 
12,  et  20  a duodecim  [videlicet],  et  sex,  et  tribus 
episcopis. 

CAP.  XIV.  — Propter  cujusmodi  causas  ali- 
quis deponatur. 

Apostolorum  canon  3,  5,  6,  7,  11,  20,  23,  23, 
27,  29,  30,  31,  35,  42,  44,  45,  46,  47,  49,  50, 
51, „52,  55,  55,  59,  60,  62,  63,  64,  65,  66,  68, 
69,  70,  81,  83,  84 ; concilii  Nicaeni  canon  2, 10, 
13  ; concilii  Ancyrani  canon  10, 14,  18 ; concilii 
Neocsesariensis  canon  i ; concilii  sexti  canon  3, 
4,  5,  9,  11,  86,  97  ; Basilii  canon  70. 

κανών  κα9·  συνόδου  ζ"9  κανών  γ9,  δ*  ε9,  θ9  ια9,  *Γ, 

CAP.  XV.  — Ob  quales  causas  aliquis  simul 
et  excommunicetur  et  deponatur  : aut  depona- 
tur, et  a communione  vel  Ecclesia  separetur. 

Apostolorum  canon  28, 29,  30, 65. 

CAP.  XVI.  — Quas  ob  causas  clericus  aut  lai- 
cus anathemate  feriatur. 

, Concilii  Gangrensis  canon  18  ; concilii  Chal- 
cedonenais  canon  2,  7 ; Basilii  ex  epistola  ad 
Gregorium  presbyterum. 

CAP.  XVII.  — De  eodem  [ delicto ] bis  non  esse 
exigendam  vindictam. 

Apostolorum  canon  25 ; Basilii  canon  3, 32, 51. 

CAP  XVIII.  — Obquas  causas  aliquis  omnino 
| ab  Ecclesia ] ejiciatur. 

Apostolorum  canon  28,  51, 62 ; concilii  Antio- 
cheni canon  4 ; concilii  Laodiceni  canon  36 ; 
concilii  sexti  canon  21. 

CAP.  XIX.  — Quando  aliquis  sedem  statio- 
nemque sacerdotalem  retineat,  non  autem  reli- 
quorum quidquam  facit. 


1107  PHOTII  PATRIARCHA  CP.  1108 


Concilii  Ancyrani  canon  1,2;  concilii  Neocae- 
•ariensis  canon  59  ; concilii  sexti  canon  3,  26 ; 
Basilii  [canon]  27,  70. 

CAP.  XX.  — * Ne  credatur  episcopo  dicenti  cle- 
ricum privatim  confessum  esse  peccatum . 

Concilii  Carthaginensis  canon  132. 

GAP.  XXI.  — De  episcopis  aut  clericis  carnes 
in  sanguine,  aut  a bestiis  captas , aut  morticinas 
edentibus. 

Apostolorum  canon  63 ; concilii  Ancyrani  ca- 
non 3 ; concilii  sexti  canon  67. 

CAP.  XXII.  — Quod  episcopi , presbyteri , dia - 
conU  et  quotquot  sacra  ttactant,  ab  uxoribus 
suis  abstinere  debeant . 

Concilii  Carthaginensis  canon  3,  4,  25,  70 ; 
concilii  sexti  canon  12,  13. 

CAP.  XXUI.  — De  clerico  debiles  subsan- 
nante. 

Apostolorum  canon  57. 

CAP.  XXIV.  — De  clerico  sibi  virilia  ampu- 
tante. 

Apostolorum  canon  23 ; concilii  Nicaeni  ca- 
non I ; concilii  primi  et  secundi  in  aede  Sanc- 
torum Apostolorum  [habiti]  canon  8.  Lege  scrip- 
ta supra  in  capite  14  tit.  1 praesentis  syntagma- 
tis. 

CAP.  XXV.  — De  clericis  apostatis , immola - 
toribusy  magis,  incantatoribus , astrologis , ma- 
thematicis, divinator  ibus , veneficis , el  amuleta 
appendentibus. 

Apostolorum  canon  62 ; concilii  Ancyrani  ca- 
non 1,  2;  concilii  Laodiceni  canon  36  *,  sancti 
Basilii  canon  73. 

Textus.  De  veneficis,  mathematicis,  etc.,  us- 
que ad  decollatur,  ut  pag . 763. 

SthoUum.  Const.  1 tit.  18  lib.  ix  cod.  posita 
est  in  lib.  ix  Basii,  tit.  39,  cap.  21,  quod  etiam 
ita  habet,  ut  in  compendio  propositum  est.  Con- 
stit.  2 ejusdem  tit.  ct  lib.  est  ejusdem  1 1.  et  lib. 
cap.  22.  Similiter  constit.  3 ejusdem  tit.  et  libri, 
est  ejusdem  tit.et  libri  cap.  23.Verumtamen  non 
scriptum  est  in  Basii,  quemadmodum  prius  lege- 
batur, sed  ita  habetur  : Et  per  mactationes  vati- 
cinari. Talis  vero  gladio  punitor.  Et  qui  hunc 
evocaverit  aut  suasionibus,  aut  praemio,  confisca- 
tioni et  exsilio  obnoxius  est.Accusatorautem  hujus 
criminis  non  delator  est,  sed  magis  praemio  dignus 
habetur.Considera  igitur, ad  clementiorem  formam 
recidisse  vetera  jura,  nec  qua  prius  vi  praedita 
erant,  [cum  ea]  in  repurgatione  esse  posita.  Abro- 
gatam est  enim, ut  auctor  sceleris  concremetur,  et 
illi  qui  evocarunt  deportentur.  Ad  eumdem  etiam 
modum  omissum  est  aruspicum  [nomen]  : et,  ne 
quis  horum  ad  quemquam, licet  amicus  ipsius  sit, 
introeat.  Prohibitum  autem  lautum  est  per  macta- 
tiones vaticinari. Hoc  igitur  nota.  Constit,  4 ejus- 


i Συνόδου  ’Λγκύρας  κανών  α , β*  * συνόοου  Νιοκιι- 
οαρείας  κανών  θ’  · συνόδου  ζ"*  κανών  γ’,  Βασι- 
λείου κανών  κζ',  ο*. 

ΚΕΦΑΛ.  Κ*.  — Περί  του  μη  πιστεύισθαι  τέν 
έπίσχοπον  λέγοντα  Ιδιαζόντως  αύτψ  τέν  κληρι- 
κόν συνομόλογήσαι  τύ  άμάρτημα. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ρλβ9. 

ΚΕΦΑΛ.  ΚΑ'.  — Περί  έπισκόπσυ  ή κληρικού 
έσθίοντος  χρέα  έν  αιματι,  ή θηριβΑωτον  ή ·νη« 
σιμαΤον. 

* Αποστόλων  κανών  ξγ’  · συνόδου  ’ Αγκυρας  κβνώι 
γ’  * συνόδου  ζ"*  κανών  ξζ*. 

ΚΕΦΑΛ.  ΚΒ'.  — Περί  του  τους  έπισχόπους, 
και  πρεσβυτέρους,  καί  διακόνους,  και  πόντος  τού; 
τά  Ιερά  ψηλαφώντας,  ύφείλεΐν  άπέχεσθαι  τύν 
: οΙκείων  γαμετών. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  γ’,  δ*,  κε9,  ο*  * αν- 
όδου ζ"9  κανών  ιβ9,  ιγ’. 

ΚΕΦΑΛ.  ΚΓ'.  — Περί  κληρικού  χλευάζοντο; 
τους  άσθενεΤς. 

’Αποστόλων  κανών  πεντηκοστές  έβδομος. 

ΚΕΦΑΛ.  ΚΑ'·  — Περί  κληρικού  έαυτύν  ixpe- 
τηριόζοντος. 

’Αποστόλων  κανών  κγ’  · συνόδου  Νικαίας  xiw» 
α’·  σΟνόδου  α*  καί  β’,  έν  τψ  ναψ  τών  * Αγίων  'Αποστό- 
λων κανών  η’.  ’Λνάγνωθι  άνωτέρω  τά  παραγεγριρ- 
μένα  έν  τώ  ιδ9  κεφ.  του  α*  τίτ.  του  παρόντος  συν- 
τάγματος. 

ΚΕΦΑΛ.  ΚΕ'·  — Περί  κληρικών  άποστατων, 
καί  θυτών,  καί  μάγων,  καί  έπαοιδών,  καί  άστρο- 
ι λόγων,  καί  μαθηματικών,  και  περί  μαντειών,  ut 
φαρμακερών,  και  περιάπτων. 

’Αποστόλων  κανών  ξβ’*  συνόδου.  ’Αγκύρας  κανών 
α\  β9  · συνόδου  Λαοδικείας  κανών  λζ"  “ του  άγίου  Βι- 
σιλείου  κανών  ογ*. 

Κείμενον.  Περί  φάρμακών,  καί  μαθηματικών,  και 
τών  ύμοίων,κ.  τ.  λ.,  nsque  ad  δ δέ  παρά  τούτα  ποιώ 
άποτέμνεται. 

Σχόλιον.  Ή α9  διάτ.  τού  ιη*  τίτ.  τού  θ’  βιβλίου  τώ 
κώδικος  κεΤται  Ιν  βιβλίφ  τών  Βασιλικών  ξ*,  τίτ.  λί', 
κεφ.  κα’,  ούτως  Ιχοντι,  ώς  συνωψίσθη.  *Β  β’  διά:, 
τού  αυτού  τίτ.  και  βιβλίου  Ιστι  τού  αυτού  καί  τίτ. 
κεφ.  κβ*.  *Β  γ9  διάταξις  τού  αύτού  τίτ.  καί  βτβλίοη 
Ιστι  τού  αύτού  τίτ.  καί  βιβλίου  κεφάλαιον  κγ*.  Πλν 
ούκ  έγράφη  έν  τοΤς  Βασιλικοί;  ώς  εΤχε  λέξεως  πρό- 
τερον,  άλλ9  οδτω  φησί*  Καί  τύ  διά  θυσιών  μαντεύεσΟει, 

6 δέ  τοιούτος  ξίφει  τι μωρείσθω.  Καί  ύ τούτον  προ* 
τρεψάμενος,  η παρακλήσει,  η μισθφ,  Ιξορίφ  xit 
δημεύσει  ύπόκειται.  Καί  6 κατήγορων  τούτου  τού 
έγκλήματος  ο;κ  Ιστι  δηλάτωρ,  αλλά  μάλλον  έπάδΑου 
άξιοΟται.  Βλέπε  οΰ>  δτι  τύ  φιλανθρωπότερον  μιτόπι- 
σον  τά  παλαιότερα  νόμιμα,  σαι  ούχ  ώς  εΐχον  ώνα- 
μεως  πρότερον  κατεστρώθησκν  έν  τη  άνακαθέρσ tu 
’Ανηρέθη  γάρ  καί  τύ  καίεσθαι  τους  αύτουργούς,  **1 
τύ  δεπορτατεύεσθαι  τούς  προτρεψαμένους.  Πσαυτως 
παρείθπ  καί  το  τών  οιωνοσκόπων,  καί  τύ  μή  ιισιινίι 
τινά  έκ  τούτων  πρύς  τι  να,  κάν  ^ φίλος  αύτού.  Β*** 
λύθη  δέ  μόνον  τύ  διά  θυσιών  μαντεύεσθαι.  ΣηΜ^* 
φύν  τούτο.  *Β  δ*  διάτ.  τού  αύτού  τίτ,  καί  βιβλίου  τώ 


i 


1109  NOMOCANON.  — TIT.  IX,  CAP.  XX-XXV.  1110 


χώδικος,  Ιστι  του  αύτού  τίτ.  και  βιβλίου  των  Βασι- 
λικών κεφ.  κδ*.  Πλήν  ουδέ  τούτο  κατεστρώθη  ώς 
εκειτο  έν  τψ  πλάτει,  άλλα  παρείθη  τύ  μή  τιμωρεΤ- 
σθαι  τους  πρύς  θεραπείαν  των  σωμάτων,  ή πρύς  εύ- 
ετηρίαν  των  καρπών  ποιούντάς  τι  μαγικήν,  καί  Απέ- 
χοντας βροχήν,  ή χάλαζαν  καί  κατεστρώθη  τύ  κεφ. 
ουτω.  Ή διάτ.  φησί  το#  έπιτηδευσάμενον  γοητείαν 
Ιλχουσαν  εις  Ιρωτα  τούς  σωφρονας  λογισμούς,  ή 
κατά  σωτηρίας  άνθρώπων  μηχανησάμενον  δημεύσει 
καί  έξορίφ  τιμωρεΤσθαι.  Μη  προσχης  ούν  τοΤς  έν  τψ 
κειμένψ  γεγραμμένοις,  αλλά  τοΤς  τεθέτσιν  έν  τψ  Βα- 
σιλικψ  δτι  καί  άπύ  τών  νόμων,  και  άπύ  τών  έντύς 
κειμένων  κανόνων  ώρισται  τιμωρεΤσθαι  μή  μόνον 
τούς  διά  τινα  αιτίαν  μαγικά  τινα  ποιούντάς,  άλλά 
καί  τούς  προσερχομένους  αύτοΤς,  καν  δήθεν  άγαθού 
τίνος  χάριν  ποιώσι  ζήτησιν,  ώς  8ταν  περί  ευφορίας 
καρπών  έρωτώσιν.  ϋσ ούτως  καί  ή ε*  διάτ·  του 
αύτού  βιβλίου  καί  τίτ.  τού  κώδικος,  2στι  τού  αυτού 
βιβλίου  καί  τίτ.  τώ#  Βασιλικών  κεφ.  κε’,  ο3τω  φά- 
σκων  · Μηδείς  έρωτάτω  τινά  μαντικήν  έπαγγελλόμε- 
Vov  * οί  όέ  ΧαλδαΤοι  καί  ot  μάγοι  μηδέ  έν  αύταΤς  ταΤς 
μαντείαις  έαυτούς  παρεχέτωσαν,  άλλά  κεφαλικώς  τή 
διά  σιδήρου  τιμωρίφ  ύποκείσθωσαν. 

"'Ετερον  σχόλιον.  Σημείωσαι  άπύ  τών  καταστρωθει- 
σών  διάτ.  έν  τή  Ιρμηνείφ  τού  παρόντος  κεφ.δτι  καν  ύπύ 
τών  διγέστων,  καί  άπύ  τών  κωδίκων  τών  πρύ  τής  άνα- 
καθάρσεως  πολιτευόμενων  τή  κεφαλική  τιμωρίφ  περιεί- 
χετο  καί  τύ  καίεσθαι,  καί  άποτεμνεσθαι  και  φουλκίζε- 
σΟ οι, άλλά  ύ ποιήσας  την  άνακάθαρσιν  τών  νόμων  Βασι- , 
λικών,  καί  συνθέμενος  τά  Βασιλικά  ούκ  έδέξατο  ταύτα, 
άλλά  τάς  άπύ  τών  κωδίκων  διατάξεις  καταοτρώσας 
έν  τοΤς  ΒοσιλικοΤς  τά  τρία  ταύτα  ού  προσέθετο.  Μή 
γούν  έναντιιοΟής  τοΤς  έν  τψ  να*  τίτ.  τού  ξ*  βιβλίου  κει- 
μένοις  νόμοις,  διγέστοις  ούσι,  καί  λέγουσι  κεφολικήν 
είναι  τιμωρίαν,  καί  τύ  καίεσθαι  τινας,  άποτέμνε- 
σ6αι,  καί  φουλκίζεσθαι,  Εί  γάρ  αί  διατάξεις  αΐ  με- 
ταγενέστεροι αί  ταύτα  διοριζόμενοι  ούκ  έδέχθησαν, 
στολλφ  πλέον  τά  δίγεστα.  Πρόσεχε  ούν  τοΤς  έν  τψ 
λθ*  κεφ.  κατεστρωμένοις  νόμοις  μεταγενεστέροις  οδσι, 
κα\  μή  τοΤς  διγέστοις  ώς  παλαιοτέροις  καί  σχολάσασι. 

"'Ετερον  σχόλιον.  Σημείωσαι  καί  άπύ  τού  παρόντος 
κε*  κεφ.  δτι  ώσπερ  τύ  καίεσθαί  τινας  ούκ  έδέξατο  6 
βασιλεύς  καθώς  ειπομεν  είς  τήν  τού  παρόντος  κεφ.  έρ-  j 
μηνείαν,  ούτως  ουδέ  τό  άποτέμνεσθαι  ή τοι  άποκεφαλί- 
ζεσθαι  τούς  Χαλδαίους  καί  τούς  μάγους,  άντί  τούτου 
διά  σιδήρου  τιμωρία  έτράπη.  * Απλώς  ούν  συναγαγών 
καί  άπύ  άλλων  πολλών,  ού  μεν  δέ  καί  άπύ  τούτων  μή 
εΤνα>  τιμωρίαν  κεφαλικήν  τύν  άποκεφαλισμύν,  τύ  κα ίε- 
σθαι,  τύ  φουλκίζεσθαι,  τύ  λιθοβολεΤσθαι,  τύ  είς  βαθύν 
βίπτεσθαι,  άλλά  άπ*  άνθρώπινον  θάνατον,  τιμωρίαν  δέ 
κεφαλικήν  είναι  τύν  περιορισμύν,  τήν  τύφλωσιν,  τήν 
έκ τομήν  τής  χειρύς,  καί  τά  λοιπά  δσα  καί  Ις  τροφής 
καιρύν  διδόασι  τψ  τιμωρουμένψ,  καί  τού  έπταισμέ- 
νου  άπόστασιν,  διά  τύ  έπίπολυ  τιμωρεΤσθαι,  είπέ  όχι 
οσα  νόμιμα  εύρίσκονται  έ#  τοΤς  ΒασιΑικοΤ*  ύπεναντία 
τ-ρ  παρούσφ  διδασκαλίφ  δίγεστά  είσι,  καί  ούκ  όφεί- 


> dem  Iit.  et  lib.  cod.  est  ejusdem  tit  el  lib.  Basii, 
cap.  24.  V»  rum  neque  boc  insertum  eet, quemad- 
modum positum  fuerat  ad  longum:  sed  praetermis- 
sum est,  ne  punirentur,  qui  medendi  corporibus, 
aut  fructuum  proventum  uberem  conservandi  cau- 
sa magicum  quidpiam  facerent, et  imbres  aut  gran- 
dines prohiberent.  Atque  [illud  quidem]  caput 
hunc  ad  moium  insertum  est.  Const.  ait,  quod 
qui  magicarum  artium  exercitio  pudicos  animos 
ad  libidinem  traxerit, aut  contra  salutem  hominum 
[aliquid]  molitus  fuerit,  confiscatione  et  exsilio 
puniatur.  Ne  ergo  animum  illis  adhibeas,  quae  in 
textu  scripta  sunt,  sed  quae  posita  sunt  in  Basii. 
Quoniam  el  a legibus,  ei  ab  illis  quae  in  textu  po- 
sita sunt,  definitum  est,  ut  puniantur  non  solam 
i qui  propter  aliquam  causam  magica  quaepiam  fa- 
ciunt, verum  etiam  qui  ipsos  accedunt  : tametsi 
tanquam  boni  cujuspiam  causa  [quidquam]  ex- 
quirant, velut  quando  de  ubertate  fructuum  con- 
sulunt. Similiter  etiam  constit.  5 ejusdem  tit.  et 
lib.  cod.  est  ejusdem  lib.  et  tit.  Basii. cap.5, quod 
ita  ait : Nemo  divinandi  artem  profitentem  con- 
sulat. Chaldaei  et  magi  ne  in  ipsis  quidem  divi- 
nationibus se  [consulendos]  praebeant,  et  in  ca- 
pitale supplicium  ferri  obnoxii  sint. 

Aliud  scholium. Nota  etiam  ex  insertis  praesen- 
tis 25  cap.  interpretationi  constitutionibus,  quod 
tametsi  ex  dig.  et  cod.  quae  ante  repurgationem  in 
republica  obtinuerunt, capitali  supplicio  compre- 
henderetur concremari,  decollari,  et  in  furcas 
suspendi : non  tamen  imperator  qui  legum  repur- 
galionem  fecit, et  Basilica  composuit,  illa  recepit, 
et  constitutionibus  ex  cod.  basilicis  insertis  haec 
tria  non  apposuit.  Ne  igitur  adverseris  positis  in 
tit.  i lib.  lx,  legibus,  qua  digesta  sunt : et  capi- 
tale supplicium  esse  concremari,  decollari,  et  in 
furcas  suspendi,dicunl.Si  enim  qua  hac  statuunt 
constitutiones,  cum  recentiores  sint, non  recepta 
sunt : multo  [profecto]  minus  [sunt  recepta]  dige- 
sta. Applica  igitur  animum  cap.  38  insertis  legi- 
bus,ut  qua  juniores  sint:  non  autem  digestis, qua 
vetustiora  sunt,  nec  ullam  amplius  functionem 
habent. 

Aliud  scholium . Nota  item  ex  prasenti  25  cap. 
quod  quemadmodum  ut  aliqui  concrementur,  ab 
Jmperalore  (quomodo  in  prasentis  cap. interpre- 
tatione diximus)  non  receptum  est : ita  neque  ut 
Chaldai  et  magi  decollentur,  sed  pro  hoc  ferre 
poena  injuncta  est.  Breviter  igitur,  decollari, con- 
cremari, in  furcam  suspendi, lapidari,  in  profun- 
dum projici,  non  capitalem  poenam,  sed  diram 
mortem  esse:  capitalem  autem  poenam  esso  depor- 
tationem, excaecationem,  manus  exsectionem,  et 
reliqua  quae  reditus  tempus  punito  dant, et  ut  diu 
qui  deliquit, puniatur, [illum  omnino]  exterminant; 
cum  ex  aliis  multis,  tum  vero  etiam  ex  his  colli- 
gens, dic,quod  quaecunque  jura  praesenti  doctrinae 
contraria  in  Basii,  inveniuntur,  digesta  sint,  nec 
(quia  jure  receptum  sit,  ut,quando  constitutiones 


1111 


PHOTII  PATRIARCHA!  CP. 


1112 


el  digesta  de  una eademque  [re  diversa]  statuunt, 
ili»  digestis  praeferantur)  auctoritatem  juris  obti- 
nere debeant:  et, quod  legibus  omnibusque  Novel- 
lis, ut  benignius  leges  interpretemur,  atque  ita 
sententias  feramus,  placeat.  Ne  itaque  mireris, 
concilium  Constantinopolitanum  temporibus  san- 
ctissimi illius  patriarcha  domni  MichaelisOxitae, 
ut  Bogomili  concremarentur,  et  statuisse  et  man- 
dasse. Veri  enim  simile  est,  de  legibus  tunc  tra- 
ctatum non  fuisse.  Quin  potius,  quod  Bogomili 
mordicus  et  obstinate  suae  haeresi  inhaerentes, tan- 
quam  [constantiae  suae]  testimonium,  concrematio- 
nem praecipuerint,  Ego  autem  sciens  nullum  un- 
quam canonem  supplicium  permisisse  (non  enim 
ecclesiastica  lex,  sed  civilis,  corporales  poenas 
novit), etiamnum  miror, quomodo  concilium  istius- 
modi  tum  tulerit  sententiam. Siquidem  excidere  e 
Christianorum  corpore  haereticos  docti  sumus  : 
supplicio  autem  ipsos  afficere  non  didicimus.Ve- 
rum  cum  obstinati  sunt,  civili  legi  tradimus,  at- 
que a magistratibus  in  illos  sententi»  feruntur. 

Textus . Const.  6.  Qui  elementa  turbant,  etc., 
usque  ai  deportentur,  ut  pag.  289. 


λουσι  κρατεΐν  * νενόμισται  γάρ  «ροτιμοτέρας  είναι 
τάς  διατάζεις  των  διγέστων  ένθα  περί  τού  αύτού  κα\ 
ένύς  νομοθιτούσί  τι.  Καί  δτι  τοΤς  νόμοι;  δοκεΤ  καί 
πάσαις  ταΤς  ΝεαραΤς  έπί  τύ  φιλατθρωπόχερον  τούς 
νόμους  έρμηνεύεσθχι,  καί  ούτω  τάς  άποφάσεις  γίνε- 
σθαι.  Μη  γούν  θαυμάσης  δτι  ή έν  Κωνσταντινουπόλει 
σύνοδος  έπί  των  Ημερών  τού  άγιωτάτου  πατριάρχου 
κυρίου  Μιχαή)  τού  *θξιιτ.  διέγνω,  καί  έπέτρσχε 
καυθηναι  Βωγομίλους.  Είκος  γάρ  έστι  μή  τρακται- 
σθηναι  τότε  τούς  νόμους,  καί  μά)λον  δτι  τόεβ  άμε- 
ταθετως  εχοντες  της  οίκειας  αίρέσεως  οΐ  Βωγόμιλοι 
ώς  μαρτύριον  πρυ^ρποζον  την  καύσιν.  *Εγώ  δέ 
ειδως  μηδέν α κανόνα  έπιτρέψαι  ποτέ  τιμωρίαν,  δτι 
μηδε  οΤδεν  b εκκλησιαστικός  νόμος  σωματικά;  τεοι- 
νάς,  άλλ*  δ πολιτικός·  Και  Ιχι  θαυμάζω  πως  τοιαύτην 
διαίγνωσιν  τότε  ή συνόδος  έξεθετο,  έχκόπτειν  γαρ  Ιχ 
τού  σώματος  των  Χριστιανών  τούς  αιρετικούς  δεδι- 
δάγμεθα,  τιμωρεΤν  δε  αύτούς  ούκ  έμάθομεν,  άλλά 
άμεταθέτους  όντας  παραδιδόναι  τφ  πολίτικη»  νόμφ, 
καί  παρά  των  άρχοντων  τάς  κατά  τούτων  άποφάσαις 
έκφερεσθαι. 

Κείμενον.  Αιάτ.  ζ"'  01  τά  στοιχεία  ταράσσοντας, 
ή τούς  έχθρούς,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  ή τά  τής  Ιδίας 
θρησκείας  δημοσιεύοντες,  δεπορτατεύονται.  SupTl 


Scholium . Nota  etiam  ex  praesenti  cap.  quod 
neque  ut  a bestiis  interimantur,  qui  per  manes 
inimicos  suos  occidunt,  receperit  const.6.  Basii, 
inserta : sed  etiam  hos  gladio  puniri  constituerit. 
Attendas  igitur  paulo  ante  scriptae  nostrae  inter- 
pretationi. Const.  6,  ejusdem  tit.  et  lib.  cod.  est 
tit.  39,  lib.  lx  Basii.  29,  qnod  sic  habet  : qui  ad 
nocendum  hominibus  manes  evocant,  gladio  pu- 
niuntor. Constitutio  7,  est  cap.  ejusdem  tit.  et 
lib.  xxvij,  quod  ita  ait : Dignitatibus  praediti 
tormentis  non  sunt  obnoxii,  nisi  in  crimine  laesae 
majestatis.  Sed  etsi  qui  magi,  aut  qualemcunque 
divinandi  artem  modice  profiteri  deprehensi  fue- 
rint, nullo  dignitatis  privilegio  utuntor.  Convenit 
enim  ipsorum  facinori, ut  poenas  luant,  si  in  co- 
mitatu [principis]  id  committant.Vide  Igitur,  quo- 
modo hic  quoque  aruspices  quique  ex  somniis  di- 
vinant,omissi  sint,  ac  qualiscunque  divinatio  latius 
prohibeatur.  Similiter  etiam,  ut  negantes  contra 
generalem  regulam, qu»  accusatores  [criminatio- 
nem] probare  vult,  omnino  [in  aculeo  ungulis] 
sulcentur,  omissum  est.  Constit.  8 est  cap.  28 
ejusdem  39,  tit.  quod  sic  habet,  ut  in  compendio 
propositum  est  Const.  9,  est  ult  cap.  tit.  39 
ejusdem  l lib.,  quod  eadem  narrat.  Constit.  3 
tit.  4 lib.  i cod.  est  cap.  26  tit.  17  lib. vit, quod  ita 
habet : Primo  Paschali  die,  etiam  nulla  speciali 
imperatoria  jussione  in  hoc  praeveniente,  omnes 
qui  in  carceribus  sunt,  absolvantur  : nisi  si  aut 
sacrilegos,  aut  adulter,  aut  virginum  raptor,  aut 
sepulcrorum  violator,  aut  veneficus  sit  : nisi  fal- 
sam monetam  exceptet:  nisi  vel  homicida  velpar- 
rlcida,vel  adversus  principem  urbemve  (quid  piam] 
tfiolitus  sit  Const,  vero  10  tiM  lib.  b cod.  est 


pag·  289. 

Σχόλιον.  Σημείωσαι  κΐί  anb  τού  παρόντος  κ*φ·  δτι 
ούδε  τύ  θηρίοΐΓ  άναιρεΤσθαι  τούς  διά  δαιμόνων  φο- 
νεύοντας τούς  έχθρούς  αυτών,  έδέζατο  ή £ιάτ.  ή **τα- 
στρωθεΐσα  έν  τοΤς  Βασιλικοί;,  άλλά  καί  τούτους  ςίφει 
τιμωρεΐσθαι  διωρίσατο,  πρόσχες  ούν  τη  όπισθεν  γε- 
γραμμένη  έρμηνείφ  ημών.  Η ζ**  διάτ.  τού  αύτού  τιτ. 
καί  βιβλίου  τού  κώδικος,  Ιστι  τού  λθ*  τίτ.  τού  ξ*  βι- 
βλίου των  Βασιλικών  κεφ.  κζ**, ούτως  έχον·  01  είς  βλά- 
βην άνθρώπων  δαίμονας  έπικαλούμενοι  ζίφει  τιμωρεί- 
σθωσαν.  Ή ζ*  διάτ.  Ιστι  κεφ.  τού  αύτού  τίτ.  βιβλίου  κζ* 
λέγον  ούτως  * Οί  άξαοματικοί  ούχ  ύπόκεινται  βασά- 
νοις  εί  μή  feni  της  καθοσιώσεως.  El  δε  καί  τινες 
εύρεθωσι  γόητες,  ή οΙανδ^ποτε  μετρίαν  έπαγγαλλό» 
μενοι  μαντείαν  μηδε νί  προνομίφ  άξιώματος  κεχρή- 
σθωσαν.  Πρέπει  γάρ  τψ  γινομένφ  παρ*  αυτών  άμζρ- 
τήματι  το  τιμωρεΐσθαι  αύτούς  έαν  έν  τφ  κομιτάτφ 
τοιούτον  άμαρτήσουσιν.  *ΐδε  γούν  ώς  καί  ένταύθα 
παρείθη  τ6  των  οίωνοσκόπων  καί  τύ  των  μσντευο- 
μενών  δι*  όνείρων,  καί  έκολασθη  πλατότερον  το  όσεωσ- 
δήποτε  μαντεύεσθαι.  Ωσαύτως  παρείθη  καί  το  ξεε- 
σθαι  τούς  άρνουμένους  πάντως  κατά  την  καθόλου 
παράδοσιν  την  άπ αιτούσαν  άποδεικνύειν  τούς  κατ- 
ηγόρους. *Η  η’  διάτ.  Ιστι  κεφ.  κη*  τού  αυτού  λθ*  τίτ. 
ούτως  Ιχον  ώς  συνωψίσθη.  Έ θ’  διάτ.  Ιστι  κεφ. 
τελευτά  Τον  τού  λθ*  τίτ.  του  αυτού  ζ*  βιβ.  τά  αυτά 
διεζιδν.  *Η  γ*  διάτ.  τού  δ'  τίτ.  τού  α*  βιβ.  τού  κώ- 
δικός  Ιστι  κεφ.  κζ"*  τού  ιζ*  τίτ.  τού  ζ*  βιβλίου  οδ- 
τως  Ιχον  · Τη  πρώτη  των  Πάσχαλίω#  ημερών,  και 
μή  βασιλικής  Ιδικης  έπί  τούτφ  καταλαδούσης  κε- 
λεύσεως,  πάντες  οΐ  έν  φυλακαΐς  άπολυέσθωσαν,  αΐ  μη 
άρα  Ιερόσυλος  έστιν,  ή ^0(χύς,  ή παρθένων  αρπαξ,  ή 
τυμβωρύχος,  η φαρμακύς,  ή μονίταν  πλάστην  Ιση 
καταδεζάμενος,  ή φονεύς,  11  πατροκτονος,  ή **τά 
βαειλέως,  πολεως  μηχανη^άμινος,  Καί  ή 4ι^τ. 


1113  NOMOCANON.  - TIT.  IX,  CAP.  XXV.  1114 

του  S9  τίτ.  του  α9  βιβλίου  του  κωδικός,  Ιστι  κεφ· Λ cap.  17  tit.  1 lib.  I ΒββίΙ.  quod  8IC  habet,  Ut  M 

ιζ9  του  α9  βιβλίου  των  Βασιλικών,  ούτως  Ιχον,  ώ;  compendio  propositum  est. 

συνωψίσθη. 

Κείμενον.  Καί  τίτ.  ια9  του  αύτού  βιβλίου  διάτ.  β\  TextUS . Et  tit.  11,  ejasdem  lib.  COnStit.  2. 

Μηδείς  δια  σπλαγχνοκοπίας,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  καί  Nemo  etc.,  usque  ad  probatum  fuerit  crimen,  ut 
βασάνων  καί  συμφώνων  καταθέσεων.  Supra  pag.  289,  pQQ·  289-290. 

290. 

Σχόλιον.  *H  β9  διάτ.  τού  α9  βιβλίου  του  κώδικος  Scholiutn.  Const.  2 tit·  11,  lib.  I,  cod.  est 
Ιστι  χ«φ.  ζ*  του  α9  τίτ.  του  α9  βιβλίου  των  Βασιλι-  cap.  7,  tit.  1,  lib.  I Basii,  quod  ait  \ Nemo  jecUT 
*ών  λέγον.  Μηδείς  ήπαρ  καί  2γκατα  καθορών  ζη-  et  exsta  inspiciens, crucifixionis  poenam  formidans 
τείτω  τά  μέλλοντα  την  έκ  τής*σταυρώσεως  τιμώ-  futura  explorato.  Constit.  8 tit.  17  lib.  V cod. 
ρίαν  άγωνιών.  V διάτ.  του  ιζ’  τίτ.  του  ε9  βιβλίου  non  est  posita  in  Basii.,  quod  [videlicet,]  qua  in 
του  κώδικος  ούκ  έτέθη  είς  τα  Βασιλικά  ώς  άρχουν-  novella  117  de  repudiis  comprehenduntur,  SUffi- 
των  τών  περι&χομένων  iv  τή  περί  βεπουδίων  ριζ9  ciant.  Docet  enim  inde  etiam  dirimi  conjuges, 
νεαρ$  τή  κείμενη  έν  βιβλίψ  κη9  τών  [Βασιλικών  τίτ.  ζ9  quod  alter  alterius  vitae  malis  artibus  aut  veneficio 
καί  τή  ριζ9  τή  κείμενη.  'Ομοίως  αυται  γάρ  Ιιδά-  β insidiatus  sit.  [Est  autem]  posita  in  lib.  Basii.  28, 
σκουσι  διαζεύγνυσθαι  τούς  δμοζύγους,  καί  έκ  του  tit.  et.  Similiter  117,  const.  2,  tit.  65,  lib.  vii,  est 
βουλεύσασθαι  θάτερον  έξ  αυτών  διά  γοητείας  ή cap.  136,  tit.  1 , lib.  IX  Basii,  quod  ita  dicit  : Qui 
φαρμαχείας  κατά  της  τού  έτέρου  ζωής.  *Β  β9  διάτ.  manifeste  de  criminibus  convicti  sunt,  et  confessi, 
τού  ξε#  τίτ.  ζ9  βιβλίου,  Ιστι  κεφ.  ρλζ"9  τού  α9  τίτ.  τού  non  amplius  provocare  possunt.  Neque  vero  te- 
θ9  βιβλίου  τών  Βασιλικών,  λέγον  ούτως,  ol  φανερώς  mere  rei  voci  credendum  est.  Nota  autem  quod, 
έπι  άμαρτήμασιν  έλεγχθέντες,  και  καταθέμενοι  ούκ  quanquam  ipsa  COnst.  de  IIS  Solum  qui  veneficii 
!τι  δύνανται  έκκαλέσασθαι,  ούτε  δέ  χρη  προπετώς  damnantur, tractet : is  tamen  qui  Basii. composuit, 
πιστεύειν  τή  φωνή  τών  κρινομέ*ων,  καί  σημείωσαι  de  quibuscunque  criminum  reis  legem  hanc  pro- 
δτι  κάν  τύ  πλάτος  περί  μόνων  τών  έπί  γοητείφ  κα-  posuerit.  Nota  item  quod  in  fine  dicitur,  ne  facile 
ταδικασθέντων  διελάμβανεν,  άλλ9  δ τά  Βασιλικά  συν-  iis  credatur,  qui  adversum  se  confitentur.  Qaaeras 
θέμενος  περί  πάντων  τών  έπί  άμαρτήμααι  κριθέντων  [vero  etiam  lib.  LX,  tit.  50,  cap.  1, thema  7,  quod 
xb  νόμιμον  έξέθετο.  Σημείωσαι  δέ  καί  τύ  εϊρημένον  sic  ait : Non  est  credendum  confessionibus  ΓβΟ- 
έν  τφ  τέλει,  περί  τού  μη  πιστεύεσθαι  εύχερώς  τούς  rum,nisi  etiam  evidens  probatio  judicem  instruat, 
καθ’  έ αυτών  δμολογουντας.  Ζήτει  και  βιβλίον  ξ*  et  lib.  η,  tit.  4,  cap.  1,  quaeque  illic  annotata 
τίτ.  v9  κεφ.  α9  θέμα  ξ9  λέγον,  ού  δεΤ  πιστεύειν  καταθέ-£  sunt.  Const.  3 tit.  41  lib.  IX  cod.  est  cap.  25 
σεσι  τών  κρινομένων,  εί  μη  καί  άπύδειξις  διδάσκει  τον  tit.  50  lib.  LX  Basii,  quod  dicit  : Si  mulier  aCCU- 
δικαστήν.  Καί  τουθ9  βιβλίου  τίτ.  δ9  κεφ.  α9  καί  τά  έκετ  setur,  tanquam  veneno  maritum  suum  occiderit, 
παραγεγραμμένα.9Η  γ9  διάτ. τού  μα9  τίτ,  τού  θ9  βιβλίου  et  adversus  illam  servi  non  solum  proprii,  sed  et 
τού  κώδικος,  Ιστι  κεφ.  κε9  τού  ν9  τίτ.  τού  ξ9  βιβλίου  alieni  examinentur : primum  autem  alieni,  sitque 
τών  Βασιλικών  λέγον  * έάν  γυνή  έγκαλεΐται  ώς  φαρ-  verum  demonstratum  argumentum  : ip9a  quoque 
μά/οις  φονεύσασα  τέν  ίδιον  άνδρα,  καί  δούλοι  κατ’  mulier  torquetur.  Const.  16  tit.  47  lib.  IX  cod. 
αυτής  ού  μόνον  ίδιοι,  άλλά  καί  άλλάτριοι  έξετάζον-  est  cap.  56  tit.  51  lib·  lx,  quod  ait : Ne  facile 
ται,  πρώτον  δέ  οί  άλλάτριοι,  κάί  Ijj  δείγμα  δειχθή  judex  capitalis  poenae  [sententiam]  proferto  : nisi 
άληθΙς,  καί  αύτή  ή γυνή  βασανίζετάι.  Ή ιζ”9  διάτ·  prius  reus  per  suam  confessionem,  aut  testium 
τού  μζ9  τίτ.  τού  θ9  βιβλίου  τού  κώδικος  Ιστι  κεφ.  νζ"9  interrogationem  sive  tormenta  ita  convictus  sit, ut 
τού  να9  τίτ.  τού  ξ9  βιβλίου  λέγον,  μή  προχείρως  vi χ sibi  ipsi  adversari  possit.  Caeterum  praesens 
6 αρχών  κεφαλικήν  τιμωρίαν  έκφερέτω  εί  μή  πρώ-  cap.  etiam  ad  thema  7,  cap.  1,  tit.  50,  lib.  LX, 
τον  6 έναγάμενος  διά  τής  οίκείας  δμολογίας,  ή διά  interpretare. 

τής  τών  μαρτύρων  έρωτήσεως  ήτοι  τών  βασάνων  ούτως  έλεγχθή,  ώστε  σχεδέν  μηδέ  έαυτψ  δύνασθαι.  Πλήν 
καί  xb  παρέν  κεφ.  προς  xb  ζ9  θέμα  τού  α9  κεφ.  τού  ν9  τίτ.  τού  ξ9  βιβλίου  έρμήνευσεν. 

Κείμενον.  Και  βιβλίον  ι9,  τίτ.  ιε9,  διάτ.  α9,  βτι  "Εξ-  D Textui . Et  lib.  10,  tit.  15,  COnlt.  1.  Licet 
εστιν  έκάστφ,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  περί  Μανιχαίων  νο-  unicuique,  etc.,  usque  ad  profligatur,  tit  pag, 
μοτηθέντα.  Supra  pag.  290,  291.  290,  291. 

Σχόλιον.  *H  α9  διάτ.  τού  ιε9  τίτ.  τού  ι9  βιβλίου  ScholiUfU.  Const·  1,  tit»  15,  lib.  X,  Cod.  est 
Ιστι  κεφ.  ιγ9  τού  ζ9  τίτ.  του  ν^9  βιβλίου  τών  Βασιλι-  cap.  43,  tit.  7,  lib.  Basii.  LVI,  quod  SIC  ait  : Ut  In 
κών,  ουτω  λέγον.  Μηδείς  έπιδιδότω  δεήσεις  έφ  φ τε  suisaut  alienislocis  thesaurum  quaerere  permitta- 
έπιτραφήναι  έν  Ιδίοις  τόποις  ή Ιν  άλλοτρίοις  άναζη-  tur,nemo  preces  offerto.  Neque  tanquam  ipse,  vel 
τεΐν  θησαυρόν,  μήτε  ώς  εύρών  αυτές  θησαυρόν,  μήτε  tanquam  alius  quispiam  thesaurum  invenerit, 
ώς  έτέρου  τινές  εύρόντος  διδάτω  δεήσεις  ( εί  μέν  γάρ  [quisquam]  Supplicato.  Nam  si  quidem  In  SUIS  lo- 
έν  Ιδίοις  τόποις  τις  χωρίς  πάσης  μυσαρας  θυσίας,  ή cis, sive  nullo  scelerato  sacrificio  aut  alia  quapiam 
άλλης  τινδς  τέχνης  νάμόις  άπηγορευμένοις  εύρη  arte  legibus  vetita  thesaurum  (id  est,  conditas  ab 
θησαυρέν,  τούτ9  Ιστι  χρήματα  άποτεθέντα  παρά  τινων  aliquibus  peCUDtas  [longo]  tempore  ignoratas)  in- 
ήγνοήμίνα  τφ  χρόνψ,  κεχρήσθαι  τοίς  εύρεθετσιν  venerit,  inventis  libere  fruitor : neque  ulliDei  be* 


if  15  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  1116 

neficium  ad  illuni  calumniandum  convertunto.  A άδεώς,  καί  μη  τήν  του  θεού  φιλοτιμίαν  είς  την  κατ’ 
Postquam  vero  hoc  lege  concessum  est,  super-  αυτού  συκοφαντίαν  πρεπέτωσάν  τινες.  * Επειδή  τοί- 
fluum  fuerit  de  eo  preces  offerre  : quippe  cum  νυν  τούτο  νόμψ  έπιτέτραπται,  και  περιττόν  έστι 
princeps  omnium  preces  praevenerit.  In  alieno  δεήσεις  έηιδιδόναι  περί  τούτου,  ώς  του  βασιλέας 
ρΟΓΓΟ  loco,  neque  invito  neque  |nonj  volente  aut  τάς  πάντων  δεήσεις  προφθάνοντες.  ’Εν  άλλοτρίφ  δε 
ignorante  domino,  quisquam  thesaurum  quaerere  τόπψ  μηδε  άχοντος,  μήδε  βουλομένου  τού  δεσπότου, 
audeto  : sed  sive  preces  obtulerit,  sive  non  obla-  ή άγνοούντος  αολμάτω  τις  άναζητεΤν  θησαυρόν,  άλλά 
iis  precibus  contra  hanc  legem  iu  alieno  loco  είτε  δέησιν  έπιδεδωχως,  είτε  και  χωρίς  δεήσ'ως 
scrutando  thesaurum  invenerit  : inventa  ad  loci  έρευνήσας  παρά  τούτον  τον  νόμον  εύρη  τις  έν  *>λο· 
dominum  pertinento  : inventor  autem  tanquam  τρίψ  τόπψ  θησαυρόν,  διαφερέτω  μεν  τώ  δεσπότη 
qui  legem  temeraverit,  vehementer  punitor,  τού  τόπου  τά  εύρεθέντα,  δ δε  ευρών  ώς  παραβάς  ών 
Quod  si  cum  neque  quaBSisset,  r.eque  preces  ob-  νόμον  σφοδρώς  τιμωρείσθω.  ’Εάν  δέ  ούδέ  ζητήσας, 
tulisset,  sed  dum  forte  araret,  aliasve  alienam  ούδε  δεήσεις  έπιδεδωκώς,  άλλα  kv  τφ  τυχόν  άροτριφι 
terram  coleret,  non  perscrutandi  studio  in  alieno  την  γην  η άλλως  πώς  γεωργών  την  άλλοτρίαν  γην 
loco  aliquis  thesaurum  repererit  : inventorum  ού  κατά  σπουδήν  Ερευνών  εύρη  τις  έν  άλλοτρίφ  τόπψ 
dimidium  ipse  lucrator,  alterum  vero  loci  domino  B θησαυρόν,  το*  μεν  ήιχισυ  των  εύρεθέντων  αυτός  κερ- 
datO.  Quaeras  etiam  iib.  Basii.  XV,  tit.  1,  cap.67,  δαινέτω,  τό  δε  ήμισυ  διδότω  τφ  δεσπότη  τού  τόπου. 
COOSt.  1,  tit.  7,  lib.  1 cod.  est  cap.  23,  tit.  54,  Ζητεί  καί  βιβλίον  χών  Βασιλικών  ιε*,  τίτ.  α’,  κεφ.  ξ\ 
lib.  Basii.  LX,  quod  expresse  habet,  Ut  scriptum  ή α*  διάτ.  τού  ζ’  τίτ.  τού  α*  βιβλίου  τού  κώδικος, 
est.  Const.  2 ejusdem  tit.  et  lib.  est  cap.  24,  Ιστι  κεφ.  κγ’  τού  νδ’  τίτ.  τού  ξ’  βιβλίου  χών  Βασι- 
ejusdem  tit.  et  lib.  Basii.,  quod  sic  habet,  ut  in  λικών  ούτως  Ιχον  βητώς,  ώς  kYpa^n.  ’Β  β’διάτ. 
Compendio  propositum  est.  Const.  3 est  cap.  25,  τού  αύτόύ  τίτ.  κα\  βιβλίου  Ιστι  κεφ.  κβ*  τού  αυτού 
quod  sic  habet  : Qui  sanctum  baptisma  prodit,  ‘τίτ.  καί  βιβλίου  των  Βασιλικών,  ούτως  Ιχον  ώς  συν· 

testimonium  non  dicit,  neque  testamentum  fa-  ωψίσθη.  'Β  γ’  διάτ.  Ιστι  κεφ.  κε*  ούτως  Ιχον  · 'ο 

cit,  neque  ulli  in  haereditate  succedit.  Apostata  προδιδούς  τό  άγιον  βάπτισμα  ού  μαρτυρεί,  ούχι 
enim  habetur.  Animadverte  igitur,  id  quod  in  διατίθεται,  ούτε  άλλον  διαδέχεται,  Αποστάτης  γάρ 
textu  positum  est,  ne  [videlicet]  istiusmodi  cum  νοείται.  Πρόσχες  ούν  ότι  τό  κείμενον  έν  τφ  πλάτιι 
hominibus  conversentur,  et,  ne  ipsi  poenitentiae  περί  τού  μη  συναναστρέφεσθαι  τούς  τοιούτους,  καί 
tempus  habeant,  non  esse  additum  in  Basii.,  s«d  περί  τού  μή  Ιχειν  αυτούς  καιρόν  μετάνοιας,  ού 
tanquam  ab  humanitate  alienum,  expulsum.  Ita-  προσεχέθη  kv  τοΤς  Βασιλικούς,  άλλ’  έδιώχθη  ώς  Αφιλα, 
que  propter  haec  etiam  Basii,  architecto  suntc  ανθρωπόχερον,  εύχαρισχέο*  ούν  τφ  συνθεμένψ  τα 
agendae  gratiae.  Novella  Justiniani  37,  quae  de  Βασιλικά,  και  διά  τούτο,  ή λζ’  Ιουστινιάνειος  νεαρά 
Ecclesiis  Africanis  [tractat],  non  est  inserta  ή περί  τών  Εκκλησιών  ’Αφρικής  ού  κατεστρώθη 
Basii.  Const.  4 memorati  7 tit.  lib.  1 cod.  est  είς  τά  Βΐσιλικά.  'B  3’ διάτ.  τού  διαληφθέντος  ζ’  τίτ. 
cap.  26,  dicti  54  tit.  lib.  LX,  quod  sic  habet,  Ut  τού  α*  βιβλίου  τού  κώδικος,  Ιστι  κεφ.  τού  βη- 
in  compendio  propositum  est.  Const.  5 est  cap.  θέντος  νδ’  τίτ.  τού  ξ’  βιβλίου  ούτως  Ιχον  ώς  συν- 
27  ejusdem  tit.  et  lib.  quod  eadem  recenset,  ωψίσθη.  'Β  ε’  διάτ.  Ιστι  κεφ.  κζ’  τού  αυτού  τίτ. 

Const.  6 est  cap.  28  illius  tit.  quod  similiter  ju-  καί  βιβλίού  τά  αυτά  διεξιόν,  καί  ή ζ"·  διάτ.  Ιστι 

bet.  κεφ.  κη’  τού  τοιούτου  τίτ.  δμοίως  πκρακελευόμενον. 

Texlus.  Lib.  I tit.  9,  const.  18  : Judaeus,  etc.,  Κείμενον.  Βιβλίον  α’,  τίτ.  θ’,  διάτ.  ιη\  ’ίουδαΤος, 
usque  ad  cantharidas  dederit,  ut  pag.  767.  *.  τ.  λ.,  asque  ad  ή μανδρογοραν,  ή κανθαρί- 

δας. 

5c/zo//um.Const.l8  tit.9  lib.l  cod.estcap.41  tit.  Σχόλιον.  *B  ιη’  διάτ.  τού  α’ βιβλίου  τού  κώδικος, 
1 lib.  I Basii. quod  habet, Ut  in  compendio  proposi-  Ιστι  κεφ.  μα’  τού  α’  τίτ.  τού  α’  βιβλίου  ούτως  Ιχον 
tumest:  excepto, quod  Judaeus  capitaliter  puniatur,  ϋώς  συνωψίσθη,  άνευ  τού  κεφαλικώς  τιμωρεΤσθαι  τον 
Id  namque  in  Basii. non  est  positum. Digest  7, lit.2,  ’ίουδαΤον.  Τούτο  γάρ  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά.  Τλ 
lib.  IX,  dig.  est  thema  7,  lit.3,lib.LX,quod  ait  : Qui  ζ’  διατ.  τού  β’  τίτ.  τού  θ’  βιβλίου  των  διάτ.  Ιστι 
non  occidit,  sed  mortis  causam  praestitit  (puta,  qui  θέμα  ζ’  τού  γ’  τίτ.  τού  ξ’  βιβλίου,  λέγον  ’ο  μή  φο- 
venenum  pro  medicamento,  aut  gladium  furenti  νεύσας,  άλλά  αιτίαν  θανάτου  δεδωκώς  τή  Ιμφάκτουμ, 
dedit)  in  factum,  non  (autem)  lege  Aquilia  tene-  ού  τφ  Άκουιλίψ  ύπόκειται,  ώς  ό δεδωκώς  φάρμαχον 
tur  digest.  8,  est  8 cap.  ejusdem  tit.  et  lib.  Simi-  άντί  ίατρείας,  ή ξίφος  τό  μαινομένψ.  Τό  η’  διάτ. 
liter  etiam  9 dig.  4,  tit.  2,  lib.  X,  dig.  est  thema  Ιστι  η’  κεφ.  τού  αυτού  τίτ.  καί  βιβλίου,  ώσαύτως 
% cap.  4,  tit.  3,  lib.  XLll,quod  sic  habet  : Excep*  καί  τό  θ’,  τό  δ’  διάτ.}  τού  β’  τίτ.  τού  C βιβλίου  τών 
tis  nominibus  reliquae  res  deducuntur  in  judicium  διάτ.  Ιστι  θέμα  β’  τού  δ’  κεφ.  τού  γ*  τίτ.  τού  μβ' 
familiae  erciscundae.  Mala  etiam  medicamenta,  et  βιβλίου  ούτως  Ιχον  ’Εξηρημένων  τών  ^ρεών  τά  λοιπά 
magici  similesque  libri  : sed  judicis  officium  πράγματα  κατάγονται  είν  τό  διαιρούν  τη  φαμιλί? 
est,  Ut  hnec  protiuus  corrumpat.  Non  dividun-  τόν  κλήρον  δικαστήριον,  καί  τά  κακά  φάρμακα,  χαί 
tur  autem,  quae  ex  sacrilegio  vel  peculatu  quae-  τά  μαγικά  βιβλία  καί  τά  όμοια,  άλλά  όφρίκιόν  έστι 
sita  sunt,  vel  vi,  aut  aggressura.  Animadvertas  τού  δικαστού  παραχρήμα  τά  τοιαύτα  φθείρει ν.  (Α 


ii  17  NOMOCANON.  - TIT.  IX,  CAP.  XXVl.  Ιίΐβ 

fcatpft  δέ  tot  άπδ  Ιεροσυλίας  κτηθέντα,  ή τά  άπδ  Α igitur,  quod  in  Dig.  scriptum  sit,  ne  magici  libri 
δήμου  κλαπέντα,  ή έφέδου.  Πρέσχες  τοίνυν  8τι  έν  malaque  medicamenta  dividantur : Basii. autem  illa 
μίν  τοΤς  διγέστοις  γέγραπτσι  μή  διαιρετσθαι  τά  dividi  dicat.  Atque  illud  [quidem]  Basil.multo  est 
μαγικά  βιβλία,  και  τά  κατά  φάρμακα.  *0  δε  βασιλι-  exactius.  Recte  enim  dividuntur  illa',  ut  qu»  in 
κδς  λέγει  διαιρεΐσθαι  ταΰτα,  καί  έστι  κατά  πολύ  dominio  fuerint.  Ut  autem  officio  judicis  combu- 
άκριβέστερον  τδ  του  Βασιλ·κού,  καί  ταΰτα  γάρ  ώς  rantur,alterius  rationis  65t  : ne  (videlicet)  ex  illis 
δεσπέτας  γινόμενα,  καλώς  διαιρούνται.  'Ετέρου  δέ  aliquibus  noceatur.  Digest.  35,  tit.  i,  lib.  XVIII, 
λδγου  έστί  τδ  καίεσθαι  αυτά  έφρικίψ  του  δικαστού  dig.est  thema  3,cap.35,  tit.  1,  lib.  XIX  Basil  quod 
διά  τά  τδ  μή  τινας  !κ  τούτων  βλαβήναι.  Τδ  λε*  διάτ.  eumdem  admodum  habet.  Digest.  15,  tit.  10, 
του  α*  τίτ.  του  ιη*  βιβλίου  τών  διατ.  2στι  θέμα  γ’  τού  lib.  XLVII,  dig.  est  Cap.  15,  tit.  21,  lib.  LX  Basii, 
λε*  κεφ.  του  a’  τίτ.  τού  ιθ’  βιβλίου  τών  Βασιλικών  quod  eadem  dicit,  excepto  quod  constitutionibus 
δμοίως  2χον.  Τδ  ιε’  διάτ.  τού  ι*  τίτ.  τού  μζ’ βιβλίου  teneatur, qui  per  astrologiam  aliainve  divinationem 
τών  διατάξεων,  Ιστι  κεφ.  ιε’  τού  κα'  τίτ.  τού  ξ*  βι-  furem  dixerit,  qui  non  erat.  Hoc  enim  in  eodem 
βλίου  τών  Βασιλικών  τά  αυτά  λέγον,  άνεύ  τού  δπέ-  cap.  non  est  positum,  sed  in  themate  8 ejusdem 
κεισθαι  ταΤς  διατάξεσι  τδν  δΓ  αστρολογίας,  ή έτέρας  cap.  digest.  2,  tit.  8,  lib.  XLVIII,  dig.  est  cap.  3, 
μαντείας  είπέντα  κλέπτην  τδν  μή  δντα.  Τούτο  γάρ  Β tit.  39,  lib.  LX  Basii,  quod  eadem  feredicit, quae  in 
ουκ  Ιτέθη  εις  τδ  αύτδ  κεφ.  άλλά  είς  θέμα  η’  τού  texlll  scripta  sunt.  Addit  autem  Basii.  Ut  qui  ama- 
αύτού  κεφ.  Τδ  β’  διάτ.  τού  η’  τίτ.  τού  μη*  βιβλίου  toria  conficiunt, post  publicationem  bonorum  rele- 
τών  διατ.  Ιστι  κεφ.  γ*  τού  λθ’  τίτ.  τού  ξ’  βιβλίου  τών  gentur. Quae  vero  de  pigmentario  scripta  sunt,col- 
Βασιλικών  τά  αυτά  σχεδδν  λέγον  δσα  είς  τδ  κείμε-  locata  sunt  in  themate  3 ejusdem  cap.,  quod  ait  : 
vov  έγράφησαν.  *0  δέ  Βασιλικδς  προστίθησι  τήν  μετά  Et  pigmentarius  [etiam]  qui  temere  alicui  cicu- 
δημεύσεω;  έξορίαν  κατά  τών  ποιούντων  τά  φίλτρα,  tam,  salamandram,  aconitum,  pityocampam,  bu- 
Τά  δε  γραφέντα  περί  τού  πημενταρίου  άνετάχθη-  prestim,  mandragoram,  aut  cantharidas  dedit, 
οαν  είς  τδ  γ’  θέμα  τού  αύτού  γ’  κεφ,  λέ^οντος*  Και  δ πημεντάριος  προ  πετώ;  διδούς  τινι  κώνειον,  ή σαλαμάν- 
δραν, ή άκονινον,  ή πιτυοκάμπην,  ή βούβρωστιν,  ή μανδραγόραν,  ή κανθαρίδας. 

Κείμενον.  Αίατ.  ιγ’,  Ό ποιών  θυσίας  άπηγορευμέ-  TextUS.  Digest.  13.  Qui  vetita,  etc.,  USqUC  Oi 
νας,  κ.  τ,  λ.,  usque  ad  έάν  τις  ’εκ  τούτου  τελευ-  supplicium  infligitur,  Utpag . 767. 

*ή?η.  Scholium.  Digest.  13,  est  ejusdem  lib.  et  tit· 

Σχύ)ιον.  τδ  ιγ’  διάτ.  έστι  τού  αυτού  βιβλίου  καί  cap.  9,  quod  eadem  dicit.  Digest.  28,  tit.  19,  lib. 
τίτ.  κεφ.  θ’  τά  αυτά  λέγον.  Τδ  κη’  διάτ.  τού  ιθ’  τίτ.  XLVIII,  non  6St  positum  in  Basii.  Et  dig.  38,  tit. 
τού  μη'  βιβλίου  ούκ  έτεθη  είς  τά  Βασιλικά,  καί  τδ  19,  ejusdem  XLVIII  lib.  dig.  est  thema  6,  Cap.  38, 
λη’  διάτ.  τού  ιθ’  τίτ.  τού  αυτού  μη’  βιβλίου  τών  tit.  51,  lib.  LX,  quod  habet  Ut  Scriptum  est.  Le- 
διατάξεων,  2στι  θέμα  ζ*  τού  λη*  κεφ.  τού  να’  τίτ.  gas  [vero]  etiam  canones  In  cap.  20,  tit.  13  prae- 
τού  ξ*  βιβλίου,  ούτως  εχον  ώς  άγραφη.  ’Ανάγνωθι  καί  seniis  Operis  posilOS,  quod  de  apostatis,  Saerifl- 
τούς  κειμένους  κανένας  έκ  τψ  κ’  κεφ.  τού  ιγ’  τίτ.  τού  caloribus,  magis,  incantatoribus,  astrologis,  ma- 
παροντος  συντάγματος  τού  διδάσκοντος  περί  άπο-  thematicis,  divi QAtoribuS,  et  amuleta  appenden- 
στατών,  καί  θυτών,  καί  μάγων,  καί  άστρολέγων,  tibus  docet, 
μαθηματικών,  μαντέων,  καί  περιάπτι»>ν. 

κεφαΑ.  κζ”.  — Περί  Ιπισκέπων,  ή κληρικών,  CAP.  XXVI.  — De  episcopis  et  clericis}  qui 
τυπτέντων  ή φονευόντων.  percutiunt , (lUt  OCCldunt . 

'Αποστόλων  κανών  κζ\  ξζ"'  · συνδδου  α’  και  β’  έν  Apostolorum  canon  27,  65  ; con  ilii  primi  et 
τψ  ναψ  τών  'Αγίων  ’Αποστύλων  κανών  θ'  · Βασιλείου  secundi  in  aede  Sanctorum  Apostolorum  [habiti] 
κανών  ve*.  canon  9 ; Basilii  canon  55. 

Κείμενον.  *H  β’  διάτ.  τού  a τίτ.  τών  Νεαρών  Textus.  Const.  2,  tit.  1 Novellarum,  etc.,  US- 
άπαγορεύει  μέν  τοΤς  έπισκέποις,  κ.  τ.,λ.,  usque  ad ® que  ad  hominem  occidit,  ut  pag . 770. 
καί  φονεύσας  άνθρωπον. 

Σχέλιον,  Ή β’  διάτ.  τού  α’  τίτ.  τών  Νεαρών  2στι  Scholium.  Constit.  2 tit.  1 Novellarum, est  ΠΟ- 
νεαρά  Ιουστινιάνειος  ρκγ’  κειμένη  έν  βιβλίψ  γ’ τών  vella  JustinianH23posila[que  est]  in  lib.Basil.III, 
Βασιλικών,  τίτ.  α’,  κεφ.  κε’,  δ καί  Ιχει  ούτως  ώ;  tit.  1,  cap.  25,  quod  habet,  Ut  Significatum  est. 

Ιδηλώθη.  'o  t’  τίτ.  τού  μζ*  βιβλίου  τών  διατ.  καί  δ Tit.  10,  lib.  XLVII  Digest.  et  35,  lib.  IX  Cod.posili 

λε’  τίτ.  τού  θ’  βιβλίου  τού  κώδικος,  καί  δ λζ’  έτέθησαν  sunt  in  tit.  21,  lib.  Basii.  LX,  ab  ipSO  initio, Cujus 

είς  τδν  κα’  τίτ.  τού  ξ’  βιβλίου  τών  Βασιλικών  ’Απ*  multa  cap.  quaere. Tit.  1 lib.  XLVIII  digest.  positus 

αυτής  αρχής  καί  ζήτει  διάφορα  τούτου  κεφ.  ‘Ο  α'  τίτ.  6St  in  lib.  LX,  tit.  31,  Cap.  1,  et  deinceps. Tit.  16 
τού  μη*  βιβλίου  τών  διατάξεων  έτέθη  είς  τδ  ξ’  βιβλίον,  lib.  IX  cod.  positus  est  in  lib.  LX,tit.  39,  Cap.  1 3 et 
τίτ.  λγ’,  κεφ.  α’,  καί  έφ*  έξης.  'ο  ιζ"'  τίτ.  τού  θ’  βι-  deinceps.Ex  his  igitur  lib. et  tit·  diversa  cap.  lege, 
βλίου  τού  κώδικος  κεΐται  είς  βιβλίον  ξ’ καί  τίτ,  λθ*  Ac  [lege  etiam J 8 canonera  sancti  Basilii,positam- 
κεφ.  ιγ*  καί  έφ’ έξης  ’Ανάγνωθι  ούν  άπδ  τούτων  τών  que  in  eo  de  homicidis  novellam  imperatoris  dom- 
β:βλ.  τίτ.  καί  κεφ.  διάφορά,  καί  τδν  η’  κανένα  τού  niManuelisComneni.Dig6St.5,tit.l9,lib.  XLVIII  6St 
Αγίου  Βασιλείου,  καί  τήν  έν  αύτψ  τεθεΤραν  περί  tbeina  2,  cap.  5,  tit·  51,  lib.  LX;  quod  expresse 


1 1 19  PHOTII  PATRIARCHAE  CP.  1120 

eadetn  dicit.  Digest.  41,  est  thema  3,  cap.  ΙΙ,Αφονεων  νεαρδν  τού  βασιλέως  κυρίου  Μανουήλ  τοϋ 
ejusdem  51,  tit.  quod  omnino  eadem  narrat.  Κομνηνοΰ.  T6  t διάτ.  τού  ιθ’  τίτ.  του  μη1  βιβλίον, 
Ιστι  θέμα  β'  τού  t’  χεφ.  τού  να*  τίτ·  τού  ξ*  βιβλίου  τά  αυτά  λέγον  ($ητώς.  Το  δέ  ια'  διάτ*  Ιστι  Θέμα  γ’  του 
ια'  χεφ.  τού  αυτού  να*  τίτ.  τά  αύτά  διεξιδν  άπαραλλαχτως. 

CAP.  XVII.  — De  episcopis  et  clericis , qui  ΚΕΦΑΛ.  KZ\  — Περί  έπισκόπων,  καί  κλτφιχών 
alea  ludunt , inebriantur , spectacula  visunt9  se - χυβευόντων,  η μεθυσκομένων,  $ θεχις  παραβιλ- 
pulcra  violant , furantur , pejerant , fenerantur,  λόντων  , τυμβωρυχούντων  , κλεπτόντων  , έπιορ- 
semisses  [usuras]  capiunt , aut  aliud  sibi  turpe  χουντών  , τοκιζόντων  fi  λχμβανόντων  ίιμιολίις, 
lucrum  excogitant.  fi  έτερον  αίσχρδν  έχυτοΤς  έπινοούντων  κέρ- 

δος. 

Apostolorum  canon  25,  42,  43,  44 ; concilii  * Αποστόλων  κανών  κε*,  μβ’,  μγ’,  μδ*  * συνόδου  Νι- 

NicfiBni  canon  17  ) Laodiceni  canon  4,  54  \ Car-  χαίας  κανών  ιζ*  της  έν  Αχοδικείφ  κανών  δ*,  νδ*  της 
thaginensis  canon  5,  16  ; concilii  sexti  caoon  10,  έν  Καρθαγένν^  κανών  ε',  ιζ”  * συνόδου  ζ”  κανών  ι’, 
23,  24,  50,  51  j concilii  Nicaeni  secundi  canon  χγ*,  χδ*,  V*,  να*  * συνόδου  Νίκαιας  το  β*  κανών  δ’*  Βα- 
4;  Basilii  canon  14,  17,  29.  σιλείου  κανών  ιδ’,  ιζ’,  κθ*. 

TeXtUS.  Const.  34  tit.  4 lib.  1 cod.  Episcopus,  ® Κείμενον.  Έ λδ*  διάτ.  τού  δ*  τίτ·  τού  α*  βιβλίου 
etc.,  usque  ad  imminuant,  Ut  pag.  298,  299.  τού  κώδικος,  φησίν,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  έπιδειχνυμέ- 

νης  έλαττούν  τον  χρόνον.  Supra  pag.  298. 

Scholium . Const.  34  tit.  4 lib.  1 cod.  non  est  Σχόλιον.  Ή λδ*  διάτ.  τού  δ*  τίτ.  τού  α*  βιβλίο» 
posita  in  Basii.  Constit.  2 tit.  1 Novellarum  est  τού  κώδικος  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά.  Ή δε  β*  διάτ, 
novella  Justiniani  123,  posita  [que  est]  in  lib.  III  τού  α*  τίτ.  των  Νεαρών  έστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος 
Basii,  tit.  1,  cap.  2,  quod  complectitur  quaecun-  ρκγ’  κείμενη  έν  βιβλίψ  γ*  των  Βασιλικών  τίτ.  ι 
que  in  textu  comprehensa  sunt.  κεφ*  κβ*,  διαλαμβάνοντι  δσα  είς  τδ  κείμενον  διελήφθη· 

σαν. 

TextUS.  Non  modo  pejerare,  etc.,  usque  ad  Κείμενον,  Ου  μόνον  έπιορκεΐν  κωλύεται  κληριχδς, 
dictum  videtur,  Ut  pag.  298,  299.  κ.  τ,  λ.,  usque  ad  ύπερθεσεως  έπί  τών  βοναφίδι  άγω- 

γών,  Supra  pag.  298,  299. 

Scholiutn . Constit.  25  tit.  3 lib.  1 cod.  non  est  Σχόλιον.  *H  κε*  διάτ.  τού  γ’  τίτ.  τού  α*  βιβλίο» 
excepta  in  Basii.  Const.  3 tit.  12  lib.  1 cod.  est  τού  κώδικος  ούκ  έζεληφθη  είς  τά  Βασιλικά.  Ή 
cap.  llt  tit .1 , lib. V Basii  quod  insertum  est  inter-  γ*  διάτ.  τού  ιβ*  τίτ.  τού  α’  βιβλίου  τού  κώβικος  έστι 
pretationi  cap. 2, tit. 5,  praesentis  operis. quod  nihil  q χειρ,  ια*  τού  a'  τίτ.  τού  t βιβλίου  τών  Βασιλικών, 
de  jurejurando  tractans  lege. Const. 6 ejusdem  lib.  δπερ  χατεστρώθη  είς  την  έρμηνείαν  τού  β*  χεφ.  το» 
et  tit. cod, est  thema  ult.  cap.  13,  tit.  1 , lib.v  Basii,  e'  τίτ.  τού  παρόντος  συντάγματος.  Καί  άνάγνωθι 
nihilque  de  jurejurando  tractat.  Quaerendum  est  τούτο  μηδέν  περί  όρκου  διχλαμβχνον.  *H  ζ"1  διάτ. 
igituran  episcopi  et  clerici  conceptis  verbis  jurare  τού  αύτού  βιβλίου  xat  τίτ·  τού  κωδικός  θέμα  ούσ* 
debeant. Et  existimo, quod  postquam  quae  capita  ex  τελευταΤον  τού  ιγ*  κεφ.  τού  α*  τίτ.  τού  ε*  βιβλίου  τών 
codicibus  excerpta  et  in  Basii. posita  sunt, quorum  Βασιλικών,  ούδέν  τι  περί  όρκου  διαλαμβάνει.  Ζητη- 
etiam  Photius  in  textu  mentionem  fecit,  omnino  τέον  ούν  εί  όφείλουσιν  ol  έπίσκοποι  καί  οΐ  κληρικοί 
jurisjurandl  non  meminerunt, prorsus  vetitum  Sit  όρκους  διδόναι  σωματικούς,  καί  νομίζω  ότι  έπειτα 
ne  episcopus  aut  clericus  juret. Idcirco  enim  etiam  άπδ  τών  κωδίκων  έκληφθέντα  κεφ,  καί  τεθέντα  ile 
pro  concepto  jurejurando  adinventa  scripta  [cau-  τά  Βασιλικά,  περί  ών  καί  δ Φώτιος  μνείαν  είς  ώ 
tioj  eSt,  quSB  et  confessionis  locum  obtineat,  et  κείμενον  έποίησεν,  ού  μέμνηνται  δλω;  όρκων.  ’Εχω- 
quod  conceptum  jusjurandum  praestiturum  erat  λύθη  τδ  όμνύειν  όλως  έπίσχοπον  ζ κληρικόν.  Αιά  γάρ 
adimpleat.  Lectores  itaque  conceptis  verbis  ju-  τούτο  καί  αντί  σωματικού  δρκυυ,  έπενοήθη  ή ’εγγρχφή 
rare  perperam  coguntur.  Οκχταθέσεως  τόπον  έπέχυυσα,  καί  άναπλτ,ρούσα  όσα  δ 

σωματικός  όρκος  ποήσαι  έμελλε.  Οΐ  γούν  άναγνώσται  καλώς  άναγκάζονται  όρκους  συματικους  διδόναι,  χληρι*^ 
γάρ  είσιν. 

TextUS.  Atqui  const.  3 tit.  2 Novellarum,  etc.,  Κείμενον.  *A  μέλει  καί  fi  γ*  διάτ  · τού  β’  τίτ.  τών 
usque  ad  ejusve  aestimatio,  ut  pag.  299.  Νεαρών  έπί  ληγάτων  ευσεβών,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad 

δίδοται  τδ  πράγμα,  ή ή διχτίμησις  αυτού.  Supra 

pag.  299. 

Scholium.  Const.  3 tit.2  Novellarum, est  novella  Σχόλιον.  *B  γ’  διάτ·  τού  β'  τίτ.  τών  Νεαρών,  Ιση 
Justiniani  131, posita  [que  est]  in  lib.Basil. yvtit . 3,  νεαρά  ιουστινιάνειος  ρλα*,  κείμενη  έν  βιβλίφ  τών 
cap.  9,  quod  insertum  est  scholio  cap.  1,  tit.  2,  Βασιλικών  t\  τίτ.  γ*,  χεφ.  θ’  καταστρωθέντι  εις  σχό· 
praesentis  operis  circa  initium.  Gratias  igitur  age  λαιον  τού  α*  χεφ.  τού  β*  τίτ.  τού  παρόντος  σ»ντά- 
p&triarchae  Photio ,qui  recte  interpretatus  est  epi-  γματος  περί  τάς  άρχάς.  Εύχαριστησον  ούν  τψ  πα- 
scopos  et  clericos  «Unquam  id  quod  interesl,usu·  *Ρι®ΡχΑ  Φωτιψ  καλώς  έρμηνιύσαντι  άπαιτεΤν  ώς 
ΓΕ8  exigere.  Tit.  2 lib.  Vi  cod.  positus  est  in  lib.  διαφέρον  τοκους,  τους  έπισκοπους,  χκ*  τους  κληρι· 
Rasil.  lfX,  tit,  6,  cap.  I8,tc  quaeras  varia  hujas  #©ύς.  Ό β'  τιτ.  τού  ζ”  βιβλίου  τού  κώδικος  έτέθη  ε(ς 


1121  NOMOCANON.  - TIT.  IX,  CAP.  XXVII.  ilii 

βιβλίον  των  Βισιλικών  ξ9  τίτ.'  ζ"’  κεφ.  ιη9  και  ζήτει  A Cap.  de  furtis  et  furibus.  Tll.  2 lib.  XLVll  dig. 
διάφορα  τούτου  κεφ.  περί  κλοπών  καί  κλεπτών,  ’0  positus  est  in  lib.  Bssil.  LX,  tii·  12,  Cftp.1  ,ac dein- 
δέ  β’  τίτ.  του  μζ9  βιβλίου  τών  διατ.  έτέθη  εις  βιβλίον  ceps  quaeras  cap.  2,  3,  4,  5,  quae  expresse  eadem 
τών  Βασιλικών  ξ9  τίτ.  ιβ’  κεφ.  α9,  και  έφ9  έξης  ζήτει  dicunt  quae  in  textu  scripta  sunt. Sed  quaeras etiam 
κεφ.  β\  γ*ν  δ’,  ε9,  τα  αύτά  Αέγοντα  βητώς  δαα  και  alia  ejusdem  tit.  cap.  quae  de  nec  manifesto  et 
«U  τδ  κείμενον  έγράφησαν.  Ζήτει  δέ  καί  έτερον  manifesto  furto  docent,  ac  dicas,  quod  tametsi  hi 
κεφ.  τοΰ  αυτού  τίτ.  διδάσκον  τά  περ\  αφανούς  κλο-  tituli  sacerdotum  furum  non  meminerint,  atta- 
πής  καί  φανεράς,  και  είπε  δτι  κίν  Ιερωμένων  κλε-  ΠΙΘΟ  quia  ex  quibus  legibus  Conveniantur,  neque 
πτών  ού  μέμνηνται  οι  τοιούτοι  τίτ.  9Αλλ9  έπεί  άφ9  >ΘΓΟ  privilegium  his  datum  Sit,  Π6  de  furto  COn- 
ών  νομίμων  ένάγονται  ol  λαϊκοί,  έξ  αυτών  καί  ol  venire  possint  : necessario  communi  de  furtis 
κληρικοί  ένάγονται,  προνόμια  δε  ούκ  έδόθη  τούτοις  jure  et  ipsi  Constringentur, 
άπδ  κλοπής  μή  ένάγεσθαι  έξ  Ανάγκης  τψ  κοινψ  νομίμψ  τψ  περί  τής  κλοπής  καί  αυτοί  συεφιγ^θ/,αονται. 

Κείμενον.  Ό δέ  άπδ  έμπρησμού  ή ναυαγίου  λαμ-  Textus . Qui  ex  incendio  aot  naufragio,  etc.f 

βάνων  έξωθεν,  κ.  τ.  λΜ  usque  ad  ώς  βιβλίον  γ9  τίτ.  usque  ad  tit.  2,  digest.  26,  ut  pag . 300. 
β9,  διάτ.  α9,  8'  και  ς“9,  supra  pag.  299.  Β Scholium.  Constit.  48  tit.  2 lib.  vi  cod.  est 

Σχολιον.  ’Β  ιη9  διάτ.  τού  β*  τίτ.  τού  ζ "*  βιβλίου  cap.35,  tit.  6,  lib.  lx  Basii.,  quod  sic  dicit:  Si  quis 
τού  κώδικος  Ιατι  θέαα  λε'  τού  ζ"9  τίτ.  τηύ  ξ9  βιβ.  ex  incendio  vel  naufragio  quid  piam  abstulerit  aut 
τών  βασιλικών  ούτω  λέγ ον.  9Εάν  τις  άπδ  έμπρησμού  i mminuerit, intra  definitum  annum  praeter  pcenam 
ή νχυαγιου  άφέληται  τι,  ή μείωση  έντδς  ένιαυτού  olim  Statutam, in  quadruplum,p0St  annum  in  sim- 
ώρισμένου  είς  τδ  τετραπλοΰν  καρέχεται.  Μετά  δέ  τδν  pium  tenetur.  Ut  autem  fisco  etiam  quadruplum 
ένι αυτδν  είς  τδ  άπλούν  πρδς  τη  ήδη  ώρισμένη  ποινή,  detur.quomodo  (id)  in  cod.  comprehendatur,  non 
T b δέ  δίδοαθαι  και  τψ  φίσκω  ήγουν  τψ  δημοαίψ  τδ  τε-  positum  est  in  Basii.  Dicunt  ergo  nonnulli  idcirco 
τραπλοδν  καθώς  έν  τψ  κώδικι  περ·είχετο,  ού  προσ-  fiscum  quadruplum  non  exigere.  Verum,  quomodo 
ετέθηέντψ  Βασιλικψ.  Αέγουοι  γούν  τι νες  διά  τούτο  mihi  videtur,  inde  quod  Basii,  dicit  eum  qui  ita 
μή  άπαιτεΤσθαι  παρά  τού  δημοσίου  τδ  τετραπλοΰν.  peccari I,  eum  quadruplo  etiam  Statutae  ρ(ΒΠ9Β  ob- 
’Κμοί  δέ  δοκεΐ  8τι  άπδ  τού  είπετν  τον  Βασιλικόν  noxium  esserconstituitur  etiam  fiscuin  quadruplum 
Ινοχον  είναι  τδν  ούτως  ήμαρτηκδτα  συν  τψ  τετραπλψ  exigere  posse. Ait  vero  et  31  cap.tit.39lib.  L,  haec  : 
και  τή  ώρισμένη  ποινή,  παρίσταται  δύνασθαι  καί  Qui  rapit,aut  dolo  lucrum  percipit  ex  naufragio, in 
τδν  δημόσιον  άπαιτεϊν  τδ  τετραπλούν.  Φησί  δέ  χαίβ  quantum  tenetur  ei  qui  damno  affectus  est, tantum* 
τδ  λα9  κεφ.  τού  γ9  τίτ.  τού  νγ9  Βιβλίου  ταύτα  · 90  άρ-  dem  etiam  fisco  dat.Porro  lit.9,lib.XLVII  Dg.pOSI- 
πάζων  ή κατά  δόλου  κερδαίνων  έκ  ναυαγίου,  είς  tUS  est  in  tit.20,lib.LX  Basii.  Qui  complectitur  tra- 
βσον  ύπδχειται  τψ  ζημιωθέντι,  τοσούτον  και  τψ  ctatum  eorum  quae  ex  incendio  et  ruina  subripiun- 
δημοσίψ  δίδωσιν.  9o  δέ  θ9  τίτ.  τού  μζ9  βιβλίου  τών  tur. Dicit  autem  fiois  cap.  1 ejusdem  tit.  competere 
διατ.  έτέθη  είς  τιτ.  κ’  τού  ξ9  βιβλίου  τών  Βασιλικών  supra  pecuniariam  poenam  etiam  actionem  crimi- 
διαλαμβάνοντα  περί  τών  άφαιρουμένων  άπδ  έμπρη·  nalem.  Atque  est  hoc  speciale  in  iis  qui  ex  incen- 
σμού  καί  καταπτώσεως.  Λέγει  δέ  τδ  τέλος  τού  dio, ruina, naufragio  [quid]  rapiunt. Puniunturenim 
a κεφ.  τού  χύτου  τίτ.  άρμδζειν  έπέχεινα  τής  χρήμα-  tum  pecuniarie.tum  criminaliter:  quod  in  aliis  de- 
τικής  ποινής,  καί  έγκληματικήν  έπεξέλευσιν.  Καί  lictis  non  iit,  quemadmodum  dicit  digest.  7,  tit.  9, 
έστ;  τούτο  ίδικδν  είς  τούς  αρπάζοντας  άπδ  έμπρη-  lib.XLVII  dig.quod  ipsum  est  thema  2, cap.  57,  tit. 
σμού,  καί  καταπτώσεως  και  ναυαγίου.  Τιμωρούνται  12,  lib.  LX  Basii,  qood  habet,  Ut  in  compendio 
γάρ  και  χρηματικώς  καί  έγκληματικώς  δπερ  έπί  propositum  est. Neque  enim  injurius  aut  fur,sicri· 
τών  άλλων  Αμαρτημάτων  ούκ  εστι.  Καί  φησί  τδ  minali  actione  impetitus  punitus  sit,pcenam  pecu- 
νζ9  διάτ.  τού  θ9  τίτ,  τού  μζ9  βιβλίου  τών  διατ.  δ έστι  niariam  dat. Sane  dig.  93, tit.  2,  lib.  XLVII  dig  non 
θέμα  β9  τού  νζ9  κεφ.  τού  ιβ9  τιτ.  τού  ξ9  βιβλίου  τών  est  positum  in  Basii.  Nola  tamen,  quod  quando 
Βασιλικών  ούτως  έχον  ώς  συνωψίαθη.  9 Εάν  γάρ  δ u criminaliter  de  delicto  actio  mota  fueritjn  crimen 
υβριστής,  ή δ κλέπτης  έγκληματικώς  έκλυσθείς  τι-  subscriptiones  dentur.  Tit.  2 lib.  III  dig.  est  lib. 
μωρηθή,  ποινήν  ού  δίδωσι  χρηματικήν.  Τδ  μέντοι  Basii.  XXI,  tit.  2,  qui  docet  quibus  modis  infamia 
4γ9  διάτ. τού  β9  τίτ.  τού  μζ9  βιβλίου  τών  διατάξεων  ούκ  irrogetur,  ac  lege  thema  3,  cap.  1,  quod  dicit : 
έτέθη  είς  τά  Βασιλικά.  Εημείωσαι  δέ  δτι  δταν  ’εγκλη-  Infamis  6St,  qui  SUO  nomine  furti,  VI  bonorum 
ματικώ;  κινηθή  ή άπδ  αμαρτήματος  Αγωγή  δίδονται  raptorum,  injuriarum,  de  dolo  (malo)  damnatus, 
καί  έγγραφαι.  9o  β9  τίτ.  τού  γ9  βιβλίου  τών  διατ.  aut  nondum  lite  contestata  super  his  actionibus 
έστι  βιβλίον  τών  Βασιλικών  καί  τίτ.  β9  διδάσκων  έκ  datis  pecuniis  pactus  fuerit, 
ποίων  τρόπων  έπάγεται  άτιμία.  Καί  άνοίγνωθι  θέμα  γ9 

τού  α9  κεφ.  λέγον  νΑτιμός  έστι  καί  δ ίδίψ  όνόματι  κατακριθεΐς  τή  περί  κλοπής  άγογή,  ή τή  περί  Αρπαγής 
πραγμάτων,  καί  τή  περί  ύβρεως  άγωγη,  καί  τή  περί  δόλου  ή συμφωνήσας  υπέρ  τών  τοιούτων  Αγωγών,  καέ 
χρήματα  δούς  μήπω  προκατάρξεως  γενομένης. 

Κείμενον.  Περί  τυμβωρύχων  γενικώς  διαλαμβά-  TextUS . De  Sepulcrorum  violatoribus,  etC·,  U8· 

νει  δ ιβ9  τίτ.  τού  μζ9  βιβλίου,  κ τ.  λ.,  usque  ad  que  ad  const.  3 [traditur],  ut  pag.  300. 
τού  κώδικος  τίτ.  δ9  διάτ.  γ9,  ξζ"9.  Suprt  pag.  500. 


1123  PHOTlI  PATRIARCHAE  CP.  1124 


Scholium.  Tit.  12  lib.  xlvh  dig.  esi  tit.  23, 
lib.  lx  Basii,  qui  de  violatione  monumentorum, 
sive  corporum  sepultura  traditorum  docet.  Dicit 
autem  ejusdem  tit.  cap.8  : Sepulcri  violati  crimen 
ad  legem  |Juliam]de  vi  publica  refertur.Competit 
vero  etiam  [actio]  pecuniaria.Verum  poenae  quan- 
titas in  Basii. non  est  transsumpta.Cap  [autem]  1 , 
dicit : Sepulcri  violati  crimen  infamiam  irrogat. 
Tbema  7 cap.  4,  ait  : Qui  sepulcra  violant,  et 
cadavera  spoliant,  et  armati  [id  faciant|,  capite 
plectuntur:  si  sine  armis,  usque  ad  metalli  [poe- 
nam proceditur.]  Gap.  10  dicit : Qui  reliquias  vel 
oasa  moverint, et  quae  deinceps  in  textu  compre- 
henduntur. Tit.  7 lib.  xi  dig.  est  tit.  1 lib.  xlix 
Basii,  qui  de  monumentis  et  sumptibus  funerum 
docet.  Thema  [vero]  4 cap.  3 tit.  23  lib.  lx,  ait : 
Reliquiae  mortuorum  non  sunt  contrectandae  aut 
vexandae:  sed  quae  aliqoandiu  reconditae  fuerint, 
eas  transferri  licet.Cap. 7 ejusdem  tit.ail : Monu- 
mentum deterius  faciendum  non  est : sed  tamen 
reliquiis  non  contactis  illud  reficere  licet.  Cap.  7 
tit.  1 lib.  ix  Basii,  in  fine  : Quod  si  loci  dominus 
(inquit)  citra  jussum  sacerdolisvel  principis  ejiciat 
ab  alio  sepultum,  aut  recondita  ossa,  actione  in- 
juriarum convenitur.  Et  cap.  90  tit  3 ejusdem 
lib.  dicit  : Justa  de  causa  magistratum  adire,  et 
corpus  sepultura  traditura, in  alium  locum  trans- 
ferre,etiamsi  commisceri  debeat,  licet. Et  cap.  14: 
Nemo,  inquit,  humanum  corpus  citra  jussionem 
imperatoriam  in  alium  locum  transferto.  Atque 
vetus  [quidem  lex]  non  est  contraria  const.  1 .Haec 
enim  ob  justam  causam  ad  decretum  magistratus 
reliquias  transferri  permisit.Illa  vero  justae  causae 
nosquam  meminit, quod  citra  jussionem  imperato- 
riam illas  transferri  non  liceat. Tit.  13  lib.xLvui 
dig.  positas  est  in  tit.  45  lib.  lx  Basii,  cujus  2 
cap.  ait  : [Lex  Julia]  peculatus  movetur  adversus 
' eum  qni  ex  [locis]  sacris,  aut  religiosis,  etc. 
[quidpiam]  subripuerit. Cap.  4 dicit : | Lege  Julia] 
peculatus  tenetur  qui  sacra  ex  monumentis  aut 
pecunias  capit, aut  [etiam]  quod  donatum  esi  Deo. 
Const.  5 tit.  19  lib.  ix  cod.  posita  est  in  cap.  12, 
iit.  23,  lib.  lx,  et  lege  11, 12,  13  et  14  cap.  que 
eadem  dicunt, quse  in  compendio  proposita.Const. 
3 tit.  4 lib.  icod.  est  cap. 26, tit.  17,  lib.  vn Basii., 
quod  etiam  legas  insertum  interpretationi  cap.  25  j 
praesentis  9 tit.  Hac  [autem)  cum  ita  [sese]  ha- 
beant, notabis, quod  sepulcri  violati  lege  teneantur, 
qui  corpora  defunctorum  plenis  justis  sepulta, 
citra  imperatoriam  episcopalemve  jussionem  vel 
magistratus  decretum  removerint·  Verum  magis- 
tratuscitrajustam  causam  illorum  tralationem  per- 
mittere nequeunt:  sed  imperator  et  episcopi  illam 
indistincte  permittere  possunt.  Qui  ergo  dicunt, 
citra  prajudicium  illam  a quocunque  fieri,  modo 
turpis  lucri  causa  non  subsit:  quomodo  mihi  vide- 
tur, male  dicunt.  Propterea  enim  quidam  vene- 
randa sancti  Mocii  capsa  prafectus  curo  cilra 
istiusmodi  permissionem  reliquias  transposuis- 


A Σχόλιον.  ’0  ιβ*  x(x.  χού  μζ’  βιβλίου  χών  & αχ.  Εστι 
χίχ.  κγ’  χού  ζ’  βιβλίου  χώ#  Βασιλικών  περ»  χχχαφθο- 
ρας  μνήματος,  ήτοι  τών  Ενχαφείων  λειψάνων  διδά- 
σκιάν.  Φησί  δέ  χδ  όγδοον  κεφ.  τού  αυτού  χίχ.  χδ  Εγ- 
κλημα τής  χυμβωρυχίας  ύπδ  χδν  περί  βίας  δημόσιον 
άναφέρεχαι  νόμον.  'Αρμόζει  δε  και  χρηματικούς.  *Η 
ποσότης  δε  τη;  ποινής  ούκ  Εξελήφθη  είς  τα  Βασι- 
λικά. Τό  α’  κεφ.  φησί  χδ  τής  χυμβωρυχίας  Εγκλημα 
άχιμίαν  Επιφέρει.  Τδ  ζ1  θέμα  χού  δ’  κεφ.  φησίν  (Λ 
χυμβωρυχούνχες,  καί  γυμνοΰνχες  τα  τών  χαλευχών- 
χων  σώματα,  εΐ  μεν  μετά  δπλων  χεφαλικώς  χιμω- 
ρούνχαι,  εΐ  δε  χωρίς  δπλων  μέχρι  μετάλλου.  Τδ 
ι*  κεφ.  λέγει  ο!  χά  λείψανα,  ή χά  όσχά  μετακινοϋντες, 
καί  Εφ’  Εξής  δσα  χψ  κειμένψ  περιέχονχαι.  ’Ο  ζ*  xit. 
χού  ια’  βιβλίου  χών  διαχ.  εστι  χίτ.  α*  χού  νθ*  βιβλίου 
^τών  Βασιλικών  διδάσκων  περί  μνημάτων  και  δαπά- 
νης χών  κηδειών.  Τδ  δ’  Θέμα  χού  γ*  χεφ.  χού  κγ*  χίε. 
χού  ξ*  βιβλίου  φησίν  · Ου  δε!  χά  λείψανα  χών  χεΑιυ- 
χώνχων  ψηλαφάσθαι  ή σκύλλεσθαι.  Τά  δε  προσκζί- 
ρως  άποχεθενχα  μεχαφέρειν  εζεστι.  Τδ  ζ*  κεφ.  χού 
αυτού  χίχ.  φησί,  χείρον  ου  δεΤ  το  μνήμα  γίνεσθαι, 
φιλοκαλεΤν  μέ*χοι  χύτψ  εζεσχι  μή  Εφχπτομένων  τών 
λειψάνων.  Τδ  ζ*  κεφ.  χού  α*  χίχ.  τού  ιβ*  βιβλίου  χών 
Βασιλικών  περί  χδ  τέλος  φηεί.  'Εάν  δε  δ τού  τόπο» 
δεσπότης  παρά  κέλευσιν  Ιερέως,  ή κέλευα  ιν  βασιλέως 
εκβάλλη  χδν  Εξ  άλλου  χαφέντχ  ή τά  τεθένχα  όστέε, 
Ενάγεται  χη  περί  ύβρεως  άγωγή.  Και  κεφ.  α*  χου 
γ'  χίχ.  χου  αυτού  βιβλίου  λε'γει  · ^Εξεσχιν  Εξ  εύλογου 
αίτίας  προσιέναι  χψ  άρχονχι,  και  μεχαφέρειν  είς 
Ετερον  τόπον  χδ  άποκείμενον  λείψανον  παρενοχλού- 
, μενον*  Καί  κεφ.  ιδ’  φησί  * Μηδεις  ανθρώπινον  σώμε 
χωρίς  κελεύσεως  Βασιλικής  είς  Ετερον  τόπον  μετά- 
φερέτω,  καί  τδ  παρδν  ούκ  εστιν  Εναντίον  χή  α’  διάτ. 
Εκείνη  γάρ  άπδ  εολόγου  αΐχίας  Επέχρεψε  μεταφέρε- 
σθαι  χά  λείψανα  κατά  διάγνωσιν  χών  άρχόντων. 
λύτη  δε  μηδαμού  μνημονεύουσα  εύλόγου  αίτίας,  δτι 
χορίς  κελεύσεως  Βασιλικής  ούκ  Εξεσχιν  αύχά  μεχχ- 
φέρειν.  ’Ο  ιγ’  χίχ.  χού  μη*  βιβλίου  χών  διαχ.  Εχέθη 
είς  χίχ.  με’  χού  ξ*  βιβλίου  χών  Βασιλικών.  Φησι  χδ 
β’  κεφ.  δ δεπεκουλάχους  κινείται  κατά  χού  άφελομένου 
Εκ  χών  Ιερών,  ή χών  μνηαειων,  και  τά  Εξής.  Τδ 
δ’  κεφ.  λέγει  τψ  δεπεχουλάχψ  ύπόκειχαι,  και  δ Ιερά 
Εκ  μνήμείαυν  ή χρήματα  λαμβάνουν,  ή τψ  δωρηθεν 
τψ  θεώ.  ’Η  ε’  διάτ.  χού  ιθ’  χίχ.  χού  Θ*  βιβλίου  τού 
κώδικος  Εχέθη  εις  κεφ.  ιβ’  τόΰ  κγ’  χίχ.  τού  ξ’  βιβλίου, 
(καΙ  άνάγνουθι  χδ  ια’,  ιβ’,  ιγ’  καί  ιδ*  χεφ.  τά  αυτά 
λέγοντα  8σα  συνωψίσθησαν.  Ή γ’  διάχ.  χού  δ*  χίχ. 
χου  α’  βιβλίου  τού  κώδικος  Εστι  χεφ.  κζ“#  τού  ιζ*  χίχ. 
χού  ζ’  βιβλίου  χών  Βασιλικών,  θ καί  άνάγνουθι  κάτι- 
σχρωθεν  εις  χήν  Ερμηνείαν  χού  κε’  κεφ.  χού  παρόν- 
τος θ*  χίχ.  τούτων  ούτως  Εχόνχων,  σημείωσαι  δχι  τψ 
περί  χυμβωρυχίας  νόμψ  Ενέχονται  και  οΙ  χωρίς 
κελεύσεως  βασιλικής,  ή Επισκοπικής,  ή διαγνώσεος 
αρχοντικής  μετακινούνχες  λείψανα  χεθνεώχων  μετά 
τελείας  δσίας  χαφέντα.  Πλήν  οΐ  μέν  άρχοντες  χωρίς 
εύλόγου  αίτίας  ού  δύνανχαι  Επιχρέπειν  χήν  τούτων 
μεχάθεσιν.  Ο βασιλεύς  δδ  και  οΐ  Επίσκοποι  δύνανχαι 
χαύχην  άδιασχίκχως  Επιχρέπειν.  01  γουν  λέγοντες 
άπροκριμχχίστως  ταύτην  γίνεσθχι  παρά  τού  βουλο· 


1126  toOMOCANON.  - Tlf.  it,  CAt>.  XXVlII-XXt*.  i 126 

μενού  ' μή  προκειμένη;  αιτίας  αίσχροκερδο·ΐ<,  κακώς  Α set,  per  Synodum  a praefectura  dojeclUS  est,  et 
λεγουσι,  ώς  έμοί  δοκεΤ.  Δια  γάρ  τούτο  καί  τις  καθ-  depositus, 
ηγούμενος  εξεβλήθη  συνοδικώ;  άπύ  της  ήγουμενείας 
καί  καθηρέθη. 

ΚΕΦΛΛ.  ΚΗ\  — Περί  των  βδελυσσομένων  τον  CAP.  XXVIII.  — De  his  qui  matrimonium , 

γάμον,  ή τον  οίνον,  ή τά  κρέα.  vinum,  aut  carnes  abominantur . 

'Αποστόλων  κανών  να’  νγ’,  ξ^  · συνόδου  'Αγκυρας  Apostolorum  canon  51,  53,  66;  concilii  Ancy- 
κανών  ιδ’  · συνόδου  ζ"*  κανών  ιγ’,  λ’.  rani  canon  14  ; concilii  sexti  canon  13,  30. 

ΚΕΦΑΛ.  Κθ’.  — Περί  τών  έπιτετραμμένων  ή CAP.  XXIX.  — De  permissis  aut  prohibitis 

κεχωλυμένων  γάμων,  καί  περί  τού  έρωτάαθχι  nuptiis , et  quod  lectores  puberes  facti  interro - 
τούς  ΐνα^νώατας  Ιφήβου;  γενομένους  εί  βού-  petitur  an  matrimonium  contrahere  velint , et 
λωνται  γαμεΐν,  καί  περί  πχλλακισμού,  καί  πορ-  de  Concubinatu , SCOrtutlOne , atque  adulterio . 
νείας,  καί  μοιχείας. 

'Αποστόλων  κανών  ιζ’,  ιη’,  ιθ’,  κε’,  x£”,  συνόδου  Apostolorum  canon  17,  18,  49,  25,  26;  COD- 
’Αγκύρας  κανών  t’  · συνόδου  Νεοκαισαρεαίς  κανών  cilii  Ancyrani  canon  10 ; concilii  Neoc®sariensis 
a,  6*,  t*  · συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  ιδ’,  ιε’·  συν-  3 canoni,  9,  10;  concilii  Chalcedonensi*  canon 
όδου  Καρθαγέννης  κανών  ι£“*  · συνόδου  ζ”,  κανών  γ’,  14,  15;  concilii  Carthaginensis  canon  16  ; con- 

δ’,  ς",  ιβ’,  ιγ’,  οη\  νη’  · Βασιλείου  κανών  γ*,  cilli  sexti  cauon  3,  4,  6,  12,  13,  48,  58 ; Basilii 
ιζΓ’ι  5®’*  b Θεοφίλου  έκ  ,οΰ  υπομνηστικού  κανών  δ’,  ε\  canon  3,  6,  16,  69,  70  ; Tbeophili  ex  COmmoni- 

torio  canon  4,  5. 

Κείμενον.  Βιβλίον  α’  τού  κώδιχος,  τίτ.  γ’,  διάτ.  ε’·  TextUS.  Lib.  1 Cod.  tit.  3,  COnst.  5.  Si  quis, 
Έάν  τις  μόνον  πειραθτ^,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  καί  την  etc.,  usque  ad  fiscus  capiet,  Iit  pag.  782. 
ούσίαν  αύτών  τύ  δημόσιον  λήψετχι. 

Σχόλιον.  Ή ε*  διάτ.  τού  γ’  τίτ.  τού  α’  βιβλ.  τού  Scholium . Constit.  5 tit.  3 lib.  I cod.  et  COn- 

κώδικος,  καί  ή μδ’  διάτ.  του  αύτού  τίτ.  ούκ  έτέ-  Stit.  44  ejusdem  tit.  ΠΟΠ  Sunt  positffi  in  Basii· 
θησαν  είς  τά  Βασιλικά,  ούδέ  ή ιγ'  διάτ.  τού  α*  τίτ.  Neque  [etiam]  constit.  43,  tit.  1 Novellarum,  qu® 
των  Νεαρών  μέρος  ούσα  της  ’ίουστινιανείου  νεαράς,  pars  est  novell®  Justiniane®  5.  Neque  [item] 
ουδέ  ή α’  διάτ.  του  αύτού  τίτ.  των  Νεαρών  μέρος  COnst.  4 ejusdem  tit·  Novell.  qu®  pars  est  novel- 
ούσα  τής  ζ*  'Ιουστινιάνειου  νεαράς.  C I®  Justiniane®  6. 

Σημείωσαι  περί  τών  έκπεσόντων  τής  ίερωσύνης,  καί  γυνχιξί  συνψκησάντων  καί  τούτων  τεκνοποιησάντων, 
μή  συγχωρουμένων  είς  κληρονόιιον  αυτών  κληθήναι,  μήθ*  δλως  δυνασθαι  τά  τοιαύτά  παιδία  ή γνήσια 
τούτων  κληθήναι  ή φυσικά,  ή καθ’  οίον  δήποτε  τρόπον  περιελθεΐν  τινα  τών  πραγμάτων  αυτών  πρδς  αύτούς, 
ή τούς  μητροπολίτας  αυτών,  άλλα  τά  προσόντα  πάντα  αύτψ  λαμβάνει  τας  κατ'  αύτούς  'Εκκλησίας  ή 
τούς  κλήρους.  Τούς  δέ  τοιούτόν  τι  τολμώντας  μετά  την  τής  Ιερωσύνης  γύμνωσιν  μή  δυναμένους  ε*ς  τ* 
κοσμικόν  αξίωμα,  ή στρχτείκν  άναχθήναι,  αλλά  Ιδιωτεύοντας  πάντα  τόν  χρόνον.  "Οπως  δέ  σήμερον  ου 
φυλάττεται  τούτο  άγνοώ. 

Κείμενον.  Καί  ή β’  διάτ.  τού  αύτού  τίτ.,  δτι  ’Εάν  TfXtUS·  Constit.  2,  ejusdem  tit.  Sl  decurio, 
βουλευτής,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  και  πέντε  λίτρας  τοΐς  etc. , USque  ad  multatur,  tit  pag . 783. 
πριβάτοις  προστιμωμένου. 

Σχόλιον.  Ή β*  διάτ.  τού  αύτού  α’  τίτ.  τών  Νεαρών  Scholium . Const.  2 ejusdem  4 tit.  Novellarum 

Σστι  κεφ.  κζ"'  τής  ρκγ*  νεαράς  τού  βασιλέως  Ίου-  est  cap.  26  novell®  Justiniani  1 23,  sive  cap.  33 
στινιανού,  ή τοι  κεφ.  λγ’  τού  γ’  βιολ.  τών  Βασιλικών  tit.l  lib.III  Basil.,quod  eadem  complectitur  qu®  in 
τά  αύτά  διαλαμβάνον  8σα  συνωψίσθησαν.  Λέγει  δέ  compendio  proposita  SUnt.  Loquitur  autem  24  cap. 
καί  το  κδ*  κεφ.  τής  αύτής  νεαράς,  ήτοι  τύ  λα’ κεφ.  ejusdem  novell®,  sive  31  cap.  ejusdem  tit.  quin- 
τού  αύτού  τίτ.,  άλλά  μεν  καί  τύ  λβ' περί  τού  έρω-  etiam  32  [cap.] de  eo  quod  ordinandi  interrogentur 
τάσθαι  τούς  μέλλοντας  χεφοτονετσθχι  εί  δύνανται  an  caste  vivere  possint;  et  de  sacerdotibus  nuptias 
σωφρονεΐν,  καί  περί  ^αμούντων  Ιερωμένων,  και  δευ-  contrahentibus  et  lectoribus  nuptias  iterantibus, 
τερογαμούντων  άναγνα>στών.  *Οσα  παρά  τού  πα-  qu®CUnque  a patriarcha  fusius  comprehensa  sunt, 
τριάρχου  διελήφθησαν  περιφραστικώς.  Περί  δέ  ιών  De  iis  vero  qui  Deo  consecratas  [mulieres  aut] 
άρπαζόντων,  ή διαφθε φόντων,  ή ύπονοθευόντων  τάς  rapiunt,  aut  constuprant,  aut  corrumpunt,  docet 
τψ  θεψ  ανατεθειμένα;,  διδάσκει  ή αύτή  β’  διάτ.  τού  Ο eadem  2 const.  tit.  1 Novellarum, qu®  est  cap.  63 
α’  τίτ.  τών  Νεαρών  ούσα  ξγ*  κεφ.  τής  ρκγ'  Ίουστινια-  novell®  Justiniani  123,  sive  cap.  t2  tit.  1 lib.  IV 
νείου  νεαράς,  ήτοι  κεφ.  ιβ'  τού  α’  τίτ.  τού  δ’  βιβλ.τών  Basii.,  quod  eadem  dicit  qu®  in  compendio  sunt 
Βασιλικών  τά  αύτά  λέγον  δσα  συνωψίσθησαν,  πλήν  proposita, excepta  poena.  Siquidem  Basii,  eos  qui 
τής  ποινής.  *o  μέν  γάρ  βασιλικός  φησι  τύν  έχ  τού  [id  scelus]  committunt, ac  eorum  in  scelere  socios, 
νόμου  κίνδυνον  ύπομένειν  τούς  πλημμελήσαντας,  κα\  ex  lege  periculum  sustinere  : qui  vero  Nomoca- 
τούς  μετασχόντας  τού  τοιούτου  μύσους.  Ό δέ  συν-  nonem  composuit,  illos  capitaliter  ptiniri  dicit. 
Οέμενος  τύ  Νομοκάνονον  λέγει  κεφαλικώς  αύτούς  τιμώ-  Tu  i n teri U)  Basii,  magis  audi,  et  si  discere  VellS 


H27  ωοτη  ίΆΤΜΑΜΗϋ  CP.  Μ 

CQjasroodi  legitim»  p06n®  8intv  lege  lib.  LX,  tit.  A ρεΤσθαι.Συ  δέ  μάλλον  τψ  Βασιλικφ  πρόσχες,  χιϊ  ii  U· 
58,  cap.  1,  quod  sic  habet  : Qui  rapuerint  mu*  λεις  ποΤαι  εϊσιν  ai  νόμιμοι  ποινζι.  'Ανάγνωθι  βιδλ.  ζ 
lierem,  aut  sponsam  aut  nondum  sponsam,  aut  τίτ.  vn'  κεφ.  α',  ούτως  Ιχον  · ol  Αρπάσαντες  γυναΐκ^ 
Tiduam,  sive  ingenua  sit,  sive  ancilla,  aut  [etiam]  ii  μνηστευομένην,  ζ Αμνήστευτον,  ii  χήραν,  είτε  rj. 
libertina,  et  maxime  si  mulier  Deo  consecrata  γενής  έστι  εΤτε  δούλη,  ή Απελεύθερα,  χαϊ  μάλιστα 
sit,  legitime  puniuntur.  Nempe  81  cum  armis  έάν  τψ  Θεψ  ώσιν  αΐ  γυναίκες  καθιερωμέναι  νομίμως 
sive  gladiis,  aut  fustibus  raptum  fecerint,  hujus-  τιμωρείσθωσαν,  τούτ*  Ιστίν  εΐ  μεν  μεθ*  οπλών,  είτε 
modi  gladio  puniuntor.  Qui  vero  ipsis  ministe-  ξιφών,  ή ροπάλων  τήν  Αρπαγήν  έποιήσαντο,  οί  τοι- 
rium  praebuerint,  aut  conscii  fuerint,  aut  volun-  ούτοι  ξίφει  τιμωρείσθωσαν,  oi  δέ  συνουπουργούντες  βΰ- 
tarii  receperint,  aut  qualemcunque  opem  tule-  τοΤς,  ή συνειδότες,  ή έκόντες  ύποδεξάμενοι,  ή οϊάνδή- 
rint  : verberati  et  tonsi,  naribus  mutilantor. Quo-  ποτέ  σπουδήν  είσενεγκάντες  τυπτόμενοι,  και  χου- 
niam  qui  cum  armis  rapere  statuunt,  parati  sunt  ρευόμενοι  ρινοκοπείσθωσαν,  έπειδή  oi  προδένιες 
etiam  occidere,  si  qui  obsistant.  Si  vero  omnino  παρ’  έαυτοΤς  Αρπασαι,  Ετοιμοι  εϊσι  και  φονεύει* 
sine  armis  raptus  factus  sit,  qui  illum  fecit,  ma-  τούς  άνθισταμένους.  Εϊ  δέ  χωρίς  οΐωνδήποτε  δπλω* 
nu  mutilator  : qui  vero  in  raptu  auxiliati  sunt,  την  Αρπαγήν  έποιήσαντο,  δ ιιέν  την  Αρπαγήν  ποιή· 
aut  [ejus]  conscii  fuerunt,  aut  ministerimu  praes-  B «ας,  χειροκοπείσθω,  oi  δε  βοηθήσαντες  τοΤς  τοιουτοις 
titerunt,  aut  sponte  receperunt,  aut  qualemcun-  έν  tq  Αρπαγή,  ί συνειδότες,  ή δπηρετήσαντες,  ί 
que  opem  tulerunt,  verberati  et  tonsi  exsulanto,  έκόντες  ύποδεξάμενοι,  ή οϊανδήποτε  σπουδήν  εϊσ- 
Quaeras  etiam  novellam  imperatoris  domini  ενεγκάντες  αύτοΤς,  τυπτόμενοι  έξοριζόσθωσα;.  Ζήτει 
Leonis  philosophi  35,  quae  propemodum  eadem  καί  τήν  λε*  νεαράν  τού  βασιλέως  κυρίου  Αέοντος  τού 
Sancit.  Φιλοσόφου  τα  αυτά  σχεδόν  νομοθετούσαν. 

CAP.  XXX.  — De  iis  qui  matrimonii  causa  ΚΕΦΑΔ.  Λ.  — Περί  τών  έπϊ  γάμψ  γυναίκες 

mulieres  rapiunt . Αρπαζόντων. 

Apostolorum  canon  67  ; concilii  Aneyrani  ca-  Αποστόλων  κανών  ξζ'  · συνόδου  'Αγκυρας  χάνων 

non  11,  25;  concilii  Chalcedonensis  canon  27 ; ια',  κε*  * συνόδου  Χαλκηδονος  κανών  κζ*  * συνόδου  ζ* 
concilii  sexti  canon  92  ; Theophili  ex  commoni-  κανών  Θεοφίλου  έκ  τού  υπομνηστικού  κα* 

torio  canon  2.  νών  β*. 

TextUS . Lib.  4,  tit.  3,  const.  5.  Si  quis,  etc·,  Κείμενον.  Βιβλ.  α9,  τίτ.  γ*,  διάτ.  ε*,  'Εάν  τις  άρ- 
usque  ad  proscriptione  utitur,  ut  pag . 309.  πάσ^,  χ.  τ.  λ.,  nsque  ad  μή  χρώμενο;  φόρου  παρα- 
γραφή· Supra  pag.  309. 

Sckolium.  Const.  5 tit.  3 lib·  1 cod.  non  est£  Σχάλιον.  Ή ε*  διάτ.  τού  γ'  τίτ.  τού  α*  βιβλ,  του 
posita  in  Basii.,  neque  [etiam]  53,  neque  vero  tu  κώδικος  ούκ  Ιτέθη  εϊς  τα  Βασιλικά,  ούδέ  ή νγ',  χαϊ 
illis  auscultes.  Const.  3 tit.  4 lib.  1 cod.  est  cap·  μή  σύ  προσχής  ταύταις  * Ή γ*  διάτ.  τού  δ'  τίτ.  του 
26,  tit.  47,  lib.  VU  Basii,  insertaque  est  inter-  a'  βιβλ.  τού  κώδικος  Εστι  κεφ.  κζ*’  τού  ιζ’  τίτ.  τοδ 
pretationi  cap.  25  praesentis  9 tit.,  quod  legas,  ζ'  βιβλ.  τών  Βασιλικών,  χαϊ  κατεστρώθτ}  εϊς  τήν  έρ- 
Const.  4 tit.  24  lib.  ΙΙΙ  cod·  posita  est  in  cap.  91  μηνείαν  τού  κε*  κεφ·  τού  παρόντος  θ'  τίτ.,  δ καί  Ανά- 
tit.  5 lib.  Vll  Basii·  Hoc  antem  cap,  praetermis-  γνωθι.  Ή a'  διάτ.  τού  κδ'  τίτ.  τού  γ'  βιβλ.  τού  χώ- 
Sum  est·  δικός  έτέθη  εϊς  κεφ.  τού  ε9  τίτ.  τού  ζ9  βιβλ.  τφ* 

Βασιλικών,  τούτο  δέ  κεφ.  παρελείφθη. 

Textus.  Tit.  41  const.  4,  qui  dicit  A servo,  Κείμενον.  Τίτλος  μα*,  διάτ.  δ*,  b λέγων  Πχρέ 
etc.,  usque  ad  sunt  omnia,  ut  pag . 340,  311.  δούλου  κ.  τ.  λ.,  nsque  ad  καί  Ιερών,  και  χηρών.  Su« 

pra  pag.  310,  311. 

Scholium. Conslil.4  tit.  41  lib.  ni  cod. est  cap.  46  Σχάλιον.  Ή δ*  διάτ.  τού  μα*  τίτ.  τού  γ*  βιβλ.  τοΰ 
tit.51ib.LX, quod  dicit:  Constitutio  similis  secundae  κώδικος  Εστι  κεφ.  μζ”*  τού  ε9  τίτ.  τού  ξ*  βιβλ.  λεγουσα* 
est  et  tertiae;  etdicit,quod  dominus  ignorans  delic-  Ή διάτ.  δμοίφ  τή  β'  Εστι  κάϊ  τ$  γ*  καϊ  λόγπ  · ότι  Ό 
tum  servi  |judicio]  dunlaxat  noxali  teneatur  : ηοη  δεσπότης  Αγνοών  τδ  πταίσμα  τού  οΐκέτου  νοξάλια 
ignorans autem,suonomine.Universum  vero cons-D μόνον  κατέχεται,  είδώς  δέ  Ιδίψ  όνόματι.  "ολον  δέ  τδ 
titutionis  jus  hujusmodi  est,  Ut  si  alienus  servus  τής  διατ.  νόμιμον  τοιούτον  έστιν  8τι  έάν  οΐκέτης  Αλ- 
rapuerit,  intra  annum  quadruplum  [vi]  bonorum  λάτριος  Αρπά<ηι,  εϊσω  μέν  ένιαυτού  τδ  τετραπλού* 
raptorum  actio  exigat : post  annum  vero  simplum,  ζητετ  ή περί  Αρπαγής  χρημάτων  Αγωγή,  μετά  δέ  τδ* 
quo  dominus  servum  nox®  dedat  aut  ipse  in  id  ένιαυτδν  τδ  Απλοϋν,  ήτοι  έφ*  ψ δούναι  τδν  οίκίτη* 
quantum  ad  eum  pervenit  teneatur.  At  si  cons-  εϊ;  νόξαν,  ή κατέχεσθαι  τδν  δεσπότην  αυτού,  καί  εϊς 
CIO  [servus]  rapait,  ad  id  quod  competit,  is  orn-  περιελθδν  εϊς  αύτόν.  Εϊ  δε  συνειδότος  τού  δεσπότου 
nino  obstringatur,  id  est,  ad  quadruplum  aut  ad  ήρ**σεν  «U  τδ  διαφέρον  ένέχεται  δ δεσπότης  πάντως, 
simplum.  Quod  si  uxorem  tuam  rapuit,  contra  τούτ'  Ιστιν  etc  τδ  τετραπλούν,  ή εϊς  τδ  Απλού*.  Εϊ  δέ 
ipsum  servum  publicam  accusationem  instituas,  τήν  σήν  γαμέτην  ήρπασε,  κατ'  αυτού  τού  οΐκέτου 
Const·  3 tit.  13  lib.  vn  cod.  est  cap.  3 tit.  18  κίνησον  τδ  δημόσιον  Εγκλημα.  Ή γ'  διάτ.  τού  ιγ9  τίτ. 
lib.  XLVin  Basii.,  quod  sic  habet : Si  servus  τού  ζ9  βιβλ.  τού  κώδικος  Εστι  κεφ.  γ*  τού  ιη*  tit. 
raptum  virginis  detulerit,  aut  per  conniven-  τού  μη9  βιβλ,  τών  Βασιλικών,  ούτως  ϊχον  'Εάν  δούλος 


1129  NOMOCANON.  — TIT.  IX,  CAP.  XXX.  1130 


άρπαγήν  παρθένου  καταμηνύση  έλεύθερος  γίνεται,  Α 
ή έάν  την  ήδη  συγχωρηθεΐσαν  άπελλέγξη.  Ή ξ\  διάτ. 
του  8’  τίτ.  τού  βιβ.  του  κώδικος  ούκ  έτέΟη  εΐ;  τά  Βασι- 
λικά,ουδέ  6 1'  τίτ. τού  αύτού  βιδ.,ούδέ  δ ια’  Ήδέ  α*  διάτ. 
ι του  ιγ*  τιτ.  του  θ’  βιβλ.  του  κώδικος,  έστι  χεφ.  α*  τού 
νη*  τίτ.  του  ξ*  βιβλ.,  καί  αύτδ  μέν  χατεστρώθη  περ  ί 
το  τέλος  του  χθ*  χεφ·  του  παρόντος  8’  τίτ.  το  δε  β* 
θέμα  τούτου  λέγει  παύτα  * έάν  οδν  έν  αύτή  τη  άρπα- 
f γη  εΤς  έχ  τούτων  χαταληφθή  ή παρά  των  πα- 

ί τέρων  των  γυνχιχών,  η παρα  των  αδελφών,  ή έπιτρό- 

πων,  ή χουρατώοων,  η πατρώνων,  ή δεσποτών  έλεγ- 
ι χθέντες  φονευέσθωσαν  αύτοχειρί,  μάλιστα  έάν  καί 

ι γεγαμημένας  γυναίκας  έπειράθησαν  άρπάσαι.  Τδ  αύτδ 

β δε  λέγομεν  και  εΐ  μνηστήν  τις  Ιδίαν  ήρπασεν.  ΕΙ  δέ 

-·  δυνηθωσιν  οί  τοιοϋτοι  διαφυγεΐν,  χαί  οί  έν  Κωνσταν- 

t τινουπόλει,  και  οί  έν  πάση  χώρφ  άρχοντες  καί  στρα-  j 

τηλάταις  έχδιχειτωσαν  τδ  γενόμενον.  Κατέχοντες 
αύτους  χαί  τιμωρούμενοι  χαί  μη  συγχωρούντες  αύ- 
το Τς  έκκαλέσασθαι  · χαί  «I  μέν  δούλα  i είσι  ν αί  άρπα- 
γεΤσαι  ή άπελεύθεραι,  οί  άρπάσαντες  ύποχείσθωσαν, 
ί εί  δέ  χαί  εύγενεΐς  ήσαν,  τά  πραγμάτα  των  άρπα- 

σάντων,  χα\  των  βοηθούντων  έν  αύτοΐς,  τής  δεσπο- 
ς τείας  αύτών  γινέσθωσαν  προνοίφ  των  άρχόντων,  χαί 
των  γονέων  εις  προΤχα,  ή έάν  μή  βουληθώσι  γαμή- 
σαι  χατέχειν  ταυτα  τά  πραγμάτα.  Μή  έξΙστω  δέ  τή 
γυναιχί  αύτδν  τον  άρπάσαντα  ά'νδρα  λέγειν,  μηδέ  τους 
γονείς  χύτου  τούτο  αύτή  χελεύειν.  Αί  δέ  τιμωρίαι 
, τής  διάτ.  πασαι  εστωσαν  κατ’  αυτών  των  άρπασάντων, 
καί  βοηθήσάντων  αύτοΐς  έν  τη  άππαγη  · οί  μέν  τοι 
συνειδότες  χαί  ύπηρΐτήσαντες,  χαί  οί  ύποδεξάμενοι, 
καί  οίανδήτινα  σπουδήν  αύτοΐς  συνενεγχδντες  τή  ^ 
είρημένη  τιμωρίφ  ύποχείσθωσαν,  είτε  βουλομένων  των 
t γυναικών,  είτε  μή  βουλομένων  ή αρπαγή  γέγονεν. 

Καί  οί  γονείς  δέ  τής  γυναικδς  χάν  άνεξιχαχήσωσι 
. περιοριζέσθωσαν.  Εί  δέ  χαί  δούλος  εύρεθή  έν  τφ 
πράγματι,  χαιέσθω,  πασών  τών  άλλων  τιμωριών  σχο- 
λαζουσών. 

Κείμενον.  Καί  βιβλ.  μζ*  τίτ.  β*  διάτ.  λθ*,  δ δού- 
λην  άλλοτρίαν,  κ.  τ.  λ.,  USqU6  ad  εί  γάρ  συνήνεσαν 
ή μή  περίεισι  φισχούνται  τά  τοιαϋτα  πράγματα. 

Σχόλιον·  Τδ  λθ*  διάτ.  τού  β’  τίτ.  του  μζ*  βιβλΜ 
; Εστι  χεφ.  λθ*  τού  ιβ*  τίτ.  τού  ξ’  βιβλ.  ούτως  2χον  ώς 
συνωψίσθη·  Γίνωσκε  δέ  οτι  δ τοιούτος  χάν  μή  έν- 
έχηται  ώς  κλέπτης  ή ώς  άνδραποδιστής,  άλλά  χρη- 
ματιχώς  τιμωρείται  παρά  τού  άρχοντος,  καί  σωφρο- 
νίζεται· Καί  ζήτει  θέμα  παρατέλευτον  τού 
λζ*  τίτ.  τού  αύτού  ξ*  βιβλ·  λέγον  περί  τδ  τέλος, 
*0  δέ  ε(ς  άλλοτρίαν  δούλην  πορνεύων  τών  μέν  εύ- 
πορων ύπαρχων,  παρεχέτω  ύπέρ  τού  πταίσματος  τψ 
δεσπότη  τής  δούλης  νομίσματα  λζ"*.  Εί  δέ  ευτελής 
sTt|,  τυπτέσθω,  χαί  καθ’  βσον  ευπορεί  κατά  άνκλο- 
j γίαν  τών  νομισμάτων  διδότω.  Τδ  χ8'  διάτ.  τού  $’ 
τίτ.  τού  μη9  βιβλ.,  Ιστι  8έμα  τελευταΐον  τού  κθ*  χεφ. 
τού  λζ*  τίτ#  τού  ξ’  βιβλ.  ούτως  Ιχον  ώς  έγράφη.  Τδ 
δα  ε’  διάτ.  τού  ζ * τίτ.  τυύ  μη*  βιβλ.  τών  διατ.  Εστι 
θέμα  β’  τού  ε’  χεφ·  τού  ιη*  τίτ.  τού  ξ*  βιβλ.  ούτως 
Ιχον  ώς  έγράφη.  *Η  α*  διάτ.  τού  α*  τίτ.  τών  Νεαρών, 
Ιστέ  κεφ.  ιβ’  τής  νέκρας  του  9 Ιουστινιανού,  ούχ 

Patrol  Gr.  CIV. 


tiam  suppressum  arguerit,  libet  fit.  Const.  7 tit.9 
lib.  ix  Cod.  non  est  posita  in  Basii.  Neque  [etiam] 
tit.  10  ejusdem  lib.  neque  11.  Const.  i tit.  13 
lib.  ix  Cod.  est  cap.  1 tit.  58  lib.  lx,  atque 
ipsum  quidem  insertum  est  29  cap.  praesentis  9 
tit.  circa  finem  : ejus  autem  2 thema  haec  dicit : 
Si  itaque  ex  his  quispiam  aut  a mulierum  paren- 
tibus, aut  fratribus,  aut  tutoribus,  aut  curatori- 
bus, aut  patronis,  aut  dominis  in  ipso  raptti  fue- 
rit comprehensus  : convictus  propriis  ipsorum 
manibus  interficitor  : praesertim  [vero]  si  mulie- 
res nuptas  rapere  conati  fuerint.  Atque  hoc  ip- 
sam dicimus,  si  quis  saltem  sponsam  suam  ra- 
puerit. Sed  si  tales  effugere  potuerint : et  Cons- 
tantinopoli  et  ubicunque  terrarum  magistratus 
atque  magistri  militum  eam  rem  vindicanto,  ip- 
soque  comprehensos  puniunto,  provocare  ipsis 
non  concedentes.  Et  si  quidem  [mulieres]  raptm 
ancillae  vel  libertinae  sint,  raptores  utique  [sup- 
plicio] obnoxii  sunto;  si  vero  ingenuae,  res  rapto- 
rum, eorumque  qui  eis  auxilimn  praebuerint,  ip- 
sarum dominio  cedunto  : [idque]  providentia  di- 
vitum  judicum  atque  parentum  : [ut]  illae  res  in 
dotem  [ipsis  procedant,  aut]  si  nubere  nolint# 
[pleno  jure  ab  ipsis]  possideantur.  Ut  antem  mu- 
lier ipsum  raptorem  in  maritam  deligat,  aut  pa- 
rentes ejus  id  ipsi  jubeant,  illicitum  esto.  Rapto- 
ribus porro,  et  qui  in  raptu  auxilium  ipsis  prae- 
buerunt, omnes  constitutionis  poenae  incumbun- 
to : conscii  autem  et  ministri,  quique  illos  sus- 
. ceperunt, aut  quamcunque  opem  attulerunt, [prios] 

1 dictae  poenae,  sive  volentibus  mulieribus  sive  no- 
lentibus raptus  factus  sit,  subjacento.  Qninetiatn 
mulieris  parentes,  si  [raptum]  patienter  tulerint, 
deportantor.  Si  uero  servus  etiam  in  ea  re  de- 
prehendatur, [is]  omnibus  aliis  poenis  cessanti- 
bus concremator. 

7extu$.  Et  lib.  47,  tit.  2,  digest.  39 : Qui  me- 
retricem, elc.,  usque  ad  confiscari  dicit,  ut  pag. 
790. 

Scholium.  Digest.  39  tit. 2 lib.xLVii  est  cap.39  tit. 
12  lib. lx, [quod  habet],  nt  in  compendio  proposi- 
tum est. Scias  tamen,  quod  tametsi  talis  ut  fur  aut 
plagiarius  non  teneatur:  pecuniarie  tamen  a ma- 
gistratu puniatur  et  castigetur.  Quaeras  etiam  the- 
ma ultimum  tit. 37  lib.  LX,quod  circa  finem  dicit : 
Qui  alienam  ancillam  stuprat,  si  dives  est,  pro  de- 
licto aureos  triginta  sex  ancilla  domino  praebeto : 
si  vero  vilis, verberator,  et  quatenus  facere  potest, 
triginta  sex  aureos  dato.  Digest.  29,  tit. 5 lib.XLViii 
est  thema  ult.cap  .29  tit. 37  lib.  LX,qqod  ita  habet, 
utscriptum  est.Dig.5  tit. 6 lib.XLViii  Dig. est  thema 
2 cap. 5 tit.  18  lib.  lx,  quod  habet, quomodo  scrip- 
tum est. Gonstit.l  tit.  t Novellarum  esi  cap.12  no- 
vellae Justiniani  6,  sed  non  est  posita  in  Basii.  No- 
vella 17,  quae  de  mandatis  disserit,  est  cap.  21 
tit. 3 lib. vi  Ba$il,quod  hac  ad  verbum  dicit : Gate- 
rum  homicidis,  et  adulteris,  et  raptum  virginum 

36 


1131 


fcHOTil  PATRIARCHAE  CP. 


committentibus  intra  [sacros]  terminos  securitatem 
non  servabis:  sed  inde  eos  abstrahes, et  supplicium 
illis  irrogabis.  Neque  enim  his  qui  ad  bunc  delin- 
quuntmodam:  sed  caeleris, neabimprobioribus  ta- 
lia patiantur,  convenit  parcere.  Praesertim  [vero 
cum]  sacrorum  [locorum]  immunitas  a lege  non  in- 
juriantibus,sed  affectis  injuria  concessa  sit.  Atque 
[adeo]  ne  possibile  [quidem]  sit, ut  uterque,  tam 
qui  injuriam  facit,  quam  qui  patitur,  [ex  aequo]  in 
sacrosanctorum  locorum  immunitate  protegatur. 
Constit.2  ejusdem  tit. Novellarum, est  novella  Jus- 
tiniani 123, [atque  posita  in  lib.iv  Basii  , tit.i,cap. 
12,  haec  dicit:  Si  quis  [ascetriam]  rapuerit, etc.,  ut 
scripta  sunt  in  textu. No  vella  143,  posita  est  in  cap. 
2 tit.  58  lib.  Lx,quod  tradit  quemadmodum  mani- 
festatum est.  Legas  vero  eumdem  58  tit.  etiam  to- 
tum,ut  qui  speciosa  quaedam  ac  multa  de  quarum- 
cunque mulierum  raptoribus  doceat. 

ούτω  διαλαμβάνον  ώς  έδηλώθη.  ’Λνάγνωθι  καί  τον  α 
περί  των  άρπαζόντων  οΐασδήτινας  γυναίκας. 

CAP.  XXXI.  — De  sacri  ordinis  hominibus , 
qui  se  cum  mulieribus  lavant. 

Concilii  Laodiceni  canon  30 ; concilii  sexti 
canon  77. 

Textus.  Novella  117,  quae  de  repudiis,  etc., 
usque  ad  lucretur  dolem,  ut  pag.  791. 

Scholium.  Novella  Justiniani  117  posita  est  in 
lib.  xxvin,  tit.  7,  atque  4 thema  cap.  i,  haec  dicit 
in  haec  verba:  Si  una  cum  extraneis  viris  nolente 
marito  agitet  convivia,  aut  cum  iis  se  lavet. Alque 
est  haec  etiam  una  causarum,  quae  matrimonium 
solvunt. 

CAP.  XXXII.  — De  episcopis  et  clericis , qui 
laici  facti  1uerint%  aut  ud  [mundanas]  dignitates 
pervenerint , aut  militaverint. 

Apostolorum  canon  83  ; concilii  Nicaeni  canon 
12;  concilii  Chalcedonensis  canon  7. 

Textus . Lib.  i Cod.,  tit.  3,  const.  37  : Servi 
qui,  etc.,  usque  ad  vitam  sectatur  [obtinet],  ut 
pag.  791 . 

Scholium.  Const.  37  tit.  3 lib.  i Cod.  non  est 
posita  in  Basii,  neque  ejusdem  tit.  52,  neque  53. 
Quaeras  autem  lib.  Basii,  iv,  tit.  i,  cap.  11, thema 
3,  quod  sic  ait : Quod  si  monachus  monasterium 
reliquerit,  et  ad  saecularem  vitam  transierit  : hic 
militia  primum  et  honore, si  quem  habet, denuda- 
tus per  locorum  episcopum  et  provinciae  praesidem 
in  monasterium  remittitor:  et  res  quas  postea  ha- 
bere monstratus  fuerit,  ad  monasterium, in  quod 
immittitur,pertinento.Sidenuo  quoque  monaste- 
rium relinquat : tunc  praeses  eum  provinciae,  in 
qua  inventus  fuerit,  detineto, et  subjectae  sibi  co- 
horti accenseto.  Et  cap.  3 ejusdem  lib.  et  tit. 
quod  sic  habet : Caeterum  si  quis  ad  monasticam 
venire  vitam  voluerit,jubemus,ut  si  quidem  de  eo 
constet,  quod  nulli  [servili]  conditioni  obnoxius 
sit,  praesul  monasterii  habitum  illi,  quando  sibi 
visum  fuerit,  adhibeat.  Si  de  eo  non  constet  cui- 


1132 

έτέθη  δέ  είς  τά  Βασιλικά.  Ή περί  μανδατων  $ιι)ι- 
γομένη  ιζ9  νεαρά,  ϊστι  κεφ.  κα9  του  γ9  τ(τ.  του  ζ" 
βιβλ.  των  Βασιλικών  λέγον  ταϋτα  βητώς  * Ούτε  & 
άνδροφόνοις,  οδτε  μοιχοΤς,  οδτε  παρθένων  ίραιζο 
ήμαρτάνουσι  τήν  εκ  των  8ρων  φυλάξεις  άσφάλε ι*η 
άλλα  κάκειθεν  έςελκύσεις,  καί  τιμωρίαν  αύτοΐς  Ui- 
άξεις.  Ού  γάρ  των  τά  τοιαυτα  άμαρτάνόντων  φείά- 
σθαι  προσήκει,  άλλα  των  περιόντων  ΐνα  μή  τοιαύτε 
ύπδ  των  τολμηροτέρων  πάσχοιεν.  * Αλλως  τε  ή u 
των  Ιερών  Ασφάλεια  ού  τοΤς  άδικούσιν,  άλλα  τεΤς 
άδικουμένοις  δέδοται  παρά  του  νόμου,  καί  ούκ  8ν 
εϊη  δυνατδν  έκάτερον  άσφαλίζεσθαι  τή  παρά  τωι 
ασύλων  τύπων  άσφάλείφ,  καί  τδν  άδικου ντα,  καί  τον 
άδικούμενον.  Ή β9  διάτ.  του  αυτού  τ(τ.  των  Νεαρών, 
Ιστι  νεαρά  ιουστινιάνειος  ρκγ9  κείμενη  έν  βιδλ.  ? 
3 των  Βασιλικών  τίτ.  α*  ού  κεφ.  ιβ*  ταύτά  φησιν,  Et  τις 
άρπάσει,  καί  τά  έξης  έγράφησαν  έ?ς  τδ  κείμενον.  Ή 
ρμγ9  νεαρά  χεΤται  είς  κεφ.  β9  του  νη9  τίτ.  του  ξ*  βι&. 
ύτδν  νη9  τίτ.  δλον  ώρατά  τι  να  διδάσκοντα,  καί  διάφορε 

ΚΕΦΑΑ.  ΛΑ*.  — Περί  Ιερατικών  συ^λονομίνων 
γυναιξί. 

Συνόδου  Λαοδικείας  κανών  λ9  συνόδου  ζ*  χάνω* 

οζ\ 

Κείμενον.  *Η  περί  άεπουδίων  νεαρά  ριζ*  βίδωσιν, 
κ.  τ.  λ.,  usque  ad  την  αυτής  προΤκα. 

Σχολάν.  *Η  ριζ9  νεαρά  εοδ  'Ιουστινιανού  χιΐτ» 
είς  βιδλ.  χη9  τίτ.  ζ9  χαΙ  λέγει  τδ  δ*  θέμα  τού  α9  xif. 
ταυτα  ρητώς  · 'Εάν  άνδρίσιν  έξωτικοΤς  γυνή  βουλο- 
μένου  του  άνδρδς  συμποσιάζω,  I]  συλλούηται,  καϊ 
Ιστι  μία  των  λυουσών  τον  γάμον  αΐτιούσα  καί 
αδτη. 

ΚΕΦΑΑ.  ΛΒ'.  — Περί  Ιπισκοπων,  καί  χλη* 
ρ«κων  γινομένων  λαϊκών,  1]  Αξιωματικών  ή ατρα- 
τευομένων. 

'Αποστόλων  κανών  πγ9  · συνόδου  Νιχαίας  κα- 
νών ιβ9  · συνόδου  Χαλκηδό νος  κανών  ζ9. 

Κείμενον.  Βιβλ.  α*  τού  κώδικος  τίτ.  γ9,  διάτ,  λζ*, 
οΙ  δούλοι  γνώμη,/,  τ.  λ.,  usque  ad  βίον  μεταδιώχον 
τος. 

Σχόλιον,  *Η  λζ9  διάτ.  τού  γ9  τίτ.  του  α9  β.βλ.  τού 
κώδ.  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά,  ουδέ  ή νβ’  διάτ,  τού 
αύτού  τίτ.  ουδέ  ή νγ9.  Ζήτει  δέ  βιβλ*  των  Βασιλικών 
δ*,  τίτ.  α9,  κεφ,  ια9,  θέμα  γ9  ουτω  λέγον,  ’Εάν  μονι- 
χδς  καταλείψω  w μοναστδριον,  καί  είς  κοιμιχδ* 
βίον  έπέλθβ,  τούτον  της  στρατείας  και  της  τιμής « 
τινα  έχη  πρώτον  γυμνωθέντα  έκ  του  έπισκόποο  τώ 
τόπων,  καί  του  τής  έπαρχίας  άρχοντας,  είς  μονά- 
στήριον  βάλλεσθαι,  καί  τά  πράγματα  8σα  μετά  τίντα 
Ιχειν  δειχθείη  τψ  μοναστηρίψ  έν  ψ έμβάλλετιι  δια- 
φέρει. Et  δέ  καί  πάλιν  καταλείψει  τδ  μοναστήρια, 
τότε  αύτδν  δ Αρχών  της  έπαρχίας  έν  ή Αν  εύρεθιίη 
κρατείτω,  και  τη  ύποκειμένω  αύτψ  τάξει  συναμ- 
θμείτω.  Καί  χεφ.  γ9  τού  αύτού  βιβλ.  καί  τίτ.  οδτ*κ 
έχον*  ΕΤ  τις  δέ  καί  είς  μοναχικόν  βίον  έέθεΤν  βουληθώ 
κελεύομεν  ΐνα  εΐ  μέν  γνώριμός  έστιν  δτι  ούβεμι| 
τυχω  ύπόκειται,  δ ήγούμενος  τού  μοναστηρίου  βτε 
συνίδω,  τδ  σχήμα  αύτψ  παρασχή.  Et  δέ  μή  γνωρί- 


4134 


1133  NOJlOCANON.  - TIT.  IX,  CAP.  XXXI-XXXIII. 


ζεται  εΐ  οίφδήποτε  ύπόκειται  τύχη,  έντός  τριών  ένι-  j 
αυτών  μή  λαμβάνει#  αύτον  τύ  μοναχικύν  σχήμα,  άλλ’ 
έντός  του  είρημένου  χρόνου  άποπειράσθω  τής  τούτου 
άναστροφής  6 του  μο/αστηρίου  ήγούμενος.  Καί  εΐ 
έντύς  τριετίας  άναφύη  τις  λέγων  ή δούλον,  ή κολω» 
νύν,  ή έναπόγραφον  τούτων  VStov  είναι,  ή καί  ώς 
φεύγοντα  τήν  γεωργίαν,  ή ώς  τι  κλέψαντα,  ή διά  τι 
πτΧΤσμα  είς  τύ  μοναστήριον  αυτόν  είσεληλυθέναι. 
Καί  ταυτα  άποδειχθείη  τψ  ίδίψ  δεσπότη  τούτον  άπο- 
καθίστασθαι  μετά  πραγμάτων  υπέρ  ών  άποδειχθείη  είς 
τύ  μοναστήριον  είσαγαγών  λόγον  πρότερον  ώς  ούδέν 
ύπομενεΤ  παρά  τού  Ιδίου  δεσπότου  λαμβάνοντα.  Εΐ  δε 
έντύς  τριετίας  μηδείς  έναγάγη  τινί  των  είρημένων 
προσώπων,  6 ήγούμενος  τού  μοναστηριού  μετά  τήν 
παραδρομήν  τού  τριετούς  χρόνου  εί  τύν  τοιούτον  άν- 
δρα  άξιον  κρίνει,  τότε  διδότω  αύτψ  το  σχήμα,  καί 
μηδείς  αύτφ  βχλησιν  μετά  ταύτα  ύπέρ  τής  τύχης 
είσφερέτω  έν  δσψ  μέντοι  γε  έν  τψ  μοναστηρίφ  δι- 
άγει. Τά  δέ  πράγματα  άπερ  είς  τύ  μοναστήριον  είσ- 
αγαγών  φανείη  τψ  δεικνυμένφ  δεσπότη  άποδιδόσθω. 

Εί  δέ  τις  τών  είρημένων  προσώπων  καταλείψει  τύ 
μοναστήριον,  καί  είς  κοσμικόν  Ιλθη  βίον,  ή έν  ταΤς 
πόλεσιν,  ή έν  τοΐς  άγροΤς  περιέρχηται,  τή  ίδίφ  τύχ^ 
παραοιδόσθω.  Καί  κεφ.  ι’  τού  αύτού  τίτ.  λέγον  * ’Απ- 
αγορεύομεν  δέ  τοΐς  γονεύσι  τούς  Ιδίους  παΤδας  μονα- 
χικήν βίον  έπιλε  ^μένους  εκ  τών  ευαγών  μοναστηρίων 
άφέλκειν. 

Κείμενον.  Διάτ.  νδ*  τού  αύτού  τίτ.  Ούκ  έξεστι 
τοΤς  γονεύσι  βουλομένοις,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  ένοΤ  αύ- 
τδν  τή  έπιχωρίω  τάξει 

Σχόλιον.  Ή νγ’  διάτ.  τού  γ’  τίτ.  τού  α*  βιβλ.  τού^ 
κώδ.  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά,  ώς  καί  δπισθεν 
έγράψαμεν.  Ζήτει  δέ  βιβλ.  δ’,  τίτ.  α’,  κεφ.  θ’,  ούτως 
Ιχον  * Ούδεμίαν  δέ  άδειαν  διδόαμεν  ή τοΤς  γονεύσι 
τούς  παΤδας,  ή τοΤς  παισί  τούς  γονέας  τήν  κοσμικήν 
διαγωγήν  καταλιμπάνοντας  ώς  άχαρίστους  άπο- 
κλείειν  τής  Ιδίας  κληρονομιάς  ύπέρ  αίτίας  πρύ  τού 
μοναχικού  βίου  παρακολουθησάσης  · α’,  διάτ.  τού  α’, 
τίτ.  τών  Νεαρών,  Ιστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ς',  τούτο 
δέ  τύ  κεφ.  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά.  Ή β*  διάτ.  τού 
αύτού  τίτ.  τών  Νεαρών,  ίστι  νεαρά  ‘Ιουστινιά- 
νειος ρκγ’,  κειμένη  έν  βιβλ.  γ*  τών  Βασιλικών 
τίτ.  α*,  καί  λέγον  τύ  λδ’  κεφ.  τούτου  8σα  είς  τύ  κεί- 
μενον περιέχονται.  ’Ανάγνωθι  τού  αύτού  βιβλ.  καί 
τίτ.  κεφ.  λζ’,  ύπερ  κατεστρώθη  είς  τήν  έρμηνείαν 
τού  λζ“’  κεφ.  τού  α’  τίτ.  τού  παρόντος  συντάγμα- 
τος. Ή ιγ’  διάτ.  τού  α’  τίτ.  τών  νεαρών,  Ιστι  νεαρά  * 
ιουστινιάνειος  ε*  · τούτο  δέ  τύ  κεφ.  ούκ  έτέθη  είς  τά 
Βασιλικά.  Ή δέ  β*  διάτ.  τού  αύτού  τίτ.  2στι  νεαρά 
^Ιουστινιάνειος  ρκγ’  κειμένη  έν  βιβλ.  τών  Βασιλι- 
κών δ’,  τίτ.  α\  κεφ.  ια’,  καί  άνάγνωθι  τούτο  κατα- 
στρωθέν  βητώς  έν  τή  άρχή  τού  παρόντος  λβ’  κεφ. 

ΚΕΦΑΑ·  ΑΓ'.  — Περί  τών  συ  νεπιστα  μενών 
άμαρτάνουσι  κληρικοΐς,  καί  μή  φανερούντων. 

Βασιλείου  κανών  οα*. 

Κείμενον.  Περί  τών  ύποδεχομένων,  ή κρυπτόν- 
των  ληστάς,  ή δυναμένων,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  β'  τού 
είρημένου  ιζ*  τίτ.  τού  μζ’  βιβλ. 

Σχόλιον.  *0  λθ*  τίτ.  τού  θ*  βιβλ.  τού  κώδ.  έτίθή 


nani  conditioni  obnoxius  sit, intra  tres  annos  habi- 
tum is  monasticum  non  assumat,  sed  intra  praedi- 
ctum tempus  monasterii  praesul  periculum  facito, 
si  pedem  referre  velit.Et  si  intra  triennium  emer- 
gat a!iquis,qui  hunc  vel  servum,  vel  colonum, vel 
ascriptitium  suum  esse  dicat, quodque  vel  agricola- 
tionis laborem  fugiens, vel  aliquid  furatus, ve)  prop- 
ter aliquod  delictum  in  monasterium  ingressus  sit, 
et  haec  comprobata  fuerint : restituitor  is  domino 
suo  cum  rebus  quas  in  monasterium  intulisse  pro- 
batus fuerit,  data  prius,  et  accepta  fide, quod  ni- 
hil a domino  suo  mali  perpetietur.  Si  nemo  intra 
triennium  contra  aliquam  praedictarum  persona- 
rum actionem  et  controversiam  moverit  : mona- 
sterii praesul  post  triennii  decursum  tunc  illi  habi- 
tum praebeto, si  istiusmodi  hominem  dignum  judi- 
caverit : neque  postea  quisquam  ei  negotium  de 
statu  ac  conditione  sua  facessito,  quandiu  tamen 
in  monasterio  degit.  Res  vero  quas  in  monasterium 
intulisse  videbitur,  probanti  id  domino  restituun- 
tor. At  si  quis  praedictarum  personarum  reliquerit 
monasterium, et  ad  saecularem  vitam  transierit, si- 
ve iu  urbibus  sive  per  agros  oberrans:  suae  fortunae 
ac  conditioni  redditor.  Et  cap.  10  ejusdem  tit·, 
quod  dicit:  Interdicimus  item  parentibus,  ne  filios 
suos,  simulatque  monasticam  vitam  elegerint,  e 
venerabilibus  monasteriis  abstrahant. 

Textus.  Const.  54  ejusdem  tit.  : Non  licet, 
etc.,  usque  ad  provinciali  cohorti,  utpag.  791. 

Scholtum.  Constit.  53  tit.  3 lib,  i Cod.non  est 
posita  in  Basii.,  quemadmodum  etiam  autea  di- 
ximus. Quaeras  tamen  lib.  iv,  tit.  i,  cap.  9,  quod 
sic  habet : Nullam  autem  licentiam  damus  aut 
patribns,  ut  liberos  : aut  liberis,  ut  parentes,  qui 
saecularem  conversationem  relinquunt,  tanquam 
ingratos  baereditate  sua  excludant,  per  causam 
aliquam  quae  monasticam  vitam  praecesserit. 
Const.  2 tit.  i Novellarum,  et  novella  Justiniani 
6.  Hoc  autem  ejus  cap.  non  est  positum  in  Basii. 
Const.  2 ejusdem  tit.  Novellarum,  est  novella 
Justiniani  123,  posita  [quae  est]  iu  lib.  Basii,  m, 
tit.  i,  cujus  34  cap.  dicit,  quaecunque  in  textu 
comprehenduntur.  Legas  [etiam]  ejusdem  lib.  et 
tit.  cap  37,  quod  insertum  est  interpretationi 
cap.  36  tit.  i praesentis  operis.  Const.  13  tit.  1 
* Novellarum  esi  novella  Justiniani  5.  Hoc  autem 
cap.  non  est  positum  in  Basii,  Const.  2 ejusdem 
tit.  est  similiter  novella  123,  posita  [qu®  est]  in 
lib.  Basii,  iv,  tit.  1,  cap.  11,  quod  ad  verbum 
initio  praesentis  32  cap.  insertum  legas. 

CAP.  XXXIII.  — De  iis  qui  clericos  delin- 
quere sciunt , et  non  manifestant . 

Basilii  canon  71. 

Textus . De  iis  qui  fures  aliisve  criminibus, 
etc.,  usque  od  lib.  xlvii  [docet],  utpag.  794. 

5cMinm.Tit,391ib.ix  Cod.positusest  in  cap.3, 


i 135  PttOTii  PATRIARCHA  CP.  11J6 

tit.  27  lib.  LX  Basii.,  et  ait  in  hunc  modum  : A είς  κεφ.  γ'  του  κζ’  τίτ.  του  ξ’  βιβλ.  των  Βάσιλιχών 


Qui  sciens  quempiam  obnoxium  crimini  recepe- 
rit : eamdem  poenam  sustinebit.  Qui  fures  rece- 
perit, et  in  judicium  non  adduxerit : [sulantia 
ejus]  publicator  : aut  pro  qualitate  personae, 
prout  judici  visum  fuerit,  punitor.  Tit.  lC  lib. 
xlvii  Dig.  positus  est  in  cap.  1 ejusdem  27  (it. 
lib.  lx,  et  ait : Latronum  receptores,  et  qui  cum 
apprehendere  latrones  possent,  pecunia  vel  su- 
breptorum parte  accepta,  [illos]  dimiserunt : pe- 
rinde atque  latrones  puniuntur.  Digest.  2 tit.  16 
lib.  xlvu  Dig.  est  cap.  2 dicti  27  tit.,  quod  ex- 
presse habet,  ut  scriptum  est.  Legas  etiam  4 ejus 
cap.  quod  docet,  quomodo  criminibus  obnoxii, 
qui  in  praediis  [rusticis]  degunt,  [inde]  abstra- 
hantur : et,  quod  nisi  praedii  domini  hos  magis- 
tratui offerant,  ejus  dominio  priventur  : prima-1 
tes  autem  praedii  et  procuratores,  [nisi  id  fa- 
ciant,] in  exsilium  mittantur.  Verum  tu  quaBras 
totum  27  tit.  lx  lib.,  [ac]  legas  etiam  lib.  i,  tit. 
1,  cap.  22,  50,  90,  et  lib.  lx,  tit.  39,  cap.  ult. 
Complectuntur  enim,  quod  perinde  atque  haere- 
tici et  incantatores,  ii  qui  illos  recipiunt  et  oc- 
cultant, puniantur. 

CAP.  XXXIV.  — Quod  qui  clerici  fidejussio- 
nes dant,  deponantur . 

Apostolorum  canon  20. 

Textus . Constit.  25  et  32  tit.  3 lib.  i Cod.  : 
Clericos,  etc.,  usque  ad  facere  dicit,  ut  pag.l<H 

Scholium.  Constit.  25  et  32  tit.  3 lib.  i Cod., 
non  sunt  positae  in  Basii.  Constit.  autem  2 tit.  1 i 
Novellarum, est  novella  Justiniani  123  posita  [qum 
est]  in  lib.  m Basii.,  tit.  1,  cujus  44  et  45  cap. 
circa  finem  dicunt  quaecunqoe  a Photioin  com- 
pendio proposita  sunt.  Caeterum  quae  scripta  sunt 
in  expositione  20  canonis  sanctorum  apostolo- 
rum, ad  solutionem  ambiguitatis  quae  de  fidejus- 
sionibus episcoporum  et  clericorum  inducitur, 
sufficiunt : quae  legas. 

CAP.  XXXV.  — De  clericis , qui  in  caupona , 
vel  publico  diversorio  cibum  capiunt . 

Apostolorum  canon  54 ; concilii  Laodiceni  ca- 
non 24 ; concilii  Carlhaginensis  canon  40 ; con- 
cilii sexti  canon  9. 

Textus . Constit.  14  tit.  1 Novellarum  ait,  quod 
monachum,  etc.,  usque  ad  curare  [debere],  ut] 
pag.  795. 

Scholium . Consi.  14  tit.  1 Novellarum, est  no- 
vella Justiniani  133, posita  [quae  esi]  in  lib.  iv  Ba- 
sii., tit.  1,  cap.  16, quod  sic  habet, quemadmodum 
in  compendio  propositum  est.Quaeras[vero]  etiam 
sanctorum  apostolorum  canonem  42  et  43. 

CAP.  XXXVI.  — De  clericis  imperatorem , 
episcopum , magistratum  aut  presbyterum  con- 
tumelia afficientibus. 

Apostolorum  canon  55,  56,  84. 

Textus-Oe  clericis  contumelia  afficientibus, etc. , 


xott  φησιν  ούτως,  Ο ύποδεξάμενός  τινα  Ινεχύμενον 
έγκλήματι  έν  είδήσει,  την  αυτήν  ύποστόσετχι  τιμω- 
ρίαν. Ο δέ  δποδεξάμενος  λίστας  χα \ μη  πρόβα  f*- 
γών  αυτούς  δικαστηρίφ,  δημευέσθω,  ή τιμωρεί*·*» 
χατά  τήν  ποιότητα  του  προσώπου,  ώς  αν  b 8ιχαατ^< 
συνίδη.  *0  ιζ*  τίτ.  τού  μζ'  βιβλ.  των  δι  άτ  έτέθη  εις 
χειρ,  α’  του  αυτού  χζ*  τίτ.  τού  ξ*  βιβλ,  καί  φησι#  · 0 
δποδοχεΤς  των  ληστών  ως  λησταί  τιμωρούνται,  καί 
ot  δυνάμενοι  κρατήσαι  τους  ληστσς  χαί  άπολύσαντις 
χρήματα  λαβόντες,  $ μέρος  των  ληστευθέντων.  Τδ 
β*  διάτ.  του  ιζ"*  τίτ.  του  μζ*  βιβλ.  των  διατάξεων, 
Ιστι  <εφ.  β'  του  ρηθέντος  κζ'  τίτ.  του  ξ*  βιδλ.  ούτως 
εχον  ρητώς  ώς  ^γράφη.  'Ανάγνωθι  χαί  τδ  δ’  αύιοϋ 
χεφ.  διδάσχον  πως  άποσπώνται  oi  ένεχόμενοι  έγχλή- 
μασι,  χαί  διατρίβοντες  έν  χτήμασι,  χαί  8τι  ιι  μή 
1 διδόασι  τούτους  οί  δεσπόται  του  χτήματος  τφ  άρχοντι, 
στερίσχονται  τής  δεσποτείας  αυτού,  χαί  ot  πρωτεύ- 
οντες και  oi  φροντισται  τούτου  ^ζορίζονται.  Συ  & 
ζήτει  τον  δλον  κζ'  τίτ.  του  ζ’  βιδλ.  'Ανάγνωθι  χαί 
βιβλ.  α*  τίτ.  β’  χεφ.  κβ'  καί  / και  ή",  βιβλ.  ζ'  τίτ.  λ·1 
χεφ.  τελευταίου . Διαλαμβάνουσι  γάρ  ότι  έπίσης  τοΐς 
αΙρετικοΤς  χαι  τοΐς  γόησι  κολάζονται  οΐ  αύτους  υπο- 
δεχόμενοι και  συγχαλύπτοντες. 

ΚΕΦΑΛ.  ΛΔ'.  — Περί  του  χαθαιρεΤσθαι  ττυς  κλη- 
ρικούς διδόντας  έγγύας. 

'Αποστόλων  χάνων  κ'. 

Κείμενον.  Ή κε’  χαί  λβ’  διάτ.  του  γ*  τίτ.  τού  α* 
βιβλ.  τού  κώδ.,  χ.  τ.  λ.,  usque  ad  μήτε  ποιΓν 
ομολογίαν. 

Σχόλιον.  *Η  κε’  χαι  λβ'  διάτ.  του  γ’  τίτ.  του  α*  βι- 
βλ.  τού  κώδ.  ούκ  έτέθησαν  είς  Βασιλικά.  'Η  δέβ'  διάτ. 
τού  α'  τίτ.  των  Νεαρών,  2στι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος 
ρκγ'  χειμένη  έν  βιβλ.  γ*  των  Βασιλικών  τίτ.  α*  αεί 
φησι  τδ  μδ'  χειρ,  χαί  με'  αυτού  περί  τα  τέλη  δη 
συνωψίσθησαν  παρά  του  πατριάρχου.  Τά  μέντοι 
γραφέντα  είς  έρμηνείαν  τού  κ’  κανόνος  των  αγίων 
άποστάλων  άρχούσιν  είς  διευλύτωσιν  τής  είσαγομί- 
νης  άμφιβολίας  χάριν  των  έγγυών  των  έπισχόαων, 
χαί  των  κληρικών  * χαί  άνάγνωθι  ταύτα. 

ΚΕΦΑΛ.  ΑΕ*.  — Περί  κληρικών  έσ6 ιόντων  έν 
καπηλείφ,  ή πανδοχείφ. 

Αποστόλων  κανών  νδ*  * συνόδου  Λαοδι χείας  κε- 
νών χδ'  * συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  μ*·  ουνόδου  ζ”, 
κανών  θ'. 

Κείμενον.  Π ιδ’  διάτ.  τού  α'  τίτ.  των  Νεαρών 
φησιν  δτι  τδν  μοναχύν,  χ.  τ.  λ.,  usque  ad  ύπαρχοι 
χαί  οί  άρχοντες. 

Σχόλιον.  Ή ιδ*  διάτ.  τού  α*  τίτ.  των  Νεαρών,  Ιατι 
νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρλγ’.  Κείμενη  έν  βιβ.  δ*  των 
Βασιλικών  τίτ.  α'  κεγ.  ιζ^,  ούτως  Ιχοντι  ώς  συν- 
ωψίσθη.  Κα\  άνάγνωθι  τούτο.  Ζήτει  καί  κανόνα  των 
άγίων  αποστόλων  μβ',  μγ'. 

ΚΕΦΑΛ.  A^.  — Περί  κληρικών  ύβριζόντων 

βασιλέα,  ή έπίσκοπον,  ή άρχοντα,  ή πρεββύ- 
τερον. 

'Αποστόλων  κανών  νε',  νζ**,  πδ*. 

Κείμενον,  'ίδικώς  μέν  περί  χληριχων  ύβριζόντων 


1137  NOMOCANON*  — TIT.  IX,  CAP.  XXXIV-XXXYH.  1138 


δ πολιχικδς  νόμος,  x.  τ.  λ.,  usque  id  λεγόνχων  tt- 
σίν,  ώς  βιβλ,  θ'  τιτ.  Αζ^ 

Σχόλιον.  ’Η  α διάτ.  του  ζ'  χίχ.  χοΰ  6’  βιβλ.  χοΰ 
κώδ.,  εσχι  βιβλ.  ξ’  χίχ.  λζ"*  κεφ.  ιγ'  ούτως  Ιχου  ώς 
συνωψίσθη.  Τδ  α’  διάχ.  χου  δ’  χίχ.  χοΰ  μη’  βιβλ., 
Ισχι  Θέμα  β’  χοΰ  V κεφ . του  λζ"*  χίχ.  χοΰ  ξ’  βιβλ. 
διαλαμβάνον  βηχώς  δσα  είς  χδ  κείμενον  έγράφησαν. 
Σημείωσαι  οΰν  καί  άμφόχερα  ξένα  δνχα,  και  χρήσιμα 
κατά  πολύ*  '0  ι*  τίτ,  χο5  μζ’  βιβλ.  των  διατάξεων 
έχέθη  είς  χίχ.  κα’  χοΰ  ξ’  βιβ.  χών  Βασιλικών  έξ  αύ- 
χής  «Ρχη?,  **ί  ζήτει  κεφ.  διάφορα  τούτου  περί 
ύβρεων,  καί  φαμούσων  διαλέγομε  να  · Γ δ α*  κεφ.  χοΰ 
αΰχοΰ  χίχ.  λέγει  χαΰχα  βηχώς.  Γενικώς  μεν  υβρις 
λέγεται  τδ  παράνομον,  Ιδιχώς  δε  ή περιφρόνησις  καί 
ή ζημία  ώς  έπί  χοΰ  ’Ακουιλίου,  καί  ή άδικία  ώς  έπί 
χοΰ  αδίκως  καί  παρανόμως  ψηφισαμένου.  ’Ο  λε'  χίχ. 
χοΰ  Θ’  βιβλ.  χοΰ  κώδ.  έχέθτ;  εις  κεφ.  μγ'  χοΰ  κα*  χίχ. 
τοΰ  ξ*  βιβ.  λέγον  * *0  κατά  συκοφαντίαν  κινήσας  χήν 
περί  ύβρεως  άγωγήν,  11  έξ  ορίζεται,  ή χοΰ  αξιώματος 
άποκινεΤχαι.  Καί  δ λ£”  χίχ.  χοΰ  αΰχοΰ  βιβλ.  κεΐχαι 
είς  xit.  ξγ’  χοΰ  ξ’  βιβλ.,  καί  φησι  χδ  α’  κεφ.  χαΰχα  · 
Πας  δ εΰρίσκων  φλυαρίαν  έσφραγισμέν^ν,  ή άσφρά- 
γισχον,  καί  μη  παραχρημα  καίων,  άλλα  καί  άναγι- 
νώσκων,  ΰποκείσθω  τιμωρίφ  η χινι  ΰπέκειχο  καί  δ 
συνχεθεικώς  χήν  φλυαρίαν.  Καί  κεφ.  β*  *0  εδρών 
φλυαρίαν  μηδενί  έχέρφ  λεγέχω  χτν  δύ/αμιν  αυτής, 
αλλά  διαββήξει  αυτήν  ή καύσει  * δ δέ  μή  χαΰχα 
ποιήσας  κεφαλική  χιμωρίφ  ΰποβληθήσεται.  Πας  γάρ 
θαρρών  άπερ  ένχάχχει  έν  τή  φλυαρίφ  κατήγορε ίτω 
γινώσκων  δχι  έάν  άποδείξρ,  τιμής  άξιοϋται,  μή 
άποδείξας  δέ  τιμωρείται.  *0  δε  χοιοΰχος  χάρτης  χήν 
καθ*  οΰ  έχέθη  ΰπόλτιψιν  μή  βλάψει  · *0  δέ  δ*  τίτ.  τής 
δ*  ’ΐνσχιτουτιώνος  οΰκ  Ιτέθη  μέν  είς  χά  Βασιλικά, 
φησί  δέ  τήν  περί  ύβρεως  άγωγήν  καί  χρημαχικώς 
καί  έγκλημαχικώς  κινεΤσθαι.  Τδ  β*  καί  ζ“*  διάτ.  χοΰ 
β*  χίχ.  χοΰ  γ*  βιβλ.  χών  διατάξεων  έτέθη  άπ*  άρχής 
τοΰ  α'  κεφ.  χοΰ  β*  χίχ.  χοΰ  κα*  βιβλ.  χών  Βασιλικών. 
Καί  ζήτει  διάφορα  κεφ.  χοΰ  αΰχοΰ  βιβλ.  καί  χίχ., 
άνάγνωθι  καί  γ*  θέμα  χοΰ  α*  κεφ.  χοΰ  αΰχοΰ  xit.  καί 
βιβλ.  κάχαστρωθέν  είς  χδ  κζ’  κεφ.  χοΰ  παρόντος  χίχ. 
περί  χά  μέσα. 

ΚΕΦΑΛ.  ΑΖ'·  — Περί  χών  ποιούνχων  συνωμο- 
σίας ή φραχρίας. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  ιην  * συνόδου  Καρθα- 
γέννης  κανών  νγ’  · συνόδου  ζ * κανών  λδ*. 

Κείμενον.  Καί  δ πολίτικος  νόμος  τιμωρείται  χάς  ^ 
φατρίας,  καί  χάς  συνωμοσίας,  ώς  βιβλ.  μη’,  xit·  δ', 
καί  χίχ.  ιθ*,  διάτ.  t%*  καί  ιζ“*. 

Σχόλιον.  '0  δ*  τίτ,  τοΰ  μη*  βιβλ.  χών  διατ.  έχέθη 
είς  χδν  λζ"*  χίχ.  τοΰ  ξ*  βιβλ.  χών  Βασιλικών.  Καί  ζή- 
χει  κεφ.  δ*.  Λέγει  γάρ  χοΰτο  μετά  χδ  είπεΤν  χά  πρδ 
αΰχοΰ  κεφ.  χίνες  ένέχονχαι  χδ  περί  καθοσκΰσεως 
έγκλήματι,  χαΰχα  βηχώς,  καί  δ συνωμοσίαν  κατά 
τής  πολιτείας  παρασκευάσας  γενέσθαι,  καί  δ έπι- 
βουλεύσας  έν  στραχοπέδφ,  ή χοΤς  πολέμιοι ς αΰχά 
προδοΰς,  καί  δ κατά  δόλον  έμποδίσας  ΰπδ  'Ρωμαίους 
γενέσθαι  τους  πολεμίους,  ή παρασκευάσας  αΰχους 
βοηθήναι,  πλήθει,  ή βπλοις,  ή ’ίπποις,  ή χοήμασιν  ή 
έτέρφ  οίφδήποτε  χρόπφ,  ή τους  φίλους  τής  πολιτείας 


i usque  ad  lib.  ix,  lit.  36  [docet],  ut  supra  pag. 
795. 

Scholium.  Gonstil.  1 tit.  7 lib.  ix  Cod.  est  lib. 
lx  tit.  36,  cap.  13,  quod  habet,  quomodo  in 
compendio  propositum  est.  Digest.  1 tit.  4 lib. 
xlviii  est  thema  2 cap.  8 tit  36  lib.  lx,  quod 
expi  esse  complectitur, quaecunque  in  textu  scripta 
sunt.  Nota  itaque  utrumque,  ut  admirandum,  et 
sane  quam  utile.  Tit.  10  lib.  xlvii  Dig.  positus 
est  in  tit.  21  lib.  lx  Basii,  ab  initio,  cujus  di- 
versa capita  quaeras  de  injuriis  et  famosis  [libel- 
lis] disserentia.  Primum  autem  ejusdem  tit.  cap. 
haec  ad  verbum  dicit  : Generaliter  injuria  dici- 
tur, quidquid  non  jure  fit : specialiter  contume- 
lia, et  damnum  [culpa  datum],  ut  in  [lege]  Aqui- 
, lia  : et  iniquitas,  ut  in  eo  qui  inique  et  injuste 
sententiam  dixit.  Tit.  35  lib.  ix  Cod.  positus  est 
in  cap.  43  tit.  21  lib.  lx,  quod  dicit  : Qui  inju- 
riarum actionem  per  calumniam  instituit,  aut 
relegatur,  aut  a dignitate  amovetur.  Tit.  36  ejus- 
dem lib.  positus  est  in  lib.  lx,  tit.  63,  cujus  i 
cap.  hac  dicit  : Quicunque  libellum  famosum 
obsignatum  aut  non  signatum  reperiens,  non  sta- 
tim  combusserit,  sed  legerit  : subjaceto  poenae, 
quam  auctor  ejus  [deprehensus]  subiret.  Et  cap. 
2.  Qui  libellum  famosum  repererit,  nulli  alteri 
vim  ejus  dicito  : sed  disrumpito,  aut  comburito. 
Qui  hoc  non  fecerit,  capitali  poenae  subjugabitur. 
Sane  vero  quisque,  quae  in  famoso  libello  ponere 
velit,  cum  fiducia  deferto  : sciens  quod  si  [illa] 
probaverit, honore  dignandus:  si  non  probaverit, 
puniendus  erit,  lstiusmodi  autem  libellus,  ejus  in 
quem  editus  est  existimationem  non  laedit.  Tit. 

7 [lib.]  tv  Inslit.  non  est  positus  in  Basii.  Dicit 
autem  injuriarum  actionem  et  pecuniarie  et  cri- 
minaliter moveri.  Digest.  2 et  6,  tit.  2 lib.  in 
Dig.  posita  sunt  in  initio  cap.  tit.  2 lib.  xxi  Ba- 
sii., cujus  ejudem  tit.  diversa  cap.  quaeras,  ac 
[simul]  legas  thema  3 cap.  1 ejusdem  tit.  et  lib·, 
quod  insertum  est  27  cap.  praesentis  tit.  circa 
medium. 

CAP.  XXXVII.  — De  iis  qui  conjurationes  aut 
factiones  faciunt . 

Concilii  Chalcedonensis  canon  18 ; concilii 
Carlhaginensis  canon  53  ; concilii  vi  canon  34. 

Textus . Civilis  etiam  lex  factiones  atque  con- 
jurationes punit;  quemadmodum  lib.  48  tit.  4 et 
tit.  19,  digestum  11,  et  lib.  xvl  [docent.] 

Scholium . Tit.  4 lib.  xlviu  Dig.  positus  est  in 
tit.  36  lib.  lx  Basii. , cujus  4 cap. quaere.  Ait  autem 
illud, posteaquam  ipsum  praecedentia  cap.  quinam 
laesae  majestatis  crimine  teneantur,  dixerunt  haec 
in  haec  verba  : et  qui  effecit, ut  adversus  rem  pu- 
blicam conjuraretur  : et  qui  in  exercitu  insidias 
struxit, eutnve  hostibus  prodidit:  et  qui  dolo  [malo] 
impediit,  quominus  hostes  in  potestatem  Roma- 
norum devenirent : aut  cujus  opera  bostes  [com- 
meatus] copia,  armis,  equis,  pecunia,  aliove  modo 
adjuti  fuerint : aut  ex  reipublicae  amicis  hostes 


1133 


PHOTII  PATRIARCHA  CP. 


1140 


fecit : aut  qui  impedivit,  quominus  alia  natio  rei· 
publicae  obtemperet : aut  qui  effecit,  ut  obsides, 
pecunia,  aut  jumenta  hostibus  darentur.  Digest. 
11  et  16  tit.  19  lib.  xlvui  Digest.  est  thema  3 
cap.  1!  tit.  51  lib.  lx,  est  cap.  16  ejusdem  tit.  et 
libri.  Utrumque  enim  eos  qui  conjurationes  aut 
factiones  faciunt,  punit. 

CAP.  XXXVIIL  — Cujusmodi  delicta  ordina - 
tio  diluat . 


Ιχθρου;  ποιήσας,  ή κωλύσας  Ετερον  Εθνος  πειθαρ- 
χήσα»  τή  πολιτεία,  ή παρίσκευάσας  τοΤς  Ι^θροΤς 
δεχθήναι  δμήρους  ή χρήματα,  η ύποζύγια.  Τά  ια* 
και  ιΓ  του  ιθ*  τίτ.  τού  μη*  βιβλ.  του  διάτ. 

είσΐ  θέμα  γ*  του  ια'  κεφ.  του  να’  τίτ.  τού  ξ*  βιβλ,, 
καί  κεφ.  ιζ’9  του  αύτου  τίτ.  και  βιβλ.  Καί  5μφω 
γάρ  κολάζουσι  τούς  ποιούντας  τάς  συνωμοσίας  η 
φρατρίας. 

ΚΕΦΑΛ.  ΛΗ\  — ΠοΤα  αμαρτήματα  λύει  ή χειρο- 
θεσία. 


Concilii  Nicani  canon  9 ; concilii  Ancyrani  ca- 
non 12 ; et  qua  in  eo  a nobis  scripta  sunt. 


Συνόδου  Νικαίας  κανών  θ’,  καί  της  έν  'Αγκυρά 
συνόδου  κανών  ιβ'  καί  τά  Ιν  αύτψ  παρ’  ήμών  γρΑ- 
φέντα. 


CAP.  XXIX.  — De  poenitentia , et  quinam  fa - κεφαλ.  λθ.  — Περί  μετανοίας,  καί  τίνες 

cultatem  habeant  dandi  pcenitentibus  absolutio - άδειαν  Εχουσι  διδόναι  μετανοούσι  καταλλαγήν, 
nem9  et  quod  sacerdoti  liceat  minuere  et  augere  b**1  δτι  τψ  ΙερεΤ  μειούν  καί  αυξειν  τα  tm- 


pcenas. 

Apostolorum  canon  51,  52  ; concilii  Nicani  ca- 
non 11, 12;  concilii  Ancyrani  canon  1,  2,  3,  4,  5, 
6,  7,  8, 9;  concilii  Neocaesariensis  canon  1 , 2, 1 1, 
12;  concilii  Carthaginensis  canon 6, 7,27,47,  48  ; 
concilii  Laodiceni  canon  2 ; concilii  sexti  canon 
102  ; Basilii  canon  5,  34,  74,  75,  76,  82,  84; 
Gregorii  Nysseni  canon  3,  4,  7,  8. 

Textus . Constit.  3 tit.  7 lib.  i Cod.  : Sustulit, 
etc.,  usque  ad  revocare  non  liceat,  ut  pag . 814. 

Scholium. Constit. 3 tit.  7 lib.  i Cod. non  est  posi- 
ta in  Basii. ,quanquam  istiusmodi  tit.inlib  lx  posi- 
tus tit. 54, cap. 43. Novella  Justiniani  37, qua  de  Ec- 
clesiis Africanis  disserit,  non  est  posita  in  Basii.; 
dat  [inierim]  tamen  bis  poenitentia  tempus.  Cons- 
tit. 34  tit. 4 lib.  i Cod.  nen  est  posita  in  Basii. Con- 
stit.2  tit.  1 Novellarum,  est  cap.22  tit.!  lib.  m Ba- 
sii., quod  habet,  ut  in  compendio  propositum  est, 
[quod  idem]  e novella  Justiniani  123, cujus  1 5 cap. 
est  exemptum  [est.]  Digest.  12  et  13  tit.  19  lib. 
xlviii  Dig.estcap.  H tit.51  lib. lx, quod  sic  habet : 
pro  qualitate  delicti  oportet  poenam  pronuntiari  : 
et  vero  judicem  neque  severum, neque  mitem  ap- 
parere: sed  in  levioribus  lenem  esse  ipsum  opor- 
tet, ac  in  gravioribus  cum  benigno  temperamento 
severum.  Et  cap.  14:  Qui  extra  ordinem  de  crimi- 
nibus cognoscit, augere  et  minuere  poenam  potest : 
ita  tamen,  ut  in  utroque  [modo]  rationem  non  ex- 
cedat. Digest.  1 tit.  16  lib.  xlviii  Dig.  est  cap.  10 
tit.  1 lib.  lx,  qiiod  circa  finem  dicit,  quod  facti 
quidem  quaestio  judici  commissa  sit;  legis  autem 
persecutio  non  item.  Tit.  1,  lib.  l Dig.  positus 
est  in  lib.  liv Basii.,  tit.  1,  cap.  1 ; dig  autem  15 
omissum  est.  Constit.  1 tit.  50  lib,  vii  Cod.  est 
cap.  86  tit.  1 lib.  ix  Basii.,  quod  sic  habet  : Ne- 
que decessoris  neque  suam  sententiam  quem- 
quam revocare  posse,  in  dubium  non  venit : nec 
ab  hujusmodi  decreto  provocationem  proponi, 
explorati  juris  est.  Constit.  J5  tit.  47  lib.  ix 
Cod.  est  cap.  55  tit.  51  lib.  lx  Basii.,  quod  sic 
dicit  : Poenam  revocare  proeeidi  non  licet.  Quae- 
ras etiam  tit.  60  ejusdem  lx  lib.,  cap.  1,  thema 


τίμ(α. 

'Αποστόλων  κανών  να’,  νβ'  * συνόδου  Νικαίας  κα- 
νών ια*,  ιβ’  · συνόδου  'Αγκυρας  κανών  α’,  β’,  γ*,  δ*, 
ε’,  ζ*,  ζ’  η’,  θ'  · συνόδου  Νεοκαισαρείις  κανών  α\ 
β’,  ια*,  ιβ  · συνόδου  Καρθχγέννης  κανών  ζ*9  ζ’,  κζ’, 
μγ*,  μη'  · συνόδου  Ααοδιλείας  κανών  (Γ  συνόδου 
κανών  ρβ*  · Βασιλείου  κανών  ε’,  λδ',  οδ*,  οε’,  οζ^, 
πβ’,  πδ’  · Γρηγορίου  Νύσσης  κανών  γ’,  δ*,  ζ',  η*. 

Κείμενον.  Ή γ’  διάτ.  του  ζ*  τίτ.  του  α’  βιβλ.  του 
κώδ.,  ΆνεΤλε,  κ.τ.  λ.,  usque  ad  και  βιβλ.  θ’  τίτ.  μζ* 
διάτ.  ιε\ 

Σχόλην.  Ή γ*  διαίτ*  του  ζ*  τίτ.  του  α’  βιβλ.  του 
κώδ.  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά  καν  δ τοιούτος  τίτ. 
κειται  Εν  βιβλ.  ξ'  τίτ.  νδ*  · ή δέ  περί  των  'Εκκλησιών 
'Αφρικής  διαλεγομένη  λζ'  νεαρά  τόΰ  'Ιουστινιανού 
ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά.  Λέδωκε  δε  τούτοι ς και- 
ρόν μετανοίας.  Ή )δ'  διάτ.  τού  δ*  τίτ.  α*  βιβλ.  τού 
κώδ.  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά.  ’Η  β’  διάτ.  τού  α’ 
τίτ.  τών  Νεαρών,  εστι  κεφ.  κβ*  του  α*  τίτ.  τού  γ*  βι- 
βλ.  τών  Βασιλικών,  ούτως  Εχον  ώς  συνωψίσθη  άτζο 
εής  ρκγ’  νεαρας  τού  'Ιουστινιανού  έκκοπέν,  και 
κεφ.  8ν  αύτής  ιε#.  τδ  ιβ*  διάτ.  και  τδ  ιγ*  τού  ιθ*  τίτ. 
τού  μη*  βιβλ.  τών  διατάξεων,  Εστι  κεφ,  ια*  τού  να* 
τίτ.  τού  ξ'  βιβλ,  ούτως  Εχον  · πρδς  την  ποιότητα  τού 
Αμαρτήματος  δεΤ  τήν  τιμωρίαν  Εκφέρεσθαι,  καί 
μήτε  σκληρδν,  μήτε  μέν  Ελαφρδν  φαίνεσθαι  τήν 
δικαστήν,  πλήν  έν  τοΤς  έλαφροΤς  έλαφρδν  είναι  αύτδν 
δεΤ,  καί  έν  τοΐς  βαρυτέροις  σφοδρδν  μετά  καλοθελοϋς 
συμμετρίας.  Και  κεφ.  ιδ'  '0  Εξτραορδίνεμ  δικάζων 
(Εγκλήματι  αύξειν,  καί  μειούν  τήν  ποινήν  δύναται, 
ώστε  μέντοι  έπΐ  έκατέρου  μή  παρεξιέναι  τήν  συμ- 
μετρίαν. Τδ  α’  διάτ.  τού  ι£*'  τίτ.  τού  μη’  βιβλ.  τών 
διάτ.  εστι  κεφ.  ι*  τού  α’  τίτ,  τού  ξ*  βιβλ.  λέγον  ttspi 
τδ  τέλος  ώς  ή μέν  τής  ύποθέσεως  ζήτησις  έπιτέτρα- 
πται  τψ  δικαστή  ού  μέν  ή του  νόμου  έπεξέλευσις. 
'0  δέ  α’  τίτ.  τού  ν*  βιβλ.  τών  διατ.  έτέθη  είς  βιβλ,  ν£* 
τών  Βασιλικών  τίτ.  α’  κεφ.  α'  τδ  ιε'  διάτ.  παρείθη. 
*Η  α'  διάτ.  τού  ν*  τίτ.  τού  ζ'  βιβλ,  τού  κούδ.,  Εστι 
κεφ.  πζ“'  τού  α*  τίτ.  του  θ*  βιβλ.  τών  Βασιλικών  ού- 
τως Εχον  · Ούτε  τήν  τού  προηγησαμένου  άπόφασιν, 
ούτε  τήν  Ιδίαν  δύνασθαί  τινα  άνακαλεΤσθαι  είς  αμφι- 
βολίαν ού  φέρεται.  Μηδέ  άπδ  τής  τοιαύτης  άποφά- 
σεως  προτιθέναι  Εκκλητον  φανερού  νομίμου  Ιστιν. 


1141  NOMOCANON.  - TIT.  IX,  CAP.  XXXIX.  1142 

Ή te*  διάτ.  του  μζ’  τίτ.  του  θ’  βιβλ.  του  κώδ.,  Εστι  A ult.,  et  lib.  VII,  tit.  2,  cap.  20,  et  lib.  Ut,  tit.  1, 
κβφ.  νβ’  του  να’  τίτ.  του  ξ*  βιβλ.  τών  Βασιλικών  cap.  84  et  127,  et  lib.  LVI,  tit.  8,  cap.  29. 
οδτω  )έγον#  Την  τιμωρίαν  ούκ  εξ^ο-χι  τψ  αρχοντι  άνακα/εΤσΟαι.  Ζήτει  και  τίτ.  ν’  του  αύτου  ξ*  βιβλ. 
*εφ.  α*  θέμα  τελευταϊον  καί  βιβλ.  ζ*  τίτ,  β*  κεφ.  κ*  χαί  βιβλ.  θ*  τίτ.  α*  κεφ.  πδ’  καί  ρκζ*,  καί  βιβλ.  νζ"*, 
τίτ.  η*,  κε®.  κθ’. 


Κείμενον.  *Εν  δε  εψ  με*  διατάγματι  του  α*  τίτ. 
του  μβ’  βιβλ.  φησίν,  χ.  τ.  λ.,  usque  ad  ή ΙλευθεροΤ 
αύτδν,  η μειοΤ  την  ποινήν. 

Σχάλιον.  Το  με’  διάτ.  του  α*  τίτ.  του  μβ*  βιβλ., 
Εστι  θέμα  παρατελευτον  του  μζ”  κεφ.  του  γ*  τίτ.  του 
0’  βιβλ.  τών  Βασιλικών  ούτως  εχον  ώς  έγράφη. 
Έρωτήσει  δε  τις  καί  μέν  το  καταστρωθέν  βπισθεν 
ιγ*  κεφ.  του  να’  τίτ.  του  ξ*  βιβλ.  λέγει  δύνασθαι  τήν 
δικαστήν  αΰςειν  καί  μειούν  τήν  ποινήν.  Πώς  οΰν 
Ενταύθα  λέγει  τδ  Εναντίον,  δ μέν  διχάζω;  Εξτραορ- 
διναρίου  Εγκλημα  δύναται  αυςειν  χαί  μειούν  την 
ποινήν,  δ δέ  δια  τών  έγχληματικώς  ένορδίνψ  υπο- 
θέσει άπδ  νόμου  έχούσ^  ώρισμένην  ποινήν  ού  δύνα- 
ται  τούτο  ποιεΐν.  "Η  είπε  8τι  πρδ  μέν  άποφάσεως 
δύναται  αύξειν  χαί  μειούν  τήν  ποινήν,  καν  ώρισμένη  ] 
άπδ  του  νόμου  Εστι.  Μετά  δε  τήν  άπόφασιν  ού  δύνα- 
ται.  Πέπαυται  γάρ  τού  εΤναι  διχαστής.  Καί  ζήτει 
κεφ.  ιδ’,  τού  αυτού  να*  τίτ.  τού  ξ’  βιβλ.  οδτω  λύσον, 
καί  τδ  η’  θέμα  τού  ιγ*  κεφ.  τού  χα*  βιβλ.  καί  τδ  γ’ 
καί  δ’  κεφ.  τού  γ’  τίτ.  τού  αυτού  βιβλ.  Τδ  α*  διάτ. 
τού  ιη’  τίτ.  τού  μη*  βιβλ.,  εστι  θέμα  ιθ’  τού  α’  κεφ. 
τού  ν*  τίτ.  τού  ξ’  βιβλ.  τά  αυτά  λέγον  οσα  συνωψί- 
σθησαν.  Τδ  θ*  διάτ.  τού  αυτού  τίτ.  χαί  βιβλ.  τών 
διάτ.  οδκ  Ετέθη  είς  τά  Βασιλικά.  Τδ  κζ'  κεφ.  τού  ιθ* 
τίτ.  τού  μη*  βιβλ.  τών  διατάξεων,  εστι  θέμα  β’  τού 
κζ*  κεφ.  τού  να*  τίτ.  τού  ξ’  βιολ.  ούτως  Εχον,  ’Εάν  οί 
πολιτευόμενοι,  η οΐ  τής  πόλεως  πρωτεύοντες  άμάρ- 
τωσι  τι  κεφαλικδν  ώς  άξίους  αύτου;  εΤναι  Εξορία;,  ή 
περιορισμού,  ή κεφαλικής  τιμωρίας,  δει  τδν  άρχοντα 
δεδεμένους  αυτούς  φυλάττειν,  καί  άναφέρειν  τψ  Βα-  ^ 
σιλεΤ  προσζευγνύντα  τή  άναφορφ  καί  τήν  έπ*  αύτοΤς 
ψήφον.  Τδ  δέ  α*  θέμα  τού  αυτού  κεφ.  κζ’  φησίν,  ΟΙ 
άρχοντες  τάς  Ιδίας  αποφάσεις  άνατρέπειν  ού  δύναται, 
καί  έφ*  Εξής  δσα  συνωψίσθησαν. 

Κείμενον,  Ταύτα  περί  αύτοτελών  ε’ίρηται  ψή- 
φων, χ.  τ.  λ.,  usque  ad  δικαστής,  ώς  βιβλ.  μβ’, 
διάτ.  νε*. 

Σχόλιον.  Τδ  ιδ’  διάτ.  τού  α*  τίτ.  τού  μβ*  βιβλ.  τών 
διατάξεων,  Εστι  κεφ.  ;δ’  τού  γ*  τίτ.  τού  θ’  βιβλ.  8 
φησιν,  *0  κελεύσει,  η /ωλύσει  δ πραίτωρ  δύναται 
άνατρέπειν,  ού  μήν  ψήφον  οίχείαν.  Τδ  ιθ*  διάτ.  τού 
η*  τίτ.  τού  δ*  βιβλ.  τών  διατ.  χαί  τδ  χ*  είσί  τού 
τίτ.  β’  τού  β«.βλ,  ζ*  κεφ,  ιθ’  ούτως  Εχον*  ’Ο  φίρετδς  δι- 
καστής τδ  δυκυϋν  αύτφ  ψηφίζεται,  καί  ού  πολυπραγ- 
μονεί τήν  ψήφον  6 πραίτωρ.  Εί  δε  δάξειε  τοΤς  αίρε- 
τικοΤς  δικαστηρίοι;  ώστε  τάδε  ψηφίσασθαι,  ούκ 1 
Ιρ^ωτχι  ουδέ  αναγκάζεται  ψηφίσασθαι.  Ψηφίζεται 
δέ  δ γνώμην  Εσχηκώς  διά  τού  δικλαλουμένου  πάσαν 
τήν  δίκην  τεμεΤν.  Εί  δέ  έπί  πολλοΤς  προσελήφθη  κε- 
φαλαίοις  ού  δοκεΤ  ψηφίζεσθαι  εί  μή  πάσας  τάς  φίλον- 
εικίας  περατώσει.  Καί  εί  μέν  ψηφίζεται  δούναί  τι 
ή άπολυθήναι  τδν  έναγόμενον  ού  δύναται  μετά  ταύτα 
ψηγίζεσθαι  τάναντία,  Τά  δε  διαλαλουμενα  έπί 
παρανκευ^  τής  δίκης  άμείβειν  δύναται,  οΤον  διελά- 


Texius.  In  digest.  45  tit.  1 lib.  xLn,  poenam 
sententia,  etc.,  usque  ad  aut  poenam  minuit,  ut 
pag.  814,  815. 

Scholium.  Digest.  45  tit.  1 lib.  xlii  est  thema 
penult.  cap.  46  tit.  3 lib.  ix  Basii.,  quod  habet, 
quomodo  scriptum  est.  Interrogabit  vero  quis- 
piam, cum  cap.  13  tit.  51  lib.  lx,  paulo  ante  in- 
sertum, judicem  augere  et  minuere  poenam  posse 
dicat,  qua  ratione  hic  dicatur  contrarium  ; sane 
vero  qui  extraordinarie  de  crimine  judicat,  au- 
gere et  minuere  poenam  potest : qui  autem  de 
ordinaria  causa,  quae  ex  lege  definitam  et  certam 
poenam  habet,  criminaliter  judicat,  id  facere  non 
potest.  Aut  dicas,  quod  ante  sententiam  quidem 
augere  et  minuere  poenam,  etiam  a lege  defini- 
tam, possit : post  sententiam  autem  non  possit  : 
desiit  enim  esse  judex.  Quorsum  quaeras  cap.  14 
ejusdem  51  tituli  lib.  lx.  [Atque]  iu  hunc  [qui- 
dem] modum  solvas  et  8 thema  cap.  13  tit.  2 lib. 
xxi  et  3 atque  4 cap.  tit.  3 ejusdem  libri.  Digest. 

1 tit.  18  lib.  xLYiii  est  thema  19  cap.  1 tit.  50  lib. 
lx,  quod  eadem  dicit,  quae  in  compendio  sunt 
proposita.  Digest.  9 tit.  19  ejusdem  lib.  Dig.  non 
est  positum  in  Basii.  Digest.  27  ejusdem  tit.  et 
lib.  Dig.  est  thema  2 cap.  27  tit.  51  lib.  Lx,quod 
sic  habet : Sed  decuriones  vel  principales  civi- 
tatum capitale  aliquid  committant,  uti  exsilio, 
relegatione,  aut  capitali  poena  digni  sint,  oportet 
praesidem  eos  vinctos  custodire,  et  ad  principem 
referre,  relationi  adjuncta  in  ipsos  lata  sententia. 
Thema  autem  1 ejusdem  tit.  ait  : Praesides  sen- 
tentias suas  rescindere  nequeunt : et  quae  dein- 
ceps in  compendio  sunt  proposita. 

Textus.  [Atque]  haec  [quidem]  de  perfectis, 
etc.,  usque  ad  [docetur,]  ut  pag.  815. 

Scholium . Digest.  14  tit.  1 lib.  xlii  Digest.  est 
cap.  14  tit.  3 lib.  ix,  quod  paulo  ante  insertum 
est.  Dig.  19  tit.  8 lib.  iy  Dig.,  et  20,  sunt  tit.  2 
lib.  vii,  cap.  19, quod  sic  habet:  Arbiter  prout  sibi 
videtur  judicat, neque  in  [ejus]  sententiam  inqui- 
rit praetor.  Quod  si  in  arbitrum  [ita]  compromis- 
sum sit,  ut  certam  sententiam  dicat : non  valet 
[arbitrium],  nec  sententiam  dicere  cogitur.  Dicit 
au-.em  sententiam,  qui  in  animo  habet  pronuntiato 
suo  omnem  controversiam  decidere.Sed  si  de  mul- 
tis rebus  [arbiter]  sumptus  sit:  sententiam  dicere 
non  videtur, nisi  omnes  controversias  finiat.Gaete- 
rum  si  judicaverit  aliquid  dari, aut  reum  absolvi : 
non  potest  postmodum  contrariam  sententiam  di- 
cere.Quae  vero  de  praeparatione  causae  interlocutus 
est,  mutare  potest : ut  puta  si  jusserit  Kalendis 
[judicium]  observare,  et  mox  Idibus  jubeat.  Et 


1143 


PHOTII  PATRIARCHJ5  CP. 


1144 

cap.  20:  Et  si  erravit  io  sententia  dicenda,  ηοηΑλησε  καλένδαις  παραφυλάξαι,  yat  ύστερον  διελάλ*ησα 
corrigit,  quandoquidem  qui  judicavit,  judex  esse  τοΤς  Είδοτς.  Καί  κεφ.  x’  xfiv  πλανηθή  έν  τψ  ψηφίζβ- 
desiit.  σθαι  ού  διορθούται.  Ψηφισάμενος  γάρ  πέπαυται  είναι 

δικαστής.  Τ b 8έ  νε9,  διάτ.  του  α9  τιτ.  του  μβ9  βιβλ.,  Ιστι  κεφ.  νε9,  του  γ9  τίτ.  τού  6’  βιβλ.  ούτως  Ιχον  *0 
ψηφισάμενος  πέπαυται  είναι  διχαστής  καί  ούκέτι  διορθούται  τήν  ψήφον. 


ΤΙΤΛΟΣ  ΔΕΚΑΤΟΣ. 

ΠΕΡΙ  ΔΙΟΙΚΗΣΕΩΣ  ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΝ  ΚΑΙ  ΠΕΡΙ  ΓΟΝ  ΙΛΙΚΟΝ  ΕΠΙΣΚΟΠΟΓ. 

TITULUS  DECIMUS. 

DE  ADMINISTRATIONE  RERUM  ECCLESIASTICARUM,  ET  DE  [BEBUS]  EPISCOPORUM 

PROPRUS. 

CAPUT  PRIMUM.  — Quod  oeconomum  ex  clero  B κεφαλαιον  a'  — ππερί  του  χρήνχι  τήν  otxovd- 
ecdesiCB , [ctlfus  oeconomus  es(]  esse  oporteat . μον  ix  τού  κλήρου  τής  έκκλησίας  εΤναι. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  26  ; concilii  Ni-  Συνο'δου  Χαλκηδόνος  κανών  κζ"9  · συνόδου  Νιχαίχς 
caeni  secundi  canon  11  *,  Theophili  ex  Commo-  τύ  β9  κανών  ta9  * Θεοφίλου  έχ  του  Υπομνηστικού  κχ- 
nitorio  canon  9.  νων  θ\ 

Textus . Const.  39  tit.  3 lib.  I,  Cod.  (Econo-  Κείμενον.  *H  λθ9  διάτ.  του  γ9  τίτ.  του  «9  βιβλίου 
mum,  etc.,  usque  ad  perveniet,  utpag . 818.  τού  κώδικος,  λέγει  χ.  τ.  λ.,  usque  ad  περίερχεται 

μετά  την  αύτών  τελευτήν. 

Scholium . Const.  22  tit.  3 lib.  1 Cod.  non  est  Σχόλιον/fl  λβ9  διάτ.  του  γ9  τίτ.  α9  βιβλίου  τύϋ  χώδ. 
posita  in  Basii. , neque  21, neque  41,  neque  42.  Le-  ούκ  έτέθη  είς  τα  Βασιλικά,  ούδΙ  ή κχ9,  ούθί  μα*  ούδέ 
gas  autem  et  3 Justiniani  novellam, sive  cap. ult  lit.  ή μβ.  ’Ανάγνωθι  δλ  τήν  γ9  'Ιουστινιανού  νεαρά*  · 
2 lib. III Basii., quod  sic  habet:  Quemadmodum  ail-  ζήτει  κεφ.  τελευταΐον  τού  β9  τίτ.  τού  γ9  βιβλίου  τών 
tem  ad  eam  [ecclesiam]  pertinentes  sumptus  certa  Βασιλικών  ούτως  Ιίχον  * "Ωσπερ  δ!  τήν  περί  τούτο 
fine  descripsimus, ita  convenit, Ut  sanctissimus  pro  δαπάνην  ώρίσαμεν,  ούτως  προσήκει  τύν  κατά  χαι- 
temporibuspatriarchaetreverendissimiclericicir-  ρους  άγιώτατον  πατριάρχην,  καί  τούς  εύλαβεστά- 
cumspiciant,  ne  reliqui  sumptus,  qui  ex  eccle-  ^ τους  οΙκονόμους  περισκοπεΤν  τούτο,  καί  τάς  αλλχς 
siaelicis  reditibus  fiunt, aliter  quam  in  pias  et  Deo  δαπάνα;  τάς  γινομένας  έχ  τών  Ικκλησιχστικών 
placitas  causas  insumantur:  et  Ut  in  illos  conferan-  πόρων  περί  εύσεβεΤς  δαπανασθαι  πράξεις,  καί  θεφ 
tur,qui  et  revera  egent,  nec  aliunde  babent  unde  άρεσκούσας,  και  είς  άκείνους  ταύτας  χωρηγεΤν,  τούς 
vivant.  (Haec  enim  Dominum  Deum  conciliare  80-  ταΤς  άληθείαις  δεομένους,  καί  ούκ  έχοντας  έτέρωθι 
leni);  non  vero  per  patrocinia  et  hominum  Studia  τροφής  άφορμήν.  Ταύτα  γάρ  τύν  Δεσπότην  Θεάν 
in  locupletes  distribuant  ea  quae  ad  ecclesiasticos  θεραπεύει,  άλλά  μή  προστασίαις,  καί  σπουδαΤς  άν- 
sumptus  suppetunt, ut  exinde  egentes  vitae  neces·  θρώπων  τάς  Ικκλησιαστικάς  δχπαίνας  είς  Ανθρώπους 
sariis  defraudentur. Noverint  enim  Dei  amantissimi  εύπορούντας  έπιδιδόναι,  καί  εντεύθεν  τούς  Απορου- 
(BCOnomi,  tam  qui  nunc,  qnam  qui  olim  pro  tem·  μένους  μή  τυγχάνειν  τών  άναγκαίων.  "Ιστωσαν  γάρ 
poribus  futuri  sunt,quod  si  quid  in  his  deliquerint,  ot  θεοφιλέστατοι  οικονόμοι  οιτε  νυν,  οΤτε  κατά  και- 
BOO  tantum  poenis  coelestibus  erunt  obnoxii,  sed  ρούς  έσόμενοι  ώς  ει  τι  παρά  ταύτα  πράξχιεν,  ταΤς 
etiam  de  substantia  sua  sacrosanctae  ecclesiae  in-  τε  έκ  θεού  ποιναΤς  ύποκείσονχχι,  καί  έκ  τής  αυτών 
demnitatem  praestabunt.  Notes  ergo  praesentem  ούσίας  τύ  άζήμιον  τή  Αγιοτάτη  περιποιήσουσιν  9Εχ- 
Justiniani  novellam  propter  formas,  quae  a patriar-  κλησίφ.  #H  β9  διάτ.  τού  β9  τίτ.  τών  Νεαρών,  ξστι 
chisfraternitatem  reliquarumque  frumentariarum  D νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρκ\  ήτοι  θέμα  β'  τού  ζ9  κεφ. 
pensionum  nomine  ad  divites  atque  potentes  perso-  τού  β9  τίτ.  τού  ε9  βιβλίου  τών  Βασιλικών  ούτως  Ιχον 
nasemittuntur:  atque  duashas  secundum  ejus  prae-  ώς  συνωψίσθη.  Σημείωσαι  τήν  παρούσαν  ’ίουστινια- 
SCliptum  esse  invalidas  : quae  vero  ad  egenos  rnit-  νειον  νεαράν  διά  τά  γινόμενα  τυπώματα  πχρα  τών 
tuntur,  esae  ratas.  Const.  2 tit.  2 Novellarum  est  πατριάρχων  χάριν  Αδελφάτων,  και  λοιπών  σιτηρε- 
novella  Justiniani  120,  sive  thema  2 cap.  7 tit·  2 σίων  πρύς  πρόσωπα  πλουτούντα  καί  παρχδυνά- 


1 


1145  NOMOCANON.  — 

στεύοντα.  Καί  λέγε  ταύτα  μέν  εΤναι  Ανίσχυρα  κατά 
νήν  ταύτης  περίληψή,  τά  & πρδς  ένδεεΤς  γινόιιενα 
εΐναι  βέβαια. 

ΚΕΦΑΑ.  Β\  — Περί  διοιχήσεως  των  έκχλη- 
σιαστικών  πραγμάτων, 

'Αποστόλων  κανών  λη*,  μ',  μα*  * συνόδου  'Αντιό- 
χειας κανών  κδ',  κε’  · Κυρ  Ολου  έκ  της  πρδς  Δάμνον 
Ιπιστολής  κεφ.  β'  * Θεοφίλου  έκ  του  Υπομνηστικού 
*·φ.  t£“\ 

Κείμενον.  Πολλά  μέν  εΤρηται  περί  τής  διοιχήσεως 
των  έκκλησι αστικών,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  διοικήσεων 
καί  προνομίων. 

Σχάλιον.  '0  β'  τίτ.  τού  α'  βιβλίου  τού  κώδικος 
έτέθη  ε!ς  βιβλίον  ε’  των  Βασιλικών  τίτ.  α'  άπδ  τού 
α*  κεφ.  μέχρι  τού  ια'.  Έ δέ  β’  καί  γ'  διάτ.  του  β*  τίτ. 
των  Νεαρών,  είσΐ  νεαραί  ιουστινιάνειοι  ρκ*,  καί 
ρλα*  · ών  ή μέν  κεΤται  έν  βιβλίφ  ε*  τών  Βασιλικών 
τίτ.  β’,  ή δέ  έν  βιβλίφ  τψ  αύτφ  τίτ,  γ*  · και  άνάγνωθι 
τούς  τοιούτους  τίτλους. 

ΚΕΦΑΛ.  Γ'.  — Περί  πραγμάτων,  καί  προσόδων 
τών  άνεπισχάπων  'Εκκλησιών. 

Συνόδου  'Αγκυρας  κανών  ιε'  · συνόδου  Χαλκηδά  νος 
κανών  κε*  · συνόδου  ζ*  κανών  λε*. 

ΚΕΦΑΑ.  Δ*.  — Περί  έκποιήσεως  έκκλησι αστι- 
κών. 

'Αποστόλων  κανών  λη',  ογ'.  Συνόδου  Άγκόρας 
κανών  ιε’  · συνόδου  ΚαρΘαγεννης  κανών  κβ*,  κγ'  · 
συνόδου  Νικαίας  το  β',  κανών  ιβ'  · Κυρίλλου  έκ  τής 
πρδς  Δάμνον  έπιστολής  κεφ.  β*  · άνάγνωθι  τά  πχρα- 
γεγραμμένα  έν  τψ  β’  κεφ.  τού  παρόντος  τίτ. 

ΚΕΦΑΑ.  Ε'.  — Περί  τών  μετά  την  χειροτονίαν  | 
κτωμένων  έπισκόπφ,  ή κληρικφ. 

Συνόδου  ΚαρΘαγεννης  κανών  λβ'  · συνόδου  α’  καί 
β'  έν  τψ  ναφ  τών  αγίων  Αποστόλων  κανών  ζ*. 

Κείμενον.  ’Π  λγ'  διάτ.  τού  γ*  τίτ.  τού  α’  βιβλίου 
του  κώδιηος,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  έκκλησίφ  έν  ή κεχει- 
ροτόνηται. 

Σχόλιον.  *Η  λγ*  διάτ.  του  ζ“'  τίτ.  τού  α'  βιβλίου 
τού  κώΕικος,  Ιστι  κεφ.  η’  τού  γ'  τίτ.  τού  γ’  βιβλίου 
τών  Βασιλικών  ούτως  έχον  · Καί  δ πρεσβύτερος,  καί  δ 
διάκονος  δσα  κτήσεται  καί  έν  ύπεξουσιότητι  έκποιείτω, 
καί  διατιθέσθω  έπ*  αύτοΐς  ώς  βούλεται,  καί  μή  έκ- 
δικείσθωσαν  παρά  τών  έχόντων  αυτόν  υπεξούσιον,  ή 
συνεισφερέσθω  τοΤς  άδελφοΤς,  ή τοΐς  τέκνοις  αυτών, 
άλλ*  οί  παΐδες  αυτών  λαμβανέτωσαν  αύτά  κΑν  μή  I 
διαθέμενοι  τελευτήσωσι.  Ή μα'  διάτ.  τού  γ*  τίτ. 
τού  α'  βιβ.  τού  κώδικος  όύκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά. 
'Ωσαύτως  ουδέ  ή μθ*  διάτ.  τ·ύ  αυτού  τιτ.  καί  βιβ. 
ή γ'  διάτ.  τού  β’  τίτ.  τών  Νεαρών,  έστι  νεαρά  'Ιουστι- 
νιάνειος ρλα’  κειμένη  έν  βιβλίφ  ε’,  τίτ.  γ*,  ής  δέ 
νεαράς  τό  Γ κεφ.  αύτά  ταυτα  διδάσκει  δσα  καί  συν- 
ωψίσθησαν  προστιθέμενον  μόνη  σημασίαν  τών  Ακι- 
νήτων. Λέγει  γάρ  μήτε  κινητά,  ή Ακίνητα,  ή αύτο- 
κίνητα,  παρά  τών  έπισκόπων  μετά  τήν  έπισκοπην 
κτηθέντα  έκποιεΤσθαι.  'Ο  δέ  ι'  τίτ.  τών  Νεαρών  ώς 
παρίσταται  Απδ  τού  κειμένου  μόνων  κινητών  καί 
μέμνηται  ή β’  διάτ.  τού  α*  τίτ.  τών  Νεαρών,  ϊστι 


ΤΙΤ.  X,  CAP.  I- V.  1146 

tlib.  v Basii.,  quod  habet,  ut  in  compendio  pro· 
positum  est. 

CAP.  Π.  — De  rerum  ecclesiasticarum  admU 
nistratione . 

Apostolorum  canon  38,  40,  41 ; concilii  An· 
tiocheni  canon  24,  25 ; Cyrilli  ex  epistola  ad 
Bomnum  caput  2 ; Theophili  ex  Commonitorio 
caput  16. 

Textus . Multa  de  rerum,  etc.,  usque  ad  perti- 
nent, ut  pag.  822. 

Scholium.  Tit.  2 lib.  i Cod.  positus  est  in  lib. 
v Basii.,  tit.  1,  a cap.  1 usque  ad  11.  Const.  2 et 
3 tit.  2 Novellarum  est  novella  Justiniani  120  et 
1 131,  quarum  altera  posita  est  in  lib.  Basii,  v,  tit. 
2,  altera  in  eodem  lib.  tit.  3,  quos  tit.  legas. 


CAP.  III.  — De  rebus  et  reditibus  ecclesia · 
rum9  quce  sine  episcopo  sunt. 

Concilii  Ancyrani  canon  15;  concilii  Chalee- 
donensis  canon  25  ; concilii  sexti  canon  35. 

CAH.  IV.  — De  alienatione  [rerum]  ecclesias- 
ticarum. 

Apostolorum  canon  38,  73 ; concilii  Ancyrani 
canon  15 ; concilii  Carthaginensis  canon  22,  23 ; 
concilii  Nicaeni  secundi  canon  12 ; Cyrilli  ex  epi- 
stola ad  Domnum  cap.  2.  Lege  quae  adnotatasunt 
in  cap.  2 praesentis  tit. 

i CAP.  V.  — De  bonis  episcoporum  et  clerico- 
rum post  ordinationem  acquisitis. 

Concilii  Carthaginensis  canon  32  ; concilii  pri- 
mi et  secundi  in  aede  sanctorum  Apostolorum 
(habiti]  canon  7. 

Textus.  Const.  33  tit.  3 lib.  i Cod.  ait  : Quae- 
cunque, etc·,  usque  ad  fuerunt,  applicatur,  ut 
pag.  826, 827. 

Scholium.  Constit.  33  tit.  6 lib.  i Cod.est  cap. 8 
tit.  3 lib.  ili  Basii.,  quod  sic  habet : Quaecunque 
presbyter  et  diaconus  sub  patria  potestate  acqui- 
sierit, quolibet  modo  alienato,  ac  de  iis  testator: 
neque  illa  ab  iis  qui  ipsum  in  potestate  habent, 
vindicantor,  aut  cum  fratribus  eorumve  filiis  con- 
feruntor : sed  ipsius  liberi,  tametsi  intestatus  de- 
cesserit, capiunto.  Const.  41  tit.  3 lib.  i Cod. non 
est  posita  in  Basii.;  similiter  neque  const.  49  ejus- 
dem tit.  et  lib.  Const.  3 tit.  1 Novellarum  est 
novella  Justiniani  131  [ac]  posita  [est]  in  lib.  v, 
tit.  3.  Cujus  sane  novellae  cap.  10  haec  eadem  do- 
cet, quae  in  compendio  sunt  proposita,  voce,  im- 
mobiles tantummodo  adjecta.  Dicit  enim,  neque 
mobilia,  neque  immobilia,  neque  se  moventia,  ab 
episcopis  post  episcopatum  acquisita,  alienari.  At 
tit.  10  Novellarum, ut  ex  textu  constat,  mobilium 
et  se  moventium  duntaxat  meminit. Const.  2 tit.  \ 
Novellarum, est  novella  Justiniani  123,  posita[que 
estj  in  lib.m  Basii.,  tit·  1,  atque  42  ejus  cap.  dicit, 


PHOTO  PATRIARCHA  CP. 


1047 


1048 


qnaennqae  ia  texta  scripta  sunt.  Constit.  3 Ut.  i 
2 Nor ellarura  est  novella  Justiniani  131 , posita 
(que  est]  in  lib.  v Basii.,  tit.  3,  ac  circa  10  cap. 
in  fine  dicil,  quacunque  in  textu  compendiose 
proposita  sunt. 

CAP.  VI.  — De  propriis  episcopi  rebus , et 
quod  intestatus  decedere  non  debeat . . 

Apostolorum  canon  40;  concilii  Antiocben; 
canon  24;  concilii  Cbalcedonensis  canon  22 
concilii  Sardicensis  canon  12 ; concilii  Carlbagi- 
aensis  canon  22,  81.  Lege  qua  in  5 cap.  pra- 
sentis  til.  adnotata  sunt. 

CAP.  VII.  — Ut  quoein  barbaris  gentibus  sunt 
Dei  Ecelesim , secundum  oblinentem  consuetudi- 
nem administrentur . 

Concilii  ConstanUnopolitani  canon  2 ; concilii 
Chalcedonensis  (anon  28 ; concilii  sexti  canon 
30,  37,  39. 

CAP.  VIII.  — Ne  episcopus,  neque  clericus  per 
donationem  aut  testamentum  [quidquam]  fuere - 
tico  det , tametsi  ipsius  cognatus  sit. 

Concilii  Carthaginensis  canon  22, 81. 

Textus.  Nedum  ab  episcopis  et  clericis,  etc., 
usque  ad  legatum  capit,  ut  pag.  831. 

Scholium.  Constit.  10  tit.  5 libri  i Cod.  non  est 
posita  in  Basii.  Consi.  3,  tit.  2 Novellarum  est 
novella  Justiniani  135  posita[que  est]  in  lib.  v 
Basii,  tit.  3,  atque  3 thema  cap.  11  ejusdem  tit. 4 
dicit,  quacunque  in  textu  scripta  sunt.  Constit. 
18  tit.  5 lib.  i Cod.  non  est  posita  in  Basii·,  ne- 
que 19,  neque  22. 

Textus . Qua  exhareditationis  causas  ordinat, 
etc.,  usque  ad  publicantur,  ut  pag.  831,  834. 

Scholium.  Novella  115  imperatoris  Justiniani 
posita  est  in  cap.  38  tit.  8 lib.  xxxv  Basii.  Dicit 
autem  ejus  14  cap.  hac  ad  verbum  : Si  quis  ex 
memoratis  parentibus,  cum  ipse  orthodoxus  sit, 
sentiat  filium  suum  aut  filios  non  esse  catholica 
Ecclesia,  eto.,  quomodo  sub  compendio  in  textu 
sunt  proposita.  De  Samaritanis  constit.  1,  qua  est 
2 tit.  3 Novellarum, est  novella  Justiniani  129, sed  C 
non  est  posita  in  Basii  , neque  novella  3,  qua  est 
Justiniani  1 44.  Quaras  autem  cap.  51  tit.  1 lib.  i, 
ac  legas  illud  cum  reliquis  cap.usquead  finem  tit·, 
qua  complectuntur  quacunque  in  textu  compen- 
diose suot  proposita,  et  [insuper]  de  harelicis  alia 
inulta  atque  necessaria.Ex  his  enim  integra  castra 
(uti  constat)  et  regiones  Bogomilicas  errare, atque 
in  haresi  sua  mori  siuimus : unum  vero  et  vilis 
conditionis  talem  hareticum  in  regia  urbecommo* 
ranteminxenientes.vehementerpunimns.Constit.S 
tit.i  Novellarum,  est  novella  Justiniani  131 , posita* 
[que  est]  in  lib.  Basii,  ut,  cqjus  1 1 cap.  dicit  qua- 


i vtipa  'ιουστινιάνειος  ρκγ*  κιιμινη  έν  βιολίφ  γ*  των 
Βασιλικών  τίτ.  α*,  και  ρησι  τδ  μβ  αυτής  xc^. 
εις  το  κείμενον  έγράφησαν.  Ή γ'  Siit,  τού  β*  τίτ. 
των  Ναρων,  έστι  vtsps  'Ιουστινιάνειος  ρλα'  χιιρβνη 
έν  βιβλίφ  ι*  τώ/  Βασιλικών  τίτ.  γ',  χαί  λέγουσα  xtpt 
τδ  ι*  xup.  χατά  το  τέλος  βσα  κίς  τδ 

χείμεν ον. 

ΚΕΦΑΑ.  ς-.  — Περί  των  Λχων  του  Ικεσχάκου 
πραγμάτων,  χα I δτι  ούχ  ώγειλεν  Αδιάθετος  τε- 
λευτάν. 

Αποστόλων  χάνων  μ*  · συνάδου  'Αντιοχείχς  κανών 
κδ’  * συνύδου  Χαλχηδύνος  χάνων  χβ'  * συνόδου  Σαρλ« 
χής  χάνων  ιβ'  * συνόδου  Κχρθαγεννης  χάνων  χβ’,  χ«*· 
άνάγνωθι  τα  πχραγεγραμμένα  έν  τψ  c*  χειρ.  παρόντος 
τίτ. 

\ ΚΕΦΑΑ.  Ζ*.  — Περί  τους  τάς  έν  τοΤς  βαρβζρι- 
χοΤς  Ιθνεσιν  οΰσας  του  Θεού  έχχλησίας  μετά  ττ,ν 
χρατήσασαν  διοιχεΤσθαι  συνήθειαν. 

Συνόδου  Κωνσταντινουπόλεως  χάνων  β’  * Συνόδου 
Χαλκηδό  νος  χανών  χη*  · συνόδου  ζ*  χανών  λβ, 
λζ\  λθ’. 

ΚΕΦΑΑ.  Η’  — Περί  τού  μήτε  έπίσχοπον,  μή- 
τε κληρικόν  διδόναι  δια  δωρεάς  ή διαθέσεως 
αίρετιχψ  xSv  εΐη  συγγενής  αύτφ. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  χανών  χβ’,  πχ*. 

Κείμενον.  Ού  μόνον  άχδ  έπισκόπων  χαί  κληρικών 
κωλύονται  λαμβάνει ν,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  ή λεγάτον 
λαμβάνει. 

Σχόλιον·  Ή ι*  διάτ.  του  ε*  τίτ.  του  α*  βιβλίου 
τού  χώδιχος  ούχ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά.  Ή γ βιάτ. 
τού  β*  τίτ.  των  Νεαρών,  Ιστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος 
' ρχε’  κείμενη  έν  βιβλίφ  ε’  των  Βασικικών  τίτ.  γ'9 
καί  φησι  το  γ*  θέμα  τού  ια*  κεφ.  τού  αυτού  τίτ.  οσχ 
εις  τδ  κείμενον  εγράφησαν.  Ή ιη*  διάτ.  τού  ε*  τίτ. 
τού  α'  βιβλίου  τού  χώδιχος  ού*  έτέΟη  είς  τά  Βασιλιχά, 
ούδε  ή ιθ',  ουδέ  χβ*. 

Κείμενον.  Ή δέ  τάς  αιτίας  έξερεδιτχτιώνων 
τάχτους  ρε’,  νεαρά,  χ.  τ.  λ.,  usque  ad  χαί  τής  κτή- 
σεως άπελαύνεται,  καί  δημεύεται. 

Σχόλιον.  Ή pie*  νεαρά  τού  βασιλέως  'Ιουστινια- 
νού έτέθη  είς  κεφ.  λη’,  τού  η*  τίτ.  τού  λε’  βιβλίο·!  των 
Βασιλικών,  λέγει  δέ  τδ  ιδ*  χειρ,  αυτής  τούτα  βητώς, 
Ει  τις  έχ  των  μνημονευθεντων  γονέων  όρθόδοςος  6χ- 
άρχων  αίσθηται  τδν  ίδιον  παΐδα  ή παΐδας  μή  είναι 
τής  καθολικής  ' Εκκλησίας,  και  τά  έςής,  ώς  είς  κεί- 
μενον  συνωψίσθησαν.  Ή περί  τών  Σαμαρειτών  a*f 
διάτ.  β*,  ούσα  τού  γ*  τίτ.  τών  Νεαρών,  Ιστι  νεαρά 
'Ιουστινιάνειος  ρχθ’  ούχ  έτέθη  δέ  είς  τά  βασιλικά, 
ουδέ  ή γ’  νεαρά  ούσα  'Ιουστινιάνειος  ρμδ’  ζήτει  δέ 
τδ  να  χειρ.  τού  α'  τίτ.  τού  α’  βιβλίου,  καί  άνάγναΦι 
τούτο,  καί  τά  έφ'  έςής  κεφ.  μέχρι  τού  τέλους  τού 
τίτ.  διαλαμβάνοντα  δσα  συνωψίσθησαν  είς  τδ  κείμε- 
νον, και  Ιτερα  πολλά  χρειώδη  χαί  αναγκαία  περί 
αίρετιχών.  *Απδ  γάρ  τούτων,  ώ;9  Ιοιχεν  ακέραια 
χάστρα  τε  χαί  χωρία  βωγομιλιχά  παραχωρούμε* 
πλανάσθαι,  χαί  μετά  τής  Ιδίας  άποθνήσχειν  αέρισε  ως. 
"Ενα  δέ  καί  τυχόντα  τοιούτον  αιρετικόν  εύρίσχοντες 
έν  τή  βασιλευ^ύση  διατρίβοντχ  μεγάλως  αύτδν  χυ- 
λάζομεν.  *Β  γ*  διάτ.  τού  α*  τίτ.  τών  Νεαρών,  εετι 


1149  NOMOCANON.  - T1T.  XII,  CAP.  1.  1150 

νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρλα’  χειμένη  έν  βιβλίψ  ε'  τών  a ciinque  in  textu  compendiose  proposita  sunt.Le- 
Βασιλιχών  τίτ.  γ’,  τδ  δΐ  ια*  χεφ.  τού  τοιούτου  τίτ.  gas  [autem]  illud  usque  ad  cap.  12 ; nam  omnia 
λέγει  δσ*  συνωψίσθησαν  είς  τδ  κείμενον,  χαί  άνά-  ejusdem  11  cap.  themata  istiusmodi  docent, 
γνωθι  τούτο  μέχρι  του  ιβ*  χεφ.  τά  γάρ.  δλ*  θέματα  του  αυτού  ια*  χεφ.  περί  τούτων  διδάσχουσι. 


ΤΙΤΛΟΣ  ΕΝΔΕΚΑΤΟΣ 

ΠΕΡΙ  MONASTPIAE  ΚΑΙ  ΜΟΝΑΧΟΝ. 


TITULUS  UNDECIMUS. 

DE  MONASTERIIS  ET  MONACHIS. 


ΚΕΦΑ  ΛΑΙΟΝ  A'.  — Περί  ποιήσεως  μοναστή-  i 
ρίων,  χαί  τού  μή  γενέσθαι  αυτά  Ιδιωτικά,  χαί 
πραγμάτων  τών  μοναζάντων. 

Συνόδου  Χαλχηδόνος  χάνων  δ*,  χδ’·  συνόδου  ζ"1,  χά- 
νων μθ*  * συνόδου  Nixa  (ας  τδ  α\  χανών  ιγ*  * συνόδου 
α*  χαί  β’  * kv  τφ  ναφ  τών  'Αγίων  Αποστόλων  χανών  α* 

χ«ί<Γ\ 

Κείμενον.  Ή ιγ*  διάτ.  τού  a'  τίτ.  τών  Νεα- 
ρών, χ.  τ.  λ.,  usque  ad  ώς  ή νδ*  διάτ.  τού  αύτού  τίτ. 

Σχόλιον.  'H  ιγ1  διάτ.  τού  α'  τίτ.  τών  Νεαρών, 
Ιστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρκγ'  χαί  έτέΟη  zb  νβ*  χεφ. 
αυτής  είς  βιβλίον  τών  Βασιλιχών  δ*  τίτ.,  a*  χεφ.  α’ 
έχεΤνα  διδάσχον  δσα  είς  τδ  κείμενον  έγράφησαν.  Ή 
γ'  διατ.  τού  β*  τίτ.  τών  Νεαρών,  εστι  νεαρά  ιουστι- 
νιάνειος ρλα'  χειμένη  έν  βιβλίω  τών  Βασιλιχών  ε*,  < 
τίτ.  γ’  · λέγει  δε  zb  δ*  χεφάλαιον  τού  αυτού  τίτλου 
δσα  είς  τδ  κείμενον  συνωψίσθησαν.  Ή α*  Βιάτ.  τού 
β'  τίτ.  τών  Νεαρών,  2στι  χεφ.  ι’  της  ’ίουστινιανείου 
ζ*  νεαρας,  ούχ  έτέθη  δε  είς  τά  Βασιλικά.  Ή β*  διάτ. 
τού  β*  τίτ.  τών  Νεαρών,  εστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος 
ρκ*  χειμένη  έν  βιβλίφ  τών  Βασιλιχών  ε*  τίτ.  β’,  φησίν 
δέ  τδ  ιε'  τού  αύτού  τίτ.  χεφ.  δσα  είς  τδ  χείμενον 
άγράφησαν.  Ή λη’  διάτ.  τού  γ'  τίτ.  τού  α*  βιβλίου 
τού  κώδικο;  ούχ  δτέθη  είς  τά  Βασιλικά.  Ούδε  ή ιγ* 
διάτ.  τού  α*  τίτ.  τών  Νεαρών  ούσα  'Ιουστινιάνειος  ε', 
ουδέ  ή νβ’  διάτ.  τού  γ’  τίτ.  τού  α’  βιβλίου  τού  χώδιχος, 

Κείμενον.  Καί  ή περί  (£επουδίων  διαλαμβάνουσα 
ριζ*  νεαρά,  χ.  τ.  λ.,  usque  ad  ώσπερ  χαί  δτε  μή  παΤ- 
δας  μήτε  γονεΤς  ή γυνή  εχ$.  I 

Σ/όλιον.  Ή ριζ’  νεαρά  τού  βασιλέως  Ιουστινια- 
νού έτέθη  είς  άπ’  άρχής  τού  6’  χεφ.  είς  τδν  ζ’  τίτ. 
τού  χη  βιβλίου  τών  Βασιλικών.  Τούτο  δε  το  χεφ. 
παρελείφθη,  xat  ου  χατεστρώΟη  είς  τά  Βασιλικά. 
ΈτέΟησαν  άντί  τούτου  έν  τψ  αύτφ  ζ*  τίτ.  χάριν  τών 
εύλόγως  λυομένων  συνοικεσίων,  καί  τών  έπαγομένων 
ποινών  κατά  τών  άνευλόγως  λυόντων  αύιά  διάφορα 
κεφ.  Ια  τε  τής  ρια*  νεαρας  τής  χβ'  χαί  έτέρων  · 
καί  ζήτει  τδν  δλον  τούτον  ζ*  τίτ.  περί  λύσεως  γάμων 
διαλαμβάνονται. 


CAPUT  PRIMUM.  — De  exstructione  monas · 
tertorum , et  ne  illa  privati  [juris ] fiant,  et  de  re- 
bus monachorum. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  4,  24,  concilii 
sexti  canon  49;  concilii  Nicaeni  primi  canon  13; 
concilii  primi  et  secundi  in  sede  Sanctorum  Apo- 
stolorum [habiti]  canon  1 et  6. 

Textus . Consi.  13  tit.  1 Novellarum  ait : Qui 
monasterium,  etc.,  usque  ad  const.  54,  ut  pag . 
838,  839. 

Scholium.  Constit.  13  tit.  1 Novellarum  est 
novella  Justiniani  123,  pusitaque  est  52  ejus  cap. 
in  lib.  Basii,  iv,  tit.  1 , cap.  1, atque  illa  docet  quas 
in  textu  scripta  sunt.  Constit.  3 tit.  2 Novellarum 
est  novella  Justiniani  131,  posila[que  esi)  in  lib. 
Basii,  v,  tit.  3.  Dicit  autem  4 ejusdem  tit.  cap. 
qusBcunque  in  leitu  compendiose  sunt  proposita. 
Const.  1 tit.  2 Novellarum  est  cap.  10  Justinia- 
ne» 7 novella?.  Non  est  autem  positum  in  Basilic. 
Constit. 2 tit.  2 Novellarum  est  novella  120,posita- 
[que  est]  in  lib.  Basii,  v,  tit.  2.  Dicit  autem  15, 
ejusdem  tit.  cap.quaeeunque  in  textu  scripta  sunt. 
Const.  38  tit.  3 lib.  i Cod.  non  est  posita  in  Ba- 
sii., neque  const.  13  tit.  1 Novellarum,  quae  est 
novella  Justiniani  5;  neque  const.  52  tit.  3 lib.  i 
Cod.,  neque  54. 

ουδέ  ή νδ*. 

Textus.  Et  quae  de  repudio,  etc.,  usque  ad 
mulier  habet,  ut  pag.  839· 

> 

Scholium . Novella  imperatoris  Justiniani  117 
posita  est  ab  initio  cap.  9 in  7 tit.  lib.  xxvm 
Basii.  Hoc  autem  cap.omissum  est,  et  non  inser- 
tum Basii.  Sed  pro  hoc  in  eodem  7 tit.  de  matri" 
moniis  justa  de  causa  dissolvendis,  ac  de  poenis 
quae  citra  rationem  illa  dirimentibus  infliguntur, 
multa  ex  111  novella  et  22,  et  aliis  posita  sunt 
cap.  Quaeras  autem  7 tit.  totum  de  solutione  ma- 
trimoniorum tractantem. 


1151  PHOTII  PATRIARCHAS  CP.  1152 

Textus . Et  conet.  2 Iit.  1 Novellarum  ait.  Cum  A Κείμενον.  Καί  β9  διάτ.  του  % τίτ.  τών  Νεαρών,  φη- 
servus,  etc.,  usque  ad  [aliquid]  donet,  ut  puj.  σίν,  x.  τ.  λ.,  usque  ad  et  μη  έχών  τις  χφ  έτέρφ  &»- 
842,  843.  ρησηται. 

Seholium.  Coostit.  2 Iit.  1 Novellarum  est  no-  Σχόλιον.  9H  β9  διάτ.  τού  a’  τίτ.  των  Νεαρών,  Irci 
vella  Justiniani  123  positaque  est  ab  initio  52  sui  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρχγ*  καί  έτέθη  άπ9  άρχης  του 
cap,  in  iit.  1 lib.  4 Basii.  Legas  autem  cap.3hu-  νβ\  κεφ.  αύτίίί  είς  τίτ.  α9  του  δ9  βιβλίου  των  βασιλι- 
jns  tit.  eive  novella  cap.  54,  quod  insertum  est  κών.  Καί  άνάγνωθι  τδ  γ9  κεφ.  του  τοιούτου  τίτ.  ητ« 
Scholio  32  cap.  tit.  9 prasentis  operis.  Proinde  **<p.  vf  της  νεαρές  χαταστρωθΐν  είς  τδ  σχόλιον  του 
ηβ  monachi  6t  monastria  simul  habitent,  dicit  λβ*  κεφ.  του  θ9  τίτ.  του  παρόντος  συντάγματος.  Περί 
thema  2 cap.  4 tit.  1 lib.  IV  Basii.,  quod  est  the-  ii  τού  μη  οΐχεϊν  αμχ  τους  μοναχούς  καί  τάς  μονα- 
ma  2 cap.  55  novella  Justiniana  123,  quacun-  στρίας,  φησί  το  β9  θέμα  του  δ9  κεφ.  τού  α9  τίτ.  του 
que  in  textu  compendiose  proposita  sunt.  De  iis  P βιβλίου  τών  Βασιλιχών  θέμα  β*  ον  τού  ve9  χτφ.  της 
qui  Sub  conditione  matrimonii  aut  non  susci-  ρχγ9  'Ιουστινιάνειου  νεαρας  δσα  είς  το  κείμενου  συν- 
piendorum  liberorum  legato  vel  restitutione  gra-  ωψίσθησαν.  Περί  & τών  βεβαρημένων  ληγάτα»*,  η 
vati  sunt,  compendiose  proposuit  patriarcha,  άποχαταστάσει  όπδ  αΤρεσιν  γάμου  η «παι δίας,  συν- 
circa  finem  cap.  i tit.  2 prasentis  operis,  novel-  βωψίσεν  6 πατριάρχης  περί  τά  τέλη  του  α9  χεφ.  τού 
lam  Justiniani  123,  8ive  5 cap.  tit.  1 lib.  IV  Ba-  β9  τίτ.  του  παρόντος  συντάγματος  τί,ν  ρχγ9  ’ίουστι- 
sil.,  quod  legas,  atque  insuper  qua  hic  compen-  viiveibv  νεαράν,  IJxoi  το  ε9  χειρ,  του  α9  τίτ.  τού  4* 
diose  proposita  8unt,  qua  ejusdem  cap.  pars  βιβλίου  τών  Βασιλικών·  Καί  άνάγνωθι  τούτο.  Πρλς 
sunt·  & χαί  τά  ένταϋθα  συνοψισθέντα  μέρος  όντα  του  αυ- 

τού κεφ. 

TextUS . Qua  de  vicariis  disserit,  etc·,  usque  Κείμενον.  *H  41  περί  τοποτηρητών  διαλεγομίνη 
ad  dividuntur,  utpag.  842·  ρλδ9  νεαρά,  φησίν,  χ.  τ.  λ.,  usque  td  χαί  τών  χχτά 

τόπον  αρχόντων. 

Seholium.  De  vicariis  Justinianea  134.  const.  Σχόλιον.  9H  περί  τοποτηρητών  ρλδ9  νεαρά  του 

posita  est  in  themate  2 cap·  1 tit·  7 lib.  xxvm  'Ιουστινιανού  έτεθη  είς  θέμα  β*  τού  α9  κεφ.  τού  ζ*  τίτ. 
Basii.,  quod  legas.  Hic  enim  inserta  non  sont,  τού  xn9  βιβλίου  τών  Βασιλιχών,  χαί  άνάγνωθι  ταύ- 
quoniam  tum  hic,  tum  in  4 cap.  tit.  13  prasentis  την  * ένταϋθα  γάρ  ού  χατεστρώθη,  3τι  συνωψίσθη 
Operis,  in  compendio  sunt  proposita.  Ac  similiter  ώδέ  τε  χαί  είς  zb  β9  κεφ.  τού  ιγ*  τίτ.  τού  παρόντος 
novella  117  in  compendio  est  proposita  : quam  συντάγματος.  'Ωσαύτως  συνωψίσθη  xal  h ρχζ*  νεαρά 
etiam  legas.  Illa  vero  de  adulterii  accusato,  qui  q nv  χαί  άνάγνωθι·  Τά  41  περί  τού  χχτηγορηθέντος 
per  proditionem  judicis  poenas  effugerit, non  sunt  έπί  μοιχείφ  καί  κατά  προδοσίαν  τού  4ιχαστού  άπο- 
posita  in  Basii.  Legas  [vero]  etiam  novellam  32  φυγόντος  τάς  ποινάς,  ούκ  έτέθησχν  είς  τα  βασιλικά. 
Imperatoris  domni  Leonis  philosophi  [cognitu  'Ανάγνωθι  χαί  xr*v  λβ9  νεαράν  τού  βασιλέας  χορίου 
Mne]  maxime  necessariam.  Λέοντος  τού  φιλοσόφου  άναγχαιοχάτην  ούσαν. 

CAP.  II.  — De  iis  qui  ex  aliis  monasteriis  κεφαλ.  b\  — Περί  τών  έξ  έτέρων  μοναστή* 
praesules  aut  clerici  fiunt . ρίων  γινομένων  ήγουμένων  η κληρικών. 

Concilii  Carthaginensis  canon  80  ; concilii  Ni  Συνό4ου  Καρθαγέννης  κανών  π9  · συνόδου  Νίκαιας 
cani  secundi  canon  21 . zb  β9  κανών  *χ\ 

CAP.  III.  — De  servis  qui  monachi  fiunt , et  κεφαλ.  γ*.  — Περί  δούλων  μονχζάντων,  9* 

pietatis  preetextu  dominos  contemnunt t neque  προφάσει  εύλαβείας  χαταιρρονούντων  , χαί  μη 
[illis)  serviunt.  4ουλευόντων  xotc  4εσπ0ταις. 

Concilii  Gaugrensis  canon  3 ; concilii  sexti  ca-  Συνόδου  Γαγγρών  κανών  γ9  * συνόδου  ζ”9  κανών  χε** 
ηοη  85 ; concilii  Chalcedonensis  canon  4.  συνόδου  Χαλκ/,δόνος  κανών  δ9. 

Textus · Const.  36  tit.  3 lib.  1 Cod.  ait  : QoodD  Κείμενον.  Ή >ς^  διάτ.  τού  γ9  τίτ·  τού  α9  βιβλίου 
qui,  etc.,  usque  ad  dominus  capit,  ut  pag . 843,  τού  χώδιχος  φησίν,  κ.  τ·  λ.,  usque  ad  χχί  δύο  μονά- 
846.  στηρίων  ού  γίνεται  αύτδ;  Ηγούμενος. 

Seholium . Constit.  36  tit·  3 lib.  I Cod.  non  est  Σχόλιον.  9Q  λζ"'  διάτ·  τού  γ9  τίτ.  τού  α9  βιβλίου 
posita  in  Basii.,  neque  37,  neque  [item]  const.  τού  κώδικος  ούκ  έτεθη  είς  τά  Βασιλικά,  ούδε  λζ*  ουδί 
13,  tit.  1 Novellarum,  qua  est  novella  Justiniani  h ιγν  διάτ.  τού  α9  τίτ.  τών  Νεαρών,  νεαρά  ούσα  ’ίου- 
5·  Deservis  autem,  qui  clerici  vel  monachi  fiunt,  στινίάνειος  ε9  * περί  δούλων  κληρουυένων  μοναζάν- 
aut  ad  episcopalem  dignitatem  procedunt,  lege  των,  ή καί  είς  έπισκοπικδν  άξίωμα  προβιβαζομένο^ 
36  cap.  tit.  1 prasentis  operis,  quaque  in  ipso  άνάγνωθι  το  λζ~*  χειρ·  τού  α9  τίτ.  τού  παρόντος  συν- 
[comprehenduntur], et  novellas  imperatoris  dom-  τάγματος,  χαί  τά  έν  αδτψ.  Πρδς  δε  την  θ9,  ι9  χαί  ια* 
ni  Leonis  philosophi  9,  10,  11.  Etenim  horum  τού  βασιλέα»;  κυρίου  Λέοντος  τού  φιλοσόφου  νεαράν 
etiam  in  dicto  ν6  cap.  mentionem  fecimus.  χαί  τούτων  γάρ  μνείαν  έποιησάμεθα  είς  τδ  βηθεν 

λς-9.  κεφ. 

Seholium . Const.  2 tit.  1 Novellarum  est  no-  Σχόλιον.  Ή β'  διάτ,  τού  α9  τίτ.  τών  Νεαρών,  Ιστι 


1153  ΝΟΜόΟΑΝΟΙί.  - ΤΙΤ.  XI,  CAl».  Π-VHI.  1154 


νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρκγ’  κείμενη  έν  βιβλίψ  δ*  των  ί 
Κασιλικών  τίτ.  α’  κεφ.  γ*  και  Ιχοοσι  τά  του  τοιούτου 
κεφ.  ώς  είς  τδ  κείμενον  συνωψίσθησαν  · κατεσςρώθη 
δε  παρ'  ήμών  το  τοιούτον  κεφ.  έξωθεν  του  λβ'  κεφ. 
του  6'  τίτ.  του  παρόντος  συντάγματος.  Και  ζήτει  τα 
περί  τούτου  έκεΤσε,  'Η  αύτη  δέ  ρκγ*  νεαρά  διά  του 
β’  κεφ.  του  α’  τιτ.  του  δ’  βιβλίου  των  Βασιλικών  φη- 
σιν  8σα  είς  τδ  κείμενον  συνωψίσθησαν.  Περί  δΐ  τδ 
τέλος  λέγει,  ότι  ταύτα  δΐ  πάντα  τά  παρ'  ήμών  δια- 
τυπωθέντα  διά  την  προβολήν  των  Ηγουμένων  κρα- 
τεΧν  παρακελευόμεθα  καί  έπί  των  γυναικείων  μονα- 
στηρίων  · πρδς  δέ  καί  τούτο,  τού  δσιωτάτου  έπισκόπου 
δφ'  δν  τδ  μοναστήριον  τέτακται  τδν  ούτως  έπιλεγό- 
μενον  πασι  τρόποις  Ηγούμενον  προβαλλομένου.  Ή 
ιγ*  διάτ.  του  αύτού  α’  τίτ.  των  Νεαρών,  ϊστι  νεαρά 
'Ιουστινιάνειος  ε*  · ούκ  έτέθη  δε  είς  τά  Βασιλικά,  άλλ*  | 
ού$έ  ή μζ"*  διάτ.  του  γ'  τίτ.  του  α’  βιβλίου  τού 
κώδικος,  ούδΐ  ή λθ’  διάτ.  του  αυτού  βιβλίου  καί 
τίτ. 

ΚΕΦΑΛ.  Δ'.  — Περί  τού  μή  ώ;  Ιτυχε  μοναχδν 
έξιένας  τού  μδναστηρίου,  καί  πράγματα  πράττειν, 
καί  δτι  δπδ  τδν  Επίσκοπόν  είσι . 

Συνόδου  Χαλκηδό νος  κανών  γ’,  δ*  η’,  κγ'  ' συνόδου 
ζ”  κανών  μα’,  μβ*,  μζ“*·  συνόδου  α’  καί  β',  έν  τψ  ναψ 
των  Αγίων  'Αποστόλων  κανών  β’,  δ'. 

Κείμενον.  Ή κθ’  διάτ.  τού  γ*  τίτ.  τού  α'  βιβλίου 
του  κώδικος,  φησίν,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  θ'  τίτ.  τού 
παρόντος  συντάγματος. 

Σχόλιον.  Ή κθ’  διάτ.  τού  γ'  τίτ.  & βιβλίου  του 
κώδικος  ούκ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά,  ουδέ  ή λη'  διάτ. 
τού  αύτού  τίτ.  · ή δέ  β'  διάτ.  τού  α'  τίτ.  των  Νεαρών,  < 
2στι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  ρκγ*  κειμένη  έν  βιβλίφ  δ’ 
των  Βασιλικών  τίτ . α'  * καί  φησι  τδ  ζγ*  κεφ.  τού  αύ- 
τού νεαρας,  ήτοι  τδ  ια'  κεφ.  τού  ^ηθεντος  τίτ.  τού  '5 
βιβλίου  δσα  συνωψίσθησαν  παρά  τού  πατριάρχου. 

ΚΕΦΑΛ.  Ε#.  — Περί  τού  μή  γαμεΤν  μοναχούς,  ή 
τισιν  ώς  άδελφαΤς  συνεΐναι,  μήτε  τάς  έπαγγελ- 
λομένας  παρθενίαν  έτέροις  συνοιαΧν. 

Συνόδου  'Αγκύρας  κανών  ιθ*  · συνόδου  Χαλκηδό  νος 
κανών  ιζ"’  * συνόδου  ζ*’,  κανών  μ',  μδ',  μζ'  · Βασι- 
λείου κανών  ιθ',  κ’,  ξ'  · άνάγνωθι  τά  παραγρχφέντα 
έν  ιδ’  κεφ.  τού  η’  τίτ.  τού  παρόντος  συντάγματος, 
κα*  έν  τψ  κθ’  κεφ.  τού  θ’  τίτ. 

ΚΕΦΑΛ.  ζ"1,  — Περί  μοναχών  παιούντω»  φρα- 
τρίας,  καί  συνωμοσίας. 

Συνόδου  Χαλκηδόνος  κανών  ιη*  · συνόδου  ζ"*,  κα- 
νών λδ'  · άνάγνωθι  τά  παραγραφίντα  έν  τψ  λζ’  κεφ., 
τού  θ*  τίτ.  τούτου  συντάγματος. 

ΚΕΦΑΛ.  Ζ*.  — Περί  τόύ  μή  συλλούεσθαι  άσκητήν 
γυναικί. 

Συνόδου  Λαοδικι  ίας  κανών  λ’  · συνόδου  ζ"'  κα- 
νών οζ\ 

ΚΕΦΑΛ.  Η*.  — Περί  φυλακής  Ιερών  παρθένων. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  μδ*  * συνόδου 
κανών  μζ"'  μζ',  μη*  · συνόδου  Νικαίας  τδ  β',  κα- 
νών ιη’,  κ’,  χβ’. 


vella  Justiniani  123,  posita  (que  est]  in  lib.  iv 
Basii.,  tit.  1,  cap.  3,  el  habent  quae  in  boc  cap. 
[continentur],  quemadmodum  in  textu  compen- 
diose proposita  sunt.  Insertum  est  autem  a no- 
bis hoc  cap.  in  scbolio  cap.  32  tit.  9 praesentis 
operis : cujus  illic  explicationem  quaeras.  Eadem 
123  novella,  per  2 cap.  tit.  1 lib.  iv  Basii,  ait, 
qnsecnnqHe  in  textu  compendiose  proposita  sunt. 
Circa  finem  autem  dicit  : Atque  omnia  haec  quae 
de  praesulum  promotione  a nobis  disposita  sunt, 
praecipimus  item  valere  in  muliebribus  monaste- 
riis. Insuppr  hoc  etiam  religiosissimo  episcopo, 
sub  quo  monasterium  constitutum  est,  omnibus 
modis  praesulem,  qui  eo  modo  electus  est,  pro- 
moturo. Const.  13  ejusdem  tit.  Novellarum  est 
novella  Justiniani  5.  Non  est  autem  posita  in  Ba- 
sii., neque  const.  46  tit.  3 lib.  i Cod.,  neque 
const.  39  ejusdem  lib.  ei  tit. 

CAP.  IV.  — Ne  temere  monachus  monaste- 
rium exeat , et  negotia  agat9  et  quod  monachi 
episcopo  subsint. 

Concilii  Chalcedonis  canon  3,  4,  8,23;  concilii 
sexti  canon  4l,  42,16;  concilii  primi  et  secundi  in 
aede  Sanctorum  Apostolorum  [habiti]  canon  2,  4. 

Textus.  Const.  29  tit.  3 lib.  i Cod.  ait : Soli 
apocrisiarii,  etc.,  usque  ad  perscripta  sunt,  ut 
pag . 851,  854. 

Scholium.  Conslit.  29  tit.  3 lib.  i Cod.  non  est 
posita  in  Basii.,  neque  ejusdem  lit.  const.  38. 
Const.  2 tit.  1 Novellarum  est  novella  Justinia- 
nea  123,  posita  [que  est]  in  lib.  Basii.  4,  tit.  1, 
ae  dicit  63  cap.  ejusdem  novellae,  sive  11  cap. 
dicti  tit.  lib.  iv,  quaecunque  per  patriarcham 
compendiose  proposita  sunt. 

CAP.  V.  — Ne  monachi  matrimonium  contra - 
hant%  aut  cum  aliquibus  [ mulieribus J tanquam 
sororibus  conversentur , et  ne  virginitatem  pro - 
fessos  utris  cohabitent . 

Concilii  Ancyrani  canon  19;  concilii  Chaleedo- 
nensis  canon  16  ; concilii  sexti  canon  40, 44,  47; 
Basilii  canon  19,  20,  60.  Legas  quae  adnoiata 
sunt  in  cap.  14  tit.  8,  et  cap.  29  tit.  9 praesentis 
operis. 

CAP.  VI.  — De  monachis  qui  factiones  aut 
i conjurationes  faciunt. 

Concilii  Chalcedonensis  canon  18;  concilii 
sexti  canon  34.  Lege  quae  adnotala  sunt  in  cap· 
37  tit.  9 hujus  operis, 

CAP.  VII.  — Ne  monachi  laventur  cum  mu- 
lieribus. 

Concilii  Laodiceni  canon  30 ; concilii  vi  ca- 
non 77. 

CAP.  VIII.—  De  custodia  sacratarum  virginum. 

Concilii  Carthaginensis  canon  44 ; concilii  sex- 
ti canon  46,  47,  48;  concilii  Nicaeni  secundi  ca- 
non 18;  20;  22. 


1155 


PHOTII  PRATIARCH*  CP.  H56 


CAP.  IX.  — · De  vitiatione  virginum. 

Concilii  sexti  canon  A;  Basilii  canon  18,  20, 
60.  Lege  adnotationes  30  cap.  Iit.  9 praesentis 
operis. 

CAP.  X.  — De  cctate  eorum  qui  habitum  su- 
munt, et  eujusmodi  virgo  dicatur.. 

Concilii  Carlhaginensis  canon  122, 126;  conci- 
lii sexti  canon  40,  41,  43,  45 ; Basilii  canon  18. 

CAP.  XI.  — De  monachis  qui  clerici  fiunt,  aut 
profanat  honoret  consequuntur,  aut  militant. 

Concilii  Nicani  canon  12;  concilii  Chalcedo- 
nensis  canon  7 ; Cjrilli  ex  epistola  ad  Libya  et 
Pentapolis  episcopos  canon  2.  Lege  adnotationes 
cap.  32  tiL  9 praesentis  operis. 

CAP.  XII.  — Do  iit  qui  monastico  habitu 
utuntur,  ac  damnant  eos  qui  vestitu  eommuni 
utuntur. 

Concilii  Gangrensis  canon  12. 

Textus.  Dicitor  lib.  i,  tit.  4,  const.  4 ; Mimi, 
elc.,  usque  ad  exterminatur,  ut  pag.  863. 

Scholium.  Conslit.  4 tit.  4 lib.  i Cod.  non  est 
posita  in  Basii.  Const.  2 tit.  1 Novellarum  est  no- 
vella Justinianea  123,  posita  | que  est]  in  lib.  iv 
Basii.  Ejusdem  vero  novella  cap.  61,  sive  13 
eap.  ejusdem  lib.  et  tit.  dicit  ad  longum,  qua  in 
prasenli  12  cap.  compendiose  proposita  sunt  : 1 
addens  eos  qui  in  sanctum  habitum  illudunt,  per 
episcopos  et  magistratus  puniri. 

CAP.  ΧΙΠ.  — De  muliere  virilia  [ indumenta ] 
gestante. 

Concilii  Gangrensis  canon  13. 

CAP.  XIV.  — Ne  mulieres  religionis  ergo  de- 
tondeantur. 

Concilii  Gangrensis  canon  17. 

CAP.  XV.  — De  eo  qui  prxlextu  religionis 
liberos  aut  parentes  non  alit. 

Concilii  Gangrensis  canon  15,  16. 

CAP.  XVI.  — Cujusmodi  civilia  negotia  vel 
procurationes  monachi  obire  possint. 

Concilii  Chalcedonensls  canon  3.  Lege  adno· 
lationes  cap.  3 tit.  8 prasentis  operis. 


ΚΕΦΑΛ,  θ'.  — Dtp?  φΑορβ;  lepwv  mp&iv&t. 

Συνόδου  ζ”,  χανών  V,  Βχσιλιίου  χαχών  ιη\  *\  Γ, 
άνάγνωθι  τάς  παραγραφάς  τού  λ*  κεφ.  τού  0’  τίτ.  τού 
παρόντος  συντάγματος. 

ΚΕΦΑΛ.  Ir.  — Περί  χρόνου  της  ήλιχίις  τβν 
λαμβανόντων  τά  σχήμα,  καί  ποία  λέγεται  αιρ|*. 
νος. 

Συνόδου  Καρθαγέννης  κανών  ρκβ\  ρχζ*  · 

<Γ  ***ών  μ’,  μα*,  μγ*,  με'  · Βασιλείου  χανών  ιι/. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΑ'  — Περί  μοναχών,  γινομένων  κλη- 
ρικών, ή λαϊκών  άςιωματικών,  ή σιρατιοομί- 
νων. 

Συνόδου  Νιχαίας  χανών  ιβ*  * συνόδου  Χαλκηδό*; 
χανών  ζ*  * Κυρίλλου  kx  τής  πρδς  τους  έν  Λιβύη,  χχΐ 
Πενταπόλει  έπισχόπους  έπιστολής,  χανών  β\  *Ανά- 
’ γνωβι  τάς  παραγραφάς  τού  )β'  χειρ.  τού  6’  τίτ.  τού 
παρόντος  συντάγματος. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΒ'.  — Περί  τών  χρωμένων  σχ^μίτι 
μοναχικφ,  χαί  χαταψηφιζομένων  τών  χοινη  χρυ- 
μένων  έσθήτι. 

Συνόδου  Γάγγρας  κανών  ιβ\ 

Κείμενον.  Ειρηται  βιβλίψ  α*,  τίτ.  δ*,  διάτ.  δ*,  L· 
οΐ  μίμοι,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  τιμωρείται,  χαΐ  λξορζι· 
ται. 

Σχόλιον.  Ή δ*  διάτ.  τού  δ*  τίτ.  τού  τ’  βιβλία*  τού 
κωδικός  ούκ  έτέθη  ·1ς  τά  Βασιλικά.  *Η  β*  διάτ.  το» 
α*  τίτ.  τών  Νεαρών,  2στι  νεαρά  'Ιουστινιάνειο;  ρε* 
κειμένη  kv  βιβλίψ  δ9  τών  Βασιλικών.  Τά  δε  ξδ*  «ο. 
τής  αυτής  νεαρά;  ήτοι  τά  ιγ*  κεφ.  του  αύτο3  βιολί» 
χαΐ  τίτ.  φησίν  είς  πλάτος  τά  συνοψισθέντα  εΐ;  « 
παρδν  ιβ’  χειρ,  προστιθέμενον  διά  τών  έπισχόχαν  αεί 
τών  Αρχόντων  χολάζεσθαι  τους  τδ  Αγιον  σχήμα  1ρ· 
παίζοντας. 

ΚΕΦΛΛ.  ΙΓ#.  — Περί  γυναικάς  φορούση;  &· 
δρεΤα. 

Συνόδου  Γάγγρας  χανών  δέκατος  τρίτος. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΔ'.  — Περί  τού  μή  χρήναι  γυνχΐει; 
άποκείρεσΟαι  διά  Ασχησιν. 

Συνόδου  Γάγγρας  χανών  ιζ*. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΕ'.  — Περί  τού  προφάσει  άσχήειεΚ 
μή  τεχνοτροφούντος,  ή πατροτροφούντο ;. 

Συνόδου  Γάγγρας  χανών  ιε’,  ιξ"*. 

ΚΕΦΑΛ.  ι(Γ·  — - ΠοΤα  πολιτικά  πράγματα,  ή κη- 
δεμονίας οΐ  μοναχοί  δύνανται  μετιέναι. 

Συνόδου  Χαλκηδάνος  κεφ.  γ\  * Ανάγνωθι  τά  παρε- 
γραφέντα  έν  τφ  γ*  κεφ.  τού  V τίτ,  τού  παρόντος  w 
τάγματος. 


nomocanoN.  — ΤίΤ.  XI,  CAP.  i,  ii. 


H5i 


1158 


ΤΙΤΛΟΣ  ΔΩΔΕΚΑΤΟΣ. 

ΠΕΡΙ  ΑΙΡΕΤΙΚΩΝ·,  ΚΑΙ  ΙΟΤΑΑΙΩΝ,  ΚΑΙ  ΕΛΑΗΝΩΝ. 

TITULUS  DUODECIMUS. 

DE  HJSRETIGIS,  JUDjEIS  ET  PAGANIS. 

ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ  A'.  — τ ί έστιν  αφεσις  κα\  τί  σχί-Α  CAP.  I.  — Quii  sit  hcnvsis,  quid  schisma, 
σμα  και  τι  παρασυναγωγή.  quid  adulteratum  conventiculum . 

Βασιλείου  κανών  α9.  Basilii  Canon  1. 

ΚΕΦΑΛ.  B*.  — Τί  έσην  αίρετικάς.  CAP.  II.  — Quid  Stt  hcBTetXCUS. 

Συνόδου  Κωνσταντινουπόλεως  κανών  ζ*9.  Concilii  Constantinopolitani  canOD  6. 

Κείμενον.  Ή αβ  διάτ.  του  α9  τίτ.  τού  % βιβλίου  του  TextUS.  Const.  1 lit.  1 lib.  Cod.  ait  : Qui  san- 
κώδικος,  φησιν,  κ.  τ.  λ.,  usqus  ad  λέγει  τους  μή  βν-  clam,  etc.,  usque  ad  non  possunt,  ut  pag.  870. 
τας  κοινωνικούς. 

Σχά)ιον.  *H  α’  διάτ.  τού  α1  τίτ.  του  αν  βιβλίου  τού  Scholtum.  Constit.  i tit . 1 lib.  1 Cod.  est  cap  1 
κωδικός,  εστι  κεφ.  α*  τού  α’  τίτ,  τού  α9  βιβλίου  των  tit.  1 lib.  1 Basii.,  quod  SIC  habet, Ut  in  textll  COm· 
Βασιλικών  ούτως  ΐχον  ώς  είς  τύ  κείμενον  συνωψίσθη*  pendiose  propositum  est.ConStit.  2 tit.  5 ejusdem 
*H  β9  διάτ.  τού  ε*  τίτ.  τού  αυτού  α*  βιβλίο·.»  τού  κώ-  lib.  I Cod.  est  themaScap.  18  lit.  i lib.  I Basii., 
δικός,  Ιστι  θέμα  β*  τού  in’  κεφ,  τού  α9  τίτ.  τού  α*  βι-  quod  eadem  complectitur. Const.  12  ejusdem  lib. 
βλίου  των  Βασιλικών  τα  αύτά  διαλαμβάνον.  *Η  ιβ9  et  lit.  Cod.  non  est  pOSlta  lllBasil.  Const.  1 tit.  3 
διάτ.  τού  αυτού  βιβλίου  καί  τίτ.  τού  κώδικος  ούκ  g Novellarum  posita  est  in  cap.  50  tit.  1 lib.  I B&sil., 
Ιτέθη  είς  τά  Βασιλικά.  Ή α1  διάτ.  τού  γ*  τίτ.  των  [atque]  est  novella  Justiniani  109,  comprehendens 
Νεαρών  έτέθη  είς  κεφ.  ν’  τού  α*  τίτ.  τού  α9  βιβλίου  (ut  in  compendio  dicam)  nullam  militiam  aut  qua- 
των  Βασιλικών  νεαρά  ούσα  'Ιουστινιάνειος  ρθ9*  διαλαμ-  lemcunque  publicam  functionem  heBreticoS  obire, 
βάνουσα  ώς  έν  συνάψει  είπεΤν,  μηδεμίαν  στρατχίαν,  Dicit  autem  haereticos  esse,  quicunque  in  sancta 
ή τήν  οίανούν  δημοσιακην  φροντίδα  μετιέναι  τούς  al-  Dei  Ecclesia  per  sacerdotes  participes  non  fiunt 
ρετικούς.  Λεγει  δε  αιρετικούς  είναι  πάντας  τούς  μη  sanctificationum.  Item  : Haereticis  mulieribus  non 
μεταλαμβάνοντας  των  αγιασμάτων  άπύ  των  Ιερέων  dantor  privilegia,  qu»  data  sunt  orthodoxis  : ut 
μετά  την  άγίαν  Εκκλησίαν  τού  θεού  · καί  δτι  τατς  αί-  [videlicet]  vice  sufficientis  de  dotalibus  suis  rebus 
ρετικαΤς  γυναιξίν  ού  δίδονται  τά  δοθέντα  προνάμια  nuptialibusque  lucris  cautionis, tacitas  contra  ma- 
ταΤς  ορθοδάξοις  χάριν  τού  Ιχειν  οιωπηράς  ύποθήκας  ri torum  suorum  res  habeant  hypothecas,  atque  in 
κατά  των  άνδρων  αύτών  πραγμάτων,  νικφν  δε  καί  hypothecis  etiam  antiquiores  vincant  creditores, 
τούς  προγενεστέρους  άνυποθήκους  δανειστάς  είς  ίκάνωσιν  τών  προικιμαίων  πραγμάτων  αυτών,  καί  των 
γαμικών  κερδών. 

Κείμενον.  9Εν  πλάτει  δέ  τά  περί  τών  αιρετικών  C TextUS.  ΡθΓΓα  quae  de  haereticis,  etc.,  usque 
άνήνέκται  έν  τφ  ε9  τίτ.,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  καί  δτι  ad  audere  oporteat,  ut  pag.  870, 871. 
ουδέν  αύτοΤς  δεΤ  τολμφν  κατά  Χριστιανών. 

Σχάλιον.  90  ε*  τίτ.  τού  α9  βιβλίου  τού  κώδικος  Scholtum.  Tit.  δ lib.  lCod.  positus  est  ab  ini- 
έτέθη  άπ9  άρχης  τής  β*  διάτ.  είς  τύν  α9  τίτ.  τού  α9  tio  CODSt.  2 in  tit.  1 lib.  I Basi!. , Cujus  18  cap. 
βιβλίου  τών  Βασιλικών,  καί  φησι  τδ  tn’  κεφ.  αύτού  ait : Haeretici  ne  doceant,  neque  ordinationes  fa- 
διδάσκειν  τούς  αιρετικούς,  μηδέ  χειροτονίας  ciant.  19  : Haeretici  supplicationes  ne  faciant:  et 
ποιεΤν.  τύ  ιθ9  μη  λιτανεύειν  αιρετικούς,  καί  έκδι-  quae  ab  ipsis  loca  detinentur,  ab  Ecclesiis  vindi- 
κεΤσθαι  τούς  παρά  τούτων  κατεχομένους  τόπους  centur.  2θ  : Manichaei  et  DonatistSB  orthodoxorum 
παρά  τών  Εκκλησιών,  τύ  κ9  μή  Ιχειν  τούς  Μανι-  privilegia  ne  habeant,  attero  supremo  afficiantur 
χαίους  καί  τούς  Δοναηστάς  τά  προνάμια  τών  όρθο-  supplicio.  21:  Haeretici  de  civitatibus  pellantur, et 
δόξων,  άλλα  καί  έσχάτως  τιμωρεΤσθαι.  Τύ  κα9  1κ-  quae  quocunque  modo  Ecclesiis,  qUJB  [quidem]  ab 
βάλλεσθαι  άπύ  τών  πάλεω*  τούς  αιρετικούς  καί  έκ-  illis  audacter  [ita]  vocantur,  relicta  8Unt,a  Calho- 
δικεΤσθαι  παρά  τής  καθολικής  'Εκκλησίας  τά  κατα-  lica  Ecclesia  vindicentur.  Quae  de  curalium  officiis 
λιμπανάμενα  ύπωσδήποτε  ταΤς  τολμηραΤς  6π9  αύτών  disserit  COnstit.  7 tit.  δ lib.  I Cod.  non  est  posita 
λεγομέναις  Έκκλησίαις.  π&ρί  τών  βουλευτικών  in  Basii.,  neque  const.  8 ejusdem  tit,  e t lib., quae 


1159  PflOTII  ΡΑΐΚίΑΜ&Ε  GP.  1160 

statuit,  ne  ab  bareticis  monasteria  construantur,  A λειτουργιών  ζ9  διάτ.  του  e4  τίτ.  τού  *'  βιβλίου  του 
neque  ad  militiam  aspiretur,  flnterim  tamen  cap.  κωδικός  ούκ  έτέθη  εις  τά  Βασιλικά.  ούδέ  ή η9  &έτ. 
23  tit.  1 lib.  I Basii,  ait  : Apollinaristae,  qui  SAD-  του  αυτού  τίτ.  κχί  βιβ.  ή διοριζόμενη  μη  γίνεαδ» 
Ciis  quatuor  conciliis  non  obediunt,et  quicunque  παρά  των  αίρετιχών  μοναστήρια,  μηδέ  στρχτεύεβθζι. 
contra  sanctum  Chalcedonense  concilium  aut  di-  T δ κγ9  κεφ.  του  α9  τίτ.  του  α9  βιβλίου  τών  Βασιλικών 
cere  quidpiam  vel  docere, aut  scripta  retinere  au-  φησιν,  ot  ’Απολιναρισταί  μή  ταΤς  άγίχις  τέσσαρσ ι «υν- 
dent,  a praesenti  constitutione  dictis  subjiciuntur  όδοις  πειΟόμενοι,  καί  δσοι  κατά  τής  αγίας  έν  Χχλχη· 
poenis.  Cap.  24  ait  : Legitimis  baretici  traduntor  δόνι  συνόδου  ή λέγειν  τι,  ή διδάσκειν,  ή συγγράμμχτι 
sepulturis.  Ejusdem  [vero]  cap.  thema  2 dicit : κεκχήσθχι  τολμώσι,  τχΤς  είρημένχις  «ή  «χρούση 

Manichaus  in  loco  Romano  degere  deprehensus,  διάτ.  τιμωρίχις  δποβχλλέσθωσχν.  τδ  κδ9  κεφ.  φησιν, 
decollator.  Et : Haretici  honores  non  consequun-  τχΤς  νενομισμένχις  αίρετιχοί  πχρχδιδόσβωσχν  ταφχΤς. 
tur,et  deinceps  [caetera]  qua  in  textu  compendiose  T b β9  θέμα  του  αύτού  κεφ . λέγει,  ΜχνιχχΤος  έν  *ρ«- 
sunt  proposita.  Cap.  25  hac  statuit  : Si  parentes  μαϊκψ  τόπψ  διάγων  όφθεις  άποιεμνέσθω,  κχι  δτι  οί 
diversa  fidei  atque  religionis  sint,  ejus  voluntas  αΙρετικοί  ου  γίνονται  άςιωμχτικοί,  κχι  έφ9  έξης  οσβ 
[atque  desiderium  in  successione]  pravaleto,  qui  συνωψίσθησχν  είς  το  κείμενον.  Τδ  κε9  κεφ.  διορίζεται 
inter  filios  orthodoxam  fidem  suscipit:  tametsi  pa-  βτχύτχ  * Γονέων  δέ  διάφορου  πίστεως  δντων  χχ ί Ορη- 
ter  sit  qui  contradicat.  Neque  vero  [in  filiis]  id-  σκείχς,  έκιίνου  μάλλον  ή γνώαη  κρχτείτω  τούτην 
circo  succensens,  necessaria  ipsos  alimonia  aliis·  όρθάδοξον  έπ’  αύτοΤς  άνχιρουμένου  πίστιν,  καν  εΤη 
ve  necessariis  sumptibus  privato:  sed  neque  ullam  πατήρ  6 άντιλέγων,  μη  έντεύθεν  δέ  άγχνακτών  της 
aliam  [sua]  in  illos  ira  causam  pratexens,  data  άνχγκαίας  χυτους  στερείτω  τροφής,  ή των  άλλων 
dote  propterve  nuptias  donatione, orthodoxis  ipsos  άναγκχίων  δαπανημάτων  · άλλα  καί  προίκα  διδους,  ί 
personis  in  matrimonium  conjungito.  Ul  autem  προγάμου  δωρεάν  όρθοδόξοις  αύτοΤς  συνοικιζεχω 
liberi  orthodoxi  si  quid  in  parentes  hareticospec·  προσώποις,  μηδεμίαν  έτέρχν  δργής  κατ’  αυτών  προ- 
Cent,  puniantur,  non  est  transumptum  in  Basii.,  βαλλόμενος  πρόφχσιν.  Τδ  δέ  τιμωρεΤσθχι  τους  ορθο- 
CUjoS  [profecto]  etiam  rei  causa  illorum  architecto  δόξους  πάτδχς  πλημμελούντχς  κατά  αίρετικών  γονέων 
gratia  [debentur].  Cap.  18  tit.  1 lib.  I Basii,  ait : ούκ  έξελήφθη  είς  τά  Βασιλικά,  κχι  χάρις  τψ  τχΰτι 

Nulli  omnino  harelici  neque  interdicta  conventi-  συνθεμένψ,  καί  υπέρ  τούτου.  Τδ  κη9  κεφ.  του  α’  Pi- 
cula, neque  adulterata  baptismata  celebranto:  nec  βλίου  των  Βασιλικών  φησι,  πάντες  γενικώς  ο!  αίρετι- 
ullo  modo  adorandam  communionem  attingere  au*  κοί  μήτε  παρασυνάξεις,  ή πχρχβχπτίσμχτχ  ποιείτω- 
dento  : nec  in  quibus  locis  officinas  habent, eorum  σαν,  μήτε  τής  προσκυνητής  δλως  κοινωνίας  τολμάτω- 
privilegiis  utuntor:  [alioqui]  eorum  qui  legibus  c σαν  άπτεσθαι,  ή τοΤς  μών  όρων  προνομίοις,  έφ*  οΐς 
adversantur,  poenas  metuunto  : qui  [vero  illis]  εχουσιν  έργαστηρίοις  κεχρήσθωσαν,  τάς  των  ένζνη- 
ades  SUaS  prabet,  pradictis  poenis  obnoxius  est.  θυμένων  τοΤς  νόμοις  ποινάς  δφορώμενος  τού  χορη- 
Omnium  minime  Hontanista  quernquam  eorum  γούντος  τδν  οίκον  τχΤς  προειρημέναις  τιμωρίχις  δκο- 
qui  ab  ipsis  aut  patriarcha  aut  communicatores,  κειμένου  * Μοντχνιστχί  έξχιρέτως  μηδένχ  των  χαλου- 
aut  episcopi,  aut  presbyteri,  aut  diaconi  nuncu-  μένων  παρ’  αύτοΐς  πατριάρχων,  ή κοινωνών  ή Ιτ ι- 
pantur,Constantinopoli  habento:  atque  intra  fines  σκόπων,  ή πρεσβυτέρων,  ή διακόνων  έντδς  έχέτωσσν 
ejus  propter  subjectas  cuique  [rei]  rationes  nego-  Κωνσταντινουπόλεως,  κωλυέσθωσαν  δέ  έντδς  πραγμε- 
tiari,  lascivos  coetus  impiave  convivia  celebrare,  τεύεσθαι  των  δρων  αυτής,  καί  τά  άσελγή  συσσί:ιε, 
et  mancipia  mercari  prohibentor.  29  cap.ejusdem  ή τά  ασεβή  συμπόσια  ποιετν,  ή άνδράποδα  έμπορεύ· 
lib. et  tit.  insertum  est  ad  finem  cap.  1 tit.  9,  quod  εσθαι  διά  τους  δποκειμένους  έφ9  έκάστψ  λογισμούς, 
legas.  Statuit  [autem]  ne  haretici  contra  ortho-  Τδ  κ69  κεφ.  τού  αυτού  βιβλίου  κχί  τίτ.  κατεστρώβη 
dox03  testimonium  dicant.  Constit.  2 tit.  8 No-  είς  τδ  τέλος  τού  α*  κεφ.  τού  6*  τίτ.  του  παρόντος 
vellarum  est  novella  Justiniani  42.  Hoc  autem  συντάγματος  · καί  άνάγνωθι  τούτο  διοριζόμενο*  μη 
ejus  Cap.  non  est  positum  in  Basii.  Tit.  9 lib.  I μαρτυρεΤν  κατά  όρθοδόξου  αίρετιχούς.  'H  β9  διάτ.  τού 
Cod.  positus  est  in  cap.  32  tit.  I lib.  I Basii·  Et  ^η*  τίτ.  τών  Νεαρών,  Ιστι  νεαρά  'Ιουστινιάνειος  μβ* 
qua  in  compendio  a patriarcha  sunt  proposita,  τούτο  δέ  τδ  κεφ.  αύτής  ούκ  έτέΟη  είς  τά  Βασιλικά.  Ό 
sunt  ejusdem  tit.  et  lib·,  cap.  32,  33,  34,  35,  Ο9  τίτ.  τού  x9  βιβλίου  τού  κωδικός  έτέΟη  είς  κεφ.  λ;β 
36,  37,  38,  89,  40,  41,  42,  43.  τού  α9  τίτ.  α9  βιβλίου  τών  Βασιλικών,  και  είσί  τα  σον- 

οψισΟέντ*  παρά  τού  πχτριάρχου  τού  αυτού  τίτ.  κχ\  βιβλίου  κεφ.  λβ9,  λγ9,  λδ9,  λε9,  λζ-9,  λζ9,  λη9  λ09,  μ4,  με, 

rf\  ργ’· 

CAP.  ΙΠ.  — De  libris  hcerettcowm.  ΚΕΦΑΛ.  Γ'.  — Περί  βιβλίων  αιρετικών. 

Apostolorum  canon  7,  60  ; concilii  sexti  canon  ’Αποστόλων  κχνών  ζ9,  ξ9  · συνόδου  ζ"9  χάνων  ξη*  · 
68;  concilii  Nicani  secundi  canon  9.  συνόδου  Νιχαίχς  τδβ9  κανών  Ο9. 

TeXhiS·  Con8t.  3 tit.  1 lib.  I Cod.  ait  : Por-  Κείμενο;.  Ή γ9  διάτ.  τού  α9  τίτ.  τού  χ9  βιβλίου  τού 
phyrii,  etc.,  usque  ad  exterminatur,  ulpag.  871.  κώδικός  φησιν,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  δημεύεται  xil 

έξορίζεται. 

Scholium.  Gonst.  3 tit.  1 lib.  1 Cod.  est  cap.  3 Σχόλιον.  9fl  γ9  διάτ.  τού  α9  τίτ.  τού  α9  βιβλίου  τον 
tituli  1 lib.  i Basii.,  ac  docet  quacunque  in  textu  κώδικος,  Ιστι  κεφ.  γ9  τού  α9  τίτ.  τού  α9  βιβλίου  των 


1161  NOMOGANUN.  — ΤΙΪ.  XII,  CAP.  IV,  IX.  ,,62 

Βασιλικών,  και  διοάσχιι  δσχ  εις  ιό  κείμενον  συνωψί-  A compendiose  Sunt  proposita.  Constit.  10  (it  4 
σθη«ν;  Η I οιάι  τού  δ’  τίτ.  τού  «’βιβλ·'·,  τού  χώ-  lib.  ico.l.  est  cap.  17,  lit.  I,  lib.  i Basii!  et  ha- 
οικο;  67 ti  *t«p.  κβ  , tou  α τίτ.  τοδ  «’  βιβλίου  τών  bel  quemadmodum  scriptum  est.  Consi.  6 tit  B 
Βασιλικών,  και  Εχει  ούτως  ώς  έγ?άφη.  Ή ζ"  διάτ.  lib.  I cod  est  cap.  22,  lit.  1,  lib.  I Basii.  quod 
του  ε τιτ.  του  α βιβλίου  του  κωδικός,  εστι  χεψ.  κβ’  τού  ad  eumdem  modum  habet.  Constit.  8.  est  can  23 
« τιτ.  του  α βιβλίου  των  Βασιλικών  εχον  όμοίως.  ejusdem  libri  cl  tituli  Basii,  inserturaque  est  C3D 
B T οιατ.  εστι  κε*  κγ  του  αδτου  καί  τίτ  τών  2.Hoc  igitur  legas,  quaeque  ultra  illud  scripta  sunt 
Βασιλικών  καί  κατετρώθη  ε ς τό  β κε?.  Ανάγ,ωδι  ουν  transcurras,  ut  quae  nihil  operentur  · sed  eo  nuod 
τούτο,  και  tat  επέκεινα  auto»  vsvoyum ;nD»  :i  ...  r . ’ iuwu 


, - i 1*  | - - ' 

τούτο,  καί  τα  επΙκε tva  αυτού  γεγραμμένα  παράτρεξε 
μη  ένεργούντα,  άλλα  σχολάσαντα  Ικ  τού  μη  ιεθή- 


. D . * -I · 6U  (|UUU 

in  BaMl.  non  sint  posita,  vacent.  Const.  16,  est 
thema  ull.  cap.  27  ejusdem  lib.  et  tit.  quod  ait: 


V , ’ , . . : «*··  “'"i-  uii.  cap.  2/  eiusaem  lib.  et  tit  aund  ait  · 

ναι  εί<  τα  Βααιλικα.  Βι,  οιίτ.  εστι  Ιεμα  τελευταΐον  ad  becomnes  Manichaeorum  libri  concremantor 
του  κζ  κεφ.  του  αυτου  βιολιού  και  τίτ.,  καί  φησι  προς  Nullus  illos  ulla  omnino  causa  pralexta  habeto 
τουτοις  «ίντα  τα  Μανιχαίων  καιεσθωσ,ν  βιβλία,  καί  (Alloqui]  et  ipse  competentem  poenam  metuito 

MLT.OEiC  7.ΎΖΛ  tHV  OllvSniTdte  πηηηΐ)\ήιι tunr  <τΛΛ»ν*. ..  ΓαλλΙ R ι!>  . AT ti  * ,w' 


μτ,οείζ  α ύτά  την  οΐανδήποτε  προβαλλόμενος  πρόιρασιν 
άρμοδίχν  και  ούτος  ποινήν  ευλαβούμενος.  *Η 


η e · „ I ('VUIMUI1  UICIUIIO. 

Constit.  5,  tik  ι Novellarum,  non  est  posita  in 
Basii.  Tit  2,  lib.  xDig.  situs  est  in  tit.  3,  lib.  xlii 

d.«:i  c.j i .»*·  ...  ...  1 1 


* - , , - „ itu.  Auig.  suus  esi  in  tu.  o,  lib.  χμι 

ΙΖΤ'οΙ \·τ  — 9 βΤΓν  t,C  Χ“  “Γ  Basil·  Sed  quod  ‘,Uu8  lil· di*· 4’  anle  ropurgatio. 

σιλικα.  Ο β τιτ  του  , βιβλίου  των  δ,άτ  κεΤτα.  είς  nem  positnm  fuit,  ait : quod  magici  libri  non  di- 

τίτ.  v του  μβ  βιβλίου  των  Βασιλικών,  πλτ,ν  το  κρό  «dantur, quemadmodumcompeudioseproposiium 

τνΐί  ανακαΟαρσεω;  κείμενον  Οιατ.  του  τοιούτου  τίτ.  fuit  : thema  [verol  S.CaD.  24t  it  i |jh  Τ„Γ;„ 

?n,iI'l0lT‘Ta'ta‘  τλ-μ“Τ,χ4  ?ιδλ{*  eertum  681  “P· lit-  9 pmseniisoperis,  quod 

T \ tW  γ X « * e,iam  ,eg“' Con8t·  *» tu·  3 Novellarum,  estW 

uQ  βιολιού  κατεστοώθκ  «Λ  ut  vtn  <τλΓι  A’  t « id ·.  r 9 nu 


■ λ , * % * wue*.  wf  ti».  o novenarum,  est  no· 

μβ  βιβλίου  χατεστρώθη  «Ις  τό  κε’  x,f.  τού  β’  τίτ.  vella  Justiniani  146  posita  [ουβ  estl  in  Jn  Kft 
τοδ  παρόντος  συντάγματος  8 χαί  άνάγνωθι.  Ή ε’  διάτ.  tit.  1,  lib.  I Basii.,  qu^d  itidem  WaS  P'  W* 

τού  γ τιτ.  τών  Νεαρών  Ιστι  νεαρά  Ιουστινιάνειος  ρμΓ  Χβιμέντ,  Ιν  κεφ.  νε’,  τοδ  «’  τίτ.  τού/ βιβλίου  τών 
Βασιλικών,  ο και  άνάγνωθι.  Γ ν 

νΐΓ;Π,ρ1  κΐβΤ,ίΓΐ0/,'ων·  CAP.  IV.  - De  tollendit  simulacri*. 

Συνόδου  **νων  vn  , *δ’.  Concilii  Cartbaginensis  canen  58,  84 

Κείμενον.  H « δι«τ.  του  ια  τίτ.  τ οϋ  α’  βιβλίου  Textus.  Const.  1 , tit.  2,  lib.  I cod  iubet  nt 

T MfeTl  ^tJt'  Τβ  Upi  κλβ{ε,θ31’  ^τιί  0Λι  Ιτέβη  lemP,a  claudantur : qua  non  est  posita  In  Basii 


ΚΕΦΑΑ.  E'.  — Depl  N8itopioJ,  Μουσαίου,  Εύ- 
τυχιάνου,  Πορφυρίου,  Μαξίμο·υ,  καί  Κελεστινου, 
και  τών  6π*  αυτών  καταστάντων  αίριτικών,  ή 
ύρΟοδόςων  έκβληθέντων. 

Συνόδου  Κωνσταντινουπόλεως  κανών  V * συνόδου 
'Εφέσοο  κανών  α',  β',  ν’,  δ’,  ε*  · συνόδου  Σαρδικης 
πανών  κ\ 


CAP.  V.  — De  hestorio,  Musceo,  Eulyckiano. 
Pvrphyno,  Maximo,  Celestio,  et  hetreticis  qui 
ab  tp  ts  |m  Ecclesiis j constituti  sunt,  atque  or- 
thodoxis qui  ejecti  sunt. 

Concilii  Constantinopolitani  canon  4 ; concilii 
Ephesini  canon  1,  2,  3,  4,  5 ; concilii  Sardlcen- 
8i8  canon  20. 


ΚΕΦΑΛ.  ζ** . — Περί  του  μη  ώρΐίλειν  Αναφοράν 
γίνεσθαι  παρόντος  αίρετικού. 

Τιμοθέου  κανών  0*. 

ΚΕΦΑΛ.  Ζ'.  — Περί  κληρικών  αίρετικών  όρ· 
θοδόξφ  προσιόντων  Έκχλησίφ. 

Συνόδου  Καρθαγέννης,  κανών  νζ’,  ξη*  · Βασιλείου 
κανών  α*  · Θεοφίλου  Ιχ  τού  Υπομνηστικού  κανών  α\ 

ΚΕΦΑΛ.  Η.  — — Περί  έπισχόπων  συγκοινωνούν· 
των,  % συνευχομένων  αίρετικοΤς  ^ έπιτρε πόντων 
αυτοΐς  ένεργεΤν,  ^ δεχόμενων  βάπτισμα  αύτών, 
{{  θυσίαν. 

*Αποστόλω^  κανών  ι*,  με\  μζ^·  συνόδου  Άντ ιοχείας 
πανών  β'·  συνόδου  Ααοδικείας  κανών  λγ’·  'Ανάγνωθι  τά 
παραγεγραμμενα  έν  τψ  ιε'  κεφ.  τού  γ’  τίτ.  τού  παρ- 
όντος συντάγματος. 

ΚΕΦΑΛ.  θ'.  — Περί  έπισκόπων,  κληρικών 
λαμβανόντων  εύλογίας  έξ  αίρετικών  · ή Ιουδαίων, 
ή εύχομένων  Έκκλησίαις,  $ έν  μοναστηρίοις  αί- 
ρετικών,  έθνίκών,  IJ  σαββατιζόντων,  {J  συνεορ- 
ταζόντων  τοϊς  'Ιουδαίοι  ς,  ή προσφερόντων  συν- 
αγωγαΤς,  ή ΙεροΤς  έθνών,  καί  περί  άγγελιτών. 

'Αποστόλων  κανών  ξε*,  ο'  · συνόδου  Ααοδικείας  κα- 

Patrol·  Gh.  CIV· 


CAP.  VI.  — Oblationem  non  esse  faciendam 
praesente  haeretico. 

Timothei  canon  9. 

CAP.  VII.  — De  clericis  haereticis , qui  ortho- 
doxae Ecclesiae  accedunt. 

Concilii  Cartbaginensis  canon  57,  68 ; Basilii 
canoni;  Tbeophili  ex  Commonitorio  canon  1. 

VIII.  — De  episcopis  et  clericis  qui  com- 
municant vel  precesconjungunt  cum  heeretici$,aut 
ipsis  [sdcri*]  operari  concedunt,  aut  ipsorum 
baptismum  vel  sa;ri fidum  suscipiunt. 

Apostolorum  canon  10.  45,  46  ; concilii  An- 
tiocheni canon  2 ; concilii  Laodiceni  canon  33. 
Lege  quae  annotata  sunt  in  cap.  15,  tit.  3 pra- 
sentis  operis. 

CAP.  IX.  — De  episcopis  et  clericis  qui  ah  hae- 
reticis vel  Judaeis  benedictionem  accipiunt  : aut 
in  Ecclesiis  vel  monasteriis  hotreticorun , ethni- 
corumve  orant : aul  cum  Judaeis  Sabbata  eo- 
rumve  festa  observant : aut  synagogis  templisve 
gentium  offerunt,  et  de  angelitis. 

Apostolorum  canon  65,  70;  concilii  Laodiceni 

37 


PflOTlI  PATRIARCfiifi  CP. 


mi 


1164 


canon,  9,  29,  32,  35,  37,  38,  39,  42  ; concilii 
seiti  canon  11. 

Textus.  Const.  1,  tit.  9,  lib.  i cod.  ait : Quod 
universitati,  etc.,  usque  ad  proventuum  insumi- 
tur, utpag.  882. 

Scholium · Constit.  1,  tit.  9,  lib.  i,  cod.  non  est 
posita  in  Basii.  Digest.  8,  tit.  5,  lib.  xxxiv  Di- 
gest.  est  cap.  20,  tit.  8,  lib.  xliv,  quod  dicit 
quacunque  in  textu  compendiose  sunt  proposi- 
ta. Tit.  48,  lib.  yi  cod.  positus  est  in  cap.  34 
ejosdem  18  tituli,  lib.  xliv,  quod  quaeras,  atque 
[insuper]  sequentia  cap.  Const.  9,  tit.  2,  lib.  i 
cod.  est  cap.  14,  tit.  1,  lib.  i Basii,  quod  eadem 
jubet. 

CAP.  X.  — De  episcopo  qui  sciens  haereticum 
ai  communionem  idoneum  [esse]  dicit. 

Concilii  Carthaginensis  canon  124. 

CAP.  XI.—  Non  eundum  esse  ad  haereticorum 
falsos  martyres . 

Concilii  Laodiceni  canon  34. 

GAP.  XII.  — Ne  haeretici  ecclesiam  ingrediar 
tur. 

Concilii  Laodiceni  canon  6. 

CAP.  XIII.  — De  matrimonio  hareticorum 
cum  orthodoxis. 


νών  θ\  χθ\  λβ*,  λε’,  λζ’,  λη9,  λθ\  μβ9  · συνόδου  <7, 
κανών  ια9. 

Κείμενον.  Ή α*  διάτ.  του  6*  τίτ.  του  α βιβλίου  τού 
κώδικος,  φησίν,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  άμοιότητα  tin 
πολιτικών  προσόδων. 

Σχόλιον.  Ή α*  διάτ.  του  θ9  τίτ.  του  α*  βιβλίου  tow 
κώδικος  ούχ  έτέθη  είς  τά  Βασιλικά.  Το  η*  διάχ.  τού 
e*  τίτ.  τού  λδ9  βιβλίου  των  διάχ.  Ιστι  κεφ.  α*  τού  ιη' 
είτ.  του  μδ9  βιβλίου  λέγον  όσα  elc  το  κείμενον  w- 
ωψίσθησαν.  90  μη*  τίτ.  τού  ζ"9  βιβλίου  του  χώ&χος 
έτέθη  elc  **φ.  λ*,  τού  αυτού  ιη’  τίτ.  του  μδ9  βιβλίου* 
καί  ζήτει  τούτο,  καί  τά  μετ’  αυτά  κεφ.  ’Β  Θ’  διάχ. 
τού  ιχ9  τίτ.  τού  α’  βιβλίου  του  κώδικος,  εστι  κεφ.  ι*δ 
του  α*  τίτ·  του  α*  βιβλίου  των  Βασιλικών  τά  αυτά  u· 
ραχελευόμενον. 

ΚΕΦΑΛ.  1'.  — Περί  άπισκόπτυ  έν  είδήσει  λεγά- 
τος κοινωνικόν  τδν  αιρετικόν. 

Συνόδου  ΚορΘαγέννης  κανών  μκδ*. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΑ'.  — Περί  του  μη  έπιέναι  πράς  νά< 
των  αιρετικών  ψευδομάρτυρας. 

Συνόδου  Ααοδιχείας  κανών  λδ*. 

ΚΒΦΑΑ.  ΙΒ'.  — Περί  του  μή  είσιάναι  τους  αίρε- 
τιχους  είς  την  έκκλησίαν. 

Συνόδου  Ααοδιχείας  κανών  ζ"9. 

ΚΕΦΑΛ.  ΙΓ\  — Περί  γάμων  αίρετικών  πράς  Ορ- 
θοδόξους· 


Concilii  Laodiceni  canon  10,  3 i , concilii  Συνόδου  Ααοδιχείας  κανών  ι9,  λα9*  συνόδου  Χαλχν 
Chalcedonensis  canon  1 4 ; concilii  Carthaginen-  δόνος  κανών  ιδ’ * συνόδου  ΚαρΟαγέννης  κανών  χι· 
sis  canon  2l,  24 ; concilii  sexti  canon  72.  συνόδου  κανών  οβ\ 

Quaeras  vero  hac  de  [re|  sane  quam  pulchrum  ex  canonibus  Basilii  Magni  ad  Amphilochium,  a- 
nonem  9,  circa  finem. 

Textus.  Civilis  lex  tametsi,  etc.,  usque  ai C Κείμενον.  *0  πολιτιχάς  νόμος,  εΐ  καί  τά  μάλιετι 
adulterii  accusatur,  utpag.  886.  τάν  γάμον  δριζόμενος,  χ.  τ.  X.,usque  ad  έπί  μοιχιί* 


κατηγορεϊται. 

Scholium.  Tit·  2,  lib.  XXIIl  Dig.  positus  est  IU  Σχόλιον.  90  β’  τίτ.  του  κγ9  βιβλίου  τών  διάτ.  έτφ 
tit.  4,  lib.  XXVIII  Basii,  atque  dige3t.  1,  dicit  de  είς  τίτ.  δ9  του  χη9  βιβλίου  τών  Βασιλικών,  καί  «ρηα 
nuptiis  ad  eumdem  inodum.Const.  12,  tit.  5,  lib.I  τό  α*  διάτ.  περί  γάμου  όμοίως.  *Η  ιβ9  διάτ·  τού  ε*  τίτ. 
COd.  sive  cap.  25,  tit.  1 , lib.  t Basii,  insertum  est  του  α*  βιβλίου  του  κώδικος  ήτοι  τά  χε9  χε<ρ·  τόυ  α*  νχ. 
medio  scholio  cap.  2 praesentis  tit.  Legas  [vero]  του  α9  βιβλίου  τών  Βασιλικών  χατεστρώθη  ε!ς  ύ 
etiam  72, canonem  concilii  sexti  in  Trullo  [habiti]  : μέσα  του  σχολίου  του  β*  χεφ.  του  παρόντος  τίτ.  Ά*- 
ex  quo  discas  fidelem  cum  muliere  infideli  matri-  άγνωθι  χαί  οβ*  κανόνα  τής  iv  τψ  Τροόλλφ  συνόδου, 
monii  lege  non  conjungi  *.  tametsi  nonnulli  ex  fine  xoq  μάθγις  δτι  πισχάς  μετά  άπίστου  γυναιχος  ου  συν 
ejusdem  canonis,  de  infidelibus  qui  post  [initum]  άπτεται  νόμφ  γάμου,  κάν  τινις  πλανηθέντες  kx  τού 
matrimonium  crediderunt, docente, in  errorem  de-  τέλους  του  αυτού  χαεόνος  περί  Απίστων  πιστιυσέ»· 
lapsi, diversuro  quiddam  audacter  dixerunt.Yerum  των  μετά  τον  γάμον  διδάσκοντα  Ιτερόν  τι  τολμηρά; 
enimvero  cum  Hispanos  [esse]  orthodoxos, nostra-  εΤπον.  *Εγώ  δΐ  είδώς  τού  ^ιβηρας  όρθοδόξους,  καί  ύ 
que  omnia  amplecti  sciam,  atque  illos  filias  suas  Ο ήμέτερα  πάντα  δεξαμένους,  χαί  όρων  αυτούς  tote 
Sarracenis  nuptum  elocare  videam  : miror  et  ad-  9ΑγαρηνοΤς  έχγαμίζοντας  τάς  οΐχείας  θυγατέρες 
dubito,  quamobrem  ab  ipsis  antistitibus  qui  divi-  θαυμάζω  και  απορώ  πώς  παρά  τών  Αρχιερέων  αότά> 
norum  canonum  oracula  [et]  sciunt  et  legunt, istud  είδότων  καί  Αναγινωσκόντων  τα  τών  θείων  κανόνα* 
non  prohibeatur.  Quocirca  hoc  etiam  opto, ut  con·  θεσπίσματα  τά  τοιαύτα  ού  κωλύονται.  Εύχομαι  ώ 
•ilio  et  auctoritate  optimi  atque  sancti  imperatoris  καί  τούτο  διορθωθήναι  δι*  εύχής  καί  άντιλήψεως  τω 
nostri  corrigatur.  Const.  18,  tit.  5,  lib.  I cod.  non  κρατίστου  καί  Αγίου  ήμών  αάτοκράτορος·  ’Η  ιη9  διέτ. 
6St  in  Basii.  Const.  vero  8,  tit.  1,  lib.  V cod.  est  του  ε*  τίτ.  τού  α*  βιβλίου  τού  κώδικος  οάκ  έτέθη  είς 
cap.  2,  tit.  2,  lib.  XXVIII  Basii.  Animadvertas  au-  τά  Βασιλικά.  *H  ε*  διάτ·  τού  α9  τίτ.  του  ε9  βιβλίου  τού 
tem  illud.  Propter  religionis  diversitatem,  non  κώδικος,  Ιστι  χεφ.  β9,  του  β9  τίτ.  του  χη9  βιβλίου  w 
6S86  additum  in  Basii. Dicit  enim  2 istud  cap.  hSBC:  Βασιλικών  * καί  πρόσχες  δτι  τά  βητάν  το  λέγον  διά  η 

Si  mulier  quae  sui  juris  perfectaaque  statis  est,  τής  θρησκείας  διάφορον  ού  προσετέθη  είς  τά  Βασιλι- 
ubiarrha8acceperit;COnjDgiom  recuset:  in  duplum  κά  * φησί  γάρ  τά  τοιούτον  β9  χεφ.  τούτα  * 9£άν  γυν* 


1,65  NOMOGANON.  ~ TIT.  XII,  CAP.  X-XVIII.  1166 

αυτεξούσια  τελείαν  αγου*«  τήν  ήλικίαν  άββαβώνας  a arrhas  reddito. Si  vero  cum  minor  sit,  veniam  ata- 
' e™ κρ*ιτή*η  τον  γάμον,  διπλούς  άντιδιδοτω  tis  petierit, atque  arrhas  ceperit : rursum  duplum 
του;  άρρχοωνχς  · εί  6e  καί  έλάττων  ούσα  συγγνώμην  reddito.  Sin  minor  sit,  nec  «tatis  veniam  petiit: 
ηλιχιβς  ητησε,  καί  άρβαβώνας  Ιλββε  πάλιν,  τδ  διπλά-  ipsa  quod  cepit,  simplum  restituito.  Quod  si  puel- 
σιον  αναδιοάτω.  Έάν  δέ  καί  άφήλιξ  e®ti  καί  αυτή  1»  pater,  aut  etiam  mater  arrhas  pro  illa  ceperit, 
συγγνώμην  Ι,λιχίας  ούχ  $τησβ  τδ  άπλουν  αύτφ  δπερ  vel  avus  pro  neple  : [si  quidem]  perfecta  atatis 
Ιλαδεν  άποχαταστήσει.  El  δέ  καί  πατήρ  χάρης,  ή fuerint,  ipsi  quoque  in  duplum  tenentor:  si  modo 
μήτηρ  άρ£α δωνας  Ιλαβον  δπερ  θυγατρδς,  ή πάππος  cum  matrimonium  procedere  pORSit,  [illud]  reCU- 
Οπερ  έγγάνης  τελείας  άντες  ήλιχίας  χαί  αυτοί  εις  τδ  seni. At  S!  matrimonium  Consistere  nequeat,  ipsa 
διπλασιον  χατεχεσθωσαν,  εΤπερ  δυναμενον  προβηναι  arrhae  simplae  redduntor. Verum  si  cum  matrimo- 
τδν  γ^μον  παραιτούνται  ποιήσαι.  Et  δε  καί  άνυπά-  nium  consistere  queat,  ob  justam  [id]  causam  re- 

V**0L  μβλλ*1  } γάμο;  α*'°*  °*  cusetur,  si  quidem  [eam]  causam  ante  sponsalia 

αναδιδοσθωσαν  άπλοι.  Et  61  μή  ήν  άνυπάστατος  δ γά-  sciverint, sibi  imputanto, quod  istiusmodi sponsum 
ρος  δι  εύλογον  δε  αΙτίαν  παραιτετται,  εί  μεν  ήδεισαν  delegerint : sin  ignoraverint,  aut  post  sponsalia 
Χβν  πρδ  της  μνηστείας  ^τήν  αιτίαν  έαυτοΤς  έγκαλεί-  [hujusmodi]  causa  Sape  inciderit,  tunc  simplum 
τωσαν  διά  τι  τδν  τοιουτον  έμνηστεύσαντο.  Et  δε  g redditor.  Eadem  etiam  de  sponso,  si  sponsalia  re- 
ηγνόουν  ή πολ/άκις  μιτι  την  μνηστείαν  ή αίτια  συν-  cusaverit, dicimus. Plane  uti  arrhae, quando  sponsa 
έβη  τδ  άπλουν  άποδιδάσΟω.  τά  δε  αυτά  χαι  Ιπ\  του  connubiurn  recusat, quadruplentur,  nunc  non  ob- 
μνηστήρος  λέγομεν  την  μνηστείαν  παραιτημένου,  tinet  : extra  quam  31  specialiter  hoc  ipsum  pacto 
Τδ  δε^  τετραπλασιάζεσθαι  τους  ά^δχβώνχς  οτε  ή convenerit.  Porro  nulla  extra  hujns  COnstitUtlO- 
μνηστή  παραιτεΤται  γάμον  νϋν  ού  κρατεί,  et  μή  άρα  'nis  definitionem  cautio  facta,  subsistere  quito. 

I δίχως  αυτδ  τούτο  συμιρωνηθή.  Πασα  δε  ασφάλεια  παρά  Const  6,  tit.  9,  lib.  I cod.  6St  cap.  33,  tit.  1, 
τήν  διατ.  ταΰτην  γινόμενη  άνυπάστατος  έστω.  Ή δε  lib.  I Basii,  quod  eadem  dicit, 
ζ"*  διατ.  τού  6 τίτ.  τού  α’  βιδλίου  τού  χώδιχος,  εστι  κεφ.  λγ*  του  α*  τίτ.  του  α*  βιολιού  των  βασιλικών,  καί 
φησι  τά  αύτά. 

κεφαλ.  ia*  Περί  των  έξ  αιρετικών  et;  δρθο-  CAP.  XIV.  — De  hoeretieis  ad  rectam  fidem 
δοςίαν  έπιστραφέντων,  χαί  et  δυνατδν  τούτους  conversis , et,  an  hi  in  clerum  allegi  possint , et 
κληροϋσθαι,  καί  τίνες  αυτών  βαφτίζονται,  χαί  qumam  illorum  baptizentur , quinam  vero  dun- 
τίνες  μάνον  χρίονται,  καί  δτι  πράως  δει  τοΤς  at-  taxat  UH^antuf  et,  qvod  benigne  CUm  hxr elicis 
ρετικοΐς  μή  κεχρήσθαι  διά  τδ  έπιστρέφεσθαι  agi  Oporteat , Ut  convertantur. 

τούς. 

Συνάδου  Νίκαιας  κανών  η’,  ιθ*  · συνάδου  Ααοδικείας  Concilii  Nicaeni  canon  8,  19;  con cilii  Laodice- 
χανών  ξη*  · συνάδου  Κώνσταντι νουπάλεως  κανών  ζ’  · ni  canon  68 ; concilii  Constantinopolitani  canon 
συνάδου  Καρθαγέννης  κανών  μζ’,  νζ',  ξζ"  · συνάδου  7;  concilii  Carthaginensis  canon  47, 57,  66;  con- 
C* , κανών  {ε’·  Βασιλείου  κανών  α’,  μζ’·  Θεοφίλου  έχ  cilii  sexti  canon  95  ; Basilii  canon  1,  47;  Theo- 
τής  πρδς  ’Αφύγγιον  έπίσκοπον  έπιστολής.  *Η  κατά  phili  ex  epistola  ad  Aphyngium  episcopum  Con- 
Κυπρια/δν  σύνοδος  πάντα  αίρετιχδν  έρχάμενον  είς  ciliurn  Cypriani  [temporibus  habitum]  statuit  ut 
Ορθοδοξίαν  ορίζει  βαπτίζεσθαι,  λέγουσα  τδ  τών  αίρετι-  quicunque  haereticus  ad  rectam  fidem  devenit 
κών  μή  είναι  βάπτισμα.  bartizetur  : harelicorum  [lotionem]  non  esse 

baptismum  dicens. 

ΚΕΦΑΛ.  IE\  — ΙΙερί  τού  μήτε  έπι  σκοπούς,  μήτε  CAP.  XV.  — Ne  episcopi  aut  clerici  hctr elicit 
κληρικούς  δωρεΐσθαι,  ή έν  διαβάσει  διδάναι  τι  [quidpiam]  donent,  aut  in  testamentis  dent,  ta- 
αΐρετικοΤς,  κίν  ώσιν  αυτών  συγγενείς.  metsi  ipsorum  cognati  sint . 

Συνάδου  Καρθαγέννης  κανών  κγ*,  πα’·  'Ανάγνωθι  Concilii  Carthaginensis  canon  23,  81.  Lege 
χά  προγεγραμμένα  έν  τψ  η'  κεφ.  τού  ι*  τίτ.  τού  παρ-  Dqu®  annotata  sunt  in  cap.  8,  tit.  10  prasentis 
οντος  συντάγματος.  Operis. 

κεφαλ.  ις·’  Περί  αιρετικών  μετανοούντων.  CAPXVI.  De hcereticis poenitentiam  agentibus· 

Βασιλείου  κανών  ε’.  'Ανάγνωθι  τά  παραγραφέντα  έν  Basilii  canon  5.  Lege  quse  in  praesentis  operis 
τψ  λθ’  κεφ.  τού  θ'  τίτ.  τού  παράντος  συντ<έγμαεος.  cap.  39,  tit.  9,  annotata  sunt. 

ΚΕΦΑΛ.  IZ*.  — Πώ;  έκδικούσιν  ot  Επίσκοποι  CAP.  XVII.  — Quomodo  episcopi  quos  ipsis 
τούς  άρμάζοντας  αύτοτς  τάπους,  παρά  αίρετικών  competunt,  sed  ab  hcereticis  detinentur , loea 

κατεχομενους . vindicent. 

Συνάδου  Καρθαγέννης  κανών  ρχα'.  Ανάγνωθι  τά  Concilii  Carthaginensis  canon  121.  Lege  quaa 
παραγραφέντα  έν  τφ  i'  κεφ.  τού  η’  τίτ.  νού  παράντος  annotata  sunt  in  10  cap.  tit.  8 prosentis  operis, 
συντάγματος, 

κεφαλ.  ih\  — Περί  τών  πειροιμενων  άθετεΤν  CAP.  XVIII.  — De  tis  qui  reprobare  conan - 
iv  ’Εφίβφ  πραχΟ.ντα,  I Uf,  quot  Epltesi  acta  tuiti. 


H6t  ' ί»Η0ΪΙΙ  PAftltAilCflifi  Cf>.  m 

Concilii  Ephesi»  canon  6.  Lege  qtue  in  cap.  3 a ’E<^ew  χανών  ζ*.  Άνάγχωθι  ·ώ  «ρηι- 

pnesenlia  lilnli  aont  annolala.  γριμμίνα  έν  t $ γ’  «,.  τού  «o^Sto;  τί*. 


ΤΙΤΛΟΣ  ir. 

ΠΕΡΙ  AAIKQN. 


TITULUS  XIII. 

DE  LAICIS. 


CAP.  PRIMDM.  — Vt  qui  laicus,  tribus  Domi·  A κεφλλαιον  a'.  — Πιρί  του  inoxivtioDsi  w 
nieis  diebui  in  civitate  degens , in  ecclesiam  non  λαϊκδν  τής  Αγίας  κοινωνίας  έπί  τρεϊς  *φιεχε< 
convenerit^  η sancta  communione  removeatur . έν  πόλει  διάγοντα,  καί  μή  συνελθόντα  τή  k· 

κλησίφ. 

Concilii  Sardicensie  can.  Η ; concilii  sexti  ca-  Συνόδου  Σαρδικής  κανών  ια'·  συνόδου  ζ"9,  κανών  *\ 
non  80. 

CAP.  II. — De  laicis  iterum  scepiusve  matri-  κεφαΑ.  b\  — Qtpl  λαϊκών  ώνηρογιμο^, 
monium  contrahentibus , et  vetitis  nuptiisf  ae  ή πολυγαμούντων,  καί  κεκωλυμένων  γάμων,  xii 
eommistione.  μίξιως. 

Apostolorum  canon  19,  48 ; concilii  Ancyrani  9Αποστόλων  κανών  ιθ9,  μη*  * συνόδου  'Αγχώκ 
canon  16,  17  ; concilii  Neocasariensis  canon  2,  κανών  ιζ“9,  ιζ9  · συνόδου  Νεοκαισαρείας  κανών  γ\ 
3,  4,  7 ; concilii  Laodiceni  canon  1,  10,  31 ; con-  δ’,  ζ9  * συνόδου  Ααοδι κείας  κανών  α’,  ι9,  λα*  · συνΛοο 
cilii  Chalcedonensis  canon  16;  concilii  sexti  ca-  Χαλκηδόνος  κανών  ιζ"9  · συνόδου  <ζ\  κανών  νγ9,  ν?, 
non  63,  54,  72,  98  ; Basilii  canon  4,  18,  23,  2 1,  οβ’,  ζ“ηβ  Βασιλείου  κανών  δ*,  ιη’,  κγ9,  κδ9,  μα’,  ν’,  νγ, 
41,  60,  53,  66,  67,  75,  76,  78,  79,  80;  ejusdem  ξ<Γ>  Κ\  5η\  ο·’,  οζ*9,  oV,  <Λ9,  π9·  του  αυτού  έχεν 
ex  epistola  ad  Diodorum  ; Theophili  ex  epistolae  Διόδωρον  έπι στολής,  Θεοφίλου  Αρχιεπισχάω 
ad  Agatbium  episcopum.  Άλεξανδρείας  έκ  τής  πρδς  Άγάθιον  επίσκοπον  έχι· 

στολής. 


Textus.  Civilis  lex  iterum  sapiusve,  ete  , us- 
que ad  digest.  38,  51,  55,  67,  ut  pag.  902. 

Scholium . Tit.  9,  lib.  v cod.,  non  est  positus 
in  Basil.Novella  de  nuptiis,est  novella  imperatoris 
Justiniani  22, posita[que  est]  in  lib.Basil.xxvm,tit. 
14. cap.  i,  [ac]  jubet  quaecunque  compendiose  sunt 
proposita.  Legasautem  totum  illum  14  tit.281ib.[ut 
qui  ei]  maxime  necessarius  sitfet  de  viris  mulieri- 
busque nuptias  iterantibus  multa  summae  utilitatis 
doceat.  Digest.  10  et  H,  tit.  2,  lib.  m,  dig.,  est 
lib.  Basii,  xxi,  tit.  2,  cap.  lO,quod  ita  dicit : Ex 


Κείμενον.  90  πολιτικδς  νόμος  Λ κολάζει  τήν 
τερογαμίαν,  ή πολυγαμίαν,  κ.  τ.  λ.,  usque  ad  xaljit- 
βλίον  κγ’,  τίτ.  β9,  διάτ.  λη9,  να9,  ve9,  ξζ\ 

Σχόλιον.  90  θ’  τίτ.  του  e’  βιβλίου  τού  κώ&χπ 
ούχ  έτέθη  βΐς  τα  Βασιλικά.  ’Ο  δέ  περί  γάμων  ηψ 
έστι  του  Βασιλέως  'Ιουστινιανού  vcapA  χβ’,  xeipfni 
έν  βιβ)ίφ  τών  Βασιλικών  και’,  τίτ.  ιδ’,  κεφ.  α9,  «*- 
ρακελευομένη  δσΐ  αίς  τδ  κείμενον  συνωψί«θν«. 
Καί  άνάγνωθι  τδν  δλον  τοιοϋτον  ιδ’  τίτ.  τού  xr*’  βι- 
βλίου άναγκαιότατον  βντα,  καί  πολλά  διδέσχοπι 
χμησιμώτατα  χάριν  δευτερογαμούντων  Ανδρών,  καί 
γυναικών.  Τ δ ι9,  καί  ια9  διάτ.  του  β’  τίτ.  του  γ’  β· 


principis  jussu  mulier  intra  luctus  tempus  nuptias  c βλίου  τών  διατάξεων,  έστι  τού  κά9  βιβλίου  τών  Βαπ- 

•Ια.«.α  πλΙαοΙ·  αΙ  λα  n i 4 I kama  9 nimsi  λ ί »»/»«*  Anam  \ iv<Tiu  <pf.  fi*  ^ l rr i 


iterare  potest;  et  cap.  Jl,theroa2,qiiodcirca6nem 
sic  habet : Quae  vero  in  lugubri  [anno]  peperit, 
elati  m nubere  potest.  Tit.  6,  lib.  t,  cod.,  est  lib. 
Basii.  28,  tit.  8,  cap.  23,quod  sic  habet:  Neminem 
qui  sob  ditione  sit  Romani  nominis  duas  uxores 
habere  posse,  patet : cum  et  in  edicto  praetoris 
hujusmodi  homines  infamia  notati  sint, quam  rem 
competens  judex  inultam  esse  non  patietnr.Tit.  6 
ejusdem  lib.  5,  cod.  est  lib.  Basii.  xxvm,tit.4,cap. 
41,  et  ejusdem  tit.  cap.  44,  quod  est  Gonst.  6. 
haec  ait:  Si  cui  puella  a tutore  vel  curatore  tutela 
vel  cura  ratio  reddita  sit,  eaque  vigesimum  quin- 


λικών  τίτ.  β9,  κεφ.  ι9,  οδτω  λέγον,  Κατα  χελωπ» 
βασιλέως  δύναται  ή γυνή  έν  τψ  πενθίμω  χρόνφ  γε- 
μχϊν  · καί  κεφ.  ια9,  θέμα  β9,  περί  τδ  τέλος  οδτικ 
Εχον,  Ή δε  τεκουσα  έν  τψ  πενθίμφ  παραυτίχα  Α>- 
ναται  γαμεΤν.  *0  a’  τίτ.  του  a’  βιβ.  του  χώ&χ*, 
Εστι  βιβλίον  κη9  τών  Βασιλικών  τίτ.  ιε’,  κεψ.χγ\ 
ούτως  Ιχον,  Ούδένα  δστις  6πδ  τήν  πολιτείαν  Iret  τώ 
"Ρωμαϊκού  δνάματος  δύο  γαμετας  δένασθσι 
φανερόν  έστιν  δπότε  καί  έν  τψ  διάτ.  τού  «ραίτβιρ* 
οΐ  τοιουτοι  Ανθρωποι  ή τιμώνται,  βπερ  πράγμα  & 
'Αρμόδιος  δικαστής  Ατιμώρητον  είναι  ούχ  Ανέξιται. 
Ο τίτ.  του  αύτοΰ  ε9  βιβλίου  τού  κώδικος,  loti 


i 169 


NOMOCANON.  - TIT.  XIII,  GAP.  I,  II.  1170 

το*  χη’  βιβλίου  τών  Βολικών  τίτ.  δ’,  κεφ.  μα’,  A tiirn  annani  excesserit,*tque  [insuper]  constitutas 
x%(  φη τδ  μ$’  κεφ.  του  χυτού  τίτ.  διχτ.  δν  ς“*.  [annus  utilis]  decurrerit : potest  ipsam  tutoris  vel 
Ταύτα,  έάν  ή έπιτροπευθεΤσχ  πχρχ  τίνος,  καί  λόγου;  curatoris  filius  (uxorem)  ducere.  Sane  si  pater 
λάβη  τής  διοικήσεως,  καί  ύπερβή  τδν  κε’  ένιαυτδν,  puellse  cum  decederet,  ut  illa  [in  matrimonium] 
καί  παραδράμ^  δ ώρισμένο;  ένιχυτδ;  δύνχτχι  αύτήν  tutoris  vel  curatoris  filio  jungeretur,  postulavit : 
b τοΰ  έπιτροπεύσαντος  υΙο;  άγαγέτθαι.  Εί  & καί  b valet  sic  quoque  matrimonium.  Tit.7,  lib.  V cod* 
πατήρ  τής  κόρη;  τελευτών  τούτο  ήτησεν  ώστε  συν-  situs  est  in  lib.  Basii. XXVIII, tit.5,  C*p.  27,  quod  ca- 
αφθήναι  την  κόρην  τψ  του  έπιτρόπου  παιδί,  καί  ούτως  put  bffic  dicit : Si  quis  qualemcunque  gerens  ma- 
b γάμο;  εβρω:χ ι.  'o  ζ’  τίτ.  τού  ε’  β’.βλίου  τού  κώδι-  gistratum, puellam  invitam,  aut  invitis  parentibus 
κος  κεΐτχι  et;  βιολίον  κη’  τών  Βασιλικών  τίτ.  ε’  κεφ,  qualemcunque  uxorem  ducere  conatus  fuerit : pro 
κζ*  καί  φη»ι  τδ  τοιούτον  κεφ.  ταύτα  · Έάν  τις  ohv-  isto  conamine  decem  librarum  auri  multam  pen- 
δ^ποτ*  πράττων  αρχήν  παραθε'η  γήμαι  ακουσχν  dito. Quando  vero  magistratu  abierit,ne  magistra- 
κόρην,  ή άκόντων  τών  γονέων  τήν  οίχνδήποτε  δέκα  tus  privilegiis  [uti]  tentato.  Quod  si  faciat,  illa  ci- 
λιτρών  χρυ:ού  πρόστιμον  ύπίρ  αυτή;  εν^φίσεως  vitate  in  qua  privilegiis  uti  voluit,  ad  biennium 
διδότω.  Καί  δτεδήποτε  παυόμενο;  τής  ^ρχή;  μή  έπι-  ejicitor.  Licet  autem  puelis,  ejusque  patri,  quod 
χειρείτο  τοΤς  τής  άρχή;  προνομίοι;  · εΐ  δε  Ιπιχειρή-  b magistratus  matrimonium  perficere  voluerit, dehoc 
aet  χρήσασΟχι,  έπι  διετίαν  έκβαλλέσθω  τής  πόλεως  contestari.  Atque  [ea]  contestatione  facta,  tum  in 
5 έκείνης,  έν  ή τοΤς  προνομίοις  χρήσχσΟ-ι  έβουλήθη  · criminalibus  tum  in  pecuniariis  [negotiis]  extra  ip- 
Ιςεστι  δε  καί  τή  κόρ$,  και  τψ  τχύτης  πχτρί  δια-  sius  jurisdictionem  erunt.  Et  si  quidem  [qui  hoc 
μαρτύρχ^Οαι  περί  τούτου,  δτι  έβουλήθη  ποι/,σχσθαι  ten tat  | praeses  provinciae  aut  magistratus  militaris 
τδν  γάμον  δ άρχων  και  τής  διαμαρτυρίας  -ενομένης  sit,  vicarii : sin  uterque, [et  magistratus  ordinarius 
: εξίϋθεν  Ισονται  τής  τού  άρχοντος  δικαιοδοσίας  επί  τε  et  vicarius],  prcefecti  pnetorio  [jurisdictioni]  sub- 

έγκλήμασι  καί  χοήμασι  · καί  εί  μεν  αρχών  Ιπαρ-  Slinto.  Dlgest.  88,  51,  55  βΐ 67,  tituli  2,  libri  XX11I 

V χίας  ή άρχων  στρατιωτικός  έστι,  γινέσθωσαν  υπό  Digest, Sunt  divorsa  capital  et  5 tituli,  libri  Rasil. 

k τδν  άρχοντα  * ol  έκατεροι  εστωσαν  ύπδ  τον  έπαρχον  ΧΧΥΗΙ.  Positus  est  enim  tit.  2,  lib.  XXIII  Digest.  in 

τών  πρχιτωρίων.  Τδ  λη’  διάτ.  τό  να*  καί  νε’  καί  το  cap.  19,  tit.  4,  lib.  XXVIII  Basii,  atque  CSp.  22, 

ξζ*  τού  β’  τίτ.  τού  κγ*  βιβλίου  τών  διατ.  είσι  διάφορα  quod  est  digest.38, dicit : Qui  in  provincia  officium 

t κεφ  τού  δ*,  καί  εν,  τίτ.  το:  χη  βιβλίου  τών  Βχσιλι·  administrat  : inde  oriundam,  vel  ibi  domicilium 

κών  * Ιτεθη  γάρ  δ β*  τίτ.  τού  κγ*  βιβλίου  τών  διατά-  habentem  uxorem  ducere  non  potest,  non  tamen 

ξεων  εί;  κεφ  ιθ’  τού  δ*  τίτ.  τού  κη'  βιβλίου  τών  Βα-  sponsare  prohibetur. At  si  mulier  post  officit  dispo- 

σιλικών,  καί  φη7ΐ  τδ  κβ*  κεφ.  διάτ.  δν  λη’  δ έπαρ- q silionem  nuptias  contrahere  nolit,arrbas  tantum- 
, χ'φ  χειρίζων  δφρίκια,  ού  δύναται  γαμεΤν  tr,v  έν  αυτή  modo  reddit. Verum  antea  desponsam,  [in  matri- 

ϊ γεννηθεΤσαν,  ή τήν  οικησιν  εχουσιν  έκετ.  Μνηστεύ-  inonium]  assumere  potest ; neque  dos  caduca  fit, 

εσθαι  δί  ού  κωλύεται,  καί  έάν  ή γυνή  μετά  τήν  από-  sed  rata  [manet.]  Cap.  25,  haec  : Quae  in  illicitis 

θεσιν  τού  όφρικίου  μή  θελήσ^  γαμήσα·.,  μονούς  άρ-  nuptiis  data  sunt,  dos  esse  non  videntur,  atque 

βαβών  ας  άποδίδωαι,  τήη  δε  προμνηστευΟεΤσαν  δύναται  idcirco  quaecunque  ex  iis  quae  ratione  dotis  data 

λαβεΤν,  καί  ού  γίνεται  ή προίξ  Ισπομένη,  ήτοι  έξ^το-  SUUt,  maritus  Ceperit  : tametsi  prffiCIpue  fructus 

νημέν^,  άλλ'  Ισχυρά.  Τδ  κε',  κεφ.  ταϋτα,  έπί  τού  ceperit,  ab  illo  auferuntur.  Ejusdem  25  cap.the* 
άθεμίτων  γαμων  ού:ε  προίζ  είναι  τά  έπιδοθεντα  δο-  ma  3,  haec  : Si  tutor  atlt  curator,  dum  Curam 
κετ  * καί  διά  τούτο  πάν  βπερ  έκ  τών  επιδοθέντων  gerit,  adoptaverit  maritum  quondam  pupillae,  aut 
λόγψ  προικδς  ελαβεν  δ δήθεν  άνήρ,  άφ^ιρεΤται  παρ'  cujus  curator  est,  vel  [etiam]  mariti  patrem:  adoptio 
αυτού  καν  τά  μάλιστα  καρπούς  Ιτυχεν  είληφώς.  Τδ  irrita  est,nOD  autem  perimuntur  DuptiaBJ  quemad- 
γ*  θέμα  τού  αυτού  κε*  κεφ.  ταύτα,  έάν  δ άπίτροπο;,  modum  fit,  quaudo  quis  generum  SUUm  adoptave- 
ή δ γενόμενο;  κουράτωρ  υΐοθετήσηται  τδν  άνδρα  τής  rit.  Etcap.  42,  quod  est  COnstit.  2,  tituli  6,  lib.  V. 
έπιτροπευθείσης,  ή κουρζτωρευομένης,  ή τδν  πατέρα  cod.  haec  : Emancipatum  quidam  filium  habens, 
αυτή:,  ή θέσις  άκυρος  έστιν,  ού  μεν  δ γάυος  λύεται,  D postquam  ipsi  uxorem  duxerat,  matrimonio  jam 
ώσπερ  λύεται  ήνίκα  τις  τδν  ίδιον  γαμβρδν  υίοθετή-  inito,  atque  susceptis  liberis, designatus  est  nurui 
antai.  Καί  τδ  μβ’  κεφ.  διάτ.  θν  β’  του  ζ"’  τίτ·  τού  su®  curalor.Ergo  hujus  filius,  nurus  maritus,  ne 
βιβ.  τού  κώδικο;  ταύτα  · Ιχων  τις  αυτεξούσιον  πατδα,  idcirco  matrimonium  perimatur  metuens,  suppli- 
xzt  νύμφην  αύτψ  Αγόμενος  μετά  τήν  τού  γάμου  σύ·  cavit  imperatori.  Is  rescripsit  matrimonium  qui- 
στάσιν  ήδη  παίδων  τεχθέντων  άπδ  τής  νύμφης  ώνο-  dem  ratum  esse,sed  patrem  a cura  desistere  [de- 
μάσθη  κουράτωρ  τή  Ιδίφ  νύμφη  * δ δε  τούτου  τατς  δ bere]:  ac  substituto  alio,ab  illo  rationes  repetere, 
τής  νύμφης  άνήρ  εύλαβ^θείς  μήποτε  ασύστατος  δ Enim  vero  quoniam  de  illegitimis  nefariisque  nup- 
γάμος  γένηται  ποοφάσει  τής  τού  πάτρδ;  κουρατω-  lilS  mulla  [jam]  cap.  10  fine  praesentis  2 Cap.  po- 
ρείας  έδεήθη  βασιλέως,  καί  άντιγάφει  τδν  μίν  suimus,  quorum  alia  legitime  constitutum  matri- 
γαμ  ον  έββώσθζι  πλήν  παύσασθαι  τδν  πατέρα  τής  monium  ex  postmodum  superveniente  malo  non 
κουρατωρείας,  καί  άλλων  κατζσταθέντα  λογοθέτη-  dissolvi  aiunt,  alia  νβΓΟ  illud  dissolvunt  t quatro, 
θήναι  ύπ*  αυτού  τδν  πατέρα.  *βπεί  δε  διάφορά  κεφ.  de  quo  SJBpe  io  conciliis  quaestio  mota  est,si  quis 
κατεστρώσαμεν  έν  τψ  τέλει  τού  παρόντος  β’  κεφ.  postquam  recte  matrimonium  coutraxer it, cum  80- 


PHOTII  PATRIARCHAE  CP. 


1172 


1171 


crn  eoa  [alia]  re  qua  morem  suam  contingente  i 
persona  se  incestet,  solvetur  [ne]  matrimonium, an 
non?  Nequaquam;  sed  incesti  punientur.  Dicit 
namque  lex  in  lib.  u tit.  3,  eap.  85,  themate  4« 
quae  ab  initio  rata  [fuerunt,]  ex  postfacto  non  in- 
firmantur. Verum  si  cum  nondum  solemne  sacri- 
ficium celebratum  fuerit,  sed  sponsalia  duntaxat 
intervenerint,  [futurus]  maritus  cum  socru  aliave 
sponsam  suam  sanguine  contingente  persona  se 
polluerit,  mortificabitur  matrimonium  : [idque] 
propter  regulam  quae  dicit,  si  res  [quaepiam]  in 
[eum]  statum  deveniat,  quo  in  [statu]  initio  con- 
sistere nequisset, irrita  est:  [tum  ideo]  etiam  . quod 
incestus  scienter  non  permittatur.  Atque  bajc  qui- 
dem eorum  qua  a patriarcha  compendiose  propo· 
sita  sunt,  interpretandorum  eau3a  scripta  sint. 
Scias  vero  quod  hoc  praesens  secundum  caput 
multa  expositione  indigeat.  Multae  siquidem  et 
diversae  leges  de  prohibitis  nuptiis  latae  sunt  Cae- 
terum  quoniam  tractatum  de  nuptias  iterantibus 
jam  explanavimus  : discas  etiam  quae  saepius  ma- 
trimonium contrahentes,  vetitasque  nuptias  con- 
cernunt.A veteri  [itaque|  lege  ternae  agnoscebantur 
nuptiae. Posteaquam  autem  temporibus  imperatoris 
domni  Leonis  Sapientis  in  Ecclesia  inter  principes 
sacerdotum  schisma  factum  essetimajor  enim  pars 
tertias  nuptias  non  concedebat), eaque  divisio  usque 
ad  [tempora]  filii  ejus  imperatoris  domni  Constan- 
tini Porphyrog^nnetae  durasse!  : evulgata  tunc 
decisio  est,  quae  reconciliationis  dicitur,  quae  tra- 
ctat,quando  tertiae  nuptiae  permittantur, et  quando 
non;  quam  decisionem  interpretationi  4 canonis 
sancti  Barilii  insertam  lege.  Supra  tertias  autem 
nuptias  haud  unquam  alias  fieri  dixeris  Nam  tertiae 
etiam  nuptiae  a veteribus  legibus  πολυγαμία  dice- 
bantur. Poiro  de  vetitis  nuptiis  lege  1 et  4 cap., 
tituli  5,  libri  xxviu.  Dividunt  enim  cognationem 
trifariam,  in  ascendentes,  descendentes,  et  qui 
(contingunt]  ex  transverso. Ex  quibus  ascendentes, 
quidem  sint,  parentes,  avi,  et  deinceps  : descen- 
dentes vero, filii, nepotes, pronepotes,  et  deinceps: 
ex  transverso  autem  fratres,  fratris  sororisve  filii, 
patrui  vel  avunculi,  patrueles,  et  deinceps.  [Ac| 
deinde  alteram  etiam  abusive  cognationem  dicunt, 
quae  ex  affinitate  sive  συμπενθερίας  est.  Ubi  autein 
hac  de  [re]  sermonem  habuerunt,  atque  cujusque 
cognalionisgradus  docuerunt:  ascendentium  atque 
descendentium  nuptia*, etiamsi  ex  legitimis  nuptiis 
[nati]  non  sint, in  infinitum  prohiberi  asserunt : ex 
transverso  autem  cognatorum  conjunctionem  ab 
octavo  gradu  liberam  faciunt,  ac  similiter  affinium 
nuptias usqne  ad  sextum  gradum  connumerandum 
impediunt.  Verum  postquam  temporibus  sanctis- 
simus illius  patriarchae  domni  Alexii,  de  septimo 
gradu  consanguineorum  dubitatio  incidit  (negabant 
enim  quidam  posse  quempiam  patrui  magni  nepo· 
tis  filiam  ducere  uxorem, propterea  quod  a legibus 
consanguineorum  nuptiae  ab  initio  octavi  gradus 
permittantur  : alii  vero  opponebant  cognationis 


χάριν  παρανόμων,  καί  άθεμίτων  γάμων,  καί  τινά 
μέν  έκ  τούτων  φασίν  μή  λύεσθχι  τον  ήδη  νομίμως 
συστάνχα  γάμον  έκ  τού  γινομένου  κακού  μιτα 
τχύτα,  τινά  δέ  λύουσι  τδν  γάμον.  9 Ερωτώ  περί  τού 
πολλάκις  έρωτηθέντος  συνοδικώς,  έάν  μετά  τον  χα- 
λώ; συστάντχ  γάμον  συμφθαρή  τις  μετά  τής  οΐχεία; 
πενθεράς,  ήτινος  προσώπου  συγγενικού  τή  γιμετή 
αύτού  λυθήσετχι  6 γάμος,  ή ού  ούδχμώς,  άλλν  έιητι- 
μηθήσοντχι  ot  την  αίμομιξίχν  ποιησάμενοι.  Φτ,σΙ 
γάρ  δ νόμος  έν  βιβλίφ  β*  τίτ.  γ'  κεφ.  πε*  θέμχτι  ι*  · 
Τά  έξ  άρχής  βέβαια  έκ  των  έπισυμβαινόντων  ούχ 
άκυρουντχι . Et  δέ  ούκ  έφθασε  γενέσθχι  τελεία  Ιερο- 
τελεστία, άλλα  μόνη  μνηστεία  πχρηχολούθησε,  χ» 
μετά  ταύτην  συνεφθάρη  δ γχμορδς  τη  πενθερί,  ή 
έτέρφ  συγγενική)  προσώπφ  τής  μνηστής  αυτού,  έμ- 
ποδισθήσετχι  δ γάμος  διά  τον  κανόνα  τδν  λέγοντι 
θέμα  περιϊστ$ν  είς  τάξιν  έξής  την  άρχήν  ουκ  αδύ- 
νατο συστήνχι,  άκυρόν  έστι,  καί  διά  τδ  μή  παρσχω- 
ρηθήναι  έν  είδήσει  αιμομιξίαν.  Και  ταύτα  μεν  Ιγρά- 
φησαν  είς  έρμηνιίαν  των  συνοψισθέντων  παρά  τού 
πατριάρ^ου,  Γίνωσκε  δέ  δτι  τδ  παρδν  β*  κεφ.  πολλής 
έξηγή^εως  δέεται  · πολλά  γάρ  και  διάφορα  νόμιμα 
έςηνέχθησαν  χάριν  γάμων  κεκωλυμένων.  Καί  έπεί 
τά  περί  των  δευτερογαμούντων  έδηλώααμεν  άνωθεν, 
μάθε  καί  τά  περί  των  πολυγχμούντων  και  κεχωλυμί- 
νων  γάμων.  ’Απδ  τού  παλαιού  νόμου  τρείς  γάμοι 
έπεγί/ώσκοντο,  έπί  δέ  των  ήμερων  τού  βασιλίως 
κυρίου  Λεοντος  τού  φιλοσόφου  γέγονε  σχίσμα  είς  τέ,ν 
Εκκλησίαν  μέσον  των  αρχιερέων  · ot  πλείους  γαρ  σέ 
παρεχώρουν  τήν  τριγαμίαν,  και  Ιφθασεν  ή διαίρεαις 
, μέχρι  καί  τού  υΙού  αυτού  τού  βασιλέως  κυρίου  Κων- 
' σταντίνου  Πορφυρογενήτου.  Έξηνέχθη  τηνικαύτ* 
τόμος  δ λεγόμενος  ττς  ένώσεως  διαλαμβάνων  πότε  4 
τρίτος  γάμος  παραχορεΤται,  και  πότε  οδ.  Καί  άνέ- 
γνωθι  τδν  τοιούτον  τόμον  χαταστρωθέντα  είς  τήν 
έρμηνείαν  τού  δ*  κανόνος  τού